seneca HET journaal Begrip kweken voor elkaar is de meerwaarde van het Seneca-congres Frank de Grave en 15 Pieter Vierhout: Ondersteun de specialisten

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "seneca HET journaal Begrip kweken voor elkaar is de meerwaarde van het Seneca-congres Frank de Grave en 15 Pieter Vierhout: Ondersteun de specialisten"

Transcriptie

1 augustus 2009 nummer 2 seneca HET journaal Frank de Grave en Jacintha Albada JELGERSMA: Begrip kweken voor elkaar is de meerwaarde van het Seneca-congres 15 Pieter Vierhout: Ondersteun de specialisten 22 Gert van Dijk: Gezamenlijke verantwoordelijkheid

2 KortSenecaNieuws Gebrek aan specialisten in noorden en oosten Er dreigt de komende tien jaar een tekort aan medisch specialisten te ontstaan in Noord en Oost-Nederland. Dat blijkt uit het rapport van een onderzoekscommissie van de Opleidingsregio Noord en Oost-Nederland, dat in juli werd aangeboden aan het ministerie van VWS. Het tekort aan specialisten in het noorden en oosten stijgt sterker dan in andere delen van het land. Op dit moment zijn er ruim vijftig procent meer openstaande vacatures dan in andere regio s. Dat in deze regio's het tekort groter is dan in andere delen, komt doordat veel medisch specialisten naar de Randstad vertrekken. Ook zijn er nu veel oudere specialisten aan het werk, die de komende jaren zullen stoppen met hun werk. Verder kiezen steeds meer specialisten voor deeltijdwerk. Dit wordt versterkt doordat er in het noorden en het oosten relatief meer vrouwen parttime werken. De vraag naar medisch specialisten zal door de vergrijzing de komende tien jaar alleen maar toenemen. De onderzoekscommissie pleit daarom voor een uitbreiding van het aantal opleidingsplaatsen. Bron: ANP/Skipr Zorgbestuurders moeten sneller alarmeren Bestuurders en toezichthouders van zorginstellingen moeten gemakkelijker persoonlijk aansprakelijk kunnen worden gesteld als ze de fout in gaan. Daarom wordt duidelijker vastgelegd waarop zij aan te spreken zijn. Er komt een wettelijke verplichting om een dreigend tekort aan geld en slechte zorg snel te melden. Dat heeft minister Ab Klink (Volksgezondheid) in juli geschreven aan de Tweede Kamer. Dat bestuurders die er een puinhoop van maken, met een gouden handdruk de deur uit gaan, moet volgens Klink niet langer mogelijk zijn. In de praktijk is het nu lastig om deze bestuurders aan te pakken. Tijdrovende en ingewikkelde procedures en onduidelijkheid over de aansprakelijkheid van bestuurders en toezichthouders voorkomt tot op heden maatregelen. Klink gaat hier wat aan doen. Hij wil het onder meer eenvoudiger maken een procedure te beginnen om bestuurders te schorsen of te ontslaan. Als de raad van toezicht dit nalaat, kan onder andere de cliëntenraad de Ondernemingskamer vragen om een onderzoek te beginnen. Nu zijn er zo veel verschillende rechtsvormen in de zorg, dat niet altijd duidelijk is welke instantie het recht heeft om naar de Ondernemingskamer te stappen. Daarom wil Klink dit enquêterecht duidelijker vastleggen. Bestuurders zullen financiële problemen ogenblikkelijk moeten melden bij de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) volgens een early warningsysteem. Ook krijgt de NZa een kliklijn waar patiënten problemen in een ziekenhuis kunnen melden. Als een ziekenhuis failliet dreigt te gaan, zal de overheid alleen ingrijpen als in een regio cruciale zorg op de tocht komt te staan. Het College Sanering Zorginstellingen (CSZ) kan de instelling dan dwingen een saneringsplan op te stellen en kan bovendien tijdelijk een bewindvoerder aanstellen. Bron: ANP/Skipr Traag VWS oorzaak van personeelstekort De NVZ vereniging van ziekenhuizen en de Nederlandse Federatie van Universitair Medische Centra (NFU) vinden dat er haast gemaakt moet worden met de oprichting van een opleidingsfonds voor gespecialiseerde verpleegkundigen. Dit zeggen zij in reactie op de commotie rondom het convenant dat ziekenhuizen in Noord-Brabant en Zeeland hebben getekend, afgelopen juli. De NVZ en de NFU willen een fonds voor het college ziekenhuisopleidingen (CZO) oprichten. De partijen hebben echter nog geen reactie op het plan ontvangen van VWS. De NVZ betreurt dit en meldt op de site: Het gevolg van de trage besluitvorming van VWS is dat er weer een jaar lang te weinig mensen worden opgeleid. Zo blijft het tekort aan zorgpersoneel in stand. Minister Ab Klink heeft weliswaar in het Algemeen Overleg van 10 juni 2009 gezegd het CZO-fonds in 2011 op te willen richten, de NVZ en de NFU willen het fonds 1 januari 2010 nog realiseren. Bron: Skipr Colofon Seneca Het Journaal wordt toegezonden aan deelnemers van het Seneca-congres en andere belangstellenden in de zorgsector. Sponsoren van het Seneca-congres zijn: PGGM, IZZ, PinkRoccade Healthcare, uvit (Univé-VGZ-IZA-Trias), Ernst & Young en Springer Uitgeverij. Meer informatie: Redactionele en grafische verzorging - Axioma, Baarn, onderdeel van Springer Uitgeverij Tekst - Peter Bierhaus, Diederik Wieman Fotografie - Pim Ras Lithografie - Fritz Repro, Almere-Haven Druk - Drukkerij Ten Brink, Meppel 2

3 Kijk ook op de Seneca-site Inhoud 4 Ab Klink 5 Coen Teulings seneca 20 HET journaal De praktijk aan het woord 6 Cathy van Beek 7 Jules Verhagen, Gijs de Vries 8 Frank de Grave en Jacintha Albada Jelgersma het bestuur van zorginstellingen moet verder Professionaliseren 10 Loek Winter Politieke belangen zijn niet langer leidend 13 Rien Meijerink Verantwoording nemen en strenger toezicht 15 Pieter Vierhout concurrentie leidt tot Betere specialistische zorg 18 Wilfrid Opheij de toezichthouder moet oprecht geïnteresseerd zijn in de bestuurder 20 Steph Feijen andere organisatiemodellen en creatieve oplossingen 22 Gert van Dijk Pleidooi voor een coöperatieve ondernemingsvorm Voor het zomerreces kwamen de bewindslieden van VWS met een lijvige brief vol beleidsvoornemens rond het thema besturen in de zorg. Met Besturen in een nieuwe tijd. Kwaliteit en continuïteit heeft het aankomende Seneca-congres dan ook een thema dat bijna niet actueler kan. De rode draad is dat zorgbestuurders enerzijds meer ruimte krijgen en anderzijds meer taken en verantwoordelijkheden. Meer ruimte doordat er onder strikte voorwaarden mogelijkheden komen voor het uitkeren van winst in de curatieve sector en doordat de positie van de bestuurder richting de medisch specialisten wordt versterkt. Meer verantwoordelijkheden doordat bestuurders en toezichthouders makkelijker persoonlijk aansprakelijk kunnen worden gesteld bij problemen en bestuurders problemen vroegtijdig moeten melden bij de NZa. Deze maatregelen moeten mede invulling geven aan de gewenste vorm van de maatschappelijke onderneming in de zorg, waardoor cowboys geen kans krijgen en de rol van kapitaalverschaffers beperkt blijft. Op de plannen is veel kritiek. Voor de een gaat het veel te ver, voor de ander juist niet ver genoeg. Kortom, er zal nog veel politiek debat over plaatsvinden, maar de kernvraag is natuurlijk of de zorg in de praktijk uit de voeten kan met de beleidsvoornemens. In mijn ogen doen de bewindslieden een moedige poging om een aantal belangrijke onderwerpen met een hoge actualiteitswaarde van een beleidsrichting te voorzien. Maar: veel, wellicht te veel, is nog onhelder en onduidelijk. De politieke randvoorwaarden hebben wellicht zwaarder gewogen dan de praktische mogelijkheden. Seneca brengt actualiteit en actoren bij elkaar in september. De aanwezigheid van de minister en de hoogste ambtenaar van de staatssecretaris maakt het congres tot een ideale plek om nog vóór het politieke debat de praktijk aan het woord te laten. Frank de Grave Voorzitter Seneca Sponsoren van het Seneca-congres zijn: PGGM, IZZ, PinkRoccade Healthcare, uvit (Unive-VGZ-IZA-Trias), Ernst & Young en springer uitgeverij

4 Op het Seneca Congres 2009 zullen Ab Klink, minister van VWS, Coen Teulings, directeur CPB en Cathy van Beek, bestuursvoorzitter ad interim NZa, de lezingenreeks openen. Ab Klink Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport A braham (Ab) Klink werd op 2 november 1958 geboren te Stellendam. Na het behalen van de diploma's mavo, havo en vwo studeerde hij sociologie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam. Hij behaalde zijn doctoraalexamen in In 1991 promoveerde hij aan de Rijksuniversiteit Leiden tot doctor in de rechtsgeleerdheid op het proefschrift Christendemocratie en overheid: de christendemocratische politieke filosofie en enige staats- en bestuursrechtelijke implicaties. Dr. Klink was van 1985 tot 1992 als wetenschappelijk medewerker verbonden aan het Wetenschappelijk Instituut voor het CDA. Aansluitend was hij tot 1999 werkzaam bij het ministerie van Justitie, als beleidsmedewerker bureau Secretaris-Generaal, als raadadviseur bij de Stafdeling Algemene Wetgevingsbeleid, als beleidscoördinator van de Directie Ontwikkeling Rechtspleging en als plaatsvervangend directeur Rechtspleging. In 1999 keerde hij terug naar het Wetenschappelijk Instituut van het CDA als directeur. Van 2003 tot 2007 was hij lid van de Eerste Kamer der Staten-Generaal. Ab Klink was onder meer bestuurslid van de Vereniging voor Christelijk Voortgezet Onderwijs Rotterdam. Klink werd op 22 februari 2007 benoemd tot minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport in het vierde Kabinet-Balkenende. 4

5 Coen Teulings Directeur CPB C oen Teulings (1958) werd in 2006 directeur van het Centraal Planbureau als opvolger van Henk Don. Hij studeerde in 1985 cum laude af aan de Universiteit van Amsterdam en promoveerde er in 1990 op het proefschrift Conjunctuur en kwalificatie. In de tweede helft van de jaren negentig was hij hoofd inkomensbeleid op het ministerie van Sociale Zaken en sinds 1997 hoogleraar economie aan de UvA. Van 1998 tot 2004 was Teulings directeur van het Tinbergen Instituut en hoogleraar in Rotterdam. Vervolgens werd hij algemeen directeur van SEO Economisch Onderzoek, waar hij ooit als junior onderzoeker begon, en opnieuw hoogleraar aan de UvA, wat hij naast directeur van het CPB, is gebleven voor één dag per week. Teulings was adviseur bij Netspar, onderzoeksnetwerk voor vergrijzing en pensioenproblematiek en is kroonlid van de SER. In 2004 schreef hij mee aan het nieuwe beginselprogramma van de PvdA. Hij was lid van de Raad van Economische Adviseurs van de Tweede Kamer en zat in 2004 twee commissies voor die de nieuwe examenprogramma s economie voor havo en vwo opstelden. Teulings is bestuurder van het Amsterdamse Muziekgebouw aan t IJ. Verzekeraar moet zorginkoper of last resort worden voor cliënten die niet zelf de gewenste zorg kunnen inkopen Sponsoren van het Seneca-congres zijn: PGGM, IZZ, PinkRoccade Healthcare, uvit (Unive-VGZ-IZA-Trias), Ernst & Young en springer uitgeverij

6 Cathy van Beek Bestuursvoorzitter ad interim bij NZa D rs. Cathy van Beek vervulde diverse functies bij zorgaanbieders in de cure en care-sector. De laatste was als bestuurder bij de Sint Maartenskliniek in Nijmegen. In 2005 werd zij benoemd tot lid van de raad van bestuur van het College Tarieven Gezondheidszorg- Zorgautoriteit in oprichting (CTG-Zaio), die in oktober 2006 overging in de huidige Nederlandse Zorgautoriteit (NZa). Sinds maart 2009 is zij bestuursvoorzitter ad interim bij NZa. Toekomstbestendig besturen in de zorg De NZa houdt actief toezicht op het gedrag van alle zorgaanbieders en zorgverzekeraars op zowel de curatieve als langdurige zorgmarkt en kijkt of zij de wet naleven. De NZa geeft de minister van VWS gevraagd én ongevraagd advies over onder meer liberaliseringsvraagstukken en stelt condities voor marktwerking vast. Daarnaast stelt zij regels, budgetten en tarieven vast voor dat deel van de zorg dat gereguleerd is. De NZa kijkt bij haar werkzaamheden steeds naar de belangen van de consument op het gebied van kwaliteit, toegankelijkheid en betaalbaarheid van zorg en stimuleert transparantie en innovatie in de zorg. Op het Seneca Congres 2009 gaat Cathy van Beek in op toekomstbestendig besturen in de zorgsector. Welke ruimte hebben marktpartijen nodig om tot goed bestuur en het afleggen van rekenschap te kunnen komen? Welke randvoorwaarden horen daarbij en op welke wijze kan de NZa bijdragen aan de realisatie daarvan? 6

7 Nieuwe sponsor: Ernst & Young Fortis Bank heeft als sponsor afscheid genomen van Seneca. Ernst & Young is toegetreden tot de groep sponsors van Seneca. Namens Ernst & Young zijn aanwezig: Jules Verhagen, partner en voorzitter sector Healthcare & Pharmaceuticals Gijs de Vries, managing partner Advisory en member executive board Ernst & Young België/Nederland. Practice what you preach at home! "E en bestuurder is verantwoord bezig als hij een mentaliteit weet te creëren in zijn organisatie die overeenkomt met zijn eigen familiaire waarden zodat cliënten in alle facetten (onder andere informatie, afspraakplanning, bejegening, behandeling, verzorging, innovatie en nazorg, maar ook financiële huishouding, catering, parkeren en bewegwijzering) continu optimale service krijgen. Bestuurders zouden meer de mind set van een goed huisvader annex moeder moeten praktiseren." Sponsoren van het Seneca-congres zijn: PGGM, IZZ, PinkRoccade Healthcare, uvit (Unive-VGZ-IZA-Trias), Ernst & Young en springer uitgeverij

8 Seneca Congres 2009 Besturen in de nieuwe tijd Besturen in de nieuwe tijd. Kwaliteit en Continuïteit. Dat is het centrale thema van het Seneca Congres Een actueel onderwerp, want met de stelselwijziging is een onomkeerbaar proces in gang gezet. En dat vraagt nogal wat van zorgbestuurders, vinden Frank de Grave en Jacintha Albada Jelgersma, respectievelijk voorzitter en projectleider van Seneca. V an een door de overheid gecontroleerd systeem naar een situatie met elementen van marktwerking. De zorgsector onderging in relatief korte tijd een enorme verandering. Het is een beweging die we niet kunnen terugdraaien. Ook al omdat niemand dat wil, vindt Frank de Grave. Er is weliswaar op een aantal punten discussie, maar die gaat meer over het tempo waarin de ontwikkelingen plaatsvinden dan over de inhoud ervan. De gereguleerde marktwerking heeft ook een sterke invloed op de wijze waarop zorginstellingen geleid worden. Zorginstellingen kunnen in principe gewoon failliet gaan en het kabinet is van plan om falende bestuurders in de zorg persoonlijk aansprakelijk te 8

9 Het is een complexe tijd, waarin toch een beetje op twee gedachten wordt gehinkt stellen. Kortom, het bestuur van zorginstellingen moet verder worden geprofessionaliseerd. Dreigende financiële problemen moeten tijdig worden onderkend en gemeld bij de NZa en problemen met de kwaliteit van de zorg en veiligheidsrisico s moeten via een early warning-systeem worden gemeld. De Grave: Het is een complexe tijd, waarin toch een beetje op twee gedachten wordt gehinkt. Aan de ene kant wil de overheid zich terugtrekken, anderzijds is er ook vanuit de samenleving een toenemende behoefte om zich inhoudelijk met de zorg en de organisatie daarvan te bemoeien. Het is wat dat betreft niet anders dan bij de banken, zo stelt hij. Ook daar zie je dat toezichthouders en de overheid zich ermee bezighouden en dat de samenleving scherpere eisen stelt. De vraag of bestuurders goed zijn toegerust op de nieuwe tijden, laat De Grave in het midden. Laat ik het zo zeggen: het thema van het aanstaande Seneca-congres is goed gekozen Jacintha Albada Jelgersma hierover: Het thema raakt iedereen. Met het Seneca-congres faciliteren we de discussie. Het mooie is dat zowel de cure en care-sector als de politiek vertegenwoordigd is. Het is zo belangrijk dat je over en weer begrip kunt kweken. Daarin schuilt de kracht en de meerwaarde van het Seneca-congres. Dieper graven Volgens De Grave en Albada Jelgersma zijn er in de hectiek van alledag te weinig momenten waarop beleidsmakers en de praktijk eens rustig met elkaar van gedachten kunnen wisselen. Om samen te zien waar de theorie en de praktijk met elkaar botsen. Tijdens het congres kun je een paar lagen dieper graven. Albada Jelgersma: De sprekers die we uitgenodigd hebben, moeten met hun voordracht vooral het debat losmaken. Ook de informele gesprekken zullen bijdragen aan de discussie. Om dit alles goed te faciliteren is dit jaar voor een licht gewijzigde opzet gekozen. De sprekers op de tweede dag van het congres krijgen allen een co-referaat die in een paar minuten, vanuit de zaal, zal reageren op de voordracht en zo een aanzet zal geven tot discussie, zegt Albada Jelgersma. Ook de speakerscorner aan het eind van de tweede congresdag is nieuw. We vragen van tevoren een aantal congresdeelnemers om in enkele minuten te reageren op de inleidingen. Daarna volgt dan een plenaire discussie. Sprekers De sprekers zijn uiteraard ook dit keer met zorg gekozen en leveren ieder vanuit hun eigen invalshoek een bijdrage aan het thema. Ziekenhuisbestuurder Pieter Vierhout bijvoorbeeld, is tevens medisch specialist en oud-voorzitter van de Orde van Medisch Specialisten. Hij heeft dus aan beide zijden van de tafel gezeten. Hij vindt dat bestuur en medisch specialisten een twee-eenheid moeten vormen. Loek Winter geeft als zorgondernemer zijn zakelijke visie op de organisatie van de zorg en Steph Feijen, bestuurslid van Vebego, zal dieper ingaan op logistieke bedrijfsprocessen en het joint venture-model dat zijn onderneming met een aantal instellingen heeft. Rien Meijerink, voorzitter van de RVZ, vindt dat de overheid strenger moet handhaven en dat bestuurders binnen de zorginstellingen zich veel meer dan nu het geval is, aan de kwaliteit van de geboden zorg moeten verbinden. Wilfrid Opheij, partner van Twynstra Gudde, heeft oog voor de zorgen van de bestuurder: hoe moet hij zijn instelling in deze nieuwe tijd positioneren? Moet hij kiezen voor groter worden door fusies? Kan hij beter strategisch gaan samenwerken? Of specialiseren? Gert van Dijk, onder meer verbonden aan Nyenrode en Wageningen Universiteit, kijkt naar een eeuwenoud model om de problemen van kwaliteit en continuïteit binnen de zorg aan te pakken: de coöperatie. Onderdelen daarvan zijn goed over te zetten op de zorg en zullen leiden tot meer betrokkenheid van bestuurders en andere stakeholders. De inbreng van sprekers en co-referaten zal leiden tot discussie en constructieve gesprekken. Er zijn meningen genoeg, maar het gaat erom dat we elkaar bij de schouders pakken en ook tot conclusies komen. Wat dat betreft heb ik het Seneca-congres in de afgelopen jaren zien groeien, zo stelt De Grave. Je merkt dat de ideeën die er tot stand komen daadwerkelijk iets in de praktijk hebben teweeggebracht. Sponsoren van het Seneca-congres zijn: PGGM, IZZ, PinkRoccade Healthcare, uvit (Unive-VGZ-IZA-Trias), Ernst & Young en springer uitgeverij

10 Loek Winter Geen ruimte bieden aan politieke belangen Loek Winter is radioloog en succesvol zorgondernemer. Zijn zes Diagnostische Centra draaien althans voorspoedig en doen precies wat hem voor ogen staat: ze bieden uitstekende zorg en een hoog serviceniveau tegen lagere kosten. Of zijn vernieuwende, zakelijke kijk op zorg ook in de ziekenhuisomgeving werkt, zal snel duidelijk worden nu hij ook eigenaar is van het Zuiderzeeziekenhuis. Mijn hele reputatie hangt hiervan af. B esturen in de nieuwe tijd is het centrale thema van het Seneca-congres dat in september plaatsvindt. Volgens Loek Winter zit die nieuwe tijd er inderdaad aan te komen. Die Wende ist da, zou je kunnen stellen. De planeconomische financiering van de zorg gaat eraf. Het B-segment is toegenomen tot 34 procent, de zekerheden van het oude budgetstelsel vallen langzaam weg. Winter ziet de positie van de banken mee veranderen. Waar vroeger bij wijze van spreken alleen maar even bij het kruisje getekend hoefde te worden, zijn banken nu een stuk kritischer. De financiering van de zorg is nu een heel ander thema. Er wordt sterk gelet op businessplannen, daarbovenop komt nog de kredietcrisis die de problematiek versterkt. De sector moet in 2012 normaal financierbaar zijn. In dat jaar moet de transitie naar de nieuwe kapitaallastenvergoeding en het DBC-stelsel zijn voltooid. Maar er moet nog heel wat water door de rivieren voordat het daadwerkelijk zover is. Loek Winter maakt een vergelijking met beursgenoteerde ondernemingen. Die moeten een eigen vermogen van minimaal dertig procent hebben. Zakken ze daaronder, dan moeten ze op het strafbankje. Veel zorginstellingen hebben een eigen vermogen dat nog niet boven de vijf procent uitkomt. Die instellingen zijn in feite technisch failliet. Bureaucratisch en traag Winter verbaast zich dan ook niet over het feit dat banken niet in de rij staan om dit soort instellingen te financieren of bestaande leningen te verlengen. Wanneer een directeur van een hedgefund in zo n situatie zit, loopt hij met heel veel stress rond. Maar ziekenhuisbestuurders gaan gewoon fluitend naar hun werk. Daar zit een groot probleem in de zorg. Het gaat allemaal zo ambtelijk, bureaucratisch en traag. Overigens verwijt Winter niemand iets. Het tijdsgewricht gaat snel, niet iedereen heeft dat zien aankomen. Ook vindt hij dat Nederland op de goede weg is met de beoogde gereguleerde marktwerking in de zorg. Er gaat jaarlijks zo n zestig à zeventig miljard euro aan collectief geld in de zorg om. Ik ben ervan overtuigd dat we door de marktwerking voor hetzelfde geld meer zorg en een beter serviceniveau krijgen. Marktwerking die volgens de zorgondernemer overigens nooit helemaal doorgevoerd zal kunnen worden. Voor de veel voorkomende, electieve zorg geldt die marktwerking wel. Daarnaast zul je altijd een collectief deel houden. Maar ik denk dat je ook bij dure en complexe behandelingen en voorzieningen, zoals oncologie of acute zorg, kunt werken met aanbestedingen. Zakelijke organisatie Marktwerking leidt in de visie van Loek Winter tot betere zorg en een betere service voor patiënten. En dit alles tegen aanzienlijk lagere kosten. Het werkt in de praktijk, zo blijkt uit de succesvol draaiende Diagnostische Centra van zijn DC Groep. Maar of het ook in een ziekenhuis werkt is de vraag. De eerlijkheid gebiedt mij te zeggen dat een basisziekenhuis wat complexer en moeilijker is dan een ZBC. Dat komt 10

11 » In het begin was er weinig begrip, maar het aantal believers neemt nu heel snel toe omdat je hier drie processen hebt: de polikliniek, de OK/IC en het hotelbedrijf. Onderling zijn ze heel verschillend, maar ze zijn wel van elkaar afhankelijk. Dat maakt het zeer uitdagend. Winter hoopt dat de patiënt Zuiderzeeziekenhuis niet te ziek is en dat een gezonde toekomst in het verschiet ligt. "De eerste paar maanden had ik veel stress, maar nu loop ik er een stuk relaxter bij. Al onze aannames klopten. We zijn nu ruim vier maanden bezig en in die periode hebben we via quick wins al negen miljoen euro kunnen besparen. Besparingen die niet ten koste gaan van de zorg, want dat is voor Winter vloeken in de kerk; er is bezuinigd, er zijn vijf specialisten weggestuurd, maar tegelijkertijd is het aantal wachtdagen teruggebracht van 22 tot vier. Het gebrek aan zelfreinigend vermogen had hier grootse» Sponsoren van het Seneca-congres zijn: PGGM, IZZ, PinkRoccade Healthcare, uvit (Unive-VGZ-IZA-Trias), Ernst & Young en springer uitgeverij

12 simpel en doeltreffend. Het bestuurlijk centrum van het ziekenhuis ging terug van 1850 naar 350 vierkante meter. Nu kunnen we 1500 meter verhuren. Deze tactiek zal ook voor het ziekenhuis als geheel worden toegepast. Winter denkt van de in totaal vierkante meter iets meer dan de helft nodig te hebben. Onderhanden werk moet worden teruggebracht van 6000 naar 1000, het aantal crediteuren van 1400 naar 100 en de postcrediteuren van 35 naar 27 miljoen euro. Daarna treedt fase twee in werking. Disfunctionerende specialisten eruit, nieuwe erin. We hebben twintig vacatures, zeven zijn er al ingevuld. Het verplegend personeel moet jong en enthousiast zijn, eventueel gecoacht door de oudere garde. Die moeten een soort oma-gevoel krijgen. Jonge, gespecialiseerde verpleegkundigen zoals IC en OK-verpleegkundigen aantrekken is geen probleem, zo blijkt uit zijn woorden. Een advertentie zetten is niet genoeg. Je moet er zelf op uit, bellen, bezoeken. En we bieden ze wat ze willen: flexibele werktijden, werken rondom je studie, stage in een oogkliniek in Nepal, een flatje, een cabrioletje Het is heel simpel, je moet ook op dit gebied gewoon harder lopen dan de rest. Fase drie behelst in de woorden van Winter het opleuken van het gebouw. Het ziekenhuis zit na de eerste twee fases weer in een stabiele situatie. We gaan dan werken aan duidelijk meetbare kwaliteit en uitbreiding van faciliteiten voor patiënten en bezoekers. Dat kunnen semimedische zijn, zoals een tandarts, een thuiszorgwinkel, maar ook faciliterende, zoals een kapper of kinderdagverblijf. Het gaat allemaal zo ambtelijk, bureaucratisch en traag vormen aangenomen. Wat wij nu doen is een zakelijke organisatie neerzetten waarin ruimte is voor rationele overwegingen. Politieke belangen zijn hier niet langer leidend. Op de vraag of dit nieuwe beleid geen schokgolf teweeg heeft gebracht, antwoordt Winter lachend: Wat denk je Dan weer serieus: In het begin kom je weinig begrip tegen, maar ik kan je vertellen dat het aantal believers nu heel snel toeneemt. De oplossingen die Winter en zijn team bedenken zijn Winstklem Loek Winter heeft na de eerste vier, vijf maanden een goed gevoel bij deze voor hem nieuwe uitdaging. Jammer is het dan dat zijn inspanningen en zijn financiering hij stak privé vijf miljoen euro in de overname in het huidige stelsel niet mogen leiden tot een mooi rendement op geïnvesteerd vermogen. "Het is een bizarre discussie die hier gevoerd wordt. Al mijn leveranciers, van de kunstheupleverancier tot de begrafenisondernemer, bewegen zich in het private domein. En dan mag het kernproces niet winstgevend zijn voor aandeelhouders? Noem mij eens een andere sector waar dat ook voor geldt? Verzekeraars niet, huisvesting niet. Er is op deze manier weer een maatschappelijk eiland gecreëerd dat niet functioneel is. Natuurlijk moet je collectief kapitaal dat in de zorg gestoken is aan de zorg ten goede laten komen, maar als er nieuw geld geïnvesteerd wordt, moeten er andere regels gelden. Degene die investeert mag bepalen wat er met het rendement op zijn geïnvesteerde vermogen gebeurt. Pas dan krijgt deze sector vleugels. 12

13 Rien Meijerink Governance moet met kwaliteit verbonden zijn Rien Meijerink is nu drieënhalf jaar voorzitter van de Raad voor de Volksgezondheid & Zorg. Onlangs bracht zijn RVZ een advies uit aan de minister over governance en kwaliteit in de zorg. Rode draad: verantwoording nemen en daar streng(er) op toezien. Dat geldt voor overheid en de bestuurlijke lagen van zorginstellingen. "D e jaren vanaf de invoering van het nieuwe zorgstelsel hebben zich gekenmerkt door intense veranderingen in de zorg, begint Rien Meijerink. Eén van de belangrijke veranderingen is dat veel verantwoordelijkheid is verschoven naar het veld. Daarnaast is de verwachting dat vraag naar en aanbod van zorg in evenwicht zou komen, niet uitgekomen. De vraag blijft uitbundig toenemen. Vergrijzing is een oorzaak, en doordat mensen zich ook langer zelf kunnen redden, neemt de vraag naar gezondheidszorg toe. Ook maakt technische vooruitgang steeds meer mogelijk. Meijerink trok voor zichzelf enkele tussenconclusies. We zitten met ons zorgstelsel in een overgangsperiode die eigenlijk permanent is. We groeien naar een nieuwe situatie waarin we constant de verhouding moeten definiëren tussen het publieke en private domein in de gezondheidszorg. Het zal een mengsel blijven van concurrentie en publieke taken. Mijn tweede tussenconclusie is dat de uitgavendramatiek in de zorg zo groot is, dat ingrijpende besluiten nodig zijn. Omdat het zo duur is, zie je een sluipende verschraling van de zorg. Dat vindt de RVZ onwenselijk. Ingrijpende veranderingen zijn daarom nodig. Neem de ouderenzorg. Misschien moeten mensen in de toekomst voor ouderenzorg gaan sparen, want onderdelen ervan zullen uit de AWBZ verdwijnen vanwege de kosten. We kunnen een peildatum vaststellen en alles wat daarna in de ouderenzorg er extra bij komt denk aan eenpersoonskamers en andere luxevoorzieningen buiten het collectieve systeem houden. Zijn derde Sponsoren van het Seneca-congres zijn: PGGM, IZZ, PinkRoccade Healthcare, uvit (Unive-VGZ-IZA-Trias), Ernst & Young en springer uitgeverij

14 tussenconclusie is dat er extra bescherming moet zijn voor de zwakkeren in onze samenleving. Daar móeten we wat voor doen, benadrukt Meijerink. Want de RVZ wil absoluut een tweedeling voorkomen. Ons zorgsysteem is zo benijdenswaardig juist omdat het geen tweedeling kent. Spanning Binnen deze macro-werkelijkheid past het advies Governance en kwaliteit van zorg, dat RVZ dit jaar de minister aanbood. Governance loopt achter bij de geschetste ontwikkelingen. De instellingen hebben meer verantwoordelijkheden gekregen op de gebieden doelmatigheid, toegankelijkheid en kwaliteit, met de nadruk op die laatste. Op bestuurlijk niveau hinken ze daar achteraan. Besturen zijn nog Lid zijn van de raad van toezicht is geen erebaantje onvoldoende toegerust om op dat niveau te kunnen presteren. Meijerink haalt een enquête aan van anderhalf jaar geleden, gehouden onder bestuurders van zorginstellingen. Daaruit kwam naar voren dat kwaliteit onder aan het prioriteitenlijstje bungelde. Financiën en fusieperikelen stonden bovenaan. Ik schrok daarvan, want bestuurders moeten ervoor zorgen dat de publieke doelstelling, kwaliteit van zorg, wordt gehaald! Overigens bleek uit latere onderzoeken dat er op dat punt vooruitgang is. Betrokkenheid en kwaliteit zijn belangrijke vereisten voor bestuurders én toezichthouders. Het besef moet doordringen dat lid zijn van de raad van toezicht geen erebaantje is. De ontwikkeling gaat de goede kant op, maar de spanning tussen vraag en aanbod maakt dat t sneller moet! Strengere overheid In ons advies doen we voorstellen aan de minister om de kwaliteit van besturen te verbeteren. We maken onderscheid tussen de publieke taak, de overheid, en het private deel, de zorginstellingen. De overheid moet wettelijke basisnormen voor kwaliteit vaststellen en de publieke belangen borgen. Patiënten hebben er recht op dat ze kunnen vertrouwen op een minimale kwaliteit. De daarbij behorende normen, opgesteld door professionals, hebben betrekking op de eisen waaraan zorg ten minste moet voldoen: voldoende patiëntveiligheid en handelen volgens de professionele standaard. Feitelijk moet er strenger worden nageleefd. Instellingen kunnen nu nog steeds onder de maat scoren. De overheid moet strenger zijn, een streep durven trekken. Onder die streep mag een zorginstelling niet komen. Binnen het private domein moeten zorginstellingen governance nadrukkelijker met kwaliteit verbinden. Meijerink geeft een voorbeeld. Ik vind de hickup in de relatie tussen besturen van ziekenhuizen en medisch specialisten zorgelijk. De RVZ vindt dat medici zich moeten verantwoorden bij het bestuur. Anders kan het bestuur zijn verantwoordelijkheid niet waarmaken. Wij hebben voor een onorthodoxe oplossing gekozen: de Orde moet omgevormd worden tot een publiekrechtelijke beroepsorganisatie met verordenende bevoegdheid. De Orde is niet enthousiast en denkt het eerder via MTO te kunnen regelen. Kortom, we zijn er nog niet uit hoe we dit gaan vormgeven. Raad van toezicht: professionaliseren Ook het bestuur op afstand, de RvT, moet veel meer bezig zijn met kwaliteit. RvT s moeten inhoudelijker worden om hun verantwoording te kunnen nemen. Leden moeten actief betrokken zijn. Veel meer dan nu het geval is moet de RvT inhoudelijk tegenwicht bieden aan het bestuur. De houding is nu: kwaliteit is voor medici, daar gaat de Inspectie over. Wij achten de RvT daar ook verantwoordelijk voor! De RvT moet het bestuur in de volle breedte kunnen volgen, bevragen en controleren. En optreden wanneer dat vereist is. Dat betekent beter geïnformeerd zijn en zelf professioneler worden. Dat heeft gevolgen voor de samenstelling van de raad, er moet minstens één professional lid zijn en de rol van voorzitter moet gewichtiger worden. Een RvT moet zeker vijf à zes keer per jaar bijeenkomen om echt betrokken te zijn. Wij hebben de verantwoording om patiënten zorg te bieden die aan minimale eisen voldoet. 14

15 Pieter Vierhout Bestuur en specialisten moeten een twee-eenheid zijn Sponsoren van het Seneca-congres zijn: PGGM, IZZ, PinkRoccade Healthcare, uvit (Unive-VGZ-IZA-Trias), Ernst & Young en springer uitgeverij

16 nieuwe organisatiemodellen van de zorg, maar ook de niet altijd even gemakkelijke verhouding tussen ziekenhuisbestuurders en specialisten komt ter sprake. "Ik heb me altijd enorm betrokken gevoeld bij de ondersteuning van medisch specialisten en de omgeving waarin zij werken. Specialisten moeten goed kunnen werken en kwaliteit kunnen leveren, zodat het voor de patiënt goed geregeld is. Ik was dan ook mordicus tegen de budgettering in de jaren tachtig en vooral de jaren negentig. De wachtlijsten die toen ontstonden waren voorspeld." Dan zijn de huidige ontwikkelingen beter, zo vindt hij. "Ik ben een groot voorstander van een stuk marktwerking en vrijheid. Concurrentie leidt in mijn optiek tot betere specialistische zorg. Ik vind het ook goed wanneer medisch specialisten worden beloond op kwaliteit en inhoud, daarmee bestrijd je degenen die slechte kwaliteit leveren." Met zowel zijn praktische als bestuurlijke ervaring heeft prof. dr. Pieter Vierhout aan de verschillende kanten van de tafel gezeten. Ik ben daardoor beter gaan zien hoe beslissingen tot stand komen. Heb meer begrip gekregen voor die beslissingen én voor de veranderingen die daarvan het gevolg zijn. P ieter Vierhout was jarenlang chirurg en opleider voordat hij werd gekozen tot voorzitter van de Orde van Medisch Specialisten. Na vier jaar verruilde hij die functie om als ad interim raad van bestuursvoorzitter het Albert Schweizer Ziekenhuis in Dordrecht te leiden. Tegelijkertijd schreef Vierhout ook het plan voor de beoogde fusie van de Zeeuwse ziekenhuizen. Dat plan mag hij in zijn nieuwe functie als interim-voorzitter van de raad van bestuur van Ziekenhuis Walcheren en Oosterscheldeziekenhuizen (Admiraal de Ruyter Ziekenhuis i.o.) gaan uitvoeren. Op het Seneca-congres geeft Vierhout zijn visie op Mentaliteitsverandering Over de vaak moeizame relatie tussen medisch specialisten en ziekenhuisbesturen is Vierhout helder. De raad van bestuur en de medische staf moeten een twee-eenheid zijn. Het ziekenhuis moet hen faciliteren, stimuleren en helpen in de bedrijfsvoering, maar hen ook wijzen op de verplichtingen die ze hebben. Ieder bedrijf heeft te maken met mensen die niet goed functioneren. Daar moet je dus aan werken, maar als mensen echt niet willen of kunnen, dan houdt het op. En dat geldt ook voor zelfstandig gevestigde specialisten of specialisten in dienstverband. Maar het is niet eenvoudig om paal en perk te stellen. In ons bestel is het bovendien niet gemakkelijk en erg kostbaar om van mensen afscheid te nemen. Afscheid nemen van niet functionerende specialisten is volgens Vierhout echter het laatste redmiddel. Het is juist de kunst om te voorkomen dat het zover komt. Ik zie gelukkig een mentaliteitsverandering ontstaan binnen medische staven. Men weet heel goed dat één rotte appel in de mand slecht is voor het hele huis. Je ziet dat de relatieve marktwerking zijn werk doet: de patiënt heeft een keuze. Als het ergens in een maatschap rommelt voelt de patiënt dat en gaat liever naar een ander ziekenhuis. Angst wegnemen Alhoewel de specialisten formeel geen partij zijn aan de onderhandelingstafel met zorgverzekeraars, vindt Vierhout dat ze er wel degelijk bij betrokken moeten worden. "Ik denk dat het verstandig is om medisch 16

17 specialisten volledig inzicht te geven in de manier waarop productieafspraken tot stand komen. Waarom we bepaalde dingen wel doen, waarom andere juist weer niet. Vergelijk het maar met een winkelier die net een nieuwe zaak opent en er dan achterkomt dat die straat wordt afgesloten. Zo is het ook met specialisten. In iedere regio moet een breed scala aan zorg zijn Ze nemen voor veel geld een praktijk over en zouden vervolgens door het ziekenhuis in bedwang worden gehouden bij het terugverdienen van hun geïnvesteerde geld. Dat maakt mensen angstig en onzeker. Dat gevoel kun je wegnemen door ze overal goed bij te betrekken. Vierhout ziet dezelfde gevoelens ontstaan in zijn ziekenhuis. "We gaan nu een fusietraject in, specialisten en medewerkers worden ongerust en onzeker. Daar moet je als bestuurder prudent mee omgaan. Je moet met mensen in contact treden, ze informeren, invulling geven aan hun zorgen. Dat is toch het voordeel als je zelf uit het werkveld komt: je weet van de hoed en de rand. Het nadeel is dat je nogal eens verleid wordt om je met kleine probleempjes te bemoeien." Dynamische netwerken Vierhout beseft dat de belangen van specialisten en bestuurders niet altijd even parallel lopen. Dat is volgens hem ook geen probleem, zolang het spel maar eerlijk gespeeld wordt. Als een maatschap iets wil en het ziekenhuis kan dat niet bieden omdat er geen geld is of geen fantasie, dan moet je eventueel naast de deur van het ziekenhuis een ZBC beginnen, maar wel samen met het ziekenhuis. Zorg dat je het samen met de raad van bestuur kunt opkrikken, of dat je in ieder geval goede afspraken met elkaar maakt. Het sluit aan bij de visie die Vierhout heeft op de organisatie van de regionale zorg. In iedere regio moet een breed scala aan zorg zijn. De kunst is nu om dat scala slim te verdelen. Buiten de verstedelijkte gebieden ziet hij wat dat betreft veel in zogeheten dynamische netwerken. De kern van zo n netwerk wordt gevormd door een basisziekenhuis met diagnose, behandeling en een IC. Daaromheen ontstaan allerlei al dan niet zelfstandige satellieten. Dat kunnen ZBC s zijn, een HAP met een specialist (de anderhalve lijn -red.), instellingen voor planbare zorg en dagbehandeling. Maar in samenhang met elkaar. Je gaat dan een relatieve concurrentie binnen je eigen regio aan en een echte concurrentie met de naastliggende regio. Voor de administratieve afhandeling, de ICT en andere backoffice zaken, kan zo n dynamisch netwerk weer aansluiting zoeken bij een groter conglomeraat in een aanpalend verstedelijkt gebied. Want waarom zou je als klein ziekenhuis alle DBC-rompslomp zelf regelen? Je gaat toch niet het wiel opnieuw uitvinden als andere ziekenhuizen het qua ICT en organisatie perfect op de rit hebben staan? Kwaliteit De kwaliteit van zorg zou door zo n opzet wezenlijk kunnen verbeteren, is de overtuiging van Vierhout. Kwaliteit is ook sterk afhankelijk van kwantiteit. Een chirurgiemaatschap met drie superspecialismen telt al snel tien tot twaalf chirurgen en dat is te veel voor een klein ziekenhuis. Dus moet je kleine ziekenhuizen samenvoegen tot grotere, die de kern vormen van het dynamisch netwerkmodel. Ook belangrijk vindt hij dat er een goede regie op kwaliteit komt. Als de kwaliteit van je werk minder wordt, heeft dat een negatief effect op je klanten. Bovendien zie je dat de goede specialisten vertrekken en dat je daar specialisten voor terugkrijgt die moeite hebben zich elders te vestigen. Die negatieve spiraal is volgens Vierhout precies de oorzaak van de problemen die er geweest zijn in de IJsselmeerziekenhuizen. Je hebt als ziekenhuis gewoon dokters nodig die snel de juiste diagnose stellen, goede therapieën en operaties uitvoeren zonder complicaties. Met de instelling van de nieuwe Regieraad Kwaliteit van Zorg, waarvan Pieter Vierhout voorzitter is, hoopt hij dat er snel verbetering komt. De zorgautoriteit houdt zich bezig met regels en prijzen, de kwaliteitsautoriteit wat de Regieraad in feite is benoemt wat kwaliteit in de zorg is. De Regieraad is gevraagd meer sturing en structuur aan richtlijnontwikkeling en implementatie te geven en daarbij te focussen op cliëntperspectief, veiligheid en doelmatigheid. De raad brengt in overleg met betrokken partijen bestaande knelpunten in kaart en bepaalt vervolgens met die partijen hoe deze knelpunten het best kunnen worden aangepakt. Vierhout: We moeten naar een situatie toegroeien van eenduidige kwaliteit. Een situatie waarin de IGZ controleert en signaleert en de Regieraad bepaalt wat de kwaliteit moet zijn. Sponsoren van het Seneca-congres zijn: PGGM, IZZ, PinkRoccade Healthcare, uvit (Unive-VGZ-IZA-Trias), Ernst & Young en springer uitgeverij

18 Wilfrid Opheij Het is de bestuurder die ertoe doet Wat is het recept om in deze tijd van marktwerking kwaliteit en continuïteit in de zorg te kunnen borgen? Wilfrid Opheij, partner bij Twynstra Gudde, moet lachen om de vraag. Het gaat om goed samenwerken. Eigenlijk is dat allemaal niet zo ingewikkeld, maar er is toch altijd veel gedoe. Het antwoord op de vraag zit in de persoon van de bestuurder. "I n wezen zijn de vragen die nu spelen in de zorg: hoe kun je kwaliteit en continuïteit borgen door samenwerken en/of fuseren? En: hoe gaat dat in zijn werk?, begint Opheij. "De belangrijkste factor hierin is de persoon van de bestuurder. Die is belangrijker dan de regeltjes. Want de rol, taken en verantwoordelijkheden van bestuurders en toezichthouders zijn helder. Er is een Governancecode. Sleutelen aan het systeem leidt niet per se tot een beter bestuur, het gaat altijd om de combinatie van systemen en het gedrag van bestuurders. Je moet naar die bestuurder kijken. Opheij heeft compassie met huidige bestuurders. Zij hebben te maken met externe omstandigheden die voortdurend wisselen. Door marktwerking is er een grote mate van onvoorspelbaarheid en onzekerheid ingeslopen. Voorheen was bijvoorbeeld in de meeste zorginstellingen al op 1 januari bekend wat de omzet van dat jaar zal zijn. Dat is makkelijk ondernemen. De kernvraag is: hoe gaat een bestuurder met die veranderingen om? Bij onzekerheid zoek je steun bij elkaar. Dat doen zorgbestuurders ook: laten we Niemand kan meer de grote vraagstukken van deze tijd alleen oplossen samengaan, dan staan we sterker. Daarbij verzekert Opheij dat angst vaak een sterkere drijfveer is dan visie. Een gevolg van die onderlinge steun is dikwijls schaalvergroting. Ik vind het naïef van de politiek dat ze dachten dat dit niet zou gebeuren en daar nu over klagen. Sterker: de politiek is in deze ook dader. Fuseren of samenwerken Moeilijk of niet, een bestuurder moet zijn maatschappelijke verantwoordelijkheid nemen en zorgen voor goede zorg. Daarin spelen een paar factoren mee. Opheij: Bestuurders moeten nadenken over de positionering van hun instelling. Je kunt inzetten op volume, maar ook op bijvoorbeeld specialisatie. Ook schaal speelt een belangrijke rol. Als je als instelling te klein bent, kun je bijvoorbeeld je crisisdienst in de GGZ niet 24x7 rond krijgen. Of zit je voor zaken met het zorgkantoor niet met de directie om tafel, maar met de accountmanager. Bestuurders vinden dat vervelend. Bedenk dan hoe je dat wel goed geregeld krijgt, hoe je die schaalvoordelen wel kunt boeken. Dan moet je weten waar je precies tekort komt en waar je heen wilt. Waar je tekort komt, dáár moet je samenwerken. Maar hoe? Ga je fuseren of een samenwerkingsverband aan? En met wie? Dan is er nog het kartelverbod. Die wetgeving moet een bestuurder goed kennen. De wereld, ook de zorg, wordt steeds complexer. Niemand kan meer de grote vraagstukken van deze tijd alleen oplossen, betoogt Opheij. "Je móet dus samenwerken. Maar dat is niet vanzelfsprekend. Goede bestuurders kunnen samenwerken. Bij samenwerken spelen er meer belangen, is er sprake van afhankelijkheid en heterogeniteit. En een onduidelijk machtscentrum. Opheij: Echt goede samenwerkers 18

19 accepteren de complexiteit en werken ermee. Bestuurders die daar moeilijk tegen kunnen, zijn vaak de concernbouwers. Dat lijkt makkelijker dan nadenken over ingewikkelde samenwerkingsverbanden waarin je een ander soort leiderschap moet tonen en moet verbinden. dat betekent: de goede man zal datgene doen waarvan hij vindt dat het in zich goed is het te doen, hij zal het ook doen als het voor hem moeilijk is, ook als het schadelijk is. Ook als het gevaarlijk is. Het citaat gaat verder, vertelt Opheij. Maar daarover horen mijn collega s in september meer. Lef Ook de houding van de toezichthouders in de RvT moet scherper worden. Voor een toezichthouder zijn betrokkenheid en lef belangrijke kwaliteiten. Uit mijn promotieonderzoek blijkt dat bestuurders niet alleen gedreven worden door de motivatie om het goede te doen, maar ook door machtsmotivatie en prestatiemotivatie. En in mindere mate door affiliatiemotivatie aardig gevonden willen worden en verantwoordelijkheidsdispositie het goede willen doen. Dat moet een lid van de RvT weten om op een adequate manier toezicht te kunnen houden. Hij moet het lef en de persoonlijkheid hebben om door een geweldig verhaal van een bestuurder heen te kijken en kritisch maar respectvol door te vragen. Dat staat in geen enkele code, glimlacht Opheij. "Maar een toezichthouder moet wéten dat een bestuurder het liefst leuke dingen wil doen die voor hem persoonlijk van betekenis zijn. Dat kunnen verschillende zaken zijn, bijvoorbeeld de meest innovatieve bestuurder zijn. Maar ze worden mede gedreven door macht en prestatie. Daarnaast moet de toezichthouder oprechte interesse hebben in de persoon van de bestuurder. Toezicht houden is een vak geworden waarin je moet investeren. Ooit was het een erebaantje, daarna werd je gevraagd om je netwerk en nu wordt het een vak waarin kunst én kunde voorop staan. Een RvT-lid moet de branche willen kennen, moet weten wat er gaande is. Hij moet zeker ook weten op welke wijze hij aan de juiste informatie kan komen. Weten welke mechanismen er spelen en hoe daarmee om te gaan. Seneca Ik heb opgezocht hoe Seneca, de filosoof, dacht over de betekenis van de bestuurder. Ik citeer Seneca: Alle daden in het leven worden bepaald door overwegingen van wat goed op zichzelf en slecht is. De reden om iets te doen of niet te doen is hierop gebaseerd. Ik zal je uitleggen wat Sponsoren van het Seneca-congres zijn: PGGM, IZZ, PinkRoccade Healthcare, uvit (Unive-VGZ-IZA-Trias), Ernst & Young en springer uitgeverij

20 Steph Feijen Op zoek naar duurzame oplossingen Steph Feijen is lid van de raad van bestuur van Vebego, dat met dochterondernemingen als Hago, Assist, Tènce en EMC Group een stevige positie in de zorgsector heeft. Op het Seneca-congres geeft Feijen zijn visie op vernieuwende samenwerkingsmodellen als mogelijke oplossing voor de uitdagingen waar de zorgsector momenteel voor staat. E en orkaan raast met windkracht 12 over het land, maar in het oog van zo n storm is het windstil, schijnt de zon. Heerst er relatieve rust. Steph Feijen trekt een parallel tussen dit natuurverschijnsel en de zorgsector. Alles rondom de instellingen is veranderd. De contracteerplicht is afgeschaft, de kapitaallasten komen voor rekening van de exploitatie, we hebben de ontwikkeling van DBC s en ZZP s. Ook de klant stelt zich anders op. Het umfeld is volledig veranderd, maar ondanks alle wijzigingen zie je toch dat de structuur van veel huizen ongewijzigd blijft. Het lijkt wel alsof veel zorginstellingen doen alsof er niets aan de hand is. Uitdagingen Volgens Feijen zijn de blikken nog steeds te veel naar binnen gericht, terwijl in de buitenwereld zoveel aan de hand is, dat er in nieuwe kaders en oplossingen gedacht moet worden. Vebego heeft dat zelf ook altijd gedaan, stelt Feijen. We hebben in de loop der jaren goed zicht ontwikkeld op wat er in instellingen gebeurt. Veel kennis opgedaan van arbeidsintensieve processen waardoor we ook in staat zijn die processen in zorginstellingen te verbeteren. Om die stappen te maken is veel overtuigingskracht nodig. De zorg reageert vaak op een traditionele, soms zelfs bureaucratische manier. Die houding moet volgens Feijen nu echt gaan veranderen. Bestuurders kijken waar de strategische uitdagingen liggen. Veranderend klantgedrag is zo n uitdaging. Verschillende klanten hebben verschillende zorgbehoeften en dat vraagt telkens om een andere aanpak. Maar er is een grote lijn in de verwachtingen van klanten. Snel, klantgericht en goed wordt het motto. Marketingcompetenties gaan een grotere rol spelen in de zorg. Zorginstellingen moeten zich niet alleen afvragen wie hun klanten zijn en wat ze willen, maar ook: wie zijn we zelf, wat kunnen we en wat willen we? Een andere grote uitdaging is de arbeidsmarkt. De zorgvraag neemt toe, maar wie gaat die zorg verlenen? De Raad voor de Volksgezondheid en onderzoek dat wij door TNO lieten uitvoeren, tonen aan dat wij vanaf 2012 een gigantisch probleem krijgen op de arbeidsmarkt. Exploitatie Financiering, klantgerichtheid en het arbeidsmarktvraagstuk vragen om een ander, duurzamer voortbrengingsmodel dat zorgt voor een effectievere en efficiëntere exploitatie. Feijen houdt dan ook een pleidooi voor innovatieve en duurzame oplossingen die gevonden worden in andere organisatiemodellen, regionale samenwerking, samenwerking met andere sectoren en bedrijfsleven. Bijvoorbeeld functiedifferentiatie van verpleegkundigen. We hebben onderzoek gedaan waaruit blijkt dat circa 25 procent van de werkzaamheden van verpleegkundigen uit huishoudelijke taken bestaat. Als je die door anders gekwalificeerde medewerkers laat uitvoeren, die je bovendien een hospitality-functie meegeeft, snijdt het mes aan twee kanten. Je kunt met minder verpleegkundigen toe en je verlaagt de kosten. Dan ben je efficiënt bezig. Dit model kan volgens Feijen nog verder worden ontwikkeld. Nu verschijnen enorm veel mensen rondom het bed van de patiënt. Het is natuurlijk veel efficiënter om dat te beperken tot de verpleegkundige en een tweede persoon die alle overige dienstverlening doet. Maar binnen ziekenhuizen wordt 20

We can't solve problems by using the same kind of thinking we used when we created them.

We can't solve problems by using the same kind of thinking we used when we created them. We can't solve problems by using the same kind of thinking we used when we created them. Nieuw Besturen Workshop Vincent Schouten Van zorginstelling naar maatschappelijke onderneming: Trial & error of

Nadere informatie

GOED BESTUUR VANUIT DRIE PERSPECTIEVEN

GOED BESTUUR VANUIT DRIE PERSPECTIEVEN NVZD najaarscongres 25 november 2015, Nyenrode Business Universiteit, Breukelen GOED BESTUUR VANUIT DRIE PERSPECTIEVEN Naar permanente leiderschapsontwikkeling Ambitie De NVZD wil met dit congres onderstrepen

Nadere informatie

Goede zorg van groot belang. Nederlanders staan open voor private investeringen

Goede zorg van groot belang. Nederlanders staan open voor private investeringen Goede zorg van groot belang Nederlanders staan open voor private investeringen Index 1. Inleiding p. 3. Huidige en toekomstige gezondheidszorg in Nederland p. 6 3. Houding ten aanzien van private investeerders

Nadere informatie

1 Inleiding 9. 2 De fundamenten van het zorgstelsel 11. 3 De structuren in de zorg 25. 4 De aanspraak op zorg 31. 5 De financiering van de zorg 47

1 Inleiding 9. 2 De fundamenten van het zorgstelsel 11. 3 De structuren in de zorg 25. 4 De aanspraak op zorg 31. 5 De financiering van de zorg 47 Voorwoord Wie wil begrijpen hoe het Nederlandse zorgstelsel functioneert en op zoek gaat naar informatie, dreigt er al snel in te verdrinken. Waar te beginnen? Dat geldt ook voor de regels die op de zorg

Nadere informatie

Brief van de staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport

Brief van de staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport 29689 Herziening Zorgstelsel 25424 Geestelijke gezondheidszorg Nr. 599 Brief van de staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Den

Nadere informatie

Renoveren of opnieuw beginnen?

Renoveren of opnieuw beginnen? Renoveren of opnieuw beginnen? Inhoud Aangenaam Wat speelt er? Terug naar de basis Organisatiefilosofie Casus STMG Conclusie 2 Aangenaam Vebego Familiebedrijf Met meer dan 70 jaar ervaring Vebego in de

Nadere informatie

Leren samenwerken tussen organisaties

Leren samenwerken tussen organisaties In voor Zorg Ulft 24 september 2012 dr. Wilfrid Opheij Een paar bronnen voor de presentatie 2005 Nu 2006 2008 De kenniseconomie is een netwerkeconomie Derde Industriële Revolutie Tweede Industriële Revolutie

Nadere informatie

Fuseren, samenwerken en concurreren

Fuseren, samenwerken en concurreren Fuseren, samenwerken en concurreren 21 maart 2013 Schaal en zorg: enkele inleidende overwegingen dr ir Joost Zuurbier (Q-Consult Arnhem/ Erasmus CMDZ) Aanleiding Actualiteit in de curatief somatische omgeving

Nadere informatie

!7": ZORG 6ERPLEGING EN 6ERZORGING

!7: ZORG 6ERPLEGING EN 6ERZORGING !7": ZORG 6ERPLEGING EN 6ERZORGING )NKOOPBELEID,ANGDURIGE :ORG +LANTVERSIE Uitgangspunten en inkoopdoelen 2015 Verpleging en Verzorging (V&V) U hebt recht op langdurige zorg als dat nodig is. Denk aan

Nadere informatie

Uiteindelijk gaat het om het openbreken van macht

Uiteindelijk gaat het om het openbreken van macht Uiteindelijk gaat het om het openbreken van macht Als hoogleraar Publieke Innovatie aan de Universiteit Utrecht onderzoekt Albert Meijer vernieuwing in de publieke sector. Open Overheid en Open Data maken

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG. Datum 2 februari 2011 Betreft Kamervragen. Geachte voorzitter,

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG. Datum 2 februari 2011 Betreft Kamervragen. Geachte voorzitter, > Retouradres Postbus 20350 2500 EJ Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 2008 2500 EA DEN HAAG Bezoekadres: Parnassusplein 5 25 VX DEN HAAG T 070 340 79 F 070 340 78 34

Nadere informatie

Eerste Kamer der Staten-Generaal

Eerste Kamer der Staten-Generaal Eerste Kamer der Staten-Generaal 1 Vergaderjaar 2013 2014 33 253 Wijziging van de Wet marktordening gezondheidszorg, de Wet cliëntenrechten zorg en enkele andere wetten in verband met het tijdig signaleren

Nadere informatie

Sites voor de intramurale fysiotherapie

Sites voor de intramurale fysiotherapie Sites voor de intramurale fysiotherapie In bijgaand document een overzicht van sites waarop informatie is te vinden over onderwerpen die van belang kunnen zijn voor de intramuraal werkende fysiotherapeut.

Nadere informatie

Strategisch document Ambulancezorg Nederland

Strategisch document Ambulancezorg Nederland Strategisch document Ambulancezorg Nederland 1 Inleiding: relevante ontwikkelingen 2 Missie en visie AZN 3 Kernfuncties: profiel en kerntaken AZN 4 Strategische agenda AZN vastgesteld: woensdag 23 mei

Nadere informatie

NMa Concentra,e en spreiding, wat vinden ze ervan? Studiedag DP 30 november 2012

NMa Concentra,e en spreiding, wat vinden ze ervan? Studiedag DP 30 november 2012 NMa Concentra,e en spreiding, wat vinden ze ervan? Studiedag DP 30 november 2012 Over de NMa De Nederlandse Mededingingsautoriteit, kortweg NMa, ziet erop toe dat bedrijven op de vrije markt met elkaar

Nadere informatie

Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport

Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport Inspectie voor de Gezondheidszorg Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport > Retouradres Postbus 2680 3500 GR Utrecht OMS, NVZ St. Jacobsstraat 16 3511 OS Utrecht Postbus 2680 3500 GR Utrecht T

Nadere informatie

TRANSITIE LANGDURIGE ZORG VERGT INVESTERING IN SAMENWERKING

TRANSITIE LANGDURIGE ZORG VERGT INVESTERING IN SAMENWERKING ZORGVERZEKERAARS NEDERLAND - ZN DIALOOG NR 6-9 OKTOBER 2014 1 TRANSITIE LANGDURIGE ZORG VERGT INVESTERING IN SAMENWERKING Hoe geef je in het licht van de transitie langdurige zorg optimaal vorm aan de

Nadere informatie

-PERSBERICHT- Utrecht, 19 maart 2014 -ZORGFINANCIALS VERWACHTEN ACCOUNTANTSVERKLARING MET BEPERKING-

-PERSBERICHT- Utrecht, 19 maart 2014 -ZORGFINANCIALS VERWACHTEN ACCOUNTANTSVERKLARING MET BEPERKING- -PERSBERICHT- Utrecht, 19 maart 2014 -ZORGFINANCIALS VERWACHTEN ACCOUNTANTSVERKLARING MET BEPERKING- Zorgfinancials binnen de geestelijke gezondheidszorg ziekenhuizen verwachten geen volledig goedkeurende

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG. Datum 23 juni 2015 Betreft Kamervragen. Geachte voorzitter,

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG. Datum 23 juni 2015 Betreft Kamervragen. Geachte voorzitter, > Retouradres Postbus 20350 2500 EJ Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Bezoekadres: Parnassusplein 5 2511 VX Den Haag T 070 340 79 11 F 070 340

Nadere informatie

Waarborgen functioneren raden van bestuur en raden van toezicht

Waarborgen functioneren raden van bestuur en raden van toezicht Aan de leden van de vaste commissie voor VWS in de Tweede Kamer der Staten-Generaal t.a.v. de heer drs. A.J.M. Teunissen, griffier Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Oudlaan 4 3515 GA Utrecht Postbus 9696

Nadere informatie

Hierbij zend ik u de antwoorden op de vragen van het Kamerlid Leijten (SP) over de gevolgen van extramuralisering voor zorgaanbieders (2013Z05339).

Hierbij zend ik u de antwoorden op de vragen van het Kamerlid Leijten (SP) over de gevolgen van extramuralisering voor zorgaanbieders (2013Z05339). > Retouradres Postbus 20350 2500 EJ Den Haag De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Bezoekadres: Rijnstraat 50 2515 XP Den Haag www.rijksoverheid.nl Kenmerk

Nadere informatie

Center for Organisation Development in Hospitals

Center for Organisation Development in Hospitals instituut Beleid & Management Gezondheidszorg Center for Organisation Development in Hospitals Het Center for Organisation Development in Hospitals is een samenwerkingsverband van het instituut Beleid

Nadere informatie

VASTGOEDFINANCIERING IN DE ZORG

VASTGOEDFINANCIERING IN DE ZORG VASTGOEDFINANCIERING IN DE ZORG PIM DIEPSTRATEN Doorn, 1 december 2015 AGENDA 1 Financieringsstrategie zorginstelling 2 Huidige financiers en het WFZ 3 Perspectief investeerder op de zorgmarkt 4 Alternatieve

Nadere informatie

29282 Arbeidsmarktbeleid en opleidingen zorgsector. Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal. Den Haag, 22 april 2013.

29282 Arbeidsmarktbeleid en opleidingen zorgsector. Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal. Den Haag, 22 april 2013. 32393 Wijziging van de Wet marktordening gezondheidszorg en enkele andere wetten in verband met de aanvulling met instrumenten voor bekostiging (Wet aanvulling instrumenten bekostiging WMG) 29282 Arbeidsmarktbeleid

Nadere informatie

CASE STUDY JOANKNECHT & VAN ZELST DENKT VOORUIT

CASE STUDY JOANKNECHT & VAN ZELST DENKT VOORUIT Exact Online CASE STUDY JOANKNECHT & VAN ZELST DENKT VOORUIT www.exactonline.nl 2 EXACT ONLINE CASE STUDY ACCOUNTANCY GROEI DOOR PROACTIEF ADVIES Het gaat goed bij Joanknecht & Van Zelst: dit Eindhovens

Nadere informatie

3aWinst maken in de zorg, waarom eigenlijk?

3aWinst maken in de zorg, waarom eigenlijk? Hoofdstukken 3aWinst maken in de zorg, waarom eigenlijk? L.H.L. Winter 1 Innovatie Als een Centre of Excellence (innovatief nieuw bedrijf) innovatie wil financieren, gaat dat bedrijf naar een venture capitalist.

Nadere informatie

Protocol. de Inspectie voor de Gezondheidszorg. de Nederlandse Zorgautoriteit

Protocol. de Inspectie voor de Gezondheidszorg. de Nederlandse Zorgautoriteit Protocol tussen de Inspectie voor de Gezondheidszorg en de Nederlandse Zorgautoriteit inzake samenwerking en coördinatie op het gebied van beleid, regelgeving, toezicht & informatieverstrekking en andere

Nadere informatie

Veel gestelde vragen over ZZP

Veel gestelde vragen over ZZP Veel gestelde vragen over ZZP Wat is het standpunt van Coöperatie VGZ over ZZ ers na 1 januari 2015? Ondanks de hoge klanttevredenheid van cliënten van ZZP ers heeft Coöperatie VGZ desondanks een aantal

Nadere informatie

Beleid & regelgeving. Innovatie Kwaliteit Motivatie

Beleid & regelgeving. Innovatie Kwaliteit Motivatie Beleid & regelgeving => Innovatie Kwaliteit Motivatie Disclaimer En nog wat verwarring: Zorguitgaven volgens VWS: circa 74 mld Zorguitgaven volgens CBS: circa 94 mld Achtergrond Edwin Brugman directeur

Nadere informatie

Change. Making Change Happen!

Change. Making Change Happen! Change MANaGEMENT Making Change Happen! 2 Uw organisatie verandert. Vaak onder druk van de markt, aandeelhouders of belanghebbenden. Maar soms gewoon omdat u zelf gelooft dat het beter kan. Het merendeel

Nadere informatie

Enquête ramingen FZO beroepen

Enquête ramingen FZO beroepen Enquête ramingen FZO beroepen Inleiding Dertien van de vijftien opleidingen die vallen onder het College Zorg Opleidingen(CZO), worden sinds 1 januari 2011 bekostigd uit het Fonds Ziekenhuis Opleidingen

Nadere informatie

Bestuurdersaansprakelijkheid in de Zorg Zorgseminar 7 oktober Mr. Aram van Bunge

Bestuurdersaansprakelijkheid in de Zorg Zorgseminar 7 oktober Mr. Aram van Bunge Bestuurdersaansprakelijkheid in de Zorg Zorgseminar 7 oktober Mr. Aram van Bunge Paar vragen hebt u een huis? bent u getrouwd? onder huwelijkse voorwaarden? /2 Teksten SP kamerlid Leyten laat bestuurders

Nadere informatie

Hierbij zend ik u de antwoorden op de vragen van het Kamerlid Leijten (SP) over het disfunctioneren van het bestuur van Charim (2011Z20838).

Hierbij zend ik u de antwoorden op de vragen van het Kamerlid Leijten (SP) over het disfunctioneren van het bestuur van Charim (2011Z20838). > Retouradres Postbus 20350 2500 EJ Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Bezoekadres: Parnassusplein 5 2511 VX DEN HAAG T 070 340 79 11 F 070 340

Nadere informatie

Bekostiging & financiering in de cure

Bekostiging & financiering in de cure Alleen de hoofdzaken 2011 Bekostiging & financiering in de cure Inleiding 2001 2002 Afstudeeronderzoek DBC Ministerie VWS 2002 2004 Lid landelijk projectteam DBC s NVZ vereniging van Ziekenhuizen 2004

Nadere informatie

Resultaten Onderzoek hygiëne en infectiepreventie Oktober 2015

Resultaten Onderzoek hygiëne en infectiepreventie Oktober 2015 Resultaten Onderzoek hygiëne en infectiepreventie Oktober 2015 Gom ZorgSupport Oktober 2015 In de periode van 9 tot en met 22 oktober 2015 heeft Gom ZorgSupport een digitaal onderzoek naar hygiëne en infectiepreventie

Nadere informatie

actueel ziekenhuisdirecteur albert arp MINIMALE ZORG is hier nog steeds van HOGE KWALITEIT FORUM 22.01.15

actueel ziekenhuisdirecteur albert arp MINIMALE ZORG is hier nog steeds van HOGE KWALITEIT FORUM 22.01.15 ziekenhuisdirecteur albert arp MINIMALE ZORG is hier nog steeds van HOGE KWALITEIT 18 De burger moet er maar aan wennen dat hij meer moet gaan betalen voor de zorg, zegt Albert Arp (45). Hij is bestuursvoorzitter

Nadere informatie

Corporate governance. (werktitel) Startconferentie RVZ 7 februari 2013

Corporate governance. (werktitel) Startconferentie RVZ 7 februari 2013 Corporate governance (werktitel) Startconferentie RVZ 7 februari 2013 Voorstel om de adviesaanvraag in twee delen te splitsen: 1. Governancescan zorginstellingen 2. Governance van zorgverzekeraars February

Nadere informatie

wat leeft er in de zorg?

wat leeft er in de zorg? wat leeft er in de zorg? Wat leeft er in de zorg? Samenvatting uitkomsten Nationale Enquête Werken in de Zorg 2010. Kwaliteit van de zorg onder druk Nationale Enquête Werken in de Zorg van Menzis: zorgverleners

Nadere informatie

van de raadsleden dhr. A. Rennenberg en dhr. W. Claassen(OAE) over Personeel

van de raadsleden dhr. A. Rennenberg en dhr. W. Claassen(OAE) over Personeel gemeente Eindhoven Raadsnummer 15R6466 Inboeknummer 15bst01179 Beslisdatum B&W 1 september 2015 Dossiernummer 15.36.103 (2.3.1) Raadsvragen van de raadsleden dhr. A. Rennenberg en dhr. W. Claassen(OAE)

Nadere informatie

TWEE LEDEN RAAD VAN TOEZICHT (PROFIEL BEDRIJFSVOERING EN PROFIEL POLITIEK BESTUURLIJKE VRAAGSTUKKEN)

TWEE LEDEN RAAD VAN TOEZICHT (PROFIEL BEDRIJFSVOERING EN PROFIEL POLITIEK BESTUURLIJKE VRAAGSTUKKEN) TWEE LEDEN RAAD VAN TOEZICHT (PROFIEL BEDRIJFSVOERING EN PROFIEL POLITIEK BESTUURLIJKE VRAAGSTUKKEN) 7 november 2014 DE ORGANISATIE RIBW Kennemerland / Amstelland en de Meerlanden De Regionale Instelling

Nadere informatie

Van ziekenhuiszorg naar ZBC Terug naar de menselijke maat in medisch specialistische zorg

Van ziekenhuiszorg naar ZBC Terug naar de menselijke maat in medisch specialistische zorg Van ziekenhuiszorg naar ZBC Terug naar de menselijke maat in medisch specialistische zorg Menno Baars, HartKliniek Nederland 27 mei 2015 Basisziekenhuis klem Weinig ondernemers actief in ziekenhuizen /

Nadere informatie

No show in de zorg. Voorstel om verspilling in de gezondheidszorg aan te pakken. Pia Dijkstra Tweede Kamerlid D66.

No show in de zorg. Voorstel om verspilling in de gezondheidszorg aan te pakken. Pia Dijkstra Tweede Kamerlid D66. No show in de zorg Voorstel om verspilling in de gezondheidszorg aan te pakken. Notitie Juli 2012 Pia Dijkstra Tweede Kamerlid D66 Inleiding De kosten van de gezondheidzorg stijgen hard. Dat komt voornamelijk

Nadere informatie

TWEE LEDEN RAAD VAN TOEZICHT (PROFIEL ZORG EN PROFIEL BEDRIJFSVOERING)

TWEE LEDEN RAAD VAN TOEZICHT (PROFIEL ZORG EN PROFIEL BEDRIJFSVOERING) TWEE LEDEN RAAD VAN TOEZICHT (PROFIEL ZORG EN PROFIEL BEDRIJFSVOERING) Maart 2016 DE ORGANISATIE RIBW Kennemerland / Amstelland en de Meerlanden De Regionale Instelling voor Beschermd Wonen Kennemerland

Nadere informatie

De patiënt wil één aanspreekpunt, de huisarts lagere. werkdruk en de verzekeraar goede zorg voor het geld.

De patiënt wil één aanspreekpunt, de huisarts lagere. werkdruk en de verzekeraar goede zorg voor het geld. Discussie zorgverleners over ontwikkeling eerstelijns spoedzorg : De patiënt wil één aanspreekpunt, de huisarts lagere werkdruk en de verzekeraar goede zorg voor het geld. De inwoner van Noord-Nederland

Nadere informatie

Tijdelijk Lid Raad van Bestuur Transitieopdracht voor 1 tot 2 jaar Jeugdformaat

Tijdelijk Lid Raad van Bestuur Transitieopdracht voor 1 tot 2 jaar Jeugdformaat Profiel Tijdelijk Lid Raad van Bestuur Transitieopdracht voor 1 tot 2 jaar Jeugdformaat 4 december 2015 Opdrachtgever Jeugdformaat Voor meer informatie over de functie Douwe Wijbenga en Jeannette van der

Nadere informatie

Patiënt centraal RAPID RECOVERY SYMPOSIUM 11 APRIL 2013

Patiënt centraal RAPID RECOVERY SYMPOSIUM 11 APRIL 2013 Patiënt centraal RAPID RECOVERY SYMPOSIUM 11 APRIL 2013 I HAVE A DREAM MARTIN LUTHER KING JR. 28 AUGUSTUS 1963 LINCOLN MEMORIAL IN WASHINGTON Historie Frustratie van het niet kunnen anticiperen en handelen

Nadere informatie

Gemeente Dronten geeft je de ruimte

Gemeente Dronten geeft je de ruimte Gemeente Dronten en OR hand in hand naar het Nieuwe Werken Gemeente Dronten geeft je de ruimte Door: Martine van Dijk en Robert Berk, A+O fonds gemeenten / Fotografie: Kees Winkelman De gemeente Dronten

Nadere informatie

Budgettering in zorg kost alleen maar geld

Budgettering in zorg kost alleen maar geld Budgettering in zorg kost alleen maar geld Ab Klink DOSSIER In de periode 1990-2000 bleven de zorgkosten netjes binnen de perken om vervolgens gierend uit de hand te lopen. Een van de grootste opgaven

Nadere informatie

CASE STUDY MDM LEERT KLANTEN ZELF VISSEN

CASE STUDY MDM LEERT KLANTEN ZELF VISSEN Exact Online CASE STUDY MDM LEERT KLANTEN ZELF VISSEN www.exactonline.nl 2 EXACT ONLINE CASE STUDY ACCOUNTANCY MDM LEERT KLANTEN ZELF VISSEN MDM accountants & belastingadviseurs uit Den Haag is hard op

Nadere informatie

2016D07727 LIJST VAN VRAGEN

2016D07727 LIJST VAN VRAGEN 2016D07727 LIJST VAN VRAGEN De vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft een aantal vragen voorgelegd aan de Minister en de Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport over

Nadere informatie

Visie op crisismanagement in de zorgsector en de toegevoegde waarde van een Integraal Crisisplan. All hazard voorbereid zijn (1 van 3)

Visie op crisismanagement in de zorgsector en de toegevoegde waarde van een Integraal Crisisplan. All hazard voorbereid zijn (1 van 3) Visie op crisismanagement in de zorgsector en de toegevoegde waarde van een Integraal Crisisplan All hazard voorbereid zijn (1 van 3) Versie 1.0 11 november 2014 Voorwoord Zorginstellingen zijn vanuit

Nadere informatie

Bird s eye view: over de invloed van patiënten, cliënten, verzekerden in het zorgstelsel. 30 september 2015. Ernst van Koesveld

Bird s eye view: over de invloed van patiënten, cliënten, verzekerden in het zorgstelsel. 30 september 2015. Ernst van Koesveld Bird s eye view: over de invloed van patiënten, cliënten, verzekerden in het zorgstelsel 30 september 2015 Ernst van Koesveld OUTLINE PRESENTATIE - BIRD S EYE VIEW Zorgverzekeringswet - Kwaliteit Loont

Nadere informatie

KlantfoQus is een samenwerkingsverband van specialisten in klantgericht ondernemen

KlantfoQus is een samenwerkingsverband van specialisten in klantgericht ondernemen ! "#$% &'''$$% KlantfoQus is een samenwerkingsverband van specialisten in klantgericht ondernemen ( ) *)+),)+ * '''$ -$% '''$ )$% Uitgaven aan zorg stijgen met 4,4 procent In 2006 waren de uitgaven aan

Nadere informatie

Grande Conference 2014. Het Huisartsenperspectief

Grande Conference 2014. Het Huisartsenperspectief Grande Conference 2014 Het Huisartsenperspectief Het Huisartsenperspectief Toekomstvisie huisartsgeneeskunde 2022 kleinschalige, persoonsgerichte zorg dicht bij de patiënt ambities Het Huisartsenperspectief

Nadere informatie

Inleiding Rob van Gijzel Studiedag WMO

Inleiding Rob van Gijzel Studiedag WMO Inleiding Rob van Gijzel Studiedag WMO 2 september 2005 te Den Bosch De organisatoren hebben mij gevraagd om, naast mijn rol als dagvoorzitter, vooraf kort een inleiding te houden over de context waarbinnen

Nadere informatie

De brug naar. toekomstbestendigheid. Skipr Masterclass HR. A Vebego company

De brug naar. toekomstbestendigheid. Skipr Masterclass HR. A Vebego company De brug naar toekomstbestendigheid Skipr Masterclass HR A Vebego company Aangenaam Vebego en Assist 3 De brug naar een flexibele toekomst 10 Onze best practices 19 Discussie 21 Agenda 2 3 Aangenaam Vebego

Nadere informatie

Lijst van vragen - totaal

Lijst van vragen - totaal Lijst van vragen - totaal Kamerstuknummer : 2663-322 Vragen aan : Regering Commissie : Volksgezondheid, Welzijn en Sport Nr Vraag Blz Heeft de regering de noodzaak van steun voor Meavita aan zien komen?

Nadere informatie

3) Verslag van de vergadering van 29 september 2014, zie bijlage 1 (16:05 uur)

3) Verslag van de vergadering van 29 september 2014, zie bijlage 1 (16:05 uur) Agenda voor de vergadering van het Platform Zelfredzaam Datum: Locatie: 12 januari 2015 van 16:00 uur tot uiterlijk 19:00 uur (voor een eenvoudige maaltijd wordt gezorgd) Kulturhus Lienden Koningin Beatrixplein

Nadere informatie

profiel Open Universiteit Voorzitter en leden raad van toezicht

profiel Open Universiteit Voorzitter en leden raad van toezicht profiel Open Universiteit Voorzitter en leden raad van toezicht Open Universiteit Voorzitter en leden raad van toezicht Organisatie De Open Universiteit (OU), opgericht in 1984, is de jongste universiteit

Nadere informatie

2.4 Samenwerking. 2.4.1 Welke belang hechten potentiële partners aan samenwerking?

2.4 Samenwerking. 2.4.1 Welke belang hechten potentiële partners aan samenwerking? 2.4 Samenwerking In dit hoofdstuk geven we een analyse van de externe omgeving die van invloed is op de vraag of het voor zorgondernemers zinvol is om te participeren in ketensamenwerking. In dat kader

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG > Retouradres Postbus 20350 2500 EJ Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Bezoekadres: Parnassusplein 5 2511 VX Den Haag www.rijksoverheid.nl Kenmerk

Nadere informatie

Intro 1. Waarom is taakherschikking zo belangrijk? Voor VWS en naar mijn mening voor de samenleving.

Intro 1. Waarom is taakherschikking zo belangrijk? Voor VWS en naar mijn mening voor de samenleving. Toespraak drs. H.C.M. Middelplaats (hoofd afdeling Beroepen, Opleidingen en Arbeidsmarkt van het ministerie van VWS) ten behoeve de opening NAPAcongres INVEST 2012 d.d. 9 november 2012. Intro - Het ministerie

Nadere informatie

Meer succes met je website

Meer succes met je website Meer succes met je website Hoeveel geld heb jij geïnvesteerd in je website? Misschien wel honderden of duizenden euro s in de hoop nieuwe klanten te krijgen. Toch levert je website (bijna) niets op Herkenbaar?

Nadere informatie

Winst behalen met PPSconstructies

Winst behalen met PPSconstructies Winst behalen met PPSconstructies Er valt veel winst te behalen met PPS-constructies. Maar dan moeten opdrachtgever en opdrachtnemer goed samenwerken. Daar komt wel wat bij kijken. Het denken in PPS is

Nadere informatie

Naar HKZ; procesgericht of doelgericht?

Naar HKZ; procesgericht of doelgericht? Naar HKZ; procesgericht of doelgericht? Septa Management Group Scheepsmakershaven 34d 3011 VB Rotterdam Auteur: Johan ter Heegde Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Vertrekpunt HKZ: documenten, processen of

Nadere informatie

Profielschets Locatiemanager d Amandelhof

Profielschets Locatiemanager d Amandelhof 1. Locatiemanager d Amandelhof Voor d Amandelhof, zoeken we een Locatiemanager (28-36 uur). De locatiemanager heeft een aantal hoofdtaken: 1. Zorgdragen voor de ontwikkeling van de visie op de locatie

Nadere informatie

Tekst: Gofrie van Lieshout Foto's: Ken Wong

Tekst: Gofrie van Lieshout Foto's: Ken Wong Bij onderzoeken die de aansluiting van het onderwijs op de arbeidsmarkt en de samenwerking in kaart brengen, komt steevast de zorgsector als beste uit de bus. Sinds het bestaan van KBB, nu vier jaar, pakken

Nadere informatie

Gevolgen van het regeerakkoord voor de zorg Herman Klein Tiessink

Gevolgen van het regeerakkoord voor de zorg Herman Klein Tiessink Gevolgen van het regeerakkoord voor de zorg Herman Klein Tiessink Stand van zaken regeerakkoord op dit moment Kern is versterking van zorg thuis ( extramuraliseren ) via Wmo en Zorgverzekeringswet Uit

Nadere informatie

Bestuurlijke afspraken Investeren in kwaliteit verpleeghuiszorg : zinvolle daginvulling en deskundig personeel.

Bestuurlijke afspraken Investeren in kwaliteit verpleeghuiszorg : zinvolle daginvulling en deskundig personeel. Bestuurlijke afspraken Investeren in kwaliteit verpleeghuiszorg : zinvolle daginvulling en deskundig personeel. Datum: Partijen: ActiZ, organisatie van zorgondernemers Zorgverzekeraars Nederland (ZN) De

Nadere informatie

Wat hebben artsen nodig voor de toekomstige uitoefening van hun vak?

Wat hebben artsen nodig voor de toekomstige uitoefening van hun vak? Deze Informatiekaart biedt een overzicht van wat artsen nodig hebben voor de toekomstige van hun vak. Waar op deze kaart gesproken wordt over artsen, gaat het in eerste instantie over artsen in dienstverband.

Nadere informatie

Interim Management in de zorg

Interim Management in de zorg Vreemde ogen helpen Interim Management in de zorg Vreemde ogen helpen! Het gericht inzetten van een interim manager kan helpen uw problemen op te lossen of uw strategie te realiseren. Soms is het noodzakelijk

Nadere informatie

Kwaliteit, toegankelijkheid en betaalbaarheid van zorg

Kwaliteit, toegankelijkheid en betaalbaarheid van zorg Kwaliteit, toegankelijkheid en betaalbaarheid van zorg Extern toezicht door de NZa Presentatie voor de Nederlandse Vereniging van Toezichthouders in de Zorg Amersfoort, 6 oktober 2010 mw. drs. Cathy van

Nadere informatie

-RKQ/HHUGDP3YG$µ-HNXQWQLHWYRRUHHQKDEEHNUDWVRSGH HHUVWHULM]LWWHQ

-RKQ/HHUGDP3YG$µ-HNXQWQLHWYRRUHHQKDEEHNUDWVRSGH HHUVWHULM]LWWHQ -RKQ/HHUGDP3YG$µ-HNXQWQLHWYRRUHHQKDEEHNUDWVRSGH HHUVWHULM]LWWHQ Bezuinigingen? Welke bezuinigingen? John Leerdam reageert enigszins geïrriteerd op de vraag hoe het voelt om als politicus tegenover oud-collega

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2012 2013 32 393 Wijziging van de Wet marktordening gezondheidszorg en enkele andere wetten in verband met de aanvulling met instrumenten voor bekostiging

Nadere informatie

ACTUEEL TEKST: REMKO EBBERS FOTO: KEES VAN DE VEEN/HH

ACTUEEL TEKST: REMKO EBBERS FOTO: KEES VAN DE VEEN/HH TEKST: REMKO EBBERS FOTO: KEES VAN DE VEEN/HH In de metaalsector worden scholingsfondsen nu ingezet voor persoonlijke opleidingstrajecten. Niet meer per se voor losse cursussen 24 OMSCHOLING REGELEN ONDERNEMERS

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG. Datum 29 mei 2012 Betreft Kamervragen. Geachte voorzitter,

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG. Datum 29 mei 2012 Betreft Kamervragen. Geachte voorzitter, > Retouradres Postbus 20350 2500 EJ Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Bezoekadres: Parnassusplein 5 2511 VX DEN HAAG T 070 340 79 11 F 070 340

Nadere informatie

Met welke ontwikkelingen en strategische factoren houdt ACM rekening bij toezicht op de ziekenhuiszorg?

Met welke ontwikkelingen en strategische factoren houdt ACM rekening bij toezicht op de ziekenhuiszorg? Autoriteit Consument & Markt (ACM) en ziekenhuiszorg Kaart 1 Kaart 2 De Autoriteit Consument en Markt (ACM) ziet toe op mededinging zorg in het belang van consumenten. ACM houdt toezicht op zowel zorgaanbieders

Nadere informatie

Gids voor werknemers. Rexel, Building the future together

Gids voor werknemers. Rexel, Building the future together Gids voor werknemers Rexel, Building the future together Editorial Beste collega s, De wereld om ons heen verandert snel en biedt ons nieuwe uitdagingen en kansen. Aan ons de taak om effectievere oplossingen

Nadere informatie

Inventarisatie van Wmo-raden 2012 - de uitgewerkte antwoorden -

Inventarisatie van Wmo-raden 2012 - de uitgewerkte antwoorden - Inventarisatie van Wmo-raden 2012 - de uitgewerkte antwoorden - 27-9-2012 Vooraf De jaarlijkse inventarisatie van de Koepel van Wmo-raden onder Wmo-raden heeft ook in 2012 een goede respons gekregen. Uitgezet

Nadere informatie

FUNCTIEPROFIEL 1. ORGANISATIE. Noorderpoort

FUNCTIEPROFIEL 1. ORGANISATIE. Noorderpoort FUNCTIEPROFIEL Opdrachtgever: Functienaam: Deskundigheid Noorderpoort Lid Raad van Toezicht Sociale domein 1. ORGANISATIE Noorderpoort Noorderpoort bereidt jongeren en volwassenen voor op hun rol in de

Nadere informatie

Position paper CNV Publieke Zaak Hervorming Langdurige Zorg

Position paper CNV Publieke Zaak Hervorming Langdurige Zorg Position paper CNV Publieke Zaak Hervorming Langdurige Zorg CNV Publieke Zaak zet zich in voor kwalitatief hoogstaande zorg. Goede zorg is een groot goed voor iedereen in Nederland. Naast onze ideeën over

Nadere informatie

Meer eigen regie in Zvw

Meer eigen regie in Zvw Meer eigen regie in Zvw Onze dochter Sofie is met 27 weken geboren. Ze heeft bij de geboorte een hersenbeschadiging gekregen, waardoor ze verschillende beperkingen heeft. De meest ingrijpende is een zeer

Nadere informatie

perspectief op vitale zorg een frisse wind

perspectief op vitale zorg een frisse wind perspectief op vitale zorg een frisse wind productzorg U weet het, wij weten het: Nederland is een welvarend land met een goede gezondheidszorg en mede daardoor worden wij steeds ouder. Dat is prachtig,

Nadere informatie

Ondernemersplan 3NE. 3NE onderweg naar langer wonen in welvaart en welzijn. 1. Wat wil 3NE betekenen a. Missie b. Visie c. Waarden en ambities

Ondernemersplan 3NE. 3NE onderweg naar langer wonen in welvaart en welzijn. 1. Wat wil 3NE betekenen a. Missie b. Visie c. Waarden en ambities Ondernemersplan 3NE 3NE onderweg naar langer wonen in welvaart en welzijn 1. Wat wil 3NE betekenen a. Missie b. Visie c. Waarden en ambities 2. De wereld waarin 3NE werkt a. Ontwikkelingen in de samenleving

Nadere informatie

Bij alle stappen die je zet

Bij alle stappen die je zet Bij alle stappen die je zet Belofte maakt schuld en afspraak is afspraak. Twee veel gehoorde gezegden die je ervan moeten overtuigen dat alles wel goed komt. Zakelijk of privé. Bij Alsema Van Duin weten

Nadere informatie

Ontwikkeling en vernieuwing van de bedrijfsvoering

Ontwikkeling en vernieuwing van de bedrijfsvoering Ontwikkeling en vernieuwing van de bedrijfsvoering Geïnspireerd op ervaringen van PEC Zwolle Veel publieke organisaties hebben moeite tot echt vernieuwende invulling en organisatie van hun bedrijfsvoering

Nadere informatie

Leiden veranderingen in de VVT tot samenwerking

Leiden veranderingen in de VVT tot samenwerking Leiden veranderingen in de VVT tot samenwerking Dwingt de veranderingen in de sector Verpleging, Verzorging en Thuiszorg zorgaanbieders tot samenwerking? Frans van Rijn 21 maart 2013 1 Veranderingen in

Nadere informatie

Onderwerpen. Perspectief van kwaliteit in de zorg. De keuze van het Kwaliteits-management-systeem. Certificering: ISO 9001 voor de Zorg.

Onderwerpen. Perspectief van kwaliteit in de zorg. De keuze van het Kwaliteits-management-systeem. Certificering: ISO 9001 voor de Zorg. ISO 9001 voor de zorg: een bewuste keuze ir.drs. A. van der Star MSHE Normcommissie ISO 9001 Zorg NEN 1 februari 2011 Bijdragen: H. Dekker: Certificatie in de Zorg Onderwerpen Perspectief van kwaliteit

Nadere informatie

1. De raad van bestuur doet ertoe

1. De raad van bestuur doet ertoe 1. De raad van bestuur doet ertoe Het is belangrijk om periodiek en preventief de inrichting van de raad van bestuur van het ziekenhuis te bespreken. Toch gebeurt dit weinig. Deze waarneming wordt gedeeld

Nadere informatie

Van de macht van management naar de kracht van leiderschap

Van de macht van management naar de kracht van leiderschap Van de macht van management naar de kracht van leiderschap Inez Sales Juni 2011 INHOUDSOPGAVE Leiderschap... 3 1. Leiderschap en management... 4 2. Leiderschapstijl ten behoeve van de klant... 5 3. Leiderschapstijl

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG. Datum 26 maart 2012 Betreft Kamervragen. Geachte voorzitter,

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG. Datum 26 maart 2012 Betreft Kamervragen. Geachte voorzitter, > Retouradres Postbus 20350 2500 EJ Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Bezoekadres: Parnassusplein 5 2511 VX DEN HAAG T 070 340 79 11 F 070 340

Nadere informatie

HET NIEUWE WERKEN IN RELATIE TOT PERSOONLIJKE DRIJFVEREN VAN MEDEWERKERS. Onderzoek door TNO in samenwerking met Profile Dynamics

HET NIEUWE WERKEN IN RELATIE TOT PERSOONLIJKE DRIJFVEREN VAN MEDEWERKERS. Onderzoek door TNO in samenwerking met Profile Dynamics HET NIEUWE WERKEN IN RELATIE TOT PERSOONLIJKE DRIJFVEREN VAN MEDEWERKERS Onderzoek door TNO in samenwerking met Profile Dynamics 1 Inleiding Veel organisaties hebben de afgelopen jaren geïnvesteerd in

Nadere informatie

Deelcongres VNG Jaarcongres 2014

Deelcongres VNG Jaarcongres 2014 Deelcongres VNG Jaarcongres 2014 Samenwerking tussen gemeente en zorgverzekeraar June 19, 2014 Programma 14.15 Opening & welkom Frank Elion Karin Lambrechts Introductie Stichting De Hoop Jaap de Gruiter

Nadere informatie

ONLINE SAMENWERKEN IN HET DNA VAN ACCOUNTANTSKANTOOR JOINSON & SPICE

ONLINE SAMENWERKEN IN HET DNA VAN ACCOUNTANTSKANTOOR JOINSON & SPICE Exact Online CASE STUDY ONLINE SAMENWERKEN IN HET DNA VAN ACCOUNTANTSKANTOOR JOINSON & SPICE www.exactonline.nl 2 EXACT ONLINE CASE STUDY ACCOUNTANCY INZICHT DELEN OM TE GROEIEN JOINSON & SPICE is druk.

Nadere informatie

Help ons te leren. HR en decentralisaties: VIER SPEERPUNTEN VOOR HR OP HET GEBIED VAN DECENTRALISATIES

Help ons te leren. HR en decentralisaties: VIER SPEERPUNTEN VOOR HR OP HET GEBIED VAN DECENTRALISATIES VIER SPEERPUNTEN VOOR HR OP HET GEBIED VAN DECENTRALISATIES HR en decentralisaties: Help ons te leren Door: Martine van Dijk, A+O fonds Gemeenten / Fotografie: Kees Winkelman Op 10 oktober 2014 vond de

Nadere informatie

Vernieuwing geeft méér waarde aan medezeggenschap

Vernieuwing geeft méér waarde aan medezeggenschap 10 Vernieuwing geeft méér waarde aan medezeggenschap Vernieuwing geeft méér waarde aan medezeggenschap Kim van der Hoeven 1. Inleiding Ontwikkelingen in maatschappij en samenleving denk met name aan de

Nadere informatie

Profiel Raad van Toezicht. Stichting de Woonmensen/ KWZA

Profiel Raad van Toezicht. Stichting de Woonmensen/ KWZA Profiel Raad van Toezicht Stichting de Woonmensen/ KWZA KP 14 november 2012 1 Inleiding Uitgangspunt voor de bezetting van de Raad van Toezicht is, dat deze bestaat uit generalisten die gezamenlijk een

Nadere informatie

Toenemende zorgvraag versus bezuinigingen Bieden private investeerders soelaas?

Toenemende zorgvraag versus bezuinigingen Bieden private investeerders soelaas? Toenemende zorgvraag versus bezuinigingen Bieden private investeerders soelaas? Onderzoeksvragen Hoe scoort gezondheidszorg in een maatschappelijke issue-ranking? Waaraan dankt de zorg zijn bijzondere

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG. Datum 14 april 2014 Betreft Beroep en opleiding verpleegkundige

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG. Datum 14 april 2014 Betreft Beroep en opleiding verpleegkundige > Retouradres Postbus 20350 2500 EJ Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Bezoekadres: Rijnstraat 50 2515 XP Den Haag www.rijksoverheid.nl Bijlage(n)

Nadere informatie

De toekomst van consultancy

De toekomst van consultancy De toekomst van consultancy Course Assignment Management Consulting 5 oktober 2013 Teska Koch 2518936 Teska.koch@hotmail.com Word count: 1.510 Een kijkje in de glazen bol: Wat is de toekomst van consultancy?

Nadere informatie