Meer flexibiliteit met bedrijfsregels

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Meer flexibiliteit met bedrijfsregels"

Transcriptie

1 Meer flexibiliteit met bedrijfsregels Inleiding De Business Rules Approach (BRA) staat steeds vaker in de belangstelling. Deze benadering kan nuttig zijn voor kennisintensieve organisaties, voor organisaties die meer Service Oriented willen gaan werken, maar ook bij organisaties met grote ERP-implementaties die flexibeler willen worden. Het biedt een handvat om de binnen een bedrijf gebruikte regels zo vast te leggen dat overdracht en hergebruik worden ondersteund. De belangstelling groeit omdat door standaardisatieorganen een sterk methodologisch kader is vastgesteld dat gedemonstreerd wordt met praktische voorbeelden. Ook nemen leveranciers van software (variërend van ERP-omgevingen tot architectuurtooling en middleware producten) steeds vaker functionaliteit op om met business rules te werken. Daarom is het tijd voor een globale uiteenzetting waarbij wordt ingegaan op de praktische toepasbaarheid van bedrijfsregels zowel voor de bedrijfsvoering als de IT 1. De Business Rules Approach De BRA is een benadering waarin het ontwikkelen en beheren van bedrijfsregels als een taak door de business wordt uitgevoerd 2. De bedrijfsregels worden daarbij als zelfstandige eenheid ontwikkeld en beheerd, los van processen, applicaties en technologie. De benadering kan daardoor een wezenlijke bijdrage leveren aan de verbetering van de alignment tussen Business en IT. Andere drijfveren voor het toepassen van BRA hebben betrekking op regulatory compliance (aantoonbaar voldoen aan wet- en regelgeving) en op de wendbaarheid van een organisatie 3, omdat met BRA systemen snel en eenvoudig zijn aan te passen aan wijzigende omstandigheden. Historische context De business rules benadering komt voort uit de bedrijfskunde, niet uit de hoek van de IT consultancy of IT tools. Het is ontstaan als onderdeel van bedrijfskundige oplossingen op bedrijfsmatige problemen waarbij geautomatiseerde systemen een rol spelen. Om problemen en oplossingen helder te krijgen, is een kader ontwikkeld waarbij drie begrippen centraal staan: termen, feiten en regels (terms, facts, rules). Daarbij bouwen regels voort op feiten, en feiten op (bedrijfs)concepten zoals uitgedrukt door termen. Dit is een formele benadering waarbij predikatenlogica en natuurlijke taal belangrijke aspecten zijn. In die zin is deze benadering verwant aan Nijssens Informatie Analyse Methode (NIAM) die begin jaren negentig in zwang was. Het gedachtegoed over bedrijfsregels is opgepakt door de Management Group, bekend van UML en MDA ( Model Driven Architecture), en door het W3C. Er worden standaarden ontwikkeld op het gebied van het vastleggen, interpreteren en automatiseren van Business Rules. In Nederland lopen bij een aantal universiteiten onderzoeken naar business rules en verschillende bedrijven hebben gekozen voor het gestructureerd beheren van hun bedrijfsregels waarbij de BRA in meer of mindere mate wordt gevolgd. Een relatief eenvoudige ingreep in de bedrijfsvoering bijvoorbeeld het aanpassen van een tarievenstelsel kan grote gevolgen hebben voor de ict-voorzieningen. Veelal is de ondersteunende functionaliteit ondergebracht in één of meerdere applicaties. De bedrijfsregels die bij het tarievenstelsel horen bijvoorbeeld jongeren van 15 tot en met 21 jaar krijgen 10% korting zijn bij traditionele toepassingen ondergebracht in de applicatie. Het wijzigen van de bedrijfsregels vereist daarom minimaal de inzet van een ontwerper en een programmeur. Het is daarbij te hopen dat de documentatie van het onderhavige systeem op orde is (en blijft na de ingreep). Bij systemen die op zelfstandige bedrijfsregels zijn gebaseerd, is de ingreep eenvoudiger. De business is zelf in staat om de bedrijfsregels te wijzigen. Vervolgens is nog wel een ingreep in de ondersteunende systemen vereist, maar dit zou beperkt kunnen blijven tot het inbrengen van de gewijzigde regels in een regeldatabase. 1 Een andere blijk van de interesse is dat het NAF (Nederlands Architectuur Forum) dit voorjaar een werkgroep Business Rules heeft opgericht over dit onderwerp. De auteurs zijn lid van deze werkgroep. 2 Als in dit artikel wordt gesproken over de business, worden de mensen bedoeld die direct werkzaam zijn in of voor het primaire proces van een organisatie. Dit wordt ook wel de lijn genoemd. 3 Spreeuwenberg, S. Wat zijn business rules in Informatie, oktober 2005 Artikel TIEM Bergman & Wittkamp NAF werkgroep Business Rules november /6

2 BRA biedt een methodisch kader voor het ontwikkelen, beheren en toepassen van bedrijfsregels. De basisprincipes hiervoor zijn de volgende: 1. Bedrijfsregels worden gescheiden van ondersteunende componenten, zoals een ictsysteem; 2. Bedrijfsregels zijn traceerbaar naar de bron (welke afdeling of instantie is de bedenker en/of gebruiker van de regel); 3. Bedrijfsregels worden expliciet beheerd, los van bijvoorbeeld projecten voor systeemontwikkeling of procesverandering; 4. Bedrijfsregels worden gepositioneerd in de bedrijfsprocessen en informatiesystemen, waarbij één bedrijfsregel in meerdere processen en systemen kan voorkomen; 5. Bedrijfsregels worden expliciet beheerd en onderhouden conform afgesproken procedures. 4 Doelstellingen, beleidsregels en andere vormen van bedrijfsregulering worden volgens deze principes door de business vertaald in concrete regels. Dit dwingt de business om haar doelstellingen en beleid strak en duidelijk te formuleren, waardoor het bedrijf meer grip krijgt op zijn eigen effectiviteit. Een bijkomend effect is de vereenvoudiging van de mogelijkheid tot automatisering. De concrete regels kunnen door informatiesystemen eenvoudig geïnterpreteerd en toegepast worden. Een belangrijk hulpmiddel daarbij is het gebruik van een Business Rule Engine (BRE). Met een BRE kunnen executeerbare softwarecomponenten worden gegenereerd uit concrete sets van regels. De gegenereerde softwarecomponenten kunnen als service of module geïntegreerd worden in concrete toepassingen. Bedrijfsarchitectuur Strategy Structure Skills Shared Values Vertaal de bedrijfsarchitectuur in concrete regels IT ondersteuning Rule database Systems Staff Style samenhangende set van waarden, normen en regels die gelden binnen een organisatie Rule Engine Bedrijfsvoering Functionele Interface Met het toepassen van de BRA en het gebruiken van een Business Rules Engine wordt de bedrijfslogica niet langer ingebed in de applicaties en/of workflows. Dit biedt een belangrijk voordeel bij het aanpassen en/of vernieuwen van ict-systemen. Wijzigingen en aanvullingen op de regels kunnen sneller doorgevoerd worden, zonder nog de hinder te ondervinden van specifieke eigenschappen van geautomatiseerde systemen. BRA maakt zo de business logica weer toegankelijk voor de eigenlijke stakeholders. De afhankelijkheid van ontwikkelaars van ictsystemen neemt daarmee af. 4 Spreeuwenberg S. Beheer bedrijfsregels vergroot flexibiliteit in Informatie, juni Zie voor verdere verdieping over dit onderwerp, ook Artikel TIEM Bergman & Wittkamp NAF werkgroep Business Rules november /6

3 Modelleren met bedrijfsregels Organisaties acteren bewust en onbewust op basis van regels. De omgeving legt regels op, bijvoorbeeld de wet- en regelgeving, maar ook stelt de organisatie zelf regels vast. Soms zijn dat algemene beleidslijnen, soms concrete operationele regels. Zonder regels kan de organisatie niet goed functioneren. De bedrijfsregels beschrijven de definities en afspraken waarmee een organisatie zijn doelstellingen wil realiseren. Ze zorgen dat mensen en systemen in de organisatie doelgericht en effectief tot resultaten kunnen komen, doordat ze richting geven aan handelingen en gedrag van de mensen en de systemen. De BRA geeft richtlijnen voor het formuleren van bedrijfsregels en het toetsen van de naleving. De richtlijnen zijn opgetekend in het Business Rules Manifest. 5 Wat zijn goede bedrijfsregels? Goede bedrijfsregels zijn in formele taal geformuleerd en door zowel mensen als (geautomatiseerde) systemen, eenduidig te interpreteren. Het gaat dan niet alleen om operationele constraints zoals in databases geprogrammeerd, maar ook om regels over de principes van de bedrijfsvoering, de beleidsuitgangspunten en richtlijnen van een bedrijf. De bedrijfsregels moeten eenduidige worden gespecificeerd. Ze zijn declaratief, dat wil zeggen dat ze beschreven worden door alleen gebruik te maken van termen en feiten en onafhankelijk van hoe ze toegepast worden, waardoor de bedrijfslogica van de business rules herbruikbaar is over processen en platformen heen. Belangrijker is dat de bedrijfsregels bedrijfsvriendelijk zijn, zodat de bedrijfsvoerders en analisten in staat zijn de bedoeling van de bedrijfsvoering onafhankelijk van een inrichtingsplatform (bijvoorbeeld een IT systeem) te vatten. Als een groot aantal regels is vastgelegd, moet de onderlinge consistentie worden bewaakt. Beheer en onderhoud moeten worden opgezet vanuit een bedrijfsperspectief, niet vanuit een IT perspectief. Bij traditionele procesmodellering worden de beslisregels (vaak weergegeven met zogenaamde wiebertjes ) ondergebracht in het proces. Een proces hoort echter de volgorde der dingen aan te geven. Het uitvoeren van regels laat het proces over aan services die ze daarvoor aanroept. 6 Een dergelijke modelleerwijze stimuleert systeemarchitecturen die bestaan uit onafhankelijke componenten zoals: Workflow-componenten waarmee de procesflow wordt doorlopen en elke processtap de juiste kennis doorgeeft aan de volgende stap; Interfaces voor het aanroepen van de bedrijfsregels; Een Business Rules Engine waarmee bedrijfsregels worden ingelezen en gepresenteerd aan de gebruiker in de vorm van functionaliteit en/of data; Interfaces die de resultaten van uitgevoerde functionaliteit teruggeven aan het proces; Een database waarin bedrijfsregels worden beheerd. Praktijk Ter illustratie van de toepasbaarheid van bedrijfsregels, schetsen we een tweetal praktijksituaties bij organisaties die al gebruik maken van een regelgebaseerd systeem. Het betreft de overheidsorganisatie Inspectie Verkeer en Waterstaat en het Landbouw Economisch Instituut, een onderdeel van Wageningen Universiteit en Researchcentrum. Inspectie Verkeer en Waterstaat (IVW) IVW is het toezichthoudende orgaan van het ministerie van Verkeer en Waterstaat. IVW houdt toezicht op de duurzaamheid van het milieu en de transportveiligheid in Nederland rond weg, water, lucht en rail 7. IVW ontwikkelde de toepassing I-check. Dit systeem kan worden gezien als een regelgebaseerd informatiesysteem. Het systeem genereert behandelschema s voor inspecties en levert toetsresultaten op basis van wettelijke normen. In die systematiek is de business verantwoordelijk voor het invoeren en onderhouden van wet- en regelgeving in de regeldatabase. 5 Terug te vinden op internetpagina 6 Zie ook Spreeuwenberg S. Beheer bedrijfsregels vergroot flexibiliteit in Informatie, juni Zie ook Artikel TIEM Bergman & Wittkamp NAF werkgroep Business Rules november /6

4 Onderstaande figuur visualiseert de inspectieprocessen in de traditionele situatie en in de situatie met ondersteuning door het regelgebaseerde I-check. Observeer genormeerd in W&R JA Onderzoek Kenmerken van Voorbereiden Wet Registreer object, kenmerken en waarden Toets Waarde Kenmerk Registreer Afwijking Kenmerk genormeerd in W&R Checklist I-CHECK Toetsresultaat JA Waarde kenmerk binnen Norm JA Registreer Kenmerk en Waarde Wet- en regelgeving Inspectieproces traditioneel Inspectieproces ondersteund door I-check In de traditionele situatie bepaalt de inspecteur wat hij gaat onderzoeken als onderdeel van het inspectieproces. De ondersteuning van het I-check systeem bestaat eruit, dat de te onderzoeken objecten in de vorm van een checklijst worden aangeleverd door de service I- check. In de checklijst worden de waarnemingen ingevoerd, waarna deze door I-check worden vergeleken met de norm. Belangrijke voordelen hiervan zijn: Wetswijzigingen en ook beleidsmaatregelen worden direct verwerkt, waardoor inspecties altijd conform actuele normen worden uitgevoerd. Eenheid van inspectie, d.w.z. dat het resultaat van een inspectieactiviteit niet meer volledig afhankelijk is van de wetskennis en inzichten van personen. Inspecteur is aanzienlijk minder tijd kwijt met routinematige zaken, waardoor meer aandacht kan worden besteed aan advisering, aanvullende signalering (bijv. t.b.v. andere inspectiedisciplines), holistische beschouwing van objecten van toezicht en de omgeving, etc. Verder biedt het systeem de mogelijkheid om bedrijven beter te ondersteunen. De wet- en regelgeving kan in de vorm van concrete checklijsten via het web beschikbaar worden gesteld aan de doelgroepen. Bedrijven kunnen daarmee zelf eenvoudiger controleren of ze aan de regelgeving voldoen, zonder dat ze door dikke wetboeken en beleidsdocumenten hoeven te worstelen. Landbouw Economisch Instituut (LEI) LEI is het instituut voor bedrijfs- en sociaal economisch onderzoek op het terrein van landbouw, tuinbouw, visserij, bosbouw en landelijke gebieden. Het LEI oriënteert zich nationaal en internationaal op de toenemende integratie van landbouw en agribusiness met de maatschappelijke omgeving. Het instituut is leidend in landbouweconomische informatie voor beleid, bedrijf en markt. 8 LEI maakt gebruik van ARTIS, een in eigen beheer ontwikkeld regelgebaseerd systeem. ARTIS ondersteunt onderzoek door medewerkers in de buitendienst. Het onderzoeksproces wordt aangestuurd vanuit de centraal beheerde bedrijfsregels. Op basis van de regels worden schermformulieren gegenereerd die de medewerkers in het veld tijdens hun onderzoeken kunnen invullen. De modellen en regels in ARTIS worden beheerd door domeinspecialisten. 8 Bron: Artikel TIEM Bergman & Wittkamp NAF werkgroep Business Rules november /6

5 ARTIS werd ontwikkeld om de kosten, doorlooptijd en beheersbaarheid van systeemaanpassingen te verbeteren. Hiermee werd een belangrijk fundament gelegd voor de privatisering van dit voormalige overheidsinstituut. Het LEI kan zich als zelfstandig bedrijf goed handhaven, mede doordat ARTIS de flexibiliteit biedt om snel in te kunnen spelen op ontwikkelingen in de markt. Ook heeft het gebruik van ARTIS geleid tot een aanzienlijke verbetering van de kwaliteit en eenduidigheid van de verzamelde data, waardoor de betrouwbaarheid van de onderzoeksresultaten sterk is verbeterd. De organisatie is met het gebruik van ARTIS efficiënter gaan opereren. Verschillende systemen en werkwijzen die naast elkaar onderhouden werden, zijn vervangen door een uniforme, regelgestuurde werkwijze. Daarbij heeft het LEI de (vaak kostbare) afhankelijkheid van ontwikkeling en onderhoud van ict-systemen beduidend zien afnemen. Een en ander heeft wel wat voeten in de aarde gehad. Om uniform en regelgestuurd te kunnen werken, moest de organisatie worden aangepast. Veel impliciet aanwezige regels moesten expliciet gemaakt worden en daarbij ook geüniformeerd tussen verschillende organisatieonderdelen. Dit vergde een grote mate van managementaandacht, die opgebracht kon worden uit de overtuiging dat de aanpassingen bittere noodzaak waren voor de continuïteit van het instituut na de verzelfstandiging. Toepasbaarheid BRA In de voorgaande praktijkvoorbeelden worden bedrijfsregels gebruikt bij kennisintensieve processen. Kenmerkend voor de voorbeelden is dat er veel regels zijn, dat ze regelmatig veranderen en dat de regels vertaald moeten worden naar een complex toepassingsgebied. In omgevingen met veel en veelvuldig veranderende regels, is zeker een goede business case te maken voor het werken volgens BRA. Als regels zelden of nooit veranderen, heeft BRA minder toegevoegde waarde ten opzichte van traditionele benaderingen, maar kan toch interessant zijn. De regels worden immers duidelijk zichtbaar en zijn daardoor beter te communiceren en na te leven. Ook als een organisatie zich oriënteert op het werken volgens een service georiënteerde benadering, is het raadzaam om de business rules approach nader te bestuderen. Kenmerkend voor de service oriëntatie is de aandacht voor business process management waarmee de inrichting en werking van de ict meer vanuit het bedrijfsproces wordt gestuurd. De bedrijfsregels bepalen mede wanneer welke service moet worden aangeroepen. Ze spelen in de besturing en de orkestratie van services een prominente rol. De business logica wordt geabstraheerd uit de processen. Bij het vastleggen van de processen is het dan belangrijk om de bedrijfslogica als bedrijfsregels beschikbaar te hebben. Deze regels blijven in principe van kracht, ook als het proces verandert. Het gebruik van bedrijfsregels is ook interessant om de ontwerpvrijheid van ontwikkelaars te reguleren 9. Als duidelijk is wat wel en niet is toegestaan en gewenst in een organisatie, dan wordt het voor ontwikkelaars eenvoudiger om binnen de juiste kaders te blijven. Een voorbeeld is het ministerie van Defensie dat binnen zijn Enterprise Architectuur algemene beleidsuitgangspunten heeft vastgelegd waarbinnen veranderprojecten moeten acteren. De veranderprojecten zorgen zelf voor een verdere detaillering van die beleidsuitgangspunten maar steeds zodanig, dat herleidbaar is welke bovenliggende beleidsuitgangspunten daarmee worden ingevuld. Hierbij wordt het bedrijfsbeleid geconcretiseerd in regels en zorgen afspraken over terminologie en referentiemodellen voor betere beheersing. 9 Zie artikel in Tiem Hoogervorst J., Dietz J. (2005) Kernbegrippen Enterprise Architectuur Artikel TIEM Bergman & Wittkamp NAF werkgroep Business Rules november /6

6 bedrijfsregels Beleid van de diverse beleidsterreinen Geconsolideerde beleidsuitgangspunten verandertrajecten Voorbeeld ministerie Ontwerprichtlijnen Richtlijnen voor diverse realisatie en verandertrajecten implementatie architectuurprincipes Ook kan het gebruik van bedrijfsregels een meerwaarde leveren voor projecten die nieuwe applicaties implementeren. Bijvoorbeeld bij erp-implementaties geldt een situatie waarbij een best practise uit een applicatie door een organisatie wordt geadopteerd. De consequenties van het gebruik van deze best practise moeten afgezet kunnen worden tegen de gangbare bedrijfsregels. Dit kan door de bedrijfsregels vanuit de erp-practise te matchen met de bestaande bedrijfsregels. Het bedrijf kan dan bewust kiezen welke regel ze gaat toepassen. Conclusie Het is duidelijk dat bedrijfsregels, of ze nu zichtbaar zijn gemaakt of niet, onmisbaar zijn voor het functioneren van een organisatie. Bedrijfsregels bestaan daar waar beslissingen worden genomen. Als beslissingen worden genomen in een geautomatiseerd proces dat wordt ondersteund met een business rule systeem, kan dit leiden tot verdergaande kostvoordelen, betere consistentie tussen externe en interne regels en meer transparantie. BRA kan daarmee ook gaan leiden tot dat wat er sinds bedrijfsprocessen worden geautomatiseerd vaak ontbreekt: flexibiliteit. De gedachte achter BRA is zeker niet nieuw. Ook in de jaren 80 en 90 van de vorige eeuw, leefden ideeën over regelgebaseerd ontwerpen en bouwen. Het kwam echter niet of moeizaam van de grond. De reden daarvoor hebben we niet nader onderzocht. We vermoeden dat de aandacht van de IT-industrie zich teveel heeft gericht op procesautomatisering en dat daardoor de innovatie voor regelgebaseerd werken niet voldoende interessant was. Goed instrumentarium zoals een Business Rule Engine bleef daardoor uit. Momenteel is de markt rond business rules instrumentarium sterk in ontwikkeling. Zowel in de hoek van de propriety software als in de hoek van open source software, worden en zijn inmiddels de nodige Of The Shelf - Business Rules Engines ontwikkeld. Ook de erp-markt begint interesse te tonen voor deze ontwikkeling, getuige de alliantie van een grote erpleverancier met een leverancier van OTS BRE. Volledig geïntegreerde ict-oplossingen zijn vooralsnog in ontwikkeling, toch is het mogelijk om nu al voordelen te behalen met de Business Rules Approach. De beschreven voorbeelden laten dat zien. Organisaties die zich hierin herkennen en bijvoorbeeld bezig zijn met meer procesgericht werken doen er goed aan zich te oriënteren op deze trend. Peter Bergman is senior adviseur bij de Inspectie Verkeer en Waterstaat (www.ivw.nl) Walter Wittkamp is enterprise architect en ondernemer bij MEAS BV (www.meas.nu) Artikel TIEM Bergman & Wittkamp NAF werkgroep Business Rules november /6

CORA 1.0 Bedrijfs- en ICT-referentiearchitectuur voor woningcorporaties

CORA 1.0 Bedrijfs- en ICT-referentiearchitectuur voor woningcorporaties CORA 1.0 Bedrijfs- en ICT-referentiearchitectuur voor woningcorporaties Hoe zorgen we ervoor dat we nieuwe diensten en producten soepel in onze bedrijfsvoering op kunnen nemen? Hoe geven we betere invulling

Nadere informatie

Introductie ArchiMate

Introductie ArchiMate Introductie ArchiMate NAF Insight De Meern, 8 maart 2012 Egon Willemsz, enterprise architect UWV Programma Waarom ArchiMate? Praktijkvoorbeelden Samenvatting concepten Van start met ArchiMate Tot besluit

Nadere informatie

Digitale duurzaamheid

Digitale duurzaamheid Digitale duurzaamheid Verantwoording van publieke diensten Bij het leveren van publieke diensten maakt de overheid gebruik van publieke middelen. De overheid moet zich over de besteding hiervan tegenover

Nadere informatie

De beheerrisico s van architectuur

De beheerrisico s van architectuur De beheerrisico s van architectuur Een overzicht van de ArChimate Risico Extensie versie 0.2 Bert Dingemans Inleiding Het implementeren van een (enterprise) architectuur brengt altijd risico s met zich

Nadere informatie

Business Rules: het scheiden van kennis en processen 17 september 2014

Business Rules: het scheiden van kennis en processen 17 september 2014 Business Rules: het scheiden van kennis en processen 17 september 2014 Business rules scheiden kennis van processen 1 Agenda 18:30-18:40 Opening 18:40-19:15 Het scheiden van kennis en processen Peter Nobels,

Nadere informatie

Data Governance van visie naar implementatie

Data Governance van visie naar implementatie make connections share ideas be inspired Data Governance van visie naar implementatie Frank Dietvorst (PW Consulting) deelprogrammamanager Caesar - Vernieuwing Applicatie Landschap Leendert Paape (SAS

Nadere informatie

Procesmanagement. Hoe processen beschrijven. Algra Consult

Procesmanagement. Hoe processen beschrijven. Algra Consult Procesmanagement Hoe processen beschrijven Algra Consult Datum: juli 2009 Inhoudsopgave 1. INLEIDING... 3 2. ORGANISATIE VAN PROCESMANAGEMENT... 3 3. ASPECTEN BIJ HET INRICHTEN VAN PROCESMANAGEMENT...

Nadere informatie

Posthogeschoolvorming rond Enterprise Content Management Business Process Management Service Oriented Architectures

Posthogeschoolvorming rond Enterprise Content Management Business Process Management Service Oriented Architectures Informatiebeheer: een nieuw tijdperk Posthogeschoolvorming rond Enterprise Content Management Business Process Management Service Oriented Architectures Programma voorjaar 2010 Zoals eerder vermeld, bestaat

Nadere informatie

ENERGIE BEDRIJVEN EN ICT

ENERGIE BEDRIJVEN EN ICT ENERGIE BEDRIJVEN EN ICT De energiemarkt in Nederland is continu in beweging. Nieuwe toetreders veroveren marktaandeel en slimme meters, sectorwijzigingen en splitsing zorgen voor veranderingen. Energiebedrijven

Nadere informatie

Afstudeeronderwerpen Lex Wedemeijer

Afstudeeronderwerpen Lex Wedemeijer Afstudeeronderwerpen Lex Wedemeijer Hierbij een aantal onderwerpen die wellicht geschikt zijn als afstudeeronderwerp. Het accent van mijn onderzoek ligt op het (steeds beter) ondersteunen van bedrijfsprocessen,

Nadere informatie

Presentatie NORA/MARIJ

Presentatie NORA/MARIJ Presentatie NORA/MARIJ 6 november 2009 Peter Bergman Adviseur Architectuur ICTU RENOIR RENOIR = REgie NuP Ondersteuning Implementatie en Realisatie Overzicht presentatie Families van (referentie-)architecturen

Nadere informatie

Benny Prij. NAF Insight 6 juli 2009

Benny Prij. NAF Insight 6 juli 2009 Architectuurprincipes bij TKP Benny Prij NAF Insight 6 juli 2009 1 Agenda Over TKP Diensten Bedrijfsfuncties Architectuurprincipes bij TKP Enterprise-architectuurprincipes Referentie-architectuurprincipes

Nadere informatie

Proces to model en model to execute

Proces to model en model to execute Proces to model en model to execute Een end-to-end (bedrijfs)proces (figuur 1) is het geheel van activiteiten die zich, op een bepaalde plaats door een bepaalde rol, in bepaalde volgorde opvolgen en waarvan

Nadere informatie

Grip op Enterprise Architectuur met TOGAF TM, ArchiMate en Architect

Grip op Enterprise Architectuur met TOGAF TM, ArchiMate en Architect Grip op Enterprise Architectuur met TOGAF TM, ArchiMate en Architect Harmen van den Berg LAC 2011 November 2011 Aandachtsgebieden BiZZdesign Implementatie EA Richten Governance Implementatie BPE Inrichten

Nadere informatie

BPM voor Sharepoint: het beste van twee werelden

BPM voor Sharepoint: het beste van twee werelden BPM voor Sharepoint: het beste van twee werelden BPM voor Sharepoint: het beste van twee werelden Analisten als Gartner en Forrester voorzien dat Sharepoint dé standaard wordt voor document management

Nadere informatie

Workshop Proces- en informatiemanagement. Feike Verweij

Workshop Proces- en informatiemanagement. Feike Verweij Workshop Proces- en informatiemanagement Feike Verweij + Voorstellen Feike Verweij Achtergrond KUN Planologie / Beleidswetenschappen Marktonderzoek & ICT Business Consultant Centric Woningcorporaties HC&H

Nadere informatie

14-9-2015. Je kunt de presentatie na afloop van elke les downloaden. Ga naar : www.gelsing.info Kies voor de map Systeemontwikkeling

14-9-2015. Je kunt de presentatie na afloop van elke les downloaden. Ga naar : www.gelsing.info Kies voor de map Systeemontwikkeling Les 1 Docent: Marcel Gelsing Je kunt de presentatie na afloop van elke les downloaden. Ga naar : www.gelsing.info Kies voor de map Systeemontwikkeling Je kunt hier (optioneel) ook een gratis tool downloaden

Nadere informatie

Rule based BPM een nieuwe toepassing van Bedrijfsregels

Rule based BPM een nieuwe toepassing van Bedrijfsregels Rule based BPM een nieuwe toepassing van Bedrijfsregels Stef Joosten Agenda: 1. Vraagstuk: Flexibiliteit vs. Compliance in BPM 2. Bedrijfsregels als oplossing 3. Onderbouwing van de oplossing 4. Toepassing

Nadere informatie

Business Scenario. Voorbeeld Archimate Risico Extensie. versie 0.1. Bert Dingemans

Business Scenario. Voorbeeld Archimate Risico Extensie. versie 0.1. Bert Dingemans Business Scenario Voorbeeld Archimate Risico Extensie versie 0.1 Bert Dingemans Administratieve pagina Wijzigingshistorie Versie Datum Auteur Reden wijziging Review historie Naam Afdeling Functie Datum

Nadere informatie

Praktisch Implementeren van EA bij Gemeenten

Praktisch Implementeren van EA bij Gemeenten Praktisch Implementeren van EA bij Gemeenten Edwin de Vries 3 juni 2008 Praktisch Implementeren van Enterprise Architectuur bij Gemeenten Waarom Architectuur bij Gemeenten? Praktische aanpak Invulling

Nadere informatie

Procesgerichte IT BPM de link tussen bedrijf en IT

Procesgerichte IT BPM de link tussen bedrijf en IT 24 november 2010 Procesgerichte IT BPM de link tussen bedrijf en IT ir. Martin R. Meijer senior BPM/EAI consultant Agenda Business Process Management, een historisch overzicht BPM als bindmiddel geschikte

Nadere informatie

Informatiebeheer: een nieuw tijdperk

Informatiebeheer: een nieuw tijdperk Informatiebeheer: een nieuw tijdperk Posthogeschoolvorming rond Enterprise Content Management Business Process Management Service Oriented Architectures Programma voorjaar 2011 Zoals vermeld in de algemene

Nadere informatie

Canonieke Data Modellering op basis van ArchiMate. Canonieke Data Modellering op basis van Archimate Bert Dingemans

Canonieke Data Modellering op basis van ArchiMate. Canonieke Data Modellering op basis van Archimate Bert Dingemans Canonieke Data Modellering op basis van ArchiMate Canonieke Data Modellering op basis van Archimate Bert Dingemans Abstract Modelleren op basis van de open standard ArchiMate is een goed uitgangspunt voor

Nadere informatie

WHITE PAPER. Business Solutions

WHITE PAPER. Business Solutions WHITE PAPER Business Solutions De keuze van de strategie/aanpak is be-palend voor de complexiteit en doorlooptijd van een implementatie. Introductie Uw organisatie staat op het punt om een standaard software

Nadere informatie

BISL Business Information Services Library. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V.

BISL Business Information Services Library. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. BISL Business Information Services Library Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 9 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2

Nadere informatie

BEVEILIGINGSARCHITECTUUR

BEVEILIGINGSARCHITECTUUR BEVEILIGINGSARCHITECTUUR Risico s onder controle Versie 1.0 Door: drs. Ir. Maikel J. Mardjan MBM - Architect 2011 cc Organisatieontwerp.nl AGENDA Is een beveiligingsarchitectuur wel nodig? Oorzaken beveiligingsincidenten

Nadere informatie

Exact Synergy Enterprise. Krachtiger Financieel Management

Exact Synergy Enterprise. Krachtiger Financieel Management Exact Synergy Enterprise Krachtiger Financieel Management 1 Inleiding Waar gaat het om? Makkelijke vragen zijn vaak het moeilijkst te beantwoorden. Als het hectische tijden zijn, moet u soms veel beslissingen

Nadere informatie

Rapportage workfl ow

Rapportage workfl ow Rapportage workflow Rapportage registratie workflow C.G.A.M Wessels Introductie Workflow management (WFM) staat voor de automatisering van bedrijfsprocessen en werkstromen (regels, procedures en processen)

Nadere informatie

Survey resultaten. Architectuursurvey. René Krouwel. januari 2016

Survey resultaten. Architectuursurvey. René Krouwel. januari 2016 Architectuursurvey René Krouwel januari 2016 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een informatiesysteem, of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige

Nadere informatie

Application Services. Alles onder één dak: functioneel applicatiebeheer, applicatieontwikkeling en testdiensten

Application Services. Alles onder één dak: functioneel applicatiebeheer, applicatieontwikkeling en testdiensten Application Services Alles onder één dak: functioneel applicatiebeheer, applicatieontwikkeling en testdiensten Application Services van KPN Afdelingen smelten samen, markten verschuiven, klanten willen

Nadere informatie

Informatiebeheer: een nieuw tijdperk

Informatiebeheer: een nieuw tijdperk Informatiebeheer: een nieuw tijdperk Posthogeschoolvorming rond Enterprise Content Management Business Process Management Service Oriented Architectures Programma voorjaar 2011 De module bestaat uit 10

Nadere informatie

Het BiSL-model. Een whitepaper van The Lifecycle Company

Het BiSL-model. Een whitepaper van The Lifecycle Company Het BiSL-model Een whitepaper van The Lifecycle Company Met dit whitepaper bieden we u een overzicht op hooflijnen van het BiSL-model. U vindt een overzicht van de processen en per proces een beknopte

Nadere informatie

Kwaliteitsbewaking en testen in ICT beheerorganisaties

Kwaliteitsbewaking en testen in ICT beheerorganisaties DKTP Informatie Technologie Veembroederhof 1 1019 HD Amsterdam Telefoon 020 427 52 21 Kwaliteitsbewaking en testen in ICT beheerorganisaties Voor de meeste projectgroepen die software ontwikkelen vormt

Nadere informatie

Informatie van nu, beschikbaar in de toekomst. Het Rotterdamse E-depot

Informatie van nu, beschikbaar in de toekomst. Het Rotterdamse E-depot Informatie van nu, beschikbaar in de toekomst Het Rotterdamse E-depot Stand van zaken Het Stadsarchief Rotterdam heeft twee opdrachten: Als informatiebeheerder van Rotterdam, klaarstaan voor de digitale

Nadere informatie

Examenprogramma Associatie Praktijkdiploma Vakopleiding Payroll Services IV Geldig m.i.v. 1 januari 2011

Examenprogramma Associatie Praktijkdiploma Vakopleiding Payroll Services IV Geldig m.i.v. 1 januari 2011 Examenprogramma Associatie Praktijkdiploma Vakopleiding Payroll Services IV Geldig m.i.v. 1 januari 2011 Het examenprogramma omvat: 1. Beroepsprofiel 2. Opleidingsprofiel 3. Examenopzet 4. Examenprogramma

Nadere informatie

Architectuurredeneermodel Afgewogen keuzes maken

Architectuurredeneermodel Afgewogen keuzes maken Architectuurredeneermodel Afgewogen keuzes maken Robert Deckers SASG okt 2012 v3 Architectuur: technologie in perspectief Klantbehoefte Toepassing Systeem T 2 Vele wegen die naar ergens leiden Bewuste

Nadere informatie

De impact van de basisregistraties op de informatievoorziening van gemeenten

De impact van de basisregistraties op de informatievoorziening van gemeenten De impact van de basisregistraties op de informatievoorziening van gemeenten Op weg naar de Gemeentelijke Service Bus Danny Greefhorst Gemeenten worden geconfronteerd met allerlei ontwikkelingen die van

Nadere informatie

DevOps Waarom moeilijk doen 31 oktober 2013. als het samen kan

DevOps Waarom moeilijk doen 31 oktober 2013. als het samen kan DEVOPS?! INLEIDING Wat gaan we doen? 18:00 Introductie 19:00 Uitleg open space 19:30 Koffie + start open space 20:30 Wrap-up INLEIDING Even vooraf Samen Duurzaam Innoveren INLEIDING Ik ben Jan Buurman

Nadere informatie

Posthogeschoolvorming rond Enterprise Content Management Business Process Management Service Oriented Architectures

Posthogeschoolvorming rond Enterprise Content Management Business Process Management Service Oriented Architectures Informatiebeheer: een nieuw tijdperk Posthogeschoolvorming rond Enterprise Content Management Business Process Management Service Oriented Architectures Programma voorjaar 2008 Zoals eerder vermeld, bestaat

Nadere informatie

7 Aandachtspunten om een verkeerde CRM software selectie te voorkomen

7 Aandachtspunten om een verkeerde CRM software selectie te voorkomen 7 Aandachtspunten om een verkeerde CRM software selectie te voorkomen Organisaties die zich op dit moment (opnieuw) in een CRM software selectie traject begeven, hebben een grote uitdaging. Daar waar vroeger

Nadere informatie

Onderdelen module 3 (gesplitst in delen 1 en 2)

Onderdelen module 3 (gesplitst in delen 1 en 2) Onderdelen module 3 (gesplitst in delen 1 en 2) Deel 1 1. Prelude 8 13 2. Achtergrond en Context MARIJ (leerdoel 3; duur 1-2 uur) 14-25 3. Eén architectuur voor de Rijksdienst (leerdoel 3; duur 1 uur)

Nadere informatie

Functiebeschrijving Technische Architect

Functiebeschrijving Technische Architect Functiebeschrijving 1. Algemene Gegevens Organisatie Functienaam Versie Auteur : [naam organisatie] : : 1.0 concept : Ad Paauwe a. Plaats in de organisatie De rapporteert aan de manager van het architectuurteam.

Nadere informatie

Incore Solutions Learning By Doing

Incore Solutions Learning By Doing Incore Solutions Learning By Doing Incore Solutions Gestart in November 2007 Consultants zijn ervaren met bedrijfsprocessen en met Business Intelligence Alle expertise onder 1 dak voor een succesvolle

Nadere informatie

Syllabus FSM Introductietraining Structuur en doelen

Syllabus FSM Introductietraining Structuur en doelen Syllabus FSM Introductietraining Structuur en doelen Datum: 12-03-2014 Versie: 1.1 Functional Service Management Inhoud De FSM Introductietraining... 3 Doelgroep... 3 Leerdoelen... 3 Inhoud... 3 Werkvormen...

Nadere informatie

Rijkspas: veiligheid en flexibiliteit. ID-ware, C. Borgmann, MSc Heerhugowaard 24 november 2011

Rijkspas: veiligheid en flexibiliteit. ID-ware, C. Borgmann, MSc Heerhugowaard 24 november 2011 Rijkspas: veiligheid en flexibiliteit ID-ware, C. Borgmann, MSc Heerhugowaard 24 november 2011 24-11-2011 Profile Consultancy Services State of the art software solutions Project implementation Life-cycle

Nadere informatie

Sneller ritsen met internet applicaties?

Sneller ritsen met internet applicaties? VERRICHTEN INRICHTEN RICHTEN Sneller ritsen met internet applicaties? BESTURING PRODUCTEN PROCESSEN ORGANISATIE APPLICATIES GEGEVENS van de bedrijfsvoering van de bedrijfsvoering Door : Rimko van den Bergh

Nadere informatie

Acceptatiemanagement meer dan gebruikerstesten. bridging it & users

Acceptatiemanagement meer dan gebruikerstesten. bridging it & users Acceptatiemanagement meer dan gebruikerstesten bridging it & users Consultancy Software Training & onderzoek Consultancy CEPO helpt al meer dan 15 jaar organisaties om integraal de kwaliteit van hun informatiesystemen

Nadere informatie

De CIO is de BPMprofessional van de toekomst

De CIO is de BPMprofessional van de toekomst De CIO is de BPMprofessional van de toekomst De CIO is de BPM-professional van de toekomst CIO s hebben een enorme klus te klaren. Vrijwel iedere organisatie schreeuwt om een flexibeler IT-landschap dat

Nadere informatie

Dragon1 EA Tool. Business case webbased EA tool. Een webbased EA tool geschikt voor elke architectuurmethode!

Dragon1 EA Tool. Business case webbased EA tool. Een webbased EA tool geschikt voor elke architectuurmethode! Dragon1 EA Tool Business case webbased EA tool Een webbased EA tool geschikt voor elke architectuurmethode! uw organisatie, datum, versie #.#, documentstatus eigenaar/budgetverantwoordelijke: Kies op deze

Nadere informatie

DUTO Normenkader Duurzaam Toegankelijke Overheidsinformatie

DUTO Normenkader Duurzaam Toegankelijke Overheidsinformatie DUTO Normenkader Duurzaam Toegankelijke Overheidsinformatie Erik Saaman (projectleider DUTO) NORA Gebruikersraad, 9 juni 2015 normenkader@nationaalarchief.nl Duurzaam toegankelijke overheidsinformatie

Nadere informatie

Whitepaper Intranet 2

Whitepaper Intranet 2 Intranet 2 Maakt uw oranisatie kleiner Inleiding - Wat is Intranet 2? Laat u direct uit de droom helpen: Intranet 2 is niet iets fundamenteel nieuws. Uiteindelijk is het nog steeds een middel om bepaalde

Nadere informatie

De informatie adapter vormt de basis voor uitwisseling van digitale informatie in projecten waarbij de volgende uitgangspunten gekozen worden:

De informatie adapter vormt de basis voor uitwisseling van digitale informatie in projecten waarbij de volgende uitgangspunten gekozen worden: Op het vlak van informatie uitwisseling tussen bedrijven valt veel te verbeteren. Veel van die verbeteringen vinden hun oorzaak in het niet goed op elkaar aansluiten van de verschillende softwaretoepassingen

Nadere informatie

HERGEBRUIK VAN REQUIREMENTS

HERGEBRUIK VAN REQUIREMENTS HERGEBRUIK VAN REQUIREMENTS EEN PRAKTISCHE AANPAK BUSINESS ANALYSE CENTER OF EXCELLENCE - SYNERGIO Inhoudsopgave 1 HERGEBRUIK VAN REQUIREMENTS... 3 1.1 GEBRUIKEN VERSUS HERGEBRUIKEN... 4 2 STRATEGIE...

Nadere informatie

Conclusie: voor elke organisatie die dit nastreeft is het goed besturen en beheersen van de bedrijfsprocessen

Conclusie: voor elke organisatie die dit nastreeft is het goed besturen en beheersen van de bedrijfsprocessen 1 Waarom? : Succesvol zijn is een keuze! Organisaties worden door haar omgeving meer en meer gedwongen om beter te presteren. Voornamelijk wordt dit ingegeven door de klant die haar eisen en wensen m.b.t.

Nadere informatie

MDA in de praktijk. Freek Bosch, Business Unit Manager Amsterdam, 4 juni 2009

MDA in de praktijk. Freek Bosch, Business Unit Manager Amsterdam, 4 juni 2009 Functional Model Driven Development MDA in de praktijk Freek Bosch, Business Unit Manager Amsterdam, 4 juni 2009 FMDD agenda FMDD Waarom FMMD De praktijk Wat is FMDD Ervaringen en lessons learned Ervaringen

Nadere informatie

Bent u ook zoveel tijd kwijt met het zoeken naar de laatste en enig juiste! - versie van uw marktonderzoek

Bent u ook zoveel tijd kwijt met het zoeken naar de laatste en enig juiste! - versie van uw marktonderzoek Bent u ook zoveel tijd kwijt met het zoeken naar de laatste en enig juiste! - versie van uw marktonderzoek Heeft u zich ook al eens afgevraagd waarom uw concurrent zo veel goedkoper kan zijn? Waarschijnlijk

Nadere informatie

De weg naar. Data Governance Maturity

De weg naar. Data Governance Maturity De weg naar Data Governance Maturity Bedrijf : Nováccent ICT Solutions BV Auteur : J. Struik Datum : 14 december 2012 Versie : 2.0 Data Governance Maturity Nováccent ICT Solutions BV 2012 1 Inhoudsopgave

Nadere informatie

Uitleg algemene structuur WTell

Uitleg algemene structuur WTell Uitleg algemene structuur WTell Brondocument C:\WebServer\Handleiding\WTellAlgemeen\WTellStructuurGlobaal.odt Versiebeheer Versie Datum Uitleg 1.0v 21-09-11 1e versie met uitleg globale structuur WTell

Nadere informatie

Doe eens gek! Houd rekening met de mensen in uw organisatie bij het implementeren van ICT oplossingen.

Doe eens gek! Houd rekening met de mensen in uw organisatie bij het implementeren van ICT oplossingen. Doe eens gek! Houd rekening met de mensen in uw organisatie bij het implementeren van ICT oplossingen. ERP, CRM, workflowmanagement en documentmanagement systemen, ze hebben één ding gemeen: Veel van de

Nadere informatie

Whitepaper. Veilig de cloud in. Whitepaper over het gebruik van Cloud-diensten deel 1. www.traxion.com

Whitepaper. Veilig de cloud in. Whitepaper over het gebruik van Cloud-diensten deel 1. www.traxion.com Veilig de cloud in Whitepaper over het gebruik van Cloud-diensten deel 1 www.traxion.com Introductie Deze whitepaper beschrijft de integratie aspecten van clouddiensten. Wat wij merken is dat veel organisaties

Nadere informatie

Posthogeschoolvorming rond Enterprise Content Management Business Process Management Service Oriented Architectures

Posthogeschoolvorming rond Enterprise Content Management Business Process Management Service Oriented Architectures Informatiebeheer: een nieuw tijdperk Posthogeschoolvorming rond Enterprise Content Management Business Process Management Service Oriented Architectures Programma najaar 2008 Zoals eerder vermeld, bestaat

Nadere informatie

VAN USE CASE NAAR TEST CASE ORDINA SMART COMPETENCE CENTER

VAN USE CASE NAAR TEST CASE ORDINA SMART COMPETENCE CENTER VAN USE CASE NAAR TEST CASE ORDINA SMART COMPETENCE CENTER Sander Hoogendoorn Versie 1.0 15 april 2002 Documentbeheer Versie Datum Auteur Omschrijving 0.1 15 April 2002 Sander Hoogendoorn 0.2 15 april

Nadere informatie

Regionale uitvoeringsdiensten Samen onderweg naar een betere samenwerking

Regionale uitvoeringsdiensten Samen onderweg naar een betere samenwerking Regionale uitvoeringsdiensten Samen onderweg naar een betere samenwerking Versie: 1.0 Datum: 16 augustus 2011 Auteur: Niels van der Kolk Afdeling: Belasting & Vastgoed 1 Inhoudsopgave 1 Regionale uitvoeringsdiensten

Nadere informatie

Procesmanagement. Waarom processen beschrijven. Algra Consult

Procesmanagement. Waarom processen beschrijven. Algra Consult Procesmanagement Waarom processen beschrijven Algra Consult Datum: 22 oktober 2009 Inhoudsopgave 1. INLEIDING... 3 2. WAAROM PROCESMANAGEMENT?... 3 3. WAAROM PROCESSEN BESCHRIJVEN?... 3 4. PROCESASPECTEN...

Nadere informatie

Generiek framework voor administratieve toepassingen in een webgeörienteerde omgeving

Generiek framework voor administratieve toepassingen in een webgeörienteerde omgeving Generiek framework voor administratieve toepassingen in een webgeörienteerde omgeving Henk van de Ridder Administratief 12 mei 2007 Inhoud Aanleiding Administratieve systemen REA model Aspect Oriented

Nadere informatie

Staff Workload Planner. Verbeter de inzet van academisch personeel

Staff Workload Planner. Verbeter de inzet van academisch personeel Staff Workload Planner Verbeter de inzet van academisch personeel Zet docenten effectiever in met gebruik van de software Staff Workload Planner van Scientia. Nu instellingen van het hoger en voortgezet

Nadere informatie

Wij testen..maar....wat test jij?

Wij testen..maar....wat test jij? Wij testen..maar....wat test jij? Wij testen maar wat test jij? Harm Pul, Busineslinemanager Functioneel Beheer TMAP dag 2015, 29 september 2015 Bussum 2 Herkent u dit? De gebruikers testen dit straks

Nadere informatie

Customer Case CED. Feiten in het kort:

Customer Case CED. Feiten in het kort: Feiten in het kort: Bedrijf: European Claim Experts Branche: Verzekeringen Werknemers: 1.150 Activiteiten: Internationale Claims management en Expertise Oplossing: Opbouw Mendix-platform voor het flexibel

Nadere informatie

Rapportage Pizzasessie Functioneel-beheer.com Specialisten Managers Adviseurs Algemeen functioneel beheer applicatiebeheer informatiemanagement

Rapportage Pizzasessie Functioneel-beheer.com Specialisten Managers Adviseurs Algemeen functioneel beheer applicatiebeheer informatiemanagement Rapportage Pizzasessie Functioneel-beheer.com Alle deelnemers hebben hun functienaam opgegeven. De volgende functienamen zijn gemeld: Specialisten o Functioneel beheerder (9x) o Functioneel applicatiebeheerder

Nadere informatie

DEEL I KENNISMANAGEMENT: INLEIDING EN TOEPASSINGSGEBIEDEN

DEEL I KENNISMANAGEMENT: INLEIDING EN TOEPASSINGSGEBIEDEN DEEL I KENNISMANAGEMENT: INLEIDING EN TOEPASSINGSGEBIEDEN 2. Kennis...6 2.1 Definitie... 6 2.2 Gezichtspunten ten aanzien van kennis... 9 3. Kennismanagement...16 3.1 Definitie...16 3.2 Belang van kennismanagement...18

Nadere informatie

20 mei 2008. Management van IT 1. Management van IT. Wat is dat eigenlijk? IT organisaties: overeenkomsten en verschillen

20 mei 2008. Management van IT 1. Management van IT. Wat is dat eigenlijk? IT organisaties: overeenkomsten en verschillen Management van IT Han Verniers PrincipalConsultant Han.Verniers@Logica.com Logica 2008. All rights reserved Programma Management van IT Wat is dat eigenlijk? IT organisaties: overeenkomsten en verschillen

Nadere informatie

De kunst van het dicht timmeren. DEMO BPM Engine. 2012, Formetis

De kunst van het dicht timmeren. DEMO BPM Engine. 2012, Formetis De kunst van het dicht timmeren DEMO BPM Engine 2012, Formetis 1 Agenda Enterprise Engineering & Software Engineering Demonstratie DEMO BPM Engine Vragen Enterprise Engineering & Software Engineering 1.

Nadere informatie

Stakeholder behoeften beschrijven binnen Togaf 9

Stakeholder behoeften beschrijven binnen Togaf 9 Stakeholder behoeften beschrijven binnen Togaf 9 Inventarisatie van concerns, requirements, principes en patronen Bert Dingemans Togaf 9 kent verschillende entiteiten om de behoeften van stakeholders te

Nadere informatie

Factsheet Outsourcing

Factsheet Outsourcing Factsheet Outsourcing www.vxcompany.com U wilt er zeker van zijn dat de IT-infrastructuur van uw organisatie in goede handen is, zodat u uw aandacht volledig kunt richten op de core business. Wij beheren

Nadere informatie

Dé cloud bestaat niet. maakt cloud concreet

Dé cloud bestaat niet. maakt cloud concreet Dé cloud bestaat niet. maakt cloud concreet 1 Wilbert Teunissen wilbert.teunissen@sogeti.nl Cloud Cases Strategie De rol van Functioneel Beheer 2 Onderwerpen 1. Context? Hug 3. the Impact cloud! FB 2.

Nadere informatie

Bedrijfssystemen vervangen door Slim Software Nabouwen

Bedrijfssystemen vervangen door Slim Software Nabouwen Bedrijfssystemen vervangen door Slim Software Nabouwen Codeless White Paper Roland Worms, Directeur Wouter van der Ven, Lead Software Architect Inhoudsopgave 1. Introductie 2. Het IT dilemma. Als standaard

Nadere informatie

Dynamic infrastructure. Expertvisie: In vijf stappen naar een dynamische it-infrastructuur

Dynamic infrastructure. Expertvisie: In vijf stappen naar een dynamische it-infrastructuur Expertvisie: In vijf stappen naar een dynamische it-infrastructuur Expertvisie: In vijf stappen naar een dynamische it-infrastructuur We behandelen in dit document de 5 stappen naar een dynamische it-infrastructuur:

Nadere informatie

Dit voorbeeldproject beschrijft het gebruik van web services (open standaarden) voor de ontsluiting van kernregistraties bij de gemeente Den Haag.

Dit voorbeeldproject beschrijft het gebruik van web services (open standaarden) voor de ontsluiting van kernregistraties bij de gemeente Den Haag. Voorbeeldproject Een Haagse SOA Dit voorbeeldproject beschrijft het gebruik van web services (open standaarden) voor de ontsluiting van kernregistraties bij de gemeente Den Haag. Aanleiding Vanuit de visie

Nadere informatie

Architectuur, Organisatie en Business Cases

Architectuur, Organisatie en Business Cases Architectuur, Organisatie en Business Cases Ervaringen uit de praktijk Jan de Baat CMG Trade, Transport & Industry B.V. Inleiding In de Dynamiek track van LAC 2000 is de problematiek omtrent de alignment

Nadere informatie

ICT Management. Leerprocessen en hun invloed op de kwaliteit van IT-servicemanagement. Kortere terugverdientijd door het versnellen van het leerproces

ICT Management. Leerprocessen en hun invloed op de kwaliteit van IT-servicemanagement. Kortere terugverdientijd door het versnellen van het leerproces ICT Management Kortere terugverdientijd door het versnellen van het leerproces Leerprocessen en hun invloed op de kwaliteit van IT-servicemanagement SOLUTIONS THAT MATTER 1 Kortere terugverdientijd door

Nadere informatie

CMS Ronde Tafel. Cloud Continuity. Ir. Jurian Hermeler Principal Consultant

CMS Ronde Tafel. Cloud Continuity. Ir. Jurian Hermeler Principal Consultant CMS Ronde Tafel Cloud Continuity Ir. Jurian Hermeler Principal Consultant Introductie Quint Wellington Redwood Onafhankelijk Management Adviesbureau Opgericht in 1992 in Nederland Ruim 20 jaar ervaring

Nadere informatie

Functieprofiel: Medewerker Gebouw en Techniek Functiecode: 0702

Functieprofiel: Medewerker Gebouw en Techniek Functiecode: 0702 Functieprofiel: Techniek Functiecode: 0702 Doel Uitvoeren van onderhoudswerkzaamheden, het doen van aanpassingen, alsmede bedienen van installaties/machines, binnen geldende werkprocessen en afspraken

Nadere informatie

Generieke I Toets & Advies module functioneel

Generieke I Toets & Advies module functioneel module functioneel Deze template ondersteunt onderzoek door professionals (architecten en adviseurs) naar de mate van genericiteit van functionaliteit van informatiediensten. Het onderzoeksresultaat, de

Nadere informatie

Ontwikkeltools voor softwarecomponenten - de stand van zaken

Ontwikkeltools voor softwarecomponenten - de stand van zaken Ontwikkeltools voor softwarecomponenten - de stand van zaken Huidige generatie ontwikkeltools geschikt voor het snel opleveren van schaalbare two-tier, three-tier en multi-tier client/server applicaties.

Nadere informatie

Procestool; sleutel tot succes?

Procestool; sleutel tot succes? Procestool; sleutel tot succes? Gerard Hebenaar Gerard Hebenaar Adviesgilde 1 Even voorstellen.. Gerard Hebenaar Bedrijfskunde Adviesvaardigheden 15 jaar ervaring in de consultancy Verkoop en advies van

Nadere informatie

Whitepaper. Outsourcing. Uitbesteden ICT: Wat, waarom, aan wie en hoe? 1/6. www.nobeloutsourcing.nl

Whitepaper. Outsourcing. Uitbesteden ICT: Wat, waarom, aan wie en hoe? 1/6. www.nobeloutsourcing.nl Uitbesteden ICT: Wat, waarom, aan wie en hoe? 1/6 Inhoud Uitbesteden ICT: Wat, waarom, aan wie en hoe? 3 Relatie tussen ICT en 3 Outsourcen ICT: Wat? 3 Cloud Services 3 Service Level Agreement 3 Software

Nadere informatie

Kenmerken van DLArchitect

Kenmerken van DLArchitect Kenmerken van DLArchitect Bert Dingemans, e-mail : bert@dla-os.nl www : http://www.dla-os.nl 1 Inhoud KENMERKEN VAN DLARCHITECT... 1 INHOUD... 2 INLEIDING... 3 ARCHITECTUUR... 3 Merode... 3 Methode en

Nadere informatie

Kernwaarden versus principes. Johan Hobelman Nieuwegein, november 2011

Kernwaarden versus principes. Johan Hobelman Nieuwegein, november 2011 Kernwaarden versus principes Johan Hobelman Nieuwegein, november 2011 Enkele definities van architectuurprincipes: Fundamentele organisatiespecifieke keuzes Richtinggevende afspraken Regels en richtlijnen

Nadere informatie

READ: de informatiestrategieaanpak van Steenwinkel Kruithof Associates (SKA)

READ: de informatiestrategieaanpak van Steenwinkel Kruithof Associates (SKA) READ: de informatiestrategieaanpak van (SKA) INLEIDING HET SPANNINGSVELD TUSSEN KORTETERMIJNVERWACHTINGEN EN LANGETERMIJNBEHOEFTEN In veel bedrijven volgen businessgerelateerde veranderingen elkaar snel

Nadere informatie

Dynamic Case Management nader belicht

Dynamic Case Management nader belicht Dynamic Case Management nader belicht Samenvatting In onze gestructureerde wereld wordt een ongestructureerde werkwijze niet meer geaccepteerd. Dit geldt evengoed voor de mensen die het werk doen, als

Nadere informatie

Business-to-Business

Business-to-Business Business-to-Business 1 WAT IS BUSINESS-TO-BUSINESS? 1.1 Inleiding Bedrijven communiceren veelvuldig met elkaar. Orders worden geplaatst, facturen worden verzonden, informatie wordt uitgewisseld. Zo n dertig

Nadere informatie

Handleiding voor aansluiten op Digilevering

Handleiding voor aansluiten op Digilevering Handleiding voor aansluiten op Digilevering Versie 1.0 Datum 1 augustus 2013 Status definitief Colofon Projectnaam Digilevering Versienummer 1.0 Contactpersoon Servicecentrum Logius Organisatie Logius

Nadere informatie

BeheerVisie ondersteunt StUF-ZKN 3.10

BeheerVisie ondersteunt StUF-ZKN 3.10 Nieuwsbrief BeheerVisie Nieuwsbrief BeheerVisie 2015, Editie 2 Nieuws BeheerVisie ondersteunt StUF-ZKN 3.10 BeheerVisie geeft advies MeldDesk App Message Router MeldDesk Gebruikers Forum Nieuwe MeldDesk

Nadere informatie

Informatiearchitectuur

Informatiearchitectuur Informatiearchitectuur Onderwerpen Waarom is architectuur (nu) zo belangrijk? Wat is informatiearchitectuur? Ontwikkelingen in de tijd Structuur applicaties Applicatie-integratie Webservices Praktijkvoorbeeld

Nadere informatie

ICT Beheermodel informatiesystemen Drechtsteden Baseline inrichting ICT beheermodel Drechtsteden

ICT Beheermodel informatiesystemen Drechtsteden Baseline inrichting ICT beheermodel Drechtsteden Drechtsteden Technische Architectuur (DTA) ICT Beheermodel informatiesystemen Drechtsteden Baseline inrichting ICT beheermodel Drechtsteden Status : Definitief 1.0 Redactie : DTA Datum : 29-08-2007 1 Versiebeheer

Nadere informatie

SVHT-IT. Mission statement

SVHT-IT. Mission statement SVHT-IT Mission statement Wij leveren oplossingen en diensten aan het MKB op het gebied van ICT, waarbij service, flexibiliteit en een persoonlijke relatie met de klant voorop staan SVHT-IT is een onderneming

Nadere informatie

Medewerker administratieve processen en systemen

Medewerker administratieve processen en systemen processen en systemen Doel Voorbereiden, analyseren, ontwerpen, ontwikkelen, beheren en evalueren van procedures en inrichting van het administratieve proces en interne controles, rekening houdend met

Nadere informatie

Applicatie Integratie in de zorg: implementatie tips uit de praktijk

Applicatie Integratie in de zorg: implementatie tips uit de praktijk Applicatie Integratie in de zorg: implementatie tips uit de praktijk Veel zorginstellingen geven aan informatievoorziening te willen verbeteren. Om bijvoorbeeld de cliënt meer centraal te stellen of Het

Nadere informatie

Olde Bijvank Advies Organisatieontwikkeling & Managementcontrol

Olde Bijvank Advies Organisatieontwikkeling & Managementcontrol SAMENVATTING ITIL ITIL is nog steeds dé standaard voor het inrichten van beheerspocessen binnen een IT-organisatie. En dekt zowel applicatie- als infrastructuur beheer af. Indien gewenst kan ITIL worden

Nadere informatie