Van dit proefschrift verschijnt een handelseditie bij Uitgeverij Paris in de NTHR-reeks (deel 14), ISBN

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Van dit proefschrift verschijnt een handelseditie bij Uitgeverij Paris in de NTHR-reeks (deel 14), ISBN 978-94-90962-30-2"

Transcriptie

1 Zekerheid op lading

2 Van dit proefschrift verschijnt een handelseditie bij Uitgeverij Paris in de NTHR-reeks (deel 14), ISBN

3 ZEKERHEID OP LADING Pandrecht en retentierecht op roerende zaken en cognossement in het handelsverkeer SECURITY RIGHTS ON CARGO Rights of pledge and retention on movable goods and bills of lading in commerce Proefschrift ter verkrijging van de graad van doctor aan de Erasmus Universiteit Rotterdam op gezag van de rector magnificus Prof.dr. H.G. Schmidt en volgens besluit van het College voor Promoties. De openbare verdediging zal plaatsvinden op vrijdag 7 oktober 2011 om uur door Huibert Logmans geboren te Dirksland

4 Promotiecommissie Promotor: Overige leden: Prof.mr. K.F. Haak Prof.mr. M.H. Claringbould Prof.mr. R.D. Vriesendorp Mr.drs. R. Zwitser

5 Zekerheid op lading Pandrecht en retentierecht op roerende zaken en cognossement in het handelsverkeer H. Logmans

6

7 Inhoudsopgave Lijst van afkortingen / 13 1 Inleiding / Zekerheid voor banken en logistieke dienstverleners / Pand- en retentierecht in een vlot en complex handelsverkeer / Zekerheid in de goederenstroom / Retentierecht / Pandrecht / Zekerheid in de documentenstroom / Retentierecht / Pandrecht / Opzet van het onderzoek / Onderzoeksvraag en methode van onderzoek / Het begin van een antwoord / Plan van behandeling / 34 2 Retentierecht op lading / Inleiding / Het retentierecht van fysieke distributeur, cargadoor, stuwadoor en opslagbedrijf / Rechtsbronnen / Het opschortingsrecht uit artikel 6:52 BW / Inhoud van het opschortingsrecht en verhouding tot het retentierecht / Opeisbare vordering / Samenhang tussen vordering en verplichting tot afgifte. Ondeelbaarheid / (On)gelijk oversteken. Zekerheidsstelling / Contractueel retentierecht / Engels recht / Duits recht / Bevindingen / Het retentierecht van de expediteur / Rechtsbronnen / Artikel 8:69 lid 2 BW / Retentierecht voor doen vervoeren van goederen en nevenwerkzaamheden / Huidige vorderingen. Verhouding tot artikel 6:52 BW / Opeisbare en toekomstige vorderingen. Zekerheidsstelling / Het remboursbedrag / 63 5

8 INHOUDSOPGAVE Contractueel retentierecht. Nederlandse Expeditievoorwaarden / Engels recht / Duits recht / Bevindingen / Het retentierecht van de vervoerder / Rechtsbronnen / Verdragen / Artikel 13 lid 2 CMR / Artikel 49 Rotterdam Rules / Artikel 9 Draft Convention on contract of agency for forwarding agents relating to international carriage of goods / De vervoerrechtelijke retentierechten van Boek 8 BW / Historische ontwikkeling van de vervoerrechtelijke retentierechten / Verschillen tussen het vervoerrechtelijke retentierecht en het opschortingsrecht / Onderlinge verschillen tussen de vervoerrechtelijke retentierechten / Huidige vorderingen in de wet / Welke vorderingen onder het vervoerrechtelijk retentierecht vallen / Door de ontvanger verschuldigd / Een retentierecht voor opeisbare en toekomstige vorderingen / Ongelijk oversteken en freight prepaid. Cognossement in de binnenvaart / Vorderingen die voortvloeien uit eerdere of andere vervoer- overeenkomsten / Een retentierecht voor oude vorderingen en Almos/Warnas / Verdediging van een retentierecht van de vervoerder voor oude vorderingen / Vorderingen die voortvloeien uit een raam- of duurovereenkomst / Vorderingen die betrekking hebben op andere zaken in hetzelfde schip / Het contractuele retentierecht van de vervoerder / Inhoud van het contractuele retentierecht / Bijzondere bedingen. De cesser clause / Voorrang / Engels recht / Duits recht / Bevindingen / Conclusie / Zekerheid door macht over een zaak / Inleiding / Object van het zekerheidsrecht / Roerende zaken en geld / De lien op subvracht en subhuur is geen retentierecht / Papieren en waardepapieren / 121 6

9 INHOUDSOPGAVE Weigering van afgifte van het cognossement door de vervoerder is geen retentierecht / Uitoefening van macht over de zaken / Retentierecht en macht over de zaken / Retentierecht en verlies van macht over de zaken. Afstand van retentierecht / Uitoefening en verlies van macht over de zaken bij een vuistpandrecht / Vormen van middellijk houderschap / Verbintenis tot afgifte van zaken door de middellijke houder / De bailment naar Engels recht / Hulp- en tussenpersonen in logistieke ketens en zaken onder een derde / Zekerheid bij gebruik van hulppersonen / Hulppersonen in het vervoer en retentierecht / Gebruik van hulppersonen buiten het vervoer. Toestemming / Gestapelde retentierechten / Vuistpandrecht bij gebruik van een hulppersoon / Zekerheid bij gebruik van tussenpersonen / Geen behoud van retentierecht in logistieke ketens / Contractuele mogelijkheden / Stil pandrecht in logistieke ketens / Het reclamerecht van de vervoerder na de aflevering / Zekerheid op goederen onderweg / Zaken onder een vervoerder. Retentierecht voor bank en expediteur / Rechten uit de vervoerovereenkomst / Recht op afgifte uit de vervoerovereenkomst / Beschikkingsrecht in CMR en CMNI / Right of control in de Rotterdam Rules. Het betoog van Van der Ziel / Retentierecht bij middellijke macht in het vervoer / Rechten uit de vervoerovereenkomst en machtsverschaffing door de eigenaar / Retentierecht en cognossement / Retentierecht en vrachtbrief of documentloos vervoer / Gestapelde retentierechten / Conclusie / Derdenwerking van retentierecht / Inleiding / Werking van het retentierecht tegen oudere derden / De regeling in de wet / Artikel 3:291 lid 2 BW en de parlementaire geschiedenis / Vervoerrechtelijke retentierechten en de verhouding tot artikel 3:291 lid 2 BW / Bevoegdheid en goede trouw / Welke vorderingen? / 173 7

10 INHOUDSOPGAVE VGC/Ge SeaCo en debitum cum re iunctum / Inhoud van de bevoegdheid van de schuldenaar / Wettelijk en contractueel retentierecht. Bevoegdheid en vertrouwen / Verlengd retentierecht in de lagere rechtspraak / Verlengd retentierecht in een verbintenisrechtelijke rechtsverhouding / De conclusie van procureur-generaal Hartkamp. Het verkeersbelang / Houderschap met een verbintenisrechtelijk element / Lastgeving / Bijzondere relatie met feitelijke contacten. Datema/Pereira q.q. / Contractketens. Beroep op de eigen overeenkomst / Contractketens. Beroep op andermans overeenkomst / Contractketens. Retentierecht voor vorderingen uit de logistieke keten. Opvolgend vervoer / Rechtsvergelijking / Engels recht / Belgisch recht / Duits recht / Bevindingen / Werking van het retentierecht tegen jongere derden / De regeling in de wet / Artikel 3:291 lid 1 BW / De vervoerrechtelijke retentierechten / Jongere of oudere derde / Welke vorderingen? / Vergelijking tussen artikel 3:291 lid 1 BW en artikel 8:30 lid 2 BW / Contracteren met een eigenaar en oude vorderingen / Contracteren met een logistieke dienstverlener en huidige vorderingen / Verlengd retentierecht in een verbintenisrechtelijke rechtsverhouding. Verwijzing / Rechtsvergelijking / Duits recht als voorbeeld / Enkele aanvullende rechtsvergelijkende opmerkingen / Bevindingen / Het recht om afgifte van zaken te weigeren / Inhoud van het recht om afgifte te weigeren. Geen retentierecht / Toepassingsbereik van het recht om afgifte van zaken te weigeren / Het recht om afgifte van zaken te weigeren en de verhouding tussen derden / Conclusie / Pandrecht op lading / Inleiding / De beschikkingsbevoegde pandgever / Eigenaar. Vereisten voor de totstandkoming van een pandrecht / 227 8

11 INHOUDSOPGAVE Koper onder eigendomsvoorbehoud / Beschikkingsonbevoegd tot onvoorwaardelijke verpanding en goede trouw / Beschikkingsbevoegd tot voorwaardelijke verpanding / Logistieke dienstverleners / Logistieke dienstverleners zijn beschikkingsonbevoegd. Goede trouw / Contractuele verlening van beschikkingsbevoegdheid. Pandrecht in de logistieke keten / Rechtsvergelijking. Duits recht / Derdenwerking van het pandrecht / In welke gevallen is er sprake van derdenwerking / De derde-cognossementhouder en Bosman/Condorcamp / Het feitencomplex in Bosman/Condorcamp / Procedure en relevante overwegingen / Reacties in de literatuur. De opvatting van Vriesendorp en Zwitser / Betekenis van Bosman/Condorcamp / Uitbreiding van Bosman/Condorcamp tot het gehele handelsverkeer ongewenst / Rangorde van goederenrechtelijke rechten / Rechtsvergelijkende opmerkingen. Duits recht / Conclusie / Pandrecht op cognossement / Inleiding / Het recht op aflevering van de zaken / Artikel 8:441 lid 1 BW. Cessie of derdenbeding / Heliopolis Star / Feiten / Procedure en rechtsoverwegingen / Het pandrecht van de verzendexpediteur in Heliopolis Star / Pandrecht op ordercognossement en recht- en regelmatig houderschap / De dubbele rol van het cognossement en het endossement / Enkele a-typische gevallen / Engels en Duits recht / Gewenst recht. Het cognossement behandelen als een roerende zaak / Het recht op de zaken / Artikel 8:417 BW. Absolute theorie, representatietheorie en relatieve theorie / Betekenis van artikel 8:417 BW. Het cognossement als legitimatiepapier / Rechtsvergelijkende opmerkingen / Pandrecht op cognossement door banken bij een documentair krediet / De werking van een documentair krediet / Documentair krediet naar Nederlands recht / 297 9

12 INHOUDSOPGAVE Directe verkrijging door koper bij cognossementen aan order / Beschikkingsbevoegdheid opdrachtgever bij documentair krediet / Het pandrecht van de confirmerende bank / Rechtsvergelijkende opmerkingen / De koper weigert het cognossement of de lading / Weigering en documentenkoop / Weigering van de documenten / Weigering van de lading / Aflevering ten nadele van de pandhouder op cognossement / Pandrecht op cognossement in een vlot handelsverkeer / Pandrecht op cognossement voor aflevering van de lading / Pandrecht op cognossement na aflevering van de lading / Het pandrecht op cognossement en daarmee op de zaken (artikel 8:417 BW) / Het recht op vervangende schadevergoeding van de pandhouder (artikel 8:441 BW) / Rechtsvergelijkende opmerkingen. The Future Express / Concurrentie van cognossementexemplaren / Het recht op aflevering en het recht op de zaak / Rechtsvergelijkende opmerkingen / Conclusie / Het pandrecht op cognossement bij aflevering van de lading / Inleiding / De bank en zijn pandrecht op cognossement / Inning en executie van de zaken bij vuistpandrecht / Einde van het vuistpandrecht. Het cognossement in de macht van de pandgever / Stil pandrecht op cognossement / De bank maakt gebruik van een lasthebber of subkoper / De bank geeft het cognossement over aan een lasthebber / Aflevering van de zaken aan de lasthebber van de bank / Middellijk houderschap van de bank en betrokkenheid bij de aflevering in enkele Amerikaanse uitspraken / De bank geeft het cognossement over aan een subkoper / De bank geeft toestemming aan de vervoerder om af te leveren aan de subkoper / De bank oefent zijn rechten uit het cognossement uit / Het arrest EWL/Fortis / Commentaar op EWL/Fortis / Conclusie / Slotbeschouwing / Inleiding / Zekerheidsrechten in een vlot handelsverkeer / Opzet van het onderzoek / Ontstaan en eindigen van het zekerheidsrecht / Onmiddellijke macht over zaak of cognossement /

13 INHOUDSOPGAVE Middellijke macht over zaak of cognossement / Zekerheid zonder macht over de zaak / De rol van het endossement bij ordercognossementen / Vorderingen waarvoor het zekerheidsrecht wordt uitgeoefend / Uitoefening van het retentierecht jegens de contractuele wederpartij / Uitoefening van het retentierecht jegens derden / Uitoefening van het pandrecht jegens pandgever en derden / Verhaal op de zaak / Voorrang / Prioriteit en rangorde van zekerheidsrechten / Resultaten van het onderzoek / Drie hoofdregels / Aanpassing van zekerheidsrechten binnen het wettelijk systeem / Voorstellen tot aanpassing van het wettelijk systeem / Ontwikkeling van zekerheidsrechten in Europa / Een functionele benadering van zekerheidsrechten / De Draft Common Frame of Reference / Een uniform zekerheidsrecht in het handelsverkeer / 382 Samenvatting / 385 Summary / 393 Lijst van aangehaalde literatuur / 399 Rechtspraakregister / 441 Register op aangehaalde regelgeving / 451 Trefwoordenregister / 465 Curriculum vitae /

14

15 Lijst van afkortingen AA AcP ARB Art. BGB BGH BGHZ BR BW BW Bijv. CA CAD Cass. ChD CISG c.q. Dalloz EMM E.T.L. e.v. FIATA FOB Fw G GJS HGB HJS HL HR JBMV JCS JHB JLPC JOR K KBD Ars Aequi Archiv für die civilistische Praxis A.R. Bloembergen (annotator) Artikel Bürgerliches Gesetzbuch Bundesgerichtshof Entscheidungen des Bundesgerichtshofs in Zivilsachen Bouwrecht Burgerlijk Wetboek B. Wachter (annotator) Bijvoorbeeld Court of Appeal Cash against documents Hof van Cassatie (België) Chancery Division Convention on Contracts for the International Sale of Goods (Weens Koopverdrag) Casu quo (in welk geval) Jurisprudence générale. Recueil périodique et critique de jurisprudence, de législation et de doctrine E.M. Meijers (annotator) European Transport Law (Europees Vervoerrecht) En verder Fédération Internationale des Associations de Transitaires et Assimilés (International Federation of Freight Forwarders Associations) Free on Board (beding uit de Incoterms) Faillissementswet W.C.L. van der Grinten (annotator) G.J. Scholten (annotator) Handelsgesetzbuch H.J. Snijders (annotator) House of Lords Hoge Raad J.B.M. Vranken (annotator) J.C. Schultsz (annotator) J.H. Beekhuis (annotator) J.L.P. Cahen (annotator) Jurisprudentie Onderneming & Recht Wetboek van Koophandel King s Bench Division 13

16 LIJST VAN AFKORTINGEN KFH KG LEHR LG LOI MMM m.nt. MS Nr. Ov. NJ NJW NjW NTBR NTHR NVOCC OLG Oud-BW Oud-K p. par. Pas. PC PG PhANH Pres. Prg. PS PvS QBD R Rb. Resp. RGZ R.o. RR RW s. SB Stb. S&S TBH TPR TranspR TVR Vgl. W. K.F. Haak (annotator) Kort geding L.E.H. Rutten (annotator) Landesgericht Letter of indemnity M.M. Mendel (annotator) Met noot (gevolgd door naam annotator) M. Scheltema (annotator) Nummer Overweging Nederlandse Jurisprudentie Neue Juristische Wochenschrift Nieuw Juridisch Weekblad Nederlands Tijdschrift voor Burgerlijk Recht Nederlands Tijdschrift voor Handelsrecht Non vessel common carrier Oberlandesgericht Burgerlijk wetboek van Nederland vóór 1992 Wetboek van Koophandel van Nederland vóór 1992 pagina paragraaf Pasicrisie Privy Council Parlementaire geschiedenis Ph.A.N. Houwing (annotator) President (van de rechtbank) Praktijkgids P. Scholten (annotator) P. van Schilfgaarde (annotator) Queen s Bench Division H.R. Ribbius (annotator) Rechtbank Respectievelijk Entscheidungen des Reichsgerichts in Zivilsachen Rechtsoverweging Convention of Contracts for the International Carrying of Goods Wholly or Partly by Sea (Rotterdam Rules) Rechtskundig Weekblad section C.W. Star Busmann (annotator) Staatsblad Schip & Schade Tijdschrift voor Belgisch Handelsrecht Tijdschrift voor Privaatrecht Transportrecht Tijdschrift Vervoer & Recht Vergelijk Weekblad van het recht 14

17 LIJST VAN AFKORTINGEN WHH WMK WOW WPNR W.H. Heemskerk (annotator) W.M. Kleijn (annotator) Wet Overeenkomst Wegvervoer Weekblad voor Privaatrecht, Notariaat en Registratie 15

18

19 Hoofdstuk 1 Inleiding 1.1 Zekerheid voor banken en logistieke dienstverleners Een zekerheidsrecht functioneert in het recht ongeveer op dezelfde manier als de grijper van een kraan in de haven. Zoals de machinist van een kraan de grijper kan openen of sluiten, zo heeft de zekerheidshouder de bevoegdheid om de zaken onder zich te houden totdat de verschuldigde vordering is betaald, dan wel om de zaken af te geven aan de schuldenaar of een derde. Door de uitoefening van zijn zekerheidsrecht houdt de schuldeiser dus grip op de lading. Dit aspect van het zekerheidsrecht is van groot belang voor logistieke dienstverleners en banken. De door hen verrichte handelingen, zoals kredietverlening, fysieke distributie, expeditie, vervoer, bewaarneming, laden, lossen, opdracht en lastgeving, brengen kosten met zich mee die in beginsel verhaalbaar zijn op de contractuele wederpartij, de schuldenaar. In veel gevallen wordt het verschuldigde loon echter pas betaald na het verrichten van de handeling ten behoeve van de zaken. Daardoor loopt de schuldeiser steeds het risico dat de schuldenaar, om wat voor reden dan ook, verzuimt zijn verbintenis uit de overeenkomst, namelijk de verplichting tot het betalen van het loon, na te komen. Hier komt het belang van het zekerheidsrecht naar voren: door middel van een zekerheidsrecht kan de schuldeiser het risico van wanbetaling door de schuldenaar beperken. 1 De schuldeiser behoeft de zaken niet af te geven zolang het loon niet is betaald en hij kan zich zelfs onder bepaalde omstandigheden op de zaken verhalen. 2 Uiteraard zal niet in alle gevallen waar sprake is van een betalingsverzuim een zekerheidsrecht worden ingeroepen. Vaak volstaat een commerciële oplossing, zoals het bieden van uitstel van betaling. Het zekerheidsrecht komt pas in beeld wanneer een commerciële oplossing geen resultaat (meer) geeft. Dat is het geval wanneer de schuldenaar failliet is gegaan of op andere wijze ervan blijk geeft niet aan zijn betalingsverplichtingen te kunnen voldoen. In deze gevallen waarin een commerciële oplossing niet meer baat, vervullen zekerheidsrechten een onmisbare rol. 3 Dit boek handelt over twee zeker Snijders & Rank-Berenschot 2007, nr Verhaal op de zaak is mogelijk door middel van de executie van het zekerheidsrecht. De pandhouder heeft het recht van parate executie (3:248 BW). De retentor dient eerst een executoriale titel te verkrijgen. De retentor en de pandhouder hebben voorrang boven concurrente schuldeisers (resp. art. 3:292 BW en 3:278 BW). In het faillissement heeft de pandhouder de positie van separatist (57 Fw) en behoudt de retentor zijn voorrangspositie (60 Fw). Zekerheidsrechten zijn van belang voor iedere onderneming. Vgl. Helmle 1935, p. 13: Von der Geltendmachung eines gesetzlichen oder vertraglichen Pfandrechts kann die Existenz eines Betriebs abhängen. Greebe 1944, p The Miramar [1983] 2 Lloyd s Rep. 319, 324 (Mr. Justice Mustill, QBD): It has been a feature of shipping practice for many years that the shipowner looks primarily to his lien in case of dispute. Een adequaat stelsel van zekerheidsrechten is ook van belang voor de economie. Vgl. Goode 1998b, p. 47: Without an adequate legal regime for personal property security rights, it is almost impossible for a national economy to develop. Davies 2004, p Law Commission 2005, nr Simler & Delebecque 2009, nr. 3. INLEIDING 17

20 1.1 ZEKERHEID VOOR BANKEN EN LOGISTIEKE DIENSTVERLENERS heidsrechten, het pandrecht en het retentierecht, en hun rol in het internationaal handelsverkeer. 4 Handelsverkeer vloeit in de regel voort uit een afgesloten koopovereenkomst: de handelskoop. Kenmerkend is de handel in bulkgoederen: koffie uit Zuid-Amerika, graan uit Noord-Amerika, olie uit het Midden-Oosten, ertsen uit Afrika en kleding of elektronica uit Azië, het wordt allemaal gekocht en verkocht. De verkoper neemt in een handelskoop de verplichting op zich om de zaken met bijbehorende documenten aan de koper af te geven, terwijl de koper de verplichting heeft om de koopprijs te betalen. 5 Een gevolg van de gesloten koopovereenkomst is dus het ontstaan van een goederen- en documentenstroom die zich in de richting van de koper beweegt, en een geld- of kapitaalstroom in tegengestelde richting. De genoemde zekerheden, het pandrecht en het retentierecht, rusten steeds op de roerende zaken en documenten uit de goederenstroom en de documentenstroom. De roerende zaken en documenten vormen zo het object van het zekerheidsrecht. Om dit te verduidelijken werk ik de goederen- en documentenstroom nog iets meer uit. De goederenstroom, het transport, beweegt zich van de verkoper naar de koper. Na het sluiten van de koopovereenkomst dienen de zaken immers naar de koper vervoerd te worden. In de koopovereenkomst zal daarom een bepaling opgenomen zijn wie het transport dient te regelen. De koper of verkoper voert dit transport vervolgens niet zelf uit, maar schakelt hiervoor derden in. Deze derden duid ik hierna steeds aan als logistieke dienstverleners. Hieronder vallen onder meer fysieke distributeurs, expediteurs, vervoerders, stuwadoors, opslagbedrijven en cargadoors. Deze logistieke dienstverleners verrichten steeds een bepaalde handeling aan de zaken, zoals vervoer per schip of opslag in een pakhuis. Tot zekerheid bedingen zij een pand- en retentierecht in de algemene voorwaarden. Het bedongen retentierecht wordt hierna aangeduid als een contractueel retentierecht. Daarnaast kan een retentierecht van rechtswege tot stand komen in de gevallen waarin is voldaan aan de wettelijke vereisten. Dit wordt hierna een wettelijk retentierecht genoemd. 6 Parallel aan de goederenstroom beweegt ook de documentenstroom zich in de richting van de koper. Veelal is daarbij een veelvoud aan documenten betrokken, zoals een factuur, een vervoerdocument en een verzekeringspolis. Partijen kunnen in de koopovereenkomst met elkaar afspreken dat de betaling van de koopprijs zal geschieden tegen overgave van de documenten. Cash against documents. Ter uitvoering van dit beding kan de verkoper de documenten opsturen naar de koper, waarna de betaling van de koopprijs dient te volgen op de bankrekening van de verkoper. Meestal zal hij echter liever gebruikmaken van de tussenkomst van een bank. Afhankelijk van de inhoud van de koopovereenkomst heeft de verkoper of de koper de verplichting op zich gekregen om een bank in te schakelen. In dit boek behandel ik alleen de situatie waarin de koper een bank inschakelt om de betaling te regelen door middel van een documentair krediet. Bij dit betalingsinstrument neemt de Andere goederenrechtelijke zekerheden, zoals eigendomsvoorbehoud en hypotheek, en persoonlijke zekerheden, zoals borgtocht en garantie, worden niet behandeld, hetzelfde geldt voor de voorrechten. De verplichtingen van de verkoper komen naar voren in art. 7:9 BW en 30 CISG. De verplichtingen van de koper staan vermeld in art. 7:26 BW en 53 CISG. Niet alle wettelijke retentierechten worden behandeld, de focus ligt op de volgende wettelijke retentierechten: art. 3:290 BW (algemene regeling), 8:30 BW (vervoer algemeen), 8:69 BW (expeditie), 8:489 BW (zeevervoer), 8:954 BW (binnenvaart) en 8:1131 BW (wegvervoer). 18 HOOFDSTUK 1

21 PAND- EN RETENTIERECHT IN EEN VLOT EN COMPLEX HANDELSVERKEER 1.2 bank de verplichting op zich om uit te betalen aan de verkoper wanneer deze de vereiste documenten presenteert. De bank treedt dus op als financier van de zaken. 7 Als zekerheid voor zijn prestatie bedingt de bank een pandrecht op het cognossement. Het cognossement is een vervoerdocument waarmee de aflevering van de lading van de vervoerder gevorderd kan worden en daarnaast de bijzondere eigenschap heeft dat de levering ervan geldt als een levering van de zaken. 8 Een pandrecht op het cognossement geldt daarom als een verpanding van de zaken. De bank bedingt geen retentierecht in haar algemene voorwaarden, wel kan een wettelijk retentierecht op het cognossement uitgeoefend worden voor zover aan de wettelijke vereisten is voldaan Pand- en retentierecht in een vlot en complex handelsverkeer Het zekerheidsrecht biedt de schuldeiser zekerheid voor de voldoening van de vorderingen die hij op zijn schuldenaar heeft. 10 De handeling aan de zaken door de logistieke dienstverlener of de financiering door de bank vindt in de meeste gevallen plaats ter uitvoering van een bijzondere overeenkomst, zoals opdracht, lastgeving, bewaarneming, expeditie of vervoer. 11 Kenmerkend bij deze overeenkomsten is het element van ongelijktijdig oversteken. 12 De handeling aan of financiering van de zaken wordt eerst verricht waarna de betaling volgt of omgekeerd. In die gevallen waarin de feitelijke handeling eerst plaatsvindt, loopt de dienstverlener of bank steeds het risico dat hij niet krijgt betaald. Het pandrecht en het retentierecht bieden in deze situatie zekerheid doordat de zekerheidshouder de zaken niet behoeft af te geven aan de schuldenaar, verder doordat het ook aan derden kan worden tegengeworpen en tenslotte de bevoegdheid biedt om zich tot voldoening van de schuldvordering met voorrang op de zaken te verhalen. Het retentierecht is in de eerste plaats een verweermiddel. De schuldeiser kan zich verweren tegen de vordering tot afgifte van de zaken; hij mag de zaken terughouden totdat de schuldenaar zijn vordering heeft betaald. Deze bevoegdheid van de schuldeiser vloeit voort uit de rechtsgrond van het retentierecht, de redelijkheid en billijkheid. De schuldenaar handelt in strijd met de redelijkheid en billijkheid door wel afgifte van de zaak te vorderen zonder eerst zelf te presteren. 13 Door het Dat is anders bij het documentair incasso, waar de bank geen betalingsverplichting heeft. Het documentair incasso blijft daarom verder onbesproken. De bank bedingt bij dit betalingsinstrument overigens niet steeds een zekerheidsrecht, zoals blijkt uit East West Corporation v. DKBS 1912 [2002] 2 Lloyd s Rep. 182 (QBD) en East West Corporation v. DKBS 1912 [2003] 1 Lloyd s Rep. 239 (CA). De bank kan uiteraard wel een pandrecht bedingen, bijvoorbeeld op hetgeen de koper heeft uitbetaald aan de bank. Zahn/Ehrlich/Haas 2010, nr. 3/48-3/54. Zie hierna hoofdstuk 6. Recht op aflevering van de zaken door de vervoerder: art. 8:51 BW (gecombineerd vervoer), 8:441 BW (zeevervoer) en 8:940 BW (binnenvaart). Levering van het zakenrechtelijk waardepapier geldt als levering van de zaken: art. 8:50 BW (gecombineerd vervoer), 8:417 BW (zeevervoer), 8:924 BW (binnenvaart) en 7:607 BW (ceel bewaarnemer). Boon 1997, p. 323 e.v. Asser 3-VI/Van Mierlo/Van Velten 2010, nr. 2. Een uitzondering is de hulpverlening die ook buiten overeenkomst kan plaatsvinden. De hulpverlener kan zich beroepen op een retentierecht (8:571 BW). Vgl. voor het Duitse recht: 751 HGB (Berger). Over het ongelijktijdig oversteken: Snijders & Rank-Berenschot 2007, nr Fesevur 1988, p Asser/Scholten 1945, p Helmle 1935, p. 13. Snijders & Rank-Berenschot 2007, nr Over de rechtsgrond van het retentierecht: Heyning- Plate 1969, p Fesevur 1988, p. 3, 28. Aarts 1990, p. 48 e.v. Kruissen 2008, p HR 8 maart 2002, NJ 2002, 199 (Hendrikx/Peters) voor het opschortingsrecht (r.o. 3.5). INLEIDING 19

22 1.2 PAND- EN RETENTIERECHT IN EEN VLOT EN COMPLEX HANDELSVERKEER terughouden van de zaken kan de schuldeiser pressie uitoefenen op de schuldenaar om over te gaan tot betaling. Het retentierecht is zo in de tweede plaats tevens een pressiemiddel. 14 De eigenschappen van verweermiddel en pressiemiddel heeft het contractuele retentierecht met het wettelijke retentierecht gemeen. De hierna te noemen eigenschappen komen echter uitsluitend toe aan het wettelijke retentierecht. Het retentierecht kan niet alleen aan de wederpartij, maar ook aan een derde worden tegengeworpen (3:291 BW). Verder kan de retentor zijn vordering met voorrang op de zaak verhalen (3:292 BW). Deze voorrang blijft ook behouden in het faillissement (60 Fw). Het wettelijke retentierecht wordt daarmee algemeen omschreven als een persoonlijk recht met goederenrechtelijke kenmerken. 15 Het recht van pand is een beperkt goederenrechtelijk recht, strekkende om op de daaraan onderworpen goederen een vordering tot voldoening van een geldsom bij voorrang boven andere schuldeisers te verhalen (3:227 BW). De pandhouder behoeft de zaken niet af te geven totdat de schuldvorderingen zijn voldaan. Het kan verder aan derden worden tegengeworpen. 16 Het pandrecht en het retentierecht oefenen invloed uit op het handelsverkeer en omgekeerd. Twee kenmerken van het handelsverkeer moeten hier worden genoemd. 17 In de eerste plaats wordt de handel gekenmerkt door een vlot handelsverkeer. De roerende zaken met de bijbehorende documenten gaan snel van hand tot hand. Spoed is een belangrijk kenmerk van het handelsverkeer. Vlot handelsverkeer wordt in dit boek omschreven als het verkeer van goederen 18 waarbij een belanghebbende op het goed 19 de afgifte van het goed aan een wederpartij of derde niet belemmert of verhindert met een beroep op een daartoe strekkende juridische bevoegdheid. In het kader van dit boek wordt onder een beroep op een daartoe strekkende juridische bevoegdheid uitsluitend verstaan een beroep op een pandrecht of retentierecht. Een geslaagd beroep op deze zekerheidsrechten heeft immers tot gevolg dat afgifte van de zaak mag worden geweigerd totdat de vordering waarvoor het zekerheidsrecht wordt uitgeoefend, is voldaan. Het vlot handelsverkeer wordt niet belemmerd indien de houder van het goed geen pand- of retentierecht toekomt, dan wel wanneer hij weliswaar de bevoegdheid heeft om zich op een pand- of retentierecht te beroepen, maar daarvan geen gebruik maakt. In de tweede plaats is er het verschijnsel van complexe meerpartijenverhoudingen. In het handelsverkeer gaat het niet slechts om twee partijen, maar zijn in veel ge Het retentierecht is dus verweermiddel en pressiemiddel. Asser 3-VI/Van Mierlo/Van Velten 2010, nr Snijders & Rank-Berenschot 2007, nr Fesevur 1988, p. 2, 139. Fesevur 1992a, p. 59. Aarts 1990, p Dirix & De Corte 2006, nr Huyghe 2011, p Beale, Bridge, Gullifer & Lomnicka 2007, nr PG Boek 6 BW, p Snijders/Rank-Berenschot 2007, nr Asser 3-VI/Van Mierlo/Van Velten 2010, nr Het pandrecht heeft als goederenrechtelijk recht een absoluut karakter en kan daarom aan iedere derde worden tegengeworpen (erga omnes). Ze worden ook genoemd bij Haak & Zwitser 2010, p In Bindend Advies 8 november 1959, S&S 1959, 11 (Batavier I) geeft Schadee aan dat spoed een essentieel kenmerk is van de vervoerovereenkomst. Onder goederen worden in dit boek verstaan: roerende zaken, documenten, waardepapieren en chartaal geld. De omschrijving is bewust ruim gehouden. Onder belanghebbenden op het goed vallen niet alleen de houders van het goed (die gewoonlijk een feitelijke handeling aan het goed verrichten, zoals opslag of vervoer), maar ook degenen die niet de macht over het goed uitoefenen, zoals een stil pandhouder of een beslaglegger. 20 HOOFDSTUK 1

Actualiteiten over het retentierecht van de aannemer

Actualiteiten over het retentierecht van de aannemer Actualiteiten over het retentierecht van de aannemer 11 februari 2016 Mr. L.A. (Leonie) Dutmer Overzicht retentierecht van de aannemer Elementen retentierecht Feitelijke macht en kenbaarheid Retentierecht

Nadere informatie

Executie van het retentierecht

Executie van het retentierecht Executie van het retentierecht mr. Jacob Henriquez mr. Teije van Dijk AKD Aangeboden door WEKAbouw Kennisbank Contracteren in de bouw www.weka-bouw.nl @2011 Weka Uitgeverij B.V. - 1 - Inleiding Het retentierecht

Nadere informatie

ALGEMENE VOORWAARDEN

ALGEMENE VOORWAARDEN ALGEMENE VOORWAARDEN Algemene voorwaarden van de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid Transport Trading Amsterdam (T.T.A.) B.V., gevestigd te (1047 HM) Amsterdam, aan het adres Ruijgoordweg

Nadere informatie

De formaliteiten voor overdracht verschillen naar gelang het over te dragen goed.

De formaliteiten voor overdracht verschillen naar gelang het over te dragen goed. Korte handleiding bijeenkomst 5. Overdracht van goederen. 3:83 en volgende BW Definitie overdracht: rechtsovergang van het ene rechtssubject naar het andere op basis van een een levering. Overdracht is

Nadere informatie

Workshop Insolventierecht FR&R. Deel 2: Tijdens faillissement

Workshop Insolventierecht FR&R. Deel 2: Tijdens faillissement Workshop Insolventierecht FR&R Deel 2: Tijdens faillissement Rolf Verhoeven / Johan Jol 3 september 2009 Onderwerpen Mogelijke procedures en hun gevolgen Spelers en hun bevoegdheden Verhaalsmogelijkheden

Nadere informatie

3.1 Goederenrecht. Kay Horsch 18 januari 2011

3.1 Goederenrecht. Kay Horsch 18 januari 2011 3.1 Kay Horsch 18 januari 2011 Taak 1 Verbintenissenrecht 1. Absoluut (!!!) 2. Exclusief 3. Zaaksgevolg (Droit de Suite) 4. Prioriteit 5. Separatisme Boek 3, Titel 1, Afdeling 1 Bijvoorbeeld Goederen :

Nadere informatie

VSO-cursus. Insolventierecht Voortgezet: Separatisten Johan Jol April 2009

VSO-cursus. Insolventierecht Voortgezet: Separatisten Johan Jol April 2009 VSO-cursus Insolventierecht Voortgezet: Separatisten Johan Jol April 2009 Bank en faillissement: Inleiding Zekerheidsrechten Verrekening Separatist Inleiding Positie curator, politieagent Onderzoeksonderwerpen

Nadere informatie

ALGEMENE VERKOOP- EN LEVERINGSVOORWAARDEN

ALGEMENE VERKOOP- EN LEVERINGSVOORWAARDEN ALGEMENE VERKOOP- EN LEVERINGSVOORWAARDEN van de besloten vennootschap STEENSMA B.V., gevestigd te Leeuwarden, gedeponeerd bij de Kamer van Koophandel en Fabrieken te Leeuwarden op 26 januari 2015. Artikel

Nadere informatie

Op al onze offerten, overeenkomsten en/of feitelijke prestaties zijn steeds van toepassing de volgende voorwaarden

Op al onze offerten, overeenkomsten en/of feitelijke prestaties zijn steeds van toepassing de volgende voorwaarden De Drechtcycle algemene bedrijfsvoorwaarden Op al onze offerten, overeenkomsten en/of feitelijke prestaties zijn steeds van toepassing de volgende voorwaarden 1. M.b.t. het vervoer van goederen: de laatst

Nadere informatie

Verschillende partijen en belangen. Plan van behandeling. Welke partijen en belangen. Welke regels en onderlinge verhouding

Verschillende partijen en belangen. Plan van behandeling. Welke partijen en belangen. Welke regels en onderlinge verhouding De juridische positie van de verlader in douaneland mr. ing. B.J.B. Boersma mr. A.M. van Lent Plan van behandeling Welke partijen en belangen Welke regels en onderlinge verhouding De praktijk / cases Risico

Nadere informatie

BELEGGINGSFONDSEN NAAR BURGERLIJK RECHT

BELEGGINGSFONDSEN NAAR BURGERLIJK RECHT BELEGGINGSFONDSEN NAAR BURGERLIJK RECHT EEN WETENSCHAPPELIJKE PROEVE OP HET GEBIED VAN DE RECHTSGELEERDHEID PROEFSCHRIFT TER VERKRIJGING VAN DE GRAAD VAN DOCTOR AAN DE RADBOUD UNIVERSITEIT NIJMEGEN OP

Nadere informatie

Bodem(voor)recht fiscus. De inhoud van artikel 22bis IW 1990

Bodem(voor)recht fiscus. De inhoud van artikel 22bis IW 1990 Bodem(voor)recht fiscus De inhoud van artikel 22bis IW 1990 Bodemvoorrecht art. 21 lid 1 IW 1990: s Rijks schatkist heeft een voorrecht op alle goederen van de belastingschuldige art. 3:279 BW: pand en

Nadere informatie

N.C. van Oostrom-Streep, 'De kwalitatieve verplichting' Woord vooraf Lijst van afkortingen

N.C. van Oostrom-Streep, 'De kwalitatieve verplichting' Woord vooraf Lijst van afkortingen Inhoudsopgave Woord vooraf Lijst van afkortingen v xv Hoofdstuk 1 Inleiding op het onderwerp, presentatie van de onderzoeksvraag 1 1.1 Inleiding 1 1.2 De mogelijkheden 2 1.3 De vraag 4 1.4 De methode 5

Nadere informatie

Verpanding van merken

Verpanding van merken Verpanding van merken M.W. Wiegerinck 1 1. Inleiding Tijdens mijn studie was ik student-assistent van Wim Reehuis. Ik assisteerde hem bij de herziening van het boek Goederenrecht ten behoeve van de twaalfde

Nadere informatie

Retentie, pand, instructies en ook nog arbitrage Prof. mr. M.H. Claringbould Hoogleraar Zeerecht Universiteit Leiden, partner Van Traa Advocaten

Retentie, pand, instructies en ook nog arbitrage Prof. mr. M.H. Claringbould Hoogleraar Zeerecht Universiteit Leiden, partner Van Traa Advocaten Retentie, pand, instructies en ook nog arbitrage Prof. mr. M.H. Claringbould Hoogleraar Zeerecht Universiteit Leiden, partner Van Traa Advocaten 1. Pand- en retentierecht 1.1 Inleiding Het pand- en retentierecht

Nadere informatie

LEASING EEN WETENSCHAPPELIJKE PROEVE OP HET GEBIED VAN DE RECHTSGELEERDHEID PROEFSCHRIFT

LEASING EEN WETENSCHAPPELIJKE PROEVE OP HET GEBIED VAN DE RECHTSGELEERDHEID PROEFSCHRIFT LEASING EEN WETENSCHAPPELIJKE PROEVE OP HET GEBIED VAN DE RECHTSGELEERDHEID PROEFSCHRIFT TER VERKRIJGING VAN DE GRAAD VAN DOCTOR AAN DE KATHOLIEKE UNIVERSITEIT NIJMEGEN, VOLGENS BESLUIT VAN HET COLLEGE

Nadere informatie

BENOEMDE OVEREENKOMSTEN

BENOEMDE OVEREENKOMSTEN BENOEMDE OVEREENKOMSTEN 1. Koop De koop is een overeenkomst waarbij een partij (de verkoper) zich ertoe verbindt dat de eigendom van een zaak over te dragen aan een andere partij (de koper), die zich op

Nadere informatie

Zakelijke zekerheidsrechten I: hypotheek, pandrechten op roerende zaken, eigendomsvoorbehoud. Johan Jol September 2009

Zakelijke zekerheidsrechten I: hypotheek, pandrechten op roerende zaken, eigendomsvoorbehoud. Johan Jol September 2009 Zakelijke zekerheidsrechten I: hypotheek, pandrechten op roerende zaken, eigendomsvoorbehoud Johan Jol September 2009 Voorbode: Programma Faillissement en haar crediteuren Verhaalsmogelijkheden Rangorde

Nadere informatie

Intentie koopovereenkomst roerende zaak. De ondergetekenden: hierna te noemen: Verkoper. hierna te noemen Koper;

Intentie koopovereenkomst roerende zaak. De ondergetekenden: hierna te noemen: Verkoper. hierna te noemen Koper; Intentie koopovereenkomst roerende zaak De ondergetekenden: hierna te noemen: Verkoper en hierna te noemen Koper; verklaren te zijn overeengekomen als volgt: Koper en Verkoper hierna te noemen Partijen

Nadere informatie

Drie stellingen. Rotterdam Institute of Private Law Accepted Paper Series. M.L. Tuil. Published in WPNR 2010 (6831), p. 143-145

Drie stellingen. Rotterdam Institute of Private Law Accepted Paper Series. M.L. Tuil. Published in WPNR 2010 (6831), p. 143-145 Rotterdam Institute of Private Law Accepted Paper Series Drie stellingen M.L. Tuil Published in WPNR 2010 (6831), p. 143-145 Postdoc Erasmus Universiteit Rotterdam (tuil@law.eur.nl). 1 Abstract In dit

Nadere informatie

Vervoersrecht. Inhoud

Vervoersrecht. Inhoud Algemene bepalingen uit het vervoersrecht Inleiding 1.1 1 Bronnen van het vervoersrecht 1.1 1.1 Boek 8 BW: Verkeersmiddelen en vervoer 1.2 1.2 Dwingend recht en aanvullend recht 1.2 1.3 Onderscheid tussen

Nadere informatie

VVT Europa B.V. Steenweg 73 A 4181 AK Waardenburg. ALGEMENE VOORWAARDEN Gasmeten VVT Europa B.V.

VVT Europa B.V. Steenweg 73 A 4181 AK Waardenburg. ALGEMENE VOORWAARDEN Gasmeten VVT Europa B.V. 1 ALGEMENE VOORWAARDEN Gasmeten definities In deze algemene voorwaarden wordt verstaan onder: Gebruiker: Opdrachtgever: degene die de opdracht tot het verrichten van handelingen en werkzaamheden aan gebruiker

Nadere informatie

gewijzigd j/n Koop is de overeenkomst waarbij de een zich verbindt een zaak te geven en de ander om daarvoor een prijs in geld te betalen.

gewijzigd j/n Koop is de overeenkomst waarbij de een zich verbindt een zaak te geven en de ander om daarvoor een prijs in geld te betalen. W oek 7 estaande Tekst na wijziging 28746 jo 31065 t/m NvW 5 Tekst na wijziging 28746 jo 31065 t/m amendementen Tekst na wijziging 32426 (nr. 2) urgerlijk Wetboek oek 7, ijzondere overeenkomsten urgerlijk

Nadere informatie

INHOUD. Property Law Series... v Woord vooraf... vii Dankwoord... ix

INHOUD. Property Law Series... v Woord vooraf... vii Dankwoord... ix INHOUD Property Law Series.................................................... v Woord vooraf......................................................... vii Dankwoord..........................................................

Nadere informatie

Het retentierecht van de (onder)aannemer

Het retentierecht van de (onder)aannemer Mr. R.M. Rijpstra MRICS * en mr. L.M. Scheuter ** Het retentierecht van de (onder)aannemer Het retentierecht is een machtig wapen voor een aannemer. Zeker in tijden van economische crisis waarin de betalingen

Nadere informatie

KOOPOVEREENKOMST OP GROND VAN ARTIKEL 3:268 LID 2 BURGERLIJK WETBOEK

KOOPOVEREENKOMST OP GROND VAN ARTIKEL 3:268 LID 2 BURGERLIJK WETBOEK CONCEPT Dossiernummer: Mk/kp 16069 KOOPOVEREENKOMST OP GROND VAN ARTIKEL 3:268 LID 2 BURGERLIJK WETBOEK Lloydtoren te Rotterdam De ondergetekenden: 1. FGH Bank N.V., een naamloze vennootschap, gevestigd

Nadere informatie

Eigendomsvoorbehoud. Voorkom schade door wanbetaling. Schademeldingen bij Interpolis: van enkele tientallen euro s tot ruim 1,2 miljoen.

Eigendomsvoorbehoud. Voorkom schade door wanbetaling. Schademeldingen bij Interpolis: van enkele tientallen euro s tot ruim 1,2 miljoen. Eigendomsvoorbehoud Voorkom schade door wanbetaling Credit management is niet iets eenmaligs. Het is een proces waar u het hele jaar mee bezig bent. En hopelijk met succes. Als u het werkkapitaal van uw

Nadere informatie

Terughoudendheid gepast bij openen kwaliteitsrekening

Terughoudendheid gepast bij openen kwaliteitsrekening Dit artikel uit is gepubliceerd door Boom Juridische uitgevers en is bestemd voor anonieme bezoeker Terughoudendheid gepast bij openen kwaliteitsrekening Inleiding De kwaliteitsrekening is voorwerp geweest

Nadere informatie

Definities In deze voorwaarden wordt verstaan onder: 5. Afzender: de contractuele wederpartij van de koerier.

Definities In deze voorwaarden wordt verstaan onder: 5. Afzender: de contractuele wederpartij van de koerier. Algemene voorwaarden Fonken Koeriers en Logistieke Diensten. Inhoudsopgave Artikel 1: Artikel 2: Artikel 3: Artikel 4: Artikel 5: Artikel 6: Definities Werkingssfeer Verplichtingen van de koerier Verplichting

Nadere informatie

ALGEMENE VOORWAARDEN. Jan's Vlees B.V. Laan van de Kreeft 191 7324 BX Apeldoorn

ALGEMENE VOORWAARDEN. Jan's Vlees B.V. Laan van de Kreeft 191 7324 BX Apeldoorn ALGEMENE VOORWAARDEN Jan's Vlees B.V. Laan van de Kreeft 191 7324 BX Apeldoorn Artikel 1 Definities In deze algemene voorwaarden wordt verstaan onder: 'koper': iedere (rechts)persoon die bij Jan s Vlees

Nadere informatie

IP HANDLERS B.V. ALGEMENE VOORWAARDEN

IP HANDLERS B.V. ALGEMENE VOORWAARDEN IP HANDLERS B.V. ALGEMENE VOORWAARDEN gedeponeerd bij de Kamer van Koophandel te Amsterdam op 22 mei 2013 onder nummer 56568282 Artikel 1 Definities 1. In deze Algemene Voorwaarden wordt verstaan onder:

Nadere informatie

Artikel 28. Artikel 28 lid 1 Verjaringstermijn van een jaar. Verjaringstermijn van een jaar Extra regrestermijn van drie maanden

Artikel 28. Artikel 28 lid 1 Verjaringstermijn van een jaar. Verjaringstermijn van een jaar Extra regrestermijn van drie maanden Artikel 28 Lid 1 Lid 2 Verjaring Verjaringstermijn van een jaar Extra regrestermijn van drie maanden Artikel 28 lid 1 Verjaringstermijn van een jaar Verjaringstermijn één jaar De hoofdregel, zoals die

Nadere informatie

VSO-cursus. Insolventierecht Voortgezet: Separatisten Johan Jol Oktober 2009

VSO-cursus. Insolventierecht Voortgezet: Separatisten Johan Jol Oktober 2009 VSO-cursus Insolventierecht Voortgezet: Separatisten Johan Jol Oktober 2009 Bank en faillissement: Inleiding Separatist Rol curator en ontwikkelingen Faillissement en de crediteuren Separatist Specifieke

Nadere informatie

Wie is inningsbevoegd bij verpanding van een door pandrecht gesecureerde vordering?

Wie is inningsbevoegd bij verpanding van een door pandrecht gesecureerde vordering? Wie is inningsbevoegd bij verpanding van een door pandrecht gesecureerde vordering? Mr. S.C.W. ter Hart* Inleiding Op 2 september 2014 heeft het Hof Den Bosch tussen Aannemersbedrijf Marell B.V. (hierna:

Nadere informatie

RBC Failliet, wat gebeurt er met het veld? Nationaal Sportvelden Congres 24 november 2011 Ralf van der Pas advocaat / curator

RBC Failliet, wat gebeurt er met het veld? Nationaal Sportvelden Congres 24 november 2011 Ralf van der Pas advocaat / curator RBC Failliet, wat gebeurt er met het veld? Nationaal Sportvelden Congres 24 november 2011 Ralf van der Pas advocaat / curator Wat is een faillissement? Art. 20 Faillissementswet (FW): 2 Het faillissement

Nadere informatie

Leveringsvoorwaarden Interl nv

Leveringsvoorwaarden Interl nv Leveringsvoorwaarden Interl nv Antwerpen, 1 september 2013 BTW BE 0433 628 008 Interl nv HRA 262306 Bisschoppenhoflaan 383 2100 Deurne B algemeen Interl nv, met als onderbenaming Intertaal, is in België

Nadere informatie

Programma. Inleiding: Te onderscheiden gevallen: Wat is verrekening? Functies van verrekening Hoe verreken je?

Programma. Inleiding: Te onderscheiden gevallen: Wat is verrekening? Functies van verrekening Hoe verreken je? Verrekening Johan Jol Oktober 2009 Inleiding: Programma Wat is verrekening? Functies van verrekening Hoe verreken je? Gevolgen van verrekening Wettelijke versus contractuele verrekening Te onderscheiden

Nadere informatie

INBRENG IN de besloten vennootschap: UNIVÉ HET ZUIDEN BEMIDDELING B.V. gevestigd te Wouw (gemeente Roosendaal)

INBRENG IN de besloten vennootschap: UNIVÉ HET ZUIDEN BEMIDDELING B.V. gevestigd te Wouw (gemeente Roosendaal) Blad 1 INBRENG IN de besloten vennootschap: UNIVÉ HET ZUIDEN BEMIDDELING B.V. gevestigd te Wouw (gemeente Roosendaal) Heden, ***, verscheen voor mij, mr. **, notaris te **: **, te dezen handelend als schriftelijk

Nadere informatie

Voorrechten. p. 1254 e.v. Wetboek 2. 1. Algemene regels inzake voorrechten

Voorrechten. p. 1254 e.v. Wetboek 2. 1. Algemene regels inzake voorrechten Voorrechten p. 1254 e.v. Wetboek 2 1. Algemene regels inzake voorrechten Begrip: Een voorrecht is een recht dat door de wet wordt verleend aan een SE wegens de bijzondere aarde van zijn SV, waardoor die

Nadere informatie

a. Alle door Dividino gedane aanbiedingen, offertes en prijsopgaven, in welke vorm dan ook, zijn vrijblijvend.

a. Alle door Dividino gedane aanbiedingen, offertes en prijsopgaven, in welke vorm dan ook, zijn vrijblijvend. Algemene Voorwaarden Dividino Group B.V. 1. Toepasselijkheid a. Deze Algemene Voorwaarden zijn van toepassing op alle aanbiedingen, opdrachten en overeenkomsten die worden gesloten tussen Dividino Group

Nadere informatie

Niet-nakoming van overeenkomsten: toerekenbaar tekortschieten (wanprestatie)

Niet-nakoming van overeenkomsten: toerekenbaar tekortschieten (wanprestatie) pag.: 1 van 5 Niet-nakoming van overeenkomsten: toerekenbaar tekortschieten (wanprestatie) Tekortschieten in het nakomen van een overeenkomst betekent dat diegene die moet presteren dat helemaal niet doet,

Nadere informatie

2013: Het overwaardearrangement na ASR/Achmea en FCF/Schreurs en Brouns q.q. Houdbaarheidsdatum overschreden?

2013: Het overwaardearrangement na ASR/Achmea en FCF/Schreurs en Brouns q.q. Houdbaarheidsdatum overschreden? 2013: Het overwaardearrangement na ASR/Achmea en FCF/Schreurs en Brouns q.q. Houdbaarheidsdatum overschreden? 2015: De Hoge Raad heeft gesproken: DLL/Van Logtestijn 16 oktober 2015 en Ingwersen/ING 16

Nadere informatie

Gedemonteerde kraan per Ufuk

Gedemonteerde kraan per Ufuk Gedemonteerde kraan per Ufuk verhaalsmogelijkheid op een zeeschip buiten debiteurschap HR 2 april 1993, RvdW 1993, 90 W.H. van Boom Verschenen in: R.D. Vriesendorp e.a. (eds.), Het actuele recht; rechtspraak

Nadere informatie

Grenzen aan de bescherming van de bevoorrechte schuldeiser

Grenzen aan de bescherming van de bevoorrechte schuldeiser Rotterdam Institute of Private Law Accepted Paper Series Grenzen aan de bescherming van de bevoorrechte schuldeiser Mw. mr. F. Damsteegt Published in WPNR 2006 6664 Docent privaatrecht Erasmus Universiteit

Nadere informatie

INHOUD. Woord vooraf... v Voorwoord... vii Lijst van verkort geciteerde werken... xix Lijst van afkortingen van vervoerteksten...

INHOUD. Woord vooraf... v Voorwoord... vii Lijst van verkort geciteerde werken... xix Lijst van afkortingen van vervoerteksten... INHOUD Woord vooraf.......................................................... v Voorwoord........................................................... vii Lijst van verkort geciteerde werken.....................................

Nadere informatie

TER HAAK WAREHOUSING & LOGISTICS B.V. ALGEMENE VOORWAARDEN

TER HAAK WAREHOUSING & LOGISTICS B.V. ALGEMENE VOORWAARDEN TER HAAK WAREHOUSING & LOGISTICS B.V. ALGEMENE VOORWAARDEN 1. Definities "THWL": Ter Haak Warehousing & Logistics B.V., gevestigd te Kwadrantweg 11, 1042 AG Amsterdam; ingeschreven in de Kamer van Koophandel

Nadere informatie

Indien een contractuele wederpartij vreest dat

Indien een contractuele wederpartij vreest dat PROF. MR. B.WESSELS Afkoelingsperiode en rechten van derden HR 16 oktober 1998, NJ 1998, 896; JOR 1999, 17 Indien een contractuele wederpartij vreest dat haar debiteur in omstandigheden verkeert die haar

Nadere informatie

PDF hosted at the Radboud Repository of the Radboud University Nijmegen

PDF hosted at the Radboud Repository of the Radboud University Nijmegen PDF hosted at the Radboud Repository of the Radboud University Nijmegen The following full text is a publisher's version. For additional information about this publication click this link. http://hdl.handle.net/2066/74159

Nadere informatie

De impact van de Rotterdam Rules op het

De impact van de Rotterdam Rules op het E e n v i s i e o p h e t n a t i o n a a l e n i n t e r n a t i o n a a l w e g v e r v o e r r e c h t Januari 2010 jaargang 23 nummer 60 60 De impact van de Rotterdam Rules op het wegvervoer onder

Nadere informatie

Insolventierecht Voortgezet: Separatisten

Insolventierecht Voortgezet: Separatisten VSO-cursus Insolventierecht Voortgezet: Separatisten Once you stop learning, you start dying. Albert Einstein (1879 1955) Johan Jol en Oktober 2011 1 Inleiding Bank en Faillissement: Separatist Rol curator

Nadere informatie

KORTE INHOUD. Inleiding

KORTE INHOUD. Inleiding KORTE INHOUD Inleiding De aflevering van de goederen aan de ontvanger is een van de belangrijkste verplichtingen van de vervoerder onder het contract voor het vervoer van goederen over zee. Toch krijgt

Nadere informatie

ALGEMENE VOORWAARDEN VAN DE BESLOTEN VENNOOTSCHAP MET BEPERKTE AANSPRAKELIJKHEID GETRU LOGISTICS B.V.

ALGEMENE VOORWAARDEN VAN DE BESLOTEN VENNOOTSCHAP MET BEPERKTE AANSPRAKELIJKHEID GETRU LOGISTICS B.V. «briefnr» ALGEMENE VOORWAARDEN VAN DE BESLOTEN VENNOOTSCHAP MET BEPERKTE AANSPRAKELIJKHEID GETRU LOGISTICS B.V. Artikel 1 Definities en toepasselijkheid 1.1 In deze voorwaarden wordt Getru Logistics B.V.

Nadere informatie

De positie van de pandhouder bij een goederenrechtelijk werkend verpandingverbod.

De positie van de pandhouder bij een goederenrechtelijk werkend verpandingverbod. De positie van de pandhouder bij een goederenrechtelijk werkend verpandingverbod. Is dit verbod in strijd met de uitgangspunten van het goederenrecht en bestaan er voor een pandhouder rechtens relevante

Nadere informatie

Algemene voorwaarden

Algemene voorwaarden Algemene voorwaarden Deze voorwaarden zijn van toepassing op alle transacties die plaatsvinden tussen Quality Line International en haar klanten. In die gevallen waar (ten dele) wordt afgeweken van deze

Nadere informatie

algemene verkoopsvoorwaarden

algemene verkoopsvoorwaarden algemene verkoopsvoorwaarden 1. 2. Onderhavige voorwaarden zijn van toepassing op alle rechtshandelingen en rechtsverhoudingen tussen MASTERmail en de opdrachtgever tenzij uitdrukkelijk en schriftelijk

Nadere informatie

ONTBINDINGSCLAUSULE HUUROVEREENKOMST GELDIG IN SURSÉANCE EN FAILLISSEMENT HR 13 mei 2005, RvdW 2005/72 (Curatoren BabyXL/Amstel Lease)

ONTBINDINGSCLAUSULE HUUROVEREENKOMST GELDIG IN SURSÉANCE EN FAILLISSEMENT HR 13 mei 2005, RvdW 2005/72 (Curatoren BabyXL/Amstel Lease) ONTBINDINGSCLAUSULE HUUROVEREENKOMST GELDIG IN SURSÉANCE EN FAILLISSEMENT HR 13 mei 2005, RvdW 2005/72 (Curatoren BabyXL/Amstel Lease) Inleiding In het hierna te bespreken arrest heeft de Hoge Raad beslist

Nadere informatie

FICHE WETTELIJKE RENTEVOETEN.

FICHE WETTELIJKE RENTEVOETEN. FICHE WETTELIJKE RENTEVOETEN. HOOGTE WETTELIJKE RENTEVOET Voor het jaar 2015: 2,5% Mededeling in het Belgisch Staatsblad van 30/01/2015. WETTELIJKE RENTEVOET IN DE HANDELSTRANSACTIES - Eerste semester

Nadere informatie

Het pand. Ovk waarbij een SA aan zijn SE een zaak afgeeft tot zekerheid van een schuld. Art. 2071 B.W.

Het pand. Ovk waarbij een SA aan zijn SE een zaak afgeeft tot zekerheid van een schuld. Art. 2071 B.W. Het pand Toekomstige wetswijziging: Wet Zakelijke Zekerheid RG (p. 1248 in Wetboek 2) Ovk waarbij een SA aan zijn SE een zaak afgeeft tot zekerheid van een schuld. Art. 2071 B.W. Soorten pandrecht: Vuistpand:

Nadere informatie

Conclusie Van oudsher bestond er, in het bijzonder in het handelsverkeer, behoefte aan de mogelijkheid om de verplichting tot betaling van een schuld over te dragen aan een derde. Een opvolging onder bijzondere

Nadere informatie

FICHE WETTELIJKE RENTEVOETEN.

FICHE WETTELIJKE RENTEVOETEN. FICHE WETTELIJKE RENTEVOETEN. HOOGTE WETTELIJKE BASIS BEREKENING WETTELIJKE RENTEVOET Voor het jaar 2015: 2,5% Mededeling in het Belgisch Staatsblad van 30/01/2015. -Wet van 05/05/1865 betreffende de lening

Nadere informatie

ALGEMENE VERKOOPVOORWAARDEN van Pieter Cornelis Visser, wonende te Haastrecht en gevestigd in Woerden.

ALGEMENE VERKOOPVOORWAARDEN van Pieter Cornelis Visser, wonende te Haastrecht en gevestigd in Woerden. ALGEMENE VERKOOPVOORWAARDEN van Pieter Cornelis Visser, wonende te Haastrecht en gevestigd in Woerden. 1. Aanbiedingen. Tenzij daarbij uitdrukkelijk het tegendeel is vermeld zijn onze offertes, prijscouranten

Nadere informatie

Algemene Veevervoercondities

Algemene Veevervoercondities Algemene Veevervoercondities Stichting Vervoeradres Uitgave: sva / Stichting Vervoeradres Postbus 82118, 2508 EC s-gravenhage Statenplein 2, 2582 EW s-gravenhage Tel. 070-306 67 00 Telefax 070-351 20 25

Nadere informatie

VOORBEELD MODELOVEREENKOMST ALGEMEEN GEEN VERPLICHTING TOT PERSOONLIJKE ARBEID Opgesteld door de Belastingdienst nr. 9015550000-05 19 10 2015

VOORBEELD MODELOVEREENKOMST ALGEMEEN GEEN VERPLICHTING TOT PERSOONLIJKE ARBEID Opgesteld door de Belastingdienst nr. 9015550000-05 19 10 2015 VOORBEELD MODELOVEREENKOMST ALGEMEEN GEEN VERPLICHTING TOT PERSOONLIJKE ARBEID Opgesteld door de Belastingdienst nr. 9015550000-05 19 10 2015 Beoordeling overeenkomst Algemeen / geen verplichting tot persoonlijke

Nadere informatie

ALGEMENE VOORWAARDEN PROPTIMIZE NEDERLAND B.V. (versie oktober 2012)

ALGEMENE VOORWAARDEN PROPTIMIZE NEDERLAND B.V. (versie oktober 2012) ALGEMENE VOORWAARDEN PROPTIMIZE NEDERLAND B.V. (versie oktober 2012) 1. Definities 1.1 In deze Algemene Voorwaarden wordt verstaan onder: Opdracht : a) De overeenkomst waarbij Opdrachtnemer hetzij alleen

Nadere informatie

Inhoudsopgave ALGEMENEVOORWAARDEN VOOR EXCEPTIONEEL TRANSPORT ALGEMENE VOORWAARDEN VOOR EXCEPTIONEEL TRANSPORT

Inhoudsopgave ALGEMENEVOORWAARDEN VOOR EXCEPTIONEEL TRANSPORT ALGEMENE VOORWAARDEN VOOR EXCEPTIONEEL TRANSPORT Inhoudsopgave ALGEMENEVOORWAARDEN VOOR EXCEPTIONEEL TRANSPORT ALGEMENE VOORWAARDEN VOOR EXCEPTIONEEL TRANSPORT Artikel 1: Definities... Artikel 2 :Werkingssfeer... Artikel 3 :Gezamenlijk overleg... Artikel

Nadere informatie

2.3 Alle in de offerte genoemde prijzen zijn exclusief omzetbelasting, tenzij anders aangegeven.

2.3 Alle in de offerte genoemde prijzen zijn exclusief omzetbelasting, tenzij anders aangegeven. Algemene leveringsvoorwaarden Van der Meulen Sneek B.V. Algemeen Artikel 1 1.1 Deze algemene voorwaarden zijn van toepassing op alle overeenkomsten die Van der Meulen Sneek B.V. (hierna: Van der Meulen

Nadere informatie

Verpanding made easy: verpanding van vorderingen door middel van een verzamelpandakte

Verpanding made easy: verpanding van vorderingen door middel van een verzamelpandakte annotatie Ars Aequi juni 2012 455 Annotatie Verpanding made easy: verpanding van vorderingen door middel van een verzamelpandakte Prof.mr. P.M. Veder HR 3 februari 2012, LJN: BT6947 (Dix q.q./ing), (mrs.

Nadere informatie

LICENTIEOVEREENKOMST/VOORWAARDEN

LICENTIEOVEREENKOMST/VOORWAARDEN LICENTIEOVEREENKOMST/VOORWAARDEN De ondergetekenden: 1. Licentiegever; en 2. de besloten vennootschap ilearn Company B.V, gevestigd en kantoorhoudende te Ede, aan de Wiek 121, in deze rechtsgeldig vertegenwoordigd

Nadere informatie

Prof. mr. A.W. Jongbloed WAAROM ER NAUWELIJKS RECHTSPRAAK IS OVER BESLAGEN OP LEVENSVERZEKERINGEN

Prof. mr. A.W. Jongbloed WAAROM ER NAUWELIJKS RECHTSPRAAK IS OVER BESLAGEN OP LEVENSVERZEKERINGEN Prof. mr. A.W. Jongbloed WAAROM ER NAUWELIJKS RECHTSPRAAK IS OVER BESLAGEN OP LEVENSVERZEKERINGEN Plaats in het systeem van de wet Boek 2, titel 2 (gerechtelijke tenuitvoerlegging op goederen die geen

Nadere informatie

ALGEMENE VERKOOP- EN LEVERINGSVOORWAARDEN VAN: Foodlight BV te Utrecht, Nederland

ALGEMENE VERKOOP- EN LEVERINGSVOORWAARDEN VAN: Foodlight BV te Utrecht, Nederland ALGEMENE VERKOOP- EN LEVERINGSVOORWAARDEN VAN: Foodlight BV te Utrecht, Nederland 1. Algemeen 1.1 Tenzij schriftelijk anders overeengekomen zijn deze algemene voorwaarden van toepassing op alle aanbiedingen

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer Der Staten-Generaal Postus EA DEN HAAG

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer Der Staten-Generaal Postus EA DEN HAAG 1 > Retouradres Postbus 20301 2500 EH Den Haag Juridischee Zaken Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer Der Staten-Generaal Postus 20018 2500 EA DEN HAAG Schedeldoekshaven 100 2511 EX Den Haag Postbus 20301

Nadere informatie

Hoofdstuk 4 - Financiering

Hoofdstuk 4 - Financiering Hoofdstuk 4 - Financiering Opgaven Algemeen Praktijkprobleem: financieringsafspraken met bank: opgave 4.2 Plan van aanpak: opgaven 4.3-4.9 Juridisch kader bij zekerheidstelling: opgaven 4.10-4.17 Risico

Nadere informatie

Zeecontainervervoervoorwaarden

Zeecontainervervoervoorwaarden Zeecontainervervoervoorwaarden Opgesteld ten behoeve van de Alliantie van Zeecontainervervoerders en de Vereniging van Zeecontainervervoerders (VZV) en mede namens Transport en Logistiek Nederland gedeponeerd

Nadere informatie

FICHE WETTELIJKE RENTEVOETEN.

FICHE WETTELIJKE RENTEVOETEN. FICHE WETTELIJKE RENTEVOETEN. HOOGTE WETTELIJKE RENTEVOET Voor het jaar 2014: 2,75% Mededeling in het Belgisch Staatsblad van 20/01/2014. WETTELIJKE RENTEVOET IN DE HANDELSTRANSACTIES - Eerste semester

Nadere informatie

Algemene voorwaarden SmartPhort

Algemene voorwaarden SmartPhort Algemene voorwaarden SmartPhort Artikel 1 Definities 1. SmartPhort: de gebruiker van deze algemene voorwaarden, gevestigd aan J.F. Kennedylaan 19F, 5555XC te Valkenswaard, ingeschreven in het Handelsregister

Nadere informatie

Algemene voorwaarden van Best-app

Algemene voorwaarden van Best-app Algemene voorwaarden van Best-app Artikel 1: definities a. Best-app is een commanditaire vennootschap die onder nummer 61730084 is ingeschreven in het handelsregister van de Kamer van Koophandel te Eindhoven.

Nadere informatie

CMNI. Convention de Budapest relative au contrat de transport de Marchandises en Navigation Intérieure

CMNI. Convention de Budapest relative au contrat de transport de Marchandises en Navigation Intérieure CMNI Convention de Budapest relative au contrat de transport de Marchandises en Navigation Intérieure Keten van exploitatieovereenkomsten A B1 B2 B3 B4 V A = afzender, bevrachter; V = schipper, vervrachter,

Nadere informatie

Hamm q.q./abn AMRO: Inning van stil verpande vorderingen tijdens faillissement

Hamm q.q./abn AMRO: Inning van stil verpande vorderingen tijdens faillissement Rotterdam Institute of Private Law Accepted Paper Series Hamm q.q./abn AMRO: Inning van stil verpande vorderingen tijdens faillissement M.L. Tuil Published in Maandblad voor Vermogensrecht 2010, p. 21-25

Nadere informatie

ALGEMENE VERKOOP EN LEVERINGSVOORWAARDEN 2015. Autobedrijf Drive in cars (hierna te noemen Drive in cars)

ALGEMENE VERKOOP EN LEVERINGSVOORWAARDEN 2015. Autobedrijf Drive in cars (hierna te noemen Drive in cars) ALGEMENE VOORWAARDEN ALGEMENE VERKOOP EN LEVERINGSVOORWAARDEN 2015 Autobedrijf Drive in cars (hierna te noemen Drive in cars) Ingeschreven bij de kamer van koophandel onder nummer: 61580198. Statutair

Nadere informatie

ALGEMENE INKOOPVOORWAARDEN

ALGEMENE INKOOPVOORWAARDEN ALGEMENE INKOOPVOORWAARDEN Van de besloten vennootschap STEENSMA B.V., gevestigd te Leeuwarden, gedeponeerd bij de Kamer van Koophandel en Fabrieken te Leeuwarden op 1 januari 2005. Artikel 1 - Algemeen

Nadere informatie

Algemene verkoop-, leverings- en betalingsvoorwaarden van Megens Oirschot bv, Bedrijvenweg 2, 5688 XH Oirschot

Algemene verkoop-, leverings- en betalingsvoorwaarden van Megens Oirschot bv, Bedrijvenweg 2, 5688 XH Oirschot Algemene verkoop-, leverings- en betalingsvoorwaarden van Megens Oirschot bv, Bedrijvenweg 2, 5688 XH Oirschot 1 augustus 2009. Artikel 1: Toepasselijkheid 1.1. Deze voorwaarden zijn van toepassing op

Nadere informatie

PDF hosted at the Radboud Repository of the Radboud University Nijmegen

PDF hosted at the Radboud Repository of the Radboud University Nijmegen PDF hosted at the Radboud Repository of the Radboud University Nijmegen The following full text is a publisher's version. For additional information about this publication click this link. http://hdl.handle.net/2066/38073

Nadere informatie

ALGEMENE VOORWAARDEN D-TAC

ALGEMENE VOORWAARDEN D-TAC ALGEMENE VOORWAARDEN D-TAC Gevestigd: Postbus 23 2450 AA Leimuiden KVK nummer: 28099669 Algemeen Artikel 1 Deze algemene voorwaarden zijn van toepassing op alle overeenkomsten en aanbiedingen van D-tac

Nadere informatie

3. Eventuele afwijkingen op deze algemene voorwaarden zijn slechts geldig indien deze uitdrukkelijk schriftelijk zijn overeengekomen.

3. Eventuele afwijkingen op deze algemene voorwaarden zijn slechts geldig indien deze uitdrukkelijk schriftelijk zijn overeengekomen. A L G E M E N E V O O R W A A R D E N S T E R K M E R K B U S S U M ARTIKEL 1: DEFINITIES 1. In deze algemene voorwaarden worden de hiernavolgende termen in de navolgende betekenis gebruikt, tenzij uitdrukkelijk

Nadere informatie

Algemene voorwaarden CUTECH B.V.

Algemene voorwaarden CUTECH B.V. Algemene voorwaarden CUTECH B.V. Algemene voorwaarden CUTECH BV 1-7 8-4-2005 Inhoudsopgave Inhoudsopgave...2 Algemene bepalingen...3 Artikel 1. Toepasselijkheid...3 Artikel 2. Offerten...3 Artikel 3. Wijzigen

Nadere informatie

OPENBAAR FAILLISSEMENTSVERSLAG (EX ART. 73A FW)

OPENBAAR FAILLISSEMENTSVERSLAG (EX ART. 73A FW) OPENBAAR FAILLISSEMENTSVERSLAG (EX ART. 73A FW) In het faillissement van : Faillissementsnummer : 15/12/567 F. Verslagnummer : 2 Datum uitspraak : 30 oktober 2012 Curator Rechter Commissaris Activiteiten

Nadere informatie

Toelichting. I. Algemeen. 1. Inleiding

Toelichting. I. Algemeen. 1. Inleiding Toelichting I. Algemeen 1. Inleiding Aanleiding voor deze regeling is de wet van 21 juni 2001 houdende wijziging van de Wet milieubeheer (structuur beheer afvalstoffen) (Stb. 346) die op 8 mei 2002 in

Nadere informatie

De kwaliteitsrekening

De kwaliteitsrekening De kwaliteitsrekening VRIJE UNIVERSITEIT De kwaliteitsrekening ACADEMISCH PROEFSCHRIFT ter verkrijging van de graad Doctor aan de Vrije Universiteit Amsterdam, op gezag van de rector magnificus prof.dr.

Nadere informatie

1.1. Deze algemene voorwaarden zijn van toepassing op alle aanbiedingen en overeenkomsten van, door c.q. via IMenz BV te verrichten diensten.

1.1. Deze algemene voorwaarden zijn van toepassing op alle aanbiedingen en overeenkomsten van, door c.q. via IMenz BV te verrichten diensten. Algemene voorwaarden IMenz BV (Versie 2007-02) 1. Algemeen 1.1. Deze algemene voorwaarden zijn van toepassing op alle aanbiedingen en overeenkomsten van, door c.q. via IMenz BV te verrichten diensten.

Nadere informatie

PDF hosted at the Radboud Repository of the Radboud University Nijmegen

PDF hosted at the Radboud Repository of the Radboud University Nijmegen PDF hosted at the Radboud Repository of the Radboud University Nijmegen The following full text is a publisher's version. For additional information about this publication click this link. http://hdl.handle.net/2066/37026

Nadere informatie

1.2 De toepasselijkheid van de door de opdrachtgever gehanteerde algemene voorwaarden wordt uitdrukkelijk uitgesloten.

1.2 De toepasselijkheid van de door de opdrachtgever gehanteerde algemene voorwaarden wordt uitdrukkelijk uitgesloten. Algemene voorwaarden J&S Diensten 1. Algemeen 1.1 Al onze aanbiedingen, overeenkomsten en uitvoering daarvan, worden uitsluitend beheerst door de onderhavige voorwaarden. Afwijkingen dienen uitdrukkelijk

Nadere informatie

BESCHERMING VAN SCHULDEISERS

BESCHERMING VAN SCHULDEISERS BESCHERMING VAN SCHULDEISERS 1. Verhaalsrecht = recht van de SE om de goederen waarop het zekerheidsrecht ligt, ten gelde te maken en met de opbrengst de schuldvordering te voldoen - wijze: via uitvoerend

Nadere informatie

Inhoudstafel. Woord vooraf 11

Inhoudstafel. Woord vooraf 11 Woord vooraf 11 Hoofdstuk 1. Inleiding 13 1.1. De levering als meest kenmerkende prestatie van de koopovereenkomst 13 1.2. Levering wordt logistiek 16 1.3. Leveringsvoorwaarden 19 1.4. Nood aan eenvormige

Nadere informatie

Het hoger beroep en het cassatieberoep in burgerlijke zaken in de Nederlandse Antillen en Aruba

Het hoger beroep en het cassatieberoep in burgerlijke zaken in de Nederlandse Antillen en Aruba Het hoger beroep en het cassatieberoep in burgerlijke zaken in de Nederlandse Antillen en Aruba Proefschrift ter verkrijging van de graad van doctor aan de Universiteit van de Nederlandse Antillen op gezag

Nadere informatie

ALGEMENE BEMIDDELINGSVOORWAARDEN HUURDER

ALGEMENE BEMIDDELINGSVOORWAARDEN HUURDER Artikel 1: Toepasselijkheid, definities ALGEMENE BEMIDDELINGSVOORWAARDEN HUURDER 1. Deze voorwaarden zijn van toepassing op alle aanbiedingen en op alle bemiddelingsovereenkomsten die Housing Totaal, hierna

Nadere informatie