1 Smiley. 2 Fotoroute

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "1 Smiley. 2 Fotoroute"

Transcriptie

1 Routetechnieken

2 Inhoudsopgave 1 Smiley Fotoroute Kruispunten Standaard kruispuntenroute Kruispunt-noordpijlroute Bolletje-Pijltje Knopentocht / Kralentocht Coördinaten Stripkaart Vector Vaste noordpijl Draaiende noordpijl Helikopter route Oleaat / blind oleaat Kompas Kompasrichtingen Graden Handgrepen Kruismeting en driehoeksmeting Kaartlezen Schaal Kaarttekens Hoogtelijnen Binair stelsel

3 1 Smiley Kijk naar de oogjes van het gezichtje. Ga in de richting waar de oogjes naar toe kijken. Bij een huilend gezichtje moet je echter niet naar de richting waar de ogen naar toegaan maar de andere kant op. 2 Fotoroute Bij een fotoroute krijg je een stapeltje foto's of kopietjes mee. Er zijn verschillende manieren om met foto's de route aan te geven. Je kunt van elk kruispunt een foto krijgen van de weg waar je naartoe moet gaan, maar het kan ook omgekeerd: dat je een foto krijgt van de weg waar je uitkomt, genomen vanaf de weg waar je heen moet. Bij een iets moeilijkere versie krijg je foto's van kenmerkende voorwerpen langs de route. Mogelijke voorwerpen zijn o.a.: een speciale boom, een huis, een plant, een paaltje, enz. 3

4 3 Kruispunten 3.1 Standaard kruispuntenroute Bij de kruispuntenroute zijn alle aparte kruispunten weergegeven in de vorm van een tekeningetje van het kruispunt van bovenaf gezien. In het kruispunt is een pijl getekend. De pijl begint altijd aan de onderkant van de tekening. Deze onderkant van de tekening is de weg/richting waar de hikers vandaan komen. Het verloop van de pijl geeft aan hoe er over deze kruising moet worden gelopen. Op het plaatje staat een voorbeeld. Je komt vanaf het begin van de pijl en je moet, zoals de pijl laat zien rechtsaf. Voorbeeld: 3.2 Kruispunt-noordpijlroute Bij deze routeaanduiding wordt in het plaatje van het kruispunt niet aangegeven waar je vandaan komt. In elke tekening staat een pijltje op de weg waar je in moet gaan. Naast de tekening staat een noordpijl. Met een kompas leg je de tekening naar het noorden en de pijl wijst aan welke weg je in moet. 4

5 4 Bolletje-Pijltje Bolletje-pijltje lijkt op de kruispuntenroute, alleen is er hier om de pijl geen kruispunt getekend. Je ziet dus alleen het bolletje waar je vandaan komt en hoe je moet lopen. Het kan dus best zijn dat het hier niet gaat om twee wegen die elkaar kruisen, maar om een zevensprong. Je moet dus in ieder geval in een hoek van 90 graden naar rechts. Je begrijpt dat zo n plaatje, zoals je rechts ziet, in de praktijk op veel kruisingen toe te passen is. Je zal dus met bolletje-pijltje als je eenmaal fout bent gelopen, vaak nog een tijdje doorlopen voordat er zich een kruispunt voordoet waarbij de tekeningen niet meer kloppen. Wat dat betreft is bolletje-pijltje wat riskanter dan een kruispuntenroute, maar bolletje-pijltje is natuurlijk wel een iets grotere uitdaging. Voorbeeld: 5

6 5 Knopentocht / Kralentocht Elke ploeg krijgt een touwtje mee met daarin een rij knopen. Een bepaalde kant van het touw is gemarkeerd als het begin van de route. Elke soort knoop staat voor een bepaalde richting. Zo is er dus een knoop voor rechts, links en een voor rechtdoor. Nadeel van deze route is wel dat het alleen kan op 'eenvoudige' kruispunten. Je kan namelijk niet een zevensprong aangeven met een enkele knoop! Een variant op de knopentocht is een kralenroute. In plaats van een knoop staat een bepaalde kleur kraal voor een richting. Bijvoorbeeld: Halve steek = rechtsaf Dubbele halve steek = rechtdoor Achtknoop = linksaf. Op dezelfde manier werkt de kralentocht. Dan heeft iedere kleur een eigen betekenis. Bijvoorbeeld: Geel = rechtsaf Groen = rechtdoor Rood = linksaf 6

7 6 Coördinaten Hieronder zie je een stukje van een stafkaart met rechts en onder getallen. Deze getallen zijn van het coördinatenstelsel dat wordt gebruikt om Nederland op te delen in allemaal vakken. De vakken op deze kaart zijn 1 bij 1 km groot (schaal 1:25.000). Als je nu het vak rechtsonder op de kaart neemt en je wilt aangeven dat je bij De Menkhorst bent, geef je dat als volgt aan in een coördinaat: Neem eerst de getallen die horen bij de lijnen die door de linker onderhoek lopen van het vak waar je coördinaat in ligt. In dit geval is dat dus 219 en 456. Verdeel het vak in gedachten in 100 stukken of neem een liniaal of kaarthoekmeter. Meet vanaf punt 219 hoever je coördinaat rechts van 219 ligt (ongeveer 90). Meet nu hoever het punt boven 456 ligt (ongeveer 80) en nu heb je alle getallen van je coördinaat. Het coördinaat wordt dus Een handig ezelsbruggetje om te onthouden welke lijn je eerst moet nemen is: Eerst het huis in, dan de trap op. Dat wil zeggen, eerst van links naar rechts, dan van beneden naar boven meten. 7

8 7 Stripkaart Een stripkaart (niet strippenkaart!) is een lange rechte lijn met dwarsstreepjes. De lange rechte lijn stelt de route voor die je moet lopen. De echte route is als het ware opgepakt en net als een touwtje rechtgetrokken. De dwarsstreepjes stellen wegen voor die je moet laten liggen. Ieder streepje naar links betekent dat je een weg links moet laten liggen. Op dezelfde manier betekent ieder streepje naar rechts dat je een weg rechts moet laten liggen. Er kunnen nooit twee wegen overblijven! Als je op een kruising staat en de stripkaart heeft maar één dwarsstreepje dan houd je twee mogelijkheden over. Dit betekent dat je ergens fout gelopen bent! Het enige juiste wat je dan kunt doen is teruglopen naar het laatste punt waar je wist dat je goed zat. Zandpaden die je moet laten liggen worden vaak gestippeld. Een golflijntje wil zeggen dat je water oversteekt, bijvoorbeeld een beekje. Dit wordt echter niet altijd getekend. Je leest de hele stripkaart van onder naar boven. Het begin van de stripkaart is voorzien van een bolletje. Het einde wordt soms aangegeven door een dwarsstreep die groter is dan de dwarsstreepjes die gebruikt zijn om wegen aan te geven. Het is aan te raden alle dwarsstreepjes die je gehad hebt door te strepen. Op die manier raak je nooit in de war. De stripkaart is op twee manieren "verraderlijk". In de eerste plaats betekent het feit dat de stripkaart recht is niet dat de route zelf ook recht zal zijn. In de tweede plaats zegt de afstand tussen de dwarsstreepjes niets over de werkelijke afstand tussen twee kruisingen. De afstand tussen alle dwarsstreepjes kan hetzelfde zijn, terwijl de eerste kruising al naar 100 meter ligt en de tweede pas na 2 kilometer. 8

9 8 Vector 8.1 Vaste noordpijl Deze route is een lange lijn met allemaal uitstekende pijlen (zie voorbeeld). Aan een kant van de lijn is een dubbele pijl getekend die aangeeft waar het noorden is. Langs de lijn geven de pijlen aan in welke richting ten opzichte van het noorden moet worden gelopen. Het eerste kruispunt is diegene die het dichtst bij de noordpijl is getekend, de rest ligt op volgorde langs de lijn. De tekening van deze route laat dit alles wat duidelijker zien. Bijvoorbeeld: 8.2 Draaiende noordpijl Bij deze route wordt per kruispunt een noordpijl en een routepijl gegeven. De routepijl geeft aan hoe de te lopen weg staat ten opzichte van het noorden. Voorbeeld: In dit voorbeeld wordt bij ieder kruispunt het noorden aangegeven met een dikke pijl. Met een dunne pijl staat de richting aangegeven waar je naar toe moet. 9

10 8.3 Helikopter route De helikopterroute is een variant op de vectorroute. Het grote verschil schuilt in het feit dat de vectorroute is getekend langs een rechte lijn, terwijl deze route draait rondom een vast punt. Vanuit dat ene punt wijzen allerlei pijlen in de rondte. De pijl met een dubbele poot is de noordpijl. de andere pijlen staan elk voor een kruispunt langs de route. De richting van een pijl ten opzichte van de noordpijl geeft aan in welke kompasrichting je moet gaan op die kruising. Je begrijpt dat alle pijlen zijn genummerd aangezien de verschillende kruispunten kriskras door elkaar heen staan. Uiteraard begin je de helikopterroute bij pijl nummer 1. 10

11 9 Oleaat / blind oleaat Op een (doorzichtig) stuk papier is een (kronkelige) lijn getekend. Het ene uiteinde van de lijn is het begin van de route. Vaak weet je waar dat beginpunt is, bijvoorbeeld omdat je daar begint met je tocht. Je legt het begin van de lijn op een stafkaart gelijk met het punt waar je je bevindt. Je moet het (doorzichtige) papiertje (het oleaat) dan zo draaien dat de lijn samenvalt met de wegen en paden op de kaart. De lijn geeft dan precies aan hoe je moet lopen/fietsen. Om het moeilijker te maken kun je het oleaat ook verkleinen of vergroten! Een andere variant is het blind oleaat. Je krijgt dan niet de stafkaart erbij. Meestal worden bij het blind oleaat ook een aantal belangrijke, of zelfs alle, kruisingen door middel van korte streepjes aangegeven. Voorbeeld: 11

12 10 Kompas 10.1 Kompasrichtingen Als je iemand duidelijk wilt maken in welke richting een bepaald dorp ligt kun je natuurlijk gaan wijzen. Dit kan echter alleen als je zelf in de buurt bent. Bij een routebeschrijving op papier zul je een andere manier moeten gebruiken om de richting aan te geven. Wat je dan kunt doen is vertellen in welke windrichting (of windstreek) het dorp ligt. De twee belangrijkste windrichtingen zijn noord (N) en zuid (Z). Zoals je waarschijnlijk wel zult weten is de aarde een bol die ronddraait. Je kunt je een denkbeeldige as voorstellen waar de aarde omheen draait. Deze as "prikt" op twee plaatsen door de aarde heen : de noordpool en de zuidpool. De richting waarin de noordpool ligt noemen we "noord" en de richting waarin de zuidpool ligt noemen we "zuid". Als er nu in een routebeschrijving staat dat je "naar het noorden" moet lopen, dan bedoelen we daarmee dat je in de richting van de noordpool moet lopen. Verderop, bij het bespreken van het kompas, zullen we zien hoe je precies kunt weten in welke richting de noordpool ligt. Tussen noord en zuid in liggen oost (O) en west (W). Vaak heb je aan vier windstreken veel te weinig. Je kunt het aantal windrichtingen uitbreiden door steeds twee windrichtingen te combineren. Zo noemen we de windrichting die precies tussen noord en oost in ligt, noord-oost (NO). Bij de naamgeving van deze tussenwindstreken geldt de volgende regel: je noemt eerst de naam van de windstreek die het belangrijkst is. Noord en zuid zijn zoals gezegd belangrijker dan oost en west, dus deze komen eerst. 12

13 In de laatste tekening is het aantal windstreken nog eens een keer uitgebreid tot zestien. Bij deze windstreken geldt weer dat je eerst de naam van de belangrijkste windstreek noemt. Noord en zuid zijn belangrijker dan oost en west, maar oost en west zijn weer belangrijker dan bijvoorbeeld noord-oost of zuid-west. De windstreek tussen oost en noordoost in heet dus oost-noord-oost (ONO) en niet "noordoost-oost" of iets dergelijks Graden Een kompas gebruik je om een bepaalde richting mee te vinden. Om de richting aan te geven kun je gebruik maken van de verdeling van de windroos in zestien windstreken. Daarmee kun je bijvoorbeeld vertellen welke weg iemand moet nemen op een bepaalde kruising. Als je echter langere afstanden loopt, met je kompas als richtingaanwijzer, zul je merken dat er toch een behoorlijk verschil zit tussen noord en noord-noord-oost. Als je het uitrekent zie je dat het per kilometer afstand bijna 400 meter scheelt! Daarom is een kompas voorzien van een gradenroos, die verdeeld is in 360 graden. Op die manier kun je heel nauwkeurig richtingen opgeven. We geven een richting in graden aan als een getal met daarachter een rondje. Zo schrijven we 74 graden bijvoorbeeld als 74. We beginnen te tellen bij het noorden. Dat is dan 0. Het oosten is precies een kwart cirkel verder. Een kwart van 360 is 90. Het oosten is dus 90. Het zuiden is 180 en het westen 270. Als we weer bij het noorden zijn hebben we een hele cirkel gemaakt. Het noorden is dus behalve 0 ook 360. Je hebt gemerkt dat we "met de klok mee" geteld hebben. We komen dan eerst het oosten tegen en dan pas het westen. Daarom heet deze manier van tellen oost-om. Als we andersom geteld hadden waren we eerst het westen tegengekomen. Die manier van tellen 13

14 heet dan ook west-om. Als we west-om tellen is het westen 90 en het oosten 270. Vaak wordt oost-om afgekort als oo en west-om als wo. Een belangrijke afspraak is: als er verder niets bij staat gaat het om graden oost-om. Ook het kompas is voorzien van een gradenverdeling oost-om. Als er tijdens een hike een richting in graden west-om gegeven is dan kun je het bijbehorende aantal graden oost-om berekenen door het aantal graden westom van 360 af te trekken. Dus 100 west-om is hetzelfde als = 260 oost-om Handgrepen Om een kompas te kunnen gebruiken moet je beschikken over een goede kaart. Deze moet minimaal de noord-zuid as vermelden, zodat je zelf kunt bepalen waar het noorden op de kaart wordt aangegeven. Heb je dit op de kaart gevonden, dan kun je als volgt te werk gaan om je koers te bepalen: Eerste handgreep Plaats het kompas op de kaart op een dusdanige wijze dat de lange kant ervan over de as ligt van positie (1) naar bestemming (2). Let er hierbij op dat de pijlen op het kompas van positie naar bestemming wijzen en niet andersom. Druk nu het kompas stevig op de kaart, terwijl je de ring ronddraait. Deze draai je net zolang totdat de noord-zuid as van de ring evenwijdig loopt met de noord-zuid as van de kaart. Ook hier geldt dat de N of 0 graden die naar het noorden wijst op de ring, tevens naar het noorden op de kaart moet wijzen. 14

15 Tweede handgreep Neem nu het kompas in de hand en houdt het op ooghoogte. Hierbij moet het kompas horizontaal worden gehouden en moeten de pijlen op de plaat recht vooruit wijzen. Draai nu met je lichaam rond totdat de pijl van de ring in dezelfde richting wijst als de naald van het kompas. Het (vaak) rode uiteinde van de naald moet nu in dezelfde richting wijzen als de N of 0 graden op de ring. De pijlen op de plaat wijzen nu in de richting waar je naartoe moet lopen. Zoek nu in de verte een object waar de pijlen naartoe wijzen en loop er naartoe. Ben je er aangekomen herhaal dan de voorgaande stappen opnieuw en bepaal opnieuw je richting. Derde handgreep De richting moet eerst overgezet worden op het kompas. Dit doen we d.m.v. schieten. Richt hierbij met het kompas op punt 2 in het terrein. Stel deze richting in op het kompas. Vierde handgreep Zoek het punt 1 (waar je staat) op de kaart op. Leg het kompas met de richtingszijde langs punt 1. Draai nu het hele kompas totdat de nz-lijnen van het kompas evenwijdig lopen met die van de kaart. Trek nu langs de richtingszijde van het kompas een potloodstreep. Ergens op deze lijn ligt punt 2. Draai tijdens deze handgreep niet meer aan de roos! 15

16 10.4 Kruismeting en driehoeksmeting Het bepalen van je positie Niets is zo vervelend als niet te weten waar je je precies bevindt op de kaart. Mocht dat echter toch het geval zijn, dan kun je met behulp van je kompas en enkele herkenningspunten in de omgeving uitrekenen waar je ongeveer bent. Je zult nooit echt precies uit kunnen rekenen waar je bent, maar afhankelijk van de schaal van je kaart toch met een nauwkeurigheid van enkele tientallen meters kunnen aantekenen op de kaart waar je staat. Voor het uitrekenen van je eigen positie kunnen we gebruik maken van twee verschillende methoden. Deze worden hieronder uitgelegd. Kruismeting Kruismeting is de makkelijkste van de twee, simpelweg omdat het minder werk en tijd kost. Daarmee is deze methode vaak ook iets minder nauwkeurig dan de driehoeksmeting. Voor een kruismeting zoek je twee herkenbare (en op de kaart bekende!) objecten in de omgeving die dusdanig uit elkaar liggen dat de hoek tussen hen tussen de 45 en de 135 is. Bij een hoek die kleiner of groter is wordt de methode namelijk minder nauwkeurig. Bepaal nu eerst de richtingshoek naar het eerste object. Dit doe je door het kompas op het object te richten en vervolgens de kompasroos dusdanig rond te draaien totdat het noorden van de roos precies gelijk staat met het noorden dat je kompasnaald aanwijst. Leg vervolgens het kompas op de kaart en draai het kompas net zolang rond totdat de lijnen van de kompasroos parallel lopen met de lijnen naar het (magnetische) noorden van de kaart. Nu zorg je ervoor dat je kompashuis of de kompasplaat tegen het object dat je zojuist hebt gepeild ligt zodat je een rechte lijn kunt trekken vanaf dat object tot de richting waar je je bevindt. Nu doe je hetzelfde met het andere object: peilen en hoek meten, hoek overbrengen naar de kaart en vervolgens een lijn trekken. Je zult zien dat de twee lijnen elkaar ergens snijden: dit is de plek waar jij je ongeveer bevindt. Driehoeksmeting Bij een driehoeksmeting doe je precies hetzelfde als bij de kruismeting, alleen maak je nu gebruik van drie objecten en dus drie lijnen. Daar waar de lijnen elkaar snijden ontstaat vaak een heel klein driehoekje, vandaar de naam driehoeksmeting. Jij bevindt je in het midden van dat driehoekje. 16

17 11 Kaartlezen Een kaart is een verkleinde afbeelding van de werkelijkheid. Dat betekent dat alles dat er in een bepaald gebied te vinden is, ook op de kaart van dat gebied te zien is. Nou ja, alles, dat ligt eraan wat voor kaart je hebt. Op de stafkaarten die wij meestal gebruiken kun je elk huisje terugvinden, maar op een autowegenkaart van heel Nederland zijn niet eens alle dorpen aangegeven! 11.1 Schaal Dat ligt aan de schaal van de kaart. Aan de schaal kun je zien hoe de verhouding is tussen afstanden op de kaart en afstanden in de werkelijkheid. Als de schaal van een kaart 1: is, betekent dat, dat 1 cm op de kaart in het echt cm is. 1 centimeter op de kaart is dan dus 1 kilometer in het echt. Een autowegenkaart heeft meestal een schaal van 1: centimeter op de kaart is dan 2,5 kilometer in werkelijkheid. Stafkaarten zijn er in verschillende schalen. De stafkaarten die wij gebruiken hebben allemaal een schaal van 1: Dit betekent dat 1 centimeter op de kaart gelijk staat aan 250 meter in het echt. Dat is nogal een verschil en het is duidelijk dat er op de stafkaart veel meer ruimte is voor details. Het voordeel van de autowegenkaart is dat hij een veel groter gebied bestrijkt, zodat je in één oogopslag kunt zien hoe je van Den Bosch naar Apeldoorn moet rijden Kaarttekens Een kaart is niet alleen een verkleinde, maar ook een schematische afbeelding van de werkelijkheid. Doordat een kaart zoveel kleiner is dan de werkelijkheid zouden een heleboel dingen onherkenbaar worden. Daarom worden die dingen door symbolen vervangen. De betekenis van deze kaarttekens vind je in de legenda. Je hoeft niet alle symbolen die op stafkaarten gebruikt worden uit je hoofd te kennen. We beperken ons tot de kaarttekens die in de tabel op de achterkant van dit boekje staan. Het verschil tussen de verschillende tekens voor kerken is dat de tweede variant, die met de stip, gebruikt wordt voor officiële afstandsmetingen. Je hoeft je daar verder niet druk om te maken. Bij de tekens voor dijken, hellingen en dergelijke geldt steeds dat de brede kant van de "tanden" de 17

18 hoge kant aangeeft. De tanden wijzen dus van boven naar beneden. Door het gebruik van verschillende kleuren voor wei (lichtgroen), akker (wit), bos (donkergroen), heide (roze), zand (geel) en water (blauw) kun je in één oogopslag een indruk van de omgeving krijgen. Bij een zwart-witkopie gaat dit natuurlijk voor een deel verloren, maar meestal kun je een stuk bos nog wel onderscheiden van een weiland of een akker. Let op: op de kaart staan ook de grenzen van gemeente, provincie en land. Op een kleurenkaart zijn die heel goed te herkennen omdat ze geel zijn gekleurd, maar op een zwart-witkopie zijn de gemeentegrenzen gewoon stippellijnen. Hou ze in de gaten, want je zou niet de eerste zijn die zo n grens voor een bospad aanzag! 11.3 Hoogtelijnen Als je in heuvelachtig gebied een stuk gaat lopen wil je natuurlijk graag weten of je veel moet klimmen en dalen. Nu is een kaart helaas een plat vlak. Om daarin hoogteverschillen aan te geven moet je gebruik maken van een hulpmiddel: hoogtelijnen. Dit zijn lijnen die punten met elkaar verbinden die op dezelfde hoogte liggen. Een getal op de lijn geeft de hoogte aan. Het nulpunt ligt op zeeniveau. Op stafkaarten zijn deze hoogtelijnen bruin van kleur. Het hoogteverschil tussen twee naast elkaar lopende hoogtelijnen heeft een vaste waarde. Op Nederlandse stafkaarten is dit 2,5 meter. Als er heel veel hoogtelijnen naast elkaar lopen wordt niet bij elke hoogtelijn apart de hoogte vermeld.je kijkt dan gewoon tussen welke twee hoogtelijnen een lijn in ligt. Zijn dit bijvoorbeeld de hoogtelijn voor 5 meter en die voor 10 meter, dan is de tussenliggende hoogtelijn die voor 7,5 meter. Bij de top van een heuvel of de bodem van een dal wordt vaak apart de hoogte vermeld. Dit zijn de losse getallen die je overal op de kaart ziet staan. Aan de onderlinge afstand tussen de hoogtelijnen kun je zien hoe steil de hellingen in het landschap zijn. Als de hoogtelijnen dicht bij elkaar liggen heb je te maken met een steile helling. Je hoeft je dan maar weinig meters in horizontale richting af te leggen om 2,5 meter te stijgen of te dalen. Omgekeerd betekent een grote afstand tussen de hoogtelijnen dat het terrein redelijk vlak loopt. Het is handig om hiermee rekening te houden als je een route uitstippelt in een heuvelachtige gebied. De kortste route in dat soort gebieden is namelijk lang niet altijd de minst vermoeiende. 18

19 12 Binair stelsel Wij kennen allemaal het tiendelig stelsel. Dit noemen we het decimale stelsel. Zoals je misschien weet werken computers met een tweetallig stelsel oftewel een binair stelsel. In dat stelsel kennen getallen maar twee waarden: 0 of 1. De nullen en enen worden bits genoemd (van het Engelse binary digit, binair cijfer). Hoe het decimale stelsel werkt, is bekend. Zie het voorbeeld: Je kunt zelf ook getallen omzetten van een decimaal stelsel naar een binair stelsel en omgekeerd. Daarvoor moet je weten dat in het binaire stelsel van rechts naar links gewerkt wordt. En dat de waarden steeds twee keer zoveel worden. Het binaire getal in het voorbeeld bestaat uit 6 bits, maar net zoals bij het decimale stelsel, is elk aantal mogelijk. Zie de voorbeelden. Decimaal getal : = 3846 We gebruiken 10 mogelijke cijfers: 0 t/m Binair getal : x2 1x32 + 0x16 + 1x8 + 1x4 + 0x2 + 1x1 = = 45 We gebruiken 2 mogelijke cijfers: 0 en 1 x2 Binair Decimaal 01 0x2 1x1 = x2 0x1 = x4 0x2 0x1 = x4 0x2 1x1 = x8 0x4 0x2 1x1 = x16 1x8 1x4 1x2 1x1 = 15 x2 x2 x2 19

20

Landkaarten en coördinaten

Landkaarten en coördinaten Landkaarten en coördinaten Wat is nu eigenlijk een landkaart? Nou, hou je vast. Op een landkaart staat op een plat vlak een verkleind en toegelicht beeld van een bepaald deel van het aardoppervlak afgedrukt.

Nadere informatie

Tekst. Zoeken. Kruispuntroute

Tekst. Zoeken. Kruispuntroute Tekst Je kunt natuurlijk gewoon in een tekst uitleg krijgen waarin staat hoe je moet lopen. Er wordt dan beschreven hoe de omgeving waar je loopt eruit ziet en waar je links, rechts, en rechtdoor moet

Nadere informatie

De vectorroute bestaat er in twee varianten: Met een vaste noordpijl en met een draaiende noordpijl.

De vectorroute bestaat er in twee varianten: Met een vaste noordpijl en met een draaiende noordpijl. De vectorroute In de vectorroute wordt de richting van de noordpijl gegeven, die wordt getekend met een dubbele poot. Deze noordpijl hoeft niet per definitie naar de bovenkant van de bladzijde te wijzen.

Nadere informatie

Een overzicht van de meest gebruikte tochttechnieken

Een overzicht van de meest gebruikte tochttechnieken Tochttechnieken Een overzicht van de meest gebruikte tochttechnieken In dit boekje vindt je uitleg van tochttechnieken die we veel bij Scouting gebruiken. Dit boekje kan je helpen bij het leren van technieken

Nadere informatie

INSTRUCTIEBOEKJE SCOUTS

INSTRUCTIEBOEKJE SCOUTS Neil Armstrong Scouting Groep INSTRUCTIEBOEKJE SCOUTS TOCHTTECHNIEKEN Auteur: Paul Engelen INHOUDSOPGAVE: 1. INLEIDING pagina 3 2. KAART pagina 4 2.1 Schaal pagina 4 2.2 Kaarttekens pagina 4 2.3 Hoogtelijnen

Nadere informatie

Tochttechnieken. Route bepalen met kaart en kompas. Door: Maurits Westerik Jong Nederland De Lutte. December 2008

Tochttechnieken. Route bepalen met kaart en kompas. Door: Maurits Westerik Jong Nederland De Lutte. December 2008 Route bepalen met kaart en kompas Door: Maurits Westerik Jong Nederland De Lutte. December 2008 Met dank aan: Scoutquest. Scouting Impeesa Amersfoort Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 1.1. Duidelijkheid!...

Nadere informatie

Tochttechnieken Cursus Coördinatie Bijlage cursus 5

Tochttechnieken Cursus Coördinatie Bijlage cursus 5 Tochttechnieken Cursus Bijlage cursus 5 Door: Maurits Westerik Jong Nederland De Lutte. December 2008 Inhoudsopgave 1. Kompas... 3 2. Kaarten... 4 3. Coördinaten... 5 4. Kruispeiling... 6 Jong Nederland,

Nadere informatie

Cursus Kaart en Kompas

Cursus Kaart en Kompas Cursus Kaart en Kompas sponsored by Introductie Het kompas en de werking ervan is voor sommige mensen nog altijd een soort magie. Het feit dat het kleine naaldje altijd feilloos het noorden weet te vinden

Nadere informatie

Tochttechnieken. Cursus kaart en kompas. Bijlage cursus 5. Door: Maurits Westerik Jong Nederland De Lutte. December 2008.

Tochttechnieken. Cursus kaart en kompas. Bijlage cursus 5. Door: Maurits Westerik Jong Nederland De Lutte. December 2008. Tochttechnieken Cursus kaart en kompas Bijlage cursus 5 Door: Maurits Westerik Jong Nederland De Lutte. December 2008 Met dank aan: Hiking-site.nl Inhoudsopgave 1. Introductie... 3 2. Het bepalen van de

Nadere informatie

Inhoud. Tochttecknieken

Inhoud. Tochttecknieken Tochttechnieken N W O Z Auteur: Peter Colpa Impeesa-Zoetermeer www.impeesa-zoetermeer.nl Uitgave: 31 januari 2016 Inhoud Kruispuntenroute (KP-route)... 3 Kruispuntenroute met oriëntatiepunt... 3 Zoektocht

Nadere informatie

Hike Boekje #RSW-NVF

Hike Boekje #RSW-NVF Hike Boekje #RSW-NVF Inleiding Voor je heb je de heb je het Hike boekje voor de #RSW-NVF. De technieken die hierin behandeld worden zullen worden gebruikt tijdens de #RSW-NVF. Het boekje gaat onder andere

Nadere informatie

Pooltocht 2015 Routetechnieken

Pooltocht 2015 Routetechnieken Strippenkaart Pooltocht 2015 Routetechnieken Een stripkaart (ofwel een kaart die "gestript" is van overbodige informatie), ook wel ten onrechte strippenkaart genoemd, kun je zien als een oleaat met zijwegen

Nadere informatie

Inleiding. Wij hopen dat jullie iets aan dit boekje hebben tijdens de voorbereidingen en de hike zelf.

Inleiding. Wij hopen dat jullie iets aan dit boekje hebben tijdens de voorbereidingen en de hike zelf. JPG Hikewijzer Inleiding Voor je heb je de eerste uitgave van het hike boekje van de Johannes Post Groep. In dit boekje worden verschillende technieken behandeld die je onder een hike tegen kunt komen.

Nadere informatie

Bolletje-Pijltje routetechniek:

Bolletje-Pijltje routetechniek: Route Technieken Bolletje-Pijltje routetechniek: Bolletje-pijltje is een vrij eenvoudige techniek om een route aan te geven, en heeft wel wat weg van een kruispuntenroute. Het bolletje (dikke punt) staat

Nadere informatie

Tochttechnieken Verkenners Scouting Boekel

Tochttechnieken Verkenners Scouting Boekel Tochttechnieken Verkenners Scouting Boekel Tochttechnieken In dit boekje worden een aantal verschillende tochttechnieken uitgelegd: - Situatieschets - Bolletje pijltje - Streepjestocht - Fototocht - Kralentocht

Nadere informatie

Reader oriëntatietechnieken

Reader oriëntatietechnieken Reader oriëntatietechnieken Inhoud 1. Schaal 2. Legenda 3. Coördinatenstelsels 4. Soorten kompassen 5. Declinatiecorrectie 6. Inclinatie 7. Kaart op het noorden leggen 8. Looprichting bepalen 9. Koers

Nadere informatie

Stafkaart DOCK. Dropping Oudleiding Chiro Kaart hoogtelijn. kilometervak. akkerland. weiland. naaldbos. loofbos

Stafkaart DOCK. Dropping Oudleiding Chiro Kaart hoogtelijn. kilometervak. akkerland. weiland. naaldbos. loofbos DOCK hoogtelijn Stafkaart kilometervak akkerland weiland naaldbos loofbos s onverharde weg (bospad/zandweg/ ) verharde weg (asfalt/beton/ ) s Legende Stafkaart Kompas en kompas- schieten: Een typische

Nadere informatie

Striproute Kruispunten route

Striproute Kruispunten route Striproute Bij de striproute geldt altijd: je ziet het of je ziet het niet. Het principe is simpel. De rechte lijn is de te volgen route. De streepjes aan de zijkant zijn de wegen die je niet in moet slaan.

Nadere informatie

Kaart en kompas. Oriënteren met kaart en kompas. Amundsenvendel Ermelo. Kaart en kompas. E r m e l o

Kaart en kompas. Oriënteren met kaart en kompas. Amundsenvendel Ermelo. Kaart en kompas. E r m e l o 3 Oriënteren met kaart en kompas Amundsenvendel Ermelo 2001 H USKY PUBLICATIES E r m e l o Pagina 2 Pagina 11 Inhoudsopgave Het kompas 3 Oriënteren met het kompas Oriënteren van de kaart 4 eerste handgreep

Nadere informatie

Het kompas. Het bepalen van de richting

Het kompas. Het bepalen van de richting Het kompas Het kompas en de werking ervan is voor sommige mensen nog altijd een soort magie. Het feit dat het kleine naaldje altijd feilloos het noorden weet te vinden is voor veel mensen dan ook een soort

Nadere informatie

KOMPAS(STREKEN) EN ROUTETECHNIEKEN DE 32 KOMPASSTREKEN

KOMPAS(STREKEN) EN ROUTETECHNIEKEN DE 32 KOMPASSTREKEN KOMPAS(STREKEN) EN ROUTETECHNIEKEN DE 32 KOMPASSTREKEN Een kompasstreek, windstreek of hemelstreek is 1/32e deel van de kompasroos en komt overeen met 11,25º (graden). Het wordt gebruikt voor het globaal

Nadere informatie

Richtingen, coördinaten en oriënteren

Richtingen, coördinaten en oriënteren 1 Richtingen, coördinaten en oriënteren Amundsenvendel Ermelo 2001 H USKY PUBLICATIES E r m e l o Pagina 2 Pagina 11 Inhoudsopgave Richtingen 3 De kaart schaal 4 Plaatsbepaling op de kaart het coördinatensysteem

Nadere informatie

St. Scouting St. Franciscus Wijchen

St. Scouting St. Franciscus Wijchen (Land)kaarten Een kaart geeft ons een schat aan informatie over de omgeving waarin we op pad zijn. Maar om al die informatie te kunnen gebruiken moet je natuurlijk wel weten waar je het kunt vinden. Daarom

Nadere informatie

ROUTE TECHNIEKEN. Scott W T 60 B INRIT VAN EEN PAAR METER ONVERHARDE WEG

ROUTE TECHNIEKEN. Scott W T 60 B INRIT VAN EEN PAAR METER ONVERHARDE WEG ROUTE TECHNIEKEN Scott W T 60 B A 9 35 1 4 3 4 INRIT VAN EEN PAAR METER 5 ONVERHARDE WEG 2 6 7 8 11 10 8 2 6 7 1 9 Als vervolg op de site, het geheel op pdf formaat. Samengesteld uit verschillende routeteksten.

Nadere informatie

Wandel Experience Dag Route 15 KM. In samenwerking met:

Wandel Experience Dag Route 15 KM. In samenwerking met: Wandel Experience Dag Route 15 KM In samenwerking met: Beste wandelaar, Voor jullie ligt het routeboekje voor de wandeltocht van 15 Kilometer. Deze route is uitgezet door Scouting St. Hubertus, voor de

Nadere informatie

Les Deux Morvans. Wandel Gids. Les Deux Morvans

Les Deux Morvans. Wandel Gids. Les Deux Morvans Les Deux Morvans Wandel Gids Les Deux Morvans Les Deux Morvans - Avaux - 58370 Villapourçon - 0031(0)652468651 www.lesdeuxmorvans.nl info@lesdeuxmorvans.nl Overzicht wandelingen les Deux Morvans De wandelingen

Nadere informatie

HIKE BOEKJE 2012 HIKEBOEKJE VERKENNERS RENÉ VAN AALDEREN/ MARTIJN BRUS VERKENNERS JMC

HIKE BOEKJE 2012 HIKEBOEKJE VERKENNERS RENÉ VAN AALDEREN/ MARTIJN BRUS VERKENNERS JMC HIKE BOEKJE 2012 HIKEBOEKJE VERKENNERS RENÉ VAN AALDEREN/ MARTIJN BRUS VERKENNERS JMC 2012 1 DE HIKE Dagindeling Hike De dagindeling van de Hike ziet er, onder andere afhankelijk van jullie loopsnelheid,

Nadere informatie

Docentenhandleiding. het dagelijks leven. Ook worden de leerlingen gemotiveerd om na te denken wat ze aan het kompas zouden kunnen verbeteren.

Docentenhandleiding. het dagelijks leven. Ook worden de leerlingen gemotiveerd om na te denken wat ze aan het kompas zouden kunnen verbeteren. Docentenhandleiding Korte beschrijving van de opdracht: Bij deze opdracht gaan de leerlingen een kompas maken. Met simpele materialen wordt er een kompashuis en een magnetische naald gemaakt. Op school

Nadere informatie

Scoutinggroep JohnMcCormick. Zoetermeer. Hikeboekje. Scouts

Scoutinggroep JohnMcCormick. Zoetermeer. Hikeboekje. Scouts Scoutinggroep JohnMcCormick Zoetermeer Hikeboekje Scouts Zomerkamp 2011 1 De Hike Dit is het boekje wat je patrouille/ronde tijdens dit zomerkamp door de Hike heen helpt. Hierin staat alles wat je moet

Nadere informatie

Wandel Experience Dag Route 7 KM. In samenwerking met:

Wandel Experience Dag Route 7 KM. In samenwerking met: Wandel Experience Dag Route 7 KM In samenwerking met: Beste wandelaar, Voor jullie ligt het routeboekje voor de wandeltocht van 7 Kilometer. Deze route is uitgezet door Scouting St. Hubertus, voor de Wandel

Nadere informatie

Oriënteren Kaart en Kompas

Oriënteren Kaart en Kompas Oriënteren Kaart en Kompas Om veilig de weg te kunnen vinden in onbekend gebied, is het handig kennis van navigatie met kaart en kompas te hebben. Om het insigne Oriëntatie in de wacht te slepen, moet

Nadere informatie

Beverbadges Steven Stroom

Beverbadges Steven Stroom Beverbadges Steven Stroom Het favoriete activiteitengebied van Steven Stroom is Uitdagende Scoutingtechnieken. Steven is misschien soms wel wat bang in het donker, maar hij verdwaalt nooit! Hij weet namelijk

Nadere informatie

4X4 DRIVERS ROADBOOKS

4X4 DRIVERS ROADBOOKS ROADBOOKS ROADBOOKS. ROADBOOKS hier volgen een aantal voorbeelden van wat je zoal kan tegenkomen in een Roadbook. Zoals het meest voorkomend is het bolleke-pijl systeem, maar ook stafkaart, ingetekende

Nadere informatie

MIDWINTERHIKE 2011. fotofantastisch. 7 8 mei KOPPELNUMMER

MIDWINTERHIKE 2011. fotofantastisch. 7 8 mei KOPPELNUMMER MIDWINTERHIKE fotofantastisch 7 8 mei KOPPELNUMMER Inhoudsopgave Welkomstwoord... 2 Koppel gegevens... 3 Routebeschrijving startpunt... 4 Paklijst... 6 Hoe pak je een rugzak in?... 7 Gebruik van een kompas...

Nadere informatie

Kijken naar de sterren

Kijken naar de sterren Kijken naar de sterren GROEP 7-8 73 60 minuten 1, 23, 32 en 45 De leerling: kan meeteenheden gebruiken om lengtes en hoogtes uit te drukken kan gemeten waarden aflezen weet wat een sextant is en kan het

Nadere informatie

. - -- / :::::-- - y - - --- -- . -:yf~ INSIGNE. N ~:fi" '"I:" I :,' I, ;.;. ORIENTEREN --_----J/

. - -- / :::::-- - y - - --- -- . -:yf~ INSIGNE. N ~:fi 'I: I :,' I, ;.;. ORIENTEREN --_----J/ :::::-- - y - - --- -- / I. -:yf~. - -- / INSIGNE., N ~:fi".~ '"I:" I :,' I, ;.;. w Z ORIENTEREN --_----J/ - ~/ Het Insigne Dit jaar hebben jullie weer de kans om een insigne te verdienen. Een insigne

Nadere informatie

Insignewerk Welpen St. Jozef. Insigne 'Scouting'

Insignewerk Welpen St. Jozef. Insigne 'Scouting' Insignewerk Welpen St. Jozef Insigne 'Scouting' Dit programma is Gemaakt door Chil http://www.wek-site.com Pagina 1 van 12 Insignewerk wat is dat? Al spelend in de horde kom je vast wel eens iets tegen,

Nadere informatie

Oriëntatieloop Handleiding

Oriëntatieloop Handleiding Oriëntatieloop Handleiding Hoe kan ik de Oriëntatieloop ontlenen? Voor de reservatie van het materiaal kan je terecht bij de dienst onthaal & info. De kostprijs van het gehuurde materiaal wordt verrekend

Nadere informatie

Oriëntatie kaart, kompas, GPS

Oriëntatie kaart, kompas, GPS Oriëntatie kaart, kompas, GPS Kompashandgrepen Kaarten en projecties GPS Oriëntatie Opdrachten en spellen Instant uitleg voor leiding en scouts Voor gebruik tijdens (gezamenlijke)activiteiten, opkomsten

Nadere informatie

1 Binaire plaatjes en Japanse puzzels

1 Binaire plaatjes en Japanse puzzels Samenvatting Deze samenvatting is voor iedereen die graag wil weten waar mijn proefschrift over gaat, maar de wiskundige notatie in de andere hoofdstukken wat te veel van het goede vindt. Ga er even voor

Nadere informatie

EN DE PUZZELOPLOSSINGEN TEKST EN TEKENINGEN VAN HET DTT

EN DE PUZZELOPLOSSINGEN TEKST EN TEKENINGEN VAN HET DTT EN DE PUZZELOPLOSSINGEN TEKST EN TEKENINGEN VAN HET DTT Nederlandse Uitgave Mei 2001 Oplossing puzzel 1: De snelste route naar het eten Lengte route I: 14.2cm Lengte route II: 16.4cm Lengte route III:

Nadere informatie

Binnen Scouting Nederland wordt veel met het zogenaamde Recta kompas gewerkt. Aan dit kompas kunnen we verschillende onderdelen benoemen.

Binnen Scouting Nederland wordt veel met het zogenaamde Recta kompas gewerkt. Aan dit kompas kunnen we verschillende onderdelen benoemen. 3. KAART EN KOMPAS. Wanneer je een tocht gaat maken is het be1angrijk iets van het werken met kaart- en kompastechnieken af te weten. Je bent vast al eens met bepaalde onderdelen in aanraking geweest.

Nadere informatie

REKENVAARDIGHEID BRUGKLAS

REKENVAARDIGHEID BRUGKLAS REKENVAARDIGHEID BRUGKLAS Schooljaar 008/009 Inhoud Uitleg bij het boekje Weektaak voor e week: optellen en aftrekken Weektaak voor e week: vermenigvuldigen Weektaak voor e week: delen en de staartdeling

Nadere informatie

Bron: www.pilionwalks.com Caroline Pluvier & Ruud Schreuder 1

Bron: www.pilionwalks.com Caroline Pluvier & Ruud Schreuder 1 2. Lefokastro Argalasti Kalamos Lefokastro Een prachtige en afwisselende wandeling vanaf de Pagasitische kust bij Lefokastro omhoog, gedeeltelijk langs een door steeneiken omzoomde kalderimi (stenen pad),

Nadere informatie

Basistechnieken. Scouts Scouting Fons Olterdissen. januari 10

Basistechnieken. Scouts Scouting Fons Olterdissen. januari 10 Basistechnieken Scouts Scouting Fons Olterdissen januari 10 Inhoudsopgave Algemene kennis en vaardigheden 2 Scouting 2 Samenwerking 4 Eigen verantwoordelijkheid 4 De kaart 5 Soorten kaarten 5 Schaal 5

Nadere informatie

Oriëntatie. kaart, kompas, GPS. Kompashandgrepen Kaarten en projecties GPS Oriëntatie Opdrachten en spellen

Oriëntatie. kaart, kompas, GPS. Kompashandgrepen Kaarten en projecties GPS Oriëntatie Opdrachten en spellen Oriëntatie kaart, kompas, GPS Kompashandgrepen Kaarten en projecties GPS Oriëntatie Opdrachten en spellen Instant uitleg voor leiding en scouts Voor gebruik tijdens (gezamenlijke)activiteiten, opkomsten

Nadere informatie

Jubileum Wandelroute. Lengte ± 25 km

Jubileum Wandelroute. Lengte ± 25 km Jubileum Wandelroute Lengte ± 25 km 02 Start Einde Legenda Jubileumwandeling 04 Gezinswandeling door Kale Duinen. 05 Verkorte route. Naar keuze via punt 15 over Groote Veen oost of naar punt 17 over Groote

Nadere informatie

Bron: Caroline Pluvier & Ruud Schreuder 1

Bron:  Caroline Pluvier & Ruud Schreuder 1 2. Lefokastro Argalasti Kalamos Lefokastro Een prachtige en afwisselende wandeling vanaf de Pagasitische kust bij Lefokastro omhoog, gedeeltelijk langs een door steeneiken omzoomde kalderimi (stenen pad),

Nadere informatie

Opdrachten Landmeetgroep

Opdrachten Landmeetgroep Opdrachten Landmeetgroep Jullie zijn belangrijk voor de andere groepen, want zij kunnen dankzij de lijn van 100 meter bepalen waar ze iets vinden en door jullie hoogtemetingen ook nog op welke hoogte.

Nadere informatie

De metrieke schaal is de verhouding van de afstand in werkelijkheid tot de afstand op kaart.

De metrieke schaal is de verhouding van de afstand in werkelijkheid tot de afstand op kaart. 3. Kaartlezen 1. De gebruikelijke numerieke schalen. (teervoet) 2. De grafische schaal + toepassingen. (teervoet) 3. Werken met schalen. (teervoet) 4. De betekenis van de schaal der symbolen. 5. De betekenis

Nadere informatie

TRAINING HOUT WERKBLAD BINAIRE OMREKENMACHINE

TRAINING HOUT WERKBLAD BINAIRE OMREKENMACHINE 1 MENS & NATUUR TRAINING HOUT WERKBLAD BINAIRE OMREKENMACHINE De vader van Mieke en Toby werkt al 30 jaar bij hetzelfde bedrijf. Als dank krijgt de vader van Mieke en Toby van zijn baas een heel bijzonder

Nadere informatie

Oriëntatie. Thema: Kaart en Kompas

Oriëntatie. Thema: Kaart en Kompas Oriëntatie Thema: Kaart en Kompas Oriëntatie Inhoudsopgave 1. Introductie Kaarten... 3 1.1. Inleiding... 3 Het vinden van de weg... 3 Geschiedenis... 3 Delfstoffen winning... 3 Overzichtskaarten... 3 Thematische

Nadere informatie

2008 1 e ronde Klas 3 4

2008 1 e ronde Klas 3 4 2008 1 e ronde Klas 3 4 Html Vraag Scoretype A Ondeugende bevers Beverpaden Beverpod Drie werkers Letters wisselen Auto's Kortste pad Hoeveel studenten A A A A B B B B Tafel dekken B Stapels kaarten splitsen

Nadere informatie

: Beetsterzwaag. : Hoofdstraat 34 : 9244 CN Beetsterzwaag. : Bos, weiland, heide, meer

: Beetsterzwaag. : Hoofdstraat 34 : 9244 CN Beetsterzwaag. : Bos, weiland, heide, meer Afstand Provincie Plaats Vertrekpunt : 13 KM : Friesland : Beetsterzwaag : Bakkerij Verloop : Hoofdstraat 34 : 9244 CN Beetsterzwaag Bijzonderheden : 90% onverhard : Bos, weiland, heide, meer RA = Rechtsaf

Nadere informatie

Bijzonderheden : Aekingerzand, Kale Duinen, Canadameer en de ven Grenspoel --

Bijzonderheden : Aekingerzand, Kale Duinen, Canadameer en de ven Grenspoel -- Afstand : 13 km Provincie : Drenthe Plaats : Appelscha Vertrekpunt : Buitencentrum Drents- : : Friese Wold : Terwisscha 6a : 8426 SJ Appelscha Bijzonderheden : 80% onverhard : Heide, bos en vennen RA =

Nadere informatie

Thema: Wat gebeurt er in 2014? Handleiding en opgaven niveau AA. Opgave 1: Samen

Thema: Wat gebeurt er in 2014? Handleiding en opgaven niveau AA. Opgave 1: Samen Handleiding en opgaven niveau AA Thema: Wat gebeurt er in 2014? Een uitgebreide uitgeschreven aanpak vindt u in de Instapmodules: www.nieuwsbegrip.nl Download & prints Instapmodules Nieuwsrekenen. Benodigd

Nadere informatie

BOUW JE EIGEN WEERSTATION

BOUW JE EIGEN WEERSTATION BOUW JE EIGEN WEERSTATION Als je wilt weten wat voor weer het is, dan moet je de verschillende weerselementen kunnen meten. Met enkele heel gewone dingen kan je jouw eigen weerstation bouwen. De thermometer

Nadere informatie

Route 6: Waldhistorischer Lehrpfad (2 de rode route)

Route 6: Waldhistorischer Lehrpfad (2 de rode route) Route 6: Waldhistorischer Lehrpfad (2 de rode route) Lengte van de wandeling: Hoogte verval: Korte omschrijving: Aanvullende informatie: Soort wandelroute: 4,6 km.(± 1,5 uur) 78 meter (laagste punt is

Nadere informatie

WISKUNDE-ESTAFETTE 2011 Uitwerkingen

WISKUNDE-ESTAFETTE 2011 Uitwerkingen WISKUNDE-ESTAFETTE 2011 Uitwerkingen 1 C D O A O B Omdat driehoek ACD gelijkbenig is, is CAD = ACD en daarmee zien we dat 2 CAD+ ADC = 180. Maar we weten ook dat 180 = ADC + ADB. Dus ADB = 2 CAD. Driehoek

Nadere informatie

Vanaf de Tippe als je er met de rug naar toestaat. RA. Van Royenlaan. Daarna tweede RA fietspad ri. Vledderveen.

Vanaf de Tippe als je er met de rug naar toestaat. RA. Van Royenlaan. Daarna tweede RA fietspad ri. Vledderveen. Afstand Provincie Plaats Vertrekpunt : 17 Km : Drenthe : Vledder : Restaurant de Tippe : Lesturgeonplein 5 : 8381 EX Vledder Bijzonderheden : bos, heide en vennen : 90% onverhard RA = Rechtsaf LA = Linksaf

Nadere informatie

Etappe 11 KONINKLIJKE REFLECTORROUTE

Etappe 11 KONINKLIJKE REFLECTORROUTE Etappe 11 KONINKLIJKE REFLECTORROUTE Aantal CP s: 2 (waaronder de deadline CP!) Deadline WP: Uiterlijk 17:40 uur moet je de mtb s hebben inleveren op het WP en de deadline CP checken!! Tijdschema: 17:40

Nadere informatie

Activiteit 1. Tel de punten Binaire Getallen. Samenvatting. Kerndoelen. Vaardigheden. Leeftijd. Materiaal

Activiteit 1. Tel de punten Binaire Getallen. Samenvatting. Kerndoelen. Vaardigheden. Leeftijd. Materiaal Activiteit 1 Tel de punten Binaire Getallen Samenvatting Data in de computer worden opgeslagen als een serie van nullen en enen. Hoe kunnen we woorden en getallen weergeven met alleen deze twee symbolen?

Nadere informatie

5. De basis. Ocad 11 De basis Een eerste tekening - Jos Bylemans

5. De basis. Ocad 11 De basis Een eerste tekening - Jos Bylemans 5. De basis In de menukeuze klikken we op view en op de keuze 4X, we kunnen hetzelfde doen door de shift in te drukken en dan op toets F9 te klikken. We klikken het symbool 502.000 aan (een verharde weg).

Nadere informatie

Uitleg. Welkom bij de Beverwedstrijd 2006. Je krijgt 15 vragen, die je in maximaal 45 minuten moet beantwoorden.

Uitleg. Welkom bij de Beverwedstrijd 2006. Je krijgt 15 vragen, die je in maximaal 45 minuten moet beantwoorden. Uitleg Welkom bij de Beverwedstrijd 2006 Je krijgt 15 vragen, die je in maximaal 45 minuten moet beantwoorden. Je krijgt 5 vragen van niveau A, 5 vragen van niveau B en 5 vragen van niveau C. Wij denken

Nadere informatie

Wandeling in de bossen bij Wolfheze (15 km)

Wandeling in de bossen bij Wolfheze (15 km) Wandeling in de bossen bij Wolfheze (15 km) Afstand 15 km Startpunt Bilderberg Hotel Wolfheze, Wolfhezerweg 17 Wolfheze Wolfheze ligt op de Veluwe en dat staat garant voor mooie oude bossen. Deze wandeling

Nadere informatie

LES: Wie van de drie?

LES: Wie van de drie? LES: Wie van de drie? DOEL getallen herkennen uit de tafels van 2 en 5; bewust worden dat de getallen uit de tafel van 2 allemaal even zijn; bewust worden dat de getallen uit de tafel van 5 allemaal eindigen

Nadere informatie

Barntrup Lippenland. Over de Beckerberg langs de 'Grensweg' Niedersachsen - Nordrhein Westfalen. 3 uur - 9 Km hoogtemeters

Barntrup Lippenland. Over de Beckerberg langs de 'Grensweg' Niedersachsen - Nordrhein Westfalen. 3 uur - 9 Km hoogtemeters Barntrup Lippenland Over de Beckerberg langs de 'Grensweg' Niedersachsen - Nordrhein Westfalen 3 uur - 9 Km - 230 hoogtemeters Deze korte rondwandeling door het Lippenland bij Barntrup, gaat over brede

Nadere informatie

Alle noten op de lijnen (E)en (G)oede (B)oer (D)ie (F)ietst 2 Alle noten tussen de lijnen F A C E FACE is het engelse woord voor gezicht Voor de notennamen gebruiken we de eerste 7 letters van het alfabet:

Nadere informatie

: Dorpsstraat 47 : 7863 PB Gees. : 70% onverhard

: Dorpsstraat 47 : 7863 PB Gees. : 70% onverhard Afstand Provincie Plaats Vertrekpunt : 21 km : Drenthe : Gees : Tourist Info Gees : Dorpsstraat 47 : 7863 PB Gees Bijzonderheden : bos, heide, mooie ven : 70% onverhard RA = Rechtsaf LA = Linksaf RD =

Nadere informatie

Simon de schildpad. 2015 J van Weert 1

Simon de schildpad. 2015 J van Weert 1 Programmeren met Simon Simon de schildpad 2015 J van Weert 1 Inleiding: Wat is programmeren eigenlijk? Een computer doet niets zonder een programma. Die programma s worden geschreven door mensen: programmeurs.

Nadere informatie

Pionier boekje voor beginners

Pionier boekje voor beginners Pionier boekje voor beginners Verkenners Scouting leonardus Copyright 2007 John swinkels v1.1 Inhoudsopgave 1.1 Inhoudsopgave 2 1.2 Inleiding Knopen 3 2.1 Platte knoop 4 2.2 Schootsteek 5 2.3 Mastworp

Nadere informatie

naam WERKBLAD in de buurt van de school Bekijk de buurt waar de school staat. Probeer de vragen te beantwoorden.

naam WERKBLAD in de buurt van de school Bekijk de buurt waar de school staat. Probeer de vragen te beantwoorden. WERKBLAD in de buurt van de school Bekijk de buurt waar de school staat. Probeer de vragen te beantwoorden. Ga het vragen. Zoek in boeken en op internet. Schrijf de antwoorden op. Zoek er plaatjes bij.

Nadere informatie

De Hongaarse kubus ontward

De Hongaarse kubus ontward De Hongaarse kubus ontward door Dick Grune, Aug. 1981 herzien Febr. 2007 Er zijn vele manieren om een in de war geraakte kubus weer te ontwarren. De bekendste worden gegeven door David Singmaster en Donald

Nadere informatie

Bloemlezing uit 36 bladzijden voor een eerste indruk. inzicht in het complete metriek stelsel. Op een eenduidige

Bloemlezing uit 36 bladzijden voor een eerste indruk. inzicht in het complete metriek stelsel. Op een eenduidige Meten is weten Bloemlezing uit 36 bladzijden voor een eerste indruk Leer- Meten en is oefenboek weten Bloemlezing metriek uit stelsel 36 bladzijden voor ISBN: een 978-90-821249-1-0 eerste indruk Auteur

Nadere informatie

Vakoverstijgend project ONTDEKKINGSREIZEN. Eva Barendregt & Isabelle Blankendaal Lerarenopleiding Wiskunde Docent: Marieke Collins

Vakoverstijgend project ONTDEKKINGSREIZEN. Eva Barendregt & Isabelle Blankendaal Lerarenopleiding Wiskunde Docent: Marieke Collins Vakoverstijgend project ONTDEKKINGSREIZEN Eva Barendregt & Isabelle Blankendaal Lerarenopleiding Wiskunde Docent: Marieke Collins 1 VOORWOORD Dit is een project over ontdekkingsreizen. Het is een bestaan

Nadere informatie

10 20 30 leeftijd kwelder (in jaren)

10 20 30 leeftijd kwelder (in jaren) Kwelders De vorm van eilanden, bijvoorbeeld in de Waddenzee, verandert voortdurend. De zee spoelt stukken strand weg en op andere plekken ontstaat juist nieuw land. Deze nieuwe stukken land worden kwelders

Nadere informatie

Leefgebieden in de duinen. Les met werkblad - biologie

Leefgebieden in de duinen. Les met werkblad - biologie Groep 5 t/m 8 Les met werkblad - biologie Doel: Leerlingen weten na de les dat leefomstandigheden op kleine stukjes van een gebied sterk kunnen verschillen. Leerlingen kunnen noemen dat er door hoogteverschillen

Nadere informatie

: Hotel Restaurant Eeserhof : Dorpsstraat 2 : 9536 PD Ees. : 80% onverhard. Route samengesteld door Wandelvanuit.nl.

: Hotel Restaurant Eeserhof : Dorpsstraat 2 : 9536 PD Ees. : 80% onverhard. Route samengesteld door Wandelvanuit.nl. Afstand Provincie Plaats Vertrekpunt : 12 KM : Drenthe : Ees : Hotel Restaurant Eeserhof : Dorpsstraat 2 : 9536 PD Ees Bijzonderheden : Bos, heide, stormbos : 80% onverhard RA = Rechtsaf LA = Linksaf RD

Nadere informatie

Kleuren met getallen Afbeeldingen weergeven

Kleuren met getallen Afbeeldingen weergeven Activiteit 2 Kleuren met getallen Afbeeldingen weergeven Samenvatting Computers slaan tekeningen, foto s en andere afbeeldingen op door het gebruik van getallen. De volgende opdracht laat zien hoe. Kerndoelen

Nadere informatie

In de volgende les gaan de cursisten met de gemaakte figuurtjes/objecten een paastak versieren in een vaas/pot en creëren daarmee een sfeerhoekje.

In de volgende les gaan de cursisten met de gemaakte figuurtjes/objecten een paastak versieren in een vaas/pot en creëren daarmee een sfeerhoekje. De cursisten hebben de afgelopen maanden verschillende creatieve technieken met mij geoefend. Ik wil in deze les op een leuke manier verschillende van deze technieken terug laten komen, maar dan in een

Nadere informatie

Eindexamen wiskunde vmbo gl/tl 2010 - I OVERZICHT FORMULES: omtrek cirkel = π diameter. oppervlakte cirkel = π straal 2

Eindexamen wiskunde vmbo gl/tl 2010 - I OVERZICHT FORMULES: omtrek cirkel = π diameter. oppervlakte cirkel = π straal 2 OVERZICHT FORMULES: omtrek cirkel = π diameter oppervlakte cirkel = π straal 2 inhoud prisma = oppervlakte grondvlak hoogte inhoud cilinder = oppervlakte grondvlak hoogte inhoud kegel = 1 3 oppervlakte

Nadere informatie

15. Tabellen. 1. wat rijen, kolommen en cellen zijn; 2. rijen en kolommen invoegen; 3. een tabel invoegen en weer verwijderen;

15. Tabellen. 1. wat rijen, kolommen en cellen zijn; 2. rijen en kolommen invoegen; 3. een tabel invoegen en weer verwijderen; 15. Tabellen Misschien heeft u al eens geprobeerd om gegevens in een aantal kolommen te plaatsen door gebruik te maken van spaties, kolommen of tabs. Dat verloopt goed totdat u gegevens wilt wijzigen of

Nadere informatie

Slagharen op de kaart

Slagharen op de kaart 2 Slagharen op de kaart Docentenhandreiking slagharen op de kaart 1800 1850 1900 1950 2000 Samenvatting In deze les gaan leerlingen als cartograaf aan de slag. Een cartograaf maakt ruimtelijke informatie

Nadere informatie

Spinners. Veel plezier! Juf Els en juf Anke

Spinners. Veel plezier! Juf Els en juf Anke Spinners Een nieuwe rage: spinners! Heb jij ze al gespot in jouw klas? Vervelend, al dat speelgoed op school, of handig! spinners in de klas, daar kun je leuke, leerzame activiteiten mee doen! Wij bedachten

Nadere informatie

LABELKAMPEERTERREIN ' T SPELDERHOLT HOENDERLOO

LABELKAMPEERTERREIN ' T SPELDERHOLT HOENDERLOO LABELKAMPEERTERREIN ' T SPELDERHOLT HOENDERLOO tocht Hoenderloo - Loenen (ongeveer 12 km) De tocht is bedoeld zo te gebruiken of als bouwsteen te dienen bij het maken van een eigen tocht van Hoenderloo

Nadere informatie

Legenda. Veluwe_zwerfpad_Hoenderloo_Schaarsbergen. Oude situatie. Huidige situatie

Legenda. Veluwe_zwerfpad_Hoenderloo_Schaarsbergen. Oude situatie. Huidige situatie Legenda Veluwe_zwerfpad_Hoenderloo_Schaarsbergen Oude situatie Huidige situatie Kaart 05 blz. 037 Datum, 16-05-2014 Geel: Deelense Zand Hoenderloo (vervalt) Het wordt een gewone route, De Droge-Voeten-Variant

Nadere informatie

Ten noorden van de evenaar ligt het noordelijk halfrond. Ten zuiden daarvan het zuidelijk halfrond.

Ten noorden van de evenaar ligt het noordelijk halfrond. Ten zuiden daarvan het zuidelijk halfrond. Rekenen aan de aarde Introductie Bij het vak aardrijkskunde wordt de aarde bestudeerd. De aarde is een bol. Om te bepalen waar je je op deze bol bevindt zijn denkbeeldige lijnen over de aarde getrokken,

Nadere informatie

Op het einde van de fotozoektocht moet je een klein stukje langs een vrij drukke straat stappen. Wees dus voorzichtig en hou uiterst links!

Op het einde van de fotozoektocht moet je een klein stukje langs een vrij drukke straat stappen. Wees dus voorzichtig en hou uiterst links! Startplaats We starten de fotozoektocht op de parking van de Hospicebossen te Nazareth. Deze parking bevindt zich aan de ingang vlakbij de brug over de autosnelweg. Wegbeschrijving: Vanaf de startplaats

Nadere informatie

www.wandelwiki.be Landgoederen Klarenbeek en De Haere. 27-11-2012 Wandelroute Veluwe - Doornspijk

www.wandelwiki.be Landgoederen Klarenbeek en De Haere. 27-11-2012 Wandelroute Veluwe - Doornspijk 27-11-2012 Wandelroute Veluwe - Doornspijk Landgoederen Klarenbeek en De Haere. We wandelen met Lupus in het overgangsgebied tussen de voormalige Zuiderzee en de Veluwe. Doornspijk is een overwegend agrarische

Nadere informatie

WEETJES OM TE GEBRUIKEN TIJDENS HET TRAPPERSKAMP

WEETJES OM TE GEBRUIKEN TIJDENS HET TRAPPERSKAMP WEETJES OM TE GEBRUIKEN TIJDENS HET TRAPPERSKAMP INHOUD In dit boekje vind je allerlei weetjes die nuttig kunnen zijn tijdens het trapperskamp. Wat vinden wij als leiding belangrijk... 3 Wat te doen als

Nadere informatie

PLEINGEIN SPELENDERWIJS IN GESPREK OVER HET SCHOOLPLEIN

PLEINGEIN SPELENDERWIJS IN GESPREK OVER HET SCHOOLPLEIN PAGINA 2 PLEINGEIN SPELENDERWIJS IN GESPREK OVER HET SCHOOLPLEIN HANDLEIDING VOOR DE SPELLEIDER PAGINA 2 PLEINGEIN Het SAT is het team van kinderen waarmee jullie gaan samenwerken om een Gezond Schoolplein

Nadere informatie

Examen VMBO-BB. wiskunde CSE BB. tijdvak 2 woensdag 18 juni 13.30-15.00 uur. Beantwoord alle vragen in dit opgavenboekje.

Examen VMBO-BB. wiskunde CSE BB. tijdvak 2 woensdag 18 juni 13.30-15.00 uur. Beantwoord alle vragen in dit opgavenboekje. Examen VMBO-BB 2008 tijdvak 2 woensdag 18 juni 13.30-15.00 uur wiskunde CSE BB Naam kandidaat Kandidaatnummer Beantwoord alle vragen in dit opgavenboekje. Dit examen bestaat uit 25 vragen. Voor dit examen

Nadere informatie

Expedities & Exploraties. Werkboek voor deelnemers aan de Award (Versie 2.0)

Expedities & Exploraties. Werkboek voor deelnemers aan de Award (Versie 2.0) Expedities & Exploraties Werkboek voor deelnemers aan de Award (Versie 2.0) Inleiding. Je bent - als deelnemer aan The International Award for Young People - zover gekomen met het programma dat je, samen

Nadere informatie

LES: Groepjes maken 2

LES: Groepjes maken 2 LES: Groepjes maken 2 DOEL strategieën ontwikkelen voor het bepalen van het aantal objecten in een rechthoekig groepje (bijv. herhaald optellen per rij, verdubbelen, een keersom maken); verband leggen

Nadere informatie

een kleine zonnewijzer binnen een grote zonnewijzer buiten

een kleine zonnewijzer binnen een grote zonnewijzer buiten Gebruik de zon GROEP 5-6 52 55 minuten, verspreid over twee dagen 1, 23, 32, 42, 46 en 51 De leerling: weet dat een zonnewijzer de tijd aangeeft kan de tijd aflezen door gebruik te maken van de zon ontdekt

Nadere informatie

Traject Assen - Anderen 11,5 km

Traject Assen - Anderen 11,5 km 1 Hondsrugpad Assen - Drouwen Traject Assen - Anderen 11,5 km Deze Assen variant is een afsplitsing van het Hondsrugpad tussen Emmen en Groningen. Het begint bij het station van Assen en gaat in zuidoostelijke

Nadere informatie

5.327 703 x 15.981 3.728.900 + 3.744.881. 2.160 3.007 x 15.120 6.480.000 + 6.495.120. 2.160 3.007 x 15.120 00.000 0 00.000 6.480.000 + 6.495.

5.327 703 x 15.981 3.728.900 + 3.744.881. 2.160 3.007 x 15.120 6.480.000 + 6.495.120. 2.160 3.007 x 15.120 00.000 0 00.000 6.480.000 + 6.495. Bij vermenigvuldigen van twee grote getallen onder elkaar staan de rijen onder de streep elk voor een tussenstap. De eerste rij staat voor het vermenigvuldigen met het cijfer dat de eenheden van het onderste

Nadere informatie

Kijk op kaarten! Titels in deze serie:

Kijk op kaarten! Titels in deze serie: Kijk op kaarten! Titels in deze serie: HB: 978-94-6175-096-9 EB: 978-94-6175-903-0 HB: 978-94-6175-095-2 EB: 978-94-6175-902-3 HB: 978-94-6175-094-5 EB: 978-94-6175-901-6 Over de schrijfster Melanie Waldron

Nadere informatie

Een basisschool project van het IVN Veldhoven / Vessem voorjaar 2011

Een basisschool project van het IVN Veldhoven / Vessem voorjaar 2011 Een basisschool project van het IVN Veldhoven / Vessem voorjaar 2011 Reuzen en dwergen Een project met GPS-en over bomen. We gaan op zoek naar Reuzen (grote bomen) en naar kleine dwergen (de zaailingen

Nadere informatie

Simon de schildpad. 2012 J van Weert 1

Simon de schildpad. 2012 J van Weert 1 Programmeren met Simon Simon de schildpad 2012 J van Weert 1 Inleiding: Wat is programmeren eigenlijk? Een computer doet niets zonder een programma. Die programma s worden geschreven door mensen: programmeurs.

Nadere informatie