De bekoring van de Bosporus

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "De bekoring van de Bosporus"

Transcriptie

1 rk het land het interview economie wetenschap techniek aan de hand het einde Terug naar Istanbul De bekoring van de Bosporus 2e Generatie 1e Generatie Terug naar Turkije Totaal Een groeiende groep Nederlandse Turken keert terug naar het land van herkomst. Vooral onder goed geïntegreerde, hoogopgeleide leden van de tweede generatie leeft het idee sterk. Istanbul trekt, '96 '97 '98 Nederland duwt. Bijna elke Turk ervaart het zo, dat Nederland minder tolerant is dan het altijd leek. DOOR CATHALIJNE BOLAND FOTOGRAFIE JOOST VAN DEN BROEK '99 '00 '01 '02 '03 ' BRON: CBS 1 Raki, zang en zakendoen En dan gaan we nu soep eten. Soep eten? Het restaurant is verlaten. Het uitgebreide diner is afgesloten met een spontaan concert van Pinar, een vriendin van de gastheren. Ze zong met volle overgave volkswijsjes van het genre Ik heb heimwee naar jouw mooie ogen, een lied met smartelijke trillers uit Azerbeidjzan, en de inhaker Istanbul. De mannen neurieden mee, haakten in bij het refrein, om dan weer een poosje tevreden in hun glas raki te staren. Het is één uur s nachts, maar de avond is nog lang niet voorbij. De lokroep van Istanbul is voor de Turkse Nederlanders aan tafel meer dan hard werken, handel drijven, en je kansen pakken in een snel groeiende economie. Het is ook eten met vrienden tot diep in de nacht, en de warme onderdompeling in de cultuur van hun vaderland. In Amsterdam gaan ze lang niet elke avond uit. In Istanbul wel. Innig gearmd banen Atilla Aytekin (36), Umut Akpinar (34) en Sezer Arslan (32) zich een weg door de zwaar besneeuwde Istiklal Caddesi, de Kalverstraat van Istanbul. Ze zijn zakenpartners; directeuren van it-bedrijf Solutions Gallery BV, met vestigingen in Amsterdam en Istanbul. Ze zijn bovenal ook vrienden. Alledrie hebben ze hun jeugd deels in Turkije, deels in Nederland doorgebracht. Aytekin en Akpinar wonen en werken in Amsterdam, maar zijn elke maand een paar dagen in Istanbul. Arslan heeft zich anderhalve maand geleden in Istanbul gevestigd om er de zaken rond Solutions Gallery extra vaart te geven. Hij is in Nederland geboren, waar zijn ouders als gastarbeiders naartoe kwamen, maar woonde van zijn achtste tot zijn negentiende bij familie in w 16 9 MAART 2006 INTERMEDIAIR 10

2 de week coververhaal werk het land het interview economie w Umet Akpinar (links) en Atilla Aytekin aan de oever van de Bosporus 17

3 aal werk het land het interview economie wetenschap techniek aan de hand het einde Werknemer van Merit Telecom Europese deel van Istanbul vanaf De Gouden Hoorn Gezicht op de oude stad van Istanbul w Turkije, omdat hij er na een lange zomervakantie wilde blijven. Voor zijn studie kwam hij wel weer in Nederland terecht en hij bleef er daarna een aantal jaar werken. Het is een balans, zegt hij, met op de ene schaal Nederland en op de andere schaal Turkije. Je overweegt veel dingen tegelijkertijd, maar voor mij weegt de schaal van Turkije nu zwaarder. De dynamiek van het bestaan in Turkije is zo n zwaarwegende factor voor Arslan. Turkije is niet overgeorganiseerd, zoals Nederland. Ik ben hier in de afgelopen anderhalve maand sociaal actiever geweest dan het hele afgelopen jaar in Nederland. Dat brengt een enorme dynamiek met zich mee, en die neem je dan ook mee in het zakenleven. Dat geeft me het gevoel dat ik geniet van mijn leven. Hier zie ik werk meer als een leuke bezigheid. Steeds meer Nederlandse Turken kiezen voor een bestaan in het land van hun ouders, zo blijkt uit cijfers van het CBS. In 2004 emigreerden 808 Nederlandse Turken van de tweede generatie naar Turkije. In 2001 waren het er nog 470, sindsdien is het cijfer elk jaar gestegen. Aytekin krijgt als bestuurslid van het Turks Academisch Netwerk TANNET wekelijks vijf, zes mails van mensen die de overstap naar Istanbul overwegen. Het leeft heel sterk, het is echt een hype, zegt hij. Arslan beaamt dat, maar relativeert de remigratiegolf ook. Hoe meer succesverhalen er bekend worden, hoe meer mensen deze keuze zullen maken. Maar ik zie het ook zo weer omdraaien. Er hoeft hier maar een crisis plaats te vinden, of iedereen gaat weer terug. Ik zit zelf ook in de luxe positie dat ik terug kan gaan naar Nederland als de dingen hier niet naar wens gaan. Het leven kan hier zwaar zijn. Maar vooralsnog trektistanbul en duwt Nederland. 2 Dicht bij The American Dream In Nederland valt niet meer te leven. Sinds dat gedoe met Pim Fortuyn en Theo van Gogh worden we allemaal op één hoop gegooid. Terwijl Turken altijd zijn komen opbouwen, niet afbreken. Emrah Kadak (32), marktkoopman uit Rotterdam, woont en werkt sinds november in Istanbul, bij de jongste vestiging van het Nederlandse callcenter HCN. Met zijn twintig collega s, allemaal Nederlandse Turken, benadert hij vanaf vijfduizend kilometer afstand de Nederlandse markt als telemarketeer. Hij kon zijn Turkse vrouw niet naar Nederland laten overkomen, omdat hij niet aan de inkomenseis van de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) voldeed. Na tweeënhalf jaar van vergeefse pogingen ( Waarom mag ze niet komen? Wíj hebben niemand doodgeschoten ) greep hij met beide handen de kans aan om bij HCN Istanbul te komen werken. Ik verdien hier nu ietsje minder, maar ik heb wel rust. Robert-Jan Gerrits, manager van HCN Istanbul, wordt bestookt met mails van sollicitanten uit Nederland die graag naar Istanbul willen komen, maar alleen als ze zeker zijn van een baan Turkije heeft immers geen sociaal vangnet, en de werkloosheid is er, met bijna tien procent van de beroepsbevolking, torenhoog. Zondag had ik nog iemand aan de lijn die al een jaar op zoek was. Dat treft voor Gerrits, want zijn vestiging gaat na een succesvolle proeffase uitbreiden naar honderdvijftig werknemers. We hebben nu bewezen dat het kan: dezelfde kwaliteit tegen een lager kostenplaatje. De werknemers in Istanbul verdienen namelijk vijfhonderd euro per maand, terwijl hun collega s in Nederland voor exact hetzelfde werk veertienhonderd euro betaald krijgen. Ook wat de huisvesting betreft moet de Nederlandse arbo-knop even omgezet worden naar Turkse begrippen. HCN Istanbul is gevestigd in het Aziatische gedeelte van de stad, in Maltepe, een troosteloze wijk met oostblok-achtige flats en auto s. Ook in het pand van HCN oogt alles oud, kaal en sjofel. Toch stralen de medewerkers plezier uit in hun werk. Het zijn duidelijk trotse pioniers. Callcenterwerk staat in Nederland qua imago onder aan de ladder, zegt Gerrits. Hier is het een goed betaalde baan. Vijfhonderd euro is niet misselijk voor Turkse begrippen; het minimumloon is 480 lira, zo n driehonderd euro per maand. En ze zien het heel duidelijk als een eerste stap in hun verdere plannen, om bijvoorbeeld een eigen hotel te beginnen, of een cosmeticagroothandel. Want de HCN ers mogen dan vooraf een baangarantie willen, sommigen zijn wel degelijk op avontuur. Gerrits: Voor hen is dit de dichtbij-versie van The American Dream. Bepaalde zekerheden die Nederland biedt, moet je achter je laten, maar daar staat een grote vrijheid in het zakendoen tegenover. En wat zeker meespeelt in de animo voor zijn bedrijf, is de klimaatverandering die zich de afgelopen twee, drie jaar in Nederland heeft voltrokken, stelt hij vast. Onderling spreken we gemêleerd Turks en Nederlands, en zo is het met de gevoelens ook 18 9 MAART 2006 INTERMEDIAIR 10

4 de week coververhaal werk het land het interview economie wetenschap techniek aan de Serverstation van Solutions Gallery BV Callcenter HCN Er is een breuk ontstaan tussen alles met hoofddoekjes en zwart haar en de rest van Nederland. Turken in Nederland worden met alle buitenlanders op één hoop gegooid. Ik hoor vaak: het is anders dan het was. Terwijl Turken juist een sterk vaderlandsgevoel meekrijgen. Voor hen is dat extra kwetsend. Gökçe Yarar (32), die voor HCN de personeelswerving doet, zegt het met de nodige bitterheid. Bijna elke Turk ervaart het zo, dat Nederland minder tolerant is dan het altijd leek. Maar het is beter zo, dan weet je tenminste waar je aan toe bent. Yarar heeft zich nooit ergens op haar plek gevoeld. Niemand zegt het hardop, maar je bent geen echte Turk, en ook geen echte Nederlander. In Istanbul is er voor het eerst een soort thuisgevoel. Het is oosters, het is westers, het is een wereld op zich. Het is een stad die je opneemt. Ook haar collega Dolunay Özkaya (25), geboren en getogen in Voorburg, afgestudeerd als pedagoge, nu administratief medewerker bij HCN, viel voor wat zij het beruchte mysterie van Istanbul noemt. Ik heb twee nationaliteiten, maar ik draag ze beide niet volwaardig, zegt ze. Het is fijn dat ik nu in een Nederlands bedrijf zit, want nu kan ik de heimwee die ik heb met anderen delen. Je kunt gewoon zeggen dat je zin hebt in een patatje oorlog. We zitten allemaal in hetzelfde schuitje en dat geeft een sterk saamhorigheidsgevoel. Onderling spreken we gemêleerd Turks en Nederlands, en zo is het met de gevoelens ook, denk ik dan maar. 3 Entrepreneurs, that s what Turkey needs Aytekin en Akpinar hebben zaken te bespreken met Aytekins neef, Zafer Karatas. Hij is de directeur van Merit Telecom in de Aziatische wijk Ümraniye. Ook hier oostblokflats en vuile sneeuw, een moskee ligt er als een buitenaards object tussenin geklemd. Er ligt hier een goudmijn, en niemand komt graven, zegt Karatas. Turkije heeft absoluut zelfverzekerde, goed opgeleide en hoog gekwalificeerde mensen nodig. Ik begon hier in 1998 met een omzet van vijfhonderd euro. Nu is het tien miljoen. Dat zegt hij niet om zijn succes te etaleren. Het is juist weinig, vindt hij. Het had veel meer kunnen zijn, maar je moet de goede mensen kunnen vinden, zoals Atilla. Entrepreneurs, that s what Turkey needs. Karatas werkte zelf negen jaar in Nederland, verdiende er goudgeld in de it- en telecombusiness, hield er een Nederlands paspoort aan over, maar keerde in 1998 toch terug naar Turkije. Omdat zijn vrouw heimwee had naar de Turkse wij-cultuur. Maar vooral omdat hij nóg meer met zijn talenten wilde doen. Karatas: Turkije is een grote jungle. Er is geen zekerheid voor wie dan ook. Als je succes hebt, kun je vijf keer zo groot worden als in Nederland, als je niet succesvol bent, eindig je als een hond in de goot. Maar is dat iets om voor terug te schrikken? Karatas denkt van niet. Droogjes constateert hij: Zeventig miljoen mensen leven in die onzekerheid. De Turkse jungle moet zich de komende tien jaar gaan conformeren aan allerlei EU-richtlijnen om in aanmerking te komen voor het lidmaatschap. Karatas juicht dat toe. Het zal Turkije dwingen zich versneld te moderniseren. De economie zit toch al sterk in de lift sinds de verkiezingen van Turkije wordt geregeerd door één partij, de partij voor rechtvaardigheid en ontwikkeling AKP, die een aantal structurele hervormingen heeft doorgevoerd waardoor de Turkse economie veel stabieler is geworden. In 2004 steeg het BNP met maar liefst acht procent, en voor het eerst sinds mensenheugenis bleven de rente en de inflatie onder controle. Ook voor de komende jaren wordt een enorme economische groei verwacht, van gemiddeld zes procent per jaar. Dit land rent, zegt Karatas. We hebben alleen een grote afstand in te halen. Dat dat gaat lukken, staat voor hem buiten kijf. Binnen tien jaar staat de EU hier smekend aan de poort, of Turkije alsjeblieft lid wil worden. Zo sterk zullen we worden. En dan zullen er meerdere, kleinere Istanbuls ontstaan in het hele land. Dat is te hopen, want de aantrekkingskracht van Istanbul heeft zijn keerzijde. Officieel wonen er twaalf miljoen mensen, maar naar schatting zijn het er meer dan vijftien miljoen. De stad groeit in de nacht; illegaal worden er nieuwe huizen gebouwd. Het autobezit neemt er jaarlijks toe met vijftien procent in Nederland met twee procent. Het verkeer loopt elke dag vast op de twee bruggen over de Bosporus, die het Europese en het Aziatische gedeelte van de stad met elkaar verbinden. Turkije is een grote jungle. Er is geen zekerheid voor wie dan ook 4 De keuze om niet te kiezen Solutions Gallery BV Istanbul ligt vlakbij Merit Telecom. Zoals zoveel bedrijven in Istanbul is het gevestigd in een appartement. In de keuken staat de hele dag een ketel thee te stomen, en in wat oorspronkelijk de woonkamer was, zijn zes bureaus opgesteld van de twaalf Turkse software-engineers die het bedrijf in dienst heeft. Als het laat wordt, kunnen ze blijven slapen: er staat een bed klaar in de slaapkamer. Dat wordt ook regelmatig gebruikt. Hard werken is de norm. Tegenover deze soberheid van het appartement in Istanbul staat de glittertoren in Amsterdam, zoals algemeen directeur Atilla Aytekin zegt. Vanuit kantoorgebouw Rome, met uitzicht op de Arena, wordt de software in Europa verkocht. Dat gaat zo goed, dat de vestiging in Turkije op punt van uitbreiden staat. Solutions Gallery start een zogenaamd offshore-project, waarbij de Turkse software-engineers vanuit Istanbul opdrachten gaan uitvoeren voor Nederlandse bedrijven. Binnen nu en een jaar denkt Aytekin twintig man personeel aan te nemen. Een deel van het nieuwe meubilair is al gearriveerd. Aytekin begon zijn carrière bij het softwarebedrijf Baan. Toen er een nieuwe distributeur voor Turkije werd gezocht, in 1995, greep hij zijn kans: hij vroeg of hij het zelf mocht doen. Ik ben van de tweede generatie, opgevoed met een ideaalbeeld van Turkije. Het was als de doos van Pandora; als je er niet in kunt kijken, wordt het heel interessant. Aytekin had zich heel wat van zijn terugkeer voorgesteld. Gechargeerd gezegd, je verwacht bijna dat ze je van het vliegveld komen afhalen, met slingers en bloemen. Ik dacht dat ik een streepje voor had, omdat ik van Turkse komaf was. Maar ik was drie toen ik naar Nederland kwam. En dan moet je moeite doen om erin te komen, zoals overal ter wereld waar je als vreemdeling komt. Uiteindelijk vond hij zijn draai in Istanbul, en voelde hij zich er heel erg thuis. Zakelijk ging het meteen al crescendo. Al na een jaar werd Aytekins bedrijf opgekocht door Baan. Hij bleef er toen als manager nog drie jaar werken. Daarna wilde hij weer voor zichzelf beginnen en ging terug naar Nederland. Sinds 2003 pendelt hij tussen beide landen. Hij kent veel mensen die op die manier leven en zaken doen. Het is een bewuste keuze om niet te kiezen, zegt hij. Wij hebben een dubbele nationaliteit, en dat is geen papieren kwestie, maar zo voelen wij dat ook echt. Een verblijf in Turkije moet dan ook niet als permanent worden gezien. Permanent, dat is een ouderwets woord, zegt Aytekins zakenpartner Umut Akpinar. Alsof je naar Amerika emigreert en alles achterlaat. Dat hoeft niet meer, nu je voor 150 euro heen en weer kunt vliegen. Akpinar: Het pendelen past ook meer w 19

5 de week coververhaal werk het land het interview economie wetenschap tec w bij de gastarbeiderscultuur om twee huizen, twee landen, twee levens te hebben. Best of both worlds, dus. Omdat ik in twee culturen ben opgevoed, ben ik eraan gewend om snel te switchen. En kan ik overal het beste uit mee pikken. Aytekin heeft al enorme ups en downs meegemaakt in zijn zakelijke carrière. Solutions Gallery is zijn derde bedrijf. Hij opereert nu wat voorzichtiger, maar is er nog steeds enorm op gebeten om iets neer te zetten. Een geldingsdrang die voortkomt uit een verleden van achterstelling. Als het enige Turkse kind op het vwo in Zutphen werd hij weggepest, waarna hij zijn heil zocht op de plaatselijke mavo. Akpinar heeft soortgelijke ervaringen. Hij kreeg een mavo-advies bij een vwo-verstand. Dat geldt voor heel veel mensen van onze generatie, zegt Aytekin. Mijn vrouw is afgestudeerd als Nederlands juriste, maar ze kreeg destijds een advies voor de huishoudschool. Dat bepaalt ook zijn engagement met het Turks Academisch Netwerk TANNET, dat een tegengeluid wil geven in het huidige integratiedebat. Eerst waren we Turken, toen allochtonen, nu zijn we opeens moslims geworden met zijn allen. We worden verschrikkelijk in een bepaald hoekje geduwd, we zijn constant bezig met het pareren van aanvallen. Zo hoeft dat niet meer door te gaan. Als mijn kind daar structureel mee te maken krijgt, dan weet ik het antwoord wel. Mijn ouders hadden geen keus om terug te gaan. Wij wel. Sibel Müftüoglu: Ik kan me in beide werelden terugvinden en dat is zakelijk heel positief natuurlijk 5 Sibels heimwee Dat je je niet thuis zou voelen in Nederland, daar begrijp ik helemaal niets van. Sibel Müftüoglu (43) kwam op 18-jarige leeftijd terug naar Istanbul, na een gelukkige jeugd in Nederland. Haar vader had heimwee. Het was een ongebruikelijke stap in die tijd; pas ten tijde van de oprotpremie, de in 1985 ingestelde Remigratieregeling, werd er op grotere schaal teruggekeerd. De eerste twee jaar had ik het hier heel moeilijk, vertelt ze. Ik ben heel Nederlands opgevoed, het was gewoon mijn land. Het verschil met hier was bijna niet te overbruggen. Ik had er vooral last van dat je niet weet waar je aan toe bent. Afspraak is afspraak, maar niet in Turkije. Ze vonden mij ook erg direct. Inmiddels leidt ze samen met haar broer het bedrijf US Buying Agency, een intermediair tussen kledingwinkels in Nederland en productiebedrijven in Turkije, en maakt ze van de nood een deugd. Aan de ene kant staat namelijk de Nederlandse klant van wie de bestelde maten nog niet een centimeter mogen afwijken, aan de andere kant het Turkse bedrijf dat redeneert dat er in Nederland toch ook mensen met wat langere armen zijn. Müftüoglu: Ik kan me in beide werelden terugvinden en dat is zakelijk heel positief natuurlijk. Vier jaar geleden richtte ze een remigrantengroep op voor Nederlandse Turken. Uit menslievendheid, terugdenkend aan haar eigen moeizame start. Dan vallen ze misschien niet zo in een gat zoals bij mij is gebeurd. Iedereen heeft toch een soort heimwee. Het is fijn om je eigen taal te kunnen spreken, en je kunt natuurlijk ook een beetje netwerken. Het valt haar op dat vooral goed geïntegreerde, hoogopgeleide mensen het in Istanbul komen proberen, en dan min of meer op de bonnefooi. Ik hoor hen zeggen: ik voel me niet meer lekker daar, dus ga ik het hier maar proberen. Tja, niet iedereen is als persoon sterk genoeg om zich constant te verdedigen. Maar dat ligt dan toch vooral aan jezelf. Dan zit je gewoon niet goed in je vel. Ze verdwijnen weer even snel van het toneel, constateert ze. Voor een baan in loondienst is de concurrentie enorm, bovendien is de hiërarchie in het Turkse bedrijfsleven voor Nederlandse begrippen moeilijk verteerbaar. Turkije biedt dus vooral kansen aan de echt ondernemende types. En daar zijn er niet heel veel van, zegt Müftüoglu. Turkije biedt vooral kansen aan de echt ondernemende types 6 Best of both worlds, of nergens thuis Dat juist de meest getalenteerde mensen weggaan, is op den lange duur een verlies voor Nederland. Het is niet goed voor jullie economie, om deze mensen kwijt te raken. Tacan Ildem, ambassadeur van Turkije, kwam in mei 2003 op zijn post in Den Haag. Enerzijds, vindt hij, moeten we de remigratiegolf niet dramatiseren. Een cruciaal gegeven is de toetreding van Turkije tot de EU. Ook toen Spanje, Portugal en Griekenland toetraden, zag je een golf van remigranten, omdat ze opeens veel kansen zagen in hun land van herkomst. Dus deels is het een natuurlijke ontwikkeling, die sowieso zou hebben plaatsgevonden. Maar anderzijds herkent hij het beeld van Nederlandse Turken die zich sinds 9/11, Pim Fortuyn en Theo van Gogh weggezet voelen als potentieel verdacht, om het enkele feit dat ze met moslims geassocieerd worden. Dat is onacceptabel. Ze voelen zich niet langer omarmd door de samenleving. En mensen handelen naar hun overtuigingen, of die nu waar zijn, of enigszins overdreven. Het zal uiteindelijk wel weer goed komen, is zijn eigen overtuiging. In feite wordt er pas sinds het midden van de jaren tachtig een integratiebeleid gevoerd. Twintig jaar is niet lang, als je het in het licht ziet van de geschiedenis van een land. Op den duur zullen pragmatische oplossingen en gezond verstand de boventoon voeren. De remigranten hebben besloten de uitkomst van dat proces niet af te wachten. Wie in de slachtofferrol blijft hangen, en puur uit rancune vertrekt, zal zich in Turkije opnieuw een buitenstaander voelen en wellicht met hangende pootjes terugkomen naar Nederland. Maar wie met een flinke portie geldingsdrang vertrekt, zonder de intentie om Nederland definitief de rug toe te keren, kan zijn kansen grijpen in de Turkse jungle. Ik kan het beste kiezen uit beide werelden, zegt Atilla Aytekin, en prijs me daardoor heel gelukkig. 21

Verhaal: Jozef en Maria

Verhaal: Jozef en Maria Verhaal: Jozef en Maria Er was eens een vrouw, Maria. Maria was een heel gewone jonge vrouw, net zo gewoon als jij en ik. Toch had God haar uitgekozen om iets heel belangrijks te doen. Iets wat de hele

Nadere informatie

Hij had dezelfde soort helm op als in het beeld vooraf...2 Mijn vader was verbaasd dat ik alles wist...3 Ik zat recht overeind in mijn bed te

Hij had dezelfde soort helm op als in het beeld vooraf...2 Mijn vader was verbaasd dat ik alles wist...3 Ik zat recht overeind in mijn bed te Hij had dezelfde soort helm op als in het beeld vooraf...2 Mijn vader was verbaasd dat ik alles wist...3 Ik zat recht overeind in mijn bed te kijken...4 De mensenmenigte opende zich in het midden...5 Toen

Nadere informatie

BIJLAGEN LESPAKKET 1.2

BIJLAGEN LESPAKKET 1.2 BIJLAGEN LESPAKKET 1.2 BIJLAGE 1 A4 BLADEN THEMA S BIJLAGE 2 DOMINO EMOTIES BIJLAGE 3 MATCHING OEFENING GEVOELENS BIJLAGE 4 VRAGENLIJST FILM BIJLAGE 5 VRAGENSTROOKJES HOEKENWERK BIJLAGE 6 ANTWOORDENBLAD

Nadere informatie

Netje is een meid! Vrolijke meid, uit een vissersdorp!

Netje is een meid! Vrolijke meid, uit een vissersdorp! Netje is een meid! Vrolijke meid, uit een vissersdorp! Haring! Verse haring! Wie maakt me los! Ik heb verse haring! Ha... ja, nou heb ik jullie aandacht, hè? Sorry, ik ben uitverkocht. Vandaag geen haring

Nadere informatie

Maart 2013. Geerte, Annewil en Corrie zijn druk bezig geweest met de grote schoonmaak buiten. Na de schoonmaak was het even tijd voor andere energie.

Maart 2013. Geerte, Annewil en Corrie zijn druk bezig geweest met de grote schoonmaak buiten. Na de schoonmaak was het even tijd voor andere energie. Maart 2013 Bijna iedereen in het Thomashuis loopt te hoesten en te proesten. Griep is de vaste gast geworden. Met drankjes en honing in de thee wordt de griep weggejaagd. Geerte, Annewil en Corrie zijn

Nadere informatie

02-01-2006-28-04-2014 (8 jaar)

02-01-2006-28-04-2014 (8 jaar) BELLA (II) 02-01-2006-28-04-2014 (8 jaar) In 2007 kwam je voor het eerst lessen op onze hondenschool. Je had als pup eerder getraind op een andere school maar moest daar stoppen vanwege ED operaties aan

Nadere informatie

3 Bijna ruzie. Maar die Marokkanen en Turken horen hier niet. Ze moeten het land uit, vindt Jacco.

3 Bijna ruzie. Maar die Marokkanen en Turken horen hier niet. Ze moeten het land uit, vindt Jacco. 1 Het portiek Jacco ruikt het al. Zonder dat hij de voordeur opendoet, ruikt hij al dat er tegen de deur is gepist. Dat gebeurt nou altijd. Zijn buurjongen Junior staat elke avond in het portiek te plassen.

Nadere informatie

Hans van Rooij VERSTAG

Hans van Rooij VERSTAG Hans van Rooij VERSTAG Colofon Eindredactie Joost Pool Redactie Boris Goddijn Vormgeving Pien Vermazeren Fotografie Boris Goddijn Beeldbewerking Pien Vermazeren Copyright en disclaimer Het overnemen van

Nadere informatie

Apostolische rondzendbrief

Apostolische rondzendbrief oktober 9, 2011 Jaargang 1, nummer 1 Lieve mensen, Zo bent u een voorbeeld voor alle gelovigen in Macedonië en Achaje geworden. Wij zijn nu al weer een tijdje hier in het zuiden van Griekenland, in de

Nadere informatie

Kinderfolder ALS JE EEN GELEIDEHOND TEGENKOMT

Kinderfolder ALS JE EEN GELEIDEHOND TEGENKOMT Kinderfolder ALS JE EEN GELEIDEHOND TEGENKOMT ROOS Roos (27) is zeer slechtziend. Ze heeft een geleidehond, Noah, een leuke, zwarte labrador. Roos legt uit hoe je het beste met geleidehond en zijn baas

Nadere informatie

Geelzucht. Toen pakte een vrouw mijn arm. Ze nam me mee naar de binnenplaats van het huis. Naast de deur van de binnenplaats was een kraan.

Geelzucht. Toen pakte een vrouw mijn arm. Ze nam me mee naar de binnenplaats van het huis. Naast de deur van de binnenplaats was een kraan. Geelzucht Toen ik 15 was, kreeg ik geelzucht. De ziekte begon in de herfst en duurde tot het voorjaar. Ik voelde me eerst steeds ellendiger worden. Maar in januari ging het beter. Mijn moeder zette een

Nadere informatie

Majesteit, Koninklijke Hoogheid, excellenties, dames en heren,

Majesteit, Koninklijke Hoogheid, excellenties, dames en heren, Toespraak van de minister-president, mr. dr. Jan Peter Balkenende, bijeenkomst ter ere van de 50 ste verjaardag van de Verdragen van Rome, Ridderzaal, Den Haag, 22 maart 2007 Majesteit, Koninklijke Hoogheid,

Nadere informatie

Werken in een andere sector of branche: iets voor u?

Werken in een andere sector of branche: iets voor u? Werken in een andere sector of branche: iets voor u? Uw hele loopbaan blijven werken in dezelfde sector of branche? Voor veel werknemers is het bijna vanzelfsprekend om te blijven werken in de sector of

Nadere informatie

Het is de familieblues. Je kent dat gevoel vast wel. Je zit aan je familie vast. Voor altijd ben je verbonden met je ouders, je broers, je zussen.

Het is de familieblues. Je kent dat gevoel vast wel. Je zit aan je familie vast. Voor altijd ben je verbonden met je ouders, je broers, je zussen. De familieblues Tot mijn 15e noemde ik mijn ouders papa en mama. Daarna niet meer. Toen noemde ik mijn vader meester. Zo noemde hij zich ook als hij lesgaf. Hij was leraar Engels op een middelbare school.

Nadere informatie

Familie aan tafel. Een werkvorm voor individuele coaching of intervisie.

Familie aan tafel. Een werkvorm voor individuele coaching of intervisie. Familie aan tafel. Een werkvorm voor individuele coaching of intervisie. De cliënt krijgt een groot vel papier en kleurkrijt. De opdracht is: Teken je gezin van herkomst rond de etenstafel. Een werkvorm

Nadere informatie

Uitzicht op de heuvels 10 km van Kabaya Uitzicht op de heuvels ten noorden van Kabaya. Ongeveer 7 km van het dorp.

Uitzicht op de heuvels 10 km van Kabaya Uitzicht op de heuvels ten noorden van Kabaya. Ongeveer 7 km van het dorp. Verblijf van Tautvydas Rindzevicius in Kabaya/RWANDA in het kader van het bezoek aan wezen en kwetsbare kinderen gesponsord door de Jyambere stichting. Inleiding Tijdens de periode van juli-augustus 2015,

Nadere informatie

Wat? Ambers mond valt open. Krijg ik dertigduizend euro? De notaris knikt. Dat klopt. Gefeliciteerd. Liz weet ook niet wat ze hoort.

Wat? Ambers mond valt open. Krijg ik dertigduizend euro? De notaris knikt. Dat klopt. Gefeliciteerd. Liz weet ook niet wat ze hoort. Een erfenis Dag dames, kan ik iets voor u doen? Amber kijkt Liz even aan en zegt dan: Ik heb hier een afspraak met de notaris. Mijn naam is Amber Overgauw. De vrouw kijkt op haar beeldscherm. Ik zie het,

Nadere informatie

Schrijver: KAT Coverontwerp: MTH ISBN: 9 789402 123678

Schrijver: KAT Coverontwerp: MTH ISBN: 9 789402 123678 <Katelyne> Schrijver: KAT Coverontwerp: MTH ISBN: 9 789402 123678 Inleiding Timo is een ander mens geworden door zijn grote vriend Tommy. Toch was het niet altijd zo geweest, Timo had Tommy gekregen voor

Nadere informatie

Uit huis gaan van jongeren

Uit huis gaan van jongeren Arie de Graaf en Suzanne Loozen Jaarlijks verlaten bijna een kwart miljoen jongeren het ouderlijk huis. Een klein deel van hen is al vóór de achttiende verjaardag uit huis gegaan. De meeste jongeren gaan

Nadere informatie

Eerste nummer. Op kamers Eerst durfde ik de woonkamer niet naar binnen. Eetfobie. Het was moeilijk om te zien dat mijn nichtje van 5 meer at dan ik.

Eerste nummer. Op kamers Eerst durfde ik de woonkamer niet naar binnen. Eetfobie. Het was moeilijk om te zien dat mijn nichtje van 5 meer at dan ik. juni 2014 Op kamers Eerst durfde ik de woonkamer niet naar binnen. Eetfobie Eerste nummer Het was moeilijk om te zien dat mijn nichtje van 5 meer at dan ik. INHOUD juni 2014 Eten als een kind Op kamers

Nadere informatie

Het is een zonnige dag. Zo n dag dat je naar de zee

Het is een zonnige dag. Zo n dag dat je naar de zee You ve got the words to change a nation. Emeli Sandé (Read all about it) Het is een zonnige dag. Zo n dag dat je naar de zee wilt, om daar maximaal te genieten van de zon. En dus gaan Tirza en ik naar

Nadere informatie

Het tweede avontuur van Broer Vos en Broer Konijn

Het tweede avontuur van Broer Vos en Broer Konijn Het tweede avontuur van Broer Vos en Broer Konijn Oom Remus bron. Z.n., z.p. ca. 1950 Zie voor verantwoording: http://www.dbnl.org/tekst/remu001twee01_01/colofon.php 2010 dbnl / erven J.C. Harries 2 [Het

Nadere informatie

Mijn ouders zijn gescheiden en nu? Een folder voor jongeren met gescheiden ouders over de OTS en de gezinsvoogd

Mijn ouders zijn gescheiden en nu? Een folder voor jongeren met gescheiden ouders over de OTS en de gezinsvoogd Mijn ouders zijn gescheiden en nu? Een folder voor jongeren met gescheiden ouders over de OTS en de gezinsvoogd 1 Joppe (13): Mijn ouders vertelden alle twee verschillende verhalen over waarom ze gingen

Nadere informatie

DE KLEINE ONDERNEMER 50% KORTING HEEFT OOK KLEINGELD, ZEG MAAR.

DE KLEINE ONDERNEMER 50% KORTING HEEFT OOK KLEINGELD, ZEG MAAR. DE KLEINE ONDERNEMER 50% KORTING HEEFT OOK KLEINGELD, ZEG MAAR. Die oorspronkelijke bewoners gingen weg omdat, punt 1, geen huizen met een tuin. Drie kamers, vier kinderen, dat werkt allemaal niet. We

Nadere informatie

5. Overtuigingen. Gelijk of geluk? Carola van Bemmelen Food & Lifestylecoaching. Jouw leven op dit moment weerspiegelt exact jouw overtuigingen

5. Overtuigingen. Gelijk of geluk? Carola van Bemmelen Food & Lifestylecoaching. Jouw leven op dit moment weerspiegelt exact jouw overtuigingen 5. Overtuigingen Jouw leven op dit moment weerspiegelt exact jouw overtuigingen Een overtuiging is een gedachte die je hebt aangenomen als waarheid doordat ie herhaaldelijk is bevestigd. Het is niet meer

Nadere informatie

U in het middelpunt Die migraine hè Levenservaring verzilveren

U in het middelpunt Die migraine hè Levenservaring verzilveren Welzijn op recept Welkom bij SWOA. Uw huisarts heeft u met ons in contact gebracht. De dokter kan u op dit moment geen passende behandeling (meer) bieden. Toch voelt u zich niet lekker, of heeft u pijn.

Nadere informatie

Vraag aan de zee. Vraag aan de tijd. wk 3. wk 2

Vraag aan de zee. Vraag aan de tijd. wk 3. wk 2 Bladzijde negen, Bladzijde tien, Krijg ik het wel ooit te zien? Ander hoofdstuk, Nieuw begin.. Maar niets, Weer dicht, Het heeft geen zin. Dan probeer ik achterin dat dikke boek. Dat ik daar niet vaker

Nadere informatie

Almelo, 8 juli 2015. En dat is niet zo makkelijk voor iedereen want de meeste kinderen zijn gewend aan school, vrienden, azc, enz, enz.

Almelo, 8 juli 2015. En dat is niet zo makkelijk voor iedereen want de meeste kinderen zijn gewend aan school, vrienden, azc, enz, enz. Almelo, 8 juli 2015 Onderwerp: Moeilijk verhuizen! Beste heer/mevrouw Ik ben (...) Ik ben 14 jaar oud. Ik woon met mijn ouders en mijn 2 kleine broertjes in azc Almelo. In deze vakantie moeten er ongeveer

Nadere informatie

Zondag 6 maart 2016, 10.00 uur Jeugddienst. Voorganger: ds. Bert de Wit

Zondag 6 maart 2016, 10.00 uur Jeugddienst. Voorganger: ds. Bert de Wit Preek Zondag 6 maart 2016, 10.00 uur Jeugddienst Thema: @Home Voorganger: ds. Bert de Wit Schriftlezing: Lucas 15:11-32 Een vader had twee zonen zo begint het verhaal. Met de beschrijving van een gezin.

Nadere informatie

sarie, mijn vriend kaspar en ik

sarie, mijn vriend kaspar en ik sarie, mijn vriend kaspar en ik Leen Verheyen sarie, mijn vriend kaspar en ik is een theatertekst voor kinderen vanaf 4 jaar en ging in première op 12 september 2009 bij HETPALEIS in Antwerpen 1 ik: het

Nadere informatie

Boek en workshop over het verlies van een broer of zus. Een broertje dood. Door Corine van Zuthem

Boek en workshop over het verlies van een broer of zus. Een broertje dood. Door Corine van Zuthem Het overlijden van een broer of zus is een ingrijpende gebeurtenis. Toch wordt het onderwerp in de rouwliteratuur doodgezwegen. Tot verbazing van Minke Weggemans. De pastoraal therapeute schreef er daarom

Nadere informatie

Jezus vertelt, dat God onze Vader is

Jezus vertelt, dat God onze Vader is Eerste Communieproject 26 Jezus vertelt, dat God onze Vader is Jezus als leraar In les 4 hebben we gezien dat Jezus wordt geboren. De engelen zeggen: Hij is de Redder van de wereld. Maar nu is Jezus groot.

Nadere informatie

WAAROM DIT BOEKJE? VERBODEN

WAAROM DIT BOEKJE? VERBODEN WAAROM DIT BOEKJE? Dit boekje gaat over seksuele intimidatie op het werk. Je hebt te maken met seksuele intimidatie als een collega je steeds aanraakt. Of steeds grapjes maakt over seks. Terwijl je dat

Nadere informatie

Lieve vrienden van El Manguaré,

Lieve vrienden van El Manguaré, Lieve vrienden van El Manguaré, Vanuit een overstroomd Iquitos de tweede tamtam van 2012. Twee dagen geleden schreef ik onderstaand stukje: Manguaré kampt met wateroverlast! Zoals Yolanthe in de vorige

Nadere informatie

Over schulden gesproken

Over schulden gesproken Over schulden gesproken Verhalen uit de praktijk Sandra van der Stege 8 Inleiding In Nederland zijn veel mensen met schulden. Ongeveer 1 op de 5 mensen heeft moeite om elke maand rond te komen. In de schulden

Nadere informatie

Zondag 19 januari 2014. Viering in de Week van Gebed. voor de eenheid van de christenen. Paulusgemeenschap en. Protestantse Gemeente de Eshof

Zondag 19 januari 2014. Viering in de Week van Gebed. voor de eenheid van de christenen. Paulusgemeenschap en. Protestantse Gemeente de Eshof Zondag 19 januari 2014 Viering in de Week van Gebed voor de eenheid van de christenen Paulusgemeenschap en Protestantse Gemeente de Eshof Hoevelaken Thema: Is Christus dan verdeeld? (1 Kor. 1,13) 1 / 7

Nadere informatie

ENIGE ECHTE THUISHAVEN TEKST: MARIE MASUREEL - FOTOGRAFIE: HENNY VAN BELKOM TIJDLOOS 21

ENIGE ECHTE THUISHAVEN TEKST: MARIE MASUREEL - FOTOGRAFIE: HENNY VAN BELKOM TIJDLOOS 21 ENIGE ECHTE THUISHAVEN TEKST: MARIE MASUREEL - FOTOGRAFIE: HENNY VAN BELKOM TIJDLOOS 21 De laatste jaren pendelt Helen gewoon op en neer tussen haar woning in Monnickendam en haar interieurzaak in Edam,

Nadere informatie

Mijn huis, mijn thuis

Mijn huis, mijn thuis Les 5: Mijn huis, mijn thuis (A-klas) Mijn huis, mijn thuis 1. Mijn huis Mijn naam is Ik ben jaar oud. Ik woon in Ik woon samen met... mensen. Heb je een broer? JA / NEE Heb je een zus? JA / NEE Mijn huis

Nadere informatie

Henk Oostdam is fiscaal adviseur bij zijn eigen praktijk Tax Consult Network en is de vertrouwenspersoon van Tim Coronel en Peter Ouwehand

Henk Oostdam is fiscaal adviseur bij zijn eigen praktijk Tax Consult Network en is de vertrouwenspersoon van Tim Coronel en Peter Ouwehand Henk Oostdam is fiscaal bij zijn eigen praktijk Tax Consult Network en is de vertrouwenspersoon van Tim Coronel en Peter Ouwehand 30 RBA_Fiscale Opleidingen 2015-2016 30 mijn Henk Oostdam We kijken samen

Nadere informatie

Er vaart een boot op het grote meer

Er vaart een boot op het grote meer Er vaart een boot op het grote meer Er vaart een boot op het grote meer, met discipelen en de Heer. Maar bij storm en lelijk weer, roepen de vrienden: Help ons Heer! De Here zegt dan: Zwijg,wees stil.

Nadere informatie

Als het economisch tegenzit, worden zij hard getroffen. Ze zitten vaker dan gemiddeld in de bijstand.

Als het economisch tegenzit, worden zij hard getroffen. Ze zitten vaker dan gemiddeld in de bijstand. 1 Dank voor dit rapport. Mooi dat het Sociaal en Cultureel Planbureau dit jaar dieper ingaat op één onderwerp dat de aandacht verdient: de arbeidsmarktpositie van migrantengroepen. Als het economisch tegenzit,

Nadere informatie

DE RIJKE MAN, DE ARME MAN

DE RIJKE MAN, DE ARME MAN Bijbel voor Kinderen presenteert DE RIJKE MAN, DE ARME MAN Geschreven door: Edward Hughes Illustraties door: M. Maillot en Lazarus Aangepast door: M. Maillot en Sarah S. Vertaald door: Arnold Krul Geproduceerd

Nadere informatie

Ontmoeting. gezondnu.nl

Ontmoeting. gezondnu.nl Ger van der Gaast (64) weet sinds 2010 dat hij de ziekte van Alzheimer heeft. Inmiddels woont hij in een verpleeghuis in Utrecht. Als voormalig docent verpleegkunde volgt Ger zijn eigen zorg kritisch.

Nadere informatie

ALLES DUBBEL. Survivalgids. voor startende tweelingmama s. Denise Hilhorst

ALLES DUBBEL. Survivalgids. voor startende tweelingmama s. Denise Hilhorst Voorproefje ALLES DUBBEL Survivalgids voor startende tweelingmama s Denise Hilhorst Inhoud Dubbel van start 7 Dubbel ervaren 8 Dubbel zwanger 10 Dubbel voorbereiden 19 Dubbel bevallen 25 Dubbel voeden

Nadere informatie

Wat kan ik voor u doen?

Wat kan ik voor u doen? 139 139 HOOFDSTUK 9 Wat kan ik voor u doen? WOORDEN 1 1 Peter is op vakantie. Hij stuurde mij een... uit Parijs. a brievenbus b kaart 2 Ik heb die kaart gisteren.... a ontvangen b herhaald 3 Bij welke...

Nadere informatie

Storm op komst. We vinden het belangrijk dat onze kinderen rekening leert te houden met

Storm op komst. We vinden het belangrijk dat onze kinderen rekening leert te houden met Storm op komst Vandaag liep ik met mijn hond voorbij een schoolplein waar de pauze in volle gang was. Overal spelende en blije kinderen, maar bij het hek stonden een beteuterde kleuter en zijn juffrouw.

Nadere informatie

Een greep uit een presentatieviering met als thema: Licht zijn voor anderen

Een greep uit een presentatieviering met als thema: Licht zijn voor anderen Een greep uit een presentatieviering met als thema: Licht zijn voor anderen Openingstekst: (Door een ouder en kind) A. Zeg zou jij het licht aandoen? Je moet opschieten, want het is bijna tijd. Dadelijk

Nadere informatie

Gevaarlijke liefde. Weet jij wie die jongen is? Zit hij ook bij ons op school? Mooi hè, Kim? Maar wel duur! Ik geloof dat hij Ramon heet!

Gevaarlijke liefde. Weet jij wie die jongen is? Zit hij ook bij ons op school? Mooi hè, Kim? Maar wel duur! Ik geloof dat hij Ramon heet! Gevaarlijke liefde Gevaarlijke liefde In de pauze Mooi hè, Kim? Maar wel duur! Weet jij wie die jongen is? Zit hij ook bij ons op school? Als je verliefd wordt ben je in de wolken. Tegelijk voel je je

Nadere informatie

Voorwoord. Daarna ging ik praten met Chitra, een Tamilvrouw uit Sri Lanka. Zij zette zich in voor de Tamilstrijd.

Voorwoord. Daarna ging ik praten met Chitra, een Tamilvrouw uit Sri Lanka. Zij zette zich in voor de Tamilstrijd. Voorwoord In dit boek staan interviews van nieuwkomers over hun leven in Nederland. Ik geef al twintig jaar les aan nieuwkomers. Al deze mensen hebben prachtige verhalen te vertellen. Dus wie moest ik

Nadere informatie

Op weg met Jezus. eerste communieproject. Hoofdstuk 5 Bidden. H. Theobaldusparochie, Overloon

Op weg met Jezus. eerste communieproject. Hoofdstuk 5 Bidden. H. Theobaldusparochie, Overloon Op weg met Jezus eerste communieproject H. Theobaldusparochie, Overloon Hoofdstuk 5 Bidden Eerste communieproject "Op weg met Jezus" hoofdstuk 5 blz. 1 Joris is vader aan het helpen in de tuin. Ze zijn

Nadere informatie

Aan de Schrans in Leeuwarden is één van de meest opvallende orthodontiepraktijken. van Noord-Nederland gevestigd. Daarin werkt

Aan de Schrans in Leeuwarden is één van de meest opvallende orthodontiepraktijken. van Noord-Nederland gevestigd. Daarin werkt Aan de Schrans in Leeuwarden is één van de meest opvallende orthodontiepraktijken van Noord-Nederland gevestigd. Daarin werkt orthodontist Daniël van der Meulen samen met veertien assistentes intensief

Nadere informatie

Johannes 6,1-15 - We danken God, want Jezus zorgt voor ons

Johannes 6,1-15 - We danken God, want Jezus zorgt voor ons Johannes 6,1-15 - We danken God, want Jezus zorgt voor ons Dankdag voor gewas en arbeid Liturgie Voorzang LB 448,1.3.4 Stil gebed Votum Groet Zingen: Gez 146,1.2 Gebed Lezen: Johannes 6,1-15 Zingen: Ps

Nadere informatie

9 Vader. Vaders kijken anders. Wat doe ik hier vandaag? P Ik leer mijn Vader beter kennen. P Ik weet dat Hij mij geadopteerd

9 Vader. Vaders kijken anders. Wat doe ik hier vandaag? P Ik leer mijn Vader beter kennen. P Ik weet dat Hij mij geadopteerd 53 9 Vader Wat doe ik hier vandaag? P Ik leer mijn Vader beter kennen. P Ik weet dat Hij mij geadopteerd heeft. P Ik begin steeds beter te begrijpen dat het heel bijzonder is dat ik een kind van God, mijn

Nadere informatie

LES 3 Ik leer Nederlands. TESTEN TEST 1

LES 3 Ik leer Nederlands. TESTEN TEST 1 12/11/14 1 LES 3 Ik leer Nederlands. TESTEN TEST 1 1. (lezen) Ik.... een lange tekst. 2 Hij.... een moeilijk boek. 3. Zij.... een gemakkelijk tekstje. 4..... jullie veel? Ja, wij.... graag kinderboeken.

Nadere informatie

Y-choice. Luister naar De keuzes die je maakt van Van Dik Hout. Het nummer staat op de CD Het beste van 1994-2001. De songtekst vind je in bijlage 1.

Y-choice. Luister naar De keuzes die je maakt van Van Dik Hout. Het nummer staat op de CD Het beste van 1994-2001. De songtekst vind je in bijlage 1. Kiezen Opwarmertje Een eigen keuze (Naar: Kiezels 10 e jaargang, nr. 5) Laat één jongere beginnen met het noemen van een drietal belangrijke zaken uit zijn leven, bijvoorbeeld iemand kiest scooter, voetbal

Nadere informatie

Verslag Comenius uitwisseling mavo Turkije 31 mei t/m 6 juni 2014

Verslag Comenius uitwisseling mavo Turkije 31 mei t/m 6 juni 2014 Verslag Comenius uitwisseling mavo Turkije 31 mei t/m 6 juni 2014 Zaterdag, 31 mei Na een aangename vlucht kwamen wij in Istanbul St. Gokcan aan en werden na een lange wachttijd bij de pascontrole van

Nadere informatie

KINDEREN VAN HET LICHT

KINDEREN VAN HET LICHT KINDEREN VAN HET LICHT Verteller: Het gebeurde in een donkere nacht, heel lang geleden, dat er herders in het veld waren, die de wacht hielden over hun schapen. Zij stonden net wat met elkaar te praten,

Nadere informatie

Nieuwsbrief SHIB september 2013

Nieuwsbrief SHIB september 2013 Nieuwsbrief SHIB september 2013 www.shib.nl info@shib.nl Postbus 250, 3770 AG Barneveld Bankrekening 1526.55.018 t.n.v. SHIB SHIB 10 jaar en meer Al eerder lieten we weten: SHIB bestaat dit jaar 10 jaar!

Nadere informatie

Gemeente van Christus, mensen van God,

Gemeente van Christus, mensen van God, Gemeente van Christus, mensen van God, Het lijkt vanmorgen over kloven te gaan, kloven tussen mensen. Mensen die niet meer bij elkaar kunnen komen, die elkaar niet meer kunnen bereiken. Geen weg meer terug,

Nadere informatie

Hoe lang duurt geluk?

Hoe lang duurt geluk? Hoe lang duurt geluk? Op dit moment ben ik gelukkig. Na veel pech ben ik dan eindelijk een vrolijke schrijver. Mijn roman is goed gelukt. En ik verdien er veel geld mee. En ik heb ook nog eens een mooie,

Nadere informatie

Het Beste Van DieDrie

Het Beste Van DieDrie Het Beste Van DieDrie Lesbrief rappen, zingen en dansen Maak een eigen rap bij het anti-pestlied Wij zijn DieDrie! Jullie komen binnenkort naar onze voorstelling, waarin we een boel muziek zullen laten

Nadere informatie

Ik ben maar een eenvoudige ezel, maar ik wil je graag een mooi verhaal vertellen

Ik ben maar een eenvoudige ezel, maar ik wil je graag een mooi verhaal vertellen De ezel van Bethlehem Naar een verhaal van Jacques Elan Bewerkt door Koos Stenger Ik ben maar een eenvoudige ezel, maar ik wil je graag een mooi verhaal vertellen over iets wat er met me gebeurd is. Het

Nadere informatie

Een land waar. mensen goed geïnformeerd zijn over handicaps

Een land waar. mensen goed geïnformeerd zijn over handicaps Een land waar mensen goed geïnformeerd zijn over handicaps Lilian (48) vraagt haar zoontje om even een handje te komen geven. Dat doet hij en dan gaat hij weer lekker verder spelen. Wij nemen plaats aan

Nadere informatie

De Bloem (van plastic) is een meid van nu! Tikkeltje brutaal!

De Bloem (van plastic) is een meid van nu! Tikkeltje brutaal! De Bloem (van plastic) is een meid van nu! Tikkeltje brutaal! Hé hoi, hallo! Ik zal me even voorstellen. Ik ben Bloem. Bloem van Plastic. Maar je mag gewoon Bloem zeggen. Wow! Wat goed dat jullie even

Nadere informatie

B en W-nummer 15.0379; besluit d.d. 12-5-2015. Onderwerp

B en W-nummer 15.0379; besluit d.d. 12-5-2015. Onderwerp B en W-nummer 15.0379; besluit d.d. 12-5-2015 Onderwerp Beantwoording van schriftelijke vragen aan het college van burgemeester en wethouders van het raadslid A. Van den Boogaard (PvdA) inzake Arbeidsparticipatie

Nadere informatie

IN EEN HUIS IN GEMENGDE HOEVESTIJL

IN EEN HUIS IN GEMENGDE HOEVESTIJL I N T E R I E U R W Wonen op de Windrichtingen IN EEN HUIS IN GEMENGDE HOEVESTIJL Tekst: ANNEMIE WILLEMSE Foto s: JAN VERLINDE 22 TIJDLOOS TIJDLOOS 23 Na een zoektocht naar de ideale bouwgrond, gingen

Nadere informatie

Water Egypte. In elk land hebben mensen hun eigen gewoontes. Dat merk je als je veel reist. Ik zal een voorbeeld geven.

Water Egypte. In elk land hebben mensen hun eigen gewoontes. Dat merk je als je veel reist. Ik zal een voorbeeld geven. Water Egypte In elk land hebben mensen hun eigen gewoontes. Dat merk je als je veel reist. Ik zal een voorbeeld geven. Ik ga naar een restaurant in Nederland. Daar bestel ik een glas water. De ober vraagt

Nadere informatie

HEY WAT KAN JIJ EIGENLIJK GOED? VERKLAP JE TALENT IN 8 STAPPEN

HEY WAT KAN JIJ EIGENLIJK GOED? VERKLAP JE TALENT IN 8 STAPPEN E-blog HEY WAT KAN JIJ EIGENLIJK GOED? VERKLAP JE TALENT IN 8 STAPPEN In talent & groei Het is belangrijk om je talent goed onder woorden te kunnen brengen. Je krijgt daardoor meer kans om het werk te

Nadere informatie

HET VERHAAL VAN KATRIN

HET VERHAAL VAN KATRIN HET VERHAAL VAN KATRIN Katrin begon heroïne te gebruiken toen ze ongeveer 12 was. In het begin deed ze dat nog af en toe. We hadden er niet genoeg geld voor. Door een ingrijpende gebeurtenis ging ze steeds

Nadere informatie

Ja hoor. Dan moet je rechtdoor. Bij de moet je naar rechts en daarna de links. Het postkantoor is aan rechterhand.

Ja hoor. Dan moet je rechtdoor. Bij de moet je naar rechts en daarna de links. Het postkantoor is aan rechterhand. Thema 5 Woonomgeving Oefening 2 Situatie 1 Pardon meneer, mag ik iets vragen? Jazeker, wat kan ik voor doen? Weet u het postkantoor is? Ja hoor. Dan moet je rechtdoor. Bij de moet je naar rechts en daarna

Nadere informatie

meest geweldige beslissing de basis van je hele business speels avontuur

meest geweldige beslissing de basis van je hele business speels avontuur Proficiat! Dit is de meest geweldige beslissing die je kon nemen om jouw business te doen uitgroeien van een zaadje (lees: passie) naar een tuin vol bloemen (lees : fulltime inkomen). Echt waar. Dit wordt

Nadere informatie

Inhoud. Een nacht 7. Voetstappen 27. Strijder in de schaduw 51

Inhoud. Een nacht 7. Voetstappen 27. Strijder in de schaduw 51 Inhoud Een nacht 7 Voetstappen 27 Strijder in de schaduw 51 5 Een nacht 6 Een plek om te slapen Ik ben gevlucht uit mijn land. Daardoor heb ik geen thuis meer. De wind neemt me mee. Soms hierheen, soms

Nadere informatie

Er was eens een heel groot bos. Met bomen en bloemen. En heel veel verschillende dieren. Aan de rand van dat bos woonde, in een grot, een draakje. Dat draakje had de mooiste grot van iedereen. Lekker vochtig

Nadere informatie

LES 4. Handelingen 12:1-19; Van Jeruzalem tot Rome: Verlost uit de gevangenis blz.109-116

LES 4. Handelingen 12:1-19; Van Jeruzalem tot Rome: Verlost uit de gevangenis blz.109-116 LES 4 Handelingen 12:1-19; Van Jeruzalem tot Rome: Verlost uit de gevangenis blz.109-116 De boodschap God hoort en verhoort onze gebeden voor elkaar. Leertekst: Terwijl Petrus onder zware bewaking zat

Nadere informatie

Naam: Vakantie. Vraag 1. Ben je weleens op vakantie geweest? Waarheen? Werkblad vakantie - Aardrijkskunde groep 5 - Niveau blauw.

Naam: Vakantie. Vraag 1. Ben je weleens op vakantie geweest? Waarheen? Werkblad vakantie - Aardrijkskunde groep 5 - Niveau blauw. Naam: Vakantie _ Een groot aantal Nederlanders gaat ieder jaar één keer op vakantie. Vaak gaat de reis naar het buitenland, bijvoorbeeld naar Duitsland, Frankrijk, Spanje, of nog verder. Maar Nederlanders

Nadere informatie

Ben je slachtoffer? Folder voor jongeren

Ben je slachtoffer? Folder voor jongeren Ben je slachtoffer? Folder voor jongeren Mijn leven veranderde zo n drie jaar geleden. Juist de dag voor mijn mama s verjaardag kreeg ze van mijn vader een kogel door het hoofd. Wonder boven wonder overleefde

Nadere informatie

De jongen weet dat hij niet in slaap moet vallen. Want dan zullen dieven zijn spullen stelen. Ook al is het nog zo weinig wat hij heeft.

De jongen weet dat hij niet in slaap moet vallen. Want dan zullen dieven zijn spullen stelen. Ook al is het nog zo weinig wat hij heeft. In Kanton, China Op de hoek van twee nauwe straatjes zit een jongen. Het is een scheepsjongen, dat zie je aan zijn kleren. Hij heeft een halflange broek aan, een wijde bloes en blote voeten. Hij leunt

Nadere informatie

Eerste druk, september 2009 2009 Tiny Rutten

Eerste druk, september 2009 2009 Tiny Rutten Doortje Eerste druk, september 2009 2009 Tiny Rutten isbn: 978-90-484-0769-9 nur: 344 Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer www.freemusketeers.nl Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgenomen

Nadere informatie

Probleem? Geen probleem. Met de vaardigheden die Humanitas je aanreikt, verander je je leven. Helemaal zelf. En het mooie is: iedereen kan het.

Probleem? Geen probleem. Met de vaardigheden die Humanitas je aanreikt, verander je je leven. Helemaal zelf. En het mooie is: iedereen kan het. ONTMOET HUMANITAS Probleem? Geen probleem. Met de vaardigheden die Humanitas je aanreikt, verander je je leven. Helemaal zelf. En het mooie is: iedereen kan het. Zonder uitzondering. Lukt het je niet alleen,

Nadere informatie

Op reis naar Bethlehem

Op reis naar Bethlehem Op reis naar Bethlehem Rollen: Verteller Jozef Maria Engel Twee omroepers Kind 1 Kind 2 Kind 3 Receptionist 1 Receptionist 2 Receptionist 3 Kind 4 Kind 5 Herder 1 Herder 2 Herder 3 Herder 4 Drie wijzen

Nadere informatie

Dank u wel kolonel Lambrichts, mevrouw Sybilla Dekker, Generaal, geachte aanwezigen,

Dank u wel kolonel Lambrichts, mevrouw Sybilla Dekker, Generaal, geachte aanwezigen, Spreekpunten staatssecretaris De Vries van Defensie ter gelegenheid van de eerste deeltijdopleiding Middelbare Defensie Vorming te Den Haag. Let op: Alleen gesproken woord geldt! Dank u wel kolonel Lambrichts,

Nadere informatie

September 2008 Door: Charlotte Storm van s Gravesande. Bijbehorende foto's: zie onderaan de tekst. Hallo mede dierenvrienden,

September 2008 Door: Charlotte Storm van s Gravesande. Bijbehorende foto's: zie onderaan de tekst. Hallo mede dierenvrienden, September 2008 Door: Charlotte Storm van s Gravesande Bijbehorende foto's: zie onderaan de tekst Hallo mede dierenvrienden, Na mijn indrukwekkende reis naar India, is mij gevraagd om een kort verhaaltje

Nadere informatie

Jeroen Neef: betontimmerman met diploma

Jeroen Neef: betontimmerman met diploma bouwen Magazine over loopbaanontwikkeling en vaktechniek voor werknemers in de bouw en infra nr. 2 april 2011 Jeroen Neef: betontimmerman met diploma Prefab fundering met IJB Smartfoot Uitvoerder Cees

Nadere informatie

Verteld door Schulp en Tuffer

Verteld door Schulp en Tuffer Verteld door Schulp en Tuffer Het allereerste kerstfeest Het allereerste kerstfeest Verteld door Schulp en Tuffer Vertaald en bewerkt door Maria en Koos Stenger Getekend door Etienne Morel en Doug Calder

Nadere informatie

Design Document If This Then That. HSP moodlight Liad Damhuis G&I1B Game Art

Design Document If This Then That. HSP moodlight Liad Damhuis G&I1B Game Art Design Document If This Then That HSP moodlight Liad Damhuis G&I1B Game Art Concept Iedereen ervaart wel eens stress of een drukke ruimte die ze even teveel wordt waar ze even weg van moeten gaan om tot

Nadere informatie

Wie zijn jouw vrienden? Opdracht:

Wie zijn jouw vrienden? Opdracht: Wie zijn jouw vrienden? Opdracht: 1. Maak een spinnenweb van jouw belangrijkste vrienden. 2. Schrijf er telkens bij waar je die vriend hebt leren kennen. 3. Schrijf de meest positieve eigenschap als vriend

Nadere informatie

Ervaringen Voorbeeld jouw ervaring delen? formulier

Ervaringen Voorbeeld jouw ervaring delen? formulier Ervaringen Voorbeeld jouw ervaring delen? formulier Vraag 1 Hoe heb je zielsliefde ontdekt, en ontdekte je zielsliefde het ook op dat moment? Ik ontmoette haar op mijn werk in de rookruimte. We konden

Nadere informatie

Zaken voor mannen. Verhalen van mannen met epilepsie

Zaken voor mannen. Verhalen van mannen met epilepsie Zaken voor mannen Verhalen van mannen met epilepsie Introductie Niet alle mannen vinden het prettig om over hun gezondheid te praten. Ieder mens is anders. Elke man met epilepsie ervaart zijn epilepsie

Nadere informatie

KLEM. Katja en Udo in de schulden. Anne-Rose Hermer

KLEM. Katja en Udo in de schulden. Anne-Rose Hermer KLEM Katja en Udo in de schulden Anne-Rose Hermer Dit boek heeft het keurmerk Makkelijk Lezen 1 Katja ontmoet Udo Katja is bijna negentien jaar. Ze woont nog bij haar ouders. Katja werkt in een warenhuis.

Nadere informatie

Kind aan huis(werk) JORIEKE VAN NOORLOOS

Kind aan huis(werk) JORIEKE VAN NOORLOOS 13-01-2015 Kind aan huis(werk) JORIEKE VAN NOORLOOS Huiswerk maken met medescholieren in een andere huiskamer dan die van jezelf: dat is de opzet van onder meer Dees Amsterdam. Met kater Jack, noodles

Nadere informatie

Monica is jarig. Iemand vertelt over haar sollicitatiegesprek. Monica en Arend praten over opleiding, werken en een eigen bedrijf.

Monica is jarig. Iemand vertelt over haar sollicitatiegesprek. Monica en Arend praten over opleiding, werken en een eigen bedrijf. Les 1 Werk en inkomen (1) Monica is jarig. Iemand vertelt over haar sollicitatiegesprek. Monica en Arend praten over opleiding, werken en een eigen bedrijf. Evert en Monica -2 Rijbewijs Monica is jarig.

Nadere informatie

Voorwoord. Rome en de Romeinen

Voorwoord. Rome en de Romeinen Voorwoord Rome en de Romeinen Dit verhaal speelt in Rome, ongeveer 2000 jaar geleden. Rome was toen een rijke stad, met prachtige gebouwen. Zoals paleizen voor de keizers, voor de Senaat en voor de grote

Nadere informatie

Waar een wil is, is een Weg!

Waar een wil is, is een Weg! 5 tips om moeiteloos voor jezelf te kiezen en een stap te zetten. Waar een wil is, is een Weg! - Lifecoach http://www.facebook.com/arlettevanslifecoach 0 Je bent een ondernemende 40+ vrouw die vooral gericht

Nadere informatie

De tijd die ik nooit meer

De tijd die ik nooit meer De tijd die ik nooit meer vergeet Jan Smit uit eigen pen deel 3 De Stiep Educatief De tijd die ik nooit meer vergeet De schrijver die blij is dat hij iets kan lezen en schrijven, vertelt over zijn jeugd.

Nadere informatie

LYRICS. 1. Dat is de toon van de waarheid Door: A.L. Snijders, 26 oktober 2006

LYRICS. 1. Dat is de toon van de waarheid Door: A.L. Snijders, 26 oktober 2006 LYRICS 1. Dat is de toon van de waarheid Door: A.L. Snijders, 26 oktober 2006 omdat ik ontdekt heb dat er niets boven de waarheid gaat die hele toon die is zo bijzonder dat is de toon van de waarheid begrijp

Nadere informatie

De Robijn Nieuwsbrief Januari 2008. Het wonder komt ongemerkt je geest binnen wanneer die even pas op de plaats maakt en stil is.

De Robijn Nieuwsbrief Januari 2008. Het wonder komt ongemerkt je geest binnen wanneer die even pas op de plaats maakt en stil is. De Robijn Nieuwsbrief Januari 2008 Lieve mensen, Allereerst wens ik iedereen een vreugdevol nieuw jaar toe. Misschien begin je dit jaar met de beste voornemens, zoals altijd en heb je bewust gekeken naar

Nadere informatie

De gebroeders Leeuwenhart

De gebroeders Leeuwenhart Astrid Lindgren De gebroeders Leeuwenhart vertaald door Rita Törnqvist-Verschuur met tekeningen van Ilon Wikland Uitgeverij Ploegsma Amsterdam Hoofdstuk 1 Wat ik nu ga vertellen gaat over mijn broer. Over

Nadere informatie

Bibliotheek Mysterie

Bibliotheek Mysterie Bibliotheek Mysterie Eerste druk, 2014 2014 Nicole van Oudheusden isbn: 9789048432257 nur: 284 Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer www.freemusketeers.nl Hoewel aan de totstandkoming van deze uitgave

Nadere informatie