ekenen blplju, HEEK Bnu wdiensi Rijkswaterstaal Postbus LA Utrecht BIBLIOTHEEK BOUWDIENST RIJKSWATERSTAAT .& >.VA

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "ekenen blplju, HEEK Bnu wdiensi Rijkswaterstaal Postbus 20.000 3502 LA Utrecht BIBLIOTHEEK BOUWDIENST RIJKSWATERSTAAT .& >.VA"

Transcriptie

1

2 blplju, HEEK Bnu wdiensi Rijkswaterstaal Postbus LA Utrecht BIBLIOTHEEK BOUWDIENST RIJKSWATERSTAAT NR.& >.VA ^ ekenen lechri echnisch VISIE TECHNISCH REKENEN BIJ DE BOUWDIENST

3 Visie Technisch Rekenen bij de Bouwdienst Pagina 2/16 ekenen lechr^l echnisch VISIE TECHNISCH REKENEN BIJ DE BOUWDIENST definitief Opsteller : Niels Meijer - I&A- Technisch Rekenen Rapport : BS d.d. : 01/02/2001 Acceptatie : Principaal: Hans Hendriks d d - tgfc//wi c paraaf: a / Bevoegd gezag: Hans Jongedijk dd - u faltat Programmaleider: Niels Meijer paraaf:. b J w paraaf: -"7"". ;

4 Visie Technisch Rekenen bij de Bouwdienst Pagina 3/16 1. INLEIDING 4 2. UITGANGSPUNTEN 5 3. BESCHOUWING ENGINEERING 7 4. CIVIEL TECHNISCHE ONTWIKKELINGEN ICT TRENDS EN ONTWIKKELINGEN INVULLING DOOR TECHNISCH REKENEN SAMENVATTESG. CONCLUSIE EN AANBEVELINGEN 15 Op de omslag: Een grafische representatie van een klassieke rekenmethode om extreme belastingen met bijbehorende voertuigstanden op een brug of viaduct te bepalen. Deze rekenmethode draagt de exotische naam Auswertung en wordt nog steeds gebruikt bij het ontwerpen van bruggen en viaducten. Tevens wordt deze methode ingezet bij bepalen van de toelaatbaarheid van speciale transporten op bestaande bruggen en viaducten.

5 Visie Technisch Rekenen bij de Bouwdienst Pagina 4/16 1. Inleiding Deze adviesnota geeft aan waar de accenten binnen het I&A aandachtsveld Technisch Rekenen de komende 4 jaar moeten komen te liggen. De omgeving verandert. Het 66n en ander wordt duidelijk wanneer het VisieTraject RWS (met o.a. marktbenutting) wordt geanalyseerd. Ook het StrategischPlan Bouwdienst met daarin "discipline-deskundigheid leveren in extern gevormde projectteams" geeft aan dat er een verandering op komst is dan wel is ingezet. Enkele vragen die opkomen zijn dan: 'Wat is de impact op het engineeringswerk van de Bouwdienst?', 'Wat zijn de middelen die daarvoor nodig zijn?', 'Wat zijn de kennis & kunde aspecten die hier een rol spelen?'. Om antwoord op bovenvermelde vragen te krijgen zijn er in mei tot en met September 2000 negen interviews gehouden met de engineeringsafdelingen van de Bouwdienst (DIT, DIU, DIZ, NIC, NIS, NIW, WBN, WBR en BSW). In het totaal hebben 22 (onder)afdelingshoofden deelgenomen aan de interviews die per stuk ongeveer twee tot twee en een half uur duurden. Verslagen van deze interviews zijn teruggekoppeld aan de geinterviewden. Achtereenvolgens komen aan de orde: Uitgangspunten; Beschouwing engineering; Civiel Technische ontwikkelingen; ICT trends en ontwikkelingen; Invulling door Technisch Rekenen; Samenvatting, conclusies en aanbevelingen. Nota bene: Volgens hedendaagse theorieen over proces verbetering moeten de bijbehorende initiatieven aan drie voorwaarden voldoen, namelijk moeten, kunnen en willen. Daarover het volgende: Deze adviesnota is op gezet met het 'Wat moeten we?' als drijfveer, aangezien het 'Wat kunnen we?', zijnde de ICT-techniek en middelen, steeds rninder een bottle-neck is. Hettijdperkvan de zogenaamde technology-push hebben we achter ons gelaten. Het kunnen, het operationeel maken van de rekentools, is overigens geen 'eitje'. Integendeel, goede intuitieve betrouwbare technische rekentools zijn niet eenvoudig te maken of te vinden. Essentieel voor het operationeel maken van rekentools is een intensieve dialoog met gebruikers en het werken met kundige leveranciers. Dit zijn dan ook primaire voorwaarden voor succes! Blijft over het willen; in hoeverre zijn medewerkers gemotiveerd om de aangeboden tools te gebruiken. Voor rekentools geldt dat naast het gebruiksgemak, het vertrouwen in de resultaten een belangrijke rol speelt. Deze 'vertrouwenskwestie' bepaalt in hoge mate de motivatie van medewerkers om bepaalde rekentools in te zetten. Praktisch komt het hier op neer dat er een intensief after-sales traject moet worden opgestart bij de introductie van nieuwe rekentools. Een after-sales invulling bestaat dan uit opleiding, training-on-the-job, inhoudelijke ondersteuning (know-how) en een dialoog met de gebruikers. :, Bouwdienst Rijkswaterstaat 2001

6

7 Visie Technisch Rekenen bij de Bouwdienst Pagina 5/16 2. Uitgangspunten Tijdens de interviews zijn er enkele noodzakelijke uitgangspunten vastgesteld. Leidend hierin zijn geweest het VisieTraject RWS en het Strategisch Plan Wat wil de Bouwdienst? Kernvraag is eigenlijk: Waar gaan we naar toe als Bouwdienst? 1. Opereren als ingenieursbureau; of 2. Initierend en controlerend deskundig ingenieursbureau; of 3. Alleen maar organiserend ingenieursbureau a la een Rail Infra Beheer of een Bouw en Woning Toezicht, alle inhoudelijke (voorontwerp/ontwerp/bestek/uitvoering) en controlerende taken uitbesteden. RWS Visie Traject in ogenschouw genomen lijkt een keuze voor 2, het initierend en controlerend deskundig ingenieursbureau. het meest opportuun voor de komende 4 a 5 jaar. Deze keuze sluit ook goed aan bij het begrip deskundig opdrachtgeverschap. De Bouwdienst is niet meer het productiebedrijf van weleer. De meerwaarde van de Bouwdienst zou dan moeten zitten in: Het kundig kunnen aansturen van publieke bouwwerken; de regisseursfunctie; Het kundig kunnen afwegen van alternatieven (de goede technische/economische keuzes maken); Voortraject, planstudie, verkenning en globaal ontwerpen; Als neutrale partij ingenieursbureaus, diensten/directies en aannemers laten samenwerken; Adviezen aan hogere en lagere overheden, discipline deskundigheid t.b.v. externe projectteams; Civiel technisch noviteiten inzetten, innovatie stimulerenen de risico's te calculeren; Senioriteit hebben, kortom boven de materie staan, een kundig gesprekspartner zijn Het gemeenschappelijk belang met de opdrachtgever (overheidsbelang); Lifecycle-optimalisatie van infrastructuur gericht op optimalisatie van het maatschappelijk rendement. Hoe komt de Bouwdienst aan de juiste expertise? Er zijn grofweg twee mogelijkheden om aan deze expertise te komen: Het kopen van de kennis (het zgn. Barcelona model) of jonge ingenieurs opleiden tot deskundige engineers die in de vele aandachtsgebieden van de Bouwdienst zijn in te zetten (het zogenaamde Ajax model). Eigenlijk is men het unaniem eens om het Ajax model toe te passen. De motivatie daarvoor is: Beste garantie m.b.t. instandhouding van deskundig opdrachtgeverschap; De juiste cultuur kan worden bewerkstelligd; Samenhang tussen de mensen; Negatief effect op vergrijzing van de organisatie; De slechte beschikbaarheid van externe deskundigen en de potentiele prijs die het heeft (inkoop moeilijk, duur en eindig); Positieve uitstraling, trots en herkenbaarheid.

8 Visie Technisch Rekenen bij de Bouwdienst Pagina 6/16 Voorwaarden hiervoor zijn: Kweekmogelijkheid hebben; Voldoende werk; Voldoende uitdaging in het werk; Jong talent kunnen aannemen en een scout mogelijkheid; Voldoende doorstroming; Arbeidssatisfactie; 'Club'liefde. Gegeven het voorgaande, kan als primair Bouwdienst doel worden geformuleerd: Het op peil houden van de juiste engineerings expertise om het aankomende werkpakket kundig te kunnen uitbesteden en kundig te kunnen controleren. Aangezien er tussen engineerings expertise en TR-middelen een belangrijke relatie ligt is met dit uitgangspunt deze nota opgezet., : Nota bene: Het is vaak die passieve kennis & kunde van engineering die de huidige projectleiders (en managers) succesvol laat opereren. Kortom als we praten over engineeringswerk, waaronder technisch rekenwerk valt, praten we over werk waarmee cruciale kennis wordt opgedaan! Het blijkt dat kennis & kunde voor een belangrijk deel wordt opgebouwd in een intensieve interne opleiding binnen de Bouwdienst.

9 Visie Technisch Rekenen bij de Bouwdienst Pagina 7/16 3. Beschouwing engineering Wat wordt verstaan onder engineering? Alle technische activiteiten die nodig zijn om de specificaties van een (civiel) kunstwerk vast te leggen en/of te toetsen v66r en na realisatie. Technisch Rekenen in de engineering. Onderkende technische activiteiten voorafgaand aan realisatie zijn: Opstellen programma van eisen (lopende het project zo nodig actualiseren); Risico analyse (lopende het project regelmatig actualiseren) (TR); Bepaling functioneel ontwerp (CAD + TR); Prijsbepaling (lopende het project van globaal naar gedetailleerd); Bepaling vormgeving en geometrie (CAD + TR); Dimensioneringsberekening (voor)ontwerpfase (TR); (Voor)ontwerptekeningen (CAD); Dimensioneringberekeningen Voorbereidingsfase (TR); Bestekstekeningen (CAD); Bestek; Detailberekeningen (TR); Detailtekeningen (CAD). Tijdens deze activiteiten is optimalisatie en innovatie mogelijk, gedacht moet worden aan: Nieuwe mate rial en; Nieuwe constructies en vormen; Schaal vergroting; Life-cycle aspecten. In de diverse engineerings fases wordt van grof naar fijn gewerkt, de zogenaamde: voorontwerp-, ontwerp-, besteks- & detail- tekeningen & berekeningen. Technisch Rekenen tijdens de engineering staat voor: Veiligheid van constructies; Betrouwbaarheid & verantwoordelijkheid; Innovatie. Kijkend naar de formatie opbouw van een ontwerpburo ligt de capaciteitsverdeling voor een gemiddeld Bouwdienst project (kunstwerk) ongeveer als volgt: Regel- en administratiefwerk / tekenwerk / rekenwerk = 50% / 30% / 20% Bouwdienst Rijkswaterstaat 2001

10 Visie Technisch Rekenen bij de Bouwdienst Pagina 8/16 Engineering vindt plaats in alle fasen voor, gedurende en na realisatie van een kunstwerk.in elke fase heeft de engineering zijn eigen karakteristiek. Voortraiect In het voortraject zitten engineerings activiteiten zoals het maken van haalbaarheid studies en het opstellen van programma's van eisen. Over het algemeen gaat het om het toepassen en combineren van opgedane engineeringskennis. Schetsen en kleine rekensommetjes maar ook risicoanalyses zijn noodzakelijk om te komen tot een referentie ontwerp. Indien het gaat om het meer visueel uitwerken van varianten wordt dit, over het algemeen, voorontwerp genoemd. Ook de activiteiten benodigd om PPS-en in gang te zetten zitten in het voortraject. Uitbesteding van bijbehorend rekenwerk ligt minder voor de hand. Voorontwerpfase Kan primair worden gezien als een ondersteunende activiteit aan het voortraject. Zo kan een referentieontwerp gezien worden als een voorontwerp. Het doel bij voorontwerpen is het kundig uitwerken van varianten. Het gaat hier om visualisatie (3D), eenvoudige rekensommen (meestal ID, denk ook aan het sigarenkistje rekenen) en het toepassen van ontwerp- en vuistregels. Soms is het nodig om op een detail in te zoomen, echter 3D tekenen is hier overigens niet automatische 3D rekenen. De voorontwerpfase doet luchtigjes aan, maar er wordt in werkelijkheid zeer veel expertise ingezet! De expertise die nodig is, meestal opgedaan in jaren lange ervaring in het ontwerp-, voorbereiding- en beheer & onderhoudsfase. Ook de zogenaamde noviteiten kennis (net ontwikkelde kennis) wordt hier toegepast. Het voorontwerp werk gebeurt nu eigenlijk op een 'houtje-touwtje' manier en kan omschreven worden als een creatieve chaos. Essentieel is vakbekwaamheid; kortom voorontwerp is het domein van deskundige engineers! Uitbesteding van rekenwerk ligt ook hier minder voor de hand. Voorontwerp is overigens meer conceptueel

11 Visie Technisch Rekenen bij de Bouwdienst Pagina 9/16 ontwerpen en minder construeren! Het starten en formuleren van eventuele Build & Design opdrachten vindt over het algemeen vanuit deze fase plaats. Ontwerpfase & voorbereidingsfase (besteksfase) Deze traditionele taken lopen tot en met het besteksgereed maken van bouwwerken. Het doen van een beperkte hoeveelheid van dit soort werk wordt essentieel geacht in de Ajax-gedachte; het is namelijk de kweekvijver van de Bouwdienst engineers. Uit deze kweekvijver ontstaan de kundige projectleiders, de kundige managers, de kundige specialisten en de kundige (voor)ontwerpers. De stelling van alle afdelingen is dat een gedeelte van dit soort werk moet blijven worden gedaan om expertise op te bouwen en te behouden. Over het algemeen worden perjaar een project per soort per afdeling uitgewerkt (DI en Nl). Voor WB ligt dit anders, echter ook hier leeft de gedachte dat er een kritieke grens is tussen zelf doen en uitbesteden, men moet dan denken aan een 20%-80% verhouding. Gevolg van het beperkt zelf doen is, dat met deze activiteiten financieel gezien niet geconcurreerd kan worden met het bedrijfsleven. Tijdens het zelf doen breekt voor de Bouwdienst medewerkers het moment aan om te leren, m.a.w. kennis ontwikkeling, de kweekvijver. In deze kweekvijver moet zelfs ruimte zijn voor het maken van rekenmodellen om het gevoel voor gedrag van kunstwerken in de 'vingers' te krijgen. Realisatiefase Ook wel uitvoering genoemd en gebeurt door de aannemer. In deze fase is de hoeveelheid rekenwerk voor de Bouwdienst tot een minimum beperkt. Alleen in het geval van calamiteiten wordt een beroep gedaan op de Bouwdienst engineers. In die gevallen moeten alle registers kunnen worden opengetrokken. Uiteraard zijn vaak ook controletaken noodzakelijk; die zijn echter apart als taak benoemd. Uitbesteding van het calamiteitenrekenwerk is niet echt aan de orde i.v.m. vereiste snelheid van rekenen en gevoeligheid van bijbehorende informatie. Beheer & Onderhouds fase De beheer- en onderhoudsfase van civiele kunstwerken behoort tot op heden en ook in de nabije toekomst tot de verantwoordelijkheid van de Regionale Directies, deze roepen echter t.b.v. rekenwerk aan deze kunstwerken de Bouwdienst in. Gedacht moet worden aan vragen over uitbreidingen, reparatie, speciale transporten en calamiteiten. In dit soort werk zitten veel leermomenten (life-cycle). Ook dit is het domein van de ervaren engineers. Kennis ontwikkelen en kennis toepassen zijn hier aan de orde. Ook hier vindt uitbesteding plaats, belangrijk is wel dat er intensief contact is tussen de partijen opdat de ontwikkelde kennis kan worden gedeeld. Bij voorkeur zouden dit soort activiteiten intern moeten gebeuren gezien, de bovenvermelde kennis ontwikkeling. Controle taak Ook wel toetsen genoemd. In de controlewerkzaamheden zitten alle activiteiten die nodig zijn om het uitbestede engineeringswerk te toetsen op juiste constructieve aannames, uitgangsspunten, juiste berekening en het juiste norm gebruik. Ook komt het voor dat rekenwerkzaamheden, die tijdens de uitvoering plaats vinden, moeten worden gecontroleerd (denk aan bekistings- en montage berekeningen). Deze werkzaamheden kunnen als core business worden opgevat in een markt-denken. Essentieel is dat deze activiteit onafhankelijk kan gebeuren, het gaat hier om de veiligheid van een kunstwerk. De tijd die nodig is voor dit soort werkzaamheden is ongeveer 10% tot 15% van de tijd die het ingenieursbureau nodig had om het Bouwdienst Rijkswaterstaat 2001

12 Visie Technisch Rekenen bij de Bouwdienst Pagina 10/16 engineeringswerk uit te voeren. Ook in de EKB aanpak zullen (deel)product-toetsen moeten worden uitgevoerd. 4. Civiel Technische Ontwikkelingen 4.1. Intern: Productstrategiee'n De productstrategieen leveren een zeer beperkt aantal directe aanknopingspunten. Deze aanknopingspunten zijn met name te vinden in nieuw te ontginnen disciplines, er wordt echter vaak verwezen naar standaard te verkrijgen software. Indirect zijn er meer aanknopingspunten (middels de proces benadering, met als gevolg accent verschuiving in engineerings-takenpakket). De indirecte aanknopingspunten zijn verwerkt in het vorige hoofdstuk; beschouwing engineering Extern: Civiel Technische noviteiten De volgende civiel technische ontwikkelingen met een relatie naar Technisch Rekenen zijn onderkent: Verbeterde materialen (met name Hoge Sterkte Beton); Nieuwe materialen (met name kunststof, aluminium); Nieuwe bouwmethoden (met name boren van tunnels); Verbeterde bouwmethoden; Risicoanalyse van kunstwerken (betrouwbaarheid, foutenbomen); Materiaal- en belastingnormen conform Eurocode (Europese regelgeving); Verbeterde ontwerptechnieken. Benodigde aanpassingen in TR software worden vaak via de CUR en gebruikersgroepen in de Nederlandse TR software doorgevoerd. Deze aanpassingen gaan echter in evolutionair tempo. Van oudsher draagt de Bouwdienst op diverse niveaus bij aan de aanpassing van de GWWrekensoftware. Ook in de toekomst zal er een beroep worden gedaan op de Bouwdienst, er zal wellicht een andere rol moeten worden aangenomen, in een markt-denken namelijk 'De Bouwdienst initieert en stimuleert de markt'. Speciaal aandachtsaspect bij dit soort ontwikkelingen zal de controleerbaarheid van resultaten betreffen. (ref. controle taak) 5. ICT trends en ontwikkelingen 5.1 Internet Meest 'Hot' in deze hoek is E-business; voor Bouwdienst TR zou dit alleen slaan op het digitaal uitwisselen van bestanden en de daarbij benodigde gebruik van defacto standaarden. Wat voor impact (voordelen) zou 'the World Wide Web* verder op TR kunnen hebben: Eenvoudig kunnen zoeken en vinden van (nieuwe) speciale/specifieke tools; De neutrale Graphical User Interface (GUI). Vroeg of laat draait alles via een browser (bv Netscape) en is locatie van applicaties geen issue meer (zie volgende punt); Applicaties remote (niet op de huidige locatie) gebruiken via zogenaamde Application Service Providers; Eenvoudig kunnen uitwisselen van modellen (E-business) en 'concurrent engineering"', (met meerder mensen tegelijk, onafhankelijk van locatie aan een model werken). Dit laatste is echter meer op CAD werkzaamheden van toepassing; Vakspecifieke (wereldwijde) discussiegroepen, -> kennis opbouw/deling;

13 Visie Technisch Rekenen bij de Bouwdienst Pagina 11/16 Virtueel leren, ook wel E-learning of distance learning, van het gebruik van een TR applicatie (video techniek/multimedia), kortom een cursus Just in Time; Web-Help, elektronische Helpdesks; Alleen nog maar elektronische handleiding; Betaal wat gebruikt wordt (net als vroeger!). Punten die de voordelen ietwat zullen afremmen, dan wel nuanceren: Performance over het net, wellicht in de toekomst met internet2 opgelost; Welke kwaliteit/betrouwbaarheid heeft de gebruikte software?; Hoe krijgt men het vertrouwen in de te gebruiken TR-applicatie (opleidingsaspect); De betalingsproblematiek. Het moge duidelijk zijn dat er nu en in de toekomst met name in de faciliterende en ondersteunende sfeer veel meer mogelijk zal zijn. Echter het remote gebruiken van TR-software zal een louter economisch en technisch vraagstuk zijn. Diversiteit in gebruik kan toenemen, maar zal vanwege de 'vertrouwenskwestie' (vertrouwen in resultaten) geen gigantische vormen aannemen. TR-software zal langzaam migreren naar een nieuwe Web-enabled softwaregeneratie. 5.2 Platformen Onder een platform wordt verstaan een computer met het daarbij behorende besturingssysteem (b.v. een PC met Windows 95) Een ander belangrijk issue is de integratie van platformen. Bij CAD is dit (nog) zo'n punt, bij TR is dit al vijf jaar geleden opgelost. Door het juist inzetten van connectivity tools kunnen alle TRgereedschappen vanaf een standaard Bouwdienst PC worden gedraaid. Ook in de toekomst zal dit een aandachtspunt blijven. 5.3 Document Management Systems Een ander item zijn Document Management Systems (DMS). Het CAD functioneel deelgebied heeft een dergelijk systeem, onder de noemer CADOBE, reeds ingevoerd en houdt met dit systeem het tekeningen productieproces onder controle. Gedacht moet worden aan vragen als 'Welke versie van de tekening is de juiste versie?, Welke documenten horen bij deze tekening?'. Voor technisch rekenen zou een DMS een heel ander doel hebben, meer gericht op het verleden (de Beheer & Onderhouds taak), 'Welke uitgangspunten zijn er gebruikt bij de berekening van de brug', 'Hoe hebben we de constructie toen geschematiseerd'. Niet het hergebruik van data staat centraal maar welke (reken) informatie kan ik onttrekken aan dat gene wat reeds geengineerd is (leerpunten). In het vakjargon wordt de sprekende term 'corporate memory' gebruikt. 5.4 Workflow Management De essentie van workflowmanagement, of in het Nederlands "werkstroombesturing", ligt in de scheiding die wordt gemaakt tussen de uitvoering en de besturing van operationele activiteiten. In de logistieke dienstverlening wordt het al jaren toegepast. Workflow kijkt vanuit een logistieke invalshoek naar gegevensverwerkende processen. Aangezien bij de uitvoering van rekenwerk vaak maar 6en individu betrokken is, is het voor rekenwerk sec geen issue. Alleen in het totaal van de engineerings activiteiten is de werkstroombesturing van belang. Er ligt geen TR focus op dit fenomeen.

14 Visie Technisch Rekenen bij de Bouwdienst Pagina 12/ Rekensoftware in de markt Wanneer de ontwikkeling van de belangrijkste Bouwdienst TR programma's in een 'bollenschema', met een as general-purpose versus special-purpose en een as junior engineer versus senior engineer, worden geplaatst ontstaat het volgende plaatje: ' - Special-purpose General-purpose Wat kunnen we hier uit afleiden? Over het algemeen kan worden gesteld dat special-purpose (TR-software voor een specifiek engineeringsfenomeen) de focus is van de TR-software ontwikkel markt. Duidelijk is ook dat er voor de verschillende producten een grotere afstand bestaat tot het predikaat special-purpose. Bijvoorbeeld Plaxis maakt nu op basis van zijn generieke op grondmechanica gerichte eindige elementen methode programma een PLAXIS 3D Tunnel special. Overigens sluit special-purpose software, over het algemeen, beter aan bij de kweekvijver gedachte, het vertrouwen in dit soort software wordt sneller gecreeerd omdat er simpelweg minder mogelijkheden zijn. Het leren wordt versneld, de engineer krijgt meer aandacht voor de constructieve know-why dan voor de applicatie gerelateerde know-how! Verder is bij de Nederlandse softwarebouwers samenwerking de trend. Zo is er o.a. samenwerking in tussen SCIA W+B en GeoDelft, TNO en Plaxis bv en SCIA W+B en TNO. Het gaat hier niet om fusies maar om het gezamenlijk op de markt brengen van producten. Tot nog toe zijn er nog geen producten van betekenis gelanceerd. Wel zijn er merkbaar Gentlemen's agreements en onderlinge verkoopkanaal benutting. Verder kan gemeld worden dat de aanpassing van TR-software aan nieuwe computeromgevingen en besturingssystemen zeer traag verlopen. Een voorbeeld: Windows 95 bestaat al ruim vijf jaar, echter dit jaar pas kunnen we beschikken over belangrijke rekenprogramma's die volledig gebruik maken van alle mogelijkheden van het vermelde Operating System (OS). Bij deze mogelijkheden moet gedacht worden aan grafisch interactief bewerken en verwerken van gegevens en het eenvoudig uitwisselen van deze gegevens binnen de (TR) applicaties draaiend op het OS. 5.6 Integrated Engineering Ook wel aangeduid met CAE, Computer Aided Engineering. Gei'ntegreerd rekenen en tekenen is altijd veel belovend geweest, succesvol in met name sectoren met hoge productieaantallen. Op de Nederlandse markt bestaan voor het GWW werk geen tools op dit gebied. Dit soort tools zijn

15 Visie Technisch Rekenen bij de Bouwdienst Pagina 13/16 echter wel te vinden in de staal prefab industrie en werktuigbouwkundige / scheeps-bouwkundige sector. Deze tools zijn over het algemeen niet generiek toepasbaar. Met name Solid Modelling met geintegreerde 3D 'reken-solvers' worden ingezet in de werktuigbouwkundige sector, toepassingen op betongebied zijn nog niet gerealiseerd. Dit heeft waarschijnlijk te maken met de niet-homogene materiaal eigenschappen van beton. Echt CAE is vaak maatwerk en er is meestal een (business) proces redesign op touw gezet om het e.e.a. in te passen in de organisatie. Kenmerk van de bedrijven die CAE inzetten is operational excelence en maatwerkbedrijven (ref. model Treacy & Wiersema) met een laat 'ontkoppelpunt' (prefab industrie). Altijd aan de orde zijn grote productie aantallen. Binnen de Bouwdienst ontwerpbureaus lijkt er weinig geloof in de mogelijkheden van integrated engineering. Gewezen wordt op het feit dat we geen productie organisatie (meer) zijn. Een andere technische reden waarom getwijfeld wordt aan de kracht van integrated engineering, is dat het niveau van detailleren in tekeningen altijd anders is, dan benodigd voor het rekenwerk. Voor het civiel rekenwerk zijn alleen hart- en systeemlijnen nodig. Tevens neigt dit soort software naar een hoog black-box gehalte, wat door velen als onwenselijk wordt ervaren (weten wat er gebeurt). Het voorgaande in ogenschouw genomen zal integrated engineering bij TR met name draaien om basale data uitwisseling tussen tekenen en rekenen, voor complete geintegreerde maatwerk producten lijkt vooralsnog in het ontwerp/besteksdomein geen plaats. Integrated engineering zal, in een breder perspectief, wellicht wel in het voorontwerp een belangrijk issue kunnen worden. Gedacht moet dan worden aan ontsluiten van kentallen van de bedrijfsbureaus en het aanwenden van reken/teken vuistregels. Tegelijkertijd is het daarmee veel minder traditioneel Technisch Rekenen. 6. Invulling door Technisch Rekenen Producten specifiek: Hoe kunnen de benodigde TR-middelen getypeerd worden op basis van de geschetste engineeringstaken en toegekende 'gewichten': Voorontwerp/voortraject: lichte (integrale) rekentools (neergeslagen kennis) vuistregels/ontwerpregels koppeling met bedrijfsbureau-gegevens + 3D visualisatie mogelijkheid en de mogelijkheid om op een onderdeel in te zoomen; Ontwerp: Markt conforme generieke tools met het accent op het educatieve element en indien mogelijk samenwerken met grote ingenieursbureaus om deze tools te verwezenlijken (een goed educatief tool draagt in zich een goede controle mogelijkheid); Uitvoering, Beheer & Onderhoud: lichte generieke maar ook zware minder generieke tools (calamiteiten); Controle: dedicated, snelle, liefst eenvoudige tools (special purpose) met accent op het educatieve element.

16 Visie Technisch Rekenen bij de Bouwdienst Pagina 14/16 Producten algemeen: Software met een laag black-box gehalte; Software met een korte leercurve; Met name risicoanalyse (milieu/constructies) zit veel ontwikkeling; Ontwikkeling samen doen met de grote bedrijven in GWW sector; geen eigenaar worden van producten; Basale data-uitwisseling tussen tekenwerk en rekenwerk moet een aandachtspunt zijn bij aanschaf en nieuwbouw van CAD en TR applicaties; Markt stimuleren. Facilitering (Kennis & Kunde) Zoals al eerder aangegeven is de engineerings kennis ontwikkeling essentieel voor kundig opereren in het enigneeringsveld als projectleider of disciplineleider in diverse stadia van een bouwproject. De verantwoordelijkheid hiervoor ligt primair bij de ontwerp afdelingen. Het is echter wel zo dat vanuit het programmabureau Technisch Rekenen faciliterend kan worden opgetreden. Gedacht moet worden aan: Introductie nieuwe TR-applicaties; Organiseren opleidingen bestaande en nieuwe TR-applicaties; Organiseren Know-How sessies; Technische Voorlichtingen m.b.t. engineeringsaspecten van diverse projecten. Niet alleen de noviteiten; Inhoudelijke ondersteuning van gebruik TR applicaties op de werkplek; Opgang brengen van communicatie tussen TR-gebruikers; 'In de lucht' houden cruciale TR-software; Ondersteunen bij expliciteren van ontwerpregels naar vuistregels; Faciliteren bij het ontwikkelen van 'eigen' modellen t.b.v. kennis behoud en ontwikkeling (Mathcad, Excel, Visual Basic for Applications, etc.); Wie weet waarvan; expertise kunnen vinden {Yellow Pages); Wanneer is iets eerder gedaan (corporate memory); Stimuleren van kennis deling (b.v. een boekenbon voor de spreker op een Technische Voorlichting); Marktontwikkelingen volgen. Algemene aandachtspunten Bouwdienst: Niet alleen vanuit defensieve houding bodyshoppen naar HSL/WST en eventueel bedrijfsleven (onderzoek mogelijkheden); Waardering engineer, de autodidact en de kennisdeler; Ontwerp uitgangspunten vastleggen; Inspirerende werkomgeving; Een kundig projectleider huur je niet makkelijk in! Een rekenaar of tekenaar (engineer) daarentegen wel. Echter een kundig projectleider ontwikkelt de Bouwdienst zelf uit een ervaren engineer!; Job-rotation over de verschillende afdelingen van de dienst (bijv. NI-PD en DI-PD, WB-PD); Ontwikkel een standpunt over zware mechanica & numerieke analyses.

17

18 Visie Technisch Rekenen bij de Bn ll»rii m.«pagina 15/16 7. Samenvatting, conclusie en aanbevelingen e D e ^ ^ als core business worden beschouwd in klant) het kundig uitvoerentan fssfs k p e t e n t i e < de erwaarde voor de Primair moeten worden ^ I r Z i T ^ Z T. u T 7 ^ kernco^ntentie zal & venueuwde C c W 6 ^ ^ ^ ^ h^staken. n d e r Kortom, om de traditioneel engineering ^r^xs^ h ^ Iheid met primair met 'productie ogen' moet worden 'hsl langnjk is echter dat dit werk Be moet worden 'bekeken'(opbouw ^ o r Z Z kenmsi ^ 7? "S" ' 6 d U C a t i e V e traditionele werk moet theoretische kenrnsom ezet worde I kerncompetentie). In dit actie-reactie gevoel bij kunstwerken 2 ^ ^ ^ ^ " m o e t e r k e M i S e u. duidelijk dat de TR-middelen hierbij een b ^ j S ^ T e i ^ S e n i ^ r i t e i t H e t De relatie tussen het Bouwdienst doel- s en de engmeenngstaken leenngstaken kan als vnlat volgt wor^veetg^y^ 3I ' r l e ren. e w con Kundig controlcren ( Kundig uitbesteden De kennis & kunde cycle van de engineering- C 6 n t r a a l ^ ^ e I d ^ ~ d e voor k e n & kunde. Voo'r de J ^ ^ ^ ^ ^ ^ T ^ ****** *** ** "' S activiteiten IJI e n JJJ, kennis toz^s kenms ontwikkeling & borging plaats in de P S m g c o m b i n a t IV,V, VI en VII. * vindt met name plaats in de activiteiten

19 Visie Technisch Rekenen bij de Bouwdienst Pagina 16/16 Voor Technisch Reken middelen zijn de belangrijkste aandachtspunten de komende jaren de voorontwerp- en controle tools. Ten behoeve van de ontwerp/bestek en beheer & onderhouds taken luidt het devies: gereedschappen consolideren en markt/omgevingen volgen. Ten behoeve van kennis & kunde ontwikkeling van de engineers zal actieve ondersteuning en opleiding tot de kernactiviteiten van het programmabureau Technisch Rekenen moeten behoren. De voeding voor civieltechnische noviteiten zal via Speurwerk & Ontwikkeling verlopen en het toekomstig op te richten Innovatie Advies Punt (IAP). Uitgewerkt levert dit de volgende speerpunten op: Faciliteer ontwerp & besteks en beheer & onderhouds rekenen, uit oogpunt van kennis ontwikkeling en uitwisseling (senioriteit); Thema van rekenen naar voorontwerpen, (what-if, expertise, kentallen, life-cycle benadering, prijsfje), plaatje, archief, kosten-bewust engineeren); Thema efficiente controleprogrammatuur, stimulering special-purpose programma's; Ten behoeve van ontwerp & besteks en beheer & onderhouds rekenen, zet Nederlandse defacto TR software (markt) in en stimuleer de ontwikkeling daarvan, maar ga geen exclusieve ontwikkeltrajecten in; Ten behoeve van kennis vastlegging, sluit aan bij het in wording zijnde Bouwdienst Document Management Systeem. Kijk voornamelijk naar de archief functie (inclusief classificatie en ontsluiting) en zorg voor een goede, geschikte zoek mogelijkheid; Volg en stimuleer GWW software ontwikkeling; Richt een steunpunt mechanica & numerieke analyse op t.b.v. kennis opbouw en kennis deling. Is er in de toekomst extra geld nodig? Nee, niet zo maar, het gaat hier om een betere focus op wat moet! Wel zal duidelijk zijn dat er voldoende capaciteit nodig is om een hoogwaardige facilitering 'in de lucht' te houden.

Implementatie BIM in Nederlandse civiele- en infrabouw

Implementatie BIM in Nederlandse civiele- en infrabouw Implementatie BIM in Nederlandse civiele- en infrabouw Bijdrage voor Ronde tafel gesprek BIM voor infra en civieltechniek Brussel, 25 maart 2015 Jan-Hein Poodt Hoofd Havens, Vaarwegen & Tunnels Grontmij

Nadere informatie

Competenties met indicatoren bachelor Civiele Techniek.

Competenties met indicatoren bachelor Civiele Techniek. Competenties met indicatoren bachelor Civiele Techniek. In de BEROEPSCOMPETENTIES CIVIELE TECHNIEK 1 2, zijn de specifieke beroepscompetenties geformuleerd overeenkomstig de indeling van het beroepenveld.

Nadere informatie

CMS Ronde Tafel. Cloud Continuity. Ir. Jurian Hermeler Principal Consultant

CMS Ronde Tafel. Cloud Continuity. Ir. Jurian Hermeler Principal Consultant CMS Ronde Tafel Cloud Continuity Ir. Jurian Hermeler Principal Consultant Introductie Quint Wellington Redwood Onafhankelijk Management Adviesbureau Opgericht in 1992 in Nederland Ruim 20 jaar ervaring

Nadere informatie

Virtual Design & Construction. Sneller, beter, slimmer

Virtual Design & Construction. Sneller, beter, slimmer Virtual Design & Construction Sneller, beter, slimmer Virtual Design & Construction Sneller, beter, slimmer Royal HaskoningDHV biedt u met Virtual Design & Construction (VDC) een unieke methode om integraal

Nadere informatie

BIM in de praktijk. Alexander Hoos / Kuijpers

BIM in de praktijk. Alexander Hoos / Kuijpers BIM in de praktijk Alexander Hoos / Kuijpers TVVL Eindedaglezing, 4 april 2016 Alexander Hoos Informatie Manager Even voorstellen Installatie bedrijf Kuijpers (www.kuijpers.nl) Kerntaken: Procesoptimalisatie,

Nadere informatie

WELKE PARTIJEN IN DE BOUW ZIJN BIM READY? BIM MATURITY SECTORANALYSE 2014

WELKE PARTIJEN IN DE BOUW ZIJN BIM READY? BIM MATURITY SECTORANALYSE 2014 WELKE PARTIJEN IN DE BOUW ZIJN BIM READY? BIM MATURITY SECTORANALYSE 2014 30 APRIL 2015 HANS VOORDIJK BIM MATURITY SECTORANALYSE 2014 BIM volwassenheid op zeven criteria Best practices in zeven deelsectoren

Nadere informatie

Infrastructuur. GEO-ONDERZOEK Relevante grond(water)parameters en bodemopbouw

Infrastructuur. GEO-ONDERZOEK Relevante grond(water)parameters en bodemopbouw Infrastructuur Advies en ondersteuning binnen de gehele infraketen GEO-ONDERZOEK Relevante grond(water)parameters en bodemopbouw GEO-INFORMATIE Actuele situatie van het project en de omgeving gedetailleerd

Nadere informatie

Oplossingsvrij specificeren

Oplossingsvrij specificeren Oplossingsvrij specificeren ir. J.P. Eelants, projectmanager Infrabouwproces CROW Samenvatting De methodiek van oplossingsvrij specificeren richt zich niet alleen op het formuleren van functionele eisen.

Nadere informatie

BIM Laatste BIM ontwikkelingen efficiency, kwaliteit en euro s. A.M. Slockers Admea / Smits van Burgst

BIM Laatste BIM ontwikkelingen efficiency, kwaliteit en euro s. A.M. Slockers Admea / Smits van Burgst BIM Laatste BIM ontwikkelingen efficiency, kwaliteit en euro s A.M. Slockers Admea / Smits van Burgst Voorstellen Anton Slockers Directeur Admea / Smits van Burgst Admea is onderdeel van de Smits van Burgst

Nadere informatie

Standaardisering..Waarom? Vanuit het oogpunt van de installateur. Alexander Hoos 09 mei 2016

Standaardisering..Waarom? Vanuit het oogpunt van de installateur. Alexander Hoos 09 mei 2016 Standaardisering..Waarom? Vanuit het oogpunt van de installateur Alexander Hoos 09 mei 2016 Even voorstellen Alexander Hoos Informatiemanager Technisch dienstverlener Kuijpers (www.kuijpers.nl) Kerntaken:

Nadere informatie

Canon s visie op digitale transformatie van organisaties. you can

Canon s visie op digitale transformatie van organisaties. you can Canon s visie op digitale transformatie van organisaties you can Digitale transformatie van organisaties Als we kijken naar de belangrijkste ontwikkelingen op het gebied van communicatie in de afgelopen

Nadere informatie

Doel ITANNEX: Verbeteren van de kwaliteit van de bebouwde omgeving en van het proces waarmee het ontworpen, gerealiseerd en beheerd wordt

Doel ITANNEX: Verbeteren van de kwaliteit van de bebouwde omgeving en van het proces waarmee het ontworpen, gerealiseerd en beheerd wordt Doel ITANNEX: Verbeteren van de kwaliteit van de bebouwde omgeving en van het proces waarmee het ontworpen, gerealiseerd en beheerd wordt Aannemers Architectenbureaus Ingenieurs- en Adviesbureaus Installateurs

Nadere informatie

Innovatief opdrachtgeverschap

Innovatief opdrachtgeverschap Innovatief opdrachtgeverschap CBZ Bouwdag Verpleging en Verzorging Bussum, 6 maart 2008 Inhoud TNO en innovatief opdrachtgeverschap Waarom geïntegreerd contract? Wat kunnen we leren uit andere sectoren?

Nadere informatie

Bedrijfssystemen vervangen door Slim Software Nabouwen

Bedrijfssystemen vervangen door Slim Software Nabouwen Bedrijfssystemen vervangen door Slim Software Nabouwen Codeless White Paper Roland Worms, Directeur Wouter van der Ven, Lead Software Architect Inhoudsopgave 1. Introductie 2. Het IT dilemma. Als standaard

Nadere informatie

Technicus onderwijs- en onderzoekgebonden - profiel O

Technicus onderwijs- en onderzoekgebonden - profiel O Technicus onderwijs- en onderzoekgebonden - profiel O Doel Ontwerpen, ontwikkelen en (doen) vervaardigen van apparatuur/instrumenten, installaties en (ICT-) systemen, binnen de doelstellingen van de dienst/afdeling

Nadere informatie

Cloud vraagt om een ander type datacenter- en IT-manager. Ben Meesters, SPIE ICS

Cloud vraagt om een ander type datacenter- en IT-manager. Ben Meesters, SPIE ICS Cloud vraagt om een ander type datacenter- en IT-manager Ben Meesters, SPIE ICS Vernieuwing van onze steden Ontwikkeling van gerichte oplossingen voor groeiende behoeften op het gebied van energieprestatie,

Nadere informatie

KENSINGTON Business Intelligence

KENSINGTON Business Intelligence De formule voor vooruitgang... Kensington B.I. geeft de formule om uw bedrijf nog beter te besturen... De cockpitsoftware verschaft u alle informatie die u nodig heeft voor het besturen van uw bedrijf.

Nadere informatie

Het Digitale Huis. Samenwerkende software voor de bouw

Het Digitale Huis. Samenwerkende software voor de bouw Het Digitale Huis Samenwerkende software voor de bouw Het Digitale Huis is het eerste en grootste BIM-software project in Nederland. Uniforme Bouwdeelbibliotheek Het is bovendien het enige project dat

Nadere informatie

Agenda 26-4-2009. Wat zijn de gevolgen van Cloud en Gridcomputing voor de gebruikersorganisatie en de beheersfunctie.

Agenda 26-4-2009. Wat zijn de gevolgen van Cloud en Gridcomputing voor de gebruikersorganisatie en de beheersfunctie. Wat zijn de gevolgen van Cloud en Gridcomputing voor de gebruikersorganisatie en de beheersfunctie. John Lieberwerth Agenda Even voorstellen Cloud Computing De tien Plagen Gebruikersorganisatie en ICT

Nadere informatie

Dataopwerkingsprojecten 'zichtbaar' onder controle

Dataopwerkingsprojecten 'zichtbaar' onder controle Dataopwerkingsprojecten 'zichtbaar' onder controle Visualisatie ten behoeve van projectaanpak en datakwaliteit Maurice Willemsen en Joery Korobejnik Spatial Eye en Enexis Asset Management maurice.willemsen@spatial-eye.com

Nadere informatie

Internationaal sterk, lokaal betrokken. Nederland - Bulgarije - Duitsland - Ghana - Ierland - Polen - Turkije. www.bartels.nl

Internationaal sterk, lokaal betrokken. Nederland - Bulgarije - Duitsland - Ghana - Ierland - Polen - Turkije. www.bartels.nl Internationaal sterk, lokaal betrokken Nederland - Bulgarije - Duitsland - Ghana - Ierland - Polen - Turkije www.bartels.nl Klantgericht Betrouwbaar Flexibel Praktisch Gerenommeerd Onze kracht: internationaal

Nadere informatie

Portal Planning Process

Portal Planning Process BROCHURE Portal Planning Process SAMENWERKEN AAN EEN WAARDEVOL PORTAAL BROCHURE PORTAL PLANNING PROCESS 2 Axians PORTAL PLANNING PROCESS BROCHURE Inhoud Introductie 4 3 Portal Planning Process 5 4 Uitdagingen

Nadere informatie

Portal als infrastructuur voor gepersonaliseerde dienstverlening

Portal als infrastructuur voor gepersonaliseerde dienstverlening Portal als infrastructuur voor gepersonaliseerde dienstverlening Onafhankelijke diensten......veilig, gebundeld en gepersonaliseerd voor.....alle doelgroepen... Klanten Informatie Communicatie Back-office

Nadere informatie

Introductie Rekensoftware RFEM

Introductie Rekensoftware RFEM KOPPELING Integratie TUSSEN Rekenen RFEM en EN Tekenen AUTOCAD Introductie Rekensoftware RFEM RFEM Nederland, verdeler van Dlubal Software GmbH Ing. Emiel Peltenburg MSEng, RC Een van de grootste leveranciers

Nadere informatie

Optimaal benutten, ontwikkelen en binden van aanwezig talent

Optimaal benutten, ontwikkelen en binden van aanwezig talent Management Development is een effectieve manier om managementpotentieel optimaal te benutten en te ontwikkelen in een stimulerende en lerende omgeving. De manager van vandaag moet immers adequaat kunnen

Nadere informatie

Whitepaper. Outsourcing. Uitbesteden ICT: Wat, waarom, aan wie en hoe? 1/6. www.nobeloutsourcing.nl

Whitepaper. Outsourcing. Uitbesteden ICT: Wat, waarom, aan wie en hoe? 1/6. www.nobeloutsourcing.nl Uitbesteden ICT: Wat, waarom, aan wie en hoe? 1/6 Inhoud Uitbesteden ICT: Wat, waarom, aan wie en hoe? 3 Relatie tussen ICT en 3 Outsourcen ICT: Wat? 3 Cloud Services 3 Service Level Agreement 3 Software

Nadere informatie

Gids voor werknemers. Rexel, Building the future together

Gids voor werknemers. Rexel, Building the future together Gids voor werknemers Rexel, Building the future together Editorial Beste collega s, De wereld om ons heen verandert snel en biedt ons nieuwe uitdagingen en kansen. Aan ons de taak om effectievere oplossingen

Nadere informatie

Aanpak Duurzaam GWW- Aan de slag!

Aanpak Duurzaam GWW- Aan de slag! Aanpak Duurzaam GWW- Aan de slag! Johan van Dalen, ProRail, Cindy de Groot, Provincie Zuid-Holland Esther Veendendaal, RVO 5 juni 2014 Ontstaan van Duurzaam GWW Het begon met Duurzaam Inkopen Nu verder

Nadere informatie

MOBILITEIT MOGELIJK MAKEN

MOBILITEIT MOGELIJK MAKEN MOBILITEIT MOGELIJK MAKEN ONS DNA Op een plek die duizenden jaar terug werd gedomineerd door een ruige delta van wind, duinen en zee bevindt zich nu ons welvarende Nederland. De ontwikkeling van ons land

Nadere informatie

Canon s visie op digitale transformatie van organisaties. you can

Canon s visie op digitale transformatie van organisaties. you can Canon s visie op digitale transformatie van organisaties you can Digitale transformatie van organisaties Als we kijken naar de belangrijkste ontwikkelingen op het gebied van communicatie in de afgelopen

Nadere informatie

Nieuwe dimensies in gebruikerservaring en design

Nieuwe dimensies in gebruikerservaring en design Nieuwe dimensies in gebruikerservaring en design Vanaf Planon Accelerator 6.0 en Planon Software Suite Release 2014 Een innovatieve specialist met dertig jaar ervaring in het IWMSdomein Een partner die

Nadere informatie

We zien een datagedreven wereld vol kansen. Toepassingscentrum voor big data oplossingen

We zien een datagedreven wereld vol kansen. Toepassingscentrum voor big data oplossingen We zien een datagedreven wereld vol kansen Toepassingscentrum voor big data oplossingen We zien succesvolle organisaties groeien door big data 50% van de meest succesvolle organisaties Volg ons op twitter:

Nadere informatie

BOM s horen niet in spreadsheets

BOM s horen niet in spreadsheets BOM s horen niet in spreadsheets Innoveer met vertrouwen, wetende dat iedereen de juiste versie heeft van de BOM. Alles wat je nodig hebt om je product te bouwen De bill of materials (BOM) bevat de onderdelen

Nadere informatie

Renovatie Transport logistiek industrie

Renovatie Transport logistiek industrie Renovatie Transport logistiek industrie WWW.VOORTMANDAKENWAND.NL 01 introductie Er kunnen diverse redenen zijn om het dak en de wanden (gebouwschil) van bestaande bedrijfsruimtes te herstellen en/of te

Nadere informatie

VIDEO-CONFERENCING IN DE NETWERKSCHOOL: ONDERZOEK EN AANBEVELINGEN

VIDEO-CONFERENCING IN DE NETWERKSCHOOL: ONDERZOEK EN AANBEVELINGEN VIDEO-CONFERENCING IN DE NETWERKSCHOOL: ONDERZOEK EN AANBEVELINGEN 1 De Netwerkschool ROC Nijmegen onderzocht de toepassingsmogelijkheden van videoconferencing in de Netwerkschool. Er werd zowel marktonderzoek

Nadere informatie

Veranderende informatiebehoefte bij opdrachtgevers in de bouw

Veranderende informatiebehoefte bij opdrachtgevers in de bouw Veranderende informatiebehoefte bij opdrachtgevers in de bouw Prof.dr.ir. Marleen Hermans Leerstoel Publiek opdrachtgeverschap in de bouw, TU Delft Managing Partner, Brink Management & Advies mede mogelijk

Nadere informatie

Voorwoord. In deze brochure geven wij u inzicht in de branche en de rol van NLingenieurs als haar vertegenwoordiger.

Voorwoord. In deze brochure geven wij u inzicht in de branche en de rol van NLingenieurs als haar vertegenwoordiger. Voorwoord De Nederlandse advies- en ingenieursbranche levert innovatieve en duurzame oplossingen voor de Nederlandse en internationale samenleving. De branche is bepalend geweest voor het ontstaan van

Nadere informatie

Peter de Haas peter.dehaas@breinwave.nl +31655776574

Peter de Haas peter.dehaas@breinwave.nl +31655776574 Peter de Haas peter.dehaas@breinwave.nl +31655776574 business context Innovatie Platform Klantinteractie Klantinzicht Mobiel Social Analytics Productiviteit Processen Integratie Apps Architectuur Wat is

Nadere informatie

zorgeloos werken in de cloud

zorgeloos werken in de cloud metacom cloud functionele mogelijkheden zorgeloos werken in de cloud vanmeijel.nl bouwen kan simpeler Metacom is één van de meest bedrijfskritische applicaties binnen uw organisatie. De beschikbaarheid,

Nadere informatie

Koning & Hartman maakt het verschil

Koning & Hartman maakt het verschil Koning & Hartman maakt het verschil KH Smart Manufacturing KH Smart Manufacturing Smart Made Simple Smart Made Simple Nieuwe technologieën volgen elkaar steeds sneller op en leiden tot nieuwe concepten,

Nadere informatie

Factsheet SECURITY SCANNING Managed Services

Factsheet SECURITY SCANNING Managed Services Factsheet SECURITY SCANNING Managed Services SECURITY SCANNING Managed Services We maken inzichtelijk op welke punten u de beveiliging van uw applicaties en infrastructuur kunt verbeteren. Met onze Security

Nadere informatie

Architectuurredeneermodel Afgewogen keuzes maken

Architectuurredeneermodel Afgewogen keuzes maken Architectuurredeneermodel Afgewogen keuzes maken Robert Deckers SASG okt 2012 v3 Architectuur: technologie in perspectief Klantbehoefte Toepassing Systeem T 2 Vele wegen die naar ergens leiden Bewuste

Nadere informatie

Michigan State University inkoopbenchmarkmodel

Michigan State University inkoopbenchmarkmodel pag.: 1 van 5 Michigan State University inkoopbenchmarkmodel In 1993 is Professor R. Monczka aan de Michigan State University (MSU) een benchmarking initiatief gestart, waarin circa 150 (multinationale)

Nadere informatie

Van Samenhang naar Verbinding

Van Samenhang naar Verbinding Van Samenhang naar Verbinding Sogeti Page 2 VAN SAMENHANG NAAR VERBINDING Keuzes, keuzes, keuzes. Wie wordt niet horendol van alle technologische ontwikkelingen. Degene die het hoofd koel houdt is de winnaar.

Nadere informatie

Eigen logo. Welkom. Beheer van bekabeling vanuit het gezichtsveld met een praktijk gerichte blik

Eigen logo. Welkom. Beheer van bekabeling vanuit het gezichtsveld met een praktijk gerichte blik Welkom Beheer van bekabeling vanuit het gezichtsveld met een praktijk gerichte blik Binnen het beheer van datacenters speelt bekabeling en de passieve infrastructuur een steeds belangrijkere rol. De vraag

Nadere informatie

Warehouse Management Systems vandaag en morgen

Warehouse Management Systems vandaag en morgen Warehouse Management Systems vandaag en morgen Ervaringen vanuit het internationale pakketonderzoek IPL / IML Oliver Wolf, René van den Elsen MTL - Team warehouse logistics -http://www.warehouse-logistics.com

Nadere informatie

Rijkspas: veiligheid en flexibiliteit. ID-ware, C. Borgmann, MSc Heerhugowaard 24 november 2011

Rijkspas: veiligheid en flexibiliteit. ID-ware, C. Borgmann, MSc Heerhugowaard 24 november 2011 Rijkspas: veiligheid en flexibiliteit ID-ware, C. Borgmann, MSc Heerhugowaard 24 november 2011 24-11-2011 Profile Consultancy Services State of the art software solutions Project implementation Life-cycle

Nadere informatie

Visie op co-sourcing

Visie op co-sourcing Visie op co-sourcing Ed Holtzer Manager Managed Services Meerdere functies bij diverse IT- en adviesorganisaties. O.a. sales manager, (business) consultant, projectleider en programmamanager in profit

Nadere informatie

Engineering in de Praktijk

Engineering in de Praktijk Engineering in de Praktijk Rick de Jong afdelingshoo fd Werktuigbo uwku nde Iv Industrie Sterk Innovatief, out-of-the-box oplossingen en creatief met ideeën 1949-1982 1983-1994 2003-2007 2008 2011> Ingenieurs-

Nadere informatie

Voorsprong door gebundelde kennis

Voorsprong door gebundelde kennis Advies- en ingenieursbureau dhv.nl Voorsprong door gebundelde kennis samenwerking bij complexe mobiliteitsprojecten Altijd een oplossing verder Een opdrachtgever met raad en daad bijstaan betekent meer

Nadere informatie

building your digital world WAAROM WAT & HOE PRODUCTEN

building your digital world WAAROM WAT & HOE PRODUCTEN building your digital world WAAROM WAT & HOE PRODUCTEN Tizio is een multidisciplinair softwarebureau in de ruimste zin van het woord. Wij ontwerpen en ontwikkelen alle soorten websites en software. Websites

Nadere informatie

Ingenieurs & BIM. 27 januari 2012

Ingenieurs & BIM. 27 januari 2012 Ingenieurs & BIM 27 januari 2012 Even voorstellen Dik Spekkink adviesbureau voor bouwprocesinnovatie Kwaliteitszorg Bouwprocesinnovatie ICT-beleid in de bouw Veiligheid & Gezondheid BIM Spekkink C&R en

Nadere informatie

Open BIM. samenwerken aan een Bouw Informatie Model. 2 e BIM PRAKTIJKDAG, 15 oktober 2014, Ter Elst Edegem

Open BIM. samenwerken aan een Bouw Informatie Model. 2 e BIM PRAKTIJKDAG, 15 oktober 2014, Ter Elst Edegem Open BIM samenwerken aan een Bouw Informatie Model 2 e BIM PRAKTIJKDAG, 15 oktober 2014, Ter Elst Edegem Innovaties die het leven mooier, makkelijker en vooral leuker maken! Ingenieur met voorliefde voor

Nadere informatie

Richtlijnen voor het ontwerpen een Intranetportal Door Bas Fockens

Richtlijnen voor het ontwerpen een Intranetportal Door Bas Fockens Richtlijnen voor het ontwerpen een Intranetportal Door Bas Fockens Copyright Datacon www.datacon.nl Wat is een intranetportal? Een intranet is een online gepersonaliseerde en geïntegreerde toegang tot

Nadere informatie

Imtech Engineering Support Center

Imtech Engineering Support Center Imtech Engineering Support Center Imtech Engineering Support Center Deskundig partner in engineeringactiviteiten Technologische ontwikkeling Onze samenleving wordt steeds afhankelijker van techniek. Ingenieursafdelingen

Nadere informatie

Dragon1 EA Tool. Business case webbased EA tool. Een webbased EA tool geschikt voor elke architectuurmethode!

Dragon1 EA Tool. Business case webbased EA tool. Een webbased EA tool geschikt voor elke architectuurmethode! Dragon1 EA Tool Business case webbased EA tool Een webbased EA tool geschikt voor elke architectuurmethode! uw organisatie, datum, versie #.#, documentstatus eigenaar/budgetverantwoordelijke: Kies op deze

Nadere informatie

Technicus onderwijs- en onderzoekgebonden - profiel V

Technicus onderwijs- en onderzoekgebonden - profiel V onderzoekgebonden - profiel V Doel Vervaardigen, installeren en onderhouden van apparatuur/instrumenten, installaties en (ICT- )systemen, alsmede leveren van een bijdrage aan de ontwikkeling hiervan, binnen

Nadere informatie

Memo. Geachte contactpersoon, invuller,

Memo. Geachte contactpersoon, invuller, Memo Deloitte Consulting B.V. Laan van Kronenburg 2 1183 AS Amstelveen Postbus 300 1180 AH Amstelveen Nederland Tel: 088 288 2888 Fax: 088 288 9709 www.deloitte.nl Behandeld door: Datum: Michel Hummel

Nadere informatie

Storingscontract. HVL Service, Onderhoud en Beheer

Storingscontract. HVL Service, Onderhoud en Beheer Uw samenwerking met HVL Service, Onderhoud en Beheer kan in verschillende contractvormen worden vastgelegd. Samen stellen wij een gedetailleerd onderhoudsplan op en formuleren wij een overeenkomst op maat,

Nadere informatie

Praktijkinstructie Oriëntatie op de informatie-analyse 4 (CIN08.4/CREBO:50131)

Praktijkinstructie Oriëntatie op de informatie-analyse 4 (CIN08.4/CREBO:50131) instructie Oriëntatie op de informatie-analyse 4 (CIN08.4/CREBO:50131) pi.cin08.4.v2 ECABO, 1 september 2003 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden vermenigvuldigd, overgenomen, opgeslagen

Nadere informatie

output management www.advanced-forms.com

output management www.advanced-forms.com output management www.advanced-forms.com Advanced-Forms Advanced-Forms is een state-of-the-art, gebruiksvriendelijke- en flexibele outputmanagementoplossing voor bedrijven van elke grootte. Met Advanced-Forms

Nadere informatie

sales performance Guided Buying software for customer specific solutions Bas Könst

sales performance Guided Buying software for customer specific solutions Bas Könst Guided Buying software for customer specific solutions Bas Könst Visie Quootz ontwikkelt en implementeert standaard software voor het optimaliseren van het verkoop-proces Wereldwijde toegang, 24/7 Webbased

Nadere informatie

Inmeting en Opname. Voorlopig Ontwerp& Definitief Ontwerp. (Bouw)vergunning aanvraag. 2D, 3D en BIM tekenwerk. Maatvoering.

Inmeting en Opname. Voorlopig Ontwerp& Definitief Ontwerp. (Bouw)vergunning aanvraag. 2D, 3D en BIM tekenwerk. Maatvoering. Inmeting en Opname Voorlopig Ontwerp& Definitief Ontwerp (Bouw)vergunning aanvraag 2D, 3D en BIM tekenwerk Maatvoering Projectmanagement Wie zijn wij? Van Zaal Bouwtechniek is een onafhankelijk projectmanagementbureau

Nadere informatie

Examenprogramma Associatie Praktijkdiploma Vakopleiding Payroll Services IV Geldig m.i.v. 1 januari 2011

Examenprogramma Associatie Praktijkdiploma Vakopleiding Payroll Services IV Geldig m.i.v. 1 januari 2011 Examenprogramma Associatie Praktijkdiploma Vakopleiding Payroll Services IV Geldig m.i.v. 1 januari 2011 Het examenprogramma omvat: 1. Beroepsprofiel 2. Opleidingsprofiel 3. Examenopzet 4. Examenprogramma

Nadere informatie

De motor van de lerende organisatie

De motor van de lerende organisatie De motor van de lerende organisatie Focus op de arbeidsmarkt Naast het erkennen van leerbedrijven is Calibris verantwoordelijk voor ontwikkeling en onderhoud van kwalificaties in de sectoren zorg, welzijn

Nadere informatie

Groep. StrateGis. Groep Gebiedsontwikkeling. Rekenmodellen. StrateGis Groep BV Herenstraat 122 2271 CL Voorburg www.strategis.nl

Groep. StrateGis. Groep Gebiedsontwikkeling. Rekenmodellen. StrateGis Groep BV Herenstraat 122 2271 CL Voorburg www.strategis.nl StrateGis Groep Groep Gebiedsontwikkeling Rekenmodellen StrateGis Groep BV Herenstraat 122 2271 CL Voorburg www.strategis.nl 1 Inleiding StrateGis is een jong en innovatief spin-off bedrijf van TNO Gebouw

Nadere informatie

Cloud Computing. -- bespiegelingen op de cloud -- MKB Rotterdam, 10 november 2015. Opvallend betrokken, ongewoon goed

Cloud Computing. -- bespiegelingen op de cloud -- MKB Rotterdam, 10 november 2015. Opvallend betrokken, ongewoon goed Cloud Computing -- bespiegelingen op de cloud -- MKB Rotterdam, 10 november 2015 Opvallend betrokken, ongewoon goed Agenda Inleiding Mijn achtergrond Over Innvolve Cloud Computing Overwegingen Afsluiting

Nadere informatie

Applicatie Architectuur en ICT-Infrastructuur

Applicatie Architectuur en ICT-Infrastructuur Applicatie Architectuur en ICT-Infrastructuur ISBN 978 90 72446 17 6 2010 Uitgeverij Het Glazen Oog Over de uitgave van dit document 2 Deze uitgave Dit document is een digitale versie van een hoofdstuk

Nadere informatie

Burdock, the standard in project management, recruitment & consultancy

Burdock, the standard in project management, recruitment & consultancy Burdock, the standard in project management, recruitment & consultancy Finding the optimal solution is An our open standard mind comes standard... Burdock is de verbindende schakel tussen opdrachtgevers

Nadere informatie

Vaals, juni 2013 Versie 1.2. PLAN VAN AANPAK Informatievoorziening & Automatisering De route voor de toekomst 2013-2015

Vaals, juni 2013 Versie 1.2. PLAN VAN AANPAK Informatievoorziening & Automatisering De route voor de toekomst 2013-2015 Vaals, juni 2013 Versie 1.2 PLAN VAN AANPAK Informatievoorziening & Automatisering De route voor de toekomst 2013-2015 Inhoudsopgave Hoofdstuk 1 Plan van aanpak 1.1 Inleiding 3 Hoofdstuk 2 Actiepunten

Nadere informatie

Factsheet((NL)( Intranet,(Extranet,(Social(&(more

Factsheet((NL)( Intranet,(Extranet,(Social(&(more Multi Enterprise Social Network Platform 10 redenen om mee te doen Factsheet((NL)( Intranet,(Extranet,(Social(&(more Intranet, Extranet, Social Organiseer mensen en informatie op natuurlijke wijze TransportLAB

Nadere informatie

De rol van WMS in internationale Supply Chains

De rol van WMS in internationale Supply Chains De rol van WMS in internationale Supply Chains s-hertogenbosch, 26 april 2012 9026X078/WD/ld v1.0 De in dit rapport genoemde conclusies, aanbevelingen en adviezen zijn gebaseerd op door de opdrachtgever

Nadere informatie

FUNCTIEFAMILIE 1.3 Technisch specialist

FUNCTIEFAMILIE 1.3 Technisch specialist FUNCTIEFAMILIE 1.3 Technisch specialist Doel van de functiefamilie Vanuit de eigen technische specialisatie voorbereiden en opmaken van plannen, ontwerpen of studies en de uitvoering ervan opvolgen specialistische

Nadere informatie

HET NIEUWE WERKEN IN RELATIE TOT PERSOONLIJKE DRIJFVEREN VAN MEDEWERKERS. Onderzoek door TNO in samenwerking met Profile Dynamics

HET NIEUWE WERKEN IN RELATIE TOT PERSOONLIJKE DRIJFVEREN VAN MEDEWERKERS. Onderzoek door TNO in samenwerking met Profile Dynamics HET NIEUWE WERKEN IN RELATIE TOT PERSOONLIJKE DRIJFVEREN VAN MEDEWERKERS Onderzoek door TNO in samenwerking met Profile Dynamics 1 Inleiding Veel organisaties hebben de afgelopen jaren geïnvesteerd in

Nadere informatie

Solid Edge Training. White paper

Solid Edge Training. White paper Solid Edge Training White paper Hörchner & Hammersma Engineering biedt een groot aantal trainingen aan voor bedrijven die met Solid Edge werken. Wij doen dit niet zomaar. Onze trainingen en de volgorde

Nadere informatie

Invloed van IT uitbesteding op bedrijfsvoering & IT aansluiting

Invloed van IT uitbesteding op bedrijfsvoering & IT aansluiting xvii Invloed van IT uitbesteding op bedrijfsvoering & IT aansluiting Samenvatting IT uitbesteding doet er niet toe vanuit het perspectief aansluiting tussen bedrijfsvoering en IT Dit proefschrift is het

Nadere informatie

THE CLOUD IN JURIDISCH PERSPECTIEF SPREKERSPROFIEL. Mr. Jan van Noord Directeur International Tender Services (ITS) BV

THE CLOUD IN JURIDISCH PERSPECTIEF SPREKERSPROFIEL. Mr. Jan van Noord Directeur International Tender Services (ITS) BV THE CLOUD IN JURIDISCH PERSPECTIEF SPREKERSPROFIEL Mr. Jan van Noord Directeur International Tender Services (ITS) BV Wat is Cloud Op het moment dat content uit het eigen beheer c.q. toezicht verdwijnt

Nadere informatie

Engineering by Total Support

Engineering by Total Support Engineering is onderdeel van de Total Support Group en werkt nauw samen met de TSG Academy. Engineering, knowledge shapes our future! Engineering by Total Support Heeft u behoefte aan technische kennis

Nadere informatie

> 2 INTRODUCTIES > HENK DUBBELMAN > ICT DIRECTEUR > GRAFISCH LYCEUM ROTTERDAM > JOHN ONION > PRINCIPAL ASSOCIATE > ARLANDE

> 2 INTRODUCTIES > HENK DUBBELMAN > ICT DIRECTEUR > GRAFISCH LYCEUM ROTTERDAM > JOHN ONION > PRINCIPAL ASSOCIATE > ARLANDE > 2 INTRODUCTIES 29 STE SAMBO-ICT CONFERENTIE - 16 JANUARI 2014 - DOETINCHEM > HENK DUBBELMAN > ICT DIRECTEUR > GRAFISCH LYCEUM ROTTERDAM > DUBBELMAN@GLR.NL > JOHN ONION > PRINCIPAL ASSOCIATE > ARLANDE

Nadere informatie

Een Inleiding tot Software Engineering. Ian Sommerville 2004 Software Engineering, 7th edition. Chapter 1 Slide 1

Een Inleiding tot Software Engineering. Ian Sommerville 2004 Software Engineering, 7th edition. Chapter 1 Slide 1 Een Inleiding tot Software Engineering Ian Sommerville 2004 Software Engineering, 7th edition. Chapter 1 Slide 1 Software engineering De economie is compleet afhankelijk van software. Meer en meer systemen

Nadere informatie

VIRO helpt bij de optimalisatie van industriële processen?

VIRO helpt bij de optimalisatie van industriële processen? Hoe Plant Simulation VIRO helpt bij de optimalisatie van industriële processen? Tecnomatix Digital Manufacturing Solutions Day 26-05-2015 Wie zijn wij? Henk Janssonius Programm Manager Mart Bruggink Mechanical

Nadere informatie

Reference case Atlas Copco. Atlas Copco gebruikt Vodafone M2M om wereldwijd de klantondersteuning te verbeteren. Vodafone Power to you

Reference case Atlas Copco. Atlas Copco gebruikt Vodafone M2M om wereldwijd de klantondersteuning te verbeteren. Vodafone Power to you Atlas Copco gebruikt Vodafone M2M om wereldwijd de klantondersteuning te verbeteren Vodafone Power to you Atlas Copco gebruikt Vodafone M2M om wereldwijd de klantondersteuning te verbeteren Atlas Copco

Nadere informatie

Van Singapore tot Schiedam. Breng uw vestigingen dichtbij

Van Singapore tot Schiedam. Breng uw vestigingen dichtbij Van Singapore tot Schiedam Breng uw vestigingen dichtbij Wat is het systeem weer traag! Hoort u dat ook wel eens binnen uw organisatie? Niet gek. Uw organisatie groeit, meer vestigingen, meer mensen, meer

Nadere informatie

Blended Learning met Canvas. De complete e-learning oplossing voor opleidingsinstituten

Blended Learning met Canvas. De complete e-learning oplossing voor opleidingsinstituten Blended Learning met Canvas De complete e-learning oplossing voor opleidingsinstituten Als opleider weet u als geen ander hoe belangrijk het is om kennis snel en succesvol over te dragen. Daarnaast wilt

Nadere informatie

Titeldia. Ondertitel. Naam Achternaam, Functie of Afdelingsnaam. Ir. Niels Nieboer MRE Syntrus Achmea Real Estate & Finance

Titeldia. Ondertitel. Naam Achternaam, Functie of Afdelingsnaam. Ir. Niels Nieboer MRE Syntrus Achmea Real Estate & Finance Titeldia Ondertitel Naam Achternaam, Functie of Afdelingsnaam Ir. Niels Nieboer MRE Syntrus Achmea Real Estate & Finance Onderzoeksvraag Hoe moet een Real Estate Investment Manager zich - gegeven de veranderende

Nadere informatie

Factsheet SECURITY SCANNING Managed Services

Factsheet SECURITY SCANNING Managed Services Factsheet SECURITY SCANNING Managed Services SECURITY SCANNING Managed Services We maken inzichtelijk op welke punten u de beveiliging van uw applicaties en infrastructuur kunt verbeteren. Met onze Security

Nadere informatie

Functiebeschrijving Technische Architect

Functiebeschrijving Technische Architect Functiebeschrijving 1. Algemene Gegevens Organisatie Functienaam Versie Auteur : [naam organisatie] : : 1.0 concept : Ad Paauwe a. Plaats in de organisatie De rapporteert aan de manager van het architectuurteam.

Nadere informatie

Adviesgroep Informatievoorziening. Omgevingswet. Erna Roosendaal

Adviesgroep Informatievoorziening. Omgevingswet. Erna Roosendaal Adviesgroep Informatievoorziening Omgevingswet Erna Roosendaal Inhoud De Omgevingswet Impact gemeenten Governance model Omgevingsplan versus bestemmingsplan Invoeringsondersteuning Eerste resultaten impactanalyse

Nadere informatie

Regas als bedrijf. Regas B.V. is een landelijke speler en actief binnen

Regas als bedrijf. Regas B.V. is een landelijke speler en actief binnen Regas als bedrijf Regas B.V. is een landelijke speler en actief binnen de geestelijke gezondheidszorg en jeugdzorg. Binnen de maatschappelijke dienstverlening en maatschappelijke opvang/ vrouwenopvang

Nadere informatie

BIM + DCIM = optimaal ontwerpen, bouwen en beheren (+ een gunstige TCO) Leo van Ruijven Principal Systems Engineer Croon Elektrotechniek BV TBI

BIM + DCIM = optimaal ontwerpen, bouwen en beheren (+ een gunstige TCO) Leo van Ruijven Principal Systems Engineer Croon Elektrotechniek BV TBI BIM + DCIM = optimaal ontwerpen, bouwen en beheren (+ een gunstige TCO) Leo van Ruijven Principal Systems Engineer Croon Elektrotechniek BV TBI TBI is een groep van ondernemingen die onze leefomgeving

Nadere informatie

Partnership en duurzame samenwerking

Partnership en duurzame samenwerking Siemens Healthcare Partnership en duurzame samenwerking Kees Smaling CEO Siemens Healthcare Nederland Restricted Siemens 2013 All rights reserved. Partnership is een hot Page 2 Managed Equipment Service

Nadere informatie

Drinkwater wij voegen er iets aan toe

Drinkwater wij voegen er iets aan toe Drinkwater wij voegen er iets aan toe Samen met u... Drinkwater is van levensbelang voor de maatschappij. Als de drinkwatervoorziening wegvalt, komt ons dagelijks leven vrijwel tot stilstand. Als drinkwaterbedrijf

Nadere informatie

De type-functies en de bijbehorende competenties

De type-functies en de bijbehorende competenties IRISteam De type-functies en de bijbehorende competenties Le Service Ressources Humaines De type-functies 1. De competenties voor de functies van klasse 0... 3 Logistiek Assistent_Toc374542571 2. De competenties

Nadere informatie

Incore Solutions Learning By Doing

Incore Solutions Learning By Doing Incore Solutions Learning By Doing Incore Solutions Gestart in November 2007 Consultants zijn ervaren met bedrijfsprocessen en met Business Intelligence Alle expertise onder 1 dak voor een succesvolle

Nadere informatie

managing people meeting aspirations Natuurlijke groei

managing people meeting aspirations Natuurlijke groei managing people meeting aspirations Natuurlijke groei geloof Wij hebben een gemeenschappelijke visie pagina - managing people, meeting aspirations Vandaag verhoogt CPM de prestaties op elk niveau van uw

Nadere informatie

ARCADIS Imagine the result E-learning bij de implementatie van een DMS

ARCADIS Imagine the result E-learning bij de implementatie van een DMS ARCADIS Imagine the result E-learning bij de implementatie van een DMS 1 Agenda Korte introductie ARCADIS Document management als pijler van programma Digitaal samenwerken Doelstellingen (opleiding, support,

Nadere informatie

Renovatie 1 ste Coentunnel

Renovatie 1 ste Coentunnel Renovatie 1 ste Coentunnel Vanuit het perspectief van de Opdrachtnemer Jan Van Steirteghem Projectdirecteur Coentunnel Construction v.o.f. Woord vooraf Doelstelling van deze lezing is om jullie mee te

Nadere informatie

TO BUILD UP. BROCHURE Huisvestingsadvies

TO BUILD UP. BROCHURE Huisvestingsadvies TO BUILD UP BROCHURE Huisvestingsadvies Tobuildup Tobuildup begeleidt organisaties bij de build-up van vastgoedvraagstukken. Door jarenlange ervaring en expertise in de vastgoedmarkt kunnen we voor elk

Nadere informatie