Bijlages bij Deliverable Effectmeting: nulmeting en eindmeting

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Bijlages bij Deliverable 4.1 --- Effectmeting: nulmeting en eindmeting"

Transcriptie

1 Skills Labs Hoogwaardige e-practica Water Management met EMERGO Bijlages bij Deliverable Effectmeting: nulmeting en eindmeting Meetinstrumenten en beschrijving casussen Auteurs: Hans Bronkhorst, Rob Nadolski Skills Labs penvoerende instelling: Open Universiteit Nederland - CELSTEC (Centrum voor Leertheorie en Technologieën) - Faculteit Natuurwetenschappen - Faculteit Managementwetenschappen Skills Labs partner instellingen: Hogeschool Zeeland Kennis Netwerk Delta Water (KNDW) (Provincie Zeeland, Delta, de Waterschappen, Roosevelt Academy, NIOO-Nederlands Instituut voor Ecologie, Rijkswaterstaat, Deltares en Wageningen Universiteit en Researchcentrum) Datum: 20 februari 2009 Versie 1.1 Kenmerk: U2009/1146 1

2 Inleiding De opzet voor de effectmeting staat in Deliverable 4.1 (U2009/1145) beschreven. In Bijlage 1 staan de kwantitatieve meetinstrumenten (vragenlijsten en Tijdschrijfformulieren) voor de Effectmeting bij Skills Labs. Vergelijkbare instrumenten zijn bij eerdere evaluaties van onder andere EMERGO, Cyberdam-ROCS en LieVW gebruikt. De effectmeting wordt afgenomen bij student-respondenten en docent-respondenten. In paragraaf 1 staan de meetinstrumenten voor studentrespondenten samengevat. In paragraaf 2 staan de meetinstrumenten voor docentrespondenten samengevat. In paragraaf 3 staan de vragenlijsten voor studentrespondenten. In paragraaf 4 staan de tijdschrijfformulieren voor studenten en docenten. Interviews die bij een deel van de studenten worden afgenomen zijn nu nog niet uitgewerkt omdat de antwoorden van de studenten op de námeting-vragenlijst (kwantitatief) mede bepalend zullen zijn voor de precieze opzet van de interviews (i.e., kwalitatief meetinstrument) en of deze überhaupt nodig zijn. Slechts voor een subset van de studenten (uit nulmeting en eindmeting) geldt dat ze worden geïnterviewd tav gepercipieerde kwaliteit en bestudeerbaarheid. Voorkennismeting (irt vakken, leerdoelen) wordt niet uitgewerkt omdat de inschrijfvoorwaarden voor het huidige onderwijs EN het e-casus onderwijs met zich meebrengen dat deelnemende studenten per definitie over de veronderstelde/vereiste voorkennis beschikken. Interviews die bij docenten worden afgenomen zijn op dit moment nog niet uitgewerkt. In Bijlage 2 staan de Beschrijvingen van de bij de nulmeting en eindmeting betrokken casussen. 2

3 1 Meetinstrumenten - studenten 1.1 Nulmeting-studenten Vóórmeting inhoudelijke voorkennis Het gaat hier om voorkennis tav bepaalde vakken en in relatie tot beoogde casuscompetentie(s). De inschrijfvoorwaarden voor deelname aan het onderwijs garanderen dat de deelnemende studenten over voldoende voorkennis beschikken, vandaar dat geen vóórmeting van inhoudelijke voorkennis nodig is Námeting gepercipieerde kwaliteit en bestudeerbaarheid De námeting van gepercipieerde kwaliteit en bestudeerbaarheid vindt plaats via (i) de vragenlijst die in sectie 3.4 staat opgenomen, en (ii) een interview bij een deel van de studenten. Vragenlijst zoveel mogelijk identiek aan die bij wordt gebruikt (námeting gepercipieerde kwaliteit en bestudeerbaarheid) Námeting studieresultaten De námeting van de studieresultaten (eindcijfers) wordt hier niet nader uitgewerkt Námeting doorstroomsnelheid cursus-casus De námeting van de doorstroomsnelheid vindt plaats via een Excel-Tijdschrijfformulier (zie paragraaf 4) 1.2 Eindmeting-studenten Vóórmeting inhoudelijke voorkennis Het gaat hier om voorkennis tav bepaalde vakken en in relatie tot de casuscompetentie(s). De inschrijfvoorwaarden voor deelname aan de e-casussen garanderen dat de deelnemende studenten over voldoende voorkennis beschikken, vandaar dat geen vóórmeting van inhoudelijke voorkennis nodig is Vóórmeting - ervaring met het gebruik van ICT (ICT-voorkennis) De vóórmeting van ervaring met het gebruik van ICT vindt plaats via de vragenlijst in sectie 3.1. Ontbrekende ICT-voorkennis kan tot een hogere studielast bij e-casus voeren Vóórmeting - attitude tav het gebruik van ICT in onderwijs De vóórmeting van attitude tav het gebruik van ICT vindt plaats via de vragenlijst in sectie Vóórmeting attitude tav samenwerken en andere werkvormen De vóórmeting tav attitude tav samenwerken en andere werkvormen vindt plaats via de vragenlijst in sectie

4 1.2.5 Námeting gepercipieerde kwaliteit en bestudeerbaarheid De námeting van gepercipieerde kwaliteit en bestudeerbaarheid vindt plaats via (i) de vragenlijst die in sectie 3.5 staat opgenomen en (ii) een interview bij een deel van de studenten. Deze vragenlijst is zoveel mogelijk vergelijkbaar met die uit de nulmeting-námeting gepercipieerde kwaliteit en bestudeerbaarheid (1.1.2) (zie sectie 3.4) Námeting studieresultaten De námeting van de studieresultaten (eindcijfers) wordt hier niet nader uitgewerkt. Er wordt op identieke wijze gemeten als bij nulmeting-námeting-studieresultaten Námeting doorstroomsnelheid e-casus De námeting van de doorstroomsnelheid vindt plaats via een Excel-Tijdschrijfformulier (zie paragraaf 4). Dit formulier is hetzelfde als bij staat beschreven (nulmeting námeting - doorstroomsnelheid) 2 Meetinstrumenten - docenten Bij de docenten dienen we hun tijdschrijfgegevens in relatie tot hun begeleidingsactiviteiten (inhoudelijk, organisatorisch) en voorbereidingsactiviteiten te verzamelen. Voor de effectmeting zijn alleen de begeleidingsactiviteiten van belang, maar het is interessant om ook een idee te krijgen van de vergelijking tussen tijdsbesteding casusontwikkelaars versus voorbereidingstijd docenten. De veronderstelling is dat de tijdsbesteding van de casusontwikkelaars hoger is, maar wel éénmalig terwijl de voorbereidingstijd van de docenten een terugkerende post is. Voor de tijdsbesteding van docenten is een tijdschrijfformulier ontwikkeld dat we zowel bij de nulmeting alsook bij de eindmeting kunnen gebruiken (zie paragraaf 4). Daarenboven kunnen we overwegen om alle docenten bij de nulmeting te bevragen (via een interview) wat de knelpunten in het huidige onderwijs zijn en na afloop van de interventie allemaal te bevragen in hoeverre de eerder gesignaleerde knelpunten naar hun mening verholpen zijn. Afhankelijk van de hiermee gepaard gaande tijdsbesteding zullen we in het verloop van het project hierover in besluit nemen. Vooralsnog hebben we een voorkeur zulks te doen, minimaal bij de hoofddocenten van dit onderwijs. 4

5 3 Vragenlijsten De vragenlijsten worden elektronisch via QuestBack afgenomen. Alle studenten dienen over een eigen mailadres te beschikken. De veronderstelling is dat alle potentiële student-respondenten over een eigen PC en mailadres beschikken. Questback biedt een goede ondersteuning bij het afnemen van elektronische vragenlijsten en het verwerken van de resultaten (o.a. export naar SPSS en Excel). Questback is in het verleden onder meer gebruikt bij de studentevaluaties van de binnen het EMERGO-project ontwikkelde e- casuïstiek. De layout van de vragen in deze papieren versie is slechts indicatief. Questback kent zijn eigen layout-faciliteiten voor de elektronische vragenlijsten. NB De precieze formuleringen van enkele vragen uit de námetingen is afhankelijk van de manier waarop het onderwijsmateriaal is uitgewerkt en van de wijze waarop de e-casussen zullen worden uitgewerkt. Vandaar dat sommige formuleringen in concept zijn aangeduid (middels {{}} weergegeven) Vragenlijsten zullen van een instructietekst en invulinstructie vergezeld gaan. Het onderstaande voorbeeld is een voorbeeld van de tekst bij een vragenlijst uit de nulmeting. De passages tussen []/[] zullen afhankelijk van de gebruikelijke aanspreekstijl worden gekozen. Passages tussen enkele [] worden afhankelijk van de cursus/casus waarbij de vragen horen ingevuld. Voorbeeld instructietekst "Beste student [U]/[Je] neemt deel aan de cursus [naam cursus]. Wij moeten de opzet van deze cursus in het kader van de vernieuwing gaan evalueren. Hierbij hebben wij [uw]/[jouw] medewerking nodig. Wij vertrouwen dat [u]/[je] [uw]/[jouw] medewerking wilt verlenen. Bij de evaluatie hoort het invullen van invullen van deze vragenlijst en het - achteraf inschatten - van uw/jouw tijdsbesteding bij de bestudering van deze cursus. [U]/[Je] ontvangt hierbij deze vragenlijst waarvan wij [u]/[je] verzoeken deze elektronisch in te vullen en zsm ingevuld terug te sturen. Daar waar in de vragenlijst sprake is van onderwijsmateriaal wordt bij deze cursus [de hele cursus][casus] bedoeld. Wij danken [u]/[je] reeds bij voorbaat voor [uw]/[jouw] deelname aan de evaluatie en wensen u/je veel succes met het vervolg van [uw]/[jouw] studie. Met vriendelijke groet, mede namens het cursusteam [naam cursus]. [naam docent] Rob Nadolski onderwijstechnoloog, CELSTEC, Open Universiteit Nederland" 5

6 Bij elke vragenlijst zal de studenten gevraagd worden om de algemene gegevens in te vullen. Algemeen - studentgegevens - onderwijsinstelling - leeftijd - geslacht - toegang tot internet (thuis) - deelname aan het onderwijs/e-casus verplicht/facultatief Overzicht Vragenlijsten [nulmeting] [N] Vragenlijst 1-vóórmeting: Indien het huidige onderwijs elektronisch is, dan worden (3.1), (3.2) en (3.3) in vragenlijst 1 opgenomen. Is het huidige onderwijs NIET-elektronisch, dan is er géén vóórmetingsvragenlijst. Vragenlijst 2 námeting Deze is gelijk aan (3.4). [eindmeting] [E] Vragenlijst 1 vóórmeting Deze bestaat uit (3.1), (3.2) en (3.3). Vragenlijst 2 námeting Deze is gelijk aan (3.5). 6

7 3.1 Vóórmeting ICT-voorkennis (ervaring met gebruik van ICT) [E (evt. N )] Ik kan met een computer omgaan Ik kan met een tekstverwerker werken Ik kan met Internet werken Ik kan met werken Ik kan met digitale leeromgevingen (zoals BlackBoard, Moodle, Studienet, etc) werken 3.2 Vóórmeting items attitude tav gebruik ICT in het onderwijs [E (evt. N)] Het gebruik van digitale leeromgevingen (zoals BlackBoard, Moodle, Studienet, etc.) in het onderwijs is de moeite waard Ik vind het leuk om digitale leeromgevingen (zoals BlackBoard, Moodle, Studienet, etc.) in het onderwijs te gebruiken 3.3 Vóórmeting items attitude tav samenwerken en andere werkvormen [E (evt. N)] Ik vind dat digitale leeromgevingen (zoals BlackBoard, Moodle, Studienet, etc.) de samenwerking in een groep bevorderen Ik vind dat digitale leeromgevingen (zoals BlackBoard, Moodle, Studienet, etc) de flexibiliteit van groepswerk verbeteren (o.a. vrijheid van plaats en tijd bij het werken). 7

8 In het algemeen vind ik het leerzaam om met andere studenten in groepen samen te werken In het algemeen vind ik het leuk om met andere studenten in groepen samen te werken In het algemeen heb ik liever hoorcolleges dan een casus In het algemeen doe ik liever een literatuurstudie dan een casus In het algemeen werk ik liever individueel dan in een groep aan een casus 8

9 3.4 Vragenlijst Kwaliteit en bestudeerbaarheid (nulmeting-námeting) [opzet + gebruik] Ik vind de kwaliteit van de gegeven instructies/aanwijzingen binnen het onderwijsmateriaal duidelijk Ik vind dat het gebruik van het onderwijsmateriaal de samenwerking bevordert Ik vind dat het gebruik van het onderwijsmateriaal de flexibiliteit van het groepwerk verbetert (o.a. vrijheid van plaats en tijd bij het werken) Na de introductie (binnen het onderwijsmateriaal) is mij duidelijk welke taak/opdracht ik moet uitvoeren Voor het uitvoeren van een taak/opdracht werden mij voldoende bronnen (documenten, video, audio, etc.) beschikbaar gesteld De instructies voor het uitvoeren van een taak/opdracht zijn duidelijk Ik kan de taak/opdracht uitvoeren omdat ik de theorie voldoende beheers Ik vind het onderwijsmateriaal (taak/opdracht, taken/opdrachten) authenthiek Ik vind het werken met het onderwijsmateriaal motiverend op mijn studiegedrag Ik vind dat het onderwijsmateriaal voldoende structuur biedt 9

10 In dit onderwijsmateriaal worden theorie en praktijk in voldoende mate getoetst In het onderwijsmateriaal komen {{opsomming leerdoelen}} in voldoende mate aan bod [mogelijk uitsplitsen per competentie bij meer dan één competentie in de casus] Ik vond het leerzaam om met medestudenten samen te werken Ik vond het leuk om met medestudenten samen te werken Ik vind het leerdoel van het onderwijsmateriaal relevant voor mijn opleiding/studie Ik vind het onderwerp van het onderwijsmateriaal relevant voor mijn opleiding/studie Ik vind dat het onderwijsmateriaal goed werd begeleid door de docent(en) Ik vind dat de ingebouwde begeleiding in het onderwijsmateriaal goed is Ik vind dat de inzet van de medestudenten (mede en tegenspelers) goed was Ik vind de taken/opdrachten in het onderwijsmateriaal te gemakkelijk Ik vind dat het bestuderen van het onderwijsmateriaal te lang duurt. Ik vind dat ik voldoende tijd had voor het uitvoeren van de taak/opdracht 10

11 Ik vind dat we goed hebben samengewerkt Ik heb me goed in mijn rol kunnen inleven De taaklast was gelijkmatig over de verschillende rollen verdeeld [leerdoelen] Door mijn deelname aan de cursus (het onderwijsmateriaal) - heb ik beter inzicht in de theorie gekregen (meer vakinhoudelijke kennis) Door mijn deelname aan de cursus (het onderwijsmateriaal) - heb ik beter leren samenwerken met medestudenten in een team Door mijn deelname aan de cursus (het onderwijsmateriaal) - heb ik beter leren communiceren met medestudenten Door mijn deelname aan de cursus (het onderwijsmateriaal) - heb ik beter leren discussiëren en argumenteren Door mijn deelname aan de cursus (het onderwijsmateriaal) - heb ik beter leren onderhandelen Door mijn deelname aan de cursus (het onderwijsmateriaal) - heb ik disciplineoverstijgend leren te denken Door mijn deelname aan de cursus (het onderwijsmateriaal) - heb ik geleerd de samenhang tussen vakonderdelen te zien 11

12 Door mijn deelname aan de cursus (het onderwijsmateriaal) - heb ik beter [casusspecifieke leerdoelen {{nog nader uitwerken per casus}}] Door mijn deelname aan de cursus (het onderwijsmateriaal) - heb ik kunnen oefenen in een veilige omgeving Door mijn deelname aan de cursus (het onderwijsmateriaal) - heb ik me kunnen voorbereiden op de latere beroepspraktijk Door mijn deelname aan de cursus (het onderwijsmateriaal) - heb ik mijn (beroeps)vaardigheden kunnen verbeteren Welke vormen van communicatie (en hoe vaak) heb je gebruikt om tijdens de cursus (het onderwijsmateriaal) met de diverse mede- en tegenspelers te overleggen en samen te werken - telefoon - (buiten EMERGO) - Chat - News(discussiegroepen) - tijdens werkgroepen - zelf gepland f2f-overleg - ongeplande ontmoetingen(f2f) f2f = face-to-face Over het onderwijsmateriaal Nooit heel soms regelmatig vaak zeer vaak -Wat zou u willen verbeteren aan het onderwijsmateriaal? -Wat vind u goed aan het onderwijsmateriaal? -Geef een eindcijfer voor het onderwijsmateriaal (1-10) (1= minimum, 10 = maximum) 12

13 3.5 Vragenlijst Kwaliteit en bestudeerbaarheid (eindmeting-námeting) [N]; dwz dezelfde of zoveel mogelijk vergelijkbare vraag in nulmeting-námeting [techniek] Ik kan zonder problemen inloggen en uitloggen in Skills Labs Water management (EMERGO) EMERGO was gemakkelijk te gebruiken / navigeren in EMERGO is gemakkelijk Bij het openstaan van de online verbinding met EMERGO traden geen problemen op Het openen van files (documenten, audio, video, etc.) vormde geen probleem [opzet + gebruik] De ruimtemetafoor (eigen werkkamer, werkkamer {{}}}, etc.) als basis voor de opzet van de elektronische casus is duidelijk Ik vind dat ik voldoende controle heb binnen de elektronische casus Ik weet op welke plaats in de elektronische casus ik ben Ik vind de kwaliteit van de gegeven instructies/aanwijzingen binnen de elektronische casus duidelijk [N] Ik vind dat het gebruik van de elektronische casus de samenwerking bevordert [N] Ik vind dat het gebruik van de elektronische casus de flexibiliteit van het groepwerk verbetert (o.a. vrijheid van plaats en tijd bij het werken) [N] 13

14 Na de introductie (binnen de casus) is mij duidelijk welke taak/opdracht ik moet uitvoeren[n] Voor het uitvoeren van een taak/opdracht werden mij voldoende bronnen (video, documenten, audio, etc.) beschikbaar gesteld[n] De instructies voor het uitvoeren van een taak/opdracht zijn duidelijk[n] Ik kan de taak/opdracht uitvoeren omdat ik de theorie voldoende beheers[n] Ik vind de elektronische casus (taak/opdracht, taken/opdrachten) authenthiek[n] Ik vind het werken aan de elektronische casus motiverend op mijn studiegedrag[n] Het gebruik van de tools (zoals PDA, e-berichten, takenoverzicht, etc.) vormde geen probleem Ik vind dat deze elektronische casus voldoende structuur biedt[n] In deze elektronische casus worden theorie en praktijk in voldoende mate getoetst[n] In deze elektronische casus komen {{opsomming leerdoelen}} in voldoende mate aan bod [mogelijk uitsplitsen per competentie bij meer dan één competentie in de casus] [N] Ik vond het leerzaam om met medestudenten samen te werken [N] Ik vond het leuk om met medestudenten samen te werken [N] 14

15 Ik vind het leerdoel van de elektronische casus relevant voor mijn opleiding/studie[n] Ik vind het onderwerp van de elektronische casus relevant voor mijn opleiding/studie[n] Ik vind dat de elektronische casus goed werd begeleid door de docent(en) [N] Ik vind dat de ingebouwde begeleiding in de elektronische casus goed is[n] Ik vind dat de inzet van de medestudenten (mede en tegenspelers) goed was[n] Ik vind de taken/opdrachten in de elektronische casus te gemakkelijk[n] Ik vind dat de elektronische casus te lang duurt. [N] Ik vind dat ik voldoende tijd had voor het uitvoeren van de taak/opdracht[n] Ik vind dat we goed hebben samengewerkt[n] Ik heb me goed in mijn rol kunnen inleven[n] De taaklast was gelijkmatig over de verschillende rollen verdeeld[n] Door mijn deelname aan de elektronische casus - heb ik zelf kunnen bepalen wanneer ik aan de casus werk 15

16 Door mijn deelname aan de elektronische casus - heb ik zelf kunnen bepalen waar ik aan de casus werk [leerdoelen] Door mijn deelname aan de elektronische casus - heb ik beter inzicht in de theorie gekregen (meer vakinhoudelijke kennis) [N] Door mijn deelname aan de elektronische casus - heb ik beter leren samenwerken met medestudenten in een team[n] Door mijn deelname aan de elektronische casus - heb ik beter leren communiceren met medestudenten[n] Door mijn deelname aan de elektronische casus - heb ik beter leren discussiëren en argumenteren[n] Door mijn deelname aan de elektronische casus - heb ik beter leren onderhandelen[n] Door mijn deelname aan de elektronische casus - heb ik disciplineoverstijgend leren te denken[n] Door mijn deelname aan de elektronische casus - heb ik geleerd de samenhang tussen vakonderdelen te zien[n] Door mijn deelname aan de elektronische casus - heb ik beter [casusspecifieke leerdoelen {{nog nader uitwerken per casus}}][n] Door mijn deelname aan de elektronische casus - heb ik kunnen oefenen in een veilige omgeving[n] 16

17 Door mijn deelname aan de elektronische casus - heb ik me kunnen voorbereiden op de latere beroepspraktijk[n] Door mijn deelname aan de elektronische casus - heb ik mijn (beroeps)vaardigheden kunnen verbeteren[n] Welke vormen van communicatie (en hoe vaak) heb je gebruikt om tijdens de elektronische casus met de diverse mede- en tegenspelers te overleggen en samen te werken [N] - telefoon - e-berichten (EMERGO) - (buiten EMERGO) - Chat - News(discussiegroepen) - tijdens werkgroepen - zelf gepland f2f-overleg - ongeplande ontmoetingen(f2f) f2f = face-to-face Over de elektronische casussen [N] Nooit heel soms regelmatig vaak zeer vaak -Wat zou u willen verbeteren aan de elektronische casus? -Wat vind u goed aan de elektronische casus? -Geef een eindcijfer voor de elektronische casus (1-10) (1= minimum, 10 = maximum) Over EMERGO -Wat zou u willen verbeteren aan de EMERGO-afspeelomgeving? -Wat vind u goed aan de EMERGO-afspeelomgeving? -Geef een cijfer voor de EMERGO-afspeelomgeving (1-10) (1= minimum, 10 = maximum) 17

18 4 Tijdschrijfformulieren De tijdschrijfformulieren worden zowel bij de nulmeting alsook bij de eindmeting gebruikt. 18

19 Tijdschrijfformulier- studenten (indicatief, het werkelijke formulier kent mogelijkerwijs meer rijen) Tijdschrijfformulier Cursus Naam Studentnr Maand/jaar Vul één formulier in per maand, danwel volgens het studieschema en verstuur dit aan: S.V.P. bij toelichting aangeven waaraan u uw tijd heeft besteed: bijv. leerstof, opgaven, zelftoets GEEF APART AAN hoeveel tijd u heeft besteed aan de PRAKTISCHE opdrachten NB schrijfwijze van tijden uu:mm (uu =uren volgens 24 uur systeem, mm=minuten) Aantal Aantal Datum Begintijd Eindtijd minuten uren Toelichting Totaal deze maand uur & minuten 19

20 Tijdschrijfformulier docenten (indicatief, het werkelijke formulier kent mogelijkerwijs meer rijen) Tijdschrijfformulier Cursus Naam Maand/jaar Vul één of meer formulieren in (één per maand) en verstuur deze aan: S.V.P. bij toelichting helder onderscheiden of u uw tijd heeft besteed aan (1) inhoudelijke hulp[i] of (2) organisatorische hulp[o], of (3) voorbereidingen [V] Bij inhoudelijke hulp [I] denken we aan uitleg/suggesties/hulp bij het uitvoeren van opdrachten/taken alsmede geven van feedback Bij organisatorische hulp [O] denken we aan het regelen van de logistiek tijdens de cursus (bv. klaarzetten van opdrachten/taken) Bij voorbereidingen [V] denken we aan het regelen van de logistiek vóóraf aan het geven van de cursus/het onderwijs NB schrijfwijze van tijden uu:mm (uu =uren volgens 24 uur systeem, mm=minuten) Datum Begintijd Eindtijd Aantal minuten Aantal uren Toelichting Totaal deze maand uur & minuten 20

21 Bijlage 2: Beschrijving casussen Casus 1: Estuarine systems the Scheldt Nieuwe casus: inhoud en opzet In deze casus leert de student de problematiek rond de bodem-water-systemen in het Scheldebekken te onderzoeken, begrijpen en natuurwetenschappelijk te verklaren. Het gaat hierbij om een natuurwetenschappelijke benadering van bedreigingen voor onze samenleving en complexe ruimtelijke en temporele interacties tussen bodem en water. Een goed begrip van de processen die horen bij de interactie tussen grond- en oppervlaktewater en tussen bodem en water is nodig om de effecten van verontreinigingen, zoals nutriënten en zware metalen door bemesting, te kunnen vaststellen. Inzicht in de processen en effecten is ook noodzakelijk om in te kunnen grijpen en maatregelen te kunnen voorstellen. De student analyseert systematisch concrete problemen en kansen, met behulp van webbased tools/gis-sites, veelsoortige data en modellen. In deze casus wordt het ruimtelijk niveau van een stroomgebied centraal genomen. Hierdoor is er ook aandacht voor de internationale en mondiale dimensie van milieuproblemen en kansen met bodem en water. De centrale vraagstelling zou kunnen zijn: Een excursie of veldwerk gericht op onderzoek en verkenning van het Schelde-estuarium (of een deelgebied??) naar relevantie voor natuurlijkheid, toegankelijkheid en veiligheid. Dit door de vraag waarom is ontpolderen noodzakelijk, vanuit natuurwetenschappelijk oogpunt stap voor stap op te lossen. Voorloper van de casus: Het bij de cursus Bodem en Milieu behorende multimedia Casusprogramma Bodem en milieu in Brabant (doel: leren onderzoeken met veelsoortig (geo)bronmateriaal) komt volledig te vervallen. De drie cases, (1) Beleid: bodembeschermingsbeleid; (2) Lokale bodemverontreiniging: verontreiniging bedrijfsterrein; (3) Diffuse bodemverontreiniging: mest en drinkwater, zijn verouderd. De software is verouderd en niet vervangbaar (ToolBook). Leren onderzoeken met veelsoortig bronmateriaal komt in de nieuwe cursus Bodem en Water terug in alle studietaken, met name in opdrachten met multimedia bronnen. Als SURF project (Skills Labs; CELSTEC) zal een multimediale casus worden ontwikkeld passend binnen de Bodem en Water cursus (Estuarine Systems: the Scheldt). In vergelijking tot de cursus Bodem en Milieu geeft de cursus Bodem en water meer aandacht aan watersystemen in Nederland & Vlaanderen en aan complexe bodem-water interacties vanuit een (stroom)gebiedsbenadering. De nieuwe casus verschilt van de vorige casus op volgende vlakken: Bodem en Milieu is verouderd; trainen van ruimtelijk inzicht bij studenten; studenten moeten leren denken in plaats van doen; meer integrale aanpak van het systeem bodem en water; stroomgebiedbenadering centraal (cfr. Rapport Karakterisering Maas); Lage landen ipv enkel Nederland door groot aantal Vlaamse studenten. Studielast: De oude casus heeft een studielast van 30 sbu en hoort bij een cursus van 8.6 ECts. De studielast van de nieuwe casus moet nog vastgesteld worden, maar is voorlopig 20 sbu (idem voor alle vier de caussen). De nieuwe casus hoort bij een cursus van 4.3 ECts. Proeftoetsing: De proeftoetsing met de nieuwe casus is gepland in de periode eind maart 2009 begin augustus 21

22 2009. Tijdens de proeftoetsing kunnen de studenten (een 10 tot 15-tal) reeds bevragen. De cursus Bodem en Water (samen met de nieuwe casus) start officieel in februari Vanaf dat moment vervalt (samen met de oude casus) de cursus Bodem en Milieu. De cursus bodem en milieu loopt dus nog ongeveer een jaar. De studenten kunnen het hele jaar door voor de cursus inschrijven en er op eender welk moment mee van start gaan. Het aantal studenten is echter beperkt. De nulmeting kan plaatsvinden nadat we de vragenlijsten met de examinator besproken hebben. De laatste verkoopdatum is gepland op 31 januari 2010, omdat op 1 februari 2010 de nieuwe cursus uitkomt. Casus 2 Water Governance - Perkpolder Nieuwe casus: inhoud en opzet Inhoudelijk is het leerdoel hetzelfde als bij de voorloper, zie punt 1 hierboven. De verbeteringen die we met deze casus proberen te bereiken zijn gericht op het verhogen van de kwaliteit, effectiviteit en efficiëntie: actuele casus die studenten meer aanspreekt inzet van multimedia die de kwaliteit van het lesmateriaal en de bronnen vergroten sneller bereiken van het leerdoel door student kwaliteit van het product (beleidsnota) dat student moet leveren is hoger, de geleverde beleidsnota is van een hoger niveau minder begeleidingsinzet door docent, bijvoorbeeld de inleidende bijeenkomst kan wegvallen omdat die geïntegreerd is in de opdracht (elektronische leeromgeving) Voorloper van deze casus Ten behoeve van de nulmeting is dit KHO Beleidsadvisering in de praktijk, met name de opdracht Anticiperen op reacties n.a.v. besluitvorming. Het leerdoel van dit onderdeel is om de competenties van de deelnemers op het gebied van anticiperen op reacties naar aanleiding van besluitvorming op het niveau te brengen van een senior medewerker die actief is in, of voor, overheidsorganisaties. Deelnemers leren om een onderbouwd advies te geven over het vergroten van het draagvlak van een voorgenomen besluit van een overheidsorganisatie. Zij kunnen na afloop een draagvlakanalyse uitvoeren en aangeven hoe het draagvlak, binnen een gegeven context, mogelijk vergroot kan worden. Het competentieniveau wordt getoetst door middel van het maken van een aan de praktijk ontleende opdracht in de vorm van een beleidsnota. De nieuwe casus verschilt van de vorige casus op de volgende vlakken: actuele casus die studenten meer aanspreekt inzet van multimedia die de kwaliteit van het lesmateriaal en de bronnen vergroten sneller bereiken van het leerdoel door student kwaliteit van het product (beleidsnota) dat student moet leveren is hoger, de geleverde beleidsnota is van een hoger niveau minder begeleidingsinzet door docent, bijvoorbeeld de inleidende bijeenkomst kan wegvallen omdat die geïntegreerd is in de opdracht (elektronische leeromgeving) Studielast: De studielast van de opdracht is momenteel 50 uur, van de totale KHO 400 uur. De studielast van de nieuwe opdracht moet iets meer zijn, nl. 75 uur. 22

23 Proeftoetsing: Gegevens van de studenten die de voorloper doen kunnen door de docent geleverd worden. Het is wellicht zinvol om de bevraging tijdens een bijeenkomst met de studenten alvast aan te kondigen en een beetje uitleg te geven. Op 24 februari is de volgende bijeenkomst voor deze groep van 9 studenten. We zouden de begeleider van die bijeenkomst kunnen vragen om dit te doen. De studielast van de opdracht is momenteel 50 uur, van de totale KHO 400 uur. De studielast van de nieuwe opdracht zou iets meer mogen worden, zeg 75 uur. De nieuwe KHO-studenten, het gaat om een 10-tal studenten, zijn nog niet echt bezig, er worden momenteel intake-gesprekken gehouden. In april/mei 09 benaderen als ze al een tijdje bezig zijn. De gegevens van deze studenten kunnen door de docent geleverd worden. Casus 3: Aquaculture: Volkerak Zoommeer Nieuwe casus: inhoud en opzet In deze casus leert de student de complexiteit van het starten van een nieuwe economische activiteit in een watersysteem kennen. De verzilting van het Volkerak Zoommeer biedt kansen voor schelpdierteelt. De student krijgt inzicht in de beleidsmatige, natuur wetenschappelijke, technologische en economische componenten van schelpdierteelt. Ingegaan wordt op geschikte locaties en omvang van schelpdierteelt op basis van abiotische omstandigheden en aanbod van voedsel (draagkracht van de systeem), de soort teelt en de beleidsmatige aspecten (wet- en regelgeving en actoren) ervan. De centrale vraagstelling is: Een advies opstellen voor omvang en aard van schelpdierteelt in Volkerak Zoommeer met daarin opgenomen het te volgen tijdpad met de te nemen stappen Voorloper van de casus: In de bestaande cursus aquacultuur (7,5 EC) vormt de eindopdracht een belangrijk onderdeel. In deze eindopdracht moeten studenten/cursisten voor een specifieke aquacultuurteelt een bedrijfsplan opstellen. In dit bedrijfsplan(ondernemingsplan) moeten voor een concrete aquacultuuractiviteit vorm en inhoud gegeven worden aan alle relevante aspecten: missie bedrijf, financiering, teeltechnische zaken, wet-en regelgeving, marketing). De nieuwe casus verschilt van de vorige casus op volgende vlakken: Niet speciaal gericht op het opzetten van een eigen bedrijf; Meer verkennend; Complexiteit is groter/anders: heeft een grotere natuurwetenschappelijk component Studielast: De oude casus heeft een studielast van 40 sbu en hoort bij een cursus van 7. ECts. De studielast van de nieuwe casus bedraagt 20 sbu (idem voor alle vier de casussen). Proeftoetsing: De proeftoetsing met de nieuwe casus is gepland in de periode februari juni In die periode wordt de cursus aquacultuur op de Hogeschool Zeeland gegeven. Tijdens de proeftoetsing kunnen de studenten (15-tal) bevraagd worden. Uiteindelijk hoort de te ontwikkelen casusopdracht thuis in de nieuw te ontwikkelen Master Deltawater management. Wanneer deze start hangt van de accreditatie af (verwachting is februari 2010). 23

Skills Labs. Deliverable 4.1. Effectmeting: nulmeting en eindmeting. Hoogwaardige e-practica Water Management met EMERGO

Skills Labs. Deliverable 4.1. Effectmeting: nulmeting en eindmeting. Hoogwaardige e-practica Water Management met EMERGO Skills Labs Hoogwaardige e-practica Water Management met EMERGO Deliverable 4.1 Effectmeting: nulmeting en eindmeting Auteurs: Hans Bronkhorst, Rob Nadolski Skills Labs penvoerende instelling: Open Universiteit

Nadere informatie

Midterm-review 9 oktober 2009

Midterm-review 9 oktober 2009 Midterm-review 9 oktober 2009 Rob Nadolski, CELSTEC Open Universiteit Nederland Facts & Figures - NAP e-learning (doelen voor HO: hogere instroom, betere doorstroom) [OC&W-Surf] - Budget totaal: 387 k

Nadere informatie

Cursusontwikkeling / Centrale ELO

Cursusontwikkeling / Centrale ELO Cursusontwikkeling / Centrale ELO Leo Wagemans 7 september 2011 Overleg met Leeuwenborgh opleidingen Agenda Uitgangspunten van de OU Onderwijsontwerp en ontwikkeling ADDIE-cyclus Ontwikkelteam / Cursusteam

Nadere informatie

Skills Labs. Deliverable 2.2.b. Casus-framework Water Governance: Perkpolder. Hoogwaardige e-practica Water Management met EMERGO

Skills Labs. Deliverable 2.2.b. Casus-framework Water Governance: Perkpolder. Hoogwaardige e-practica Water Management met EMERGO Skills Labs Hoogwaardige e-practica Water Management met EMERGO Deliverable 2.2.b Casus-framework Water Governance: Perkpolder Auteur: Mimi Crijns, Ger Arendsen, Ansje Löhr, Angelique Lansu, Marcel de

Nadere informatie

surfen door zeeland e-learning delta innovaties

surfen door zeeland e-learning delta innovaties surfen door zeeland e-learning delta innovaties KNDW meets e-learning Waar kun je als student in de huid kruipen van onderzoeker bij een gerenommeerd adviesbureau? Aan de slag gaan met actuele en complexe

Nadere informatie

Schrijven van studiemateriaal

Schrijven van studiemateriaal Schrijven van studiemateriaal BKO workshop 25 oktober 2012 Door Marjo Stalmeier Programma van vandaag Kennismaking Focus van deze workshop Formuleren van teksten: theorie en oefenen Lunchpauze Structureren

Nadere informatie

Schrijven van studiemateriaal

Schrijven van studiemateriaal Schrijven van studiemateriaal BKO workshop 8 mei 2012 Door Marjo Stalmeier Programma van vandaag Kennismaking Focus van deze workshop Formuleren van teksten: theorie en oefenen Lunchpauze Structureren

Nadere informatie

Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal

Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal Heerlen, 4 oktober 2011, Hogeschool Zuyd, Heerlen Dr. Bert Hoogveld, Open Universiteit, CELSTEC Drs. Diny Ebrecht, Open Universitieit, CELSTEC. Visionen für

Nadere informatie

Inhoud. Introductie tot de cursus

Inhoud. Introductie tot de cursus Inhoud Introductie tot de cursus 1 Inleiding 7 2 Voorkennis 7 3 Het cursusmateriaal 7 4 Structuur, symbolen en taalgebruik 8 5 De cursus bestuderen 9 6 Studiebegeleiding 10 7 Huiswerkopgaven 10 8 Het tentamen

Nadere informatie

Voor intern gebruik bij een opleiding wordt gerapporteerd over alle stellingen, vragen, toelichtingen enz.

Voor intern gebruik bij een opleiding wordt gerapporteerd over alle stellingen, vragen, toelichtingen enz. Standaardisatie en formulering stellingen en vragen voor module evaluaties VHL versie 27 maart 2011 Inleiding In het voorjaar van 2010 is het project Standaardiseren module evaluaties VHL breed o.l.v.

Nadere informatie

Ict op de universitaire lerarenopleidingen: trends, issues & lessons learned. Alessandra Corda ICLON/UL Frits van Kouwenhove UOCG/RUG

Ict op de universitaire lerarenopleidingen: trends, issues & lessons learned. Alessandra Corda ICLON/UL Frits van Kouwenhove UOCG/RUG Ict op de universitaire lerarenopleidingen: trends, issues & lessons learned Alessandra Corda ICLON/UL Frits van Kouwenhove UOCG/RUG Inhoud presentatie Trends rond ICT in de lerarenopleiding Voorbeelden

Nadere informatie

IT Governance. Studietaak 5

IT Governance. Studietaak 5 IT Governance 5 Open Universiteit faculteit Managementwetenschappen Cursusteam ir. H.B.F. Hofstee, projectleider en auteur Open Universiteit prof. dr. R.J. Kusters, auteur, Open Universiteit Programmaleiding

Nadere informatie

Werken met Studienet Workshop BKO A-0211B

Werken met Studienet Workshop BKO A-0211B Werken met Studienet Workshop BKO A-0211B Leo Wagemans, Louise Stijnen, Kees Pannekeet 24 september 2013 Open Universiteit Doelstellingen Begrijpen hoe Studienet werkt Perspectief docent/ontwikkelaar

Nadere informatie

De Centrale ELO bij de Open Universiteit

De Centrale ELO bij de Open Universiteit De Centrale ELO bij de Open Universiteit Presentatie voor BKO-Kennismakingscursus nieuwe docenten 27 september 2011 Leo Wagemans Open Universiteit Agenda Achtergrond Studienet Blackboard Elluminate SafeAssign

Nadere informatie

Vragenlijst voor masterstudenten

Vragenlijst voor masterstudenten Vragenlijst voor masterstudenten Digitale toetsing en beoordeling in de universitaire lerarenopleiding Intro Het komende studiejaar besteden opleiders van alle universitaire lerarenopleidingen speciale

Nadere informatie

Enquête over beleid en praktijk van instructies in Informatievaardigheden in Nederlandse universiteiten

Enquête over beleid en praktijk van instructies in Informatievaardigheden in Nederlandse universiteiten Enquête over beleid en praktijk van instructies in Informatievaardigheden in Nederlandse universiteiten Subgroep Informatievaardigheden van de UKB werkgroep Learning Spaces Anneke Dirkx (UL) Marjolein

Nadere informatie

Inhoud. Introductie tot de cursus

Inhoud. Introductie tot de cursus Inhoud Introductie tot de cursus 1 De functie van de cursus 7 2 De inhoud van de cursus 7 2.1 Voorkennis 7 2.2 Leerdoelen van de cursus 8 2.3 Opbouw van de cursus 8 3 Leermiddelen en wijze van studeren

Nadere informatie

Bachelor of Business Administration (MER opleiding)

Bachelor of Business Administration (MER opleiding) Bachelor of Business Administration (MER opleiding) voor decentrale overheden Het Onderwijs De Bachelor of Business Administration voor decentrale overheden (Management, Economie & Recht, MER) wordt aangeboden

Nadere informatie

Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal

Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal Heerlen, 11 oktober 2011, Hogeschool Zuyd, Heerlen Dr. Bert Hoogveld, Open Universiteit, CELSTEC Drs. Diny Ebrecht, Open Universitieit, CELSTEC. Visionen für

Nadere informatie

Onderzoeksleerlijn Commerciële Economie. Naar een integrale leerlijn onderzoek Tom Fischer

Onderzoeksleerlijn Commerciële Economie. Naar een integrale leerlijn onderzoek Tom Fischer Onderzoeksleerlijn Commerciële Economie Naar een integrale leerlijn onderzoek Tom Fischer Onderzoek binnen de opleiding CE Aandacht door de tijd heen heel verschillend Van een paar credits voor de hele

Nadere informatie

MODULEHANDLEIDING BM- Succesvolle Organisaties

MODULEHANDLEIDING BM- Succesvolle Organisaties MODULEHANDLEIDING BM- Succesvolle Organisaties Opleiding Bedrijfskunde MER Hoofdfase Osiriscode: Collegejaar: 2015-2016 Blok: 2 jaar 3 business management 1 Samenvatting Naam onderwijseenheid BM-Succesvolle

Nadere informatie

Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal

Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal Heerlen, 18 oktober 2011, Hogeschool Zuyd, Heerlen Dr. Bert Hoogveld, Open Universiteit, CELSTEC Drs. Diny Ebrecht, Open Universitieit, CELSTEC. Visionen für

Nadere informatie

Ondernemerschaponderwijs. Kansloze onderneming?

Ondernemerschaponderwijs. Kansloze onderneming? Ondernemerschaponderwijs Kansloze onderneming? Probleemstelling Theoretisch kader Methode van Onderzoek Resultaten Conclusie Discussie Effectiviteit van Ondernemerschaponderwijs Probleemstelling Belang

Nadere informatie

Functieprofiel: Studentenconsultant Functiecode: 0402

Functieprofiel: Studentenconsultant Functiecode: 0402 Functieprofiel: Studentenconsultant Functiecode: 0402 Doel Voorlichten, adviseren, begeleiden, testen en trainen van studenten, alsmede waarborgen van de volledigheid, toegankelijkheid en actualiteit van

Nadere informatie

Inhoud. Introductie tot de cursus

Inhoud. Introductie tot de cursus Inhoud Introductie tot de cursus 1 Uitgangspunten, plaats en globale doelstelling van de cursus 5 2 Inhoud van de cursus 5 3 De structuur van het schriftelijk materiaal 6 4 Het bestuderen van de cursus

Nadere informatie

Inhoud. Introductie tot de cursus

Inhoud. Introductie tot de cursus Inhoud Introductie tot de cursus 1 De functie van de cursus 7 2 De inhoud van de cursus 7 2.1 Voorkennis 7 2.2 Leerdoelen van de cursus 7 2.3 Opbouw van de cursus 8 2.4 Leermiddelen 8 3 Gebruiksaanwijzing

Nadere informatie

A. Persoonlijke gegevens

A. Persoonlijke gegevens Windesheim, Gesprek op afstand Zelfevalutie/feedbackformulier Beste (aankomende) student, Hartelijk dank voor het invullen en versturen van het Intakeformulier Afstandsleren School of Education. Per e-mail

Nadere informatie

Beschrijving Basiskwalificatie onderwijs

Beschrijving Basiskwalificatie onderwijs universitair onderwijscentrum groningen hoger onderwijs Beschrijving Basiskwalificatie onderwijs 2008-2009 september 2008 Basiskwalificatie onderwijs 2 Wat is de basiskwalificatie onderwijs (BKO)? De basiskwalificatie

Nadere informatie

Basiskwalificatie Onderwijs (BKO)

Basiskwalificatie Onderwijs (BKO) Basiskwalificatie Onderwijs (BKO) Achtergrondinformatie Binnen de Nederlandse universiteiten en universitaire medische centra is een Basiskwalificatie Onderwijs (BKO) ontwikkeld. Dit is een onderwijskwalificatie

Nadere informatie

AAN DE SLAG MET INFORMATIEMANAGEMENT. Masterclass Informatiemanagement

AAN DE SLAG MET INFORMATIEMANAGEMENT. Masterclass Informatiemanagement AAN DE SLAG MET INFORMATIEMANAGEMENT Masterclass Informatiemanagement AAN DE SLAG MET INFORMATIEMANAGEMENT INTRODUCTIE Informatie is voor elke organisatie een cruciale asset. Efficiënte uitvoering van

Nadere informatie

Inventarisatie enquête over het gebruik van videofragmenten bij het onderwijs van Inleiding Staats- en Bestuursrecht

Inventarisatie enquête over het gebruik van videofragmenten bij het onderwijs van Inleiding Staats- en Bestuursrecht Inventarisatie enquête over het gebruik van videofragmenten bij het onderwijs van Inleiding Staats- en Bestuursrecht Faculteit der Rechtsgeleerdheid, Universiteit Leiden Afdeling ICT&O, Cleveringa Instituut,

Nadere informatie

Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal

Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal Heerlen, 13 sep 2011, Hogeschool Zuyd, Heerlen Dr. Bert Hoogveld, Open Universiteit, CELSTEC Drs. Diny Ebrecht, Open Universitieit, CELSTEC. Visionen für die

Nadere informatie

BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG

BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG STUDENTEN DOEN UITSPRAKEN OVER DE ACADEMISCHE WERELD, HET VAKGEBIED EN HET BEROEPENVELD.. onderzoek niet zo saai als ik dacht werken in

Nadere informatie

IK WIL DE MOGELIJKHEDEN VAN ONLINE ONDERWIJS VERKENNEN WAAR BEGIN IK?

IK WIL DE MOGELIJKHEDEN VAN ONLINE ONDERWIJS VERKENNEN WAAR BEGIN IK? IK WIL DE MOGELIJKHEDEN VAN ONLINE ONDERWIJS VERKENNEN WAAR BEGIN IK? Dit stappenplan neemt je mee langs vragen die relevant zijn als je online onderwijs wilt ontwikkelen: waarom wil je inzetten op online

Nadere informatie

Stichting NIOC en de NIOC kennisbank

Stichting NIOC en de NIOC kennisbank Stichting NIOC Stichting NIOC en de NIOC kennisbank Stichting NIOC (www.nioc.nl) stelt zich conform zijn statuten tot doel: het realiseren van congressen over informatica onderwijs en voorts al hetgeen

Nadere informatie

3. Opleidingskader voor de opleiding Informatiecoördinator

3. Opleidingskader voor de opleiding Informatiecoördinator 3. Opleidingskader voor de opleiding Informatiecoördinator In het project GROOTER worden onder andere opleidingskaders ontwikkeld voor drie functiegerichte opleidingen voor Bevolkingszorg. In dit hoofdstuk

Nadere informatie

Cursusinformatie PIAF opleiding nieuwe stijl 2013/2014

Cursusinformatie PIAF opleiding nieuwe stijl 2013/2014 Cursusinformatie PIAF opleiding nieuwe stijl 2013/2014 Medicatiebeoordeling is een systematische beoordeling van het geneesmiddelgebruik van een individuele patiënt door arts, apotheker en patiënt op basis

Nadere informatie

2. Opleidingskader voor de opleiding Teamleider Preparatie nafase

2. Opleidingskader voor de opleiding Teamleider Preparatie nafase 2. Opleidingskader voor de opleiding Teamleider Preparatie nafase In het project GROOTER worden onder andere opleidingskaders ontwikkeld voor drie functiegerichte opleidingen voor Bevolkingszorg. In dit

Nadere informatie

Voorbereidingscursussen

Voorbereidingscursussen Voorbereidingscursussen Biologie Natuurkunde Scheikunde Wiskunde Studeren aan de Open Universiteit voorbereidings cursussen Het systeem van eindexamenprofielen in het voortgezet onderwijs brengt met zich

Nadere informatie

Interculturele CompetentieWijzer (ICW): mogelijkheden en beperkingen. Joke Simons & Yunsy Krols

Interculturele CompetentieWijzer (ICW): mogelijkheden en beperkingen. Joke Simons & Yunsy Krols Interculturele CompetentieWijzer (ICW): mogelijkheden en beperkingen Joke Simons & Yunsy Krols 1 INTERCULTURELE COMPETENTIE: WAT? 2 Metaforen 3 Competentie = K + V + A + A + (Fantini, 2000) 4 Onderwijs

Nadere informatie

Effectiviteit en bruikbaarheid van verschillende werkvormen EVS in de opleiding van jeugdsportbegeleiders

Effectiviteit en bruikbaarheid van verschillende werkvormen EVS in de opleiding van jeugdsportbegeleiders Effectiviteit en bruikbaarheid van verschillende werkvormen EVS in de opleiding van jeugdsportbegeleiders J. De Bouw, K. De Martelaer, K. Struyven en L. Haerens 31/12/2011 Inleiding Aanleiding onderzoek:

Nadere informatie

JUVE JUVE1AR (Juridische Vaardigheden) JUVE1AP (Praktijkvaardigheden) JUVE1AM (Mediatheektraining)

JUVE JUVE1AR (Juridische Vaardigheden) JUVE1AP (Praktijkvaardigheden) JUVE1AM (Mediatheektraining) Algemene informatie Titel OWE Code OWE Onderdelen Eigenaar OWE Opleiding Juridische en JUVE JUVE1AR (Juridische Vaardigheden) JUVE1AP () JUVE1AM (Mediatheektraining) JUVE: mevrouw mr. M. le Fèbre HBO-Rechten

Nadere informatie

Competentieleren met EMERGO. Hans Hummel, Henk van den Brink

Competentieleren met EMERGO. Hans Hummel, Henk van den Brink Competentieleren met EMERGO Hans Hummel, Henk van den Brink Presentatie Competentieleren (A) Serious games (B) Authentieke taken én toetsing (C) EMERGO: aanpak en tools (D) Demo functionaliteiten (E) Discussie

Nadere informatie

Boost uw carrière. Zo kiest u de MBAopleiding die bij u past. Deze whitepaper is mede mogelijk gemaakt door

Boost uw carrière. Zo kiest u de MBAopleiding die bij u past. Deze whitepaper is mede mogelijk gemaakt door Boost uw carrière Zo kiest u de MBAopleiding die bij u past Deze whitepaper is mede mogelijk gemaakt door Introductie Update uw kennis De wereld om ons heen verandert in een steeds hoger tempo. Hoe goed

Nadere informatie

Vrijstelling op grond van praktijkervaring binnen de masteropleiding Onderwijswetenschappen

Vrijstelling op grond van praktijkervaring binnen de masteropleiding Onderwijswetenschappen Vrijstelling op grond van praktijkervaring binnen de masteropleiding Onderwijswetenschappen Quickscan U voert een quickscan uit om vast te stellen of de vrijstellingsprocedure op grond van praktijkervaring

Nadere informatie

SEIN+ Webgebaseerd systeem voor de evaluatie van cursussen van de Open Universiteit. Leo Wagemans IPO-project SEIN+

SEIN+ Webgebaseerd systeem voor de evaluatie van cursussen van de Open Universiteit. Leo Wagemans IPO-project SEIN+ SEIN+ Webgebaseerd systeem voor de evaluatie van cursussen van de Open Universiteit Leo Wagemans IPO-project SEIN+ Inhoud karakteristiek permanente cursusevaluatie technisch/ organisatorisch beschrijving

Nadere informatie

(Studie)loopbaanadviseur

(Studie)loopbaanadviseur (Studie)loopbaanadviseur Doel Voorlichten, adviseren, begeleiden, testen en trainen van studenten omtrent (studie)loopbaankeuzes, alsmede waarborgen van de volledigheid, toegankelijkheid en actualiteit

Nadere informatie

Projectvoorstel Grassroots VU 2015-2016

Projectvoorstel Grassroots VU 2015-2016 1. Gegevens van de aanvrager Naam aanvrager: Faculteit: Eric Vos Lisanne Möller Aard- en Levenswetenschappen E-mailadres: Functie: r.a.vos@vu.nl l.m.moller@vu.nl Docent Telefoon: 020 598 2671 2. Titel

Nadere informatie

Professionaliseren van de didactische aanpak van het informatievaardighedenonderwijs

Professionaliseren van de didactische aanpak van het informatievaardighedenonderwijs Professionaliseren van de didactische aanpak van het informatievaardighedenonderwijs Angelique van het Kaar Risbo Erasmus Universiteit Rotterdam 7 november 2012 Overzicht onderwerpen Training Didactische

Nadere informatie

Zelfreflectie meetinstrument Ondernemende houding studenten Z&W

Zelfreflectie meetinstrument Ondernemende houding studenten Z&W Zelfreflectie meetinstrument Ondernemende houding studenten Z&W 1 Naam student: Studentnummer: Datum: Naam leercoach: Inleiding Voor jou ligt het meetinstrument ondernemende houding. Met dit meetinstrument

Nadere informatie

Thema 1: Het leren (bevorderen) 19

Thema 1: Het leren (bevorderen) 19 I nhoud Voorwoord 5 Inleiding 15 Thema 1: Het leren (bevorderen) 19 1 Het leerproces van studenten 21 1.1 Waarom het leerproces van studenten? 21 1.2 Het leerproces volgens Biggs 22 1.3 Leeractiviteiten

Nadere informatie

Functieprofiel: Adviseur Functiecode: 0303

Functieprofiel: Adviseur Functiecode: 0303 Functieprofiel: Adviseur Functiecode: 0303 Doel (Mede)zorgdragen voor de vormgeving en door het geven van adviezen bijdragen aan de uitvoering van het beleid binnen de Hogeschool Utrecht kaders en de ter

Nadere informatie

Vragenlijst voor minorstudenten

Vragenlijst voor minorstudenten Vragenlijst voor minorstudenten Digitale toetsing en beoordeling in de universitaire lerarenopleiding Intro Het komende studiejaar besteden opleiders van alle universitaire lerarenopleidingen speciale

Nadere informatie

Inleiding Sociale Wetenschappen. Studenten Aantal 953 Respondenten 54, 40 Ronde 1, 2. Datum uitvoering September 2010 Januari 2011 Collegeweblecture

Inleiding Sociale Wetenschappen. Studenten Aantal 953 Respondenten 54, 40 Ronde 1, 2. Datum uitvoering September 2010 Januari 2011 Collegeweblecture Pilot Naam Instelling Vak naam Studenten Aantal 953 Respondenten 54, 40 Ronde 1, 2 Verrijke weblectures VU Inleiding Sociale Wetenschappen Datum uitvoering September 2010 Januari 2011 Variant Collegeweblecture

Nadere informatie

Taskforce Informatiebeveiligingsbeleid.

Taskforce Informatiebeveiligingsbeleid. Taskforce Informatiebeveiligingsbeleid. Cursus 1 2015-2016 plus overnachting Aanleiding: Om het deskundigheidsniveau van instellingen te vergroten, zal een masterclass Privacy georganiseerd worden. Deze

Nadere informatie

Welkom. Marcel Osse Henk Krikke

Welkom. Marcel Osse Henk Krikke Welkom Marcel Osse Henk Krikke GPS taal en rekenen dit jaar van 1.0 naar 2.0 Nederlands Engels Duits Rekenen GPS Rekenen 2.0 Beschikbaar per september 2014 Multimedia Automatische, individuele leerroutes

Nadere informatie

KWALON Conferentie 13 december 2012. Methodenleer aan de universiteit: ontwerpen, uitvoeren en reflecteren. Inge Bleijenbergh

KWALON Conferentie 13 december 2012. Methodenleer aan de universiteit: ontwerpen, uitvoeren en reflecteren. Inge Bleijenbergh KWALON Conferentie 13 december 2012 Methodenleer aan de universiteit: ontwerpen, uitvoeren en reflecteren Inge Bleijenbergh Bijdrage Het bieden van inzicht in en reflecteren op de plaats en organisatie

Nadere informatie

Competentieprofiel. Instituut voor Interactieve Media. Competentieprofiel studenten Instituut voor Interactieve Media vastgesteld juni 2006

Competentieprofiel. Instituut voor Interactieve Media. Competentieprofiel studenten Instituut voor Interactieve Media vastgesteld juni 2006 Competentieprofiel Instituut voor Interactieve Media Competentieprofiel studenten Instituut voor Interactieve Media vastgesteld juni 2006 Aangepast in maart 2009 Inleiding De opleiding Interactieve Media

Nadere informatie

IORE-1AR (Inleiding Ondernemingsrecht) IORE-1AE (Economie voor Juristen) IORE-1AR: de heer mr. S. Boelens IORE-1AE: de heer R.

IORE-1AR (Inleiding Ondernemingsrecht) IORE-1AE (Economie voor Juristen) IORE-1AR: de heer mr. S. Boelens IORE-1AE: de heer R. Algemene informatie Titel OWE Code OWE Onderdelen Eigenaar OWE Inleiding Ondernemingsrecht IORE IORE-1AR (Inleiding Ondernemingsrecht) IORE-1AE (Economie voor Juristen) IORE-1AR: de heer mr. S. Boelens

Nadere informatie

Inhoud. Introductie tot de cursus

Inhoud. Introductie tot de cursus Inhoud Introductie tot de cursus 1 Plaats en functie van de cursus 7 2 Inhoud van de cursus 7 2.1 Tekstboek 7 2.2 Voorkennis 8 2.3 Leerdoelen 8 2.4 Opbouw van de cursus 9 3 Leermiddelen en wijze van studeren

Nadere informatie

TESTVRAAG: Bent u rechts-of linkshandig?

TESTVRAAG: Bent u rechts-of linkshandig? Programma Thema: Hoe onderzoek je of de transformatie van de jeugdzorg werkt? Onderzoek G4-rekenkamers 1. Eigen kracht 2. Risicomanagement 3. Leren 4. Monitoring en sturing 5. Vervolgonderzoek www.sendsteps.com

Nadere informatie

Opleidingsstatuut Bacheloropleiding Automotive Studiejaar 2015 2016. Regeling Externe toezichthouders bij examens

Opleidingsstatuut Bacheloropleiding Automotive Studiejaar 2015 2016. Regeling Externe toezichthouders bij examens Opleidingsstatuut Bacheloropleiding Automotive Studiejaar 2015 2016 Regeling Externe toezichthouders bij examens Inhoudsopgave 1. Positie en benoeming externe toezichthouders... 3 2. Taak externe toezichthouder

Nadere informatie

Marketing met Interactieve Media

Marketing met Interactieve Media HOGESCHOOL ROTTERDAM / CMI Marketing met Interactieve Media CDMMIM01-1 Aantal studiepunten:2 Modulebeheerder: Ayman van Bregt Goedgekeurd door: (namens curriculumcommissie) Datum: MARKETING MET INTERACTIEVE

Nadere informatie

Audio e-module Ontwerpen van een e-learning

Audio e-module Ontwerpen van een e-learning Audio e-module Ontwerpen van een e-learning Fragment 001.mp3 002.mp3 Tekst Welkom bij deze e-module. Test je geluid en stel het juiste volume in! De e-module bestaat uit twee delen: Deel 1: de theoretische

Nadere informatie

Handleiding bij het opstellen van een Persoonlijk ontwikkelingsplan (POP)

Handleiding bij het opstellen van een Persoonlijk ontwikkelingsplan (POP) Handleiding bij het opstellen van een Persoonlijk ontwikkelingsplan (POP) In de voorbereiding op het Pop gesprek stelt de medewerker een persoonlijk ontwikkelingsplan op. Hierbij maakt de medewerker gebruik

Nadere informatie

Reglement Bachelorscriptie Geschiedenis Vastgesteld op 1-9-2015, verbeterd en goedgekeurd door de examencommissie op 10-9- 2015

Reglement Bachelorscriptie Geschiedenis Vastgesteld op 1-9-2015, verbeterd en goedgekeurd door de examencommissie op 10-9- 2015 Faculteit der Geesteswetenschappen Afdeling Geschiedenis, Europese studies en Religiewetenschappen Spuistraat 134 1012 VB Amsterdam Datum 10-9-2015 Contactpersoon J.J.B.Turpijn@uva.nl Bijlagen Beoordelingsformulier

Nadere informatie

A. Opbrengsten B. Onderwijsleerproces nl. C. Zorg en begeleiding nl. D. Kwaliteitszorg E. Wet- en regelgeving

A. Opbrengsten B. Onderwijsleerproces nl. C. Zorg en begeleiding nl. D. Kwaliteitszorg E. Wet- en regelgeving DEELPROJECT PUBERBREIN LOCATIE CHRISTOFFEL ACTIVITEIT NAAM DEELPROJECT DE MUSICAL KWALITEITSASPECT TOEZICHTKADER A. Opbrengsten B. Onderwijsleerproces nl. C. Zorg en begeleiding nl. D. Kwaliteitszorg E.

Nadere informatie

Omgaan met pestgedrag voor leerlingen

Omgaan met pestgedrag voor leerlingen Omgaan met pestgedrag voor leerlingen Algemeen: Uw ROC wil door middel van eenduidige trainingen pesten structureel aanpakken. Trainingen en cursussen als maatwerk. Doelstelling: Het doel van de training

Nadere informatie

15 16 Evaluatie Docentencursus Zuyd, juni Inhoudsopgave. 1 Algemeen...1

15 16 Evaluatie Docentencursus Zuyd, juni Inhoudsopgave. 1 Algemeen...1 15 16 Evaluatie Docentencursus Zuyd, juni 2016 Inhoudsopgave 1...1 2 Hoofdsectie...2 1 Geef bij de onderstaande stellingen aan of u ermee zeer mee oneens/oneens/eens/zeer mee eens bent, dan wel neutraal

Nadere informatie

Inhoud. Efficiënte softwaretraining met taakgerichte e-learning. Introductie Methode Resultaten Discussie. Iwan Wopereis John van der Baaren

Inhoud. Efficiënte softwaretraining met taakgerichte e-learning. Introductie Methode Resultaten Discussie. Iwan Wopereis John van der Baaren Efficiënte softwaretraining met taakgerichte e-learning Iwan Wopereis John van der Baaren Inhoud Introductie Methode Resultaten Discussie Ilias 4.2.2 ORD 2013 - Brussel 1 Introductie Context Probleem Oplossingsrichting

Nadere informatie

Praktijkgerichte Scholing tot praktijkmanager

Praktijkgerichte Scholing tot praktijkmanager Praktijkgerichte Scholing tot praktijkmanager Leergang voor de praktijkmedewerker/praktijkmanager van de tandarts/huisartsenpraktijk. voor data of voor in-company verzoeken 1 De praktijkmanager kan een

Nadere informatie

Inleiding Tijdspad TechSkills Monitor Voorbereiding Doelstelling Activiteiten Resultaat... 5

Inleiding Tijdspad TechSkills Monitor Voorbereiding Doelstelling Activiteiten Resultaat... 5 Studenthandleiding Contents Inleiding... 3 Tijdspad TechSkills Monitor... 4 Voorbereiding... 5 Doelstelling... 5 Activiteiten... 5 Resultaat... 5 Verkenning bedrijf en verkenning functies... 6 Doelstelling...

Nadere informatie

Elektronische leeromgeving en didactiek. Wilfred Rubens http://www.slideshare.net/wrubens

Elektronische leeromgeving en didactiek. Wilfred Rubens http://www.slideshare.net/wrubens Elektronische leeromgeving en didactiek Wilfred Rubens http://www.slideshare.net/wrubens Programma Wat is een ELO? Voorbeelden Didactiek en ELO Voorbeelden leeractiviteiten in een ELO Functionaliteiten

Nadere informatie

Studiehandleiding. Positieve psychologie

Studiehandleiding. Positieve psychologie Studiehandleiding Positieve psychologie Lay-out en opmaak: NTI DTP Studio, Leiden 1 e druk, augustus 2012 001204582 2012, NTI bv, Leiden Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd,

Nadere informatie

Spelsimulaties in een op competenties gebaseerd curriculum in het hoger onderwijs

Spelsimulaties in een op competenties gebaseerd curriculum in het hoger onderwijs Spelsimulaties in een op competenties gebaseerd curriculum in het hoger onderwijs Vincent Peters SAGANET Seminar Amersfoort, 17 maart 2005 Informatie over Spelsimulaties Inhoudsopgave Competenties Op competenties

Nadere informatie

Digitale hulpmiddelen bij het toetsen en beoordelen in de universitaire lerarenopleiding

Digitale hulpmiddelen bij het toetsen en beoordelen in de universitaire lerarenopleiding Digitale hulpmiddelen bij het toetsen en beoordelen in de universitaire lerarenopleiding Vragenlijst voor docenten/opleiders Intro Doel van deze vragenlijst is informatie te verzamelen over het gebruik

Nadere informatie

Individueel Onderwijsontwerp Traject (IOT)

Individueel Onderwijsontwerp Traject (IOT) universitair onderwijscentrum groningen Cursusontwerp Individueel Onderwijsontwerp Traject (IOT) Versie Augustus 2013 Naam: Datum: Dit sjabloon geeft een structuur voor het ontwerpen van uw cursus. Onder

Nadere informatie

Aanvraagformulier Nieuwe opleiding macrodoelmatigheidstoets beleidsregel 2014

Aanvraagformulier Nieuwe opleiding macrodoelmatigheidstoets beleidsregel 2014 S AMENVATTI NG Ok t ober2015 Aanvraagformulier Nieuwe opleiding macrodoelmatigheidstoets beleidsregel 2014 Basisgegevens Soort aanvraag (kruis aan wat van toepassing is): X Nieuwe opleiding Nieuw Ad programma

Nadere informatie

Vrijstelling op grond van praktijkervaring binnen de bacheloropleiding Milieunatuurwetenschappen

Vrijstelling op grond van praktijkervaring binnen de bacheloropleiding Milieunatuurwetenschappen Vrijstelling op grond van praktijkervaring binnen de bacheloropleiding Milieunatuurwetenschappen Het doel van vrijstelling op grond van praktijkervaring is om vast te stellen welke cursussen uit de bacheloropleiding

Nadere informatie

Didactische meerwaarde van de ELO in het Primair Onderwijs

Didactische meerwaarde van de ELO in het Primair Onderwijs Didactische meerwaarde van de ELO in het Primair Onderwijs Verkenning rondom mogelijkheden, meerwaarde en aandachtspunten 27 januari 2011 NOT Academie Presentatie: Arnout Vree a.vree@avetica.nl www.avetica.nl

Nadere informatie

Scenario: theoretisch blok (voorbeeldscenario / blauwdruk van een leerpraktijk)

Scenario: theoretisch blok (voorbeeldscenario / blauwdruk van een leerpraktijk) Christine Prast, onderwijskundige Scenario: theoretisch blok (voorbeeldscenario / blauwdruk van een leerpraktijk) Vooraf Onderwijskundig kader waarbinnen herontwerp plaatsvond Uitgangspunt bij het hier

Nadere informatie

Ontwerpkit Studentnabij Onderwijs

Ontwerpkit Studentnabij Onderwijs Ontwerpkit Studentnabij Onderwijs Binnen FHICT hebben we een ambitieuze visie op onderwijs. Hier komen diverse onderwijsdoelen uit voort. De ontwerpkit is een praktische vertaling van onze visie en is

Nadere informatie

Studiehandleiding eigen vaardigheid basistoets Nederlands (studiegidsnr: 70710P06MY)

Studiehandleiding eigen vaardigheid basistoets Nederlands (studiegidsnr: 70710P06MY) Universitaire Pabo van Amsterdam Nieuwe Prinsengracht 130 1018 VZ Amsterdam E-mail: upva@uva.nl www.student.uva.nl/upva Studiehandleiding eigen vaardigheid basistoets Nederlands (studiegidsnr: 70710P06MY)

Nadere informatie

Leerwerktaak: Wiskundeproefwerk ontwerpen

Leerwerktaak: Wiskundeproefwerk ontwerpen Leerwerktaak: Titel Gekoppeld aan beroepstaak OWE ILS-wi 614 Gekoppeld aan de volgende competenties(s) Niveau Geschikt voor de volgende vakken Ontwerper/ ontwerpgroep/ sectie/ school Relevantie/ kader

Nadere informatie

Faculteit der Letteren - Formulier voor de beschrijving van modules

Faculteit der Letteren - Formulier voor de beschrijving van modules Faculteit der Letteren - Formulier voor de beschrijving van modules vakcode (in te vullen door BSZ) naam opleiding vaknaam Engelse vaknaam voertaal studiefase 1 Minor IO/IB French 1 Minor IO/IB Ba aantal

Nadere informatie

Hoe kan Hogeschool Utrecht social media inzetten om een duurzame relatie op te bouwen met haar (oud) studenten?

Hoe kan Hogeschool Utrecht social media inzetten om een duurzame relatie op te bouwen met haar (oud) studenten? Hoe kan Hogeschool Utrecht social media inzetten om een duurzame relatie op te bouwen met haar (oud) studenten? Deadline: 27 juni 2010 Prijzengeld: 5000,- Battle Type: (Zie voor meer informatie over de

Nadere informatie

Leer Opdrachten ontwerpen voor Blended Learning

Leer Opdrachten ontwerpen voor Blended Learning Leer Opdrachten ontwerpen voor Blended Learning Helder &Wijzer Mijn opdrachten In een kort, blended programma In het kort Voor wie docenten/trainers die blended opdrachten willen leren ontwerpen en ontwikkelen

Nadere informatie

Media Outlook 2 HOGESCHOOL ROTTERDAM / CMI CDMMOU02-2. Aantal studiepunten:2 Modulebeheerder: Ayman van Bregt. Goedgekeurd door:

Media Outlook 2 HOGESCHOOL ROTTERDAM / CMI CDMMOU02-2. Aantal studiepunten:2 Modulebeheerder: Ayman van Bregt. Goedgekeurd door: HOGESCHOOL ROTTERDAM / CMI Media Outlook 2 CDMMOU02-2 Aantal studiepunten:2 Modulebeheerder: Ayman van Bregt Goedgekeurd door: (namens curriculumcommissie) Datum: MARKETING MET INTERACTIEVE MEDIA 6-5 -

Nadere informatie

Dutch Interview Protocols Vraagstellingen voor interviews

Dutch Interview Protocols Vraagstellingen voor interviews Dutch Interview Protocols Vraagstellingen voor interviews PLATO - Centre for Research and Development in Education and Lifelong Learning Leiden University Content Vraagstellingen voor case studies m.b.t.

Nadere informatie

Hogeschool van Arnhem en Nijmegen Faculteit Educatie Instituut voor Leraar en School

Hogeschool van Arnhem en Nijmegen Faculteit Educatie Instituut voor Leraar en School Hogeschool van Arnhem en Nijmegen Faculteit Educatie Instituut voor Leraar en School Feedforward en beoordeling Afstudeeronderzoek eindfase studiejaar 2014-2015 VT-DT Feedforwardformulier afstudeeronderzoek:

Nadere informatie

Ontwerpen met Modellen - Distance learning at Wageningen University. Gerard van den Boom - Open Universiteit

Ontwerpen met Modellen - Distance learning at Wageningen University. Gerard van den Boom - Open Universiteit Ontwerpen met Modellen - Distance learning at Wageningen University Gerard van den Boom - Open Universiteit Inleidend - kader Wageningen wil Distance Learning gelijkblijvende kwaliteit binnen 60-credit-programma

Nadere informatie

Competenties en leerresultaten

Competenties en leerresultaten Competenties en leerresultaten De e-learning module bestaat uit zes praktijksituaties uit het bedrijfsleven die competentie georiënteerd zijn en die gebruikt kunnen worden voor scholing en bijscholing

Nadere informatie

Universal Design for Learning Moet mijn lesmateriaal dan zo anders?

Universal Design for Learning Moet mijn lesmateriaal dan zo anders? Universal Design for Learning Moet mijn lesmateriaal dan zo anders? 10 december 2012 Congres Dé blikopener voor Inclusief Hoger Onderwijs Handicap + Studie Leen Thienpondt Meggie Verstichele Thema: Zo

Nadere informatie

Digitaal Studenten Dossier. uitwerking op hoofdlijnen: - processen - impact op huidige situatie - alternatieve scenario s

Digitaal Studenten Dossier. uitwerking op hoofdlijnen: - processen - impact op huidige situatie - alternatieve scenario s Digitaal Studenten Dossier uitwerking op hoofdlijnen: - processen - impact op huidige situatie - alternatieve scenario s Management Samenvatting doel van het overleg (1) Context 1. Om een goed functionerend

Nadere informatie

Dienstenbeschrijving communicatieve vaardigheden

Dienstenbeschrijving communicatieve vaardigheden Dienstenbeschrijving communicatieve vaardigheden Training-1 Training-2 Training-3 : Basistraining communicatieve vaardigheden : Communicatieve vaardigheden voor professionals : Hoe voer ik een intakegesprek

Nadere informatie

Maatwerk voor nieuwe ROS-adviseurs Informatiebijeenkomst en Leergang 2013

Maatwerk voor nieuwe ROS-adviseurs Informatiebijeenkomst en Leergang 2013 Maatwerk voor nieuwe ROS-adviseurs Informatiebijeenkomst en Leergang 2013 Leergang Procesbegeleiding samenwerking, organisatie en innovatie in de eerste lijn voor nieuwe ROS-adviseurs (code L13-2) Voor

Nadere informatie

COMMUNICATIE EN INFORMATIE ONDER JONGEREN

COMMUNICATIE EN INFORMATIE ONDER JONGEREN COMMUNICATIE EN INFORMATIE ONDER JONGEREN Beste lezer,!" #$ %& Algemeen 1. Geslacht man vrouw 2. Leeftijd Jaar 3. Nationaliteit Nederlandse 4. School / Opleiding 5. In welk ar zit je? 6.1 Hoe lang bel

Nadere informatie

Gebruik ICT binnen Content and Language Integrated Learning

Gebruik ICT binnen Content and Language Integrated Learning Evaluatierapport Gebruik ICT binnen Content and Language Integrated Learning Bevindingen van leraren en leerlingen Drs. Gerard Baars Inleiding In de tweede helft van 2008 is op zes basisscholen in Rotterdam

Nadere informatie

Coaching en AIC juni Harrie Passier en Anda Counotte. AIC en coaching 1. Hoofdingrediënten. Hoofdproces.

Coaching en AIC juni Harrie Passier en Anda Counotte. AIC en coaching 1. Hoofdingrediënten. Hoofdproces. Coaching en AIC-1 Harrie Passier en Anda Counotte 11 juni 2005 Hoofdingrediënten AIC en coaching 1 Hoofdingrediënten Competentie: combinatie van Kennis, Vaardigheden en Gedrag Student: cursussen, taken,

Nadere informatie