Distrivaart Netwerkontwikkeling De weg naar een volwaardig netwerk in de binnenvaart

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Distrivaart Netwerkontwikkeling De weg naar een volwaardig netwerk in de binnenvaart"

Transcriptie

1 TNO Inro rapport Schoemakerstraat 97 Postbus JA Delft De weg naar een volwaardig netwerk in de binnenvaart T F Datum 18 februari 2003 Auteurs B.Groothedde M.Rustenburg Plaats Delft Nummer 03-3N ISBN-nummer Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden vermenigvuldigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, foto-kopie, microfilm of op welke andere wijze dan ook, zonder voorafgaande toestemming van TNO. Indien dit rapport in opdracht werd uitgebracht, wordt voor de rechten en verplichtingen van opdrachtgever en opdrachtnemer verwezen naar de Algemene Voorwaarden voor onderzoeksopdrachten aan TNO, dan wel de betreffende terzake tussen de partijen gesloten overeenkomst. Het ter inzage geven van het TNO-rapport aan direct belang-hebbenden is toegestaan TNO TNO Inro Instituut voor Verkeer en Vervoer, Logistiek en Ruimtelijke Ontwikkeling

2

3 TNO Inro rapport februari 2003 i VOORWOORD Voor u ligt de eindrapportage van het deelproject Distrivaart 2 Netwerkontwikkeling. Het overkoepelende Distrivaart 2 project is uitgevoerd in het kader van het programma Mobiliteitsmanagement Goederenvervoer van Connekt. Distrivaart mag een uniek project genoemd worden; kennisontwikkeling, waarin onderzoeksinstellingen nauw hebben samengewerkt met overheden en private partijen, heeft gelijktijdig plaats gehad met een praktijktest. Deze test werd mogelijk door het innovatieve ondernemerschap van de Mercurius Scheepvaart groep en de medewerking van vier bierbrouwers en twee supermarktketens. Op het moment van afronden van dit onderzoek is de eerste fase van de praktijktest uitgevoerd en de resultaten daarvan zijn in de rapportage Distrivaart 2: Aanzet tot een businessplan, verwerkt. Dit rapport geeft een overzicht van de resultaten van het Deelproject netwerkontwikkeling. Lezers die geïnteresseerd zijn in een specifiek deelonderwerp worden verwezen naar de afzonderlijke deelrapportages die op CD ROM beschikbaar zijn afzonderlijk te verkrijgen via Connekt en NDL. De veelheid aan partijen, de financiering, de media aandacht, de complexiteit van de probleemstelling en de veelheid aan variabelen maakten Distrivaart 2 tot een grote uitdaging voor alle partijen. Zonder de inzet van velen waren we niet tot dit resultaat gekomen. In bijlage B zijn de instanties op genomen die aan het onderzoek hebben bijgedragen en is een overzicht gegeven van de partijen die op de een of andere wijze hebben bijgedragen tot het succes van Distrivaart 2. We willen iedereen hartelijk danken voor hun bereidwillige medewerking aan dit onderzoek en hun bereidheid om tijd vrij te maken om met ons mee te denken.

4 ii TNO Inro rapport februari 2003

5 TNO Inro rapport februari 2003 iii SAMENVATTING Het denken in de binnenvaart is in de eerste plaats gericht op schaalgrootte, om zo de transportkosten laag te houden. De Nederlandse transportmarkt vraagt echter om hoogfrequente, betrouwbare en relatief kleine zendingen. Kan de binnenvaart in deze markt een rol spelen? Deze vraag staat centraal in het Distrivaartproject. In tegenstelling tot weg- en railtransport vormt het capaciteitstekort in infrastructuur geen groot probleem in de binnenvaart. Maar kan een nog te ontwikkelen binnenvaartnetwerk in Nederland uitkomst bieden in het binnenlandse en internationale goederenvervoer van met name pallets? Immers, in deze voor de binnenvaart nieuwe markt worden vanuit de verschillende logistieke concepten hoge eisen gesteld aan het transport, bijvoorbeeld met betrekking tot stiptheid en betrouwbaarheid en natuurlijk de kosten. Het Distrivaartproject richt zich op het ontwikkelen van een transportnetwerk, waarin relatief kleine schepen volgens een frequente dienstregeling rondvaren en waarbij snelle en goedkope overslag plaatsvindt op knooppunten die de binnenvaart verbinden met het wegtransport. In het Distrivaart project wordt de oplossing gezocht in het bijeenbrengen van meerdere partijen en het ontwerpen van transportnetwerken waarbij de frequentie en betrouwbaarheid aansluiten bij de eisen die vanuit logistiek oogpunt aan het transport worden gesteld. Om te voldoen aan deze eisen en daarnaast kostenbesparingen mogelijk te maken wordt in het concept de combinatie gezocht tussen de schaalvoordelen die de binnenvaart mogelijk maakt en de flexibiliteit van het wegtransport. Een segment met geconcentreerde stromen wordt gevormd door de belevering van distributiecentra met bier en frisdrank in Nederland, dit segment geldt als zeer kansrijk om een binnenvaartnetwerk te starten. Naast dit segment zal in het deelproject Netwerkontwikkeling gezocht worden naar overige kansrijke segmenten. Het deelproject Netwerkontwikkeling heeft tot doel het in kaart brengen van deze mogelijkheden van het Distrivaart concept, daarbij gebruikmakend van de kennis die wordt opgedaan in de verschillende deelprojecten van Distrivaart. De belangrijke onderzoeksvragen zijn: Wat zijn de mogelijkheden van het concept voor het vervoer van pallets in het fastmover-segment in termen van producenten, afnemers, overslaglocaties en het aantal schepen? En vervolgens hoe zien deze ontwikkelingspaden van het concept er uit? Wat zijn buiten deze sector en buiten Nederland de mogelijkheden van het concept. Zou het ook toegepast kunnen worden in andere sectoren en wat zijn in deze markten de specifieke eisen die aan een dergelijk concept gesteld worden? In het project worden verschillende ontwikkelingsstadia onderscheiden; allereerst het Transportnetwerk waar het accent ligt op de uitvoering van de transportdiensten, gegeven de wensen van de verladers. Hierbij gaat het om de optimale inzet van de transportmiddelen en is nog geen sprake van een vorm van verticale ketenbeheersing, tevens is de informatie uitwisseling gering. Het tweede netwerk betreft het Distributienetwerk waar een grotere nadruk ligt op afstemming tussen verschillende ketenparticipanten en waar een vorm van ketenregie gewenst is. Voor de ingezette binnenvaartschepen is een belangrijk verschil dat het schip nu wordt gebruikt als crossdocking platform om de herschikking van de aangeleverde partijen door de verschillende leveranciers aan boord te laten plaatsvinden zodat de uitlevering van de partijen voor de onderscheiden afnemers op de terminals vloeiend en efficiënt kan plaatsvinden. Ten slotte wordt er een derde fase onderscheiden; het Collaboratieve netwerk waar sprake is van een intensieve vorm van ketenintegratie die vergt dat producenten, retailers en logistiek dienstverleners op basis van permanente gegevensuitwisseling omtrent actuele vraagpatronen toewijzing van lading aan de verschillende af-

6 iv TNO Inro rapport februari 2003 nemers realiseren. De functie van het binnenvaartschip verandert in dat van een drijvend magazijn. In dit deelproject echter zal op deze laatste fase echter minder nadruk liggen doordat hier ontwikkelingen een rol spelen die niet in een netwerkmodel zijn onder te brengen (met name op het organisatorische vlak). Om inzicht te krijgen in de mogelijkheden van Distrivaart binnen de drie genoemde fasen is allereerst een uitgebreide marktanalyse uitgevoerd. Deze analyse, uitgevoerd naar de palletmarkt in de retailsector en de bouwsector in Nederland, België en Duitsland heeft geresulteerd in een inschatting van de markt waarbij voor ongeveer 250 producenten en 210 afnemers de productie, afname en het transport van pallets in kaart is gebracht onderverdeeld in 28 productcategorieën. #S #S #S #S #S Afname in pallets per jaar #S #S #S #S #S Productie in pallets per jaar TNO Inro 2003 Figuur i : Overzicht opgenomen binnenlandse productielocaties en distributiecentra. In totaal 26.6 miljoen ton pallets/jaar op de bovenstaande herkomst en bestemmingsrelaties. Bron TNO Inro (2003). In figuur i wordt een overzicht gegeven van de productie en afname van de pallets in Nederland, waarbij de grootte van de cirkel de productie, dan wel de afname in pallets per jaar van een specifieke producent of afnemer aangeeft. Er kan grofweg gezegd worden dat het hier de top 100 in de retailsector in Nederland betreft [PWC&Elsevier, 2001 a,b ;2002 a,b ; SMA, 2002; Elsevier, 2002]. In verband met de vertrouwelijkheid van deze gegevens worden in de rapportage geen productie en afname cijfers van specifieke bedrijven genoemd. Met deze inschatting van de palletstromen van specifieke bedrijven in Nederland werd het mogelijk om te starten met het ontwerpen van bin-

7 TNO Inro rapport februari 2003 v nenvaartnetwerken die de palletstromen tussen de producenten en afnemers uit figuur i vervoeren. Hier wordt volstaan met een korte beschrijving van de methodiek afgebeeld in de onderstaande figuur. De procedure bestaat grofweg uit acht afzonderlijke stappen. A bepaling van het aantal pallets op relaties B berekening tarief voor wegtransport kostenfuncties wegtransport routes en tijden wegtransport C initiele kostenbesparing binnenvaart kostenfuncties binnenvaart G Terugkoppeling initiele besparing en berekende totaal besparing D ontwerp en optimalisatie netwerken routes en tijden binnenvaart E bepaling ontwikkelingspaden F bepaling optimale netwerken H gevoeligsheidsanalyse Figuur ii : Gehanteerde ontwerpmethodiek netwerkontwikkeling. Met de palletstromen (A) bekend worden vervolgens de transportkosten voor het directe wegtransport tussen herkomst en bestemming berekend, waarbij gebruik gemaakt wordt van de kostenfuncties van de weg en de berekende afstanden en transporttijden die volgen uit de routecalculatie (B). Deze kosten per pallet voor het directe wegtransport (per herkomst en bestemmingsrelatie) dienen voor de verdere berekening vervolgens als uitgangspunt. De derde stap in de procedure bestaat uit het in kaart brengen van de initiële kostenbesparing die behaald kan worden als er gebruik gemaakt zou worden van de binnenvaart (C). Deze initiële besparing wordt berekend voor iedere herkomst en bestemming waarbij aangenomen wordt dat de pallets met de vrachtwagen naar de dichtstbijzijnde overslagterminal worden getransporteerd, vervolgens via de kortst mogelijk route via de binnenvaart naar de dichtstbijzijnde overslagterminal bij de bestemming worden getransporteerd, daar weer worden overgeslagen en vervolgens naar de bestemming worden getransporteerd via de weg. Hierbij wordt tevens aangenomen dat het schip een beladingsgraad van 95% en de overslagterminal een bezettingsgraad van 95% kent. Met andere worden; er wordt een berekening gemaakt van de kosten per pallet voor alle herkomst- en bestemmingsrelaties in de meest gunstige situatie voor de binnenvaart, namelijk een punt-punt verbinding met een hoge beladingsgraad. Met deze kosten berekend kan vervolgens een vergelijking gemaakt worden tussen de wegkosten en de binnenvaartkosten (in de meest gunstige situatie). Relaties waarin de binnenvaart zelfs in de meest gunstige situatie geen alternatief vormt kunnen op voorhand verworpen worden. Voor de resterende relaties, kan een potentiële besparing berekend worden, op basis waarvan samengestelde netwerken ontworpen kunnen worden. De vierde stap (D) wordt gevormd door de optimalisatie procedure waarin gezocht wordt naar goedscorende oplossingen door combinaties te maken van de punt-punt verbindingen uit de voorgaande stap (C). Nadat de

8 vi TNO Inro rapport februari 2003 goedscorende oplossingen bekend zijn, volgt wellicht de belangrijkste stap uit het onderzoek en dat is het zoeken naar het optimale ontwikkelingspad (E). In het onderzoek is het niet zozeer van belang om het optimum in een bepaalde eindsituatie te vinden als wel een plausibel en qua kosten aantrekkelijk ontwikkelingspad. Met andere woorden; hoe ziet de ontwikkeling van de dienstregelingen er na de pilot uit? Nadat deze ontwikkelingspaden in kaart zijn gebracht worden de uiteindelijke kosten per pallet voor alle relaties bepaald, waarbij een terugkoppeling plaatsvindt met de eerdere aannames (C) en volgt een gevoeligheidsanalyse. Deze gevoeligheidsanalyse is met name uitgevoerd om inzicht te verschaffen in de effecten van verschillende overslagtechnieken, de effecten van toetredingskosten en de gevoeligheid voor de verschillende kostencomponenten te bepalen. De uiteindelijke resultaten hebben geresulteerd in de ontwerpen van dienstregelingen voor de verschillende scenario s. Zo volgt uit de berekening van het Transportnetwerk een ontwerp van een binnenvaartnetwerk dat bestaat uit vijf nationale en twee internationale dienstregelingen, die onafhankelijk van elkaar opereren. In de onderstaande figuren wordt een overzicht gegeven van de routes en de terminals per dienstregeling (figuur iii en figuur iv). In deze overzichten worden met de verschillende kleuren de verschillende dienstregelingen weergegeven, waarbij de kleuren van de terminal tevens aangeven welke dienstregelingen de terminal aandoet. Naast de dienstregelingen worden tevens de producenten en de afnemers aangegeven met de grijze cirkels (waarbij de grootte van de cirkel een indicatie geeft van het aantal pallets) die gebruik maken van het binnenvaartnetwerk. Tenslotte wordt per dienstregeling aangegeven hoeveel schepen er actief zijn op de dienstregeling, welke terminals er aangedaan worden op de rondvaart en wat de cyclustijd is (volgtijd tussen twee schepen). De eerste dienstregeling bestaat uit een route die langs vier terminals vaart: Oosterhout, Schiedam, Utrecht en Drachten, waarop 7 schepen actief zijn. Op deze dienstregeling worden pallets per jaar getransporteerd waarbij een gemiddelde besparing gehaald wordt van ongeveer 3.25 per pallet. Hierbij dient opgemerkt te worden dat er vanuit gegaan wordt dat er geen kosten gemaakt worden voor afstemming zoals tussentijds opslaan in een voorraadpunt of in trailers. In de figuur worden alle dienstregelingen afgebeeld en daaruit valt op te maken alle dienstregelingen bestaan uit 4 of 5 terminals met 7 of 8 schepen die de dienst uitvoeren. De terminals in Schiedam en Drachten worden door iedere dienstregeling aangedaan waaruit blijkt dat met name de lange as van Noord naar Zuid een belangrijke rol vervult in de opbouw van het binnenvaartnetwerk. Uit de resultaten komt tevens naar voren dat de volgtijd tussen de schepen varieert tussen de 12 en 8 uur. Het lijkt dat de Nederlandse markt niet groot genoeg is om een dienstregeling te exploiteren waarin de volgtijd nog verder afneemt. In totaal worden door de onderstaande dienstregelingen 2.47 miljoen pallets per jaar vervoerd en wordt een totale besparing gerealiseerd van ongeveer 9.2 miljoen euro per jaar (exclusief de kosten die gemaakt worden voor afstemming en tussentijdse opslag). De totale markt in het Transportnetwerk bestaat uit miljoen pallets. Er wordt dus 15% van dit totaal via de binnenvaart afgehandeld. Naast de binnenlandse markt is tevens een analyse uitgevoerd naar de mogelijkheden van grensoverschrijdend transport van pallets. Op basis van een analyse van de markt uitgevoerd in België en Duitsland aangevuld met een schatting van de productie en de afnemers zijn de onderstaande netwerken ontworpen. Uit de resultaten komt naar voren dat op de twee belangrijke internationale assen er grote kansen bestaan voor het gebruik van palletschepen. De eerste internationale dienstregeling bedient Brussel, Antwerpen, Rotterdam en Amsterdam. Op deze dienst worden echter, in tegenstelling tot de binnenlandse markt waar schepen van 550 pallets gebruikt worden, schepen van 1100 pallets ingezet.

9 TNO Inro rapport februari 2003 vii Doordat de vaarwegen op beide assen van hoge kwaliteit zijn en het daardoor mogelijk maken om grote schepen in te zetten die met geringe reistijdverliezen te maken krijgen kan het aantal reizen per jaar en daarmee het aantal pallets per dienstregeling aanzienlijk worden verhoogd in vergelijking met het binnenlandse transport. Transportnetwerk Nationaal 72 Terminal aangedaan door 5 dienstregelingen (kleuren corresponderen met dienstregeling) Producent die gebruik maakt van netwerk Afnemer die gebruik maakt van netwerk (grootte geeft aantal pallets aan) Route binnenvaart dienstregeling (gekleurde lijnen) 72 Drachten Binnenvaart infrastructuur (grijze lijnen) 85 Lemmer 72 Producent en afnemers die van terminal gebruik maken Meppel 85 Alphen a/d Rijn Enschede Schiedam Utrecht Oosterhout 120 Lieshout 85 TNO Inro 2003 Dienstregeling 1 : 7 schepen, 4 terminals Cyclustijd 8 uur Oosterhout, Schiedam, Utrecht, Drachten Dienstregeling 4 : 7 schepen, 5 terminals Cyclustijd 12 uur Alphen a/d Rijn, Schiedam, Oosterhout, Enschede, Drachten. Dienstregeling 2 : 7 schepen, 5 terminals Cyclustijd 10 uur Oosterhout, Schiedam, Utrecht, Drachten, Enschede Dienstregeling 5 : 8 schepen, 4 terminals Cyclustijd 6 uur Schiedam, Meppel, Lemmer, Drachten Dienstregeling 3 : 7 schepen, 5 terminals Cyclustijd 12 uur Lieshout, Schiedam, Alphen a/d Rijn, Drachten, Enschede Figuur iii : Ontwerp Transportnetwerk bestaande uit 5 nationale dienstregelingen. Hierdoor worden op de internationale diensten aanzienlijk hogere besparingen gerealiseerd in vergelijking met de binnenlandse diensten. In totaal worden pallets op deze twee diensten vervoerd met een gemiddelde besparing van 4.89 euro per pallet gemiddeld (wederom exclusief de kosten voor afstemming en tussentijdse opslag).

10 viii TNO Inro rapport februari 2003 Uit de analyse van de resultaten komt naar voren dat met name de vaartijden en vertragingen in de binnenvaart een cruciale rol spelen in de kansen voor het Distrivaart concept. Doordat op de internationale vaarwegen de vertragingen (sluizen, vaarbeperkingen, etc.) in vergelijking met de kleinere binnenlandse vaarwegen aanzienlijk kleiner zijn, neemt de potentiële besparing aanzienlijk toe, doordat het aantal reizen per jaar per schip aanzienlijk toe. Transportnetwerk Internationaal Terminal aangedaan door 2 dienstregelingen (kleuren corresponderen met dienstregeling) Producent die gebruik maakt van netwerk Afnemer die gebruik maakt van netwerk (grootte geeft aantal pallets aan) Route binnenvaart dienstregeling (gekleurde lijnen) Binnenvaart infrastructuur (grijze lijnen) 72 Producent en afnemers die van terminal gebruik maken 95 Zaandam 85 Utrecht Schiedam Emmerich 95 Duisburg 95 Antwerpen 95 Dusseldorf 95 Brussel TNO Inro 2003 Dienstregeling 1 : 5 schepen, 5 terminals Cyclustijd 12 uur Brussel, Antwerpen, Schiedam, Zaandam Capaciteit van de schepen 1100 pallets Dienstregeling 2 : 6 schepen, 5 terminals Cyclustijd 10 uur Dusseldorf, Duisburg, Emmerich, Utrecht, Schiedam Capaciteit van de schepen 1100 pallets Figuur iv : Overzicht Internationale dienstregelingen in het Transportnetwerk. In de tweede fase; het Distributienetwerk worden naast de grote palletstromen (FTL) tussen producent en afnemer ook de kleinere stromen (LTL) in de analyse meegenomen, waarmee de totale palletmarkt die is opgenomen in de ontwerpfase van 16.3 miljoen toeneemt naar 26.6 miljoen pallets per jaar. De resultaten voor deze fase laten een landsdekkend binnenvaartnetwerk zien dat bestaat uit 7 dienstregelingen die zowel de Noord-Zuid as als de Oost-West as van Nederland dekken. De structuur van de dienstregelingen uit de voorafgaande fase zijn vrijwel in zijn geheel gehandhaafd, op enkele aanpassingen na. Naast deze diensten zijn twee aanvullende diensten

11 TNO Inro rapport februari 2003 ix opgenomen die een dienst verzorgen langs respectievelijk Maastricht, Venlo, Schiedam, Zaandam, Drachten en Den Bosch, Utrecht, Zaandam en Drachten. De dienstregelingen uit de eerste fase zijn qua structuur nauwelijks aangepast, maar zijn alleen wat betreft capaciteit uitgebreid. In totaal worden er door de nationale en internationale dienstregelingen 4.87 miljoen pallets vervoerd van een totaal van 26.6 miljoen, wat neerkomt op een percentage van 18%. Distributienetwerk Nationaal 72 Terminal aangedaan door 5 dienstregelingen (kleuren corresponderen met dienstregeling) Producent die gebruik maakt van netwerk Afnemer die gebruik maakt van netwerk (grootte geeft aantal pallets aan) 51.4 Drachten Route binnenvaart dienstregeling (gekleurde lijnen) Binnenvaart infrastructuur (grijze lijnen) 84 Lemmer 72 Producent en afnemers die van terminal gebruik maken Meppel Alphen a/d Rijn Enschede Schiedam Oosterhout 84 Den Bosch 85 Lieshout 84 Venlo 84 Maastricht TNO Inro 2003 Dienstregeling 1 : 9 schepen, 5 terminals Cyclustijd 8 uur Oosterhout, Schiedam, Utrecht, Drachten Dienstregeling 4 : 7 schepen, 5 terminals Cyclustijd 12 uur Alphen a/d Rijn, Schiedam, Oosterhout, Enschede, Drachten. Dienstregeling 7 : 6 schepen, 4 terminals Cyclustijd 8 uur Den Bosch, Utrecht, Zaandam, Drachten Dienstregeling 2 : 7 schepen, 5 terminals Cyclustijd 10 uur Oosterhout, Schiedam, Utrecht, Drachten, Enschede Dienstregeling 5 : 8 schepen, 4 terminals Cyclustijd 6 uur Schiedam, Zaandam, Meppel, Lemmer, Drachten Figuur v : Overzicht nationale dienstregelingen van Distributienetwerk Dienstregeling 3 : 7 schepen, 5 terminals Cyclustijd 12 uur Lieshout, Schiedam, Alphen a/d Rijn, Drachten, Enschede Dienstregeling 6 : 6 schepen, 5 terminals Cyclustijd 12 uur Maastricht, Venlo, Schiedam, Zaandam, Drachten De gemiddelde besparing per pallet die in het Distributienetwerk behaald wordt komt neer op gemiddeld 4.5 per pallet (exclusief de extra kosten voor afstemming en tussentijdse opslag). De verhoging in de gemiddelde besparing per pallet komt vooral doordat de gemiddelde beladingsgraad van het wegtransport in deze fase lager is door een groter aandeel van de LTL-zendingen in

12 x TNO Inro rapport februari 2003 het directe wegtransport. Op de internationale verbindingen ontstaan naast de twee reeds aanwezige diensten twee aanvullende dienstregelingen. De eerste betreft een dienst die Luik, Maastricht, Utrecht en Amsterdam met elkaar verbindt (gele lijn). De tweede aanvullende dienstregeling betreft een verbinding tussen Luik, Maastricht, Antwerpen en Rotterdam (groene lijn). Beide lijnen verbinden vier terminals met elkaar door middel van 6 schepen. Distributienetwerk Internationaal Terminal aangedaan door 2 dienstregelingen (kleuren corresponderen met dienstregeling) Producent die gebruik maakt van netwerk Afnemer die gebruik maakt van netwerk (grootte geeft aantal pallets aan) Route binnenvaart dienstregeling (gekleurde lijnen) Binnenvaart infrastructuur (grijze lijnen) 72 Producent en afnemers die van terminal gebruik maken 85 Zaandam 120 Utrecht Schiedam Emmerich 95 Duisburg 65 Antwerpen 95 D?sseldorf Maastricht Brussel TNO Inro Luik Dienstregeling 1 : 6 schepen, 5 terminals Cyclustijd 10 uur Brussel, Antwerpen, Rotterdam, Utrecht, Amsterdam Dienstregeling 4 : 6 schepen, 4 terminals Cyclustijd 12 uur Luik, Maastricht, Antwerpen, Rotterda, Dienstregeling 2 : 7 schepen, 5 terminals Cyclustijd 9 uur Dusseldorf, Duisburg, Emmerich, Utrecht, Schiedam Dienstregeling 3 : 6 schepen, 4 terminals Cyclustijd 10 uur Luik, Maastricht, Utrecht, Amsterdam Figuur vi : Overzicht nationale dienstregelingen van Fase 2: Distributienetwerk Wat betreft de laatste fase; het Collaboratieve netwerk worden hier geen resultaten gepresenteerd. De reden hiervoor is dat de kostenfactoren en schaalvoordelen die in dit netwerk een rol spelen niet of zeer moeilijk in het netwerkmodel opgenomen kunnen worden. Hierbij moet gedacht worden aan planningsvoordelen, afstemming van voorraadniveau, etc..

13 TNO Inro rapport februari 2003 xi Conclusies Transportnetwerk De ontwikkeling van het Transportnetwerk bestaat uit de vorming van 5 nationale en 2 internationale dienstregelingen. Op alle dienstregelingen worden ongeveer 7 schepen ingezet die 4 a 5 terminals aandoen. Het lijkt dat de Nederlandse markt niet groot genoeg is om een dienstregeling te exploiteren waarin de volgtijd nog verder afneemt. In totaal worden door de dienstregelingen (zie 5.1) 2.47 miljoen pallets per jaar vervoerd en wordt een totale besparing gerealiseerd van ongeveer 9.1 miljoen euro per jaar. De totale markt in het Transportnetwerk bestaat uit 16.3 miljoen pallets. Er wordt dus 15% van dit totaal via de binnenvaart afgehandeld. Naast de binnenlandse markt is tevens een analyse uitgevoerd naar de mogelijkheden van grensoverschrijdend transport van pallets. Op basis van een analyse van de markt uitgevoerd in België en Duitsland aangevuld met een schatting van de productie en de afnemers zijn de internationale netwerken (zie 5.1) ontworpen. Uit de resultaten komt naar voren dat op de twee belangrijke internationale assen er grote kansen bestaan voor het gebruik van palletschepen. De eerste internationale dienstregeling bedient Brussel, Antwerpen, Rotterdam en Amsterdam. De tweede internationale dienstregeling bedient Düsseldorf, Duisburg, Emmerich, Utrecht en Amsterdam. Op beide diensten worden echter, in tegenstelling tot de binnenlandse markt waar schepen van 550 pallets gebruikt worden, schepen van 1100 pallets ingezet. Doordat de vaarwegen op beide assen van hoge kwaliteit zijn en het daardoor mogelijk maken om grote schepen in te zetten die met geringe reistijdverliezen te maken krijgen kan het aantal reizen per jaar en daarmee het aantal pallets per dienstregeling aanzienlijk worden verhoogd in vergelijking met het binnenlandse transport. Hierdoor worden op de internationale diensten aanzienlijk hogere besparingen gerealiseerd in vergelijking met de binnenlandse diensten. In totaal worden pallets op deze twee diensten vervoerd met een gemiddelde besparing van 4.89 euro per pallet gemiddeld (wederom exclusief de kosten voor afstemming en tussentijdse opslag). Uit de analyse van de resultaten komt naar voren dat met name de vaartijden en vertragingen in de binnenvaart een cruciale rol spelen in de kansen voor het Distrivaart concept. Doordat op de internationale vaarwegen de vertragingen (sluizen, vaarbeperkingen, etc.) in vergelijking met de kleinere binnenlandse vaarwegen aanzienlijk kleiner zijn, neemt de potentiële besparing aanzienlijk toe, doordat het aantal reizen per jaar per schip aanzienlijk toe. Conclusies Distributienetwerk In de tweede fase; het Distributienetwerk worden naast de grote palletstromen (FTL) tussen producent en afnemer ook de kleinere stromen (LTL) in de analyse meegenomen, waarmee de totale palletmarkt die is opgenomen in de ontwerpfase van 16.3 miljoen toeneemt naar 26.6 miljoen pallets per jaar. De resultaten voor deze fase laten een landsdekkend binnenvaartnetwerk zien dat bestaat uit 7 dienstregelingen die zowel de Noord-Zuid as als de Oost-West as van Nederland dekken. De structuur van de dienstregelingen uit de voorafgaande fase zijn vrijwel in zijn geheel gehandhaafd, op enkele aanpassingen na. Naast deze diensten zijn twee aanvullende diensten opgenomen die een dienst verzorgen langs respectievelijk Maastricht, Venlo, Schiedam, Zaandam, Drachten en Den Bosch, Utrecht, Zaandam en Drachten (zie 5.2). De dienstregelingen uit de eerste fase zijn qua structuur nauwelijks aangepast, maar zijn alleen wat betreft capaciteit uitgebreid. In totaal worden er door de nationale en internationale dienstregelingen 4.87 miljoen pallets vervoerd van een totaal van 26.6 miljoen, wat neerkomt op een percentage van 18%. De gemiddelde besparing per pallet die in het Distributienetwerk behaald wordt komt neer op gemiddeld 4.5 per pallet. De verhoging in de gemiddelde besparing per pallet komt vooral doordat de gemiddelde beladingsgraad van het wegtransport in deze fase lager is door een groter aandeel van de LTL-zendingen in het directe wegtransport. Op de internationale verbindingen

14 xii TNO Inro rapport februari 2003 ontstaan naast de twee reeds aanwezige diensten twee aanvullende dienstregelingen. De eerste betreft een dienst die Luik, Maastricht, Utrecht en Amsterdam met elkaar verbindt (zie 5.2). De tweede aanvullende dienstregeling betreft een verbinding tussen Luik, Maastricht, Antwerpen en Rotterdam (zie 5.2). Beide diensten verbinden vier terminals met elkaar door middel van 6 schepen. In de eindsituatie van het Distributienetwerk kan 18% van de pallets per binnenschip worden vervoerd; dit betreft ongeveer ritten per jaar die ongeveer 1% van de binnenlandse voertuigkilometers voor hun rekening nemen. Om dit te bereiken zijn geen subsidies nodig; alleen die relaties waarvoor de binnenvaart een vanuit kostenoogpunt aantrekkelijk alternatief is zijn in de berekeningen meegenomen. De alternatieven zoals deze zijn gepresenteerd in de rapportage zijn kostendekkend. Indien de afnemers bereid zijn tot enige flexibiliteit in de aflevertijdstippen waardoor de afstemming tussen de dienstregelingen en deze venstertijden niet al te veel kosten met zich mee zal brengen, kunnen de besparingen per pallet aanzienlijk hoger uitpakken. Het is dus van groot belang om reeds in een vroeg stadium van de ontwikkeling van Distrivaart overleg te hebben met de afnemers. Indien het wegvervoer, als gevolg van variabele kilometerheffing duurder wordt stijgen de kansen van het Distrivaart concept aanzienlijk. Als gevolg van de stijgende kosten van het wegvervoer zal de break-even afstand voor de overgang van weg naar binnenvaart dalen. Omdat de frequentieverdeling van het wegvervoer in de afstandsklassen tussen 100 en 150 km zeer goed gevuld is zal zelfs een geringe daling in deze afstand en belangrijke verschuiving teweeg kunnen brengen. Kansen voor Distrivaart Uit de resultaten komt naar voren dat zowel in het Transportnetwerk als in het Distributienetwerk er aanzienlijke kansen aanwezig zijn voor een landsdekkend netwerk, vanuit de hoeveelheid pallets, de transportafstanden en de beschikbaarheid van de binnenwateren. Gezien de schaal van Nederland en de hoeveelheid pallets lijkt een zevental dienstregelingen van ongeveer 7 á 8 schepen die allen 4 á 5 terminals aandoen het maximum dat realiseerbaar is. De grootste kansen lijken zich voor te doen in het marktsegment van de LTL-zendingen (kleine zendingen) echter zonder een goed draaiend netwerk voor de FTL-zendingen (grote palletstromen), dat de ruggengraat vormt, lijkt een Distributienetwerk niet te realiseren. Als echter de kosten meegenomen worden die geïntroduceerd worden bij afstemming van de dienstroosters op de logistiek van de afnemers (denk hierbij aan de venstertijden en de frequentie van levering) zullen de besparingen zoals deze uit de vorige paragraaf naar voren kwamen aanzienlijk lager uitvallen. Een eerste inschatting heeft geresulteerd in een gemiddelde afname van de gemiddelde besparing van rond de 1.75 per pallet in de eindfase van de het netwerk. Flexibiliteit bij de afnemers zou deze extra kosten voor afstemming aanzienlijk kunnen reduceren wat gezien de cyclustijden die in alle dienstregelingen gerealiseerd worden (12 uur of lager) tot de mogelijkheden zou moeten behoren. Uit de resultaten komt tevens naar voren dat er op de internationale assen grote kansen liggen voor Distrivaart. Gezien de kwaliteit van de vaarwegen, die het mogelijk maakt om grote schepen in te zetten met relatief weinig vertragingen, kunnen op deze assen vele reizen per jaar gemaakt worden. Dit betekent dat de verhouding tussen het de totale vaartijd en de laad-en lostijd zeer gunstig uitkomt (TNO Inro, 2003a). De dienstregelingen die zijn ontworpen worden door vele partijen gebruikt waarbij geen rekening is gehouden met de toenemende complexiteit om dit organisatorisch voor elkaar te krijgen. De kosten die zullen toenemen, naarmate het aantal partijen dat gebruik maakt van het netwerk stijgt, zijn in de berekening niet meegenomen.

15 TNO Inro rapport februari 2003 xiii Wat betreft de kostengevoeligheid blijkt dat met name de wegkosten per pallet bepalend zijn voor een producent of afnemer om gebruik te maken van het binnenvaart alternatief. Met name in het Transportnetwerk waar veelal van FTL-zendingen sprake is, zal het in de huidige praktijk lastig zijn om te concurreren afstanden korter dan 140 á 160 kilometer. Boven deze afstand vormt Distrivaart vanuit kostenoogpunt een aantrekkelijk alternatief. In het Distributienetwerk, waar het aandeel LTL-zendingen toeneemt (lagere gemiddelde beladingsgraad van het wegtransport), nemen tevens de kansen van Distrivaart toe. Naast de kosten voor het wegtransport spelen de kosten voor de overslag een grote rol. Specifiek de kosten voor het overslag systeem versus de overslagsnelheid. Uit de gevoeligheidsanalyse komt naar voren dat de keuze voor het snelste systeem (en daarmee hoge aanschafkosten) altijd het meest gunstig uitkomt. De winst in overslagsnelheid met als gevolg een stijging van het aantal reizen per jaar, weegt op tegen de extra overslagkosten. Zelfs in het Transportnetwerk waar het aantal SKU gering is en de zendingsgrootte aanzienlijk is de keuze voor een snel overslagsysteem aan te bevelen. Daarnaast speelt hier het argument dat bij een verdere uitbouw van het netwerk (van een Transportnetwerk naar een Distributienetwerk) een geautomatiseerd overslag-en pallethandlingsysteem noodzakelijk is en daarmee de reeds aanwezige investeringen in de meer eenvoudige systemen overbodig worden. In dienstregelingen van het Transportnetwerk zoals deze zijn gepresenteerd valt de keuze eigenlijk altijd op een concept met trekketting of aangedreven stelling met een stellingbrede lift en in het Distributienetwerk valt de keuze op een aangedreven stelling met sorteer mogelijkheden.

16 xiv TNO Inro rapport februari 2003

17 TNO Inro rapport februari 2003 xv EXECUTIVE SUMMARY In inland shipping, the focus is first of all on size of scale to minimize transport costs but the Dutch transport market demands high-frequency, reliable, relatively small shipments. Can inland shipping play a role in this market? This is the key question of the Distrivaart Project. As opposed to road and rail transport, insufficient infrastructure capacity is not the biggest problem facing inland shipping. However, can a Dutch inland shipping network that is yet to be developed provide solutions for domestic and international goods transport, particularly of pallets? After all, from the perspectives of various logistical concepts, this market, which is new to inland shipping, is highly demanding when it comes to promptness, reliability and, of course, costs of transport. The Distrivaart Project is aimed at the development of a transport network in which relatively small vessels make the rounds according to a frequent route, and fast, affordable transshipment is done at hubs connecting inland shipping with road transport. The Distrivaart Project seeks the solution in the coming together of several parties and the design of transport networks in which frequency and reliability meet the requirements placed on transport from a logistics standpoint. In order to meet these requirements and also make cost saving possible, the concept seeks to combine the economies of scale made possible by inland shipping with the flexibility of road transport. A segment having concentrated flows is the delivery of beer and soft drinks to distribution centers in the Netherlands. This segment has great potential for the start of an inland shipping network. The objective of the Network Development sub-project is to map out these possibilities of the Distrivaart concept, making use of the knowledge gained in the various other Distrivaart sub-projects. The primary research questions are: What are the possibilities for growth of the concept for pallet transport in the fast-mover segment in terms of manufacturers, buyers, transshipment sites and the number of vessels? Next, what do these concept development tracks look like? What are the possibilities for this concept outside of this sector and outside of the Netherlands? Could this concept also be applied to different sectors, and what specific requirements could these markets place on such a concept? A distinction is made between various stages of development in the project: first of all, there is the Transport Network with the emphasis on how transport services are rendered, given the shippers' demands. This is all about the best possible use of modes of transport, without involving a type of vertical chain management, and scant information exchange. Secondly, there is the Distribution Network, in which there is a greater emphasis on co-ordination between various participants in the chain and where some type of chain management is desired. A crucial difference for the inland shipping vessels deployed is that the vessel is now to be used as a cross-docking platform to allow for the various suppliers to make an on-board reorganization of the consignments supplied so that final delivery of the consignments to the individual buyers can go smoothly and efficiently. Finally, a third stage is distinguished: the Collaborative Network, which entails an intensive form of chain integration that requires that manufacturers, retailers and logistical service providers allocate cargo to the different buyers based on a continuous exchange of information regarding current patterns of demand. The function of the inland shipping vessel would change to one of a floating warehouse. This sub-project will place less emphasis on this final stage, however, because there are developments that play a part in this that cannot be incorporated into a network model.

18 xvi TNO Inro rapport februari 2003 In order to comprehend the possibilities of Distrivaart in the three stages mentioned, an extensive market analysis was first performed. This analysis, which examined the Dutch, Belgian and German pallet market in the retail and construction sectors, resulted in an estimate of the market, mapping the production, purchase and transport of pallets for some 250 manufacturers and 210 buyers, broken down into 28 product categories. #S #S #S #S #S Annual consumption (pallets) #S #S #S #S #S Annual production (pallets) TNO Inro 2003 Figure i: Overview of domestic production sites and distribution centers included. A total of 26.6 million tonnes of pallets per year are shipped to / from the above origin and destination relations. Source: TNO Intro (2003). Figure i provides an overview of the production and purchase of pallets in the Netherlands. The size of the circle indicates the production or purchase of pallets per year by a specific manufacturer or purchaser. Roughly speaking, this represents the top 100 in the Dutch retail sector [PWC & Elsevier, 2001a,b; 2002a,b; SMA, 2002; Elsevier, 2002]. In connection with the confidentiality of this information, the report does not state any production and purchase figures for specific companies. This estimate of the pallet flows of specific companies in the Netherlands made it possible to start designing inland shipping networks that transport the pallet flows between the manufacturers and buyers from Figure i. Here, we will only provide a brief description of the method illustrated in the figure below. The procedure roughly consists of eight individual steps.

19 TNO Inro rapport februari 2003 xvii Once the pallet flows (A) are known, the transport costs of direct road transport between origin and destination are calculated, using the cost functions of the road and the calculated distances and transport times derived from the route calculation (B). These costs per pallet for direct road transport (for each origin and destination relation) serve as the basis for further calculation. The third step in the procedure consists of mapping out the initial cost saving that can be achieved if inland shipping is used (C). This initial saving is calculated for each origin and destination, assuming that the pallets would be transported by lorry to the nearest transshipment terminal and then by the shortest possible inland shipping route to the transshipment terminal closest to the destination, where the pallets would then be transshipped again and transported by road to the destination. It is also assumed here that 95% of the capacity of the vessel would be utilized and 95% of the capacity of the transshipment terminal. In other words, a calculation is made of the costs per pallet for all origin and destination relations in the most favorable situation for inland shipping, namely a point-to-point connection with a high load percentage. Figure ii: Design method used for network development Once these costs are calculated, a comparison can be made between the road costs and the inland shipping costs (best-case scenario). Those relations for which inland shipping does not offer any alternatives even in the best-case scenario can be rejected in advance. A potential saving can be calculated for the remaining relations on the basis of which combined networks can be designed. The fourth step (D) is comprised of the optimization procedure in which high-scoring solutions are sought by making combinations of point-to-point connections from the preceding step (C). Once the high-scoring solutions are known, what may be the most important step of the study follows: looking for the optimum development track (E). In the study, it is not so important really

20 xviii TNO Inro rapport februari 2003 to find the optimum in a certain final situation as it is to find a plausible development track that is attractive in terms of costs. In other words, what does the development of schedules look like after the pilot? After these development tracks have been mapped out, the ultimate costs per pallet are calculated for all the relations, and the previous assumptions (C) are reassessed, followed by a sensitivity analysis. This sensitivity analysis is performed mainly to gain an understanding of the effects of various transshipment techniques and the effects of accession costs and to determine sensitivity for various cost components. The ultimate outcome resulted in the design of scheduled services as part of the various scenarios. For example, the calculation of a transport network results in a design of an inland shipping network consisting of five national and two international service lines that operate independently of each other. The figures below provide an overview of the routes and terminals for each scheduled service (Figure iii and Figure iv). The various services are represented by different colours in these overviews, with the colours of the terminal also illustrating which services have the terminal on their route. The manufacturers and buyers are also indicated by grey circles next to the scheduled services (the size of the circle indicating the number of pallets) that use the inland shipping network. Finally, the number of vessels active in the scheduled service, the terminals on the shipping route and the cycle time (lead time between two vessels) are indicated for each scheduled service. The first scheduled service consists of a route with seven active vessels traveling along four terminals: Oosterhout, Schiedam, Utrecht and Drachten. Annually, 275,000 pallets are transported on this route, with an average saving of approximately EUR 3.25 per pallet. It should be noted that it was assumed that no expenses would be incurred for co-ordination, such as the interim storage at a depot or in trailers. The figure presents all scheduled services, illustrating that they all consist of four or five terminals with seven or eight vessels making the rounds. The terminals in Schiedam and Drachten are part of each of the routes, indicating that it is particularly the long stretch from north to south that plays an important role in constructing the inland shipping network. The results also reveal that the lead time between vessels varies between twelve and eight hours. It seems that the Dutch market is not large enough to utilize a scheduled service in which the lead time is scaled back further. A total of 2.47 million pallets would be transported annually by the services represented below and a total saving of about EUR 9.1 million a year could be achieved (excluding costs incurred for co-ordination and interim storage). The total market in the transport network consists of 16.3 million pallets. In other words, 15% of this total would be handled via inland shipping. In addition to the domestic market, an analysis of the possibilities of cross-border pallet transport was also conducted. The below networks were designed on the basis of a market analysis conducted in Belgium and Germany plus an estimate of the production and buyers. The results reveal that there are tremendous opportunities for the use of pallet vessels along the two main international axes. The first international scheduled service would run along Brussels, Antwerp, Rotterdam and Amsterdam. In contrast to the domestic market, in which vessels carrying 550 pallets would be used, 1,100-pallet vessels would be deployed for this route. As the navigation channels on both axes are of a high quality and allow for the deployment of large vessels subject to minimal time losses for travel, the number of trips per year and thus the number of pallets per route, can be substantially increased in comparison with domestic transport.

Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur

Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur M. Zander MSc. Eerste begeleider: Tweede begeleider: dr. W. Waterink drs. J. Eshuis Oktober 2014 Faculteit Psychologie en Onderwijswetenschappen

Nadere informatie

Uitwegen voor de moeilijke situatie van NL (industriële) WKK

Uitwegen voor de moeilijke situatie van NL (industriële) WKK Uitwegen voor de moeilijke situatie van NL (industriële) WKK Kees den Blanken Cogen Nederland Driebergen, Dinsdag 3 juni 2014 Kees.denblanken@cogen.nl Renewables genereren alle stroom (in Nederland in

Nadere informatie

CHROMA STANDAARDREEKS

CHROMA STANDAARDREEKS CHROMA STANDAARDREEKS Chroma-onderzoeken Een chroma geeft een beeld over de kwaliteit van bijvoorbeeld een bodem of compost. Een chroma bestaat uit 4 zones. Uit elke zone is een bepaald kwaliteitsaspect

Nadere informatie

Opgave 2 Geef een korte uitleg van elk van de volgende concepten: De Yield-to-Maturity of a coupon bond.

Opgave 2 Geef een korte uitleg van elk van de volgende concepten: De Yield-to-Maturity of a coupon bond. Opgaven in Nederlands. Alle opgaven hebben gelijk gewicht. Opgave 1 Gegeven is een kasstroom x = (x 0, x 1,, x n ). Veronderstel dat de contante waarde van deze kasstroom gegeven wordt door P. De bijbehorende

Nadere informatie

The Dutch mortgage market at a cross road? The problematic relationship between supply of and demand for residential mortgages

The Dutch mortgage market at a cross road? The problematic relationship between supply of and demand for residential mortgages The Dutch mortgage market at a cross road? The problematic relationship between supply of and demand for residential mortgages 22/03/2013 Housing market in crisis House prices down Number of transactions

Nadere informatie

Understanding and being understood begins with speaking Dutch

Understanding and being understood begins with speaking Dutch Understanding and being understood begins with speaking Dutch Begrijpen en begrepen worden begint met het spreken van de Nederlandse taal The Dutch language links us all Wat leest u in deze folder? 1.

Nadere informatie

De Relatie tussen Werkdruk, Pesten op het Werk, Gezondheidsklachten en Verzuim

De Relatie tussen Werkdruk, Pesten op het Werk, Gezondheidsklachten en Verzuim De Relatie tussen Werkdruk, Pesten op het Werk, Gezondheidsklachten en Verzuim The Relationship between Work Pressure, Mobbing at Work, Health Complaints and Absenteeism Agnes van der Schuur Eerste begeleider:

Nadere informatie

Ontpopping. ORGACOM Thuis in het Museum

Ontpopping. ORGACOM Thuis in het Museum Ontpopping Veel deelnemende bezoekers zijn dit jaar nog maar één keer in het Van Abbemuseum geweest. De vragenlijst van deze mensen hangt Orgacom in een honingraatpatroon. Bezoekers die vaker komen worden

Nadere informatie

LinkedIn Profiles and personality

LinkedIn Profiles and personality LinkedInprofielen en Persoonlijkheid LinkedIn Profiles and personality Lonneke Akkerman Open Universiteit Naam student: Lonneke Akkerman Studentnummer: 850455126 Cursusnaam en code: S57337 Empirisch afstudeeronderzoek:

Nadere informatie

Multimodal Platform 1616. A new multimodal logistical platform in the Port of Antwerp adjacent to the Deurganckdock.

Multimodal Platform 1616. A new multimodal logistical platform in the Port of Antwerp adjacent to the Deurganckdock. Multimodal Platform 1616 Een nieuw multimodaal logistiek platform in de Haven van Antwerpen op een steenworp van het Deurganckdok. A new multimodal logistical platform in the Port of Antwerp adjacent to

Nadere informatie

Quality requirements concerning the packaging of oak lumber of Houthandel Wijers vof (09.09.14)

Quality requirements concerning the packaging of oak lumber of Houthandel Wijers vof (09.09.14) Quality requirements concerning the packaging of oak lumber of (09.09.14) Content: 1. Requirements on sticks 2. Requirements on placing sticks 3. Requirements on construction pallets 4. Stick length and

Nadere informatie

Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt The role of mobility in higher education for future employability

Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt The role of mobility in higher education for future employability The role of mobility in higher education for future employability Jim Allen Overview Results of REFLEX/HEGESCO surveys, supplemented by Dutch HBO-Monitor Study migration Mobility during and after HE Effects

Nadere informatie

COGNITIEVE DISSONANTIE EN ROKERS COGNITIVE DISSONANCE AND SMOKERS

COGNITIEVE DISSONANTIE EN ROKERS COGNITIVE DISSONANCE AND SMOKERS COGNITIEVE DISSONANTIE EN ROKERS Gezondheidsgedrag als compensatie voor de schadelijke gevolgen van roken COGNITIVE DISSONANCE AND SMOKERS Health behaviour as compensation for the harmful effects of smoking

Nadere informatie

Institute for Aerospace Maintenance Maastricht (IAMM) Kennis als wapen in mondiale concurrentie

Institute for Aerospace Maintenance Maastricht (IAMM) Kennis als wapen in mondiale concurrentie Institute for Aerospace Maintenance Maastricht (IAMM) Kennis als wapen in mondiale concurrentie 11 december 2014 Het project EUregio Life Cycle Costing (EULC2) is mede mogelijk gemaakt door bijdragen van

Nadere informatie

Bijlage 2: Informatie met betrekking tot goede praktijkvoorbeelden in Londen, het Verenigd Koninkrijk en Queensland

Bijlage 2: Informatie met betrekking tot goede praktijkvoorbeelden in Londen, het Verenigd Koninkrijk en Queensland Bijlage 2: Informatie met betrekking tot goede praktijkvoorbeelden in Londen, het Verenigd Koninkrijk en Queensland 1. Londen In Londen kunnen gebruikers van een scootmobiel contact opnemen met een dienst

Nadere informatie

FOR DUTCH STUDENTS! ENGLISH VERSION NEXT PAGE

FOR DUTCH STUDENTS! ENGLISH VERSION NEXT PAGE FOR DUTCH STUDENTS! ENGLISH VERSION NEXT PAGE Tentamen Analyse 8 december 203, duur 3 uur. Voeg aan het antwoord van een opgave altijd het bewijs, de berekening of de argumentatie toe. Als jeeen onderdeel

Nadere informatie

GRIP. Lecture 3: E-Contacts. Prof. dr. Dirk-Jan F. Kamann. NEVI-Chair Purchasing RUG. Groningen, Rijksuniversiteit. universiteitgroningen.

GRIP. Lecture 3: E-Contacts. Prof. dr. Dirk-Jan F. Kamann. NEVI-Chair Purchasing RUG. Groningen, Rijksuniversiteit. universiteitgroningen. Groningen Research Institute of Purchasing Lecture 3: E-Contacts Prof. dr. Dirk-Jan F. Kamann NEVI-Chair Purchasing RUG Groningen, RuG Goal Potential EP New roles, opportunities & threats E-Contacts Electronic

Nadere informatie

Appendix A: List of variables with corresponding questionnaire items (in English) used in chapter 2

Appendix A: List of variables with corresponding questionnaire items (in English) used in chapter 2 167 Appendix A: List of variables with corresponding questionnaire items (in English) used in chapter 2 Task clarity 1. I understand exactly what the task is 2. I understand exactly what is required of

Nadere informatie

Mentaal Weerbaar Blauw

Mentaal Weerbaar Blauw Mentaal Weerbaar Blauw de invloed van stereotypen over etnische minderheden cynisme en negatieve emoties op de mentale weerbaarheid van politieagenten begeleiders: dr. Anita Eerland & dr. Arjan Bos dr.

Nadere informatie

Verschillen in het Gebruik van Geheugenstrategieën en Leerstijlen. Differences in the Use of Memory Strategies and Learning Styles

Verschillen in het Gebruik van Geheugenstrategieën en Leerstijlen. Differences in the Use of Memory Strategies and Learning Styles Verschillen in het Gebruik van Geheugenstrategieën en Leerstijlen tussen Leeftijdsgroepen Differences in the Use of Memory Strategies and Learning Styles between Age Groups Rik Hazeu Eerste begeleider:

Nadere informatie

De Samenhang tussen Dagelijkse Stress en Depressieve Symptomen en de Mediërende Invloed van Controle en Zelfwaardering

De Samenhang tussen Dagelijkse Stress en Depressieve Symptomen en de Mediërende Invloed van Controle en Zelfwaardering De Samenhang tussen Dagelijkse Stress en Depressieve Symptomen en de Mediërende Invloed van Controle en Zelfwaardering The Relationship between Daily Hassles and Depressive Symptoms and the Mediating Influence

Nadere informatie

Pesten onder Leerlingen met Autisme Spectrum Stoornissen op de Middelbare School: de Participantrollen en het Verband met de Theory of Mind.

Pesten onder Leerlingen met Autisme Spectrum Stoornissen op de Middelbare School: de Participantrollen en het Verband met de Theory of Mind. Pesten onder Leerlingen met Autisme Spectrum Stoornissen op de Middelbare School: de Participantrollen en het Verband met de Theory of Mind. Bullying among Students with Autism Spectrum Disorders in Secondary

Nadere informatie

Settings for the C100BRS4 MAC Address Spoofing with cable Internet.

Settings for the C100BRS4 MAC Address Spoofing with cable Internet. Settings for the C100BRS4 MAC Address Spoofing with cable Internet. General: Please use the latest firmware for the router. The firmware is available on http://www.conceptronic.net! Use Firmware version

Nadere informatie

LED LIGHTING FOR COLD STORAGE

LED LIGHTING FOR COLD STORAGE LED LIGHTING FOR COLD STORAGE Madrid, October 16 Maarten de Graaf Didyouknowthat? It takes 0.65KWh of air conditioning energy to cool down every 1 kwh of lighting heat. Didyouknowthat? Meaning that youernergybillforlightingis

Nadere informatie

ARTIST. Petten 24 September 2012. www.ecn.nl More info: schoots@ecn.nl

ARTIST. Petten 24 September 2012. www.ecn.nl More info: schoots@ecn.nl ARTIST Assessment and Review Tool for Innovation Systems of Technologies Koen Schoots, Michiel Hekkenberg, Bert Daniëls, Ton van Dril Agentschap NL: Joost Koch, Dick Both Petten 24 September 2012 www.ecn.nl

Nadere informatie

S e v e n P h o t o s f o r O A S E. K r i j n d e K o n i n g

S e v e n P h o t o s f o r O A S E. K r i j n d e K o n i n g S e v e n P h o t o s f o r O A S E K r i j n d e K o n i n g Even with the most fundamental of truths, we can have big questions. And especially truths that at first sight are concrete, tangible and proven

Nadere informatie

Competencies atlas. Self service instrument to support jobsearch. Naam auteur 19-9-2008

Competencies atlas. Self service instrument to support jobsearch. Naam auteur 19-9-2008 Competencies atlas Self service instrument to support jobsearch Naam auteur 19-9-2008 Definitie competency The aggregate of knowledge, skills, qualities and personal characteristics needed to successfully

Nadere informatie

Consumer survey on personal current accounts

Consumer survey on personal current accounts Consumer survey on personal current accounts April 24 GfK 24 Consumer survey on personal current accounts April 24 Table of contents. Management Summary 2. Research design. Research findings GfK 24 Consumer

Nadere informatie

Ius Commune Training Programme 2015-2016 Amsterdam Masterclass 16 June 2016

Ius Commune Training Programme 2015-2016 Amsterdam Masterclass 16 June 2016 www.iuscommune.eu Dear Ius Commune PhD researchers, You are kindly invited to attend the Ius Commune Amsterdam Masterclass for PhD researchers, which will take place on Thursday 16 June 2016. During this

Nadere informatie

Effecten van contactgericht spelen en leren op de ouder-kindrelatie bij autisme

Effecten van contactgericht spelen en leren op de ouder-kindrelatie bij autisme Effecten van contactgericht spelen en leren op de ouder-kindrelatie bij autisme Effects of Contact-oriented Play and Learning in the Relationship between parent and child with autism Kristel Stes Studentnummer:

Nadere informatie

04/11/2013. Sluitersnelheid: 1/50 sec = 0.02 sec. Frameduur= 2 x sluitersnelheid= 2/50 = 1/25 = 0.04 sec. Framerate= 1/0.

04/11/2013. Sluitersnelheid: 1/50 sec = 0.02 sec. Frameduur= 2 x sluitersnelheid= 2/50 = 1/25 = 0.04 sec. Framerate= 1/0. Onderwerpen: Scherpstelling - Focusering Sluitersnelheid en framerate Sluitersnelheid en belichting Driedimensionale Arthrokinematische Mobilisatie Cursus Klinische Video/Foto-Analyse Avond 3: Scherpte

Nadere informatie

Knelpunten in Zelfstandig Leren: Zelfregulerend leren, Stress en Uitstelgedrag bij HRM- Studenten van Avans Hogeschool s-hertogenbosch

Knelpunten in Zelfstandig Leren: Zelfregulerend leren, Stress en Uitstelgedrag bij HRM- Studenten van Avans Hogeschool s-hertogenbosch Knelpunten in Zelfstandig Leren: Zelfregulerend leren, Stress en Uitstelgedrag bij HRM- Studenten van Avans Hogeschool s-hertogenbosch Bottlenecks in Independent Learning: Self-Regulated Learning, Stress

Nadere informatie

Handleiding Installatie ADS

Handleiding Installatie ADS Handleiding Installatie ADS Versie: 1.0 Versiedatum: 19-03-2014 Inleiding Deze handleiding helpt u met de installatie van Advantage Database Server. Zorg ervoor dat u bij de aanvang van de installatie

Nadere informatie

Nieuw algoritme om de vraag doorheen de keten te voorspellen

Nieuw algoritme om de vraag doorheen de keten te voorspellen For a presentation in ppt format, Please call +31 6 11356703 or send an e-mail to info@flostock.com Nieuw algoritme om de vraag doorheen de keten te voorspellen Robert Peels Supply Chain Innovations April

Nadere informatie

een kopie van je paspoort, een kopie van je diploma voortgezet onderwijs (hoogst genoten opleiding), twee pasfoto s, naam op de achterkant

een kopie van je paspoort, een kopie van je diploma voortgezet onderwijs (hoogst genoten opleiding), twee pasfoto s, naam op de achterkant Vragenlijst in te vullen en op te sturen voor de meeloopochtend, KABK afdeling fotografie Questionnaire to be filled in and send in before the introduction morning, KABK department of Photography Stuur

Nadere informatie

Aim of this presentation. Give inside information about our commercial comparison website and our role in the Dutch and Spanish energy market

Aim of this presentation. Give inside information about our commercial comparison website and our role in the Dutch and Spanish energy market Aim of this presentation Give inside information about our commercial comparison website and our role in the Dutch and Spanish energy market Energieleveranciers.nl (Energysuppliers.nl) Founded in 2004

Nadere informatie

1.1 ORGANIZATION INFORMATION 1.2 CONTACT INFORMATION 2.1 SCOPE OF CERTIFICATION 2.2 AUDITOR INFORMATION 3.1 AUDIT CONCLUSIONS 3.2 MANAGEMENT SYSTEM EFFECTIVENESS 3.3 OBSERVATIONS Organization Address Name

Nadere informatie

Interaction Design for the Semantic Web

Interaction Design for the Semantic Web Interaction Design for the Semantic Web Lynda Hardman http://www.cwi.nl/~lynda/courses/usi08/ CWI, Semantic Media Interfaces Presentation of Google results: text 2 1 Presentation of Google results: image

Nadere informatie

CSRQ Center Rapport over onderwijsondersteunende organisaties: Samenvatting voor onderwijsgevenden

CSRQ Center Rapport over onderwijsondersteunende organisaties: Samenvatting voor onderwijsgevenden CSRQ Center Rapport over onderwijsondersteunende organisaties: Samenvatting voor onderwijsgevenden Laatst bijgewerkt op 25 november 2008 Nederlandse samenvatting door TIER op 5 juli 2011 Onderwijsondersteunende

Nadere informatie

Running head: BREAKFAST, CONSCIENTIOUSNESS AND MENTAL HEALTH 1. The Role of Breakfast Diversity and Conscientiousness in Depression and Anxiety

Running head: BREAKFAST, CONSCIENTIOUSNESS AND MENTAL HEALTH 1. The Role of Breakfast Diversity and Conscientiousness in Depression and Anxiety Running head: BREAKFAST, CONSCIENTIOUSNESS AND MENTAL HEALTH 1 The Role of Breakfast Diversity and Conscientiousness in Depression and Anxiety De Rol van Gevarieerd Ontbijten en Consciëntieusheid in Angst

Nadere informatie

Pallets via de Binnenvaart

Pallets via de Binnenvaart 1 TNO Inro Pallets via de Binnenvaart TNO Inro, Januari 2001 Kansrijke Binnenvaartnetwerken in Nederland Nederland Distributieland De vraagstelling 'Het denken in de binnenvaart is primair gericht op schaalgrootte

Nadere informatie

de Rol van Persoonlijkheid Eating: the Role of Personality

de Rol van Persoonlijkheid Eating: the Role of Personality De Relatie tussen Dagelijkse Stress en Emotioneel Eten: de Rol van Persoonlijkheid The Relationship between Daily Stress and Emotional Eating: the Role of Personality Arlette Nierich Open Universiteit

Nadere informatie

Intercultural Mediation through the Internet Hans Verrept Intercultural mediation and policy support unit

Intercultural Mediation through the Internet Hans Verrept Intercultural mediation and policy support unit 1 Intercultural Mediation through the Internet Hans Verrept Intercultural mediation and policy support unit 2 Structure of the presentation - What is intercultural mediation through the internet? - Why

Nadere informatie

Stephanie van Dijck De integrale aanpak maakt complexiteit hanteerbaar

Stephanie van Dijck De integrale aanpak maakt complexiteit hanteerbaar Titel, samenvatting en biografie Stephanie van Dijck De integrale aanpak maakt complexiteit hanteerbaar Samenvatting: Nieuwe projecten nemen toe in complexiteit: afhankelijkheden tussen software componenten,

Nadere informatie

How to install and use dictionaries on the ICARUS Illumina HD (E652BK)

How to install and use dictionaries on the ICARUS Illumina HD (E652BK) (for Dutch go to page 4) How to install and use dictionaries on the ICARUS Illumina HD (E652BK) The Illumina HD offers dictionary support for StarDict dictionaries.this is a (free) open source dictionary

Nadere informatie

Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch. en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa. Physical factors as predictors of psychological and

Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch. en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa. Physical factors as predictors of psychological and Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa Physical factors as predictors of psychological and physical recovery of anorexia nervosa Liesbeth Libbers

Nadere informatie

De bijsluiter in beeld

De bijsluiter in beeld De bijsluiter in beeld Een onderzoek naar de inhoud van een visuele bijsluiter voor zelfzorggeneesmiddelen Oktober 2011 Mariëtte van der Velde De bijsluiter in beeld Een onderzoek naar de inhoud van een

Nadere informatie

liniled Cast Joint liniled Gietmof liniled Castjoint

liniled Cast Joint liniled Gietmof liniled Castjoint liniled Cast Joint liniled Gietmof liniled is een hoogwaardige, flexibele LED strip. Deze flexibiliteit zorgt voor een zeer brede toepasbaarheid. liniled kan zowel binnen als buiten in functionele en decoratieve

Nadere informatie

Examenreglement Opleidingen/ Examination Regulations

Examenreglement Opleidingen/ Examination Regulations Examenreglement Opleidingen/ Examination Regulations Wilde Wijze Vrouw, Klara Adalena August 2015 For English translation of our Examination rules, please scroll down. Please note that the Dutch version

Nadere informatie

Socio-economic situation of long-term flexworkers

Socio-economic situation of long-term flexworkers Socio-economic situation of long-term flexworkers CBS Microdatagebruikersmiddag The Hague, 16 May 2013 Siemen van der Werff www.seo.nl - secretariaat@seo.nl - +31 20 525 1630 Discussion topics and conclusions

Nadere informatie

SURFnet User Survey 2006

SURFnet User Survey 2006 SURFnet User Survey 2006 Walter van Dijk Madrid, 21 September 2006 Agenda A few facts General picture resulting from the survey Consequences for the service portfolio Consequences for the yearly innovation

Nadere informatie

UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education

UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education *7261263430* DUTCH 0515/03 Paper 3 Speaking Role Play Card One 1 March 30 April 2011 No Additional

Nadere informatie

Gebruikershandleiding / User manual. Klappers bestellen in de webshop Ordering readers from the webshop

Gebruikershandleiding / User manual. Klappers bestellen in de webshop Ordering readers from the webshop Gebruikershandleiding / User manual Klappers bestellen in de webshop Ordering readers from the webshop Gebruikershandleiding klappers bestellen Voor het bestellen van klappers via de webshop moeten de

Nadere informatie

De Relatie Tussen Persoonskenmerken en Ervaren Lijden bij. Verslaafde Patiënten met PTSS

De Relatie Tussen Persoonskenmerken en Ervaren Lijden bij. Verslaafde Patiënten met PTSS Persoonskenmerken en ervaren lijden bij verslaving en PTSS 1 De Relatie Tussen Persoonskenmerken en Ervaren Lijden bij Verslaafde Patiënten met PTSS The Relationship between Personality Traits and Suffering

Nadere informatie

The Effect of Gender, Sex Drive and Autonomy. on Sociosexuality. Invloed van Sekse, Seksdrive en Autonomie. op Sociosexualiteit

The Effect of Gender, Sex Drive and Autonomy. on Sociosexuality. Invloed van Sekse, Seksdrive en Autonomie. op Sociosexualiteit The Effect of Gender, Sex Drive and Autonomy on Sociosexuality Invloed van Sekse, Seksdrive en Autonomie op Sociosexualiteit Filiz Bozkurt First supervisor: Second supervisor drs. J. Eshuis dr. W. Waterink

Nadere informatie

Process Mining and audit support within financial services. KPMG IT Advisory 18 June 2014

Process Mining and audit support within financial services. KPMG IT Advisory 18 June 2014 Process Mining and audit support within financial services KPMG IT Advisory 18 June 2014 Agenda INTRODUCTION APPROACH 3 CASE STUDIES LEASONS LEARNED 1 APPROACH Process Mining Approach Five step program

Nadere informatie

UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education

UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education *0535502859* DUTCH 0515/03 Paper 3 Speaking Role Play Card One 1 March 30 April 2010 No Additional

Nadere informatie

Digital municipal services for entrepreneurs

Digital municipal services for entrepreneurs Digital municipal services for entrepreneurs Smart Cities Meeting Amsterdam October 20th 2009 Business Contact Centres Project frame Mystery Shopper Research 2006: Assessment services and information for

Nadere informatie

Workflow en screenshots Status4Sure

Workflow en screenshots Status4Sure Workflow en screenshots Status4Sure Inleiding Het Status4Sure systeem is een ICT oplossing waarmee de transportopdrachten papierloos door het gehele proces gaan. De status kan gevolgd worden door de logistieke

Nadere informatie

Wilvo heeft zich sinds de oprichting in 1970 continu ontwikkeld. Het resultaat is haar huidige vooraanstaande rol binnen de toeleveringswereld.

Wilvo heeft zich sinds de oprichting in 1970 continu ontwikkeld. Het resultaat is haar huidige vooraanstaande rol binnen de toeleveringswereld. S H E E T M E T A L p a r t s a n d a s s e m b l i e s I n t r o d u c t i e Wilvo heeft zich sinds de oprichting in 1970 continu ontwikkeld. Het resultaat is haar huidige vooraanstaande rol binnen de

Nadere informatie

FOR DUTCH STUDENTS! ENGLISH VERSION NEXT PAGE. Toets Inleiding Kansrekening 1 22 februari 2013

FOR DUTCH STUDENTS! ENGLISH VERSION NEXT PAGE. Toets Inleiding Kansrekening 1 22 februari 2013 FOR DUTCH STUDENTS! ENGLISH VERSION NEXT PAGE Toets Inleiding Kansrekening 1 22 februari 2013 Voeg aan het antwoord van een opgave altijd het bewijs, de berekening of de argumentatie toe. Als je een onderdeel

Nadere informatie

Ontwikkeling, Strategieën en Veerkracht van Jongeren van Ouders met Psychische Problemen. Een Kwalitatief Onderzoek op Basis van Chats.

Ontwikkeling, Strategieën en Veerkracht van Jongeren van Ouders met Psychische Problemen. Een Kwalitatief Onderzoek op Basis van Chats. Ontwikkeling, Strategieën en Veerkracht van Jongeren van Ouders met Psychische Problemen. Een Kwalitatief Onderzoek op Basis van Chats. Development, Strategies and Resilience of Young People with a Mentally

Nadere informatie

Hoe met Windows 8 te verbinden met NDI Remote Office (NDIRO) How to connect With Windows 8 to NDI Remote Office (NDIRO

Hoe met Windows 8 te verbinden met NDI Remote Office (NDIRO) How to connect With Windows 8 to NDI Remote Office (NDIRO Handleiding/Manual Hoe met Windows 8 te verbinden met NDI Remote Office (NDIRO) How to connect With Windows 8 to NDI Remote Office (NDIRO Inhoudsopgave / Table of Contents 1 Verbinden met het gebruik van

Nadere informatie

Cambridge International Examinations Cambridge International General Certificate of Secondary Education

Cambridge International Examinations Cambridge International General Certificate of Secondary Education *3745107457* Cambridge International Examinations Cambridge International General Certificate of Secondary Education DUTCH 0515/03 Paper 3 Speaking Role Play Card One 1 March 30 April 2015 Approx. 15 minutes

Nadere informatie

Relationele Databases 2002/2003

Relationele Databases 2002/2003 1 Relationele Databases 2002/2003 Hoorcollege 3 24 april 2003 Jaap Kamps & Maarten de Rijke April Juli 2003 Plan voor Vandaag Praktische dingen 2.1, 2.3, 2.6 (alleen voor 2.2 en 2.3), 2.9, 2.10, 2.11,

Nadere informatie

Virtual Enterprise Centralized Desktop

Virtual Enterprise Centralized Desktop Virtual Enterprise Centralized Desktop Het gebruik van virtuele desktops en de licensering daarvan Bastiaan de Wilde, Solution Specialist Microsoft Nederland Aanleiding Steeds meer gebruik van Virtuele

Nadere informatie

Appendix I Experimental design

Appendix I Experimental design Appendix I Experimental design I. Experimental procedures The experiment consisted of 25 independent decision rounds. In each round, a subject was asked to allocate tokens between two accounts, labeled

Nadere informatie

De Invloed van Perceived Severity op Condoomgebruik en HIV-Testgedrag. The Influence of Perceived Severity on Condom Use and HIV-Testing Behavior

De Invloed van Perceived Severity op Condoomgebruik en HIV-Testgedrag. The Influence of Perceived Severity on Condom Use and HIV-Testing Behavior De Invloed van Perceived Severity op Condoomgebruik en HIV-Testgedrag The Influence of Perceived Severity on Condom Use and HIV-Testing Behavior Martin. W. van Duijn Student: 838797266 Eerste begeleider:

Nadere informatie

Melding Loonbelasting en premies Aanmelding werkgever. Registration for loonbelasting en premies Registration as an employer

Melding Loonbelasting en premies Aanmelding werkgever. Registration for loonbelasting en premies Registration as an employer Melding Loonbelasting en premies Aanmelding werkgever Registration for loonbelasting en premies Registration as an employer Over dit formulier About this form Waarom dit formulier? Dit formulier is bestemd

Nadere informatie

Cambridge International Examinations Cambridge International General Certificate of Secondary Education

Cambridge International Examinations Cambridge International General Certificate of Secondary Education Cambridge International Examinations Cambridge International General Certificate of Secondary Education DUTCH 0515/03 Paper 3 Speaking Role Play Card One For Examination from 2015 SPECIMEN ROLE PLAY Approx.

Nadere informatie

UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education

UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education *2942209982* UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education DUTCH 0515/03 Paper 3 Speaking Role Play Card One 1 March 30 April 2012 15 minutes

Nadere informatie

Creating a marketplace where expertise is made available through videoconferencing. Roland Staring Community Support Manager roland.staring@surfnet.

Creating a marketplace where expertise is made available through videoconferencing. Roland Staring Community Support Manager roland.staring@surfnet. Expert at a distance Creating a marketplace where expertise is made available through videoconferencing Roland Staring Community Support Manager roland.staring@surfnet.nl Working together for education

Nadere informatie

CUSTOMIZE YOUR APPLE AND PRESENT A UNIQUE COMPANY GIFT

CUSTOMIZE YOUR APPLE AND PRESENT A UNIQUE COMPANY GIFT CUSTOMIZE YOUR APPLE AND PRESENT A UNIQUE COMPANY GIFT Ready for customization according to your companies wishes? The Royal Blue Collection a Custom Made collection. This is the perfect combination of

Nadere informatie

1a. We werken het geval voor het tandenpoetsen uit. De concepten zijn (we gebruiken Engelse termen en afkortingen):

1a. We werken het geval voor het tandenpoetsen uit. De concepten zijn (we gebruiken Engelse termen en afkortingen): Uitwerking Huiswerkopgave Inleiding Modelleren Hoofdstuk 3 1a. We werken het geval voor het tandenpoetsen uit. De concepten zijn (we gebruiken Engelse termen en afkortingen): tube=[cap:{open,close},hand:{l,r,none}]

Nadere informatie

Comics FILE 4 COMICS BK 2

Comics FILE 4 COMICS BK 2 Comics FILE 4 COMICS BK 2 The funny characters in comic books or animation films can put smiles on people s faces all over the world. Wouldn t it be great to create your own funny character that will give

Nadere informatie

LDA Topic Modeling. Informa5ekunde als hulpwetenschap. 9 maart 2015

LDA Topic Modeling. Informa5ekunde als hulpwetenschap. 9 maart 2015 LDA Topic Modeling Informa5ekunde als hulpwetenschap 9 maart 2015 LDA Voor de pauze: Wat is LDA? Wat kan je er mee? Hoe werkt het (Gibbs sampling)? Na de pauze Achterliggende concepten à Dirichlet distribu5e

Nadere informatie

Power Quality aspecten van LED-lampen.

Power Quality aspecten van LED-lampen. Power Quality aspecten van LED-lampen. Hoe meet je die en wat betekent het voor de praktijk? Mark Vloemans AR Benelux Timothy Hertstein ZES ZIMMER Onderwerpen o Aanleiding o Wat is de Power Factor? o Hoe

Nadere informatie

ETS 4.1 Beveiliging & ETS app concept

ETS 4.1 Beveiliging & ETS app concept ETS 4.1 Beveiliging & ETS app concept 7 juni 2012 KNX Professionals bijeenkomst Nieuwegein Annemieke van Dorland KNX trainingscentrum ABB Ede (in collaboration with KNX Association) 12/06/12 Folie 1 ETS

Nadere informatie

GEO-HR: OPPORTUNITIES FOR MARITIME SECURITY OPERATIONS

GEO-HR: OPPORTUNITIES FOR MARITIME SECURITY OPERATIONS GEO-HR: OPPORTUNITIES FOR MARITIME SECURITY OPERATIONS 2nd GEO-HR User Consultation Workshop 25 April 2013 Arthur Smith TNO Defence Research 1 Who is TNO Defence Research? TNO Defence Research: Part of

Nadere informatie

SMART(ER) GATES Multi use and multi functional HUB s. ADVIER Mobiliseert, NIO Architecten en OKRA landschapsarchitecten

SMART(ER) GATES Multi use and multi functional HUB s. ADVIER Mobiliseert, NIO Architecten en OKRA landschapsarchitecten SMART(ER) GATES Multi use and multi functional HUB s ADVIER Mobiliseert, NIO Architecten en OKRA landschapsarchitecten Background and team Contest City of Antwerp design contest for parking houses (P+R

Nadere informatie

NEDERLANDS. Display Instructies. Knoppen. Geeft afwisselend Tijd, Datum en Temperatuur weer, kan ook ingesteld worden op enkel tijd

NEDERLANDS. Display Instructies. Knoppen. Geeft afwisselend Tijd, Datum en Temperatuur weer, kan ook ingesteld worden op enkel tijd NEDERLANDS Het ziet eruit als een simpel blokje hout, maar maak een geluid (knip met je vingers, kuch, klap in je handen, of tip op de bovenkant) en het geeft onmiddelijk en afwisselend tijd, datum en

Nadere informatie

Extreem veilig Het product Our product Voordeel Advantage Bajolock Bajolock Bajolock Bajolock Bajolock Bajolock Bajolock

Extreem veilig Het product Our product Voordeel Advantage Bajolock Bajolock Bajolock Bajolock Bajolock Bajolock Bajolock Extreem veilig Het product Alle koppeling zijn speciaal ontworpen en vervaardigd uit hoogwaardig RVS 316L en uitgevoerd met hoogwaardige pakkingen. Op alle koppelingen zorgt het gepatenteerde veiligheid

Nadere informatie

Leading in Learning -> studiesucces. Ellen Bastiaens Programmamanager Leading in Learning 13 juni 2012

Leading in Learning -> studiesucces. Ellen Bastiaens Programmamanager Leading in Learning 13 juni 2012 Leading in Learning -> studiesucces Ellen Bastiaens Programmamanager Leading in Learning 13 juni 2012 Implementatie van matchingsinstrument Matching na de poort wordt aan de poort Vooropleiding Bachelor

Nadere informatie

Innovative SUMP-Process in Northeast-Brabant

Innovative SUMP-Process in Northeast-Brabant Innovative SUMP-Process in Northeast-Brabant #polis14 Northeast-Brabant: a region in the Province of Noord-Brabant Innovative Poly SUMP 20 Municipalities Province Rijkswaterstaat Several companies Schools

Nadere informatie

Denken is Doen? De cognitieve representatie van ziekte als determinant van. zelfmanagementgedrag bij Nederlandse, Turkse en Marokkaanse patiënten

Denken is Doen? De cognitieve representatie van ziekte als determinant van. zelfmanagementgedrag bij Nederlandse, Turkse en Marokkaanse patiënten Denken is Doen? De cognitieve representatie van ziekte als determinant van zelfmanagementgedrag bij Nederlandse, Turkse en Marokkaanse patiënten met diabetes mellitus type 2 in de huisartsenpraktijk Thinking

Nadere informatie

PIR DC-SWITCH. DC Passive infra-red Detector. Model No. PDS-10 GEBRUIKSAANWIJZING/INSTRUCTION MANUAL

PIR DC-SWITCH. DC Passive infra-red Detector. Model No. PDS-10 GEBRUIKSAANWIJZING/INSTRUCTION MANUAL PIR DC-SWITCH DC Passive infra-red Detector Model No. PDS-10 GEBRUIKSAANWIJZING/INSTRUCTION MANUAL Please read this manual before operating your DETECTOR PIR DC-Switch (PDS-10) De PDS-10 is een beweging

Nadere informatie

Offshore Outsourcing van Infrastructure Management

Offshore Outsourcing van Infrastructure Management Offshore Outsourcing van Infrastructure Management an emerging opportunity dr. Erik Beulen Atos Origin/Tilburg University 1 Agenda Introductie Ontwikkelingen Risicovergelijking Best practices Conclusies

Nadere informatie

TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN. JAARGANG 1957 Nr. 237

TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN. JAARGANG 1957 Nr. 237 48 (1957) Nr. 1 TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN JAARGANG 1957 Nr. 237 A. TITEL Overeenkomst tussen het Koninkrijk der Nederlanden en het Koninkrijk Denemarken inzake het internationale

Nadere informatie

Since 1987 Duurzaam, betaalbaar en op tijd!

Since 1987 Duurzaam, betaalbaar en op tijd! Since 1987 Duurzaam, betaalbaar en op tijd! Who we are? BCTN was the first intermodal barge operator in the Netherlands. With more than 25 years of experience BCTN is the leading intermodal barge operator

Nadere informatie

Psychometrische Eigenschappen van de Youth Anxiety Measure for DSM-5 (YAM-5) Psychometric Properties of the Youth Anxiety Measure for DSM-5 (YAM-5)

Psychometrische Eigenschappen van de Youth Anxiety Measure for DSM-5 (YAM-5) Psychometric Properties of the Youth Anxiety Measure for DSM-5 (YAM-5) Psychometrische Eigenschappen van de Youth Anxiety Measure for DSM-5 (YAM-5) Psychometric Properties of the Youth Anxiety Measure for DSM-5 (YAM-5) Hester A. Lijphart Eerste begeleider: Dr. E. Simon Tweede

Nadere informatie

Registratie- en activeringsproces voor de Factuurstatus Service NL 1 Registration and activation process for the Invoice Status Service EN 11

Registratie- en activeringsproces voor de Factuurstatus Service NL 1 Registration and activation process for the Invoice Status Service EN 11 QUICK GUIDE B Registratie- en activeringsproces voor de Factuurstatus Service NL 1 Registration and activation process for the Invoice Status Service EN 11 Version 0.14 (July 2015) Per May 2014 OB10 has

Nadere informatie

Sekseverschillen in Huilfrequentie en Psychosociale Problemen. bij Schoolgaande Kinderen van 6 tot 10 jaar

Sekseverschillen in Huilfrequentie en Psychosociale Problemen. bij Schoolgaande Kinderen van 6 tot 10 jaar Sekseverschillen in Huilfrequentie en Psychosociale Problemen bij Schoolgaande Kinderen van 6 tot 10 jaar Gender Differences in Crying Frequency and Psychosocial Problems in Schoolgoing Children aged 6

Nadere informatie

Emotioneel Belastend Werk, Vitaliteit en de Mogelijkheid tot Leren: The Manager as a Resource.

Emotioneel Belastend Werk, Vitaliteit en de Mogelijkheid tot Leren: The Manager as a Resource. Open Universiteit Klinische psychologie Masterthesis Emotioneel Belastend Werk, Vitaliteit en de Mogelijkheid tot Leren: De Leidinggevende als hulpbron. Emotional Job Demands, Vitality and Opportunities

Nadere informatie

De Relatie tussen Betrokkenheid bij Pesten en Welbevinden en de Invloed van Sociale Steun en. Discrepantie

De Relatie tussen Betrokkenheid bij Pesten en Welbevinden en de Invloed van Sociale Steun en. Discrepantie De Relatie tussen Betrokkenheid bij Pesten en Welbevinden en de Invloed van Sociale Steun en Discrepantie The Relationship between Involvement in Bullying and Well-Being and the Influence of Social Support

Nadere informatie

Cognitieve Bias Modificatie van Interpretatiebias bij Faalangstige Studenten

Cognitieve Bias Modificatie van Interpretatiebias bij Faalangstige Studenten CBM-I bij Faalangst in een Studentenpopulatie 1 Cognitieve Bias Modificatie van Interpretatiebias bij Faalangstige Studenten Cognitive Bias Modification of Interpretation Bias for Students with Test Anxiety

Nadere informatie

2013 Introduction HOI 2.0 George Bohlander

2013 Introduction HOI 2.0 George Bohlander 2013 Introduction HOI 2.0 George Bohlander HOI 2.0 introduction Importance HOI currency Future print = HOI 2.0 HOI 2.0 Print: Décomplexation/more simple Digital: New set-up Core values HOI Accountability

Nadere informatie

AMSTERDAM NOTICE No. 12/04

AMSTERDAM NOTICE No. 12/04 EURONEXT DERIVATIVES MARKETS AMSTERDAM NOTICE No. 12/04 ISSUE DATE: 28 February 2012 EFFECTIVE DATE: 8 March 2012 ADJUSTMENT FOR PREMIUM BASED TICK SIZE THRESHOLD TO 5 EUROS FOR THE MOST LIQUID INDIVIDUAL

Nadere informatie

Tahnee Anne Jeanne Snelder. Open Universiteit

Tahnee Anne Jeanne Snelder. Open Universiteit Effecten van Gedragstherapie op Sociale Angst, Zelfgerichte Aandacht & Aandachtbias Effects of Behaviour Therapy on Social Anxiety, Self-Focused Attention & Attentional Bias Tahnee Anne Jeanne Snelder

Nadere informatie