Had u specifiek budget voor het veiligheidaspect tot uw beschikking?

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Had u specifiek budget voor het veiligheidaspect tot uw beschikking?"

Transcriptie

1 Bijlage 1 Topiclist Algemene kenmerken - Projectnaam - Naam en contactgegevens geïnterviewde (naam, functie, opleiding, rol binnen het project) - Ervaringsgraad geïnterviewde m.b.t. veiligheid in projecten 1 Projectbeschrijving A Soort project (publiek of privaat) 0 Infrastructuur 0 Woningbouw 0 Welzijn 0 Sport 0. B C Projectbeschrijving, neem de volgende kenmerken in ieder geval mee: - Omvang (financieel, betrokken actoren, omvang doelgroep project e.d.) - Aard (doelgroep, specifieke problematiek waar het project op ingaat, bouw of realisatie stappen, verdere algemene beschrijving) - Geografische gegevens - Namen van sleutelactoren Als u het project vergelijkt met de kenmerken onder b, waarmee komt het overeen en verschilt het met het door Segment gekozen contraproject? (korte omschrijving geven van het contraproject) 2 Veiligheid algemeen A Bent u op de hoogte van het feit dat de gemeente de regierol heeft voor de inbedding van het thema veiligheid bij projecten en hoe heeft u hier invulling aan gegeven? B C D E F G Had u specifiek budget voor het veiligheidaspect tot uw beschikking? Welke veiligheidsaspecten spelen er een rol bij dit project en waren deze vooraf al bekend? (onderstaand enkele voorbeelden) - Potentiële daders - Zichtbaarheid van het object - Toezicht - Betrokkenheid gebruikers - Afsluitbaarheid van het object Hoe zijn deze veiligheidsaspecten vooraf inzichtelijk gemaakt (methoden, hieruit zal blijken of er al of geen VER is gebruikt) Welke doelstellingen waren er voorafgaand aan het project opgesteld m.b.t. veiligheid en de borging daarvan? Zijn de veiligheidsaspecten onder C en D nog steeds van toepassing - zijn er veranderingen m.b.t. deze aspecten zichtbaar - zijn er leemtes of is er achteraf pas gericht op bijgestuurd Veiligheid kent een fysieke en een sociale kant. Beide aspecten kennen een objectieve beoordeling (bijvoorbeeld politiecijfers) maar ook een subjectieve beoordeling/ ervaring van de gebruiker (bijvoorbeeld in een wijkmonitor weergegeven ervaringscijfers). - Vul de veiligheidsmaatregelen die u heeft gerealiseerd in, in de onderstaande matrix (zie voorbeeld voor de indeling) - Geef aan ten behoeve van welke doelstelling (genoemd onder E) deze maatregel is gerealiseerd - Geef aan of deze AL TIJDENS HET PLANPROCES zijn ingezet of pas achteraf.

2 Fysieke veiligheid Sociale veiligheid Voorbeeld tabel Subjectief Objectief Vermindering van blinde hoeken, vluchtwegen bij brand, inbraak preventie Politiecijfers, sociale controle door overzichtelijk ingedeelde ruimte De invloed van inrichting of bijvoorbeeld de aanwezigheid van politie of camera s op het veiligheidsgevoel, toegankelijkheid voor gebruikersgroepen zoals gehandicapten Ervaringscijfers van gebruikers uit bijvoorbeeld een wijkmonitor, verminderde aanwezigheid van hangjongeren F Welke doelstellingen onder E en G zijn er al of niet behaald en wat is daar de reden van? 3 Veiligheid in het planproces, met of zonder de VER A Wist u vóór de bouwplannen van het bestaan van de VER af? (korte uitleg inhoud VER) B C D E F G H Op welke grond/ motieven heeft u besloten om de VER al of niet te gebruiken? Is dit afhankelijk van antwoorden onder item 1, de projectbeschrijving (tevens doorvragen naar hoe dit correspondeert met de antwoorden onder item 2, veiligheid in het algemeen) De VER kan volgens het CCV toegepast worden op basis van de volgende indicatoren (zie bijlage 2). Zijn deze indicatoren op uw project van toepassing? Samenwerking rond veiligheid 1 Welke partijen namen deel aan het proces rond het project? Als deze al niet onder 1B genoemd zijn. 2 Hoe werkten de organisaties samen voor de officiële startbijeenkomst van het project? (kenden ze elkaar, hadden ze afspraken, aanrijtijden brandweer, goede uitvalswegen, opzet wijk en samenwerking crisis en rampenbestrijding) 3 Hoe werkten ze samen tijdens het bouwproject? 4 Hoe werken ze nu samen? Externe of interne begeleiding: - Heeft u gebruik gemaakt van externe begeleiding voor het veiligheidsbeleid? - Als u van een externe gebruik heeft gemaakt, is dat voor een toekomstig vergelijkbaar project opnieuw nodig of zou u het proces nu zelf kunnen begeleiden? - Welke bijdrage heeft de (proces)begeleider of kartrekker geleverd aan het project? - Hoe essentieel is de rol van de procesbegeleider in dit alles geweest voor het eindproduct en de daarop volgende beheerfase (en kosten)? In hoeverre heeft u bij uw project last gehad van elkaar tegensprekende veiligheidsvelden en hoe bent u hiermee omgegaan. Bijv een veilige vluchtweg voor bij brand blijkt sociaal onveilig omdat er geen zicht op de steeg was. Welke externe variabelen, dus niet gerelateerd aan objectieve of subjectieve veiligheidsmaatregelen, hebben de veiligheidssituatie of investeringen daarin beïnvloed? (bijv. politiek, veranderende ambities en doelstellingen)

3 I Heeft u een VER uitgevoerd voor uw project 1 VER niet gebruikt - mogen wij uw veiligheidsbeleid inhoudelijke vergelijken met de VER. Niet om het te beoordelen maar wel om te kijken op welke hoofdpunten het overeenkomt of afwijkt van de VER - Ga vervolgens verder met VER wel gebruikt - heeft u nog meer VER projecten in de gemeente? - mag het CCV uw VER( s) publiceren ter inspiratie voor andere gebruikers? - ga verder met Geen VER A Welke methode heeft u gebruikt (dus niet de VER) om veiligheidsrisico's te signaleren en er iets mee te doen? B C D E 1 Welke (systematische) stappen kent uw methode (bijlage 1 kan een handvat bieden om dit inzichtelijk te maken) 2 Heeft uw methode geleid tot vroegtijdige projectalternatieven van veiligheidsproblemen en risico s? Als we de VER vergelijken a.d.h.v. de bijbehorende 7 modules (zie bijlage 1), waar ziet u dan overeenkomsten of verschillen met uw veiligheidsanalyse? Heeft u uw eigen methode als toereikend ervaren of waren er achteraf leemten? Welke? Zou u nu wel van de VER gebruik maken nu u het instrument kent? 4.2 Wel VER A Risicosignalering 1 Heeft de VER geleid tot vroegtijdige projectalternatieven van veiligheidsproblemen en risico s? 2 Kwamen er door de VER problemen/risico s naar voren waar u zonder VER vermoedelijk geen rekening mee had gehouden? B C Heeft u de VER als toereikend ervaren of waren er achteraf leemten? Welke? Is de VER na deze of voorgaande ervaring(en) ingebed in het gemeentelijk beleid? - Is het onderdeel van de gemeenschappelijke taal? - Is de VER nu verplicht of is er nooit meer iets mee gedaan? 5 Monitoring en beheerkosten A Wat voor beeld geven objectieve cijfers rond veiligheid aan, voorafgaand en na afloop van het project. Vul deze in, in de objectieve kolom van de matrix B Hoe is de subjectieve beleving van veiligheid voor en na het project (zie voor een voorbeeld om de matrix in te vullen vraag 2 G) - Hoe hebben de gebruikers/ bewoners/ professionals het gebied ervaren voor de ingreep? Kenden ze elkaar, spraken ze elkaar aan, fysieke ervaring (hoekjes, sluipdoor kruipdoor) type mensen dat de ruimte gebruikte. Vul de uitkomst in, in de subjectieve kolom van de matrix - Hoe ervaren ze het gebied na de projectrealisatie. Vul de uitkomst in, in de subjectieve kolom van de matrix - Welke rol heeft de VER of uw eigen veiligheidsmethodiek onder 4.1 hieraan bijgedragen Objectief Subjectief Fysieke veiligheid Vul in Vul in Sociale veiligheid Vul in Vul in

4 C D Kosten en baten - Is het beheer van het project uitbesteed. Zo ja, publiek of privaat - Wie draagt de kosten van het beheer? - Heeft het vooraf denken over veiligheid meer kosten of baten opgeleverd - Kosten en baten benoemen (Bijv. kosten projectorganisatie, onderzoekskosten, aanleg en bouwkosten die eventueel naar deelprojecten of fasen zijn uit te splitsen, rentekosten, beheerkosten) - Kosten en baten rangschikken van duur naar goedkoop - Een waardering geven binnen een schaal 1 t/m 10 aan het belang van gemaakte kosten of ontstane baten voor de realisatie van het project, t.o.v. de andere kosten of baten - Kunt u aangeven hoe in de verschillende stappen van het proces (zie bijlage 1) de beheerkosten al meteen zijn meegenomen? - Kunt u een indicatie geven van het feit of de kosten achteraf lager of hoger zijn uitgevallen dan wanneer u geen VER of methodiek onder 4.1 uitgevoerd zou hebben? (waar mogelijk de beheerkosten meerekenen) Wordt het project na afloop geëvalueerd, vinden daarop zo nodig bijstellingen plaats en welke rol speelt de VER/ risico analyse daarbij. 6 Discussie A Hebben systematische stappen een voordeel bij het tijdige betrekken van het thema veiligheid bij het project of is de systematiek een theoretisch construct dat in de praktijk helemaal niet bruikbaar blijkt B C D Is de VER een papieren tijger Afhankelijk van antwoord onder A, denken de betrokkenen dat de VER leidt tot vertraging van de ruimtelijke plannen of bouwprojecten? VER voor de toekomst - Zou u de VER in volgende projecten weer/ alsnog gebruiken of bent u van plan dit (weer) anders te doen? - Wat vindt u de sterke kanten van de VER en op welke punten heeft u aanbevelingen voor verbeteringen van instrument?

5 Bijlage 1a bij topiclist Module 1 Onderbouwing (toepasbaarheidsonderzoek). In deze module wordt ingegaan op het nut en de noodzaak van een VER en in hoeverre deze toepassing aansluit bij de visie op veiligheid van de diverse partijen en andere ruimtelijke ontwikkelingen in de omgeving van het project. Module 2 Intentie. In deze module wordt de veiligheid in de zin van de VER benoemd en wordt de samenwerking tussen de betrokken partijen vormgegeven. Op basis hiervan wordt een bestuurlijke beslissing gevraagd die later als voorwaarde geldt voor de vergunningverlening voor de realisatie. Module 3 Analyse. In de module analyse worden de risico s geïdentificeerd en geprioriteerd. Module 4 Alternatieven. In deze module worden alternatieve voorstellen voor veiligheidsoplossingen gedaan en onderbouwd. Module 5 Maatregelen. In module 5 worden concrete maatregelen uitgewerkt in samenhang met het voorkeursalternatief voor zowel het object in gebruik als tijdens de bouwfase (bouwputmanagement). Belangrijk in deze fase is het vinden van compromissen in het geval er strijdige maatregelen zijn. Module 6 Implementatie (geldt niet voor bestuurdersversie). De werkgroep (of een vooraf aangewezen vertegenwoordiger) bewaakt of de uitvoering van de gemaakte afspraken ten aanzien van veiligheid nog stroken met de plannen. Module 7 Beheer. Het maken van afspraken over het beheer in de gebruiksfase. Ten slotte. Terug naar de beginfase. Indien er wijzigingen aan de omgeving of het object zijn, kan een volledig of gedeeltelijk VER- traject opnieuw worden doorlopen.

6 Bijlage 1b bij topiclist 1. Feitelijk soort project. Dit zijn voornamelijk bouw- en ruimtelijke plannen. Daarnaast is het mogelijk om het gedachtegoed van de VER toe te passen op andersoortige besluitvormingsprocessen waarbij veel partijen betrokken zijn zoals een groot evenement. 2. Intentie van het project of ruimtelijke visie. Daarbij moet niet alleen het object, maar ook de omgeving ervan in de analyse betrokken worden. 3. Kaders en veiligheidsambities uit bovenliggende plannen kunnen geëffectueerd worden in het project. De VER moet dit zichtbaar maken. 4. Karakter van het project, wanneer er sprake is van en/ of multidimensionaliteit, onzekerheid en / of subjectiviteit.

7 Bijlage 2 Vooraf gestelde vragen ter voorbereiding van de Veiligheidseffectrapportage (VER) enquête Allereerst willen wij u hartelijk danken voor uw medewerking aan de Veiligheidseffect rapportage (VER) enquête. Bijgaande ontvangt u een serie vragen ter voorbereiding van het interview waar u binnenkort een afspraak over heeft met een van de onderzoekers van de Segment Groep. Het doel van deze voorafgaande vragen is enkele cijfer- en uitzoek gerelateerde vragen vooraf gesteld te hebben. Op die manier hopen we in het interview direct over de uitkomsten door te kunnen praten. Wij beseffen dat niet iedere vraag eenvoudig inzichtelijk te maken is. Het gaat ons echter niet om zeer gedetailleerde beschrijvingen maar om een globaal inzicht in de aanwezigheid van al of geen verschillen in doelstellingen, kosten baten, veiligheidscijfers e.d. Het zou fijn zijn als u tijdens het gesprek in kunt gaan op de onderstaande vragen: 1 Projectbeschrijving A Soort project (publiek of privaat) 0 Infrastructuur 0 Woningbouw 0 Welzijn 0 Sport 0. B Projectbeschrijving, neem de volgende kenmerken in ieder geval mee: - Omvang (financieel, betrokken actoren, omvang doelgroep project e.d.) - Aard (doelgroep, specifieke problematiek waar het project op ingaat, bouw of realisatie stappen, verdere algemene beschrijving) - Geografische gegevens - Namen van sleutelactoren 2 Veiligheid algemeen A Had u specifiek budget voor het veiligheidaspect tot uw beschikking? B C D Welke veiligheidsaspecten spelen er een rol bij dit project en waren deze vooraf al bekend? (onderstaand enkele voorbeelden) - Potentiële daders - Zichtbaarheid van het object - Toezicht - Betrokkenheid gebruikers - Afsluitbaarheid van het object Welke doelstellingen waren er voorafgaand aan het project opgesteld m.b.t. veiligheid en de borging daarvan? Veiligheid kent een fysieke en een sociale kant. Beide aspecten kennen een objectieve beoordeling (bijvoorbeeld politiecijfers) maar ook een subjectieve beoordeling/ ervaring van de gebruiker (bijvoorbeeld in een wijkmonitor weergegeven ervaringscijfers). - Vul de veiligheidsmaatregelen die u heeft gerealiseerd in, in de onderstaande matrix (zie voorbeeld voor de indeling) - Geef aan ten behoeve van welke doelstelling (genoemd onder E) deze maatregel is gerealiseerd - Geef aan of deze AL TIJDENS HET PLANPROCES zijn ingezet of pas achteraf. Voorbeeld tabel Subjectief Objectief Vermindering van blinde hoeken, vluchtwegen bij brand, inbraak preventie Fysieke veiligheid De invloed van inrichting of bijvoorbeeld de aanwezigheid van politie of camera s op het veiligheidsgevoel, toegankelijkheid voor gebruikersgroepen zoals gehandicapten Sociale veiligheid Politiecijfers, sociale controle Ervaringscijfers van gebruikers uit

8 door overzichtelijk ingedeelde ruimte bijvoorbeeld een wijkmonitor, verminderde aanwezigheid van hangjongeren 3 Veiligheid in het planproces, met of zonder de VER A Samenwerking rond veiligheid 1 Welke partijen namen deel aan het proces rond het project? Als deze al niet onder 1B genoemd zijn. 2 Hoe werkten de organisaties samen voor de officiële startbijeenkomst van het project? (kenden ze elkaar, hadden ze afspraken, aanrijtijden brandweer, goede uitvalswegen, opzet wijk en samenwerking crisis en rampenbestrijding) 3 Hoe werkten ze samen tijdens het bouwproject? 4 Hoe werken ze nu samen? B C - Welke bijdrage heeft de (proces)begeleider of kartrekker geleverd aan het project? - Hoe essentieel is de rol van de procesbegeleider in dit alles geweest voor het eindproduct en de daarop volgende beheerfase (en kosten)? Welke externe variabelen, dus niet gerelateerd aan objectieve of subjectieve veiligheidsmaatregelen, hebben de veiligheidssituatie of investeringen daarin beïnvloed? (bijv. politiek, veranderende ambities en doelstellingen) 4.1 Als u geen VER heeft toegepast A 1 Welke (systematische) stappen kent uw methode (bijlage 1 kan een handvat bieden om dit inzichtelijk te maken) 2 Heeft uw methode geleid tot vroegtijdige projectalternatieven van veiligheidsproblemen en risico s? 4.2 Als u wel een VER heeft toegepast A Risicosignalering 1 Heeft de VER geleid tot vroegtijdige projectalternatieven van veiligheidsproblemen en risico s? 2 Kwamen er door de VER problemen/risico s naar voren waar u zonder VER vermoedelijk geen rekening mee had gehouden? 5 Monitoring en beheerkosten A Wat voor beeld geven objectieve cijfers rond veiligheid aan, voorafgaand en na afloop van het project. Vul deze in, in de objectieve kolom van de matrix B Kosten en baten - Is het beheer van het project uitbesteed. Zo ja, publiek of privaat - Wie draagt de kosten van het beheer? - Heeft het vooraf denken over veiligheid meer kosten of baten opgeleverd - Kosten en baten benoemen (Bijv. kosten projectorganisatie, onderzoekskosten, aanleg en bouwkosten die eventueel naar deelprojecten of fasen zijn uit te splitsen, rentekosten, beheerkosten) - Kosten en baten rangschikken van duur naar goedkoop - Een waardering geven binnen een schaal 1 t/m 10 aan het belang van gemaakte kosten of ontstane baten voor de realisatie van het project, t.o.v. de andere kosten of baten

9 Bijlage 1 bij vooraf opgestelde vragenlijst Module 1 Onderbouwing (toepasbaarheidsonderzoek). In deze module wordt ingegaan op het nut en de noodzaak van een VER en in hoeverre deze toepassing aansluit bij de visie op veiligheid van de diverse partijen en andere ruimtelijke ontwikkelingen in de omgeving van het project. Module 2 Intentie. In deze module wordt de veiligheid in de zin van de VER benoemd en wordt de samenwerking tussen de betrokken partijen vormgegeven. Op basis hiervan wordt een bestuurlijke beslissing gevraagd die later als voorwaarde geldt voor de vergunningverlening voor de realisatie. Module 3 Analyse. In de module analyse worden de risico s geïdentificeerd en geprioriteerd. Module 4 Alternatieven. In deze module worden alternatieve voorstellen voor veiligheidsoplossingen gedaan en onderbouwd. Module 5 Maatregelen. In module 5 worden concrete maatregelen uitgewerkt in samenhang met het voorkeursalternatief voor zowel het object in gebruik als tijdens de bouwfase (bouwputmanagement). Belangrijk in deze fase is het vinden van compromissen in het geval er strijdige maatregelen zijn. Module 6 Implementatie (geldt niet voor bestuurdersversie). De werkgroep (of een vooraf aangewezen vertegenwoordiger) bewaakt of de uitvoering van de gemaakte afspraken ten aanzien van veiligheid nog stroken met de plannen. Module 7 Beheer. Het maken van afspraken over het beheer in de gebruiksfase. Ten slotte. Terug naar de beginfase. Indien er wijzigingen aan de omgeving of het object zijn, kan een volledig of gedeeltelijk VER- traject opnieuw worden doorlopen.

10 Bijlage 3 Uitgewerkte interviews Inleiding In deze bijlage staan alle interviews uitgewerkt op basis van de onderstaande volgorde. Project type met VER met nummer zonder VER met nummer Provinciale wegen 1 Lelystad, Dronten N23 provincie Flevoland 2 Pijnacker, Berkel en Rodenrijs N470 gemeente Lansingerland Ikea 3 Delft 4 Amersfoort Centrumgebieden 5 Dronten 6 Papendrecht Culturele centra 7 Enschede 8 Rotterdam Gebruikersruimten 9 Utrecht (drugs) 10 Nijmegen (drugs en alcohol) Multifunctionele buurt/ 11 Alphen aan de Rijn, 12 Houten, MFC Schoneveld wijkvoorzieningen planetenbuurt Retailcentra 13 Rosada factory outlet 14 Villa Arena Scholencomplexen 15 ROC Leiden 16 ROC Nijmegen Stationsgebieden 17 Alphen aan de Rijn 18 Zutphen Woonwijken 19 Amsterdam IJburg 20 Houten, VINEX Houten Zuid de Hoon IVa

11 Uitwerking interview N23 Provincie Flevoland Datum: Gesproken met: Johan Pruim (Senior beleidsmedewerker infrastructuur, Afdeling Wegen, Verkeer en Vervoer) en Bart-jan Tabak (projectmanager) Contactgegevens: Provincie Flevoland, , Interviewers: Ernst-Jan Scheffer & Martin Grouve 1 Projectbeschrijving In eerste instantie zou in de provincie Flevoland een A-weg (Rijksweg A23) worden aangelegd. Deze weg zou zorgen voor een nieuwe verbinding tussen het Oosten en het Westen van Nederland en het gat tussen de Afsluitdijk en de A1 opvullen. Het tracé voor deze weg was gereserveerd. Maar toen vanuit het Rijk duidelijk werd dat de nut en noodzaak voor het aanleggen van de weg niet meer aanwezig was, werden de plannen gestaakt. Rond 2000 kwam de Hanzelijn in beeld en er werd vrijwel direct gekeken of het tracé dat voor de A23 was gereserveerd voor deze spoorlijn kon worden gebruikt. De provincies Noord-Holland, Flevoland en Overijssel hebben gezamenlijk een plan ontwikkeld om in plaats van de A23, een N23 veel nadrukkelijker op de kaart te zetten. Dit plan werd gekoppeld aan de voortgang voor de Hanzelijn die in procedure was. De regio zag in dat de Oost- Westverbinding (N23), ook met het oog op de toekomst van groot belang was voor het gebied. De bestaande wegen lopen namelijk tegen de capaciteit aan en er doen zich problemen voor met betrekking tot verkeersveiligheid, onder andere vanwege het feit dat door het ontbreken van parallelwegen landbouwvoertuigen gebruik moeten maken van de hoofdrijbaan. Het aanleggen van een N23 parallel aan de Hanzelijn zou nu relatief minder kosten met zich meebrengen, aangezien de meeste werkzaamheden ook al moesten worden verricht voor de realisatie van alleen de Hanzelijn. Hierbij moet worden gedacht aan allerlei dwarsverbindingen die over het spoor worden aangelegd. Door de N23 parallel aan de Hanzelijn te laten lopen hoeven bijv. viaducten alleen iets langer worden gemaakt. Kosten voor de N23 (Lelystad-Dronten) zijn in totaal 20 miljoen euro. In 2001 heeft er een verkenning plaatsgevonden van het gehele gebied dat de Hanzelijn en N23 zouden beslaan. In het kader van de verkenning is een analyse opgesteld waarbij naar voren kwam dat een gecombineerde aanleg van een N23 evenwijdig aan de Hanzelijn het meest wenselijk zou zijn. Vervolgens moest de aanleg van de N23 planologisch worden geregeld middels het opstellen van een Milieu Effectrapportage (MER) en wijziging van de bestemmingsplannen. Naast de MER is toen ook gekozen een Startnotitie VER toe te passen. De status van het project is dat het op dit moment is aanbesteed en gegund. De aannemer is nu de definitieve uitwerkingstekeningen aan het maken en de gronden zijn gekocht. De aannemer zou na goedkeuring van het ontwerp (waarin het programma van eisen moet zijn opgenomen) kunnen starten met de aanleg. Echter moet er ook nog rekening worden gehouden met archeologische opgravingen. 2 Veiligheid algemeen & 3 Veiligheid in het planproces, met of zonder VER Belangrijkste veiligheidsaspect dat speelt bij de aanleg van de N23 is de verkeersveiligheid. Bij de bestaande wegen op andere routes- kwam de doorstroming onder druk te staan en ook de verkeersveiligheid was een issue. De problematiek kon worden opgelost door de bestaande wegen aan te passen of de combinatie N23 met de Hanzelijn te zoeken en de bestaande wegen in mindere mate aan te passen, omdat er met de komst van de N23 minder verkeersdrukte op deze wegen zou moeten ontstaan. De provincie kiest er standaard -vanuit verschillende CROW-richtlijnen- voor om wegen aan te leggen als duurzaam veilige weg. Een duurzaam veilige weg wil zeggen dat de weg aan verschillende veiligheidseisen voldoet, bijv. dat de rijbanen van elkaar zijn gescheiden, vluchtstroken, ongelijkvloerse aansluitingen, wegbermen, obstakelafstand, etc. Pas later in 2003 kwam veiligheid nog prominenter in beeld, omdat (integrale) veiligheid vanuit de provincie en de toenmalige commissaris van de Koningin een speerpunt was. Voor het speerpunt (integrale) veiligheid was destijds extra capaciteit en geld ingezet om daar onderzoek naar te doen en indien mogelijk toe te passen op de projecten. Kennisverbreding en startnotitie VER was in 2003 een project op basis van een managementhandreiking integrale veiligheid (vanuit het directieteam opgesteld). Dit project heeft er toe geleid dat in 2003 een cursus/ workshop (van 1 dag) in het kader van integrale veiligheid heeft plaatsgevonden waarbij alle overheden van Flevoland en alle hulpverleningsdiensten uit Flevoland onder het mom van leren en motieven met en van elkaar waren uitgenodigd. Daarnaast is er een beleidsdocument opgesteld Stimulering, toepassing VER binnen de provincie Flevoland. Het project

12 is getrokken door de afdeling Kabinet dat nauw in verbinding staat met de commissaris van de Koningin. Het beleidsdocument Stimulering, toepassing VER binnen de provincie Flevoland heeft er toe geleid dat de aanleg van de N23 een pilot-project is geworden, waarbij een startnotie VER is opgesteld. De provincie heeft deze startnotitie niet zelf opgesteld, maar laten uitvoeren door een extern bureau. Voor het opstellen van de startnotitie zaten vanuit alle afdelingen de betrokkenen aan tafel (MB, BACO, Milieu, ROV, Verkeer en Vervoer, de integraal veiligheidscoördinator). Zo werd geborgd dat alle afdelingen die te maken hebben met integrale veiligheid, werden meegenomen in de pilot van de N23. Ook is een externe werkgroep ingesteld om met direct betrokken instanties bij de N23 (o.a. Prorail en hulpverleningsdiensten) te overleggen over veiligheidsaspecten. De startnotitie-ver is door een werkgroep geëvalueerd en hieruit is een aantal aanbevelingen naar voren gekomen. De aanbevelingen zijn later opgenomen in de Projectnota-MER N23, aangezien de werkgroep geen noodzaak zag in het opstellen van een aparte VER. In de Projectnota-MER is een link gelegd naar de Startnotitie-VER. Het instrument VER is als het ware losgelaten en integraal verweven in de Projectnota-MER, omdat dit als eenvoudiger en sneller werd ervaren. Aanbevelingen vanuit de werkgroep waren: - Een continu wegbeeld, zodat de bestuurder weet wat hij kan verwachten; - Continue monitoring (o.a. intensiteiten en ongevallen) van de verkeerssituatie van de N307 en de N309 (de bestaande wegen) voor en na de realisatie van de N23; - Een aansluiting van de N23 bij Swifterbant; - Bereikbaarheid tegenovergestelde rijbaan voor hulpdiensten: de N23 moet kunnen worden afgesloten bij groten calamiteiten. De hulpdiensten kunnen dan ook van de tegenovergestelde richting arriveren; - Het voorziene hulppad langs de Hanzelijn handhaven met om de 2 KM een aansluiting op de N23; - Bij realisatie van de N23, de routering van het vervoer gevaarlijke stoffen optimaliseren en vaststellen en niet meer laten plaatsvinden via de huidige wegen (o.a. N307); - In de MER aandacht geven aan de aanleg van een rustplaats en LPG-tankstation. De eisen vanuit de filosofie duurzaam veilige weg en de aanbevelingen vanuit de startnotie VER hebben via het opstellen van een Projectnota-MER uiteindelijk geresulteerd in een programma van eisen waaraan het ontwerp van de nieuwe N23 moet voldoen. In de startnotitie VER zijn doelstellingen opgenomen die met name gericht waren op de verkeersveiligheid. De doelstellingen speelden een grotere rol bij de afweging om de bestaande wegen aan te passen of om een nieuwe N23 te realiseren. Doelstellingen waren een afname van het aantal verkeersongevallen en een betere doorstroming van het verkeer. De doelstellingen in de startnotitie overlappen vaak de filosofie van duurzaam veilige weg, maar een aantal is toch wat specifieker, met name wanneer het gaat over de relatie met de Hanzelijn, aanleg van LPGtankstations, route gevaarlijke stoffen, aanrijdroutes hulpverleningsdiensten en sociale veiligheid. 4 Met VER De overleggen die voortkwamen uit de startnotitie VER met ondermeer Prorail zorgden er voor dat werd nagedacht over de synergie van enerzijds de N23 en anderzijds van de Hanzelijn. Hierbij speelde het realiseren van bluswatervoorziening een belangrijke rol. Bij de aanleg van een weg wordt normaal gesproken ook een wegsloot aangelegd. Tijdens het overleg met Prorail werd duidelijk dat zij dat ook doen bij de aanleg van een spoorlijn. Niet alleen voor het realiseren van een bluswatervoorziening, maar ook om er voor te zorgen dat mensen niet te dicht bij de spoorlijn kunnen komen. Daarnaast legt Prorail naast de spoorlijn een onderhoudspad of vluchtweg. De provincie haakte hier op in door met Prorail afspraken te maken dat bij eventuele grote calamiteiten op de N23 de weg kan worden afsloten en dat het onderhoudspad/ vluchtweg beschikbaar kan worden gesteld voor de hulpverlening. De provincie had hier voor die tijd nog niet over nagedacht, maar tijdens het overleg (vanuit de VER opgelegd) kwamen deze punten vrij snel naar voren. Hier ligt volgens de respondenten ook de meerwaarde van de Startnotitie-VER en de uitwerking in de Projectnota-MER N23. Hoewel duurzaam veilige weg standaard wordt toegepast en de veiligheid van de weg op zich waarborgt, zorgt het instrument (startnotitie) VER wel voor een stukje extra bewustwording met en bij de betrokken partijen omtrent de veiligheidsaspecten die zich afspelen rondom de weg. De Startnotitie

13 VER heeft er dus voor gezorgd dat niet alleen wordt gekeken naar de verkeersveiligheid, maar ook naar alle andere veiligheidsaspecten die een rol spelen rondom de N23. Hierbij kan gedacht worden aan de route gevaarlijke stoffen of de subjectieve verkeersonveiligheid, zoals de verlichting bij de fietstunnels. Ook voor wat betreft de veiligheid voor de Hanzelijn is in het kader van de VER gekeken welke rol de N23 hier in kan spelen. De verharde berm naast de N23 zorgt er voor dat ook de Hanzelijn voor de hulpverleningsdiensten goed bereikbaar is. Het uitvoeren van een startnotitie-ver was voor de provincie Flevoland nieuw. Integrale veiligheid kan dan wel een speerpunt zijn, maar zolang er geen wettelijke verplichting is kost het wel de nodige moeite om het een plek te geven in de projecten en organisatie. Een VER is nog te vrijblijvend. Samenvattend kan worden gezegd dat de VER meer bewustwording creëert, wat kan leiden tot andere inzichten. Een ander punt dat als meerwaarde van een VER wordt genoemd is dat gemaakte keuzes goed worden gemotiveerd en dat alle alternatieven al zijn afgewogen. Dit zorgt voor een makkelijker besluitvorming (bij de bestuurders). De modules/ stappen van een VER zijn volgens de respondenten heel logisch en alle veiligheidsaspecten zouden ook zonder VER wel in kaart zijn gebracht. In elk project zou immers geklankbord moeten worden en zou overleg plaats moeten vinden met (direct) betrokkenen. Fysieke veiligheid Sociale veiligheid Objectief Door de N23 parallel aan de eveneens te bouwen Hanzelijn aan te leggen konden maatregelen gecombineerd worden Subjectief Bewustwording van het thema integrale veiligheid bij betrokken organisaties heeft voor andere toekomstige projecten veel opgeleverd 5 Monitoring en beheerkosten Monitoring van de verkeerssituatie is in de Startnotitie-VER/ aanbevelingen vastgelegd. Gegevens zijn er nu nog niet, aangezien de N23 nog niet is aangelegd. Voor de beheerkosten geldt hetzelfde, hierover kunnen nog geen uitspraken worden gedaan en de toekomst zal het nog moeten uitwijzen. 6 Discussie Het bleek moeizaam om integrale veiligheid en het instrument VER een nadrukkelijk plek te geven in processen en projecten van de provincie Flevoland. De inzet van een extern bureau om hierbij te adviseren werd als nuttig ervaren. De pilot N23 was een goede leer en vanaf nu denkt men het zelf te kunnen uitvoeren. De bagage uit dit project moet worden meegenomen naar volgende projecten, veiligheid is dan een integraal onderdeel en heeft dan veel overeenkomsten met de toepassing van het instrument VER.

14 Uitwerking interview N470 Zoetermeer Delft Datum: Gesproken met: Hans Millenaar (Projectleider oosttak van het project en plv. projectleider totaal project) Contactgegevens: Zuid-Hollandplein 1, 2509 LP Den Haag, Interviewers: Ernst-Jan Scheffer & Aart van Eck 1 Projectbeschrijving Pijnacker en Berkel en Rodenrijs zijn in de jaren 80 en 90 snel gegroeid. In rap tempo zijn de laatste jaren woningen gebouwd en ook bedrijventerreinen zijn uitgebreid. In 1994 is het gebied als Vinexlocatie aangewezen. Gevolg van deze ontwikkeling was dat de bestaande wegen de verkeersdruk niet meer aan konden. Om de verkeersafwikkeling te verbeteren is besloten een nieuwe weg, de N470, aan te leggen. De N470 is een provinciale weg, die een verbinding vormt tussen Delft en Zoetermeer (bestaande uit een westtak en een oosttak) via Berkel en Rodenrijs en Pijnacker. De weg heeft een aftakking naar Rotterdam (zuidtak). De westtak werd geopend op 24 april 2008 en de oost- en de zuidtak werden in juli 2007 in gebruik genomen. Dit is weergegeven in de onderstaande figuur. Al bij de eerste plannen was er nogal wat tegenstribbeling, met name omdat de weg een groen gebied doorkruist. Verschillende groene organisaties hadden dan ook moeite met de aanleg van de provinciale weg. Om te voorkomen dat bij elk tracédeel wat via een bestemmingsplan vastgesteld moest worden - wat een lange weg van bezwarenprocedure tot gevolg kon hebben - is er voor gekozen voor het gehele tracé van de weg een MER op te stellen. Toentertijd was de procedure van de MER nog vrijwillig, dus het was vooruitstrevend van de provincie om hier mee te werken. In deze MER werden aspecten op het gebied van milieu, geluid en economie meegenomen en afgewogen. Zo werden de 18 kunstwerken in het traject op deze manier getoetst. Voorbeelden van deze kunstwerken zijn de kruising met de Hofpleinlijn, tunnels, kruisingen en grote rotondes. Daarnaast is de N470 voor de provincie Zuid-Holland een pilotproject Duurzaam Bouwen en Duurzaam Veilig. Voor het ontwerp van de weg en studies vooraf is ingenieursbureau Arcadis ingeschakeld. 2 Veiligheid algemeen Het zorgen voor veiligheid is een taak van de overheid, in dit geval van de Provincie. Zoals hiervoor aangegeven geeft de provincie Zuid-Holland aan dat zij gewerkt hebben volgens de richtlijnen van de pilot Duurzaam veilig. De gedachte van Duurzaam veilig is dat de weg op zo'n manier wordt ingericht dat duidelijk is wat van de weggebruiker wordt verwacht en fouten worden voorkomen. Op basis van het voorontwerp bestemmingsplan van het tracé heeft het ingenieursbedrijf Arcadis per tracé de risico s in kaart gebracht. In het kader van Duurzaam veilig zijn op het gebied van veiligheid de volgende doelstellingen opgesteld:

15 Functionaliteit: Wegen moeten worden gebruikt waarvoor ze zijn bedoeld. Homogeniteit: Conflicten tussen weggebruikers met een groot verschil in snelheid, richting of massa moeten worden uitgesloten. Herkenbaarheid: Het voorspelbaar en consequent maken van verkeerssituaties, zodat deze voor de weggebruiker logisch en makkelijk te begrijpen zijn. Sleutelwoord hierbij is uniformiteit, bijvoorbeeld bij de vormgeving van rotondes. Vergevingsgezindheid: Het voorkómen van ernstig letsel bij ongevallen, bijvoorbeeld door het aanleggen van verharde bermen. Concrete doelstellingen zoals het omlaag brengen van het aantal verkeersslachtoffers zijn vooraf niet gemaakt. Specifiek voor dit project lijkt veiligheid zich vooral vooraf toe te spitsten op de fysieke veiligheid. 3. Veiligheid in het planproces en 4.1 Geen VER Stappen van de bouw 1. Plannen en besluit door de provincie. 2. Voorontwerp. Tijdens dit voorontwerp is een Milieueffectrapportage opgesteld, waarin het project o.a. economisch en op het gebied van milieu, verkeer, geluid werd getoetst. 3. Toetsen van het Voorontwerp door de werkgroep Veiligheid. 4. Definitief ontwerp. 5. Aanleg van de weg. 6. Overdracht van de weg aan wegbeheer. 7. Projectevaluatie. Werkgroep Veiligheid Reeds in het planproces is een werkgroep Veiligheid samengesteld. Aan deze groep namen vertegenwoordigers van de aanliggende gemeenten, provincie en een veiligheidscoördinator vanuit Stadsgewest Haaglanden deel. De groep kwam één keer per 6 weken bijeen. Als er een nieuwe stukje tracé in het voorontwerp kwam, werd de werkgroep erbij gehaald om de veiligheid ervan te toetsen. In een vroeg stadium stond het onderwerp veiligheid dus op de agenda en werd er rekening mee gehouden in de bouwfase. De werkgroep is na het voltooien van de weg ontbonden. Genomen veiligheidsmaatregelen Om de doelstellingen te realiseren is in het kader van de fysieke veiligheid voor de weggebruiker een aantal fysieke maatregelen genomen. Om conflicten tussen weggebruikers met een groot verschil in snelheid, richting of massa te vermijden zijn duidelijke zichtlijnen in het tracé aangebracht, zijn er geen onverwachte bochten, is er goede verlichting. Om herkenbaarheid te garanderen zijn de rotondes zo veel mogelijk hetzelfde vormgegeven. Zo hebben de rotondes meerdere stroken, zodat de doorstroming op de rotondes beter en sneller is. Door middel van gescheiden rijbanen, een middenberm met op een aantal plekken een doorsteekplaats voor hulpdiensten, op de buitenzijdes van de weg een halfverharde berm en antikantelberm zodat een auto niet kantelt wanneer deze te water raakt, wordt zoveel mogelijk voorkomen dat er in geval van een ongeluk ernstig letselschade optreedt. Daarnaast is in het kader van sociale veiligheid, om verloedering van de weg en tunnels tegen te gaan, ook een aantal fysieke maatregelen genomen: - De wanden van tunnels zijn roestbruin gemaakt en de daken zwart, zodat het niet zichtbaar is dat deze vies worden; - Zoveel mogelijk natuurlijke verlichting d.m.v. roosters; - Lijnverlichting in de tunnel (langs de wanden); - Gekozen voor sinus-wanden in plaats van rechte wanden. In een sinus-wand zit een golfbeweging, waardoor het moeilijk wordt gemaakt er graffiti tegen te spuiten. Ook zit er op de wanden een antigraffiti coating.

16 Tegengestelde belangen Hoewel er op het gebied van veiligheid en milieu verschillende belangen waren, heeft dat niet tot problemen geleid. Bijvoorbeeld op een plaats waar verlichting milieutechnisch niet mogelijk was, is gekozen voor het aanbrengen van LED-lampjes in het wegdek zodat bochten toch duidelijk zichtbaar zijn. V&G-plan Bij grote bouwprojecten en bouwprojecten waar meerdere partijen samenwerken, wordt aannemers altijd gevraagd van tevoren een V&G-plan (Veiligheid en Gezondheid) op te stellen. In een V&G-plan staan afspraken op het gebied van veiligheid en gezondheid. Het V&G-plan moet een risicoinventarisatie en -evaluatie (RIE) bevatten van de werkzaamheden tijdens het project. 1 Om de veiligheid tijdens de bouw en de in het V&G-plan gemaakte afspraken te waarborgen, is gedurende het project een KAM-coördinator aangenomen. Veiligheidsbudget Er was geen specifiek veiligheidsbudget, omdat veiligheid al vanaf het voorontwerp wordt ingeweven. De kosten van de benodigde maatregelen zijn daarom meegenomen in het budget. Het totaalbudget was 182 miljoen. Communicatie Om bewoners te informeren over de gang van zaken van de N470 zijn verschillende media gebruikt. Zo is er een informatiecentrum ingericht waar bewoners informatie konden krijgen en waar het project werd getoond middels foto s, filmpjes en maquettes. Ook werden zij op de hoogte gehouden via een internetsite, borden langs de weg en kranten. Afweging wel of geen VER De VER is niet toegepast, maar veiligheid is wel verweven in het project. Aan Arcadis is de opdracht Duurzaam Veilig meegegeven. Zij hebben de risico s van tevoren in kaart gebracht en hier mogelijke maatregelen voor aangekaart. Door een werkgroep Veiligheid in te stellen, is het onderwerp goed verweven in het project. Deze methode was toereikend en in de toekomst zal ook weer volgens deze methode worden gewerkt. Of een VER in de toekomst toch zal worden toegepast, weet de heer Millenaar niet. Hij en zijn collega s zullen zich er dan eerst in moeten verdiepen wat de meerwaarde is ten opzichte van de huidige werkwijze. Fysieke veiligheid Sociale veiligheid Objectief Subjectief - Geen VER wel een vrijwillige MER waarin de richtlijnen van de pilot Duurzaam veilig de leidraad hebben gevormd voor de veiligheid - Veiligheidsdoelstellingen aanwezig - N470 is provinciaal pilot project Duurzaam veilig geweest - Werkgroep veiligheid eens per 6 weken. Tevens door hen toetsing voorontwerp - Monitoring door wegbeheerder 5 Monitoring Als alle bestekken afgerond en opgeleverd zijn, wordt het overgedragen aan de wegbeheerder. Voor deze overdracht wordt er een ronde gedaan met de toekomstig wegbeheerder om te controleren of alles compleet en volgens afspraak is gebouwd. 1

17 De dienst Beheer houdt de cijfers bij. Hierbij wordt gekeken waar zich de meeste conflicten voordoen en waar eventueel maatregelen moeten worden genomen. Op het gebied van veiligheid waren er geen maatregelen of hoge kosten achteraf.

18 Uitwerking interview IKEA Delft Datum: Gesproken met: Aad de Ruijter en Martin Poth (resp. voormalig en huidig beleidsadviseur Proactie) Contactgegevens: Krakeelpolderweg 51, 2613 NW Delft Tel (dhr. De Ruijter) en (dhr. Poth) en Interviewers: Ernst-Jan Scheffer & Aart van Eck 1 Projectbeschrijving Het project waarvoor de VER is opgesteld betreft het plangebied Delftse Poort Zuid. Het belangrijkste object hierin is de uitbreiding van Ikea Delft. Het oorspronkelijke gebouw stamt uit Ikea Delft bestaat uit de volgende vier gebouwdelen: 1. Showroom/Marketplace incl. horeca en kantoren; 2. Zelfbedieningsmagazijn; 3. Parkeerkelder; 4. Parkeerhuis (4-laags). De oppervlakte van het gebouw besloeg eerst m 2 en is uitgebreid naar m 2 De uitbreiding beslaat dus in totaal m 2. Het aantal parkeerplaatsen is uitgebreid tot plaatsen (uitbreiding van 920 plaatsen). Overige onderdelen binnen het plangebied bestaan met name uit de Rijksweg A13, met de bijbehorende op- en afritten vanuit de richtingen Rotterdam en Den Haag, een nieuw te bouwen hotel, een carpoolplaats, het onderliggende wegennet, fietspaden, trottoirs en waterpartijen.

19 Plangebied Delftse Poort Zuid, gelegen langs rijksweg A13. Ikea Delft is een zogenaamde Ikea Concept Store. Het is het internationale opleidingscentrum voor franchisenemers. Met de verbouwing is begonnen in 2006 en het werd voor de klanten geopend in november van datzelfde jaar. De winkel is tijdens de verbouwing slechts één dag gesloten geweest, om de voorraden te tellen. 2 Veiligheid algemeen De brandweer van de gemeente Delft heeft het Nibra (Nederlands instituut fysieke veiligheid) de opdracht verstrekt een studie uit te voeren naar de veiligheidsaspecten in het genoemde plangebied. Dit was de wens van de gemeente Delft om veiligheid bij de uitbreiding uitdrukkelijk te beschouwen. Hiermee geeft de gemeente invulling aan de rol die zij hebben op het gebied van veiligheid. Het onderzoek beperkt zich tot het plangebied Delftse Poort Zuid en gaat dus niet in op de veiligheid in de omgeving van dit plangebied. Het ontwerp van het plangebied bevond zich toentertijd in de voorlopige ontwerpfase. Het doel van de veiligheidsrapportage is de ontwerpers van onderdelen van het plangebied handvatten te bieden voor het betrekken van de veiligheid in de eigen ontwerpopgave. Dit handvat wordt geboden door enerzijds de voorlopige ontwerptekeningen reeds te beoordelen op diverse veiligheidsaspecten. Anderzijds worden uitgangspunten en richtlijnen beschreven die ontwerpers kunnen hanteren bij het maken van de definitieve ontwerpen waarop vergunningen verleend dienen te worden. Er was budget voor veiligheid; om de VER uit te voeren en voor de inhuur van het Nibra als extern adviseur. Er was niet een specifiek veiligheidsbudget om maatregelen uit te voeren. De veiligheidsaspecten die een rol spelen in het project zijn: - Verkeersveiligheid o Het betreft een flinke uitbreiding, het aantal verkeersbewegingen zal dus ook toenemen; - Vervoer van gevaarlijke stoffen (de ligging aan de A13); - Brandveiligheid; - Sociale veiligheid; - Hulpverlening (de mogelijkheden die hulpverleners hebben incidenten te bestrijden).

20 Er zijn vooraf geen concrete doelstellingen geformuleerd met betrekking tot de veiligheid. Het doel van de veiligheidsrapportage was om de ontwerpers handvatten te bieden voor het betrekken van veiligheid in de ontwerpopgave. Op basis van de analyse is een aantal maatregelen genomen. Deze zijn onder te verdelen in: - Het ontwerp van het gebouw; - Ontwerp van de parkeergarage is totaal anders geworden; - Het verkeerscirculatieplan is getoetst aan de integrale veiligheid, bereikbaarheid en aan ontvluchtbaarheid. 3 Veiligheid in het planproces De VER was reeds bekend bij de betreffende brandweer. Ook bij eerdere en andere projecten is de VER gehanteerd. Een voorbeeld hiervan is de Spoorzone Delft. De betrokken partijen bij de VER overleggen waren: - Gemeente Delft: Bouw- en woningtoezicht, Verkeersmanagement - Rijkswaterstaat - Politie regio Haaglanden - Hulpverleningsregio Haaglanden - Brandweer Delft - Adviesburo Nieman (namens Ikea Delft) - Nibra (als extern adviseur) Alle partijen hebben naar alle aspecten van veiligheid gekeken, elk met zijn eigen expertise. In de overleggen vulden de verschillende disciplines elkaar dan ook goed aan. In 2004 is de werkgroep samengesteld, in 2008 weer ontbonden. De brandweer was de trekker van de VER en was in de persoon van dhr. De Ruijter voorzitter van de werkgroep Veiligheid. Dhr. De Ruijter had veel (politieke) rugdekking. Zijn lijntjes binnen de gemeente zijn kort. In de praktijk werkte dit prettig. Als partijen samenwerken, komt het weleens voor dat er frictie ontstaat. Maar dhr. De Ruijter geeft aan dat in goed overleg je er altijd uitkomt. Het is zaak dat alle neuzen van alle projectleden in de werkgroep dezelfde richting op staan. In de praktijk zijn er geen tegengestelde belangen naar voren gekomen. Wel is het voorgekomen dat partijen andere belangen hadden. Dit werd in een bilateraal overleg tussen de voorzitter en de partijen uitgekristalliseerd. De geïnterviewden geven aan dat zij het belangrijk vinden dat partijen voldoende mandaat hebben om beslissingen te nemen. Anders leidt dit tot ongewenste vertragingen en ruis. De rol van de projectleider is erg belangrijk, volgens de geïnterviewde. De projectleider moet namelijk de partijen bijeenhouden, enthousiasmeren, etc.. Het project is erg afhankelijk van deze persoon. Is deze persoon niet enthousiast, dan is de kans groot dat het project in het water valt. Voor dit project was dat zeker niet het geval. Voor de rapportage is een externe partij ingeschakeld. Hier waren de geïnterviewden goed over te spreken. 4.2 VER De rapportage heeft geleid tot aanpassingen in het ontwerp. De VER wordt door de geïnterviewden gezien als toereikend. Het stempel dat de VER zou vertragen wordt door de geïnterviewden tegengesproken. De VER vertraagt juist niet. Het verloopt tijdens de planfase. De plannen worden getoetst en daar waar nodig worden aanbevelingen gedaan. Het ontwerp had zonder VER nooit zo geworden als nu. Risico s zijn dermate vroeg gesignaleerd dat er nog maatregelen op konden worden getroffen. Daarbij moet eigenlijk tijdens de VER de vergunning ook al verleend worden. De VER heeft ertoe geleid dat mensen elkaar heel goed wisten te vinden. De werkgroep maakte af en toe een schouw in het plangebied. Bij problemen of opvallendheden, vonden zij hulp bij elkaar en konden zij direct overleg voeren. Er zijn veel positieve neveneffecten. Je moet niet zelf het VER rapport willen schrijven. Ten eerste heb je er geen tijd voor, ten tweede niet de deskundigheid. Bovendien is een onafhankelijke derde van belang. Anders kijken mensen heel anders naar je rapport; dit is dan snel rood of blauw gekleurd. De VER zal in de toekomst weer gebruikt worden in de gemeente Delft, omdat je veel kunt ondervangen als je vroegtijdig kunt aansluiten in de planfase.

Stappenplan nieuwe Dorpsschool

Stappenplan nieuwe Dorpsschool Stappenplan nieuwe Dorpsschool 10 juni 2014 1 Inleiding Het college van burgemeester en wethouders heeft op 10 juni 2014 dit stappenplan vastgesteld waarin op hoofdlijnen is weergegeven op welke wijze

Nadere informatie

Verkeersonderzoek. Kenmerken advies: www.meldpunt veiligverkeer.nl. Naam dossier: D1509 1512 3044 0384. Locatie: Gemeente Zwolle: Havezathenallee

Verkeersonderzoek. Kenmerken advies: www.meldpunt veiligverkeer.nl. Naam dossier: D1509 1512 3044 0384. Locatie: Gemeente Zwolle: Havezathenallee Verkeersonderzoek www.meldpunt veiligverkeer.nl Kenmerken advies: Naam dossier: D1509 1512 3044 0384 Locatie: Gemeente Zwolle: Havezathenallee Datum uitgifte advies: Oversteekbaarheid fietsers en voetgangers

Nadere informatie

Samenvatting...2. Inleiding Integrale veiligheid, is de VER bruikbaar en bruikbaar voor u?...4

Samenvatting...2. Inleiding Integrale veiligheid, is de VER bruikbaar en bruikbaar voor u?...4 Inhoudsopgave Samenvatting...2 Inleiding Integrale veiligheid, is de VER bruikbaar en bruikbaar voor u?...4 Hoofdstuk 1 Het onderzoek in beeld...5 1.1 Wat is een VER?...5 1.2 Wie neemt het initiatief en

Nadere informatie

Startnotitie Visie winkelcentra Heemstede (eerste fase)

Startnotitie Visie winkelcentra Heemstede (eerste fase) Startnotitie Visie winkelcentra Heemstede (eerste fase) 1. Inleiding In het collegeakkoord voor de periode 2014-2018 is als één van de doelstellingen geformuleerd: Het college zet zich in voor een florerende

Nadere informatie

BereikbaarheidsEffect Quick-Scan BleiZo (2008)

BereikbaarheidsEffect Quick-Scan BleiZo (2008) BereikbaarheidsEffect Quick-Scan BleiZo (2008) Projectbureau BleiZo Bereikbaarheidseffecten ontwikkeling BleiZo Verkeerskundig adviseur, model BEQS Het gebied tussen de kernen Zoetermeer en Bleiswijk wordt

Nadere informatie

HERONTWIKKELING MOLENWAL

HERONTWIKKELING MOLENWAL STARTNOTITIE HERONTWIKKELING MOLENWAL (VOORMALIGE BUSREMISE) Maart 2011 Gemeente Oudewater Sector REV 1 Inhoudsopgave INHOUDSOPGAVE... 2 1 INLEIDING... 3 2 PLANGEBIED... 4 2.1 HET PLANGEBIED... 4 2.2 PROGRAMMA...

Nadere informatie

Verkeersonderzoek. Kenmerken advies: www.meldpunt veiligverkeer.nl

Verkeersonderzoek. Kenmerken advies: www.meldpunt veiligverkeer.nl Verkeersonderzoek www.meldpunt veiligverkeer.nl Kenmerken advies: Naam dossier: >Hier komt de naam van dossier zoals in Meldpunt en wordt ingevoegd door meldpuntmedewerker< Locatie: Eenderparkweg in Ermelo

Nadere informatie

Gewijzigd Raadsvoorstel

Gewijzigd Raadsvoorstel Gewijzigd Raadsvoorstel Aan de raad van de gemeente Sliedrecht Zaaknummer: 1077115 Sliedrecht, 6 augustus 2013 Onderwerp: Kruispunt Ouverture met toe- en afrit A15 Beslispunten 1. In te stemmen met het

Nadere informatie

Voorstel ontwikkeling duurzaamheidsparagraaf Zoetermeer. 1. Inleiding

Voorstel ontwikkeling duurzaamheidsparagraaf Zoetermeer. 1. Inleiding Voorstel ontwikkeling duurzaamheidsparagraaf Zoetermeer 1. Inleiding Zoetermeer wil zich de komende jaren ontwikkelen tot een top tien gemeente qua duurzaam leefmilieu. In het programma duurzaam Zoetermeer

Nadere informatie

Hoe verandert uw route naar de A20? Stap voor stap naar een nieuwe aansluiting A20 Moordrecht

Hoe verandert uw route naar de A20? Stap voor stap naar een nieuwe aansluiting A20 Moordrecht Hoe verandert uw route naar de? Stap voor stap naar een nieuwe aansluiting Dit is een uitgave van Rijkswaterstaat www.rijkswaterstaat.nl 0800-8002 (gratis, dagelijks 06.00-22.30 uur) maart 2014 cd0314ck001

Nadere informatie

Nota Overleg bestemmingsplan Oosterhage voormalige NAMlocatie

Nota Overleg bestemmingsplan Oosterhage voormalige NAMlocatie Nota Overleg bestemmingsplan Oosterhage voormalige NAMlocatie Gemeente Zoetermeer 16-9-2010 1 Overlegreacties In het kader van artikel 3.1.1 Bro is ruimtelijk relevante informatie inzake het voorgenomen

Nadere informatie

Informatie over bouwplannen die afwijken van een bestemmingsplan. Voor particuliere grondeigenaren, projectontwikkelaars en woningcorporaties

Informatie over bouwplannen die afwijken van een bestemmingsplan. Voor particuliere grondeigenaren, projectontwikkelaars en woningcorporaties Informatie over bouwplannen die afwijken van een bestemmingsplan Voor particuliere grondeigenaren, projectontwikkelaars en woningcorporaties Informatie over bouwplannen die afwijken van een bestemmingsplan

Nadere informatie

Johan Janse - JJAdvies Alex van der Woerd Dutch Traffic Consult

Johan Janse - JJAdvies Alex van der Woerd Dutch Traffic Consult Advies verkeersproblematiek Zuidtangent Heerhugowaard Johan Janse - JJAdvies Alex van der Woerd Dutch Traffic Consult 1. Inleiding De gemeente Heerhugowaard is voornemens voor de oplossing van de verkeersproblematiek

Nadere informatie

Onderzoeksprogramma van het Kenniscentrum Voorrangsvoertuigen voor 2013-2014

Onderzoeksprogramma van het Kenniscentrum Voorrangsvoertuigen voor 2013-2014 Onderzoeksprogramma van het Kenniscentrum Voorrangsvoertuigen voor 2013-2014 In 2011 en 2012 heeft het Instituut Fysieke Veiligheid (IFV) onderzoek uitgevoerd naar voorrangsvoertuigen. Sinds 2013 wordt

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Bijlagen 121 Literatuur 144

Inhoudsopgave. Bijlagen 121 Literatuur 144 Inhoudsopgave 5 Voorwoord 7 Ten geleide 9 1 Inleiding 11 2 De risicoanalyse 25 3 Uitvoeren van de risicoanalyse 65 4 Risicomanagement 77 5 Uitvoeren van risicomanagement 85 6 Implementatie van risicomanagement

Nadere informatie

Datum: maandag 06 juli 2015. Kenmerk: Epemawei, Ysbrechtum

Datum: maandag 06 juli 2015. Kenmerk: Epemawei, Ysbrechtum Meldpunt Veilig Verkeer Analyse en zienswijze Meldpunt Veilig Verkeer http://www.meldpuntveiligverkeer.nl Kenmerk: Epemawei, Ysbrechtum Datum: maandag 06 juli 2015 Rol Veilig Verkeer Nederland Veilig Verkeer

Nadere informatie

Vormvrije m.e.r.-beoordeling Landgoed Hydepark, Doorn, gemeente Utrechtse Heuvelrug

Vormvrije m.e.r.-beoordeling Landgoed Hydepark, Doorn, gemeente Utrechtse Heuvelrug Notitie Contactpersoon Gosewien van Eck Datum 14 november 2013 Kenmerk N001-1220333GGV-evp-V01-NL Vormvrije m.e.r.-beoordeling Landgoed Hydepark, Doorn, gemeente Utrechtse Heuvelrug 1 Inleiding De gemeente

Nadere informatie

Keurmerk Veilig Ondernemen Auditrapport

Keurmerk Veilig Ondernemen Auditrapport Keurmerk Veilig Ondernemen Auditrapport Bedrijventerreinen Weitzelpoort, Almeloseweg Oost, Oosteinde en Gasterlanden in Vriezenveen en Westerhaar (gemeente Twenterand) 4 juni 2013 19 maart 2013 Kiwa Fire

Nadere informatie

Protocol Bouwen in het gesloten seizoen aan primaire waterkeringen

Protocol Bouwen in het gesloten seizoen aan primaire waterkeringen Protocol Bouwen in het gesloten seizoen aan primaire waterkeringen Plan van Aanpak POV Auteur: Datum: Versie: POV Macrostabiliteit Pagina 1 van 7 Definitief 1 Inleiding Op 16 november hebben wij van u

Nadere informatie

Project A4 Delft- Schiedam

Project A4 Delft- Schiedam Project A4 Delft- Schiedam Plannen voor verbeteren bereikbaarheid Den Haag Rotterdam Handout 16 februari 2009 Vanavond Informeren over de onderzoekstrajecten van RWS Presenteren van de voorlopige uitkomsten

Nadere informatie

Keurmerk Veilig Ondernemen. Samenwerken aan de veiligheid van winkelgebieden en bedrijventerreinen

Keurmerk Veilig Ondernemen. Samenwerken aan de veiligheid van winkelgebieden en bedrijventerreinen Keurmerk Veilig Ondernemen Samenwerken aan de veiligheid van winkelgebieden en bedrijventerreinen centrum voor criminaliteitspreventie en veiligheid keurmerk veilig ondernemen Iedere ondernemer is wel

Nadere informatie

Vervanging Steekterbrug Informatie bijeenkomst 6 oktober 2014 Disclaimer

Vervanging Steekterbrug Informatie bijeenkomst 6 oktober 2014 Disclaimer Vervanging Informatie Steekterbrug bijeenkomst 6 oktober 2014 Disclaimer Deze presentatie is toegelicht tijdens de informatieavond op 6 oktober in het stadhuis van de gemeente Alphen aan den Rijn. Vrije

Nadere informatie

tunnel spoorwegovergang Paterswoldseweg

tunnel spoorwegovergang Paterswoldseweg tunnel spoorwegovergang Paterswoldseweg Waarom zijn er plannen voor een tunnel voor alle verkeer bij de spoorwegovergang Paterswoldseweg? Wat zijn deze plannen? En wat voor gevolgen heeft dit voor uw buurt?

Nadere informatie

2. De opbrengstpotentie van het huidige schoolterrein aan het Ot en Sienpad

2. De opbrengstpotentie van het huidige schoolterrein aan het Ot en Sienpad Keuzenotitie scholencomplex Ot en Sienpad Huissen De Financiële aspecten. Naast de algemene notitie met de bijbehorende 6 bijlagen waarin de voor- en nadelen en de omgeving factoren en de financiële gevolgen

Nadere informatie

5 OPW website met links naar gemeente, politie en brandweer. X X 2014 2015 2016 Doel- stelling 4 Verhogen tevredenheid Onderhoud en Beheer

5 OPW website met links naar gemeente, politie en brandweer. X X 2014 2015 2016 Doel- stelling 4 Verhogen tevredenheid Onderhoud en Beheer Uitwerkingsschema geselecteerde maatregelen behorend bij de doelstelling 2 Half jaarlijkse terugkoppeling incidentencijfers naar KVO-B werkgroep en eventuele acties ondernemen in de KVO Werkgroep Nieuwsbrief/

Nadere informatie

Wat wordt de toekomst van de Zuidelijke Ringweg Groningen

Wat wordt de toekomst van de Zuidelijke Ringweg Groningen Wat wordt de toekomst van de Zuidelijke Ringweg Groningen 1 INHOUD Inleiding 3 Vijf oplossingen 4 Beoordelingskader 5 Vervolg 10 INFORMATIE EN CONTACT Voor informatie over de zuidelijke ringweg kunt u

Nadere informatie

RAADSVOORSTEL Verseon kenmerk: 323478. Raadsvergadering van 8 maart 2012 Agendanummer: 10.2

RAADSVOORSTEL Verseon kenmerk: 323478. Raadsvergadering van 8 maart 2012 Agendanummer: 10.2 RAADSVOORSTEL Verseon kenmerk: 323478 Raadsvergadering van 8 maart 2012 Agendanummer: 10.2 Onderwerp: Achterstanden met betrekking tot de afgifte van gebruiksvergunningen en -meldingen Verantwoordelijk

Nadere informatie

Aanleg Maas en Waalweg (N322) langs Puiflijk en Leeuwen

Aanleg Maas en Waalweg (N322) langs Puiflijk en Leeuwen Aanleg Maas en Waalweg (N322) langs Puiflijk en Leeuwen Het Land van Maas en Waal is echt rivierenlandschap. Het is open, vlak en kent een rationele verkavelingsstructuur. Het is ook een waardevol weidevogelgebied.

Nadere informatie

Afwaarderen (minder aantrekkelijk maken voor doorgaand verkeer) van de Boerendijk tussen de Hoge Rijndijk en de Chrysantstraat

Afwaarderen (minder aantrekkelijk maken voor doorgaand verkeer) van de Boerendijk tussen de Hoge Rijndijk en de Chrysantstraat Scenario 1: Optimalisering huidige verkeersnetwerk woerden West Aanpassen van kruispunt Hollandbaan Waardsebaan verkeerslichtenregelinstallatie (VRI), Boerendijk Chrysantstraat (VRI), Boerendijk Hoge Rijndijk(rotonde).

Nadere informatie

veiligheid door samenwerken keurmerk veilig ondernemen In 4 stappen naar KVO

veiligheid door samenwerken keurmerk veilig ondernemen In 4 stappen naar KVO veiligheid door samenwerken keurmerk veilig ondernemen In 4 stappen naar KVO veilig ondernemen Iedere ondernemer is wel eens geconfronteerd met vandalisme, agressie of diefstal. De schade kan flink oplopen

Nadere informatie

Onderwerp Zaaknummer Uw kenmerk Datum Verkeerskundige analyse Torenlaan

Onderwerp Zaaknummer Uw kenmerk Datum Verkeerskundige analyse Torenlaan *1024661* Gemeenteraad Gemeente Hengelo Postbus 18 7550 AA Hengelo Onderwerp Zaaknummer Uw kenmerk Datum Verkeerskundige analyse Torenlaan 1010707 Geachte gemeenteraad, In de commissie Fysiek zijn vragen

Nadere informatie

1. AANLEIDING. Kleinschalige proef. Ervaring en evaluatie 2014. Uitgangspunten terrasvlonders

1. AANLEIDING. Kleinschalige proef. Ervaring en evaluatie 2014. Uitgangspunten terrasvlonders Terrasvlonders 2015 INHOUDSOPGAVE 1. AANLEIDING 3 Kleinschalige proef 3 Ervaring en evaluatie 2014 3 Uitgangspunten terrasvlonders 3 2. TERRASVLONDERS 2015 5 Voorwaarden 5 Proces van vergunningverlening

Nadere informatie

Nieuwsbrief 3 Masterplan Rijnstate Arnhem bewoners Alteveer/Cranevelt

Nieuwsbrief 3 Masterplan Rijnstate Arnhem bewoners Alteveer/Cranevelt Geachte lezer, Met deze 3 e nieuwsbrief willen we u, bewoner van Alteveer Cranevelt, verder op de hoogte brengen van de vorderingen omtrent het Masterplan van Rijnstate, locatie Arnhem. Deze nieuwsbrief

Nadere informatie

Evalueren van projecten met externen Kennisdocument Onderzoek & Statistiek

Evalueren van projecten met externen Kennisdocument Onderzoek & Statistiek Evalueren van projecten met externen Kennisdocument Onderzoek & Statistiek Zwaantina van der Veen / Dymphna Meijneken / Marieke Boekenoogen Stad met een hart Inhoud Hoofdstuk 1 Inleiding 3 Hoofdstuk 2

Nadere informatie

'DE ZWAAN' vof. Inhoud. 01 Bouwmanagement. 02 Initiatieffase bij het kopen van een gebouw. 03 Initiatieffase bij bestaande bouw

'DE ZWAAN' vof. Inhoud. 01 Bouwmanagement. 02 Initiatieffase bij het kopen van een gebouw. 03 Initiatieffase bij bestaande bouw 0 T Inhoud 01 ouwmanagement 02 Initiatieffase bij het kopen van een gebouw. 03 Initiatieffase bij bestaande bouw 04 Initiatieffase bij nieuwbouw 05 Schetsfase bij verbouwing of nieuwbouw 06 Voorontwerp

Nadere informatie

Evaluatieverslag Legale Graffiti Oefenplaats Binck36

Evaluatieverslag Legale Graffiti Oefenplaats Binck36 Evaluatieverslag Legale Graffiti Oefenplaats Binck36 Inleiding In de december 2009 was de officiële opening van de Legale Graffiti Oefenplaats / LGO aan de Binckhorstlaan 36 / Binck36. De avond was een

Nadere informatie

BIJLAGE 4 TOELICHTING HOE TE VERLICHTEN BINNEN DE BEBOUWDE KOM EN BUITEN DE BEBOUWDE KOM

BIJLAGE 4 TOELICHTING HOE TE VERLICHTEN BINNEN DE BEBOUWDE KOM EN BUITEN DE BEBOUWDE KOM BELEIDSPLAN OPENBARE VERLICHTING 2013 2017 BIJLAGE 4 TOELICHTING HOE TE VERLICHTEN BINNEN DE BEBOUWDE KOM EN BUITEN DE BEBOUWDE KOM Bijlage 4 bij Beleidsplan Openbare Verlichting 2013 2017 Pagina 1 van

Nadere informatie

Besluit hogere waarden Wet geluidhinder (Gebieds)bestemmingsplan IJsselmonde Centrum

Besluit hogere waarden Wet geluidhinder (Gebieds)bestemmingsplan IJsselmonde Centrum Gemeente Rotterdam Besluit hogere waarden Wet geluidhinder (Gebieds)bestemmingsplan IJsselmonde Centrum Kenmerk: 21247475 1. Aanleiding In verband met het bestemmingsplan IJsselmonde Gentrum dienen hogere

Nadere informatie

Project Mainportontwikkeling Rotterdam Procedurewijzer

Project Mainportontwikkeling Rotterdam Procedurewijzer Project Mainportontwikkeling Rotterdam Procedurewijzer meer ruimte voor haven verbetering kwaliteit leefomgeving 2 Projecten voor haven en leefomgeving procedures voor de uitvoering Het Project Mainportontwikkeling

Nadere informatie

Herziening van de huidige definitie van de Maatregeltoets

Herziening van de huidige definitie van de Maatregeltoets Herziening van de huidige definitie van de Maatregeltoets ing. E.H.L. van Wissen Grontmij Nederland B.V. R. Gravesteijn Grontmij Nederland B.V. ir. L. van Hoogevest Grontmij Nederland B.V. Samenvatting

Nadere informatie

VEILIGHEIDSPLAN (NAAM EVENEMENT INVULLEN)

VEILIGHEIDSPLAN (NAAM EVENEMENT INVULLEN) VEILIGHEIDSPLAN (NAAM EVENEMENT INVULLEN) Inhoud 1. Inleiding... 29 2. Procedure... 29 3. Algemene beschrijving van het evenement... 29 4. Toezicht (beveiligingswerkzaamheden)... 30 5. EHBO... 31 6. Brandveiligheid...

Nadere informatie

INT09.0031/MB. Oriëntatienota Archeologie

INT09.0031/MB. Oriëntatienota Archeologie INT09.0031/MB Oriëntatienota Archeologie 2 Inhoudsopgaaf 1. Inleiding... 4 2. Archeologiebeleid... 4 3. Archeologische verwachtingenkaart... 4 4. Wat gebeurt er als de gemeente geen beleid opstelt?...

Nadere informatie

Ontsluiting Hofstad III. Opties A, B, C, D. Voor- en nadelen Tekeningen Intensiteiten. Gemeente Houten

Ontsluiting Hofstad III. Opties A, B, C, D. Voor- en nadelen Tekeningen Intensiteiten. Gemeente Houten Ontsluiting Hofstad III Opties A, B, C, D. Voor- en nadelen Tekeningen Intensiteiten emeente Houten Optie A (Ontsluiting Via Castellum- Tweerichtingverkeer) Voordelen Nadelen Herkomst Intensiteit amgras

Nadere informatie

FUMO deelnemersonderzoek 2015

FUMO deelnemersonderzoek 2015 FUMO deelnemersonderzoek 2015 FUMO Projectgroep Tevredenheidsonderzoek 5 november 2015 1 Inleiding Om te achterhalen op welke wijze de deelnemers aankijken tegen de prestaties van de FUMO, heeft de directie

Nadere informatie

Startnotitie. Herinrichting Burg. Jhr. Van den Boschstraat, Nederstraat, Drostestraat te Amerongen

Startnotitie. Herinrichting Burg. Jhr. Van den Boschstraat, Nederstraat, Drostestraat te Amerongen Startnotitie Voorlopige projectnaam: Ambtelijk opdrachtgever: Bestuurlijk opdrachtgever: Voorgenomen projectleider: Herinrichting Burg. Jhr. Van den Boschstraat, Nederstraat, Drostestraat te Amerongen

Nadere informatie

FIETSTUNNELS WAT IS VEILIG EN WAT NIET?

FIETSTUNNELS WAT IS VEILIG EN WAT NIET? FIETSTUNNELS WAT IS VEILIG EN WAT NIET? Fietstunnels. Wat is veilig en wat niet? Op 16 maart bracht wethouder Jan van Loon een werkbezoek aan Zwolle. Een stad met een prachtige oude binnenstad en veel

Nadere informatie

Raadsvoorstel richtinggevende uitspraak initiatiefnemer zwembad april 2015 Bijlage 1: Informatie over de initiatieven

Raadsvoorstel richtinggevende uitspraak initiatiefnemer zwembad april 2015 Bijlage 1: Informatie over de initiatieven Raadsvoorstel richtinggevende uitspraak initiatiefnemer zwembad april 2015 Bijlage 1: Informatie over de initiatieven Zoals bekend zijn er drie initiatiefnemers: ZIB Wijk bij Duurstede, Wijkzwemt en ZwembadInnovatieGroep.

Nadere informatie

Toelichting projecten investeringen landwegen PMIT 2004-2008

Toelichting projecten investeringen landwegen PMIT 2004-2008 Bijlage 2 Toelichting projecten investeringen landwegen PMIT 2004-2008 In deze bijlage wordt een toelichting gegeven op een aantal geprogrammeerde investeringen landwegen 2004-2008 (product 3.1.5). In

Nadere informatie

B73a CAR in de provincie Zuid-Holland: verkeersmanagement op alle niveaus

B73a CAR in de provincie Zuid-Holland: verkeersmanagement op alle niveaus B73a CAR in de provincie Zuid-Holland: verkeersmanagement op alle niveaus John Steendijk Provincie Zuid-Holland Jan-Willem Grotenhuis XTNT Samenvatting Coördinatie van Alternatieve Routes (CAR) wordt toegepast

Nadere informatie

Tijd 13.00 uur 17.00 uur Ons kenmerk Zeepkist4/9_N_11_46915

Tijd 13.00 uur 17.00 uur Ons kenmerk Zeepkist4/9_N_11_46915 Verslag 1 e bijeenkomst startup Veiligheid tunnels ProjectOmschrijving Datum 29 maart 2011 Plaats CURNET/COB, Gouda Tijd 13.00 uur 17.00 uur Ons kenmerk Zeepkist4/9_N_11_46915 Op het gebied van de veiligheid

Nadere informatie

*U14.04544* Ruimtelijke Ontwikkeling. De leden van de gemeenteraad. Onderwerp Aanpak veilig fietsen - fase 1. Geachte raadsleden,

*U14.04544* Ruimtelijke Ontwikkeling. De leden van de gemeenteraad. Onderwerp Aanpak veilig fietsen - fase 1. Geachte raadsleden, *U14.04544* *U14.04544* De leden van de gemeenteraad Afdeling Ruimtelijke Ontwikkeling Postbus 1 2650 AA Berkel en Rodenrijs Nadere informatie Ron van Noortwijk Telefoon 14 010 E-mail info@lansingerland.nl

Nadere informatie

veiligheid door samenwerking veilig In 4 stappen naar kvo

veiligheid door samenwerking veilig In 4 stappen naar kvo veiligheid door samenwerking KEUrmerk veilig ondernemen In 4 stappen naar kvo veilig ondernemen iedere ondernemer is wel eens geconfronteerd met vandalisme, agressie of diefstal. de schade kan flink oplopen

Nadere informatie

Aan de raad AGENDAPUNT 3. Doetinchem, 27 januari 2010 ALDUS BESLOTEN 4 FEBRUARI 2010. Oostelijke randweg; afronding mer-procedure

Aan de raad AGENDAPUNT 3. Doetinchem, 27 januari 2010 ALDUS BESLOTEN 4 FEBRUARI 2010. Oostelijke randweg; afronding mer-procedure Aan de raad AGENDAPUNT 3 ALDUS BESLOTEN 4 FEBRUARI 2010 Oostelijke randweg; afronding mer-procedure Voorstel: 1. Het toetsingsadvies van de Commissie voor de mer over het milieueffectrapport (mer) oostelijke

Nadere informatie

Startnotitie procedure bestemmingsplan Brediusgronden

Startnotitie procedure bestemmingsplan Brediusgronden Startnotitie procedure bestemmingsplan Brediusgronden Startnotitie procedure bestemmingsplan Brediusgronden 1. Inleiding Het college heeft op 17 juli 2013 besloten om een intentieoverkomst met Rijkswaterstaat

Nadere informatie

Datum : 16 april 2015 : Externe veiligheid aanzet verantwoording groepsrisico

Datum : 16 april 2015 : Externe veiligheid aanzet verantwoording groepsrisico Notitie Project Projectnummer : 15-056 EV Betreft : Externe veiligheid aanzet verantwoording groepsrisico Behandeld door : Linda Gelissen 1 Inleiding Aan de Beatrixlaan te Weert wordt een Kennis en Expertise

Nadere informatie

Adviescommissie 10 november 2009 Dagelijks bestuur 19 november 2009 Algemeen bestuur 10 december 2009. Aantal bijlagen: 1 Agendapunt: 10

Adviescommissie 10 november 2009 Dagelijks bestuur 19 november 2009 Algemeen bestuur 10 december 2009. Aantal bijlagen: 1 Agendapunt: 10 Adviescommissie 10 november 2009 Dagelijks bestuur 19 november 2009 Algemeen bestuur 10 december 2009 Aantal bijlagen: 1 Agendapunt: 10 Onderwerp Vervolg recreatiemonitor Het algemeen bestuur besluit het

Nadere informatie

Ontwikkelt u nieuwbouwwoningen

Ontwikkelt u nieuwbouwwoningen Ontwikkelt u nieuwbouwwoningen in Zuid-Holland? Structin maakt het u makkelijker! Structin is het samenwerkingsverband van netbeheerders voor de coördinatie van de gecombineerde aanleg van ondergrondse

Nadere informatie

Maatregelen- en doelenmatrix OV Roosevelt & Trekvliet Rood = gewijzigd Doorgestreept = vervallen

Maatregelen- en doelenmatrix OV Roosevelt & Trekvliet Rood = gewijzigd Doorgestreept = vervallen Maatregelen- en doelenmatrix OV Roosevelt & Trekvliet Rood = gewijzigd Doorgestreept = vervallen Onderwerp (afkomstig Bewegwijzering Bij de straatnaamcommissie nagaan of er wijzigen aangebracht kunnen

Nadere informatie

Quickscan externe veiligheid

Quickscan externe veiligheid Quickscan externe veiligheid Realisatie gemeentehuis Leudal aan de Walk te Heythuyzen, gemeente Leudal Gegevens opdrachtgever: Gemeente Leudal Postbus 250 6440 AG Brunssum Tel. 045-527 86 55 Contactpersoon:

Nadere informatie

Keurmerk Veilig Ondernemen Bedrijventerreinen SAMEN TEGEN CRIMINALITEIT EN ONVEILIGHEID

Keurmerk Veilig Ondernemen Bedrijventerreinen SAMEN TEGEN CRIMINALITEIT EN ONVEILIGHEID Keurmerk Veilig Ondernemen Bedrijventerreinen SAMEN TEGEN CRIMINALITEIT EN ONVEILIGHEID CRIMINALITEIT EN ONVEILIGHEID Het bedrijfsleven in Nederland is sinds jaar en dag slachtoffer van criminaliteit.

Nadere informatie

Actieplan verkeersveiligheid Ledegem

Actieplan verkeersveiligheid Ledegem Actieplan verkeersveiligheid Ledegem Er moet de nadruk worden gelegd op het creëren en behouden van een veiligheidscultuur in de gemeente Ledegem. De grootste vraag waarop het actieplan verkeersveiligheid

Nadere informatie

Marktconsultatie Verkeersveiligheid 24 juni 2015. Dia 1

Marktconsultatie Verkeersveiligheid 24 juni 2015. Dia 1 Marktconsultatie Verkeersveiligheid 24 juni 2015 Dia 1 Marktconsultatie Verkeersveiligheid ROV Oost-Nederland Samenwerking tussen de provincies Gelderland en Overijssel Vergroten efficiency Verminderen

Nadere informatie

Onderzoeksprogramma van het Kenniscentrum Voorrangsvoertuigen voor 2014-2015

Onderzoeksprogramma van het Kenniscentrum Voorrangsvoertuigen voor 2014-2015 Onderzoeksprogramma van het Kenniscentrum Voorrangsvoertuigen voor 2014-2015 In 2011 en 2012 heeft het Instituut Fysieke Veiligheid (IFV) onderzoek uitgevoerd naar voorrangsvoertuigen. Sinds 2013 wordt

Nadere informatie

Aan de raad AGENDAPUNT NR. 4. Doetinchem, 6 juni 2012 ALDUS VASTGESTELD 14 JUNI 2012. Krediet oostelijke randweg en aanpassing Ondernemingsweg

Aan de raad AGENDAPUNT NR. 4. Doetinchem, 6 juni 2012 ALDUS VASTGESTELD 14 JUNI 2012. Krediet oostelijke randweg en aanpassing Ondernemingsweg Aan de raad AGENDAPUNT NR. 4 ALDUS VASTGESTELD 14 JUNI 2012 Krediet oostelijke randweg en aanpassing Ondernemingsweg Voorstel: 1. Een krediet van 24.250.000,- beschikbaar stellen voor aanleg van de oostelijke

Nadere informatie

Memo. Vraag. Antwoord

Memo. Vraag. Antwoord Aan: Van: de leden van de raad burgemeester en wethouders Betreft: beantwoording vragen artikel 37 Datum: 20 juli 2012 Reglement van Orde Vraag De VVD-fractie heeft op grond van artikel 37 van het Reglement

Nadere informatie

Beroep en Bedrijf aan huis. Beleidsnota

Beroep en Bedrijf aan huis. Beleidsnota Beroep en Bedrijf aan huis Beleidsnota juni 2007 Inhoudsopgave Inleiding... 3 Doelstelling... 3 Definitie beroep of bedrijf aan huis... 4 Bestemmingsplantoets... 4 Vrij beroep... 4 Criteria bij de toetsing

Nadere informatie

Gebiedsontwikkeling Vlijmen-oost

Gebiedsontwikkeling Vlijmen-oost Nieuwsbrief van de gemeente Heusden > oktober 2013 Gebiedsontwikkeling Vlijmen-oost College stelt voorontwerpbestemmingsplan vast bestemmingsplan maakt ontwikkelingen in vlijmen-oost mogelijk Het college

Nadere informatie

Beslisdocument en plan van aanpak

Beslisdocument en plan van aanpak Beslisdocument en plan van aanpak TIENDEVEEN Inleiding In oktober 2006 heeft de gemeenteraad ingestemd met het plan van aanpak Woningbouw dorpen. Het project bestaat uit drie fasen. Deze fasen worden telkens

Nadere informatie

Adviescommissie 16 november 2009 Dagelijks bestuur 26 november 2009 Algemeen bestuur 17 december 2009. Aantal bijlagen: - Agendapunt: 10

Adviescommissie 16 november 2009 Dagelijks bestuur 26 november 2009 Algemeen bestuur 17 december 2009. Aantal bijlagen: - Agendapunt: 10 Adviescommissie 16 november 2009 Dagelijks bestuur 26 november 2009 Algemeen bestuur 17 december 2009 Aantal bijlagen: - Agendapunt: 10 Onderwerp Vervolg recreatiemonitor Het algemeen bestuur besluit:

Nadere informatie

Competenties met indicatoren bachelor Civiele Techniek.

Competenties met indicatoren bachelor Civiele Techniek. Competenties met indicatoren bachelor Civiele Techniek. In de BEROEPSCOMPETENTIES CIVIELE TECHNIEK 1 2, zijn de specifieke beroepscompetenties geformuleerd overeenkomstig de indeling van het beroepenveld.

Nadere informatie

Gezondheidseffectscreening Stad & Milieu Voor een gezonde inrichting van de woonomgeving

Gezondheidseffectscreening Stad & Milieu Voor een gezonde inrichting van de woonomgeving Gezondheidseffectscreening Stad & Milieu Voor een gezonde inrichting van de woonomgeving Uw gemeente en een gezond milieu Nieuwe woningen, nieuwe wegen, nieuwe bedrijven. In een gemeente die in beweging

Nadere informatie

Startnotitie Visie winkelcentra Heemstede- fase 2

Startnotitie Visie winkelcentra Heemstede- fase 2 Startnotitie Visie winkelcentra Heemstede- fase 2 1. Inleiding In het collegeakkoord voor de periode 2014-2018 is als één van de doelstellingen geformuleerd: Het college zet zich in voor een florerende

Nadere informatie

VVP 2005 VVP 2005 VVP 2005. De kaders voor het Verkeers- en Vervoerbeleid 2005-2015 van de gemeente Amersfoort

VVP 2005 VVP 2005 VVP 2005. De kaders voor het Verkeers- en Vervoerbeleid 2005-2015 van de gemeente Amersfoort 4 4 De kaders voor het Verkeers- en Vervoerbeleid 2005-2015 van de gemeente Amersfoort Bereikbaar en bewegen Voorwoord van H. Brink, Wethouder verkeer gemeente Amersfoort Hoe houden we Amersfoort bereikbaar

Nadere informatie

Wonen in Woerden: geen overlast, veilig en prettig wandelen en fietsen in de wijk

Wonen in Woerden: geen overlast, veilig en prettig wandelen en fietsen in de wijk Wonen in Woerden: geen overlast, veilig en prettig wandelen en fietsen in de wijk Woning en straat: veilig, stil en aangenaam Bij woningen geluid beperkt tot af en toe een auto. Stroomwegen (50 km/uur

Nadere informatie

Calamiteitenplan. Avond Vierdaagse Engelen

Calamiteitenplan. Avond Vierdaagse Engelen Calamiteitenplan Avond Vierdaagse Engelen 2014 Inhoud 1 Inleiding...2 1.1 Algemeen...2 2 Risico-overzicht...3 2.1 Algemene ongevallen...3 2.2 Bedreiging door externe gevaren...3 3 De organisatie van hulpverlening...4

Nadere informatie

Omschrijving actiepunt Belegd bij: Status: Datum realisatie PCMA/ondernem Zie communicatieplan. Via de thema nieuwsbrieven

Omschrijving actiepunt Belegd bij: Status: Datum realisatie PCMA/ondernem Zie communicatieplan. Via de thema nieuwsbrieven Nr Herkomst Datum start 1 Maat-regelen Omschrijving actiepunt Belegd bij: Status: Datum realisatie /ondernem Zie communicatieplan. ers Via de thema nieuwsbrieven 28-11-2012 Verhogen veiligheidsgevoelens

Nadere informatie

KEURMERK VEILIG ONDERNEMEN - BEDRIJVENTERREIN. Terugkoppeling op hoofdlijnen

KEURMERK VEILIG ONDERNEMEN - BEDRIJVENTERREIN. Terugkoppeling op hoofdlijnen Terugkoppeling op hoofdlijnen Certificaat Op 12 mei 2014 werd het bedrijventerrein De Hemrik voor de 4 e keer geaudit voor het Keurmerk Veilig Ondernemen - Bedrijventerreinen (KVO-B). Samenwerking Het

Nadere informatie

Aanpak: Bijzondere Zorg Team. Beschrijving

Aanpak: Bijzondere Zorg Team. Beschrijving Aanpak: Bijzondere Zorg Team Namens de gemeente Deventer hebben drie netwerkpartners de vragenlijst gezamenlijk ingevuld. Dit zijn Dimence GGZ, Tactus verslavingszorg, en Iriszorg maatschappelijke opvang.

Nadere informatie

Onderwerp : Gemeenschappelijke beleidsvisie externe veiligheid

Onderwerp : Gemeenschappelijke beleidsvisie externe veiligheid Zaaknummer : 155718 Raadsvergaderin : 12 januari 2016 agendapunt : g Commissie : Bestuur en Ruimte Onderwerp : Gemeenschappelijke beleidsvisie externe veiligheid Collegevergadering : 23 november 2015 agendapunt

Nadere informatie

COLLEGEVOORSTEL. Onderwerp Afsluiting / herinrichting Breestraat

COLLEGEVOORSTEL. Onderwerp Afsluiting / herinrichting Breestraat COLLEGEVOORSTEL Onderwerp Afsluiting / herinrichting Breestraat Te besluiten om: 1. alle eerder genomen verkeersbesluiten in stand te laten; 2. niet over te gaan tot fysieke afsluiting door middel van

Nadere informatie

Oplossingsvrij specificeren

Oplossingsvrij specificeren Oplossingsvrij specificeren ir. J.P. Eelants, projectmanager Infrabouwproces CROW Samenvatting De methodiek van oplossingsvrij specificeren richt zich niet alleen op het formuleren van functionele eisen.

Nadere informatie

Aantoonbaar brandveilig bouwen: hoe doe je dat?

Aantoonbaar brandveilig bouwen: hoe doe je dat? Aantoonbaar brandveilig bouwen: hoe doe je dat? Mw. Ing. Susan Eggink - Eilander Adviesburo Nieman B.V. 11 maart 2010 VvBA leden Vragen aan de zaal Ontwerpers / installateurs: Voldoet uw ontwerp aantoonbaar

Nadere informatie

Hans Wijnbergen CCZ. Adviseur Veiligheid. Afdeling Advies & Monitoring

Hans Wijnbergen CCZ. Adviseur Veiligheid. Afdeling Advies & Monitoring Hans Wijnbergen CCZ Adviseur Veiligheid Afdeling Advies & Monitoring 1 Doelstelling van de afdeling Advies & Monitoring Ondersteunen van regiodirecteuren op het gebied van naleving van normen die s Heeren

Nadere informatie

Onderwerp: Veiligheidsmonitor 2010-2012

Onderwerp: Veiligheidsmonitor 2010-2012 College V200900258 Onderwerp: Veiligheidsmonitor 2010-2012 Samenvatting: Inleiding: Met de komst van de Wijkatlas is een belangrijke stap gezet in het gestructureerd verzamelen, bundelen en publiceren

Nadere informatie

Voorontwerp Ongelijkvloerse Kruising Burg. Smeetsweg (spoor/n11)

Voorontwerp Ongelijkvloerse Kruising Burg. Smeetsweg (spoor/n11) Voorontwerp Ongelijkvloerse Kruising Burg. Smeetsweg (spoor/n11) Samenvatting Ontwerpnota 3 mei 2015 Voorontwerp Ongelijkvloerse Kruising Burg. Smeetsweg (spoor/n11) Samenvatting Ontwerpnota Samenvatting

Nadere informatie

Inventarisatie Kader Externe Veiligheid definitieve versie

Inventarisatie Kader Externe Veiligheid definitieve versie Inventarisatie Kader Externe Veiligheid definitieve versie In opdracht van de Provincie Zuid-Holland, vastgesteld door Programmaleiders Externe Veiligheid (PLEV) PZH/019/170415/N004 September 2015 Hans

Nadere informatie

Nota Samenvatting en beantwoording zienswijzen. Bestemmingsplan Ambachtsschool

Nota Samenvatting en beantwoording zienswijzen. Bestemmingsplan Ambachtsschool Nota Samenvatting en beantwoording zienswijzen Bestemmingsplan Ambachtsschool Gemeente Enschede Programma Stedelijke Ontwikkeling Team Bestemmingsplannen Februari 2016 SAMENVATTING EN BEANTWOORDING ZIENSWIJZEN

Nadere informatie

Voor een volledig overzicht van de uitspraken van mijn ambtsvoorganger verwijs ik naar bijlage 1.

Voor een volledig overzicht van de uitspraken van mijn ambtsvoorganger verwijs ik naar bijlage 1. a 1 > Retouradres: Postbus 20901, 2500 EX Den Haag De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG Plesmanweg 1-6 2597 JG Den Haag Postbus 20901 2500 EX Den Haag T 070

Nadere informatie

Parkeren in centrum Stiens

Parkeren in centrum Stiens Parkeren in centrum Stiens Hoe, wat en waarom = Definitief = Oktober 2011 INHOUDSOPGAVE blz 1 AANLEIDING 2 2 INVENTARISATIE 3 3 UITWERKING 5 3.1 Verkeersregulerende parkeermaatregelen 5 3.2 Aanleg parkeerplaatsen

Nadere informatie

Raad. gfedc OR. gfedc. Besluitenlijst d.d. d.d. gfedc Akkoordstukken

Raad. gfedc OR. gfedc. Besluitenlijst d.d. d.d. gfedc Akkoordstukken Nota voor burgemeester en wethouders Onderwerp Eenheid/Cluster/Team RS/VT/VG Evenementenkalender 2007 1- Notagegevens Notanummer 2007.03545 Datum 2-3-2007 Portefeuillehouder Burgemeester 2- Bestuursorgaan

Nadere informatie

CONGRES VEILIG WONEN 2010 Hoe kunnen we de invloed van regels vergroten?

CONGRES VEILIG WONEN 2010 Hoe kunnen we de invloed van regels vergroten? WORKSHOP 1A Hoe kunnen we de invloed van regels vergroten? Ondant #2 april 2009 De mate waarin mensen zich aan regels houden wordt door meer factoren bepaald dan de hoogte van boetes. Uit onderzoek naar

Nadere informatie

Plan van aanpak Monitoring OV-visie Holland Rijnland

Plan van aanpak Monitoring OV-visie Holland Rijnland Plan van aanpak Projectnaam/ onderwerp: Status: vastgesteld, DB 12 december 2013 Naam auteur(s): Claudia de Kort en Iris de Bruyne 1. Inleiding/ aanleiding Het Algemeen Bestuur van Holland Rijnland heeft

Nadere informatie

Stedenbouwkundig Plan Stationsgebied 4 e bijeenkomst 6 september 2011

Stedenbouwkundig Plan Stationsgebied 4 e bijeenkomst 6 september 2011 Stedenbouwkundig Plan Stationsgebied 4 e bijeenkomst 6 september 2011 Bespreekpunten deze avond: stand van zaken (wat hebben we tot nu toe laten zien) proces: stedenbouwkundig plan bestemmingsplan bouwplannen

Nadere informatie

OMGEVINGSDIENST ZUID-HOLLAND ZUID

OMGEVINGSDIENST ZUID-HOLLAND ZUID www.ozhz.nl De Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid draagt bij aan een veilige, gezonde, duurzame en leefbare regio OZHZ is de organisatie die voor en namens de zeventien gemeenten en de provincie Zuid-Holland

Nadere informatie

2 e Plan van wijziging Globaal Bestemmingsplan Houten Vinex. Houtensewetering naast 45

2 e Plan van wijziging Globaal Bestemmingsplan Houten Vinex. Houtensewetering naast 45 2 e Plan van wijziging Globaal Bestemmingsplan Houten Vinex Houtensewetering naast 45 2 Toelichting 1 Inleiding 1.1 Aanleiding 1.2 Vigerend bestemmingsplan 1.3 Bestemmingsplan 2 Gebieds- en projectbeschrijving

Nadere informatie

Inhoud Presentatie. Parallelstructuur A12 Provinciaal Inpassingsplan Extra Gouwe Kruising. Informatieavond Gouda 7 april 2010

Inhoud Presentatie. Parallelstructuur A12 Provinciaal Inpassingsplan Extra Gouwe Kruising. Informatieavond Gouda 7 april 2010 Parallelstructuur A12 Provinciaal Inpassingsplan Extra Gouwe Kruising Informatieavond Gouda 7 april 2010 Inhoud Presentatie Waarom is Extra Gouwekruising nodig? Parallelstructuur A12 De oplossing Het plangebied

Nadere informatie

VOOROVERLEGNOTITIE 150 KV-VERBINDING DINTELOORD-ROOSENDAAL

VOOROVERLEGNOTITIE 150 KV-VERBINDING DINTELOORD-ROOSENDAAL VOOROVERLEGNOTITIE 150 KV-VERBINDING DINTELOORD-ROOSENDAAL PROVINCIE NOORD-BRABANT 4 juni 2012 076445727:0.8 - Definitief B01055.000582.0100 Inhoud 1 Inleiding... 3 1.1 Overzicht reacties... 3 2 s in

Nadere informatie

Verslag van de inloopavond op 5 juni 2012 van 17.00 tot 21.00 uur voor het conceptbestemmingsplan Grasrijk

Verslag van de inloopavond op 5 juni 2012 van 17.00 tot 21.00 uur voor het conceptbestemmingsplan Grasrijk Verslag van de inloopavond op 5 juni 2012 van 17.00 tot 21.00 uur voor het conceptbestemmingsplan Grasrijk Er zijn in het gebied bij 1900 woningen wijkinfo s verspreid. In totaal zijn er ongeveer 70 mensen

Nadere informatie

NOTITIE TOEPASSING PARKEERNORMEN. 1. Inleiding

NOTITIE TOEPASSING PARKEERNORMEN. 1. Inleiding NOTITIE TOEPASSING PARKEERNORMEN Gemeente Zeewolde, maart 2009 2 NOTITIE TOEPASSING PARKEERNORMEN 1. Inleiding Iedere bouwaanvraag moet op grond van de huidige bouwverordening, artikel 2.5.30, voorzien

Nadere informatie