Geert-Jan Knoops. Ook met de beste rechters houd je dwalingen. Scheiden: online of met een feestje? Alumnus leidt Surinaamse

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Geert-Jan Knoops. Ook met de beste rechters houd je dwalingen. Scheiden: online of met een feestje? Alumnus leidt Surinaamse"

Transcriptie

1 Alumnimagazine van Tilburg University Geert-Jan Knoops Ook met de beste rechters houd je dwalingen Scheiden: online of met een feestje? Alumnus leidt Surinaamse belastingdienst

2 SCHEIDEN: ONLINE OF MET EEN FEESTJE? ALUMNIMAGAZINE VAN TILBURG UNIVERSITY ALUMNUS LEIDT SURINAAMSE BELASTINGDIENST TILBURG UNIVERSITY IN HET NIEUWS: SBS6-PROGRAMMA PARANORMALE KINDEREN SCHADELIJK VOOR JONGE DEELNEMERS ONDERZOEK TILBURG UNIVERSITY WIJST al gore ontvangt eredoctoraat, nobelprijswinnaar vargos llosa te gast in tilburg, tilburg university legt 4 Voor het vierde achtereenvolgende jaar is Tilburg University uitgeroepen tot beste specialistische universiteit. Dat blijkt uit het jaarlijkse onderzoek van opinieweekblad Elsevier. Tilburg scoort vooral goed op de gebieden economie en recht, waar vijf opleidingen uit de bus komen als beste van Nederland: Economie, Econometrie en operationele research, Accountancy, Fiscaal recht en Rechtsgeleerdheid. Ook Communicatie- en Informatiewetenschappen verdienen een eerste plaats. En in hun categorie gaan Bedrijfswetenschappen en Sociologie met de tweede plek aan de haal ALUMNI ACTUEEL Aan het jaarlijkse onderzoek dat voor de zestiende keer werd gehouden, deden bijna hoogleraren en hoofddocenten van universiteiten mee en zestigduizend studenten. De hoogleraren en hoofddocenten beoordeelden de kwaliteit van de bachelor- en masteropleidingen, maar ook de kwaliteit van de docenten en hun wetenschappelijk werk. De studenten hanteerden weer andere criteria. Zij keken vooral naar de faciliteiten, het programma, de kwaliteit van onderwijs en docenten, de manier van toetsen, de interne organisatie en de communicatie. In zijn meest recente boek Gevaar Verplicht keert hoogleraar Bestuurskunde Paul Frissen zich tegen de paternalistische politiek: een overheid die intervenieert tot diep in de privésfeer van burgers. De politiek bemoeit zich de laatste jaren juist in toenemende mate met van alles: van de opvoeding van onze kinderen tot onze voeding, zegt Frissen. In zijn boek pleit hij daarom voor een aristocratische politiek: een overheid die meer afstand houdt tot de burger. Volgens Frissen is politieke representatie een zaak van distantie en niet van populistisch leiderschap. De overheid bezit het monopolie op geweld, heeft het recht om mensen op te sluiten. Dat gevaarlijke monopolie stelt hoge eisen aan onze politieke elite qua terughoudendheid en zelfbeheersing. Hoe kijkt Frissen naar het nieuwe kabinet, in het licht van zijn pleidooi voor een minder paternalistische politiek? Het is nog te vroeg om daar echt zinnige uitspraken over te doen, maar wat je ziet is dat veel betuttelende maatregelen over opvoeding bijvoorbeeld simpelweg worden gedecentraliseerd. Per saldo schiet je daar dus weinig mee op. belastingdienst. De man die grote hervormingen in goede banen moet leiden, is alumnus fiscaal recht. Hoe kwam u terecht in Tilburg? Na de middelbare school in Paramaribo vertrok ik, net als vier andere klasgenoten, naar Nederland om daar fiscaal recht te studeren. Zij gingen naar Leiden. En ik ging, op advies van mijn broer, naar Tilburg. De toenmalige hogeschool was jong en veelbelovend. Aan mijn Tilburgse tijd, in het begin op kamers bij een hospita aan de Korenbloemstraat, bewaar ik warme herinneringen. En ook qua studie bleek Tilburg een goede keus: ik heb les gehad van goede, analytisch scherpe docenten, die je leerden creatief te kijken naar de materie. Die leerschool komt me goed van pas als kersverse directeur van de Surinaamse belastingdienst. In welk opzicht? In vergelijking met Nederland, maar ook met andere landen in het Caribische gebied, lopen we in belastingtechnisch opzicht behoorlijk achter. Zo wil ik een nieuw stelsel voor inkomstenbelasting en een verschuiving naar consumptieve belastingen introduceren en gaan we de verouderde, fraudegevoelige automatiseringssystemen vernieuwen. Ook elektronische aangiftes moeten in de toekomst mogelijk worden. Verder werk ik aan broodnodige hervormingen: de tax gap, het gat tussen de revenuen waar de overheid recht op heeft en wat er daadwerkelijk binnenkomt, is nog te groot. Hoe is het om daarbij onder president Desi Bouterse te werken? Tja, in Nederland kijken jullie op een bepaalde manier tegen hem aan en er loopt nog een proces tegen hem in verband met zijn vermeende aandeel Het is een van de blikvangers aan de St. Josephstraat in het centrum van Tilburg: het Duvelhok, een voormalige katoenspinnerij uit de negentiende eeuw. in de Decembermoorden in Zelf kijk ik echter liever vooruit: iemand is in mijn ogen onschuldig tot het tegendeel is bewezen. Zijn intenties zijn bovendien goed, vind ik: als democratisch gekozen leider wil hij de Surinaamse economie hervormen en de samenleving verder helpen. Politieke kleur speelde bij uw benoeming geen rol? Dat geloof ik niet. Ik ben na mijn studie onder meer hoofd geweest van de Inspectie der Directe Belastingen van de Surinaamse belastingdienst. Daarna heb ik een tijd gewerkt als zelfstandig consultant. Die specifieke ervaring, aan beide kanten van de tafel, heeft ongetwijfeld de doorslag gegeven. Zelf laat ik mij sowieso niet beïnvloeden door politieke kleur. Oók niet als het om mijn eigen ambtenaren gaat. Ik beoordeel mensen op hun functioneren en geef iedereen een eerlijke kans. Alleen op die manier zal het ons lukken het Surinaamse belastingstelsel en de belastingorganisatie beter in de pas te laten lopen met de rest van de wereld. Medio 2012 moet het rijksmonument zijn omgebouwd tot een studentencentrum, dat naast een stadsmensa ook ruimte biedt voor werk en studie, symposia en studentenorganisaties. Met de aankoop van het historische pand wil de universiteit zichtbaarder worden in de Tilburgse binnenstad. Bovendien BAS VAN DER SCHOT UNTIL TICKERTAPE sluit de nieuwe bestemming goed aan bij de gemeentelijke plannen voor het Veemarktkwartier, dat een broedplaats voor innovatie moet worden REC Al eens gehoord van uw digitale identiteit? Dat zijn uw pincode, uw Burger Service Nummer, uw DigiD of de biometrische kenmerken van uw vingers in het nieuwe paspoort. Maar het zijn ook uw wachtwoorden bij het inloggen. Stuk voor stuk unieke kenmerken, waarmee derden kunnen vaststellen of u het echt bent. Meer en meer bedrijven, overheden en andere organisaties verlangen dat u een digitale identiteit overlegt. En de vraag is dan natuurlijk waar de grens ligt. Mag Albert Heijn zomaar een betaalvorm ontwikkelen waarbij gebruik wordt gemaakt van digitale herkenning van de kenmerken van uw vinger? Mag een zwembad, zoals in Tilburg, datzelfde doen om de toegang te regelen? Of moet de overheid haar verantwoordelijkheid nemen en maar eens paal en perk aan zulke praktijken stellen? Voor de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid heb ik hier onderzoek naar gedaan, samen met het Platform voor de InformatieSamenleving (ECP-EPN). Daarbij mocht ik gebruik maken van de diensten van het instituut CentERdata van Tilburg University. Een onderzoekspanel kreeg een groot aantal vragen voorgelegd over de rol van de overheid bij het bewaken van digitale identiteit. En daar kwamen opvallende antwoorden uit. Uit de enquête blijkt overduidelijk dat burgers vinden dat het gebruik van de vingerafdruk voor identificatiedoeleinden beperkt moet blijven tot de overheid. Opmerkelijk is ook dat ze, bij de bescherming van hun digitale identiteit, een veel actiever beleid van de overheid verwachten dan nu het geval is. Verder vrezen burgers de gevolgen van een bredere verspreiding van het Burger Service Nummer (BSN) en biometrie. Data in het huidige paspoort worden bijvoorbeeld vaak gekopieerd. En persoonsgegevens, zoals het BSN, komen terecht in allerlei bestanden van bedrijven en instellingen. De enquête brengt nog meer aan het licht. Bijvoorbeeld over het zoeken naar persoonlijke gegevens op Hyves en Marktplaats door instanties als de politie en de Belastingdienst. Burgers vinden dat de politie dat zeker mag COLUMN CORIEN PRINS MODERN SOCIETY doen, maar met dergelijke praktijken van de Belastingdienst hebben ze moeite. Laat ik hier afronden met nog een laatste uitkomst. We horen zo vaak de retorische vraag: ik heb toch niets te verbergen? En de panelleden van het onderzoek blijken inderdaad nauwelijks moeite te hebben met het gebruik van allerhande persoonsgegevens door de overheid. Maar dat impliceert niet dat ze een onvoorwaardelijk fiat geven. Burgers willen wel en meer dan nu het geval is van dezelfde overheid eenvoudige mogelijkheden krijgen om hun gegevens te kunnen inzien, te weten wie de informatie gebruikt en de mogelijkheid krijgen die te (laten) corrigeren. Kortom: voor wat, hoort wat. En dat moet de overheid dan ook maar eens serieus nemen... Corien Prins, Raadslid Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR), Hoogleraar Recht en Informatisering, Tilburg Institute for Law, Technology, and Society (TILT), Tilburg University 10: UNTIL HOOFDVERHAAL Direct na het ontstaan van de crisis scheidden echtgenoten minder vaak. Nu zit het aantal huwelijksontbindingen weer in de lift. Maar er zijn ook ontwikkelingen rond dit maatschappelijke fenomeen die minder conjunctuurgevoelig zijn. Kinderrechter Irene Hinfelaar ziet, in de periode na de flitsscheiding, steeds meer stellen kiezen voor professionele bemiddeling (mediation). En hoogleraar Paul Vlaardingerbroek is betrokken bij de ontwikkeling van online scheiden. TEKST: JORRIT ROERDINKHOLDER Mario Been in tranen na de onthutsende 10-0 nederlaag van Feyenoord tegen PSV. Een CDA-congres waar tal van prominenten het niet droog houden. We kijken niet meer op van huilende gezagsdragers op de televisie. Dat was wel anders een kleine dertig jaar geleden. Op 26 april 1981 barstte Hans Wiegel tijdens AVRO s Vragenvuur in tranen uit. De VVD-leider, die een jaar eerder zijn vrouw had verloren, huilde nadat hem een kritische vraag was gesteld over het weduwen- en wezenpensioen. Interviewer Jaap van Meekren bood vervolgens zijn excuses aan. In die tijd hoorden tranen nog niet thuis op televisie. De Amerikaan Edmund Muskie had zich in 1972 zelfs uit de voorverkiezingen voor president moeten terugtrekken, na een huilbui ten overstaan van de pers. Toch is het niet zo dat tranen taboe zijn voor ambtsdragers. Julius Caesar was een huilebalk, Winston Churchill stond bekend als the most weepy politician of all times en ook vader en zoon Bush lieten publieke waterlanders. Met haar bruidstranen deed prinses Maxima prompt alle kritiek op haar persoon verstommen. En George W. Bush had de grootste populariteit toen hij tranen plengde tijdens een toespraak na de aanslagen op het World Trade Center. Het draait dus blijkbaar niet om de tranen op zich. Maar waar dan wel om? Essentieel is in ieder geval timing. Huilen op het juiste moment is een heel krachtig signaal dat bij uitstek wordt gezien als oprecht en eerlijk. Want we associëren huilen met positieve waarden als gevoelig, empathisch en echt. Daar staat tegenover dat de delicate balans ook naar de andere, negatieve, kant kan doorslaan. Dan associëren we huilen met manipulatief, emotioneel labiel, ongeschikt voor zijn of haar positie. Bij de beoordeling of tranen wel of niet oprecht zijn, laat het publiek meewegen of het de situatie gepast vindt. En ook de persoon van de huiler speelt een rol. Van personen die normaal bekend staan als krachtig en stabiel wordt huilen beter geaccepteerd. Iemand die zich zeer bewust toonde van de kracht van de traan, was de Amerikaanse opperbevelhebber tijdens de eerste Irak-oorlog, Norman Bear Schwarzkopf. Tijdens een interview plengde hij tot verbijstering van een verbouwereerde interviewster ook tranen. Een generaal, een held, die een potje gaat zitten janken op TV! Schwarzkopf legde heel fijntjes uit hoe het precies zat. Timing! Uiteraard moet een generaal niet huilen als hij zijn manschappen de oorlog in stuurt; dan moet hij stoer en vastberaden zijn. Maar, zo betoogde de generaal, COLUMN AD VINGERHOETS als ik samen met mijn manschappen kerstavond doorbreng en velen missen hun gezin, dan huil ik mee. Dan is er de verbondenheid die door tranen nog eens wordt geaccentueerd. Ik denk dat hij het helemaal bij het rechte eind heeft. Tranen hebben een sociaal bindende functie. Ze verbinden de moeder die voor haar huilende baby wil zorgen. Ze temperen eventuele agressie van buitenstaanders tegen het kind wie valt nu een zwak iemand aan? Verzorging, sociale binding en reductie van agressie, dat blijven naar mijn mening de belangrijke functies van tranen gedurende het hele leven. En daarnaast zijn er nog onze sentimentele tranen, die we met name op voelen komen als we zien dat het recht zegeviert of als iemand iets goeds doet voor een ander dat gaat dus vooral over belangrijke morele thema s. Kortom: bij de evolutie van de mens tot de ultrasociale soort die we zijn, hebben tranen een essentiële rol gespeeld. En die is nog niet uitgespeeld Hoogste tijd dat tranen de waardering krijgen die ze verdienen. Tranen horen bij de mens, ook bij mensen met autoriteit! Ad Vingerhoets, hoogleraar emoties en welbevinden Tilburg University en schrijver van het boek Tranen, waarom mensen huilen Hans Geleijnse (links) en Maurice Ackermans (rechts) UNTIL WE MEET AGAIN Hans Geleijnse en Maurice Ackermans waren, als voorzitter van de universiteitsraad en hoofd Voorlichting, nauw betrokken bij `Brabant strijdt voor zijn universiteit. Dat was de succesvolle protestactie tegen de dreigende sluiting van Letteren en Psychologie in Bijna een kwart eeuw later blikken de twee terug. Ineens wist Nederland dat er in Tilburg een universiteit was. TEKST: JAN BOELHOUWER SEPTEMBER 1986 Ackermans: Het sloeg in als een bom. Met Selectieve Krimp en Groei, een bezuinigingsoperatie van het ministerie van Onderwijs, werd geen enkele universiteit zo hard getroffen als de Tilburgse. De enige die vooraf was geïnformeerd, was rector Ruud de Moor. Die heeft het drie weken onder de pet gehouden tot het moment dat eind september 1986 alle decanen, diensthoofden en de leden van het presidium van de universiteitsraad s ochtends in alle vroegte waren opgetrommeld in de Portrettenzaal. Geleijnse: Het was een emotionele bijeenkomst. Ruud de Moor lichtte de plannen toe. Die kwamen neer op sluiting van zowel de Letterenfaculteit als de Tilburgse psychologieopleiding. Verder moest twintig procent administratief personeel verdwijnen. Hoe erg de rector ontdaan was, bleek toen hij halverwege zijn toelichting in snikken uitbarstte den haag ' OPNIEUW DE BESTE! BOEK: GEVAAR VERPLICHT MEER ARISTOCRATIE GRAAG! GEERT-JAN KNOOPS OOK MET DE BESTE RECHTERS HOUD JE DWALINGEN FOTO: TON TOEMEN "SURINAAMS STELSEL HERVORMEN" Alumnus Tony van Dijk (1955) werd in het najaar van 2010 benoemd tot directeur van de Surinaamse ZICHTBAARDER MET MENSA IN DUVELHOK FOTO: TON TOEMEN GRENZEN AAN DIGITALE IDENTIFICATIE FOTO: ERIK VAN DE BURGT FOTO: CHARLES GULLUNG SCHEIDEN NIEUWE STIJL TRAANKRACHT FOTO: ERIK VAN DE BURGT DE RECTOR BARSTTE IN SNIKKEN UIT 1 (+ 22) COVER Geert-Jan Knoops 4 TICKERTAPE Laatste nieuws alumni en universiteit 7 COLUMN Corien Prins over digitale identificatie 8 HOOFDVERHAAL Scheiden nieuwe stijl 13 COLUMN Vingerhoets over grienende gezagsdragers 14 UNTIL WE MEET AGAIN Brabant strijdt voor universiteit

3 TILBURG SUSTAINABILITY CENTER UNTIL FEATURE TEKST: PIETER VAN DEN BRAND e schrijft al bijna twintig schap en -onderwijs toevoegen? jaar over duurzaamheid, De nieuwsgierigheid is gewekt, tijd voor milieu en natuur. Je hebt de een hernieuwde kennismaking. wereldklimaatconferenties meegemaakt, te beginnen DENNENGEUR met die van Kyoto in De De dichtbebouwde vroeger zo bosrijke jaren daarop zag je de aandacht voor milieu en duur- uitstraling verloren, maar de dennen- campus heeft veel van haar ecologische zaamheid eerst verslappen en vervolgens geur is onveranderd. Vanaf de vierde weer tot wedergeboorte komen. Met als verdieping van de hoogbouw, nu het onbetwist hoogtepunt in 2006 de film An Koopmansgebouw geheten, is het uitzicht even lommerrijk als twee decennia Inconvenient Truth van Al Gore. Sindsdien laten duurzame ontwikkeling en zuinig geleden. De rijen naambordjes van hoogleraren in de vleugel van het TSC, duiden omgaan met hulpbronnen zich niet meer van de agenda verdringen. in elk geval op een fysieke bundeling van Het nieuws dat de eigen alma mater zich de duurzame expertise op de universiteit. op dit vlak gaat begeven, roept de vraag Maar hoe staat het met de kernvraag: is op hoe Tilburg zich gaat onderscheiden. het geheel meer dan de som der delen en Leiden heeft sinds jaar en dag een Centrum voor Milieuwetenschappen. Daar onderwerp te claimen? wat maakt Tilburg de universiteit om dit werd het instrument van de levenscyclusanalyse, bedoeld om de milieube- TSC ontvangt, heel toepasselijk, met Managing director Hilde Baert van het lasting van een product uit te rekenen, biologische koffie. In een compostabel en vervolmaakt. En ook de universiteit van klimaatneutraal bekertje, dat wel. Op de Utrecht en de VU Amsterdam kennen al centra voor duurzaamheid. Wat gaat beker prijken, tussen groene blaadjes, de woorden: nature thanks you. De universiteit Tilburg Sustainability Center (TSC) aan grossiert zelf ook in Engelstalige termen, dit rijke pallet van duurzaamheidsweten- zoals eerder in de lift al duidelijk werd FLEUR HASAART Verloofd met Harm, woont in Tilburg studie? In 2006 afgestudeerd in International Economics and Finance. werk? Ik promoveer aan de Universiteit Maastricht op de mogelijke gedragseffecten van een nieuw betalingssysteem voor ziekenhuizen en medisch specialisten. jaarsalaris? Ongeveer euro. hoe bevalt promoveren? Heel goed. Je kunt je echt in een onderwerp verdiepen. Maar ik vind het ook erg eenzaam. Daarom heb ik gekozen voor een duobaan en ben ik sinds kort voor 0.5 fte verbonden aan zorgverzekeraar CZ. Ik werk als beleidsmedewerker bij hun eigen expertisecentrum. We ontwikkelen het beleid voor het inkopen van zorg. wat heb je gemist in je studie? Het grotere kader: waarom kregen we nu die vakken, in die volgorde? En hoe hingen ze met elkaar samen? Daar zou meer nadruk op mogen liggen. inspirator? Lans Bovenberg, en dan vooral het vak Institutions and Incentives. Dat was zelfs zo inspirerend dat mijn hele proefschrift over incentives gaat. studie? Mijn doctoraal Nederlands Recht behaalde ik in 2006, een jaar later voltooide ik mijn master International and European Public Law. werk? Advocaat bij Van Doorne, momenteel op de afdeling Europees en mededingingsrecht. Zo n groot kantoor biedt veel kansen. Zo heb ik vier maanden op ons kantoor op Curaçao gewerkt. Fantastisch! Minder leuk is de soms grote en onvoorspelbare werkdruk. jaarsalaris? Genoeg om lekker van te leven. hoe heb je je studie ervaren? Ik miste de aandacht voor de praktijk, zaken als dagvaardingen en beslagrekesten schrijven. Maar de kleinschaligheid in de masterfase was een enorm voordeel. Ook de stad trekt me aan. Tilburg voelt nog steeds als thuiskomen. nog veel contact met oud-studiegenoten? Als oud-lid van studentenvereniging Plato blijven veel van de Tilburgse contacten behouden. En op LinkedIn heeft meer dan de helft van de contacten wel iets te maken met Tilburg. minder goede herinneringen? Aan de vele fietsen van me die in Tilburg verdwenen zijn FRIEDERIKE VAN DER JAGT Woont in Amsterdam samen met Maarten MADELON DE JONG Woont samen met Jeroen in Haarlem Hoe is het alumni uit een bepaalde richting vergaan ná hun studietijd? Deze keer aan het woord: Madelon en haar vriendinnen Fleur en Friederike. De drie zwaaiden nog niet zo heel lang geleden af. studie? Fiscale Economie. Twee jaar geleden afgestudeerd op de fiscale behandeling van letselschadevergoedingen. werk? Trainee bij Koninklijke BAM Groep, momenteel als development manager bij BAM PPP. Deze werkmaatschappij richt zich op Publiek Private Samenwerking. Mijn taak is onder meer om uit te zoeken wat de klant nu echt wil. jaarsalaris? Bruto, inclusief leaseauto. hoe moeilijk was het vinden van een baan? Via een open sollicitatie kwam ik uiteindelijk terecht bij BAM. Een goede keuze: als kind was ik al gefascineerd door grote bouwwerken en machines. Ik heb veel geluk gehad dat BAM bereid was een plek voor mij te creëren. welk gevoel heb je anno 2010 bij tilburg? Ik ben van de stad gaan houden. Het heeft alles voor de actieve student. Ook Haarlem is fantastisch: liefde op het eerste gezicht. waaraan bewaar je goede herinneringen? Aan Henk te Niet, een enthousiaste docent en goede vriend. Helaas is hij vorig jaar december plotseling overleden. Dat betekent een enorm gemis, ook voor de universiteit Ongeveer 350 oude en nieuwe bestuursleden van ruim zeventig studie-, cultuur-, alumni- en sportverenigingen van Tilburg University ontmoetten elkaar op 13 november tijdens de eerste editie van Back to Campus: Board Connection. Een impressie van deze dag waarop alumni de banden konden aanhalen en zich weer even terug waanden in hun studententijd. TEKST: JORRIT ROERDINKHOLDER Het geluid van het strijkje in de foyer van het Cobbenhagengebouw legt het vrij snel af tegen het vullen hun eigen activiteit nog weer anders in. Het kunt aantrekken. De economiecollega s van Asset geroezemoes van de geanimeerd pratende voormalige en huidige verenigingsbestuurders, aangevuld bekenden en onbekende oud-bestuursleden ontmoe- doel van de dag is vooral sociaal, vinden zij: oude met een aantal docenten en emeriti. Het is een ten, herinneringen ophalen aan de studietijd en warm bad van schouderkloppen, handenschudden, blij verraste blikken en omhelzingen. Na de een betere katalysator dan een bordspel? In de foyer bijpraten over de periode daarna. Wat is daarvoor ontvangst op de vroege zaterdagmiddag trekken van gebouw Dante buigen de circa dertig economen de verenigingen zich elk terug in een zaal waar de zich in kleine groepen over spelen als Yahtzee en Wie huidige besturen hun voorgangers vermaken. Zo is het?. De spelers praten veel en vrolijk en drinken heeft Asset Accounting & Finance Dirk Scheringa ontspannen bier uit flessen, uit een ipod-dock komt uitgenodigd die zijn kijk geeft op de teloorgang van muziek van Bløf. Een oud-bestuurslid staat tussen de DSB-bank. De aanwezigen stellen keurige vragen twee spellen door te praten met een ander oudbestuurslid dat ze nog niet kende. Ik ben nu alweer die de bankier zeer gedetailleerd beantwoordt. Ook alumniverenigingen Dante en FloW hebben een vijf jaar logistiek adviseur bij een consultingbedrijf. eigen activiteit. Het gaat om een workshop van Het bedrijf ken ik ook van de Efact-tijd, het was een universitair docent Per van der Wijst: 'Niet tevreden van de sponsoren. Ik ben nog via een studiegenoot over je salaris? Een workshop over onderhandelen. aan die baan gekomen. Wat doe jij?. Ik ben drie Een van de conclusies tijdens deze workshop is dat maanden geleden begonnen met mijn eerste baan, mannen dit kunstje beter beheersen dan vrouwen. junior account-manager bij Henkel. Ook via een Een andere is dat je het beste een rood kledingstuk oud-lid van Efact. Het was een hele goede tijd, mijn Efact-tijd, dus dan kom je graag terug. Ik ben niet gekomen om te netwerken. Het is meer nostalgie dan om zakelijke redenen. TWITTERWALL Na afloop van de verenigingsactiviteiten verzamelen de verschillende groepen zich weer in de foyer van het Cobbenhagengebouw. Bankier Scheringa discussieert met een groep alumni, de Tilburgse burgemeester wandelt peinzend voorbij. Een econometrist van rond de veertig praat met twee jaargenoten na, staand aan een buffettafel en nippend aan een cola. Ze kijken om zich heen en stellen vast dat er vooral bestuurders zijn die na 2000 hebben gestudeerd. Bij de mensen daarvoor is het misschien wel weggezakt. Ik had het leuk gevonden als er meer jaargenoten waren geweest. Na een pauze schuifelen de gasten de aula in voor twee lezingen en aansluitend een discussie. De econometristen spreken af dat ze achterin gaan zitten. Het praatje van burgemeester Peter Noordanus bevalt ze maar matig. Dat is gewoon een promopraatje over Tilburg. Wel leuke sheets. Over de lezing van Daan Quakernaat zijn ze beter te spreken. Volgens mij heeft hij ADHD. Maar het boeit wel. De daaropvolgende discussie met de rector magnificus Philip Eijlander en een aantal topbestuurders kan hun ook al niet zo bekoren. Maar op de twitterwall verschijnen berichten van aanwezigen die wel hebben genoten van de prikkelende sprekers en workshops. Dus niet iedereen deelt die conclusie. Daarna is het tijd voor wat de meeste bezoekers als het hoogtepunt beschouwen: het stamppottenbuffet en de biercantus. s Avonds zit nog zo n driehonderd man zij aan zij. De oud-bestuursleden wanen zich zo weer even helemaal terug in hun studententijd. Het gaat hier helemaal los tijdens de alumnicantus, twittert een van de aanwezigen. Ondertussen evalueren op de wc twee huidige bestuurders de avond: Goede contacten opgedaan? Mwah, wel leuke oud-bestuursleden gesproken die ik nog niet kende. We hebben het eigenlijk niet over inhoudelijke zaken gehad. Het was vooral een gezellige dag. Absoluut voor herhaling vatbaar. De cantus is dan nog in volle gang. Slechts een enkeling vindt nog tijd om te twitteren, bewijst de eenzame post: Shalalala Vtw!. DJMVANDERLOO: Volop café slagroom - Beste heer Eijlander, dank dat de UvT zo n leuke alumni dag heeft georganiseerd (en nog bedankt voor het wijntje!) UNTIL ALUMNI NIEUWS NIEUWS UIT DE VERENIGINGEN TIENDE PENNING zijn natuurlijk van harte welkom. Meer Actualiteitencongres op: dedanteconnectie.nl. Datum: 16 december 2010 Tijdens het jaarlijkse Actualiteitencongres van het Fiscaal Instituut Tilburg Bijeenkomst Juvat Kring Amsterdam JUVAT: (FIT) passeren allerlei belastingontwikkelingen de revue. Wie het laatste Op deze woensdag organiseert de Datum: 2 februari 2011 (avond) nieuws wil horen over DGA's, Vpb, JUVAT Kring Amsterdam zijn tweede Oudedagsvoorzieningen, Europees & activiteit. Internationaal Belastingrecht en Fiscaliteit & Ethiek is van harte welkom. Na In 2011 bestaat JUVAT 25 jaar. Het Jubileum afloop is er een borrel die onder meer vijfde lustrum wordt uiteraard feestelijk gevierd. Op de nieuwe site vindt wordt gesponsord door de Tiende Penning. De toegang is gratis voor (oud-) u meer informatie over de genoemde studenten en (oud-)cursisten van het activiteiten. Ga naar: juvat.nl. FIT. Aanmelden is vereist via uvt.nl/fit. DIALOGOS FINALS Jaarvergadering en jubileumbundel Nieuwjaarsreceptie Zaterdag 20 november 2010 verleende alumnivereniging Dialogos het Datum: 28 januari 2011 FINALS, de alumnivereniging van Asset FIRST International, organiseert Weren, oud-decaan aan de voormalige erelidmaatschap aan prof. dr. Wim een nieuwjaarsreceptie waar ook TFT. Voorafgaand hieraan vond het potentiële leden van harte welkom zijn. lustrumsymposium Hermeneutische Ongetwijfeld zal tijdens de borrel worden nagepraat over de wijnproeverij en actualiteit plaats. De tijdens deze theologie als brug tussen traditie en het diner van 9 oktober bijeenkomst gehouden inleidingen worden gepubliceerd in de jubileumbundel. De presentatie van die bundel ASSET MARKETING Vision 2011 Neuromarketing vindt plaats tijdens de jaarvergadering Datum: 17 februari 2011 in het voorjaar van Asset Marketing organiseert het Info en contact: congres Vision 2011 Neuromarketing, Discover the secrets of the consumer s VAST brain. Dit is een van de grootste marketingevenementen van Tilburg. Voor nen is alumnivereniging VAST klaar Met een nieuw bestuur en verse plan- meer informatie: vision-tilburg.nl voor Het afgelopen jaar werd al een aantal leuke en interessante activiteiten georganiseerd met een zowel DANTE Dante Café sociologisch als gezellig karakter. De Datum : 14 januari. laatste hiervan was een culinaire bijeenkomst op 26 november. Daarnaast Het Dante Café is een nieuw initiatief van de alumnivereniging Dante. Het is is een eerste aanzet gedaan tot het een podium waar afgestudeerden van uitbouwen van het ledenbestand en is de faculteit Geesteswetenschappen de website vernieuwd. Meer informatie op: vastalumni.nl én huidige studenten elkaar kunnen ontmoeten. Het Dante Café vindt plaats in de Tilburgse Filmfoyer op ALUMNIOS vrijdagmiddagen van uur tot AlumniOS organiseerde begin december 2010 (gekoppeld aan de Fuji Scrip uur, zo n drie à vier keer per jaar. Elke bijeenkomst vertelt één alumnus tie Award) een netwerkborrel voor al over zijn loopbaan dan wel huidige baan haar leden. Ben je geïnteresseerd om, en of de studie hier invloed op heeft eventueel met je werkgever, een activiteit te organiseren voor AlumniOS, mail gehad. Op vrijdag 14 januari 2011 trapt Frank van Pamelen af. Op 8 april volgt dan met Rob Riemen. Heb je suggesties voor Cafégasten of andere ideeën? Wij horen die graag via De inloop is vrij, inschrijven hoeft niet. Ook studenten en medewerkers van FGW Ja, want een accijnsverhoging werkt houdt hij zich in Tilburg bezig met In eerste instantie zullen amateurs als een magneet op smokkelaars. De onderzoek naar de georganiseerde proberen een illegaal handeltje te beginnen. Als zij worden opgejaagd door smokkelwaar die in de havens van Rotterdam en Amsterdam in beslag wordt handel behoren tot zijn specialismen. de overheid en de vraag naar illegale misdaad. Tabakssmokkel en illegale genomen, is voornamelijk bestemd Volgens Van Duyne komt ons land in sigaretten blijft, is het de beurt aan de voor de Engelse markt. Daar is een the picture bij misdaadondernemers, profs, voorspelt Van Duyne. Sigarettensmokkel is veiliger dan drugshan- pakje sigaretten bijna niet meer te betalen, aldus psycholoog en strafrechtcijns opnieuw verhogen. De overheid del, maar niet minder lucratief." Er omdat we per maart 2011 de tabaksacjurist Petrus van Duyne. Als hoogleraar schept dan haar eigen misdaadmarkt. gaan in de EU miljarden in om last hebben van angststoornissen lopen een verhoogd risico op bijkomende hart- en vaatziekten. Het maakt daarbij niet uit hoe ernstig de bestaande hartkwaal is en of iemand wel of niet ongezond leeft. Dit wijst een Tilburgse studie onder leiding van dr. Elisabeth Martens uit. De onderzoekers volgden ruim duizend patiënten die een hartinfarct hadden overleefd of bij wie ooit aanwijzingen waren gevonden voor vernauwde kransslagaderen. Van hen leden ruim honderd mensen aan een angststoornis. Na gemiddeld 5,6 jaar bleek dat in deze groep jaarlijks bij 9,6 procent een beroerte of hartinfarct voorkwam. In de groep van ruim 900 mensen zonder angststoornissen was dit percentage 6,6 procent. Na een correctie voor mogelijk verstorende factoren luidde de eindconclusie dat in de groep met angststoornissen hart- en vaatziekten 62 procent meer voorkwam. Volgens de onderzoekers is deze wetenschap belangrijk omdat angststoornissen soms goed behandelbaar zijn. Je zou denken van wel, maar voor de verkopen gunstig uit, toch is het geen wet van maar het nadeel is dat sommige managers in het laatste meden en perzen. Sommige verkopers werken soms juist kwartaal bewust minder bewust minder hard. Dat doen verkopen. Vooral de managers ze als het er naar uitziet dat ze die heel goed presteren, nemen gas terug. Dit valt niet op boven hun target uitkomen. Omdat ze weten dat het uiteindelijke jaarresultaat bepalend voor dat jaar. Feitelijk preste- omdat ze wél hun target halen is voor de target van het jaar ren ze minder dan mogelijk daarop, nemen ze gas terug. was geweest als ze in hetzelfde Een onderzoek naar de verkoop- en verkooptargetgege- Deze strategie werkt goed voor tempo hadden doorgewerkt. vens van de Free Record Shop, ze, tonen de onderzoekers door onder andere de Tilburgse aan. Alleen de shopmanagers hoogleraar Jan Bouwens, heeft die aan het einde van het jaar dit uitgewezen. Free Record minder hard werken, verhogen daadwerkelijk hun kans Shop stelt de verkooptargets van shopmanagers jaarlijks bij om volgend jaar opnieuw hun op basis van de verkopen in het target te realiseren. lopende jaar. Dit systeem pakt Voor de crème de la crème van de verzamelaars geldt dit wel. Op lange termijn leveren hun verzamelingen zeker een mooi rendement op. Zo zijn Britse postzegels tussen 1900 en 2008 gemiddeld 7,0 procent meer waard geworden. En dat terwijl in diezelfde periode het gemiddelde rendement op obligaties 5,4 procent en op goud 4,7 procent was. Alleen met aandelen kon je je portemonnee beter spekken, want die werden gemiddeld 9,2 procent meer waard. Dat stellen de Tilburgse onderzoeker Christophe Spaenjers en zijn Britse collega Elroy Dimson in het eerste langetermijnonderzoek naar de prijsontwikkeling van postzegels. Filatelisten beleggen volgens hen relatief veilig. Postzegels zijn namelijk waardevast en inflatiebestendig. UNTIL WETENSCHAP Een vrouw met een baby op de arm stapt een bus in. De chauffeur zegt: Dat is een lelijke baby. De vrouw is beledigd en wil, nadat ze is gaan zitten, de chauffeur alsnog een uitbrander geven. De man in de stoel naast haar geeft haar gelijk. Ga hem maar eens goed de waarheid vertellen, moppie. Ik houd ondertussen je chimpansee wel even vast. Deze mop is een tijd geleden bestempeld als grap - pig, door wetenschappers die zich bezig houden met het fenomeen humor. Want wat is eigenlijk leuk? Waarom moeten we wel lachen om de ene mop, terwijl de andere kan rekenen op oorverdovende stilte? Voor alle slechte moppentappers onder ons: een van de sleutels tot wel of niet lachen, is de onverwachte wending, het aapje dat niemand aan ziet komen. Humor en wetenschap lijken twee verschillende werelden. Wetenschap is saai en droog en kan per definitie niet grappig zijn, vinden sommigen. Kletskoek, het is door grappen en grollen dat we meer leren over onszelf en de wereld om ons heen. Hilarische onderzoeksresultaten laten ons juist nadenken. Daarom is het uitstekend nieuws dat onderzoekers uit Tilburg een IgNobel (de prijs voor grappige wetenschap) hebben gewonnen voor hun onderzoek naar de gunstige effecten van een achtbaanritje op astmatici. Een mal onderzoek, lijkt het aan de oppervlakte. Tot je beseft dat de spanning van de achtbaanrit ons meer leer t over de aard van astma en het wellicht helpt om een beter medicijn te vinden voor deze nare aandoening. Lachen is wat dat betreft heel gezond. Philip Dröge is hoofdredacteur van de populairwetenschappelijke site en spreekt wekelijks een populairwetenschappelijke column uit op BNR Nieuwsradio ander, maar ook voor jezelf. Want onze hersenen zijn weliswaar egoïstisch, maar ook sociaal. Goed doen, zelfs het verplicht betalen aan goede doelen, stimuleert het beloningssysteem in onze hersenen Bij luiheid als zonde hebben we het niet over op de Aan sociale luiheid is iets te doen, al is het niet altijd gemakkelijk. Een goede remedie is een minder bank hangen terwijl je je lief om nog een biertje vraagt. Het gaat daarbij 'om onverschilligheid over hectisch leven. De vrije feestdagen zijn een mooi het leed van anderen,' ook wel sociale luiheid. Denk moment om het leed om je heen door te laten dringen en daar iets tegen te ondernemen, hoe klein waardoor we onszelf ook goed voelen. aan: wegzappen bij de overstroming in Pakistan of moe worden van bedelaars. Sociale luiheid kent zelfs ook. Laat je niet lamleggen door de enorme hoeveelheid lijden in de wereld of door mogelijke kri- een hyperactieve vorm. Kort gezegd is dat een totaal volgepland doch leeg leven. Ook wel: Überluiheid. tiek van allerlei pessimisten. Denk niet dat jouw Mensen die dit hebben, steken alle energie in zichzelf of in het plaatje dat anderen van ze moeten heb- dat is het voor degenen die je helpt natuurlijk niet. handelen een druppel op de gloeiende plaat is, want brein. ben. Ze sluiten zich af voor het leed van anderen. In actie komen tegen leed loont niet alleen voor de Margriet Sitskoorn, hoogleraar klinische neuropsychologie en schrijver van Passies van het until inhoud Hein van Oorschot Tijdens de bijeenkomst Board Connection op zaterdag 13 november 2010 kwamen honderden alumni bijeen op de campus. Het ging om mensen die in een bestuur van een studie-, studenten-, cultuur-, alumni- en sportvereniging actief zijn geweest en voor even terugkeerden naar de alma mater. Wat opviel, was de grote verbondenheid van mensen na al die jaren. En de binding die de meeste alumni nog steeds voelen met onze universiteit. Dat is iets om te koesteren. Hoe belangrijk onderlinge verbondenheid kan zijn, bleek in Toen sloeg de universiteit de handen ineen tijdens een protest tegen de dreigende sluiting van de Letterenfaculteit en de toenmalige subfaculteit Psychologie. De faculteiten sloten daarbij de rijen, zoals blijkt uit het artikel op pagina 14. Zo hielden de overblijvende faculteiten niet op om iedereen ervan te overtuigen dat zij geen bestaansrecht hadden binnen een beperkte universiteit. Dat het protest niet aan dovemansoren gericht is geweest, blijkt nu bijna een kwart eeuw later. Want het Tilburgse wetenschappelijke aanbod kent interessante psychologen zoals Margriet Sitskoorn. De hoogleraar klinische neuropsychologie sluit deze Until af met een kerstgedachte. Zij doet een oproep om zogeheten sociale luiheid dat is onverschilligheid tegenover het leed van anderen - te overwinnen. Een goede remedie is een minder hectisch leven. De vrije feestdagen zijn een mooi moment om de wereld op je te laten inwerken en iets te ondernemen, al is het maar klein. In actie komen loont voor de ander én voor jezelf. Goed doen stimuleert het beloningssysteem van de hersenen waardoor we ons goed voelen. De oproep van Sitskoorn gaat dus eigenlijk ook over verbinden, van onszelf met de buitenwereld. Dat komt bij veel mensen uit een goed hart, maar ook de ratio helpt een handje. Ik wens u Zalig Kerstfeest en een Gelukkig 2011 Hein van Oorschot, Voorzitter College van Bestuur colofon Until is een periodieke uitgave van Tilburg University en de Stichting Professor Cobbenhagen. Dit magazine beoogt de banden met alumni te versterken. Gehele of gedeeltelijke overname van artikelen is alleen toegestaan na schriftelijke toestemming van de hoofdredacteur. uitgever Communicatie en Marketing, Tilburg University hoofdredactie Walther Verhoeven bladmanagement Tonke van de Ven redactieraad Jan Boelhouwer, Hein Coppes, Clemens van Diek, Pam Dupont, Dennis van Ham, Anne-Marie Hartog, Arno Herweijer, Ewoud Jansen, Merlijn Jansen, Bob van Kuijck, Roel Lauwerier, Annemeike Tan, Dieuwke van Turenhout, Michelle te Veldhuis, Aniek Verhoeven bladformule, redactie-coördinatie en eindredactie Joost Bijlsma (Magma Publicaties) art direction en vormgeving Patrick Hoogenberg & Djûke Vaartjes (Curve bno) auteurs Joost Bijlsma, Jan Boelhouwer, Philip Dröge, Joost Peters, Corien Prins, Jorrit Roerdinkholder, Pieter van den Brand, José van der Waerden, Tim van der Avoird, Ad Vingerhoets, Annemeike Tan fotografen Erik van de Burgt, Michel Campfens, Charles Gullung, Carl de Souza, Ton Toemen, Robin Utrecht druk Koninklijke BDU, Grafisch bedrijf redactieadres Postbus le Tilburg meer informatie over alumniactiviteiten DE WETENSCHAPPER IS DE BESTE CONSULTANT Niemand minder dan Al Gore opende onlangs het Tilburg Sustainability Center. Hoe bijzonder is dit initiatief? Wat is het meer dan een bundeling van wat er al was met een groene strik eromheen? Milieujournalist en alumnus Pieter van den Brand neemt de alma mater de maat. TIJDGENOTEN HET GAAT HIER HELEMAAL LOS TIJDENS DE ALUMNICANTUS TWEETS VAN DE DAG U VROEG? Lokt dure tabak misdaad uit? KRIJGEN ANGSTIGE MENSEN SNELLER EEN HARTAANVAL? Het antwoord daarop is bevestigend: hartpatiënten die FOTO: ROBIN UTRECHT/ANP Wil elke verkoper altijd het beste uit zichzelf halen? ZIJN FILATELISTEN SLIMME BELEGGERS? DRÖGE Astma in de achtbaan UNDERSTANDING SOCIETY BESTRIJD JE LUIHEID FOTO: CARL DE SOUZA/AFP PHOTO 18 FEATURE Wat wil het door Al Gore geopende Sustainability Center? 21 TIJDGENOTEN Drie recent afgezwaaide alumni 26 ALUMNI NIEUWS Actualiteiten voor alumni, van verenigingen en universiteit 30 U VROEG? Wetenschapsrubriek plus column 32 BACKCOVER Bestrijd je luiheid

4 Tilburg University in het nieuws: SBS6-programma paranormale kinderen sch al gore ontvangt eredoctoraat, nobelprijswinnaar varg Opnieuw de beste! Boek: Gevaar verplicht Meer aristocratie graag! Voor het vierde achtereenvolgende jaar is Tilburg University uitgeroepen tot beste specialistische universiteit. Dat blijkt uit het jaarlijkse onderzoek van opinieweekblad Elsevier. Tilburg scoort vooral goed op de gebieden economie en recht, waar vijf opleidingen uit de bus komen als beste van Nederland: Economie, Econometrie en operationele research, Accountancy, Fiscaal recht en Rechtsgeleerdheid. Ook Communicatie- en Informatiewetenschappen verdienen een eerste plaats. En in hun categorie gaan Bedrijfswetenschappen en Sociologie met de tweede plek aan de haal. Aan het jaarlijkse onderzoek dat voor de zestiende keer werd gehouden, deden bijna hoogleraren en hoofddocenten van universiteiten mee en zestigduizend studenten. De hoogleraren en hoofddocenten beoordeelden de kwaliteit van de bachelor- en masteropleidingen, maar ook de kwaliteit van de docenten en hun wetenschappelijk werk. De studenten hanteerden weer andere criteria. Zij keken vooral naar de faciliteiten, het programma, de kwaliteit van onderwijs en docenten, de manier van toetsen, de interne organisatie en de communicatie. foto: ton toemen In zijn meest recente boek Gevaar Verplicht keert hoogleraar Bestuurskunde Paul Frissen zich tegen de paternalistische politiek: een overheid die intervenieert tot diep in de privésfeer van burgers. De politiek bemoeit zich de laatste jaren juist in toenemende mate met van alles: van de opvoeding van onze kinderen tot onze voeding, zegt Frissen. In zijn boek pleit hij daarom voor een aristocratische politiek: een overheid die meer afstand houdt tot de burger. Volgens Frissen is politieke representatie een zaak van distantie en niet van populistisch leiderschap. De overheid bezit het monopolie op geweld, heeft het recht om mensen op te sluiten. Dat gevaarlijke monopolie stelt hoge eisen aan onze politieke elite qua terughoudendheid en zelfbeheersing. Hoe kijkt Frissen naar het nieuwe kabinet, in het licht van zijn pleidooi voor een minder paternalistische politiek? Het is nog te vroeg om daar echt zinnige uitspraken over te doen, maar wat je ziet is dat veel betuttelende maatregelen over opvoeding bijvoorbeeld simpelweg worden gedecentraliseerd. Per saldo schiet je daar dus weinig mee op. alumni actueel "Surinaams stelsel hervormen" Alumnus Tony van Dijk (1955) werd in het najaar van 2010 benoemd tot directeur van de Surinaamse belastingdienst. De man die grote hervormingen in goede banen moet leiden, is alumnus fiscaal recht. Hoe kwam u terecht in Tilburg? Na de middelbare school in Paramaribo vertrok ik, net als vier andere klasgenoten, naar Nederland om daar fiscaal recht te studeren. Zij gingen naar Leiden. En ik ging, op advies van mijn broer, naar Tilburg. De toenmalige hogeschool was jong en veelbelovend. Aan mijn Tilburgse tijd, in het begin op kamers bij een hospita aan de Korenbloemstraat, bewaar ik warme herinneringen. En ook qua studie bleek Tilburg een goede keus: ik heb les gehad van goede, analytisch scherpe docenten, die je leerden creatief te kijken naar de materie. Die leerschool komt me goed van pas als kersverse directeur van de Surinaamse belastingdienst. In welk opzicht? In vergelijking met Nederland, maar ook met andere landen in het Caribische gebied, lopen we in belastingtechnisch opzicht behoorlijk achter. Zo wil ik een nieuw stelsel voor inkomstenbelasting en een verschuiving naar consumptieve belastingen introduceren en gaan we de verouderde, fraudegevoelige automatiseringssystemen vernieuwen. Ook elektronische aangiftes moeten in de toekomst mogelijk worden. Verder werk ik aan broodnodige hervormingen: de tax gap, het gat tussen de revenuen waar de overheid recht op heeft en wat er daadwerkelijk binnenkomt, is nog te groot. Hoe is het om daarbij onder president Desi Bouterse te werken? Tja, in Nederland kijken jullie op een bepaalde manier tegen hem aan en er loopt nog een proces tegen hem in verband met zijn vermeende aandeel

5 until tickertape n schadelijk voor jonge deelnemers Onderzoek Tilburg University wijst vargos llosa te gast in tilburg, tilburg university legt Zichtbaarder met mensa in Duvelhok Het is een van de blikvangers aan de St. Josephstraat in het centrum van Tilburg: het Duvelhok, een voormalige katoenspinnerij uit de negentiende eeuw. Medio 2012 moet het rijksmonument zijn omgebouwd tot een studentencen- ruimte biedt voor werk en studie, symposia en studentenorganisaties. Met de aankoop van het historische pand wil de universiteit zichtbaarder worden in de Tilburgse binnenstad. Bovendien bij de gemeentelijke plannen voor het Veemarktkwartier, dat een broedplaats voor innovatie moet worden. trum, dat naast een stadsmensa ook sluit de nieuwe bestemming goed aan foto: ton toemen in de Decembermoorden in Zelf kijk ik echter liever vooruit: iemand is in mijn ogen onschuldig tot het tegendeel is bewezen. Zijn intenties zijn bovendien goed, vind ik: als democratisch gekozen leider wil hij de Surinaamse economie hervormen en de samenleving verder helpen. Politieke kleur speelde bij uw benoeming geen rol? Dat geloof ik niet. Ik ben na mijn studie onder meer hoofd geweest van de Inspectie der Directe Belastingen van de Surinaamse belastingdienst. Daarna heb ik een tijd gewerkt als zelfstandig consultant. Die specifieke ervaring, aan beide kanten van de tafel, heeft ongetwijfeld de doorslag gegeven. Zelf laat ik mij sowieso niet beïnvloeden door politieke kleur. Oók niet als het om mijn eigen ambtenaren gaat. Ik beoordeel mensen op hun functioneren en geef iedereen een eerlijke kans. Alleen op die manier zal het ons lukken het Surinaamse belastingstelsel en de belastingorganisatie beter in de pas te laten lopen met de rest van de wereld. BAs van der schot

6 uit dat geluk niet in de genen zit * Prijsvechter profiteert van imagoeerste steen facultyclub, studenten bevragen al gore tij Alumnus Marcel Oostdijk (24) en student Bedrijfseconomie Nick Govers (24) runnen Outfox. Dat is een bedrijf dat ondernemers aan innovatieve ideeën helpt via studenten. Dat bleef niet onopgemerkt. Zakenblad Sprout schaarde Outfox onder de 25 meest veelbelovende bedrijven van ondernemers onder de 25. Introweek op de schop Hoe werkt Outfox? Marcel: Ondernemers leggen een vraag bij ons neer, waar onze leden tellende studentencommunity al brainstormend mee aan de slag gaat. Nick: Zo vroeg een tuincentrum zich af hoe ze klanten kunnen verleiden. Hoe voorkom je dat ze liever de goedkopere orchidee van Albert Heijn kopen? Een student kwam daarop met het idee om aanbiedingen te projecteren op de vloer bij het schap. En via handscanners bij hun winkelwagen kunnen klanten ter plekke productinformatie opvragen. Daar komen de ondernemers niet zelf op? Marcel: Vaak gaat het om ondernemers in het middenen kleinbedrijf die zó zijn vergroeid met hun zaak, dat ze de simpele oplossingen niet meer zien. De ideeën die onze studenten genereren zijn uiteraard niet allemaal even bruikbaar, maar er zitten er altijd wel enkele tussen met potentie. Nick: De beste ideeën vervatten wij in een concreet plan. Sinds de start, begin 2009, hebben we nu zo n 25 opdrachten gehad. Het ondernemen bevalt jullie wel? Marcel: Behaalde successen zijn echt van jou zelf. Binnen Bedrijfseconomie is er helaas maar weinig aandacht voor ondernemen. De ondernemersfaciliteiten op de universiteit zijn gelukkig wel uitstekend. Nick: Ik zie het als een uitdaging om nieuwe markten aan te boren. Ons online platform zou je bijvoorbeeld ook kunnen gebruiken voor kennisuitwisseling tussen overheden en burgers. Het College van Bestuur heeft de knoop doorgehakt: vanaf 2011 volgen alle studenten één introductieweek. Daarmee gaan de aloude TIK-week, de facultaire introductiekampen en de Welcome Week voor internationale studenten in elkaar op. Door de huidige gescheiden introducties komen de internationale en Nederlandse studenten nauwelijks met elkaar in contact, vertelt Carrie Grootaers, hoofd van het Studenten Service Centrum. Terwijl ze tijdens het onder wijsproces wél veel samenwerken: in werkgroepen, bij opdrachten en bij presentaties. Een vroegtijdige samenvoeging komt de integratie én de onderwijskwaliteit ten goede. In de nieuwe opzet komt het accent volgens Grootaers meer te liggen op integreren en informeren. Daarbij blijft de gezelligheid wel behouden. Elke ochtend is er een gezamenlijk ontbijt. En populaire onderdelen als de spellendag in het Leijpark, de biercantus en het TIK-startfeest staan nog steeds op het programma. Wél krijgen de facul teiten en studieverenigingen op de dinsdag en de donderdag, meer dan voorheen, de ruimte om zich te presenteren. De TIK heeft wel even moeten slikken, geeft Grootaers toe. Na twintig jaar is de TIK-week uitgegroeid tot een begrip in de stad. Toch delen ze de mening dat het voor alle studenten beter en leuker is om met zijn allen te starten, en dat het goed is dat de mentorgroepen ook echt als geheel aan het eerste jaar kunnen beginnen. Inclusief de internationale studenten. Foto: ton toemen Trainingen voor ondernemende alumni Het Brabant Center of Entrepreneurship (BCE) organiseert een serie actuele workshops voor ondernemers. Ondernemende alumni kunnen hier hun kennis over een aantal onderwerpen bijspijkeren. Voor het komende kwartaal staat een drietal trainingen op het programma: Het schrijven en uitvoeren van een accountplan (21 januari / 4 februari), Social Networking (18 februari) en Scenario Planning (11 maart). Alle trainingen vinden plaats op de campus van de universiteit. Alumni ontvangen tien procent korting. Voor meer informatie of om aan te melden kunt u contact opnemen met Jessica van den Bosch:

7 Modern society 10: rec column corien prins foto: erik van de Burgt Grenzen aan digitale identificatie Al eens gehoord van uw digitale identiteit? Dat zijn uw pincode, uw Burger Service Nummer, uw DigiD of de biometrische kenmerken van uw vingers in het nieuwe paspoort. Maar het zijn ook uw wachtwoorden bij het inloggen. Stuk voor stuk unieke kenmerken, waarmee derden kunnen vaststellen of u het echt bent. Meer en meer bedrijven, overheden en andere organisaties verlangen dat u een digitale identiteit overlegt. En de vraag is dan natuurlijk waar de grens ligt. Mag Albert Heijn zomaar een betaalvorm ontwikkelen waarbij gebruik wordt gemaakt van digitale herkenning van de kenmerken van uw vinger? Mag een zwembad, zoals in Tilburg, datzelfde doen om de toegang te regelen? Of moet de overheid haar verantwoordelijkheid nemen en maar eens paal en perk aan zulke praktijken stellen? Voor de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid heb ik hier onderzoek naar gedaan, samen met het Platform voor de InformatieSamenleving (ECP-EPN). Daarbij mocht ik gebruik maken van de diensten van het instituut CentERdata van Tilburg University. Een onderzoekspanel kreeg een groot aantal vragen voorgelegd over de rol van de overheid bij het bewaken van digitale identiteit. En daar kwamen opvallende antwoorden uit. Uit de enquête blijkt overduidelijk dat burgers vinden dat het gebruik van de vingerafdruk voor identificatiedoeleinden beperkt moet blijven tot de overheid. Opmerkelijk is ook dat ze, bij de bescherming van hun digitale identiteit, een veel actiever beleid van de overheid verwachten dan nu het geval is. Verder vrezen burgers de gevolgen van een bredere verspreiding van het Burger Service Nummer (BSN) en biometrie. Data in het huidige paspoort worden bijvoorbeeld vaak gekopieerd. En persoonsgegevens, zoals het BSN, komen terecht in allerlei bestanden van bedrijven en instellingen. De enquête brengt nog meer aan het licht. Bijvoorbeeld over het zoeken naar persoonlijke gegevens op Hyves en Marktplaats door instanties als de politie en de Belastingdienst. Burgers vinden dat de politie dat zeker mag doen, maar met dergelijke praktijken van de Belastingdienst hebben ze moeite. Laat ik hier afronden met nog een laatste uitkomst. We horen zo vaak de retorische vraag: ik heb toch niets te verbergen? En de panelleden van het onderzoek blijken inderdaad nauwelijks moeite te hebben met het gebruik van allerhande persoonsgegevens door de overheid. Maar dat impliceert niet dat ze een onvoorwaardelijk fiat geven. Burgers willen wel en meer dan nu het geval is van dezelfde overheid eenvoudige mogelijkheden krijgen om hun gegevens te kunnen inzien, te weten wie de informatie gebruikt en de mogelijkheid krijgen die te (laten) corrigeren. Kortom: voor wat, hoort wat. En dat moet de overheid dan ook maar eens serieus nemen... Corien Prins, Raadslid Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR), Hoogleraar Recht en Informatisering, Tilburg Institute for Law, Technology, and Society (TILT), Tilburg University

8 Foto: Charles Gullung scheiden n

9 until hoofdverhaal nieuwe stijl Direct na het ontstaan van de crisis scheidden echtgenoten minder vaak. Nu zit het aantal huwelijksontbindingen weer in de lift. Maar er zijn ook ontwikkelingen rond dit maatschappelijke fenomeen die minder conjunctuurgevoelig zijn. Kinderrechter Irene Hinfelaar ziet, in de periode na de flitsscheiding, steeds meer stellen kiezen voor professionele bemiddeling (mediation). En hoogleraar Paul Vlaardingerbroek is betrokken bij de ontwikkeling van online scheiden. Tekst: Jorrit Roerdinkholder

10 Halverwege het scheidingsfeestje laat de diskjockey tromgeroffel horen en schenken de obers gauw de champagneglazen van de naaste familieleden en beste vrienden vol. Dan strijkt de boze ex een lucifer aan en houdt die tegen haar trouwjurk. Als vlammen de jurk omhelzen, knalt het lied Vrijgezel van Benny Neyman uit de speakers. De aanwezigen joelen en zingen de tekst mee. De vrouw, die een sjerp draagt met Just Divorced erop, voelt zich nu echt verlost van haar getroebleerde relatie. Als we de bladen mogen geloven, schijnt een divorce party een nieuwe trend te zijn. Maar niet iedereen ziet het nut van het vieren van de mislukking van je huwelijk. Kinderrechter en alumna Irene Hinfelaar (Nederlands Recht, 1990) van de rechtbank in Breda: Ik heb wel eens gehoord van zo n afscheidsborrel. Maar ik vraag me af: waarom ga je uit elkaar als je samen een feestje kunt geven? Het is goed om mensen te laten weten dat je in vrede uit Hoogleraar Familierecht Paul Vlaardingerbroek: Als een rechter meer tijd investeert in scheidingszaken komen er op termijn minder mensen terug in de rechtbank. elkaar gaat, maar niet met een feestje. Ook vind ik het vreemd om in je eentje te vieren dat je van de ellende af bent, want een rechterlijke uitspraak is absoluut geen garantie voor een prettig leven daarna. Veel mensen krijgen pas jaren later ellende, als er bijvoorbeeld een nieuwe partner in het spel komt. Dan eindigen ze alsnog bij de rechtbank voor de alimentatie, het huis of de kinderen. Zakelijke redenen Een overwinningsfeestje van een van de partners lijkt hoogleraar Familierecht aan Tilburg University, Paul Vlaardingerbroek ook niet zo zinvol. Maar een borrel waar scheidende mensen vertellen dat ze graag contact houden met de vrienden, kennissen en familie vindt hij wel een belangrijke ontwikkeling. Je beseft dat je elkaar na het aflopen van een relatie niet moet haten, maar dat je op een goede manier uit elkaar kunt gaan. Dat voorkomt veel spanningen en treurigheid en het creëert rust en stabiliteit rond je scheiding. Zo kun je ook nadien elkaar en de wederzijdse schoonfamilie gewoon in de ogen kijken. Al jaren strandt gemiddeld een op drie huwelijken. Er is, afgezien van een lichte daling in de crisisperiode, een stabilisatie in het aantal huwelijksontbindingen op ruim dertigduizend per jaar en het aantal huwelijkssluitingen rond tachtigduizend. Vlaardingerbroek stelt dat mensen voornamelijk

11 trouwen uit liefde, niet uit zakelijke overwegingen. Vandaar dat men uit elkaar gaat als de liefde over is. In het begin van de crisis hebben meer mensen om zakelijke redenen gewacht met de echtscheidingsaanvraag, vanwege de hoge hypotheekschuld, de gedaalde huizenprijs, onzekerheid over banen en daardoor de alimentatie. Maar als mensen elkaar echt niet meer zien zitten, gaan ze toch wel uit elkaar. Flitsscheiding Begin vorig jaar schafte de regering, acht jaar na de introductie, de flitsscheiding af. Daarbij werd een huwelijk eerst omgezet in een geregistreerd partnerschap en dat werd vervolgens ontbonden. De overheid vond dat geen zorgvuldige scheiding, vooral als er kinderen bij betrokken waren, vertelt Hinfelaar. Nu komen alle echtscheidingszaken weer voor de rechtbank en zijn de waarborgen met name voor kinderen beter geregeld. Dat is een ontwikkeling waar ik blij mee ben. Scheidende ouders met jonge kinderen zijn nu verplicht een ouderschapsplan op te stellen. Daarin moeten ze de details van een omgangsregeling beschrijven en ze moeten daarover overleggen met hun kinderen. Als er een goed ouderschapsplan is en een gezamenlijk scheidingsverzoek, hoeft het niet op een zitting aan te komen. We roepen wel altijd de kinderen ouder dan twaalf jaar op om hun mening te vragen over het afgesproken ouderschapsplan. Volgens Hinfelaar huldigen rechters de afgelopen tien jaar in toenemende mate het standpunt: als je samen kunt trouwen, moet je ook samen uit elkaar kunnen gaan. Een rechter probeert de partijen vrijwel altijd zelf afspraken te laten maken, vaak met behulp van een mediator. Als dat niet lukt, moet je als rechter knopen doorhakken, maar het mooiste is als ze het zelf regelen. Een beslissing van de rechter geeft altijd een van de partijen het gevoel te hebben gewonnen en de andere juist niet. Cijfers ken ik niet, maar je kunt voorzichtig zeggen dat het eind van de flitsscheiding heeft geleid tot meer mediation en een verschuiving van eenzijdige naar gezamenlijke scheidingsverzoeken. De nieuwe aanpak lijkt ook minder tot conflicten te leiden, maar de wet is nog pril dus is er een kans dat mensen op termijn alsnog problemen krijgen. Haatmails De laatste tien jaar hebben mensen veel geleerd van Hoefnagels en MacGillivray, de grondleggers van mediation in Nederland, vertelt Vlaardingerbroek. Bijvoorbeeld dat jouw scheidingsbereidheid niet betekent dat de ander er ook aan toe is. En dat als je wilt scheiden je dat persoonlijk doet en met een motivatie. Dat is van wezenlijk belang om goed uit elkaar te kunnen. Driekwart van de scheidende echtparen slaagt daar in, met een goede oplossing voor de kinderen, zonder haatmails en stalking. Langzaam raakt men ervan doordrongen dat een vechtscheiding niemand blij maakt, zeker de kinderen niet. Het doel van een mediator is om de partijen op een lijn te krijgen. We hebben nu omgangsregelingen, ouderschapsplannen en het recht op alimentatie, dus er is het nodige verbeterd voor de kwaliteit van de betrokkenen. Veel mediation eindigt met de afspraak dat bij nieuwe conflicten partijen eerst de weg van mediation bewandelen en niet direct naar de rechter stappen. De overheid heeft er in toenemende mate in geïnvesteerd door ruziënde koppels een mediationaanbod te doen, dat te faciliteren en het gedeeltelijk te betalen. Waarom? De samenleving is gebaat bij stabiliteit en moet echtelijke problematiek bij burgers zien te voorkomen, want die leidt tot onrust, spanning, geestelijke en lichamelijke klachten en geweld. Stabiliteit vermindert latere conflicten, procedures, leed en daardoor een beroep op sociale voorzieningen. En je creëert een gelukkigere samenleving. De afgelopen vijf jaar heeft mediation ook binnen de rechtbank een enorme vlucht genomen. Er treden steeds meer advocaten toe tot de vereniging van familierechtadvocaten, de scheidingsbemiddelaars. De extra kwalificatie advocaat-mediator geeft veel emplooi en status. Hopeloze gevallen Mensen moeten op tijd nadenken over hoe ze zaken willen regelen als ze ooit gaan scheiden, adviseert Hinfelaar. Als het nog goed gaat, kun je daar samen in alle rust en redelijkheid over praten. Tijdens mijn werk als rechter hebben mensen soms zoveel ruzie dat de stoelen door de zaal vliegen. Dan denk ik: hoe kan dit? Jullie hebben toch ooit van elkaar until hoofdverhaal 'Je beseft dat je elkaar na het aflopen van een relatie niet moet haten, maar dat je op een goede manier uit elkaar kunt gaan. Dat voorkomt veel spanningen en treurigheid en het creëert rust en stabiliteit rond je scheiding.' Rechter en alumna Irene Hinfelaar: Je kunt voorzichtig zeggen dat het eind van de flitsscheiding heeft geleid tot meer mediation en een verschuiving van eenzijdige naar gezamenlijke scheidingsverzoeken. De nieuwe aanpak lijkt ook minder tot conflicten te leiden

12 Crisis zorgde even voor minder scheidingen In 2009 heeft de Nederlandse rechter huwelijken ontbonden. Dit zijn er iets minder dan een jaar eerder, toen er echtscheidingen werden uitgesproken. De daling is tijdelijk, want in het eerste halfjaar van 2010 is het aantal echtscheidingsprocedures weer toegenomen. Toen lag het aantal uitgesproken echtscheidingen acht procent hoger dan een jaar eerder. Bron: CBS gehouden? Mijn grootste uitdaging is om te bekijken waar mensen het nog wél over eens zijn. Vaak is dat meer dan mensen zelf denken op dat moment. Ik kan overigens niemand verplichten tot mediation. Als een van de twee of allebei niet willen dan moet ik een uitspraak doen. Voor mijn gevoel zijn er gelukkig minder zaken waarin er drama is, zeker nu ouders van alles samen moeten regelen. Volgens Vlaardingerbroek verloopt een kwart van de echtscheidingszaken moeilijk en vijf procent ontzettend lastig. Denk aan kinderen die hun andere ouder niet meer mogen zien of incestinsinuaties, bijna hopeloze gevallen, soms zelfs met dodelijke afloop als een ex-partner de kinderen of zijn ex vermoordt. De lastige gevallen zie je met de opkomst van mediation niet slinken, want zulke mensen willen vaak geen stap meer doen om afspraken te maken. Ik denk dat je dan toch mediation moet proberen, want dat is de enige manier om later voor jezelf en je kinderen nog wat te betekenen. Ik vind het de plicht van een advocaat om zijn uiterste best te doen mensen tot een gezamenlijk gesprek te bewegen, misschien zelfs onder dwang. Online scheiden Op zoek naar verbetering deed Vlaardingerbroek onderzoek naar rechters die drie in plaats van de gebruikelijke tien scheidingzaken per dag behandelden. De rechters waren beter voorbereid en hadden meer tijd. Mensen waardeerden dat enorm en zagen in dat ze vanwege de kinderen met elkaar verder moesten. Als je meer tijd investeert, krijg je op termijn minder zaken terug bij de rechtbank. Door snel dingen af te handelen, blijven mensen in het conflict steken. Dat rechters dagelijks veel zaken doen, is kortetermijnbeleid. Extra overheidsgeld voor de rechterlijke macht en de mediationpraktijk kan het scheidingsrecht sterk verbeteren. Er is nog een ander project waarmee Vlaardingerbroek probeert bij te dragen aan het soepeler verloop van echtscheidingen. Hij is betrokken bij Op deze site kunnen mensen informatie vinden (en overleggen) als ze absoluut niet meer met elkaar willen praten of moeite hebben om de eerste stap te zetten. Het is een hulpmiddel om weer in gesprek te komen, zegt de hoogleraar. Dat is beter dan een rechter knopen laten doorhakken waardoor er altijd een en soms twee verliezers zijn. Via de website vertel je elkaar hoe je aankijkt tegen je huwelijk, dat je uit elkaar wilt gaan en wat je daarvoor geregeld wilt zien. Partners kunnen elkaar online voorstellen sturen en die beoordelen en aanpassen. Mensen die daarin slagen, kunnen naar een advocaat gaan en zeggen dat ze het op de overeengekomen manier willen regelen. Op deze manier kun je problemen op lange duur voorkomen, voorspelt Vlaardingerbroek. Je hebt ook financieel voordeel omdat je maar één advocaat gebruikt om het echtscheidingsplan in te dienen. Ook kun je sneller naar de kern van de zaak en daarmee het aantal uren minimaliseren dat een advocaat voor je werkt. Nu we zes weken in de lucht zijn, werken een paar honderd mensen met het echtscheidingsplan. Je kunt dus stellen dat het in een behoefte voorziet. Niet te makkelijk Hinfelaar vindt het beter dat je rond de tafel gaat zitten en de onderwerpen bespreekt, als je nog kunt communiceren. Dan kun je rechtstreeks op elkaar reageren. De toegevoegde waarde van zo n website is wel dat mensen goede informatie hebben over wat ze allemaal moeten regelen, overwegen en bespreken. Online scheiden heeft iets zakelijks en dat past niet. Je kunt de emoties beter aangaan, anders wordt het risico op latere escalatie alleen maar groter. Scheiden moet niet te gemakkelijk zijn, maar een uiterste redmiddel. Zeker als er kinderen bij zijn, omdat het voor hen uiteindelijk niet de beste oplossing is. Desondanks is het een gunstige ontwikkeling dat mensen meer voor zichzelf durven opkomen en het minder belangrijk vinden om bij elkaar te blijven voor de kinderen. Je kunt je afvragen of het nog wel zo van deze tijd is dat mensen die trouwen elkaar beloven dat ze voor de rest van hun leven bij elkaar blijven. Scheiden is meer maatschappelijk geaccepteerd, al is het iets dat bij kinderen nooit gewoon zal worden

13 column Ad Vingerhoets Traankracht foto: erik van de Burgt Mario Been in tranen na de onthutsende 10-0 nederlaag van Feyenoord tegen PSV. Een CDA-congres waar tal van prominenten het niet droog houden. We kijken niet meer op van huilende gezagsdragers op de televisie. Dat was wel anders een kleine dertig jaar geleden. Op 26 april 1981 barstte Hans Wiegel tijdens AVRO s Vragenvuur in tranen uit. De VVD-leider, die een jaar eerder zijn vrouw had verloren, huilde nadat hem een kritische vraag was gesteld over het weduwen- en wezenpensioen. Interviewer Jaap van Meekren bood vervolgens zijn excuses aan. In die tijd hoorden tranen nog niet thuis op televisie. De Amerikaan Edmund Muskie had zich in 1972 zelfs uit de voorverkiezingen voor president moeten terugtrekken, na een huilbui ten overstaan van de pers. Toch is het niet zo dat tranen taboe zijn voor ambtsdragers. Julius Caesar was een huilebalk, Winston Churchill stond bekend als the most weepy politician of all times en ook vader en zoon Bush lieten publieke waterlanders. Met haar bruidstranen deed prinses Maxima prompt alle kritiek op haar persoon verstommen. En George W. Bush had de grootste populariteit toen hij tranen plengde tijdens een toespraak na de aanslagen op het World Trade Center. Het draait dus blijkbaar niet om de tranen op zich. Maar waar dan wel om? Essentieel is in ieder geval timing. Huilen op het juiste moment is een heel krachtig signaal dat bij uitstek wordt gezien als oprecht en eerlijk. Want we associëren huilen met positieve waarden als gevoelig, empathisch en echt. Daar staat tegenover dat de delicate balans ook naar de andere, negatieve, kant kan doorslaan. Dan associëren we huilen met manipulatief, emotioneel labiel, ongeschikt voor zijn of haar positie. Bij de beoordeling of tranen wel of niet oprecht zijn, laat het publiek meewegen of het de situatie gepast vindt. En ook de persoon van de huiler speelt een rol. Van personen die normaal bekend staan als krachtig en stabiel wordt huilen beter geaccepteerd. Iemand die zich zeer bewust toonde van de kracht van de traan, was de Amerikaanse opperbevelhebber tijdens de eerste Irak-oorlog, Norman Bear Schwarzkopf. Tijdens een interview plengde hij tot verbijstering van een verbouwereerde interviewster ook tranen. Een generaal, een held, die een potje gaat zitten janken op TV! Schwarzkopf legde heel fijntjes uit hoe het precies zat. Timing! Uiteraard moet een generaal niet huilen als hij zijn manschappen de oorlog in stuurt; dan moet hij stoer en vastberaden zijn. Maar, zo betoogde de generaal, als ik samen met mijn manschappen kerstavond doorbreng en velen missen hun gezin, dan huil ik mee. Dan is er de verbondenheid die door tranen nog eens wordt geaccentueerd. Ik denk dat hij het helemaal bij het rechte eind heeft. Tranen hebben een sociaal bindende functie. Ze verbinden de moeder die voor haar huilende baby wil zorgen. Ze temperen eventuele agressie van buitenstaanders tegen het kind wie valt nu een zwak iemand aan? Verzorging, sociale binding en reductie van agressie, dat blijven naar mijn mening de belangrijke functies van tranen gedurende het hele leven. En daarnaast zijn er nog onze sentimentele tranen, die we met name op voelen komen als we zien dat het recht zegeviert of als iemand iets goeds doet voor een ander dat gaat dus vooral over belangrijke morele thema s. Kortom: bij de evolutie van de mens tot de ultrasociale soort die we zijn, hebben tranen een essentiële rol gespeeld. En die is nog niet uitgespeeld Hoogste tijd dat tranen de waardering krijgen die ze verdienen. Tranen horen bij de mens, ook bij mensen met autoriteit! Ad Vingerhoets, hoogleraar emoties en welbevinden Tilburg University en schrijver van het boek Tranen, waarom mensen huilen

14

15 until we meet again Hans Geleijnse (links) en Maurice Ackermans (rechts) De rector barstte in snikken uit Hans Geleijnse en Maurice Ackermans waren, als voorzitter van de universiteitsraad en hoofd Voorlichting, nauw betrokken bij `Brabant strijdt voor zijn universiteit. Dat was de succesvolle protestactie tegen de dreigende sluiting van Letteren en Psychologie in Bijna een kwart eeuw later blikken de twee terug. Ineens wist Nederland dat er in Tilburg een universiteit was. Tekst: Jan Boelhouwer September 1986 Ackermans: Het sloeg in als een bom. Met Selectieve Krimp en Groei, een bezuinigingsoperatie van het ministerie van Onderwijs, werd geen enkele universiteit zo hard getroffen als de Tilburgse. De enige die vooraf was geïnformeerd, was rector Ruud de Moor. Die heeft het drie weken onder de pet gehouden tot het moment dat eind september 1986 alle decanen, diensthoofden en de leden van het presidium van de universiteitsraad s ochtends in alle vroegte waren opgetrommeld in de Portrettenzaal. Geleijnse: Het was een emotionele bijeenkomst. Ruud de Moor lichtte de plannen toe. Die kwamen neer op sluiting van zowel de Letterenfaculteit als de Tilburgse psychologieopleiding. Verder moest twintig procent administratief personeel verdwijnen. Hoe erg de rector ontdaan was, bleek toen hij halverwege zijn toelichting in snikken uitbarstte

16 Actiecomité Geleijnse: De stemming was vanaf het allereerste moment strijdlustig. Er werd een actiecomité gevormd. En zelfs hoogleraren van wie je dat nooit zou verwachten, hesen zich in T-shirts met strijdleuzen. De dag na de bekendmaking was er een grote manifestatie in de aula van de toenmalige KUB. Daar hield onder andere de Tilburgse burgemeester Letschert een vlammend betoog voor het behoud van de universiteit in zijn huidige omvang. Stad en land werden afgereisd om de aandacht op de getroffen universiteit te vestigen. De psychologen huurden olifanten en kamelen van een toevallig in de stad bivakkerend circus om daarmee op koopavond een optocht door de Tilburgse binnenstad te houden, inclusief toespraken op een geïmproviseerd podium midden op de Heuvel. Onder aanvoering van Commissaris van de koningin Dries van Agt - die ook lid was van het stichtingsbestuur van de universiteit debatteerden de Brabantse Provinciale Staten over de kwestie. Dat debat werd door veel medewerkers en studenten bijgewoond en er ontstond al vrij snel het plan voor een mars in Den Haag. Manifestatie op het Binnenhof Ackermans: Alles was tot in de puntjes voorbereid. Tweeduizend medewerkers en studenten hadden zich opgegeven voor de tocht met veertig autobussen naar Den Haag. Het NOS Journaal zat in de eerste bus. Alle media waren uitgerukt en de stoet trok van het Malieveld naar het Binnenhof. Iedereen had een rode ballon met de tekst `Brabant strijdt voor zijn universiteit. Ik had de toga en de baret van de rector meegenomen, hoewel hij had laten weten die onder geen beding aan te willen trekken tijdens zijn geplande toespraak op het Binnenhof. Net voordat hij het podium opklom, deed ik hem zijn toga om. En het leverde beelden op die de volgende dag in vrijwel alle kranten op de voorpagina stonden. Geleijnse: Aan het eind van de demonstratie werden duizenden ballonnen opgelaten die het beeld completeerden. En uiteindelijk liet het massale protest de politiek niet onberoerd. De bezuinigingen werden grotendeels ongedaan gemaakt. Met Nijmegen werden afspraken gemaakt over meer en beter samenwerken. Dat nam de minister de wind uit de zeilen. Ik had de toga en de baret van de rector meegenomen, hoewel hij had laten weten die onder geen beding aan te willen trekken op het Binnenhof. Net voordat hij het podium opklom, deed ik hem zijn toga om

17 until we meet again 'Iedereen had een rode ballon met 'Brabant strijdt voor zijn universiteit'. Na afloop werden de duizenden ballonnen opgelaten.' Met de blik van nu Geleijnse: Achteraf kun je constateren dat de universiteit veel baat heeft gehad bij de operatie en de daaruit voortvloeiende strijd tegen de bezuinigingen. Want in een klap werd duidelijk dat de universiteit wel erg naar binnen gekeerd was. Ze had nauwelijks vrienden in de boze Haagse buitenwereld en ook geen enkel idee welke studenten in Tilburg waren afgestudeerd. Het jaar 1986 was de aanzet tot het organiseren van de alumni in de Vrienden van Cobbenhagen, inclusief de voorloper van het blad waar dit interview in komt te staan. Er kwam veel meer nadruk op de kwaliteit van onderwijs en onderzoek, het beleid werd er op gericht nationaal maar ook internationaal te excelleren. De contacten met de politiek en de (Haagse) besluitvormers werden beter georganiseerd. Tot 1986 was er nauwelijks aandacht geweest voor communicatie en publiciteit om de universiteit te profileren. De gevoerde acties hadden dankzij de enorme media-aandacht tot gevolg dat heel Nederland ineens wist dat er in Tilburg een universiteit was. Ook de steun van in het bijzonder de economische faculteit is van doorslaggevend belang geweest. Arie Kapteyn hield niet op iedereen ervan te overtuigen dat overblijvende faculteiten Rechten en Economie geen bestaansrecht hadden binnen een zeer beperkte universiteit waar veel studenten zouden verdwijnen en talloze medewerkers moesten afvloeien

18

19 until feature Tilburg Sustainability Center De wetenschapper is de beste consultant Niemand minder dan Al Gore opende onlangs het Tilburg Sustainability Center. Hoe bijzonder is dit initiatief? Wat is het meer dan een bundeling van wat er al was met een groene strik eromheen? Milieujournalist en alumnus Pieter van den Brand neemt de alma mater de maat. Tekst: Pieter van den Brand e schrijft al bijna twintig jaar over duurzaamheid, milieu en natuur. Je hebt de wereldklimaatconferenties meegemaakt, te beginnen met die van Kyoto in De jaren daarop zag je de aandacht voor milieu en duurzaamheid eerst verslappen en vervolgens weer tot wedergeboorte komen. Met als onbetwist hoogtepunt in 2006 de film An Inconvenient Truth van Al Gore. Sindsdien laten duurzame ontwikkeling en zuinig omgaan met hulpbronnen zich niet meer van de agenda verdringen. Het nieuws dat de eigen alma mater zich op dit vlak gaat begeven, roept de vraag op hoe Tilburg zich gaat onderscheiden. Leiden heeft sinds jaar en dag een Centrum voor Milieuwetenschappen. Daar werd het instrument van de levenscyclusanalyse, bedoeld om de milieubelasting van een product uit te rekenen, vervolmaakt. En ook de universiteit van Utrecht en de VU Amsterdam kennen al centra voor duurzaamheid. Wat gaat Tilburg Sustainability Center (TSC) aan dit rijke pallet van duurzaamheidswetenschap en -onderwijs toevoegen? De nieuwsgierigheid is gewekt, tijd voor een hernieuwde kennismaking. Dennengeur De dichtbebouwde vroeger zo bosrijke campus heeft veel van haar ecologische uitstraling verloren, maar de dennengeur is onveranderd. Vanaf de vierde verdieping van de hoogbouw, nu het Koopmansgebouw geheten, is het uitzicht even lommerrijk als twee decennia geleden. De rijen naambordjes van hoogleraren in de vleugel van het TSC, duiden in elk geval op een fysieke bundeling van de duurzame expertise op de universiteit. Maar hoe staat het met de kernvraag: is het geheel meer dan de som der delen en wat maakt Tilburg de universiteit om dit onderwerp te claimen? Managing director Hilde Baert van het TSC ontvangt, heel toepasselijk, met biologische koffie. In een compostabel en klimaatneutraal bekertje, dat wel. Op de beker prijken, tussen groene blaadjes, de woorden: nature thanks you. De universiteit grossiert zelf ook in Engelstalige termen, zoals eerder in de lift al duidelijk werd

20 toen de bereikte etage in het Engels werd omgeroepen. De pay-off van de universiteit Understanding Society geeft in Baerts ogen goed invulling aan het doel van het TSC. Een per definitie maatschappelijk geëngageerd onderwerp als duurzaamheid past daar sterk in. In haar kamer hangt de duurzame top 100 van dagblad Trouw aan de muur. Van de vaderlandse milieuprominenten heeft een aantal, zij het indirect, een band met Tilburg. Zo geeft nummer twee, voormalig milieuminister Pieter Winsemius, in de hoedanigheid van hoogleraar het keuzevak management en duurzame ontwikkeling. De wetenschappers die officieel onder de vlag van het TSC actief zijn, opereren op het bonte palet van milieurecht tot duurzaam bankieren en beleggen. Het is een dynamisch proces. Er komen voortdurend wetenschappers bij, zegt Baert. De aantrekkingskracht van het TSC is volgens haar groot. Ze noemt Reyer Gerlagh. De hoogleraar milieueconomie en lid van het internationale panel van klimaatwetenschappers IPCC kwam over van het Engelse Manchester. De aantrekkingskracht van het Tilburg Sustainability Center is groot. Er komen voortdurend wetenschappers bij. Nadeel Wetenschappelijk directeur Aart de Zeeuw voegt zich bij ons. Hij zegde zijn deeltijdbaan aan de universiteit in Stockholm op, om voltijds terug te keren naar Tilburg. De Zeeuw is, net als Gerlagh, eveneens hoogleraar milieu-economie. Eigenlijk heb je wel een beetje gelijk, geeft hij toe dat de universiteit zich op populaire paden begeeft. Tegelijkertijd is dat niet vreemd. De financiële crisis is straks voorbij, maar het duurzaamheidsvraagstuk blijft. Het is een belangrijk thema waar de universiteit op in moet zetten. Een nadeel voor Tilburg, vindt De Zeeuw, is dat de universiteit geen natuurwetenschappen in huis heeft. We hebben geen ecologen om ons heen. Dat is belangrijk voor milieu-economen. Maar het betekent wel dat we voluit kunnen gaan voor de sociale kant. Dat moet je breed zien, van economie, recht en sociale wetenschappen tot ethiek. Op dat vlak verwacht ik een prima rol te kunnen spelen. We kunnen inzicht geven in het verleggen van financiële stromen richting duurzaamheid. Niet alleen milieu-economen zijn met het klimaat bezig. Er is duidelijk interesse bij juristen. Er leven volop vragen. Heeft de mens niet een fundamenteel recht op schone lucht? We merken dat het interessant is met elkaar te discussiëren. Een kruisbestuiving die ook nog eens erg leuk is. De kracht van het TSC is juist dat multidisciplinaire karakter, vult Baert aan. Andere universiteiten hebben toch een eenzijdigere blik. Wij bundelen de kennis van economen, juristen, sociologen en psychologen. Waar we een speerpunt van gemaakt hebben, is die kennis naar de samenleving te brengen. Duurzaamheidsbalans Dat het geen automatisme is dat die kennis ook gaat landen, leren de ervaringen die Tilburg had met een eerder duurzaamheidscentrum. De universiteit kende namelijk tien jaar lang een netwerkorganisatie onder de naam Telos. Dit zelfstandige universiteitsonderdeel, inmiddels onderdeel geworden van het TSC, had zijn basis in de samenwerking met externe partijen als de Technische Universiteit Eindhoven en de provincie. Telos was haar tijd vooruit met de ontwikkeling van de Duurzaamheidsbalans, een succesvol meetinstrument dat gretig aftrek vindt bij overheden in de regio. In de jubileumbundel lezen we echter ook kritiek. De universiteit zou maatschappelijk georiënteerd onderzoek minder hoog wegen dan fundamenteel onderzoek. En de provincie, overigens nog steeds de grootste opdrachtgever van Telos, vond de Tilburgse wetenschappers maar arrogant. De drempel tussen pure wetenschap en samenleving bleek daardoor moeilijk te slechten. Baert benadrukt daar beslist voor te zullen waken. We ontplooien volop activiteiten naar buiten toe. We hebben al bijeenkomsten met bedrijven georganiseerd over duurzaam bankieren, duurzame beleidsmaatregelen, klimaatverandering en duurzame veeteelt. We praten actief met bedrijven over wat zij nodig hebben. We willen onze kennis tastbaar maken. Regionaal hebben we al een goede basis. Via Telos zijn we niet alleen actief in Brabant, maar ook in Friesland en Utrecht. De Zeeuw erkent dat het niet handig is beleidsmakers of ondernemers met wiskundige modellen te bedienen. Dat zal niet werken. Je moet vooral veel praten en samenwerken. Ik ben ervan overtuigd dat het maatschappelijk veld veel baat heeft bij onze kennis. Het meest waardevol zijn adviezen die wetenschappelijk gefundeerd zijn. De wetenschapper is de beste consultant. Wetenschap is innovatief en creatief en lijdt niet onder de waan van de dag

Alumnitijden. 5 Juni 2013. Tijd voor een nieuwe koers PARSTEMPUS.NL. Bezoek voor actuele informatie onze website www. parstempus.nl.

Alumnitijden. 5 Juni 2013. Tijd voor een nieuwe koers PARSTEMPUS.NL. Bezoek voor actuele informatie onze website www. parstempus.nl. Nummer 5 Juni 2013 Alumnitijden Tijd voor een nieuwe koers Na een vliegende start van de vereniging met al snel veel leden, website, nieuwsbrief, goed bezochte alumnidag en workshops, zijn de activiteiten

Nadere informatie

Welkom in Tilburg! Intro Guide zomer 2013. Academisch jaar 2013-2014. School of Economics and Management

Welkom in Tilburg! Intro Guide zomer 2013. Academisch jaar 2013-2014. School of Economics and Management Welkom in Tilburg! Intro Guide zomer 2013 Academisch jaar 2013-2014 School of Economics and Management Inhoud Welkom op Tilburg University 5 Introductieperiode 6 Verplichte Studie Introductie Dag 7 TOP

Nadere informatie

Welkom in Tilburg! Introductiegids zomer 2014. Academisch jaar 2014-2015. Mentorship System Tilburg School of Economics and Management

Welkom in Tilburg! Introductiegids zomer 2014. Academisch jaar 2014-2015. Mentorship System Tilburg School of Economics and Management Welkom in Tilburg! Introductiegids zomer 2014 Academisch jaar 2014-2015 School of Economics and Management Mentorship System Tilburg School of Economics and Management Inhoud Welkom op Tilburg University

Nadere informatie

Postzegel. niet nodig. Antwoordnummer 60584. Universiteit van Tilburg. 5000 WB Tilburg. Telos

Postzegel. niet nodig. Antwoordnummer 60584. Universiteit van Tilburg. 5000 WB Tilburg. Telos Telos Universiteit van Tilburg Antwoordnummer 60584 5000 WB Tilburg Postzegel niet nodig Bereikbaarheid Het Gebouw Tias herkent u als het zeven etages tellende gebouw van witte bakstenen op de campus van

Nadere informatie

Uitspraken kinderen van Aruba Voordat de voorzitter overgaat tot de discussie, vertelt hij eerst nog iets meer over het rapport van UNICEF.

Uitspraken kinderen van Aruba Voordat de voorzitter overgaat tot de discussie, vertelt hij eerst nog iets meer over het rapport van UNICEF. Symposium Koninkrijkskinderen Verslag workshop Aruba 23 mei 2013 Voorzitter: Glenn Thodé Columnist: Hellen van der Wal Aantal deelnemers: Circa 25 Opening De workshop wordt geopend door voorzitter Glenn

Nadere informatie

Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015

Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015 Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015 Tijd 09.15 09.45 Je bent op de Open dag, wat nu? Personal welcome international visitors 10.00 10.45 Je bent op de

Nadere informatie

U schrijft ook dat wij Belgen bang zijn voor elkaar. Hoezo?

U schrijft ook dat wij Belgen bang zijn voor elkaar. Hoezo? Wablieft praat met Paul Verhaeghe De maatschappij maakt mensen ziek Materieel hebben we het nog nooit zo goed gehad. De meesten van ons hebben een inkomen, een dak boven ons hoofd Toch voelen veel mensen

Nadere informatie

Kan dat? Ook als je het van huis uit niet zo hebt meegekregen?

Kan dat? Ook als je het van huis uit niet zo hebt meegekregen? Omdat je je kennis wilt delen, nieuwe klanten wilt werven, politiek of maatschappelijk gezien een boodschap wilt overbrengen, je onderneming wilt promoten. Redenen genoeg om een sterke spreker te willen

Nadere informatie

Economie en Bedrijfseconomie. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde

Economie en Bedrijfseconomie. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Economie en Bedrijfseconomie Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde ( FEWEB) Opbouw van studie door prof. dr. Henri de Groot (programmadirecteur)

Nadere informatie

Hebt u een klacht? Waar kunt u terecht als u niet tevreden bent?

Hebt u een klacht? Waar kunt u terecht als u niet tevreden bent? Hebt u een klacht? Waar kunt u terecht als u niet tevreden bent? In het Havenziekenhuis doen wij er alles aan om u tijdens uw verblijf in het ziekenhuis zo goed mogelijk te behandelen, te verzorgen en

Nadere informatie

De gelijkenis van de verloren zoon.

De gelijkenis van de verloren zoon. De gelijkenis van de verloren zoon. Eerst lezen. Daarna volgen er vragen en opdrachten. Gelijkenissen Toen de Heere Jezus op aarde was, heeft Hij gelijkenissen verteld om de mensen veel dingen te leren.

Nadere informatie

Studieloopbaan en Loopbaanorientatie. Nieke Campagne Studenten Loopbaan Service Universiteit Leiden

Studieloopbaan en Loopbaanorientatie. Nieke Campagne Studenten Loopbaan Service Universiteit Leiden Studieloopbaan en Loopbaanorientatie Nieke Campagne Studenten Loopbaan Service Universiteit Leiden Programma - Wat kan er in de opleiding - Hoe kies je? - Loopbaan oriëntatie en Studieloopbaankeuzes, binnen

Nadere informatie

REBO Carrière Symposium 2011

REBO Carrière Symposium 2011 PERIKLES REBO Carrière Symposium 2011 Studievereniging Perikles REBO Carrièresymposium REBO Carrièresymposium Onder de huidige studenten ontstaat steeds meer het besef dat zij zich niet kunnen beperken

Nadere informatie

Mijn ouders zijn gescheiden en nu? Een folder voor jongeren met gescheiden ouders over de OTS en de gezinsvoogd

Mijn ouders zijn gescheiden en nu? Een folder voor jongeren met gescheiden ouders over de OTS en de gezinsvoogd Mijn ouders zijn gescheiden en nu? Een folder voor jongeren met gescheiden ouders over de OTS en de gezinsvoogd 1 Joppe (13): Mijn ouders vertelden alle twee verschillende verhalen over waarom ze gingen

Nadere informatie

Jaargang 3 nummer 1 Mei 2013

Jaargang 3 nummer 1 Mei 2013 Jaargang 3 nummer 1 Mei 2013 BESTE ALUMNI, Aan het begin van 2013 kijken we terug op twee mooie jaren waarin NOSO weer langzaam opbloeide. Na deze taak volbracht te hebben vonden Manon, Jeffrey en Bram

Nadere informatie

Presentatoren en dagvoorzitters

Presentatoren en dagvoorzitters Presentatoren en dagvoorzitters Het aan elkaar praten van een programma wordt vaak onderschat. Het inhuren van een professionele presentator of dagvoorzitter is van onschatbare waarde voor de structuur

Nadere informatie

Welkom in Tilburg! Introductiegids zomer 2015. Academisch jaar 2015-2016. Mentorship System Tilburg School of Economics and Management

Welkom in Tilburg! Introductiegids zomer 2015. Academisch jaar 2015-2016. Mentorship System Tilburg School of Economics and Management Welkom in Tilburg! Introductiegids zomer 2015 Academisch jaar 2015-2016 School of Economics and Management Mentorship System Tilburg School of Economics and Management Welkom in Tilburg! Introductiegids

Nadere informatie

Shoeby Fashion groeit gestaag STARTERS THEMA. Dé marktplaats voor de samenwerkende ondernemer. www.franchiseplus.nl. losse nummers 6,75

Shoeby Fashion groeit gestaag STARTERS THEMA. Dé marktplaats voor de samenwerkende ondernemer. www.franchiseplus.nl. losse nummers 6,75 www.franchiseplus.nl 16e jaargang nummer 2 april 2008 losse nummers 6,75 Dé marktplaats voor de samenwerkende ondernemer THEMA STARTERS Shoeby Fashion groeit gestaag In dit nummer: Bestaande vestiging

Nadere informatie

BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG

BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG STUDENTEN DOEN UITSPRAKEN OVER DE ACADEMISCHE WERELD, HET VAKGEBIED EN HET BEROEPENVELD.. onderzoek niet zo saai als ik dacht werken in

Nadere informatie

CHALLENGE DAY St.-Jozefmavo 13/14 november 2013

CHALLENGE DAY St.-Jozefmavo 13/14 november 2013 CHALLENGE DAY St.-Jozefmavo 13/14 november 2013 Vlaardingen 25-11-2013 Beste sponsoren Een week geleden heeft Challenge Day plaats gevonden. We kijken terug op twee zeer succesvolle dagen waar de leerlingen,

Nadere informatie

Nie uwsb rie f Stichting OE R S T I C H T I N G O N D E R W I J S E V A L U A T I E R A P P O R T J A A R G A N G 4, NR. 3 ( M A A R T 2 0 1 1 )

Nie uwsb rie f Stichting OE R S T I C H T I N G O N D E R W I J S E V A L U A T I E R A P P O R T J A A R G A N G 4, NR. 3 ( M A A R T 2 0 1 1 ) Nie uwsb rie f Stichting OE R S T I C H T I N G O N D E R W I J S E V A L U A T I E R A P P O R T J A A R G A N G 4, NR. 3 ( M A A R T 2 0 1 1 ) Nieuwsbrief Stichting OER Stichting Onderwijs Evaluatie

Nadere informatie

EXCLUSIEVE UITNODIGING CONVENTIE SITTING IS KILLING

EXCLUSIEVE UITNODIGING CONVENTIE SITTING IS KILLING SITTING IS KILLING EXCLUSIEVE UITNODIGING CONVENTIE SITTING IS KILLING Hoe kunnen fitnessclubs de ledengroei vergroten door in te spelen op dit actuele onderwerp? Zaterdag 17 oktober 2015 13.00 18.00 uur

Nadere informatie

Actueel beleidsplan. Stichting Vrienden van Hubrecht Instituut 2014-2016

Actueel beleidsplan. Stichting Vrienden van Hubrecht Instituut 2014-2016 Stichting Vrienden van het Hubrecht Instituut Actueel beleidsplan Stichting Vrienden van Hubrecht Instituut E vrienden@hubrecht.eu 2014-2016 1.1 Inleiding Naar aanleiding van het uitgevoerde onderzoek

Nadere informatie

Het is de familieblues. Je kent dat gevoel vast wel. Je zit aan je familie vast. Voor altijd ben je verbonden met je ouders, je broers, je zussen.

Het is de familieblues. Je kent dat gevoel vast wel. Je zit aan je familie vast. Voor altijd ben je verbonden met je ouders, je broers, je zussen. De familieblues Tot mijn 15e noemde ik mijn ouders papa en mama. Daarna niet meer. Toen noemde ik mijn vader meester. Zo noemde hij zich ook als hij lesgaf. Hij was leraar Engels op een middelbare school.

Nadere informatie

COLLEGEREEKS BOEKEN DIE SPREKEN! 11 oktober Yolanda Eijgenstein

COLLEGEREEKS BOEKEN DIE SPREKEN! 11 oktober Yolanda Eijgenstein COLLEGEREEKS BOEKEN DIE SPREKEN! 11 oktober Yolanda Eijgenstein Boeken die spreken! Yolanda Eijgenstein, Zakenvrouw van het Jaar 1997, presenteert op kleurrijke wijze haar managementfilosofie. Haar motto

Nadere informatie

Alumnitijden. 2 December 2010 ALUMNIDAG GESLAAGD! PARSTEMPUS.NL. Bezoek voor actuele informatie onze website www. parstempus.nl.

Alumnitijden. 2 December 2010 ALUMNIDAG GESLAAGD! PARSTEMPUS.NL. Bezoek voor actuele informatie onze website www. parstempus.nl. Nummer December 010 Alumnitijden Nieuwsbrief voor afgestudeerde deeltijdstudenten van de deeltijdopleidingen Technische Bedrijfskunde, Facilitair Management, Logistiek & Economie en Logistiek & Technische

Nadere informatie

ASSET MARKETING COMMERCIAL NIGHT 19 APRIL 2016

ASSET MARKETING COMMERCIAL NIGHT 19 APRIL 2016 ASSET MARKETING Asset Marketing is een studievereniging van de Universiteit van Tilburg die zich richt op studenten en alumni met een interesse in marketing, marktonderzoek of communicatie. Met een ledenbestand

Nadere informatie

Nieuwsbrief voor Unicef vrijwilligers in de regio Leiden en omstreken. Allereerst de beste wensen voor een goed en gezond 2013!

Nieuwsbrief voor Unicef vrijwilligers in de regio Leiden en omstreken. Allereerst de beste wensen voor een goed en gezond 2013! Nieuwsbrief voor Unicef vrijwilligers in de regio Leiden en omstreken Beste Vrijwilligers, Allereerst de beste wensen voor een goed en gezond 2013! We hopen dat het een mooi UNICEF jaar wordt voor ons

Nadere informatie

Openingstijden Stadswinkels 2008

Openingstijden Stadswinkels 2008 Openingstijden Stadswinkels 2008 Openingstijden Stadswinkels 2008 René van Duin & Maaike Dujardin Centrum voor Onderzoek en Statistiek (COS) december 2008 In opdracht van Publiekszaken afdeling Beleid

Nadere informatie

Training Kom hoger in Google (SEO)

Training Kom hoger in Google (SEO) Training Kom hoger in Google (SEO) Meer klanten en omzet door een beter vindbare website Waarom is hoger scoren in Google belangrijk? Zoekmachines als Google spelen een essentiële rol op internet. Ze helpen

Nadere informatie

Ondersteuning en activiteiten voor mantelzorgers

Ondersteuning en activiteiten voor mantelzorgers 0 Ondersteuning en activiteiten voor mantelzorgers Workshops en bijeenkomsten Individuele begeleiding Mantelzorg, wat is dat? Je bent mantelzorger wanneer je de zorg voor een familielid of een bekende

Nadere informatie

Basistraining Gentle Teaching

Basistraining Gentle Teaching Nieuwsbrief Gentle Teaching augustus 2013 Duisternis kan duisternis niet verdrijven: alleen licht kan dat. Haat kan haat niet verdrijven: alleen liefde kan dat. Martin Luther King Jr., A Testament of Hope:

Nadere informatie

LAAT JE BEDRIJF GROEIEN DOOR HET INZETTEN VAN JE NETWERK!

LAAT JE BEDRIJF GROEIEN DOOR HET INZETTEN VAN JE NETWERK! LAAT JE BEDRIJF GROEIEN DOOR HET INZETTEN VAN JE NETWERK! In dit E-book leer je hoe je door het inzetten van je eigen netwerk je bedrijf kan laten groeien. WAAROM DIT E-BOOK? Veel ondernemers beginnen

Nadere informatie

REDENEN OM. Dankbaar TE ZIJN. Dirkje Evers

REDENEN OM. Dankbaar TE ZIJN. Dirkje Evers REDENEN OM Dankbaar TE ZIJN Dirkje Evers Er zijn vele kleine zegeningen die het leven de moeite waard maken. Leer de kleine dingen in het leven te waarderen. Het helpt je om een dankbaar hart te ontwikkelen

Nadere informatie

De actuele tafel 2012: actualiteitencolleges voor burgemeesters

De actuele tafel 2012: actualiteitencolleges voor burgemeesters De actuele tafel 2012: actualiteitencolleges voor burgemeesters Zeven woensdagen van 16.00 tot 20.00 uur: 18 april 23 mei 13 juni 5 september 19 september 31 oktober 12 december Crisis actueel: maatschappelijke

Nadere informatie

Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015

Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015 Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015 Tijd 09.15 09.45 Je bent op de Open dag, wat nu? Personal welcome international visitors 10.00 10.45 Je bent op de

Nadere informatie

Boek en workshop over het verlies van een broer of zus. Een broertje dood. Door Corine van Zuthem

Boek en workshop over het verlies van een broer of zus. Een broertje dood. Door Corine van Zuthem Het overlijden van een broer of zus is een ingrijpende gebeurtenis. Toch wordt het onderwerp in de rouwliteratuur doodgezwegen. Tot verbazing van Minke Weggemans. De pastoraal therapeute schreef er daarom

Nadere informatie

Arbeidsmarkt. Bedrijfskunde. Technische bedrijfskunde

Arbeidsmarkt. Bedrijfskunde. Technische bedrijfskunde wo bedrijfskunde Goede managers komen altijd aan de bak, ook in tijden van crisis. Maar nu het herstel tegen lijkt te vallen moet je wel voorbereid zijn op verrassingen. Veel bedrijfskunde-opleidingen

Nadere informatie

Naam opleiding: Technische Bestuurskunde. Toelating

Naam opleiding: Technische Bestuurskunde. Toelating Naam opleiding: Technische Bestuurskunde Toelating Is de studie moeilijk? Een studie aan de TU Delft is pittig, zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie gelijk vol voor gaat. Gas terugnemen

Nadere informatie

Cultuur is een eerste levensbehoefte

Cultuur is een eerste levensbehoefte 10 Cultuur is een eerste levensbehoefte Interview Tekst Kelly Bakker Foto s Tessa Wiegerinck Journalist, cultuurkenner en ondernemer in één Je stapt in die achtbaan en kan dan eigenlijk niet meer anders

Nadere informatie

Van financieel talent naar Public Business Controller

Van financieel talent naar Public Business Controller Kennis van de Overheid Van financieel talent naar Public Business Controller Talentprogramma voor jonge professionals Investeer in de toekomst van uw financiële afdeling Junior talenten kunnen een bijzondere

Nadere informatie

goede redenen voor het bezoeken van een zelfhulpgroep

goede redenen voor het bezoeken van een zelfhulpgroep 10 goede redenen voor het bezoeken van een zelfhulpgroep InTact Zelfhulp Zelfhulp is er voor jou. Deze informatie is voor alle mensen met een verslavingsprobleem, ongeacht welke verslaving en voor naasten

Nadere informatie

Ben jij een ondernemende samenwerker?

Ben jij een ondernemende samenwerker? Ben jij een ondernemende samenwerker? P1 Ben jij een ondernemende samenwerker? En zoek je het goede gezelschap van een groeiende formule? Jij wilt je eigen onderneming starten. Het liefst in een formule

Nadere informatie

Jong Talent Programma s

Jong Talent Programma s Kennis van de Overheid Jong Talent Programma s Investeer in de toekomst van uw organisatie Jong talent heeft de toekomst Ze zijn er gelukkig volop: jonge mensen die kiezen voor een carrière bij de overheid.

Nadere informatie

AMSTERDAM 2015-16 MASTER IN COACHING JE KAN ANDEREN PAS COACHEN ALS JE JEZELF KAN COACHEN

AMSTERDAM 2015-16 MASTER IN COACHING JE KAN ANDEREN PAS COACHEN ALS JE JEZELF KAN COACHEN AMSTERDAM 2015-16 MASTER IN COACHING JE KAN ANDEREN PAS COACHEN ALS JE JEZELF KAN COACHEN FEMKE DEKKER Voormalig roeister, driemaal actief op de Olympische Spelen Trainer Mentale Kracht bij de Politie

Nadere informatie

Consument minder ver dan retailer denkt De 10 retailtrends van 2013

Consument minder ver dan retailer denkt De 10 retailtrends van 2013 Consument minder ver dan retailer denkt De 10 retailtrends van 2013 accepteren en adapteren nieuwe diensten en technologieën steeds sneller. Zij zien vooral veel in het gebruik van een zelfscankassa, Click

Nadere informatie

Ervaringen van mensen met verstandelijke beperkingen of psychiatrische problemen met zelfstandig wonen en deelname aan de samenleving

Ervaringen van mensen met verstandelijke beperkingen of psychiatrische problemen met zelfstandig wonen en deelname aan de samenleving Een eigen huis.. Ervaringen van mensen met verstandelijke beperkingen of psychiatrische problemen met zelfstandig wonen en deelname aan de samenleving M.H. Kwekkeboom (red.) A.H. de Boer (SCP) C.van Campen

Nadere informatie

Voel je vrij en liefdevol 7 oefeningen

Voel je vrij en liefdevol 7 oefeningen Voel je vrij en liefdevol 7 oefeningen Soms voel je je gevangen door het leven. Vastgezet door de drukte, en beklemd in je eigen hoofd. Je voelt je niet vrij en je voelt geen liefde. Met deze tips breng

Nadere informatie

Internationaal convivium Groningen

Internationaal convivium Groningen Internationaal convivium Groningen Stichting Ruimzicht 1 biedt met het internationale convivium in Groningen onderdak aan buitenlandse en Nederlandse studenten tezamen. Een convivium is een woongemeenschap

Nadere informatie

Nieuwsbrief MTC december 2014

Nieuwsbrief MTC december 2014 Nieuwsbrief MTC december 2014 Afscheid van een tennisvriend Op 8 december 2014 is helaas veel te vroeg, ons sympathieke en altijd vrolijke tennislid Fred Koster overleden. Wij bewaren mooie herinneringen

Nadere informatie

Meer doen in minder tijd én met minder stress!

Meer doen in minder tijd én met minder stress! Meer doen in minder tijd én met minder stress! Is Werken in Flow iets voor jou? Wil jij grip op je overvolle inbox? Een opgeruimde werkomgeving? Een halve tot een hele werkdag tijdswinst per week? Een

Nadere informatie

DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN

DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN AVONDMAAL VIEREN Het Avondmaal is meer dan zomaar een maaltijd. Om dat te begrijpen, is dit boekje gemaakt. Vooral is daarbij gedacht aan de kinderen, omdat zij met

Nadere informatie

Center for Organisation Development in Hospitals

Center for Organisation Development in Hospitals instituut Beleid & Management Gezondheidszorg Center for Organisation Development in Hospitals Het Center for Organisation Development in Hospitals is een samenwerkingsverband van het instituut Beleid

Nadere informatie

OV-Café: Betalen in het OV 3.0

OV-Café: Betalen in het OV 3.0 Programmaboekje OV-Café: Betalen in het OV 3.0 Hoe gaan we in de toekomst betalen in het OV? Datum: Vrijdag 26 september 2014 13.45-17.00 Locatie: Hotel Haarhuis, Stationsplein 1, Arnhem Programma 13:15

Nadere informatie

Vlinder circus Waar wonderen uitkomen

Vlinder circus Waar wonderen uitkomen Vlinder circus Waar wonderen uitkomen Leugen en waarheid Gedachten over de film Een man heeft in zijn leven allen maar minachting en afwijzing meegemaakt. Hij is zo anders als al de mensen om hem heen.

Nadere informatie

Familie aan tafel. Een werkvorm voor individuele coaching of intervisie.

Familie aan tafel. Een werkvorm voor individuele coaching of intervisie. Familie aan tafel. Een werkvorm voor individuele coaching of intervisie. De cliënt krijgt een groot vel papier en kleurkrijt. De opdracht is: Teken je gezin van herkomst rond de etenstafel. Een werkvorm

Nadere informatie

27 & 28 OKTOBER 2008 UTRECHT

27 & 28 OKTOBER 2008 UTRECHT PRESENTEERT Keynote speakers: LEAN MANAGEMENT SUMMIT - Daniel Jones - Gilberto Kosaka - Dave Brunt - Victor Conde 27 & 28 OKTOBER 2008 UTRECHT C A R LT O N P R E S I D E N T H O T E L LUSTRUM 5 JAAR a

Nadere informatie

E BOOK HOE ORGANISEER IK EEN SUCCESVOLLE. o.a. aandachtspunten hoe BENADER JE JE GASTEN? WAT DOE JE WEL EN WAT DOE JE NIET?

E BOOK HOE ORGANISEER IK EEN SUCCESVOLLE. o.a. aandachtspunten hoe BENADER JE JE GASTEN? WAT DOE JE WEL EN WAT DOE JE NIET? E BOOK Vol met handige, onmisbare tips om uw relatiedag te laten slagen! HOE ORGANISEER IK EEN SUCCESVOLLE o.a. aandachtspunten hoe BENADER JE JE GASTEN? WAT DOE JE WEL EN WAT DOE JE NIET? BEDRIJFSFEEST.NL

Nadere informatie

Wanneer vertel je het de kinderen? Kies een moment uit waarop je zelf en de kinderen niet gestoord kunnen worden.

Wanneer vertel je het de kinderen? Kies een moment uit waarop je zelf en de kinderen niet gestoord kunnen worden. Hoe vertel je het de kinderen? Op een gegeven moment moet je de kinderen vertellen dat jullie gaan scheiden. Belangrijk is hoe en wat je hen vertelt. Houd rekening daarbij rekening met de leeftijd van

Nadere informatie

Voorlichtingsdag Bedrijfskunde. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde

Voorlichtingsdag Bedrijfskunde. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Voorlichtingsdag Bedrijfskunde Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde PROGRAMMA Bedrijfskunde@VU: hoe, wat en waarom? Prof. dr. W.E.H. Dullaert, Opleidingsdirecteur bachelor bedrijfskunde

Nadere informatie

Waarom bent u huurderswerk gaan doen?

Waarom bent u huurderswerk gaan doen? 1 Tijdens de laatst gehouden Huurdersraadvergadering hebben we jullie deelgenoot gemaakt van onze bevindingen tijdens de cursus Hoe betrek ik de achterban Voorzitter Rien Stek, secretaris Joop Kuipers

Nadere informatie

verhuur popzaal 150-500 personen theaterzaal 175 rode filmzaal 68 blauwe filmzaal 62 foyer 75-150 café 70-125

verhuur popzaal 150-500 personen theaterzaal 175 rode filmzaal 68 blauwe filmzaal 62 foyer 75-150 café 70-125 verhuur popzaal 150-500 personen theaterzaal 175 rode 68 blauwe 62 foyer 75-150 café 70-125 fotografie achtergrond: Merlijn Spenkelink Podium voor ontmoeting evenementenlocatie centrum apeldoorn Ieder

Nadere informatie

alumnikring geneeskunde VUmc

alumnikring geneeskunde VUmc alumnikring geneeskunde VUmc alumnikring geneeskunde VUmc alumnikring geneeskunde VUmc Hoe is het nu met mijn studiegenoten? Hoe zag de collegezaal er ook al weer uit? Wat is er veranderd in het onderwijs?

Nadere informatie

HEY WAT KAN JIJ EIGENLIJK GOED? VERKLAP JE TALENT IN 8 STAPPEN

HEY WAT KAN JIJ EIGENLIJK GOED? VERKLAP JE TALENT IN 8 STAPPEN E-blog HEY WAT KAN JIJ EIGENLIJK GOED? VERKLAP JE TALENT IN 8 STAPPEN In talent & groei Het is belangrijk om je talent goed onder woorden te kunnen brengen. Je krijgt daardoor meer kans om het werk te

Nadere informatie

Diepteanalyse loopbaangesprekken Welk docentgedrag helpt?

Diepteanalyse loopbaangesprekken Welk docentgedrag helpt? Diepteanalyse loopbaangesprekken Welk docentgedrag helpt? Peter den Boer Esther Stukker Lectoraat keuzeprocessen ROC West-Brabant Opzet workshop 1. Introductie en voorstellen 2. U (kort) 3. Presentatie

Nadere informatie

tje was saai. Haar ouders hadden een caravan, waarmee ze ieder jaar in de zomer naar Frankrijk gingen. Ook voor deze zomer was de camping al

tje was saai. Haar ouders hadden een caravan, waarmee ze ieder jaar in de zomer naar Frankrijk gingen. Ook voor deze zomer was de camping al Hoofdstuk 1 Echt? Saartjes mond viel open van verbazing. Maar dat is supergoed nieuws! Ze sloeg haar armen om haar vriendin heen. Waaah, helemaal te gek. We gaan naar Frankrijk. Zon, zee, strand, leuke

Nadere informatie

dé communicatiekans van 2015

dé communicatiekans van 2015 - OVER INNOVATION CHALLENGE dé communicatiekans van 2015 X-OVER X-OVER OVERSTEKENDE ONDERNEMERS De Cross-over Innovation Challenge is hét innovatie congres voor de Regio Zwolle. Ondernemers worden gestimuleerd

Nadere informatie

Een land waar. mensen goed geïnformeerd zijn over handicaps

Een land waar. mensen goed geïnformeerd zijn over handicaps Een land waar mensen goed geïnformeerd zijn over handicaps Lilian (48) vraagt haar zoontje om even een handje te komen geven. Dat doet hij en dan gaat hij weer lekker verder spelen. Wij nemen plaats aan

Nadere informatie

Evaluatierapport Terugkomdagen 2014 Nationale Opleiding MediaCoach Februari 2015 www.nomc.nl

Evaluatierapport Terugkomdagen 2014 Nationale Opleiding MediaCoach Februari 2015 www.nomc.nl Evaluatierapport Terugkomdagen 2014 Nationale Opleiding MediaCoach Februari 2015 www.nomc.nl De terugkomdagen Najaar 2014 van de Nationale Opleiding MediaCoach werden als goed en zelfs uitstekend beoordeeld,

Nadere informatie

Begeleidingsaanbod. Kerken voor de toekomst

Begeleidingsaanbod. Kerken voor de toekomst Begeleidingsaanbod Kerken voor de toekomst Hoewel de V-methode goed bruikbaar is als een zelf-doe-instrument, is het plezierig als zo nu en dan iemand van buiten meekijkt en meehelpt. Onze ervaring is

Nadere informatie

Academische opleiding leraar basisonderwijs

Academische opleiding leraar basisonderwijs 2015 2016 Academische opleiding leraar basisonderwijs ACADEMISCHE OPLEIDING LERAAR BASISONDERWIJS Vind jij het inspirerend om aan kinderen les te geven? Ben je geïnteresseerd in onderzoek naar verschillen

Nadere informatie

Impressieverslag Summercourse Talentpool@Work

Impressieverslag Summercourse Talentpool@Work Impressieverslag Summercourse Talentpool@Work In opdracht van de Samenwerkende A&O fondsen voor Gemeenten, Provincies en Waterschappen Uitgevoerd door Mexit, Adviseurs voor Intercultureel Management Auteur:

Nadere informatie

symposium Onderzoek de Jeugdhulp! Hoe wetenschap kinderen mee laat doen De uitdaging

symposium Onderzoek de Jeugdhulp! Hoe wetenschap kinderen mee laat doen De uitdaging Onderzoek de Jeugdhulp! symposium dinsdag 5 april 2016 van 13.00-17.00 uur in Theater De Nieuwe Kolk, Weierstraat 1 in Assen Hoe wetenschap kinderen mee laat doen Goede jeugdhulp is van onschatbaar belang

Nadere informatie

Intreerede Sanne de Vries

Intreerede Sanne de Vries Uitnodiging Intreerede Sanne de Vries Lector Gezonde Leefstijl in een Stimulerende Omgeving Luilekkerland? Van gezonde start tot vitaal ouder worden Woensdag 20 november 2013 Dr. Sanne de Vries is per

Nadere informatie

Personal Branding voor Ingenieurs

Personal Branding voor Ingenieurs Personal Branding voor Ingenieurs 8 juni 2012 Lustrumsymposium Jullie doelen - succesvolle loopbaan - een baan vinden - de allerbeste zijn? - Saskia Slotboom 2012 2 Personal Branding Tools en praktische

Nadere informatie

Suzanne Peters. Blijf bij me! liefdesroman

Suzanne Peters. Blijf bij me! liefdesroman Suzanne Peters Blijf bij me! liefdesroman Hoofdstuk 1 Katja belde aan bij het huis. Ze vond het toch wel erg spannend. Het was de tweede keer dat ze op visite ging bij de hondenfokker en deze keer zou

Nadere informatie

Sollicitatieformulier Commissies Studiejaar 2013-2014

Sollicitatieformulier Commissies Studiejaar 2013-2014 Sollicitatieformulier Commissies Studiejaar 2013-2014 Algemeen Met dit formulier solliciteer je voor een functie in één van de commissies van S.F.V. Cedo Nulli om zo actief lid te worden. Actief lidmaatschap

Nadere informatie

InPreventie naar de BvAA

InPreventie naar de BvAA NIEUWSBRIEF Maart 2015 InPreventie naar de BvAA Na een jaar lang overleggen is het gelukt. Op 24 maart heeft Pieter namens de beroepsvereniging het contract met TNO getekend bij het ministerie van Sociale

Nadere informatie

lesmap Wortel van Glas HETGEVOLG Wortel van Glas 16+

lesmap Wortel van Glas HETGEVOLG Wortel van Glas 16+ Wortel van Glas 16+ Naast de reguliere producties is en blijft het werk met en voor moeilijke doelgroepen een absolute noodzaak voor Stefan Perceval. Binnen dat kader presenteren we ook Wortel van Glas,

Nadere informatie

7 tips voor begeleiding van onrustige kinderen

7 tips voor begeleiding van onrustige kinderen Anne Marie van Bilsen, www.praktijk-deregenboog.nl 1 Titel: 7 tips voor begeleiding van onrustige kinderen Auteur: Anne Marie van Bilsen Omslagontwerp: R.P. da Costa Druk: ebook Uitgever: Praktijk de Regenboog

Nadere informatie

Niet de afkomst, maar de toekomst! Inhouse-dag Erasmus MC Rotterdam Beeldvormingscampagne Kleur in de Zorg. 25 november 2010, Rotterdam

Niet de afkomst, maar de toekomst! Inhouse-dag Erasmus MC Rotterdam Beeldvormingscampagne Kleur in de Zorg. 25 november 2010, Rotterdam Niet de afkomst, maar de toekomst! Inhouse-dag Erasmus MC Rotterdam Beeldvormingscampagne Kleur in de Zorg 25 november 2010, Rotterdam 1 Kleur in de Zorg Projectleider: Yasmin Seddiki Fotografie: Mladen

Nadere informatie

EXPERTS MEET THE. Seminars voor financials in de zorg WWW.BAKERTILLYBERK.NL/FINANCE4CARE DE ZORG: ANDERS DENKEN VOOR EFFICIËNTERE ZORG

EXPERTS MEET THE. Seminars voor financials in de zorg WWW.BAKERTILLYBERK.NL/FINANCE4CARE DE ZORG: ANDERS DENKEN VOOR EFFICIËNTERE ZORG MEET THE EXPERTS KENNISMAKING MET LEAN IN DE ZORG: ANDERS DENKEN VOOR EFFICIËNTERE ZORG DOOR DR. VINCENT WIEGEL OP 16 OKTOBER 2014 VERBINDENDE CONTROL DOOR MR. DR. HARRIE AARDEMA OP 6 NOVEMBER 2014 INKOOP

Nadere informatie

Worldschool Young European Specialists. Programma voor deelnemende leerlingen. YES! in het kort. YES! Young European Specialists

Worldschool Young European Specialists. Programma voor deelnemende leerlingen. YES! in het kort. YES! Young European Specialists Worldschool Young European Specialists YES! Young European Specialists Programma voor deelnemende leerlingen YES! is een speciaal onderwijsprogramma voor leerlingen van het VWO, vijfde leerjaar. Honderd

Nadere informatie

COLLEGEREEKS BOEKEN DIE SPREKEN! 12 april Remco Claassen

COLLEGEREEKS BOEKEN DIE SPREKEN! 12 april Remco Claassen COLLEGEREEKS BOEKEN DIE SPREKEN! 12 april Remco Claassen Boeken die spreken! Op 12 april 2012 zal Remco Claassen de aftrap geven van de collegereeks 2012! Remco Claassen is een rebelse spreker, trainer

Nadere informatie

Toets Geletterdheid en Begrijpend Lezen

Toets Geletterdheid en Begrijpend Lezen 1. Print deze tekst 2. Download het geluidsbestand en luister Je gaat een toets Geletterdheid en Begrijpend Lezen maken. Dit is een leestoets. De toets heeft vijf delen. Deel A, B, C, D en E. Deze toets

Nadere informatie

coach 4. 1. 3. 2. We zullen vandaag vooral ons richten op de eerste twee onderdelen. En dat doen we door er zelf

coach 4. 1. 3. 2. We zullen vandaag vooral ons richten op de eerste twee onderdelen. En dat doen we door er zelf Bij Agapè StudentLife hechten we veel waarde aan coachend leiderschap. We zien het als onze roeping om dat wat we zelf van God gekregen hebben te vermenigvuldigen in anderen, die op hun beurt ook anderen

Nadere informatie

Leergang bve 2015. Programma

Leergang bve 2015. Programma Leergang bve 2015 Programma Dinsdag 21 april 2015, 10.00-19.30 uur Beroepsonderwijs en educatie: bestel en beleid anno 2015 10.00 10.15 uur Ontvangst en koffie/thee 10.15 11.45 uur Opening, kennismaking

Nadere informatie

symposium Persoonlijke Uitnodiging Rotterdam, 12 mei 2014

symposium Persoonlijke Uitnodiging Rotterdam, 12 mei 2014 Persoonlijke Uitnodiging symposium Rotterdam, 12 mei 2014 De samenleving heeft behoefte aan creativiteit, probleemoplossend vermogen, samenwerking, culturele en morele sensitiviteit, zorgzaamheid en vakmanschap.

Nadere informatie

Antwoorden Thema 5 woonomgeving. Oefening 3. 1. mag 2. moest 3. Mag 4. moeten 5. Mag 6. moeten 7. moet 8. mogen 9. mocht 10.

Antwoorden Thema 5 woonomgeving. Oefening 3. 1. mag 2. moest 3. Mag 4. moeten 5. Mag 6. moeten 7. moet 8. mogen 9. mocht 10. Antwoorden Thema 5 woonomgeving Oefening 3 A 1. mag 2. moest 3. Mag 4. moeten 5. Mag 6. moeten 7. moet 8. mogen 9. mocht 10. moesten B 1. Kon 2. Willen 3. Kan 4. kunnen 5. mocht 6. Kan - kan 7. wilde 8.

Nadere informatie

3. Wat betekent dat voor de manier waarop lesgegeven zou moeten worden in de - voor jou - moeilijke vakken?

3. Wat betekent dat voor de manier waarop lesgegeven zou moeten worden in de - voor jou - moeilijke vakken? Werkblad: 1. Wat is je leerstijl? Om uit te vinden welke van de vier leerstijlen het meest lijkt op jouw leerstijl, kun je dit simpele testje doen. Stel je eens voor dat je zojuist een nieuwe apparaat

Nadere informatie

Te huur HOOFDSTUK 4 WOORDEN. Kies het goede woord. 1 Ik woon in een flat op de vierde... a verdieping b appartement

Te huur HOOFDSTUK 4 WOORDEN. Kies het goede woord. 1 Ik woon in een flat op de vierde... a verdieping b appartement 51 51 HOOFDSTUK 4 Te huur WOORDEN 1 1 Ik woon in een flat op de vierde.... a verdieping b appartement 2 Het is een rijtjeshuis met een grote woonkamer en drie.... a tuinen b slaapkamers 3 Mijn woonkamer

Nadere informatie

NIEUWSBRIEF APRIL 2012

NIEUWSBRIEF APRIL 2012 NIEUWSBRIEF APRIL 2012 Beste adviseurs van Way2Talent, Het is alweer een aantal maanden geleden dat jullie van ons een nieuwsbrief hebben ontvangen. Het is ons voornemen om jullie een keer per kwartaal

Nadere informatie

Monitor Klik & Tik de Bibliotheek [voorbeeld] september 2014 augustus 2015

Monitor Klik & Tik de Bibliotheek [voorbeeld] september 2014 augustus 2015 Monitor Klik & Tik de Bibliotheek [voorbeeld] september 2014 augustus 2015 Inhoud 1. Inleiding... 1 2. Dienstverlening en deelnemers in de Bibliotheek [voorbeeld]... 2 2.1 Dienstverlening... 2 2.2 Deelnemers...

Nadere informatie

NIEUWSBRIEF JEUGD & JONGEREN December 2015. Column van Puck. Hallo Allemaal,

NIEUWSBRIEF JEUGD & JONGEREN December 2015. Column van Puck. Hallo Allemaal, NIEUWSBRIEF JEUGD & JONGEREN December 2015 Agenda Column van Puck 4 December Auti Soos 11 december Soep- en spellenavond 12 december Auti Actie Dag 29 december AutiJongerenCafé Vanaf Januari 2016 Auti

Nadere informatie

Jong en veelbelovend

Jong en veelbelovend Jong en veelbelovend Geen bedrijf kan zonder jong talent. Ook Facilicom niet. Maar in tijden van krimp is het moeilijk om plekken voor hen te creëren. Hoe gaan jonge talenten hiermee om? Denken ze een

Nadere informatie

"Ervaring krijg je wanneer je niet krijgt wat je wilt."

Ervaring krijg je wanneer je niet krijgt wat je wilt. "Ervaring krijg je wanneer je niet krijgt wat je wilt." (Pieter Klaas Jagersma) Belastingen voor veel starters iets waar ze liever niet over nadenken omdat het niet leuker te maken is en zo ingewikkeld

Nadere informatie

Baby-lichaamstaal. Albert Schweitzer ziekenhuis kinderafdeling december 2003 pavo 0301

Baby-lichaamstaal. Albert Schweitzer ziekenhuis kinderafdeling december 2003 pavo 0301 Baby-lichaamstaal Albert Schweitzer ziekenhuis kinderafdeling december 2003 pavo 0301 Inleiding Via deze folder vertellen we u wat over de lichaamssignalen die uw baby geeft: baby-lichaamstaal is méér

Nadere informatie

Al (bijna) een traditie: de tweede Speeddateavond met ouders en oudleerlingen

Al (bijna) een traditie: de tweede Speeddateavond met ouders en oudleerlingen De LOB-maanden op het Comenius! Vorige week was een drukke LOB-week op het Comenius. Op dinsdagavond de speeddate met ouders voor de leerlingen van 4 en 5 havo, op woensdagavond de voorlichting van vele

Nadere informatie

1 3 N u t t i g e LinkedIn Tips. Haal direct meer uit je netwerk!

1 3 N u t t i g e LinkedIn Tips. Haal direct meer uit je netwerk! 1 3 N u t t i g e LinkedIn Tips Haal direct meer uit je netwerk! Inleiding Allereerst wil ik u bedanken voor het downloaden van dit e-book. Na weken van voorbereiding kunnen we dan nu eindelijk dit e-book

Nadere informatie

ESSAY. Hoe kan Oxford House efficiënter online communiceren naar zijn potentiele opdrachtgevers? Essay. Lexington Baly 1592180

ESSAY. Hoe kan Oxford House efficiënter online communiceren naar zijn potentiele opdrachtgevers? Essay. Lexington Baly 1592180 ESSAY Hoe kan Oxford House efficiënter online communiceren naar zijn potentiele opdrachtgevers? Essay Lexington Baly 1592180 Seminar: Dream Discover Do Essay Docent: Rob van den Idsert Effectief gebruik

Nadere informatie