Klimaatdebat opener Klimaatsceptici mogen nu hun mond weer opendoen en iets terug zeggen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Klimaatdebat opener Klimaatsceptici mogen nu hun mond weer opendoen en iets terug zeggen"

Transcriptie

1 03 Donderdag Mei 2007 Vul de enquête in en win een reis De Pers ook deze week huis-aan-huis bezorgd Ook vandaag wordt Dagblad De Pers ter kennismaking huisaan-huis bezorgd, kriskras door Nederland. Wie de krant dagelijks wil lezen kan terecht op meer dan distributiepunten, waaronder alle Bruna-winkels, honderd NS-stations, tankstations en kantoren. Een compleet overzicht staat op onze website (www. depers.nl). We zijn zeer benieuwd naar uw mening over De Pers. Deze week maakt u voor het laatst kans op een Formule 1-weekend door op onze website de enquête in te vullen. Literatuur Japin in New York Games Virtueel gitaarspel Arthur Japin is een van de Virtuele gitaarvirtuozen kunnen weinige Nederlandse schrijvers nu digitaal aan de slag die succesvol zijn in de met Guitar Hero 2. Wereldberoemd VS. Vorige week gaf de auteur in je eigen huiskamer van onder meer De zwarte met de nummers van Kiss, met het witte hart een lezing Black Sabbath of de Stones. op New York University. Mijn Luchtgitaarspeler Gyuri Vergouw werk leent zich er goed voor testte voor De Pers deze vertaald te worden. 13 muzikale game. 15. Afwijkend standpunt werd vroeger beloond met ontslag Klimaatdebat opener Klimaatsceptici mogen nu hun mond weer opendoen en iets terug zeggen De tijd van praten is voorbij, snelle en ingrijpende maatregelen zijn noodzakelijk. Dat is de centrale boodschap van het derde rapport dat het VN-klimaatpanel IPCC morgen presenteert. Wie zich als wetenschapper niet aan die boodschap conformeert, werd tot voor kort behandeld als een ketter. Smeltende ijskappen zijn funest voor poolzoogdieren. HOLLANDSE HOOGTE Marcel van Engelen Marcel Hulspas De vierhonderd wetenschappers en ambtenaren, bijeen in Bangkok, komen met een lange lijst aanbevelingen om het catastrofale proces nog enigszins een halt toe te roepen: het afvangen van CO 2 bij energiecentrales, opslag ervan in de bodem en extra kernenergie voorstellen die miljarden gaan kosten. Maar is de mens wel de oorzaak van de opwarming van de aarde? Openlijk discussiëren over die vraag lijkt voorbij. Zozeer dat Frits Bolkestein zegt dat het klimaatdebat wordt gekenmerkt door praktijken die doen denken aan dictatoriale samenlevingen. Om die boude stelling te onderbouwen somde de gewezen VVDvoorman voorbeelden op van klimaatsceptici die in de VS, Duitsland, Frankrijk, Denemarken maar ook Nederland hun baan verloren en door vakbroeders als verraders worden behandeld. Bolkestein sprong in de bres voor onder andere Hans Labohm, de econoom die de afgelopen jaren in Nederland het luidst een afwijkend standpunt liet horen. Bij het laatste IPCC-rapport nodigde het KNMI Labohm uit om als expert-reviewer op te treden. Maar hij zag niks van zijn visie in het eindrapport terug. Volgens hem is het broeikaseffect een quasi-religie en worden ketters geëxcommuniceerd. Bolkesteins vergelijking met een dictatuur gaat Labohm iets te ver. Ook in de Nederlandse media krijgen klimaatsceptici de laatste maanden weer meer ruimte, constateert Labohm, al valt het hem wel op dat de oude links-rechts-tegenstelling hierbij een rol speelt: in Elsevier, HP/De Tijd of een blad van VNO/NCW komen sceptici makkelijker aan het woord dan in bijvoorbeeld de Volkskrant. Volgens een andere scepticus, Henk Tennekes, naar eigen zeggen in 1995 bij het KNMI ontslagen omdat hij een afwijkend standpunt huldigde over klimaatverandering, staat inmiddels wel vast dat de uitstoot van CO 2 het klimaat verandert. Maar er zijn nog zoveel andere zaken die een rol spelen. Ook Tennekes ziet het klimaatdebat juist weer opener worden, omdat geologen (die de ijstijden inbrengen) en astronomen (zij wijzen op de veranderende kracht van de zon) zich meer roeren. Het is moeilijk maar niet onmogelijk een tegengeluid te laten horen, zowel in de wetenschappelijke wereld als in het publieke debat. Ik zie mezelf als een verzetsstrijder, maar in de ogen van de heersende opiniemakers ben je al snel een terrorist. Er is heel veel ruimte voor debat, zegt KNMI-onderzoeker Rob van Dorland, een van de lead authors van het eerste IPCC-rapport. Maar kernwoord daarbij is: wetenschappelijke onderbouwing. De meeste klimaatsceptici roepen maar wat. Lees verder op pagina 6. Muziek Erran Cohen: Ik dacht dat het een grap was Borats broer schrijft een symfonie voor Kazachstan De werkelijkheid is altijd mooier dan de fantasie. De broer van het komische type Borat is serieus gevraagd een compositie te schrijven voor het Kazachstan Filharmonisch Orkest. Dirk Koppes De Borat-film van komiek Sacha Baron Cohen gaf een niet al te flatteus beeld van Kazachstan. Het land reageerde woedend met een tegenoffensief in de Britse pers. Des te opmerkelijker is het dat Kazachstan nu Borats broer heeft uitgenodigd om voor een symfonieorkest uit het beledigde land nieuw werk te schrijven. Helemaal omdat Erran Cohen de muziek voor de film Borat schreef. Ik was erg verbaasd om een telefoontje te krijgen van de Kazachstaanse vioolvirtuoos Marat Bisengaliev. Ik dacht dat het een grap was, geeft Erran Cohen toe. Na de eerste schok vond ik het een bijzonder compliment dat ze mijn muziek uit die film zo mooi vonden dat ze me vroegen voor hun symfonieorkest te schrijven. Hoewel de Borat-film en de bijbehorende website officieel verboden zijn in Kazachstan, worden illegale kopieën er massaal verkocht. Bisengaliev zag de films op een van zijn tournees. De nieuwe compositie heet Zere en zal worden uitgevoerd door het Turan Alem Kazachstan Filharmonisch Orkest onder leiding van Bisengaliev. Uitvoeringen in Kazachstan en Mumbai zijn gepland, Sony BMG zal het werk op cd uitbrengen. Erran Cohen heeft geprobeerd er wat authentieke Kazachstaanse elementen in te stoppen, zoals de dombra, een tweesnarige gitaar uit de regio. De Borat-soundtrack bevatte ironisch genoeg geen enkele invloed uit Kazachstan. Cohen omschrijft de muziek als een mix van zigeunermuziek, horrorfilmcitaten en gay house klanken. Kazachstan was in de film alleen maar een middel: een toevallig uitgekozen land waar niemand iets van af wist. Nu ziet Erran het Zere-project als een manier om een brug te slaan tussen West-Europa en het obscure land uit Centraal-Azië. Erran Cohen werkt al zestien jaar als professioneel muzikant en heeft zich al eerder van een veelzijdige kant laten zien: hij maakte de muziek voor zijn broers Ali G-series en hij richtte de band Zöhar op. 1 UNIEKE LEZERSAANBIEDING NIEUW Samsung U600 GRATIS Bluetooth headset GRATIS Bij Vodafone 27, belminuten / 200 sms Geen aansluitkosten 2 maanden 50% korting U heeft een goed werkend toestel? Kies voor GOEKDKOOP bellen! SIM ONLY: voor bel/sms voor: 200 belminuten / 200 sms 95 8, p/min 275 belminuten / 275 sms 95 10, p/min 450 belminuten / 450 sms 95 19, p/min Aanbiedingen zijn geldig t/m 31 mei Prijswijzigingen, druk- en zetfouten voorbehouden.

2 2 De Twee DE WERELD VOLGENS KOSTER + JOJANNEKE DE LAUNCH Bij mij geen afzeik-tv Actrice Miryanna van Reeden wordt sidekick in de christelijke latenight-show van Knevel en Van den Brink. Ik snap niet dat gelovigen denken dat atheïsten geen moraal hebben. DE BIJEENKOMST Miryanna van Reeden Ik geloof in niets, ook niet in zoiets als energie Niet voor de wachtkamer oncologie Cabaretier Tom de Ket doopt nieuwe Mind Magazine Geheugen Boze Breukhovens (1) Hans en Connie Breukhoven hebben een kort geding aangespannen tegen twee showbizz- websites. De katholieke kerk aan de Amsterdamse Prinsengracht kan pijnlijk echoën. Als Miryanna van Reeden hardop verklaart hardcore atheïst te zijn, galmt haar godslasterlijke bekentenis langdurig door de gebedsruimte. Sorry God, kijkt ze omhoog. De actrice, die tegenwoordig te zien is in Net 5-serie Julia s Tango vouwt haar handen devoot samen. Vanaf het kruis kijkt Jezus Christus haar verslagen aan. Ook sorry, Jezus. We zijn even voor de zon gevlucht om in de koelte van het godshuis te praten over haar rol in de late-nightshow van christelijke ondervragers Andries Knevel en Tijs van den Brink. Ik geloof in niets, glimlacht ze. Ook niet in zoiets als energie. De actrice verheugt zich er niettemin op zes woensdagen de ongelovige sidekick te mogen uithangen in de religieuze nieuwsshow. Op de andere dagen moeten Daphne Deckers, Georgina Verbaan, Lucille Werner en Esmaa Alariachi (van de Meiden van Halal) zorgen voor het feminiene tegenwicht. De EO is niet meer zo strikt als vroeger. Ik zal nooit meewerken aan programma s waar ik niet achter sta. In een voorgesprek met de heren kwam slechts in één bijzinnetje naar voren dat ik niet christelijk was. Ze vroegen niet eens naar mijn overtuiging. Want, ideologisch leeft Van Reeden op een andere planeet natuurlijk. De actrice is het product van twee uit Amsterdam gevluchte hippies uit de Achterhoek. Christenen denken vaak dat atheïsten geen moraal hebben. Hoe kómen ze daar bij? Wij komen ook gewoon op tijd, we houden ons aan onze afspraken en hebben ook normen en waarden. Waarom hebben christenen het gevoel dat nonchristenen iets missen? Dan met een plotseling lachje: Weinig atheïsten zijn een oorlog begonnen. De actrice schrikt van zichzelf: Enig cynisme is mij niet vreemd. Toch zal ze zich niet laten leiden door zure of rancuneuze gedachten als ze aanschuift. Iemand tot de enkels afzagen is niet mijn stijl. Bij mij geen afzeik-tv. Ik ben meer van de zachtaardige aanpak. Nieuwsgierig. Dat Het is 26 jaar geleden dat ik haar voor het laatst zag. Nu zit ze in mijn ooghoek, op een terras aan de Noordermarkt in Amsterdam, en mijn geheugen produceert onmiddellijk haar naam, de omstandigheden destijds, de kring van vrienden waar zij toe behoorde en ik niet. Cordon sanitaire. Karen W., herinneringen van een kwart eeuw oud. Ze was heel mooi. Zij herkent mij ook, ze zegt: Jij was heel eng vroeger. Ze zit alleen, we praten een beetje Dit blad wordt munitie van vrouwen tegen mannen, zegt cabaretier Tom de Ket tijdens zijn ten doophouding van de nieuwe psychologieglossy Mind Magazine. In een ruzie kan ze je nu om de oren slaan met termen als projectie, symbiose en latent narcisme, vervolgt hij. Tijdschriften die gericht zijn op de menselijke psyche bestonden al - denk aan Pschygologie of Aware -, maar die zitten niet in een glossy jasje. De Ket: Dat zijn van die deprimerende, saaie blaadjes die je leest in de wachtkamer van de afdeling Oncologie. Mind Magazine kun je tenminste zonder gêne op de koffietafel displayen. Het blad heeft analyserende divangesprekken met BN ers, testjes, onderzoeksnieuwtjes en emotieverhalen maar ook een strakke vormgeving en gestylede fotoreportages. Mind-hoofdredacteur Renie van Wijk ziet het verschil met de bestaande titels als volgt: Wij gaan meer uit van de mens dan van de wetenschap. We brengen het allemaal iets positiever, willen mensen geen syndroom als maar haar ogen drijven weg over het terraslandschap achter mij. Wacht je op iemand, vraag ik. Ze knikt, maar zegt niet op wie. Ik waag een gok: Iemand van Relatieplanet? (Ik herken die blik, niets menselijks is mij vreemd. Het is de blik van de hoop op een wonder, met op de achtergrond de dreiging van slecht weer, de angst dat jouw persoonlijke voorraad wonderen al lang is opgebruikt.) Ja, zegt ze, en lijkt niet verbaasd dat ik het precies geraden heb. Ik vraag of ze wel eens aan vroeger denkt, aan die Boze Breukhovens (2) Zijonline.nl en Witheet.nl plaatsten een artikel waarin wordt verondersteld dat Connie in een dossier van de Haagse zedenpolitie voorkomt. Miryanna van Reeden: Weinig atheïsten zijn een oorlog begonnen. CHRISTIAAN KROP kan soms tot hilarische toestanden leiden. Toen ze eens te gast was in het zomerse AT5-programma De Zwoele Stad kon ze nauwelijks stoppen met vragen stellen. Ik ging maar door. Tijdens interviews heb ik altijd de neiging om de interviewer uit te horen. Toch is ze geen volleerde journalist, erkent ze meteen. Daarvoor heb je wel enige scholing nodig. Ze laat zich liever leiden door haar intuïtie dan door persmappen vol oude krantenartikelen. Ik weet overdag echt nog niet wat ik s avonds ga vragen. Het nieuws houdt ze nauwkeurig bij. Van Reeden spelt Het Parool en NRC Handelsblad en s avonds laat pakt ze nog portie nieuwsvitaminen met NOVA en Pauw & Witteman. Ach, ze zou geknipt zijn om bijvoorbeeld Goedemorgen Nederland te presenteren. Ja, dat lijkt me een prachtprogramma. Maar dan iets later. Dan hoef je niet om 5 uur op. 1 ADHD of autisme aanpraten. Het thema van het eerste nummer is zelfkennis en daar ontbreekt het De Ket niet aan. Ik wil graag aardig gevonden worden, maar ik ben niet aardig. Ik ben te veel met mezelf bezig. Ook klaagt De Ket dat we in een getherapeutiseerde slachtoffermaatschappij leven. Het is volgens hem dan ook heel logisch wat die Zuid-Koreaan onlangs op Virginia Tech deed. De Ket: Die jongen wilde wat iedere jongere wil: zijn school afmaken. 1 TEKST: FAMKE EN FLOOR VAN PRAAG Q&A XXX Alles is ontdekt op het gebied van seks Loretta Schrijver neemt bij Omroep MAX de plaats van boegbeeld Catherine Keyl in. Na 180 afleveringen van MAX & Catherine vindt de vakvrouw het welletjes. Je bent toch het gezicht van MAX, wat moet die omroep zonder jou? Ze moeten gewoon verder gaan en dat doen ze ook. MAX &.. gaat ook door, want ze gaan met Loretta in zee. Zelf ben ik klaar met dat programma. Na 180 uitzendingen zijn er in Nederland geen interessante personen meer te interviewen. En dagen van zeven uur s ochtends tot twaalf uur s nachts worden voor mij te gek. Wil je nog wel programma s maken? Ik heb een nieuwe talkshow bedacht, maar nog geen omroep gevonden die het wil uitzenden. Is dat misschien een nieuw seksprogramma zoals Seks de stand van zaken? Nee hoor. Dat is het laatste wat ik zou willen doen. Die documentaires heb ik in de jaren negentig gemaakt. Toen was nog niet alles op het gebied van seks ontdekt. Nu is dat wel zo. Ga je in de toekomst net zoals je collega Tineke de Nooij Zuid- Afrikaanse huizen verkopen? Zeker niet. Sinds kort heb ik een eigen maandblad dat erg goed loopt: we hebben in twee weken exemplaren verkocht. Voorlopig ben ik daar dus nog mee bezig. 1.. TOMMY WIERINGA. mensen, wat er van ze geworden is. Ze schudt haar hoofd, eigenlijk niet. Alleen aan Ilja K. denkt ze nog wel eens, die mist ze. Dit hebben we gemeen ik vertel haar dat ik later verkering kreeg met Ilja K., toen zij al van school was, mijn verlossing uit de sociale onderwereld. Jij? Met haar? De weerzin op het gezicht van Karen W. is dezelfde als toen. De tijdmachine in ons hoofd overbrugt die afstanden in duizendsten van secondes. Misschien is dat m, zeg ik, en wijs op een kalende man van midden dertig, die het zoekende in zijn blik verbergt achter een gordijn van zorgvuldig bestudeerde kalmte. Karen W. verontschuldigt zich en gaat naar hem toe, hij is het, ze schudden elkaars hand. Nu zijn ze niet alleen. Als ze genoeg drinken, zal het voor een nacht wel gaan. Hij zal het onaantrekkelijk vinden dat ze zoveel rookt, en over een paar dagen een sturen dat het een leuke avond was, maar dat hij te weinig overeenkomsten vond om nog eens af te spreken. Zij zal terugschrijven dat dat niet erg is, dat ze toch nog bezig is met de verwerking van haar vorige relatie, en zich opgelucht voelen omdat zijn lul stonk. 1. Boze Breukhovens (3) Volgens de sites blijkt dat Connie als prostituee werkte voordat zij met Hans trouwde. De insinuaties zijn bij het koppel verkeerd gevallen. Het paar wil een rectificatie en schadevergoeding. HH

3 Nieuws 3 Gezondheidszorg Vooral Irakezen en Chinezen onverzekerd Dubieuze debiteuren kosten samenleving 37 miljoen euro Bijna een half miljoen mensen kunnen officieel geen gebruik maken van zorg. De ene helft is niet verzekerd, de andere helft betaalt herhaaldelijk de ziektekostenverzekering niet. Ana Karadarevic mensen waren in 2006 niet verzekerd tegen ziektekosten, blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Maar zij gaan af en toe wel naar het ziekenhuis en dit kost de samenleving 37 miljoen euro per jaar. Dit geld komt uit het waarborgfonds dubieuze debiteuren, ooit door de overheid opgezet om de zorg aan illegalen uit te betalen. Regeringspartijen CDA en PvdA, ziekenhuizenkoepel NVZ en Stichting De Ombudsman willen dat een dergelijk fonds ook wordt opgezet voor onverzekerden. Zij kunnen hun premie namelijk niet betalen vanwege financiële problemen, aldus de stichting, die de afgelopen tijd onverzekerde burgers begeleidde. Ook voor wanbetalers, een groep van ongeveer mensen, vraagt de ombudsman aandacht. Tot 1 juli geldt de afspraak tussen het ministerie van Volksgezondheid en verzekeraars om hen niet uit de verzekering te gooien. De ombudsman vindt dat de afspraak ook na 1 juli moet blijven bestaan. De zorgverzekeraars zien het royeren van wanbetalers evenmin zitten. Wij willen niet dat er een carrousel ontstaat van wanbetalers die van de ene naar de andere zorgverzekeraar hoppen, zegt een woordvoerster van belangenbehartiger Zorgverzekeraars Nederland. Dit kan omdat zorgverzekeraars klanten niet mogen weigeren. Verzekerden die hun rekeningen wel betalen, draaien voor de kosten van de wanbetalers op. Het is onbekend hoeveel wanbetalers de zorgverzekeraars precies kosten. Een extreme wanbetaler betaalt helemaal geen premie, waardoor een zorgverzekeraar duizend euro per jaar per verzekerde misloopt. Bovendien maken verzekeraars aanvullende kosten voor hen, onder meer voor incassobureaus. Volgens het CBS lopen allochtonen vaker onverzekerd rond dan autochtonen. Ruim 4 procent van de niet-nederlanders is niet verzekerd tegen ziektekosten, tegen nog geen procent van de Nederlanders. Opvallend is dat Turken, Marokkanen en Antillianen niet vaker onverzekerd zijn. Vooral allochtonen uit landen als Irak, Afghanistan en China staan niet in de bestanden van de zorgverzekeraars. Van de allochtonen uit westerse landen verzekeren onder andere Duitsers, Polen en inwoners uit voormalig Nederlands-Indië zich niet. 1 Islam Vereniging voor oud-moslims Marten Blankesteijn Twee voormalige moslims hebben een vereniging opgericht die op moet komen voor de belangen van afvallige islamieten. Het Centraal Comité voor Exmoslims - dat nog in oprichting is en daardoor nog geen leden heeft - wil dat de overheid meer steun biedt aan bedreigde oud-moslims. Initiatiefnemers zijn PvdA-gemeenteraadslid Ehsan Jami uit Leidschendam-Voorburg en VVD-politica Loubna Berrada. Rechtsgeleerden Paul Cliteur en Afshin Ellian voorzien de vereniging van advies. Ex-moslims durven niet uit de kast te komen uit angst voor bedreigingen en represailles, zegt Jami. Wij willen niet dat moslims van hun geloof af stappen, maar dat iedereen vrij kan kiezen. Volgens Abdullah Haselhoef, de voorzitter van de Nederlandse Moslim Raad, spelen de initiatiefnemers in op angstgevoelens en is het de zoveelste stunt om politiek hogerop te komen. Haselhoef: In Nederland zijn mensen vrij om te doen en laten wat ze willen. Het is hier geen onderwerp van discussie. Er zijn heel veel moslims zonder problemen van hun geloof gestapt. 1 LEES VERDER OP PAGINA 5. Staatsschuld en veiligheid DEBAT ROYAL EN SARKOZY De twee Franse presidentskandidaten Nicolas Sarkozy en Ségolène Royal troffen elkaar gistavond in een vurig tv-debat. Onderwerpen waren onder meer de 35-urige werkweek, veiligheid op straat en de staatsschuld. Het debat, het eerste en laatste voor de verkiezingen van aankomende zondag, kan de mening van de Fransen flink beïnvloeden. Het debat werd op minstens 35 televisiezenders wereldwijd uitgezonden.. Hieperdepiep! Hansje Bunschoten, exzwemster, presentatrice en commentator wordt 58. Dordtse bajes in drijvende kooi In Dordrecht is de nieuwe detentieboot Bibby Kalmar in gebruik genomen. Deze nieuwe bajesboot, een reusachtige drijvende metalen kist met een kooi er omheen, ligt naast de plaatselijke gevangenis in de Tweede Merwedehaven en naast de autoweg N3. Het gevaarte zal worden gebruikt om vreemdelingen op te sluiten. 1 HH Economie Ahold verkoopt US Foodservice Redactie binnenland De Amerikaanse durfkapitalisten Clayton, Dubilier & Rice en KKR nemen Ahold-dochter US Foodservice over. Ze betalen 5,22 miljard euro voor de Amerikaanse tak van de grootgrutter. In de VS is US Foodservice de op één na grootste leverancier van levensmiddelen. Het bedrijf zette vorig jaar 15 miljard euro om. De totale omzet van Ahold was 44,5 miljard euro. Het bedrijf heeft echter te weinig overlap met de supermarkten van Ahold in de VS. Daarom besloten de Zaandammers al in november hun dochter van de hand te doen. Het is onbekend hoeveel van de werknemers van US Foodservice na de overname verdwijnen. Vertrekkend Ahold-topman Anders Moberg noemt de verkoop een mijlpaal. Op 19 juni wordt de deal in een buitengewone vergadering voorgelegd aan de aandeelhouders. Daarna wordt de overname in de tweede helft van 2007 afgerond. 1

4 4 Nieuws Binnenland Spoor Station Vlaardingen heeft primeur Een lesje van een sprekende camera De plek in Best waar een 72-jarige vrouw afgelopen zondag om het leven kwam. NIELS VAN ROOIJ/WFA Stenengooiers Mogelijk verband met eerdere incidenten Politie verbreedt onderzoek Redactie binnenland De politie onderzoekt of er een verband is tussen eerdere incidenten waarbij in Noord-Brabant stenen naar auto s zijn gegooid. Dat liet de politie gisteren weten. Zondagnacht kwam een vrouw (72) uit Aarle-Rixtel om het leven in Best nadat vermoedelijk een steen naar de auto was gegooid. Hierdoor verloor haar 73-jarige echtgenoot de macht over het stuur. Hij raakte gewond.ook twee andere automobilisten en hun bijrijders werden die nacht in de buurt van Best met stenen bekogeld. Een 21-jarige automobilist raakte daarbij gewond. Een uitzending van Opsporing Verzocht heeft inmiddels tachtig tips opgeleverd. De gouden tip zit er volgens de politie, die twintig man op de zaak heeft gezet, nog niet tussen. Op 25 maart werden ook drie auto s bekogeld in de omgeving van Breugel, Nuenen en Stiphout. In twee gevallen was een klap te horen op het moment dat een tegenligger werd gepasseerd. In één auto werd een steen gevonden. De politie onderzoekt nu of er een verband is met de voorvallen van 25 maart en die van zondag. De politie is nog op zoek naar een fietser die zondagavond in Sint Oedenrode de plaats passeerde waar een personenauto met een steen is bekogeld. De zaken doen denken aan 2005, toen een vrouw op de A4 bij Rijswijk om het leven kwam door een stoeptegel. De daders hebben vijf en zes jaar cel gekregen. 1 Merel van Leeuwen VLAARDINGEN De sprekende camera s waar de politie in twintig gemeenten in Groot- Brittannië gebruik van maakt om burgers op hun wangedrag aan te spreken, hangen ook in Nederland. Rond het station Vlaardingen welteverstaan. Het uit Breda heeft deze intelligente camera ontwikkeld. Bij de spoorwegovergang bij het station van Vlaardingen zijn op verzoek van spoorbeheerder ProRail en de gemeente onlangs twee sprekende camera s geplaatst. Vanuit een centrale meldkamer kunnen overlastgevers worden toegesproken door medewerkers van ProRail. Ze mogen niet zomaar wat zeggen, maar zijn daarvoor speciaal opgeleid. Volgens een woordvoerster van ProRail zijn de speakers bedoeld om mensen af te schrikken. Het werkt. Ze reageren verrast als blijkt dat er wel degelijk iemand toezicht houdt. In totaal hangen rond het station van Vlaardingen tien camera s. Volgens ProRail is het vandalisme afgenomen. Het ging vaak om overlast dat voor levensgevaarlijke situaties zorgde, zoals jongeren die fietsen in spoorbomen hingen. En dan zijn er de spoorlopers, dat zijn jongeren die vlak langs het spoor lopen en machinisten aan het schrikken maken, aldus de woordvoerster. 1 Via de camera - in de paal langs het spoor - houdt ProRail toezicht. Rellen Utrecht Schietende agent Ondiep nu verdachte.. 4 mei Eén op de zes Nederlanders heeft de Tweede Wereldoorlog nog meegemaakt, zo blijkt uit cijfers van het CBS. Redactie binnenland De politieman die op 11 maart een 54-jarige man neerschoot in de Utrechtse wijk Ondiep wordt niet meer gezien als getuige, maar als verdachte. Het Openbaar Ministerie in Utrecht heeft een gerechtelijk vooronderzoek ingesteld. Volgens de persofficier betekent dat voor de man, die wordt verdacht van doodslag, zelf nog niks. Het maakt het voor justitie makkelijker om uitgebreider onderzoek te doen. Dat gebeurt onder leiding van een onafhankelijke rechtercommissaris. Ook laat de onderzoeksrechter een reconstructie van de fatale schietpartij maken. Pas als het vooronderzoek is afgerond, wordt duidelijk of het OM de agent voor de rechter brengt. Tot nu toe ging het OM ervan uit dat de motoragent in zijn functie de regels voor het dragen van een vuurwapen heeft gevolgd. Met de verdenking van doodslag laat justitie deze opvatting nu los. Om een gerechtelijk vooronderzoek te kunnen starten, moet er een strafbaar feit zijn gepleegd en er moet een verdenking zijn. Het doodschieten van de 54-jarige Rinie Mulder is het strafbare feit waarvan de agent wordt verdacht. De agent zit niet vast. Politie en justitie willen niet zeggen of hij momenteel nog zijn functie uitoefent. De motoragent schoot de Utrechter dood toen hij zich door hem bedreigd voelde. De man zou met een mes op de agent zijn afgekomen. Na de fatale schietpartij braken rellen uit in en om de wijk, waarna Ondiep enkele nachten werd afgesloten. De politie had het schietincident volgens buurtbewoners kunnen voorkomen door eerder in te grijpen na meldingen over overlast door jongeren in de buurt. Toen de maat voor Mulder vol was, is hij met een mes naar de jongeren toegegaan, waarop de politie werd gealarmeerd. Twee motoragenten kwamen op de melding af, maar zouden zich bedreigd hebben gevoeld toen de Utrechter hen zou hebben belaagd. Eén van de agenten trok daarop zijn dienstpistool en schoot op Mulder. De man bezweek aan zijn verwondingen. 1 KORT Nederlands gas en elektra is relatief duur De Nederlandse gas- en elektriciteitsprijzen behoren tot de hoogste in Europa. Dat concludeert het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) op basis van gegevens van het Europese statistiekbureau Eurostat. Volgens het CBS wordt de hoge prijs van gas en elektra veroorzaakt door een relatief hoge basisprijs, hoge heffingen en de BTW. Voor elektriciteit betaalt de Nederlander gemiddeld 0,21 euro per kwh. De prijs voor een kubieke meter aardgas is in Nederland 0,65 euro. Alleen in Italië en Denemarken is de elektriciteit duurder. Italianen betalen 0,24 euro per kwh. Deze hoge prijs wordt veroorzaakt door een relatief hoge basisprijs van elektriciteit. Denemarken is het duurste land, met 0,26 eurocent per kwh. Weinig uren in onderwijs door slechte planning Het niet halen van de 850 verplichte contacturen per leerjaar in het voortgezet onderwijs en het mbo is het gevolg van tekortschietende programmering en een onrealistische planning van onderwijstijd. Dat concludeert het ministerie van Onderwijs uit onderzoek. Uit het onderzoek blijkt dat in het mbo-onderwijs in het eerste leerjaar vaak geen beroepspraktijkvorming geprogrammeerd staat. Daarvoor in de plaats komen geen andere lessen, waardoor de 850 lesuren niet worden gehaald. Kritiek op gemeenten voor bestrijding discriminatie Nederlandse gemeenten doen nauwelijks iets om discriminatie te bestrijden. In ruim negentig procent van de gemeenten is de aanpak van discriminatie niet in het collegeprogramma opgenomen. Dat meldt Amnesty op basis van eigen onderzoek. Amnesty overhandigde de publicatie gisteren aan minister voor Wonen, Wijken en Integratie Ella Vogelaar (PvdA). 5 mei De SP wil dat Bevrijdingsdag een nationale feestdag wordt. Met PvdA, PVV, GroenLinks en de Partij voor de Dieren is een Kamermeerderheid vóór. Enquête Single ouder voelt zich arm Novum Bijna de helft van de alleenstaande ouders in Nederland voelt zich arm. Op de totale bevolking gaat het om ruim één op de zeven Nederlanders. Dat meldt het Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting (Nibud). Van de mensen die zich arm voelen, zit 70 procent vaak in de kou en heeft de helft niet dagelijks een warme maaltijd, stellen de onderzoekers vast. Als armoedegrens hanteerden de onderzoekers een norm van 105 procent van het sociaal minimum. Dit komt overeen met ongeveer negenhonderd euro netto per maand voor alleenstaanden. Ruim één op de acht van de bijna. Luchtweginfectie, maar stabiele toestand PRINSES ARIANE OPGENOMEN IN HET ZIEKENHUIS Prinses Ariane is gisteren vroeg in de ochtend opgenomen in het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC), waar een speciale intensive care voor kinderen is. Het prinsesje kampt met een luchtweginfectie. Dat meldt de Rijksvoorlichtingsdienst. Ariane moet een week in het ziekenhuis blijven om de behandeling af te ronden en te herstellen. De toestand van het ruim drie weken oude prinsesje is stabiel. Dinsdagnacht kreeg Ariane koorts. twintigduizend ondervraagden is volgens deze norm arm te noemen. Hiervan voelt 40 procent zich ondanks het lage inkomen niet arm. Deze mensen zijn ook vaker sociaal actief, constateert het Nibud. Het niet kunnen deelnemen aan sociale activiteiten is voor mensen één van de belangrijkste redenen om zich arm te voelen. Verder worden een goed verwarmde woning, dagelijks een warme maaltijd en een vaste telefoon als belangrijkste noodzakelijke bezittingen gezien. Toch blijkt uit het onderzoek dat mensen die zich arm voelen er moeite mee hebben om hun geld ook aan deze zaken te besteden. Zij blijken vaker te kiezen voor een mobieltje, huisdier of dvd-recorder dan voor het warm stoken van de woning. 1. AP 6 mei Volkert van der G., de moordenaar van Pim Fortuyn, werpt zich in de gevangenis op als juridisch adviseur van zijn medegedetineerden, tot grote ergernis van hun advocaten.

5 Binnenland Nieuws 5 Islam Afvallige moslims verenigen zich Klaar zijn met de islam is voor velen een taboe Ehsan Jami: Het ontbreekt moslims als Abdullah Haselhoef aan zelfkritiek. IVO VAN DER BENT Het is een verborgen probleem : afvallige moslims durven niet te vertellen dat ze niet langer geloven. Het net opgerichte Centraal Comité voor Ex-moslims moet daar verandering in brengen. Marten Blankesteijn Het is niet genetisch bepaald dat iemand moslim is of niet. Dat je uit Iran of Afghanistan komt, betekent niet per se dat je islamitisch bent. Je bent méns en moet zelf kunnen kiezen. Aan het woord is Ehsan Jami, PvdA-gemeenteraadslid in Leidschendam-Voorburg, afkomstig uit Iran en sinds enkele jaren ex-moslim. Hoeveel afvalligen in Nederland niet durven te zeggen dat ze geen moslim meer zijn, dat weet hij niet. Maar het zijn er heel veel, zegt hij stellig. Het is een verborgen probleem. Om dat probleem op de politieke agenda te krijgen is er nu het Centraal Comité voor Ex-Moslims, opgericht door Jami en VVD-politica Loubna Berrada. Rechtsgeleerden Paul Cliteur en Afshin Ellian zetelen in het comité van aanbeveling. Jami: Wij willen niet dat alle moslims van hun geloof af stappen, maar dat iedereen vrij kan kiezen. Kwam u in de problemen toen u vertelde dat u niet langer geloofde? Ik kom uit Iran, en was daardoor bijna automatisch moslim. Maar ik vond de Koran zo achterlijk dat ik me niet kon voorstellen dat dat mijn geloof was. Mijn ouders zijn heel vrij, die vonden mijn beslissing geen probleem. Maar op school waren andere moslims niet blij. Ik werd genegeerd, Ze zeiden dat ik het geloof te schande had gemaakt, dat soort reacties. Dat valt wel mee toch? Natuurlijk, maar dat is het topje van de ijsberg. Op internetsites zie ik verhalen van duizenden mensen die klaar zijn met de islam, maar tegelijkertijd zeggen dat ze dat niet durven te vertellen. Het is een taboe, net zoals homoseksualiteit dat decennia geleden was. Nu durven ex-moslims niet uit de kast te komen uit angst voor bedreigingen en represailles. Volgens Abdullah Haselhoef, de voorzitter van de Nederlandse Moslim Raad, valt dat wel mee. Hij zegt: Ik zie heel veel mensen die afstand hebben gedaan van de islam, en die leven nog steeds, heel gezond en gelukkig. Dit is precies het punt: het ontbreekt mensen als Haselhoef aan zelfkritiek. Ik wijs hem graag op de werkelijkheid. Het probleem is zó gigantisch, maar als dat steeds ontkend wordt, gebeurt er niets. Daardoor zitten er nu mensen thuis die hun eigen identiteit niet durven te tonen. Haselhoef denkt dat uw organisatie inspeelt op angstgevoelens, en dat u uit bent op politiek gewin. Zegt hij dat? Daar ga ik niet eens op in. Twee afvallige moslims protesteren nu tegen de verkettering van afvallige moslims. Zou zo n initiatief niet meer indruk maken als het uit de moslimwereld zelf zou komen? Nee. Wij zijn zelf moslim geweest, wij weten wat er speelt. Wij kunnen de overheid dus goed adviseren. Wat voor advies wordt dat dan? Voorlichting op scholen en moskeeen, Postbus 51-spotjes, dat soort dingen. En dan op zo n manier dat het niet provocerend is, maar ook niet Rechtszaak Strenge regime wordt versoepeld Boeien Holleeder weg Merel van Leeuwen DEN HAAG Willem Holleeder is niet meer geboeid tijdens artsonderzoek. Justitie heeft hiertoe besloten, nadat de cardioloog bij wie Holleeder onder behandeling is na zijn openhartoperatie daarom had verzocht. Dat bleek tijdens een kort geding dat advocaat Jan-Hein Kuijpers had aangespannen tegen de Staat. Vrijdag volgt de uitspraak. Kuijpers wil dat het strenge regime dat voor Holleeder geldt in het gevangenisziekenhuis in Scheveningen, wordt versoepeld. Ik wil dat hij meer bezoek mag ontvangen en zonder handboeien fysiotherapie kan volgen, zodat mijn cliënt een menselijke revalidatie krijgt. De verwachting is dat hij over een paar weken terugkeert naar de Extra Beveiligde Inrichting (EBI) in Vught. De landsadvocaat betoogde namens de staat dat het strenge regime gehandhaafd moet blijven. Volgens de artsen is er geen medische noodzaak de situatie te veranderen en probeert justitie meteen in te grijpen als de artsen menen dat een aantal dingen anders moet. Daar is het verwijderen van de handboeien tijdens artsonderzoek een voorbeeld van. Bovendien beschikt justitie over nieuwe informatie waaruit blijkt dat Holleeder zou willen vluchten en dat hij daarbij mogelijk hulp van buitenaf zou krijgen. Kuijpers was niet verbaasd over deze nieuwe informatie, omdat over enkele weken wordt bekeken of Holleeders verblijf in de EBI met een half jaar moet worden verlengd. Maandag gaat de rechtbank verder met de afpersingszaak tegen Holleeder en negen medeverdachten. De rechter wil van Kuijpers horen of zijn cliënt in september voldoende is hersteld om het proces bij te wonen. Volgens de advocaat is het nog te vroeg daar iets over te zeggen, maar hij verwacht Holleeder niet voor volgend jaar terug in de rechtszaal. 1 Media Nieuwe krant Dag kan succes worden Nieuw mobiel tijdperk Myrthe Hilkens De grote aanbieders van mobiele telefonie weten het zeker: Nederland is klaar voor een nieuwe fase in het crossmediale tijdperk. De consument van de nabije toekomst kijkt tv op zijn mobieltje, leest het laatste nieuws in sms-vorm en surft tussen de bedrijven door ook nog even over het net. In eerste instantie leek het alsof klanten geen behoefte hadden aan tv en internet via de gsm, maar ik denk dat vooral de hoge tarieven mensen ervan weerhielden, aldus een woordvoerder van de mobiele provider Orange. Die drempel hebben we nu verwijderd. Bij ons kun je inmiddels voor nog geen acht euro per maand onbeperkt tv kijken en internetten. Concludeerde het Londense onderzoeksbureau M:Metrics begin dit jaar nog pessimistisch dat de Europeaan geen tv op zijn telefoon behoeft, de grote providers zijn optimistisch. Een voorlichter van Samsung laat weten: Wij zijn erg positief over mobiele tv. In Azië is het al een hype. En ook Orange wuift de Britse bedenkingen weg. Onze dochtermaatschappij in Frankrijk heeft zelf onderzoek gedaan en daaruit bleek dat de Franse consument tevreden was en het prettig vindt om het nieuwsbulletin op de gsm te kijken. Trendwatcher, gadgetfreak én columnist Vincent Everts denkt dat al dat vertrouwen wel eens terecht zou kunnen zijn. De mobiele telefoon gaat het succes tegemoet dat ook internet gehad heeft. Volgende week lanceren KPN en uitgever PCM samen Dag, een nieuwe krant maar bovenal een crossmediaal project dat mensen via allerlei kanalen gaat informeren. Everts: Als de techniek gebruiksvriendelijk is en de kwaliteit hoogstaand, verwacht ik dat het op termijn een groot succes kan worden. Voormalig bijzonder hoogleraar Multimedia en Interactie, Thijs Chanowski, tevens cineast, deelt de hoge verwachtingen van Everts niet. Deze partijen praten het product de markt in. Omdat het kan, is er ook behoefte aan. Alleen werkt het zo niet, denkt Chanowski. Wie vraagt er om een krant die via sms op een vierkante milimeter wordt gepubliceerd? Ik geloof in nieuwe ontwikkelingen, mits die zinvol zijn. Dit klinkt vooralsnog belachelijk. 1. Pathuis KORT Van der Vlies komt op voor Nederlandse vissers SGP-fractievoorzitter Bas van der Vlies wil dat minister Verburg van Landbouw meer doet om Nederlandse vissers in Franse havens te beschermen. Volgens hem worden de vissers uit broodnijd geïntimideerd door hun Franse collega s. Ze zouden dagenlang voor de havens moeten wachten en beschimpt worden. Van der Vlies: Nederlandse kotters worden zelfs beschoten. Ook zou de Franse politie Urkse vissers dwarszitten met nietbestaande regels. Van der Vlies: Open grenzen gelden ook voor de zee. HERINNERINGSFOUT Met klem wijzen wij u op een geconstateerde herinneringsfout in het product Tilburg Ons is gebleken dat het beeld van veel consumenten op een foutieve constructie van herinneringen is gebaseerd. De kans bestaat dat uw herinneringen aan Tilburg niet overeen komen met de werkelijke situatie. Waarschuwing: bij gebruik van foutieve herinneringen kunnen tranende ogen en pijn in het hart optreden. Wij verzoeken u (on)geopende herinneringen terug te brengen naar Tilburg. Bij bezoek krijgt u gratis een nieuwe herinnering. De meest ernstige montagefouten in de herinneringen aan Tilburg die zijn aangetroffen heten saai arbeidersdorp en lelijke industriestad. Bezitters van deze producten worden opgeroepen zo snel mogelijk naar Tilburg te vertrekken en een nieuw exemplaar op te halen. Wij bieden onze oprechte excuses aan voor het ontstane ongemak. Voor informatie over deze oproep of over het ruilen van uw herinneringen verwijzen we u naar de advertentie verderop in deze krant.. Seks op eerste date (1) De Britse bioloog Barry Gibb beweert dat seks na het eerste afspraakje de kans op een vaste relatie verhoogt.. Seks op eerste date (2) Volgens bureau Just2Match levert seks op de eerste date (hoewel minder taboe geworden) op de lange termijn juist een slechter resultaat op.

6 6 Achtergrond Binnenland Klimaat Broeikasdiscussie Marcel Hulspas Sensationele bangmakerij Moeten de media de broeikassceptici nog serieus nemen? Frans Kempers, nestor van de Nederlandse wetenschapsjournalistiek, vindt van wel. De huidige klimaathysterie zal wel weer overgaan. Vandaag verschijnt een nieuw rapport van het IPCC (Intergovernmental Panel on Climate Change), dit keer gewijd aan de manier waarop de mensheid de gevolgen van het broeikaseffect kan tegengaan. Dat de aarde warmer wordt, en dat de mens daarvan de oorzaak is, lijkt niet meer ter discussie te staan. Dat is slechts nieuws voor de broeikassceptici die jarenlang volhielden daar helemaal niets van te geloven. Is de discussie gesloten? Mogen de media de sceptici voortaan gewoon links laten liggen? Frans Kempers vindt van niet. Kempers (80), oud-directeur van het Instituut voor Perswetenschap aan de UvA, was 37 jaar geleden de oprichter van de eerste echte opleiding voor wetenschapsjournalisten, de cursus wetenschapscorrespondentie. Inmiddels hebben bijna duizend mensen hieraan deelgenomen. Vele bekende namen uit dat vakgebied zijn bij hem in de leer geweest. Volgens Kempers spelen journalisten een cruciale rol als het gaat om de verhouding tussen wetenschap en maatschappij. Een belangrijke taak is het maatschappelijk wantrouwen tegenover de wetenschap weg te nemen. Tegelijkertijd ziet hij echter dat veel journalisten dat wantrouwen eerder lijken te versterken door sensationele, onverantwoorde berichtgeving over zaken die bij de lezers angst en wantrouwen kunnen zaaien, zoals nu gebeurt met de berichtgeving over de mondiale CO 2-gekte, The Great Global Warming Swindle van Al Gore. Mag een wetenschapsjournalist volgens u een uitgesproken mening hebben over zaken als broeikaseffect en kernenergie? Zeker, mits hij handelt volgens het aloude journalistieke adagium facts are sacred, comment is free. Dat gebeurt naar mijn mening steeds minder, ook in de zogeheten kwaliteitskranten. Neem nou de berichtgeving Beter niet doen: barbecuen en kampvuur maken EXTREEM BRANDGEVAAR IN DUINENGEBIED DEN HAAG De brandweer in de regio Haaglanden waarschuwt voor extreem brandgevaar in duinen, bossen en bermen. Open vuur vanaf het strand kan al gevaarlijk zijn voor het achtergelegen duingebied, zo waarschuwen de spuitgasten. De aanhoudende droogte en harde oostenwind zijn verantwoordelijk voor de grote risico s. De brandweer raadt mensen af de open haard of tuinfakkels aan te steken. Al Gore is hét gezicht geworden van de zorg om klimaatverandering. AP. HH Blootwerkers De politie en de brandweer hebben in Amsterdam de handen vol gehad aan twee mannen die in een hoogwerker waren geklommen. Bovenin pleegden ze openbare schennis door zich uit te kleden. in NRC Handelsblad over de jongste IPCC-rapportage. Een en al aandacht voor de onheilen die de mensheid bedreigen. Wat onderbelicht blijft, is dat al die schattingen in belangrijke mate berusten op computermodellen. In het nieuwe IPCC-rapport wordt bijvoorbeeld gesteld dat áls de gemiddelde temperatuurstijging deze eeuw hoger uitvalt dan 1,5 à 2,5 graad Celsius, voor 20 tot 30 procent van de planten- en diersoorten het risico van uitsterven bestaat. Maar die schatting krijgt het label medium confidence mee: dat betekent dat er een kans van 50 procent is dat het werkelijk zo zal gaan. Dat komt in feite neer op de aloude wijsheid dat het kan vriezen of dooien: er is net zo veel kans dat de voorspelling wel uitkomt als dat hij niet uitkomt. Het doet me denken aan de hysterie van een tijd terug over het grosse Waldsterben. Intussen staan die bossen in Zuid- Duitsland er nog steeds prachtig bij. Maar een wetenschapsjournalist is er toch om de feiten te presenteren en feit Nieuws? Een gouden tip? Zet het op de mail naar: Beelden van drijvende ijsschotsen voeden de angst voor opwarming. HH is dat de meerderheid der klimaatwetenschappers ervan overtuigd is dat we een unieke, antropogene temperatuurstijging gaan meemaken. Met alle gevolgen van dien. Wat heeft de lezer aan een journalist die voor deskundige speelt en eigenhandig vraagtekens zet bij de wetenschappelijke consensus? Tijdelijke dominantie van een bepaalde denkrichting in een of andere Onverantwoorde berichtgeving over zaken die angst en wantrouwen zaaien De dominantie van een denkrichting zegt niets over de juistheid ervan. KORT Bijna 300 slachtoffers asbest krijgen voorschot Bijna driehonderd slachtoffers van het werken met asbest hebben vorig jaar een voorschot gekregen op de vergoeding waar ze recht op hebben. Het Instituut Asbestslachtoffers (IAS) registreerde 371 aanvragen voor schadevergoeding en keerde 291 voorschotten uit, liet het IAS gisteren weten. Het instituut werd in 2000 opgericht voor asbestslachtoffers met long- of buikvlieskanker. Voor 2000 moesten zij een schadevergoeding afdwingen in de rechtszaal. Het probleem was dat slachtoffers met long- of buikvlieskanker vaak aan de ziekte overleden voordat de rechtszaak afgerond was, legt een woordvoerder van de stichting uit. Alle betonnen bruggen onderzocht op draagkracht Alle betonnen bruggen in Nederland van vóór 1975 worden onderzocht, omdat de draagkracht van deze bruggen mogelijk niet meer voldoet. Dat liet het ministerie van Verkeer en Waterstaat gisteren weten. Het onderzoek is al enkele maanden aan de gang. Sinds vrijdagavond is de Hollandse Brug op de A6 bij Almere afgesloten voor vrachtverkeer, nadat uit metingen van TNO was gebleken dat de brug sector van de wetenschap hebben we in de loop van de geschiedenis al vaker meegemaakt. Dat zegt op zichzelf nog niks over de juistheid van zo n overheersende overtuiging, en dat geldt ook voor de klimaathysterie van nu. Ik vind dat je journalisten die vraagtekens zetten bij de broeikasdiscussie niet kunt diskwalificeren als mensen die voor deskundigen gaan spelen en eigenhandig vraagtekens plaatsen bij wat jij de wetenschappelijke consensus noemt. Zijn het niet juist de wetenschapsjournalisten die vraagtekens zetten bij de wetenschappelijke consensus die het wantrouwen in de wetenschap stimuleren? Nee. Dat ben ik het dus helemaal niet met je eens. Wetenschapsjournalisten zetten broeikassceptici vaak in onder het mom dat ze naast het hoor van de IPCC ruimte moeten geven aan wederhoor. In hoeverre is dat argument volgens u valide? En is het aan journalisten om te oordelen wat bij een bepaald onderwerp het wederhoor moet zijn? Ik heb geen systematische inhoudsanalyse uitgevoerd van pro s en contra s in de berichtgeving over verschillende onderwerpen die in de Nederlandse wetenschapsjournalistiek aan de orde zijn. Maar ik heb juist de indruk dat er in onze media helemaal niet zoveel ruimte wordt gegeven aan de broeikassceptici. En ik vind het absoluut een vereiste van goede journalistiek dat het beginsel van hoor en wederhoor wordt toegepast, zeker als het gaat om onderwerpen zoals je hier noemt. Moet in ieder artikel over een kankeronderzoeker ook een gebedsgenezer aan het woord komen? Alweer: een goede journalist is best in staat om uit te maken in welke gevallen hij dat moet doen. Jouw voorbeeld behoort daar natuurlijk niet toe. 1. over het Gooi- en IJmeer niet aan de veiligheidseisen voldoet. De sluiting duurt mogelijk een half jaar. Eurlings: aanpak benzinedieven succesvol De inzet van deurwaarders om alsnog geld te innen bij benzinedieven, is een succes. Jaarlijks worden vijftienduizend mensen achterhaald die na het tanken zonder te betalen zijn weggereden. Het aantal doorrijders is volgens minister Eurlings (CDA) de laatste jaren met ongeveer 20 procent gedaald. Sinds 2004 krijgen deurwaarders de kentekens, namen en adressen van doorrijders door van de Rijksdienst voor Wegverkeer.. Manneke Pis Een 10-jarig jongetje is betrapt toen hij brutaal tegen de gevel van een politiebureau in Zoetermeer stond te plassen. Een agent zag het gebeuren en vatte de knaap in zijn kraag.

7 Buitenland Nieuws 7 Afghanistan NAVO-beleid onder druk Karzai uiterst kritisch Redactie buitenland De buitenlandse troepen in Afghanistan, waaronder de Nederlandse, hebben gisteren een dubbele waarschuwing gekregen. Hulporganisaties trokken aan de bel over het verbranden van papavervelden, en de Afghaanse president Hamid Karzai vindt dat er te veel burgerdoden vallen bij militaire acties. De boodschap is dat de ISAF-troepen zichzelf en hun missie in gevaar brengen. Enkele hulporganisaties menen dat boeren van wie de papavervelden in rook opgaan niet snel genoeg een alternatief krijgen aangeboden. Ook worden de boeren te weinig voorbereid op de verbranding van hun teelt. Voor de arme plattelandsbevolking is de papaverteelt vaak de enige bron van inkomsten. Als die wegvalt, rest alleen armoede. In sommige dorpen waar de militairen, soms zonder waarschuwing vooraf, in actie kwamen, zijn bij rellen al verschillende doden gevallen. Dit brengt de wederopbouw van het gebied in gevaar, zo menen de hulporganisaties. President Karzai vreest dat de Afghanen genoeg krijgen van de vele burgerslachtoffers die vallen bij acties van buitenlandse troepen. Vorige week werden er bijvoorbeeld bij verschillende militaire operaties vijftig burgers gedood. De president is bang dat zijn volk hierdoor in opstand komt. Hijzelf is ook steeds vaker het mikpunt van felle protesten. Dit maakt zijn positie moeilijker, omdat hij zowel belang heeft bij succesvolle ISAF-acties als draagvlak hiervoor bij de bevolking. De kritiek op het optreden van ISAF is niet nieuw. Willem van de Put van hulporganisatie HealthNet TPO zei eerder in deze krant dat hij de militairen het liefst ziet verdwijnen. Volgens hem maken ze het land alleen maar onveiliger. Ook voor ons. Voor veel Afghanen zijn hulpverleners en soldaten één pot nat. De taliban buiten dat handig uit. 1 Bronzen Soldaat Etnische Russen roeren zich Dreiging met oliestop Novum/AP Estland ligt zwaar onder vuur in een conflict met zijn oosterbuur Rusland over de verplaatsing van een omstreden oorlogsmonument. Dat heeft de Estse president Toomas Hendrik Ilves gisteren gezegd. Kort na zijn uitspraak dreigde Rusland met het stoppen van de olieleveringen aan Estland. Onderhoud aan het Russische spoornetwerk zou de levering van olie geheel of gedeeltelijk stop kunnen zetten. De Estse ambassadeur Kaljurand. AP Hiermee werd het conflict opnieuw op scherp gezet. De ambassadeur van Estland, Marina Kaljurand, is gisteren aangevallen door Kremlin-gezinde jongeren in het kantoor van een Russische krant. De lijfwachten van Kaljurand, die ongedeerd bleven, moesten pepperspray gebruiken om de aanvallers af te schrikken en de politie moest eraan te pas komen om ze te verdrijven. Estland dringt er al enige tijd bij Rusland op aan zijn ambassade in Moskou beter te beschermen en beschuldigt het Kremlin ervan hackers opdracht te hebben gegeven Estse regeringswebsites te kraken. Ook de Europese Unie heeft Rusland verzocht de veiligheid van de Estse ambassade te garanderen. Vorige week braken in Tallinn ongeregeldheden uit na de verplaatsing van de Bronzen Soldaat uit het centrum naar een militaire begraafplaats. Het monument is geliefd bij etnisch- Russische Esten, die het gevoel hebben dat zij als tweederangs burgers worden beschouwd. Andere Esten daarentegen zien in het monument vooral een herinnering aan vijf decennia van sovjetbezetting. Bij de rellen viel een dode en raakten ruim 150 mensen gewond. 1 Amerikaanse president gaat voor compromis BUSH WIL MET DEMOCRATEN PRATEN OVER IRAK-IMPASSE De Amerikaanse president Bush wil met de Democraten praten over een oplossing in de impasse over de financiering van de Irak-oorlog. Dat kondigde het Witte Huis gisteren aan. De boodschap kwam een dag nadat Bush zijn veto uitsprak over het voorstel van de Democraten waarin de financiering van de oorlog aan een terugtrekking verbonden is. De Democraten zijn niet van plan om Bush tegemoet te komen.. Stank voor dank De Engelse Jill Martin (47) is veroordeeld voor roekeloos gedrag. Nadat de relatie met haar man spaak liep, besloot zij wraak te nemen door hondenpoep in zijn Indiase maaltijd te verstoppen e verjaardag van Boeddha Een boeddhistische monnik in India steekt een kaarsje aan ter ere van Boeddha. Zijn bewegingen worden op de voet gevolgd door nieuwsgierige schoolkinderen. Boeddhisten vierden gisteren de verjaardag, verlichting en sterfdag van Siddhartha, grondlegger van het boeddhisme, tijdens het Boeddha Jayanti-festival. Vooral in India en Nepal werd de verjaardag gevierd, maar er waren ook grote festivals in Australië en de Verenigde Staten. In Nepal had iedereen Klassenjustitie Vijfsterrencellen in Californië IPod mee de cel in voor 82 dollar Sanne Rooseboom Het kost minstens 82 dollar (60 euro) per nacht, maar voor die prijs hoef je niet tussen de harde criminelen te bivakkeren, mag je een ipod bij je houden en kun je overdag op je laptop werken. De vijfsterrencellen van de Californische gevangenissen zijn een uitkomst voor de wat rijkere crimineel. De cellen zijn groter dan een gewone cel, rustiger en schoner. Gewelddadige medegevangenen worden op afstand gehouden en er is een extra ruimte waar de gevangene rustig de krant kan lezen. Grote vissen komen niet in aanmerking voor de betere behandeling. Bill Sessa van het Californische departement voor gevangenissen en reclassering legt uit dat de upgrade alleen in een Californische jail mogelijk is, niet in een prison. Het verschil is dat in de jails niemand langer vastzit dan een jaar. Het gaat om kruimeldieven, mensen die vastzitten voor kleine drugsdelicten, voor drinken onder invloed, misschien een inbraak. Nooit voor een geweldsdelict. De rechtbank moet akkoord gaan met het verblijf in de luxere cel en ook de gevangenisdirectie kan een gevangene weren. Sergeant Linda King werkt in de gevangenis van Fullerton Altijd onbeperkt bellen én supersnel internetten Dag & nacht onbeperkt bellen * Razendsnel breedbandinternet: 6/1,5 Mbps! Gratis nummerbehoud 100% Installatiegarantie Aanbod geldig tot 15 mei 2007 Bel upc.nl Het aanbod is alleen verkrijgbaar i.c.m. een abonnement op het UPC Standaardpakket Radio/TV à 16,05 (tarief kan verschillen per gemeente). Kijk voor beschikbaarheid en voorwaarden op * Naar alle vaste nummers in Nederland, uitgezonderd betaalde service- en internetnummers. een dag vrij. De Nepalese premier riep iedereen op vreedzaam samen te leven. In Nepal hebben maoïstische rebellen deze maand hun wapens ingeleverd. Op deze heilige dag vraag ik iedereen om onenigheden en misverstanden aan de kant zetten en samen een welvarend Nepal op te bouwen, aldus de premier. Het Boeddha Jayanti-festival valt ieder jaar op een andere dag, afhankelijk van wanneer het volle maan is. AP en kent het type dat de extra dollars ophoest: De zakenman die gepakt is voor rijden onder invloed. Voorstanders van de vijfsterren cellen vinden dat het geld dat wordt verdiend met de luxe cellen goed kan worden gebruikt om de omstandigheden in overbevolkte gevangenissen in Californië te verbeteren. Dat meldt de New York Times die het verschijnsel naar buiten bracht. Critici brengen daar tegenin dat dit een uitwas is van klassenjustitie. Linda King kan zich daar wel in vinden. De gevangenis is geen fijne plek. Je zit tussen de drugdealers en geweldplegers. Door bij te betalen ontkom je daar aan. Als je het extra geld niet hebt, niet. 1 Nu eerste jaar 39, 95 per maand daarna 44,95

8 8 Achtergrond Buitenland Engels nationalisme Volk wil wel, politici nog niet Ook Engeland zelfstandig Schotland en Wales kiezen vandaag een nieuw parlement. En mogelijk komt er binnenkort een referendum over totale Schotse onafhankelijkheid. Maar van Engelse onafhankelijkheid is nog geen sprake. Arjen van der Horst LONDEN Wat is er nou typisch Engels aan de stad Londen? Chris Nickerson krabt zich achter de oren. Hij heeft net een gloedvol betoog gehouden over de Engelse identiteit, maar nu blijft hij het antwoord even schuldig. Eigenlijk is er niets Engels meer aan deze stad, zegt de Londenaar na lang aarzelen. Op zich heb ik niks tegen kosmopolitische steden, zolang al die verschillende culturen een positieve bijdrage leveren aan ons land. Maar dat zie je niet terug in Londen. Dit is een stad met buitenlandse getto s die tot ellende leiden. Nickerson is de oprichter van de extreem-rechtse England Independence Party (EIP), de eerste nationalistische partij die zich alleen op Engelanfd richt en niet op de Britse unie, zoals de British National Party. Nickersons politieke agenda is simpel. Stop de immigratie, maak Engeland onafhankelijk en stap uit de Europese Unie. Vooral migranten zijn Nickerson een doorn in het oog. Ze tasten in zijn ogen de Engelse identiteit aan. Buitenlanders moeten het land verlaten. Dat zal niet van de ene op de andere dag gaan. Het moet op een nette en respectabele manier gebeuren. Het zal in ieder geval geen vrijwillige repatriëring zijn. Vrijwillig?, schampert hij. Dat is hetzelfde als kalkoenen vragen wat ze het liefst met Kerstmis willen doen. Het moet met enige dwang gaan. Een tijd lang was de EIP, opgericht Het politieke bewustzijn van de Engelsen is de afgelopen jaren duidelijk gegroeid. AP in 1991, de enige Engelse nationalistische partij. Een roepende in de woestijn. Maar de afgelopen tien jaar is er een keur aan bewegingen ontstaan. Van ultra-rechtse partijen als England First tot de gematigd-conservatieve English Democrats. Het politieke tij zit mee, want het Engelse zelfbewustzijn is de afgelopen jaren sterk gegroeid. De helft van de Engelsen is voor een onafhankelijk Engeland. Het is geen toeval dat dit sentiment samenvalt met de grotere autonomie voor Schotland, Wales en Noord-Ierland. In 1998 stemde Blair in met de oprichting van een parlement in Wales en Schotland. Daarmee kwam een einde aan de Act of Union van In dat jaar besloten de Engelse en Schotse parlementen zich op te heffen en te fuseren tot één Brits parlement in Londen. Groot- Brittannië als staat was geboren. Krankzinnige toestand Maar 300 jaar later heeft Londen weinig meer te zeggen over Schotse zaken. En dat leidt tot een merkwaardige politieke spagaat, die ze hier de West-Lothian Question noemen. De parlementariër die in het Britse Lagerhuis het Schotse kiesdistrict West- Lothian vertegenwoordigt, mag niet meepraten over wat er in zijn regio gebeurt. Daar gaat immers het Schotse parlement in Edinburgh over. Maar diezelfde Schotse parlementariër mag wel weer meebeslissen over puur Engelse aangelegenheden. Een krankzinnige toestand, vindt Scilla Cullen. Zij is de voorzitter van de Campaign for an English Parliament, een actiegroep die pleit voor een zelfstandig Engels parlement à la Schotland. De huidige situatie leidt tot grote ontevredenheid. Veel kiezers voelen zich slecht vertegenwoordigd door de Britse parlementariërs. De Britse regering worstelt met het groeiende nationalisme. Premier Blair moedigt autonomie in Wales en Schotland aan, maar daarmee lijkt hij de doos van Pandora te hebben geopend. Vandaag kiezen de Schotten een nieuw parlement en volgens de peilingen kan de Schotse Nationale Partij (SNP) de grootste worden. De SNP schrijft bij winst een referendum uit over Schotse onafhankelijkheid. Gevestigde orde Voor Engeland geldt een ander verhaal. Elk vorm van Engels nationalisme wordt de kop ingedrukt door de gevestigde orde. Het gedoe rond St. George s Day, de Engelse nationale feestdag, is daar een goed voorbeeld van. Steeds meer Engelsen vieren St. George s Day, maar de regering weigert er een vrije dag van te maken. Ook is verboden om op die dag de Engelse vlag te hijsen op rijksgebouwen. En soms is de overheid wel heel kinderachtig. Londen weigert de sluitingstijden voor kroegen op St. George s Day te verruimen, maar geeft wel subsidie aan de Ierse gemeenschap om St. Patrick s Day te vieren. Het grootste obstakel voor de nationalistische beweging is dus het Britse politieke establishment. De drie grote partijen in het Lagerhuis - Labour, de Conservatieven en de Liberal Democrats- zijn eensgezind als het gaat om meer autonomie voor Engeland: it s out of the question. David Cameron, leider van de Conservatieven: Het laatste waar we op zitten te wachten is nog een parlement met nog meer politici die ons belastinggeld uitgeven. Gordon Brown, de Schotse Labour-minister die komende zomer hoogstwaarschijnlijk Tony Blair zal opvolgen als premier, waarschuwt voor de balkanisering van Groot-Brittannië. 1 Niet alleen lekker tijdens het lezen van de voorpagina en niet alleen lekker tijdens het lezen van de pagina Buitenland Nu bij 2 halen = 1 betalen Jack russell George redt vijf Nieuw-Zeelandse kinderen DAPPERE HOND BEKOOPT REDDINGSACTIE MET DE DOOD Een jack russell-terriër heeft zondag voorkomen dat vijf kinderen in het Nieuw-Zeelandse plaatsje Manaia werden aangevallen door twee pitbulls, maar heeft zijn actie zelf met de dood moeten bekopen. De hond, George genaamd, was volgens zijn baasje met de kinderen aan het spelen toen de pitbulls kwamen aanstormen. Toen George zag dat de pitbulls de kinderen wilden aanvallen, rende hij blaffend op hen af, waarop hij zelf te grazen werd genomen. Door de kinderen te hulp geroepen volwassenen slaagden erin de hond te ontzetten, maar hij was er zo slecht aan toe dat hij moest worden afgemaakt. Een van de kinderen, de 11-jarige Richard Rosewarne, zei dat George de pitbulls aanviel om te voorkomen dat zijn 4-jarige broertje Darryl gewond raakte. De eigenaar van de pitbulls heeft de hondeninspectie gevraagd de agressieve beesten af te maken.. Cijfertjes De landbouw in Angola groeit het snelst, namelijk 11,7% per jaar. De laagste groei is in Gaza, waar het ieder jaar met 7% afneemt.. Het weer Londen: 19ºC/ 8ºC, zonnig Edinburgh: 17ºC/ 6ºC, zonnig York: 17ºC / 6ºC, lichtbewolkt KORT Guantanamo-gevangene vangt bot bij gerechtshof Het Amerikaanse hooggerechtshof heeft geweigerd een verzoek van een Libische Guantanamo-gevangene, die wil voorkomen dat hij wordt overgedragen aan zijn vaderland, in behandeling te nemen. Volgens de advocaten van de man, Abu Abdul Rauf Zalita, loopt hun cliënt het gevaar in Libië te worden gemarteld, maar het hof wees erop dat gevangenen die vastzitten op de Amerikaanse marinebasis Guantanamo op Cuba geen toegang hebben tot het Amerikaanse rechtssysteem. Dinsdag riepen 75 Amerikaanse advocaten het Congres nog op ervoor te zorgen dat de bijna vierhonderd gevangenen die vastzitten in Guantanamo Bay naar rechtbanken in de VS mogen stappen. Journaliste Al-Jazeera in Egypte veroordeeld Een Egyptische rechtbank heeft een journaliste van de Arabische televisiezender Al-Jazeera tot een half jaar gevangenisstraf en een boete van omgerekend euro veroordeeld. De rechtbank achtte bewezen dat zij het nationale belang van Egypte heeft geschaad door martelingen in scène te zetten voor een documentaire die ze maakte. De journaliste, de 43-jarige. Howaida Taha, werd bij verstek veroordeeld. Zij bevindt zich in Qatar. Spaanse flat ingestort na gasexplosie: negen doden In het Spaanse Palencia zijn dinsdag negen doden gevallen toen een vier verdiepingen tellend flatgebouw na een gasexplosie instortte. Zeven doden zijn geborgen; de resten van twee slachtoffers zijn wel gelokaliseerd, maar nog niet geborgen. In de flat, die uit de jaren zeventig stamde, woonden 25 tot 30 mensen, onder wie veel ouderen. Twaalf gewonden waren er zo ernstig aan toe dat ze in een ziekenhuis moesten worden opgenomen.. Ook op deze dag Het Duitse cruiseschip Cap Arcona wordt in de baai van Lübeck gebombardeerd door Britse vliegtuigen. Aan boord zitten concentratiekampgevangenen. Bijna iedereen vindt de dood.

9 Buitenland Nieuws 9 Crisis Een normaal land heeft een leger, het Turkse leger heeft een land Democratie heeft in Turkije militaire trekjes In een normale democratie zou de legertop er meteen uitvliegen als ze dreigt met een coup. In Turkije blijven ze gewoon zitten. Dirk Jacob Nieuwboer Dagenlang dreigde in Turkije een staatsgreep, maar opeens was er de oplossing: nieuwe verkiezingen. In een paar dagen van een dreigende gewapende oplossing naar het toppunt van de democratie. Hoe kan dat? Een normaal land heeft een leger, luidt het Turkse gezegde. Maar in Turkije heeft het leger een land. Het vat in één zin samen wat er mis is met de Turkse democratie. Of wat er goed is, want veel Turken zijn juist voorstander van de grote legermacht. Tejo Remy Voddenstoel, Collectie Textielmuseum Tilburg Die status is moeilijk te begrijpen voor wie een westerse democratie gewend is. In welk land vind je reclames voor benzine met een soldaat in de hoofdrol? Films of tv-series over het leger zijn razend populair. In bijna iedere Turkse stad is wel een kazerne en dienstweigeraars worden met de nek aangekeken. Meisjes uit Anatolië zullen nooit met ze trouwen, legde een politicus ooit fijntjes uit. Preek uit Ankara Maar voor wie de Turkse geschiedenis kent, is het niet zo raar. Dat Turkije bestaat, is grotendeels te danken aan het leger. Toen na de Eerste Wereldoorlog het Ottomaanse Rijk steeds verder kromp, verzamelde generaal Mustafa Kemal een leger van tienduizenden soldaten en verjoeg hij de Grieken, Engelsen, Fransen en Italianen uit Anatolië. Hij werd een held. Hij stichtte de Turkse Republiek, werd president en noemde zich Atatürk, vader der Turken. Maar hij gebruikte zijn heldenstatus ook om het land te hervormen. Volgens Atatürk was het Ottomaanse Rijk ernstig verzwakt omdat de islam een te grote rol speelde. Dat hield volgens hem modernisering tegen. Turkije moest daarom seculier worden. Maar dat betekent niet dat, zoals in West-Europa, het geloof werd gescheiden van de staat. De islam mocht zich niet meer bemoeien met de politiek, maar de staat bemoeit zich juist volop met de islam. Zo zijn alle Turkse imams ambtenaren. Hun preken mogen ze niet zelf bedenken, maar worden in Ankara geschreven. Veel Turken vinden dat prima. De islam wordt door hen gezien als een gevaar, vrome moslims als achterlijk en vrouwen met hoofddoek als ouderwets. De islam moet volgens hen onder de duim worden gehouden. Deze Turken willen wel democratie, maar vinden het wel zo prettig dat het leger een oogje in het seculiere zeil houdt. En als de generaals ingrijpen, zoals in 1960, 1971, 1980 en 1997, halen ze vaak opgelucht adem. Tilburg vind je bovenaan de lijst met snelgroeiende stijgers op sociaal economisch terrein (Bron: Atlas voor de nederlandse gemeenten 2007). De stad groeit hard, vernieuwt zich op eigen kracht. Maar het meest sprekend is het resultaat. Spannend, met veel ruimte om te experimenteren. Kom kijken tijdens evenementen, exposities en concerten. Poster met Atatürk die kinderen leert schrijven Lang leve de republiek. AP Maar lang niet alle Turken zitten op die lijn. Uit peilingen en onderzoeken blijkt steevast dat zo n 5 tot 10 procent wil dat Turkije een islamitische staat wordt. Een veel groter deel vindt dat te ver gaan, maar wil wel meer ruimte voor de islam. De huidige regering van premier Recep Tayyip Erdogan hoort tot die groep. Vormen die vrome moslims een bedreiging voor de seculiere staat? Wel voor het huidige autoritaire seculiere systeem. Zo willen Erdogan en zijn aanhangers af van het hoofddoekverbod op scholen en meer ruimte voor islamitische scholen. Turkse Geert Wilders Maar wat de gematigde vrome moslims democratisering noemen, beschouwen de seculiere Turken als gevaarlijke islamisering. In hun denkbeelden lijken veel seculiere Turken op Geert Wilders. Islam en democratie zijn volgens hen niet te verenigen. Wilders is niet toevallig een verklaard voorstander van de grote macht van het Turkse leger. Zo lang een groot deel van het volk er zo over denkt, kunnen de generaals hun politieke rol blijven spelen. Meestal doen ze dat achter de schermen. Een keer per week overlegt de chef-staf met de premier en elke maand zitten de hoogste generaals om de tafel met de belangrijkste leden van de regering. Maar als ze het nodig vinden, laten ze ook openlijk van zich horen. Zoals vrijdag toen ze dreigden met ingrijpen als de regering een vrome moslim tot president zou kiezen. Mede door die druk moest premier Erdogan inbinden. Er komt weliswaar geen coup, maar de democratisch gekozen regering mag ook niet zijn presidentskandidaat kiezen. De kiezers mogen nu, eind juni of juli, oordelen. De democratie mag dan weer even floreren, maar de generaals houden ook daarna alles in de gaten. Onacceptabel in een democratie. Volstrekt normaal in de Turkse democratie met militaire trekjes. 1.. Presidentsverkiezing TURKEN GAAN STEMMEN De Turkse regering heeft het parlement zoals verwacht gevraagd vervroegde verkiezingen uit te schrijven. De beoogde datum is 24 juni. Premier Erdogan zag zich daartoe gedwongen omdat het Constitutionele Hof de vorige week in het parlement gehouden eerste ronde van de presidentsverkiezing ongeldig had verklaard. Erdogan noemde dat besluit een kogel op de democratie, maar moet zich er wel bij neerleggen... Komt dat zien Potentiële huizenkopers in Wisconsin (VS) schrokken zich rot. Ze vonden de eigenaresse dood in bed.

10 10 Nieuws Economie Uitspraak overname LaSalle Rechter Huub Willems bepalend voor overname ABN Amro De man van 72 miljard euro Rechter Huub Willems is als voorzitter dé grote spil van de Amsterdamse Ondernemingskamer (OK). Vandaag doet hij uitspraak over de overname van LaSalle. Eric Smit Slim was het zeker. ABN Amro verkocht zijn Amerikaanse dochter LaSalle zonder daarover de aandeelhouders te informeren. Daarmee verziekte het bestuur van ABN Amro het betere bod van 72 miljard euro van het consortium Fortis, Royal Bank of Scotland (RBS) en Banco Santander. Maar of de truc van het bestuur van ABN Amro ook stand houdt, is maar de vraag. De Vereniging van Effectenbezitters (VEB) pikte de plotselinge verkoop niet en spande een spoedprocedure aan bij de Ondernemingskamer. Vandaag oordeelt de voorzitter van de OK, Huub Willems, over de gang van zaken. Wanneer Willems de verkoop van LaSalle opschort, zal dat waarschijnlijk de door ABN Amro gewenste overname door Barclays (dat 67 miljard euro bood) verhinderen. ABN Amro-topman Rijkman Groenink deed daarom tijdens de zitting van afgelopen zaterdag een emotioneel beroep op zijn redelijkheid: Als u dit toewijst, ontstaat een chaotische situatie, funest voor de bank en dus ook voor de aandeelhouders. Huub Willems (1944) is hét gezicht van de OK. Hij ziet zichzelf als de man die de machine draaiende houdt, sprak hij vier jaar geleden in het blad Management Team. Hij schroomt als rechter niet om in het openbare discours positie in te nemen. Zo heeft hij zich openlijk voorstander getoond van de code-tabaksblat, die hij in Het Financieele Dagblad een fraai stuk werk noemde. Het fraaie werk van de commissie Tabaksblat kon bij het totstand komen van de code uitgebreid putten uit de jurisprudentie die Willems Ondernemingskamer de laatste jaren had geproduceerd. Een belangrijk deel van die uitspraken kon de Ondernemingskamer doen dankzij de werken van hofleverancier van procedures: VEB-voorman én voormalig lid van de commissie Tabaksblat, Peter Paul de Vries. In de baggeroorlog van zes jaar geleden deed Willems al eens een typerende uitspraak die Rijkman Groenink zonder twijfel zal kennen en heeft doen huiveren. Willems doorkruiste toen het besluit van HBG en Ballast Nedam, om hun beider baggerdivisies te laten fuseren. De constructie was bedacht om een vijandig overnamebod op HBG af te weren, maar de beslissing daarover was ten onrechte aan de aandeelhouders voorbij gegaan. En die aandeelhouders van HBG wilden nu juist dat het bedrijf met de vijand in zee ging. Een scenario dat zich de laatste week bij ABN Amro heeft herhaald. 1 Huub Willems, hét gezicht van de Ondernemingskamer. ENNO RIJPMA/HH Navigatie Omzet van Garmin stijgt met 53 procent Redactie economie Garmin heeft over de eerste drie maanden van 2007 een omzet gerealiseerd van 492 miljoen dollar, een stijging van 53 procent ten opzichte van de 322 miljoen dollar die een jaar eerder in de boeken werd gezet. Dat heeft de Amerikaanse concurrent van TomTom gisteren bekendgemaakt. Van de omzet die in het eerste kwartaal werd gerealiseerd, was 323 miljoen dollar afkomstig uit Noord- Amerika. Europa nam 148 miljoen dollar voor haar rekening en Azië was goed voor een omzet van 21 miljoen dollar. Hiermee werd in alle geografische gebieden waar de onderneming actief is, groei gerealiseerd. Ook met de nettowinst zat het wel snor. De aanbieder van onder meer draagbare navigatiesystemen zag de nettowinst oplopen van 87,5 miljoen tot 139,9 miljoen, ofwel een stijging van bijna 60 procent. Garmin verwacht nog altijd dat de omzet in 2007 boven de 2,5 miljard dollar zal uitkomen. Verder rekent de onderneming nog steeds op een winst per aandeel van meer dan 2,70 dollar, waarbij uitgegaan wordt van een effectief belastingtarief van ongeveer 13 procent. Bij de publicatie van de tweedekwartaalcijfers brengt Garmin concretere verwachtingen naar buiten. 1 Geef alle lieve moeders een Tijdschriften Cadeau Abonnement BladCadeau is natuurlijk verkrijgbaar bij Bruna.

11 Economie Nieuws 11 Milieu Rijden op koolzaad Biodiesel verkrijgbaar aan de pomp Het nieuwe paradepaardje van Argos Oil is e-fuel B5 biodiesel. Sharida Mohamedjoesoef Sinds dinsdag kunnen eigenaren van dieselauto s op een aantal locaties in Nederland groener tanken dankzij het nieuwe paradepaardje van Argos Oil: e-fuel B5 biodiesel. Twee jaar geleden lanceerde de Rotterdamse oliemaatschappij Argos Oil al als eerste in Nederland een benzinemengsel dat een biocomponent bevatte van 5 procent ethanol, een stof die als alternatieve, milieuvriendelijke energiebron kan dienen nu de olievoorraden slinken. Een jaar later, in 2006, was dit ethanolpercentage al opgeschroefd naar maar liefst 85. Loopbaan Je passie volgen blijkt moeilijker dan gedacht Femke van Wiggen Herman den Blijker, Marco Borsato en Joop van den Ende. Dat zijn volgens de Nederlandse werknemer mensen die gaan voor hun passie. Maar wij, wij laten het afweten. Want driekwart van de werkenden doet eigenlijk liever wat anders. Dat maakte wervings- en selectiekantoor Vitae gisteren bekend op de door hun uitgeroepen Dag van je eigen koers. We weten best wat we willen, dat is het probleem niet. Een eigen zaak, iets met kinderen, of een managementfunctie. Maar die passie ook volgen, is een tweede, blijkt uit het Vitaeonderzoek dat gedaan werd onder vijfhonderd werkenden. Slechts 16 procent van de Nederlanders heeft een vastomlijnd doel, waar zij recht op afstevenen. Hoewel 82 procent aangeeft passie een voorwaarde voor een succesvolle carrière te vinden, vormt deze doelgerichte groep toch een uitzondering, want de meeste werknemers richten zich op de korte termijn. Er zijn er genoeg die nooit de stap wagen: een kwart van de werkenden twijfelt en is onzeker hoe de passie werkelijkheid te maken. De belangrijkste redenen die ons tegenhouden, klinken bekend: we moeten toch eten, we zijn bang om onze banen op te geven en we vrezen geen Maar omdat ethanol alleen geschikt is voor benzinemotoren, zijn we wederom achter de ontwikkelingstafel gekropen om een speciale brandstof te ontwikkelen voor dieselmotoren. Dat werd dus de B5, vertelt Frans Swarttouw, directeur van Argos Oil. Die B5 bestaat voor 95 procent uit conventionele diesel aangemengd met 5 procent biodiesel. Deze brandstof wordt gewonnen uit zaden van de koolzaadplant die in Nederland wordt verbouwd. De plantaardige olie die uit deze zaden vrijkomt, komt, na bewerking, qua eigenschappen sterk overeen met normale dieselbrandstof. Hoewel het component biodiesel op dit moment slechts 5 procent bedraagt, denkt Swarttouw dit percentage op termijn te kunnen verhogen. Hetzelfde geldt voor het aantal locaties waar de biodiesel te krijgen is. Swarttouw: Op dit moment is gekozen voor Amsterdam, Rotterdam, Rozenburg en Heinenoord, maar over een paar maanden verwacht ik dit te kunnen uitrollen naar andere locaties verspreid over Nederland. Dat hangt natuurlijk af van de vraag, maar het moet ook technisch haalbaar zijn. Een aantal tankstations heeft aan de pomp simpelweg geen ruimte om een andere brandstofsoort aan te bieden. Toch laat Swarttouw zich hierdoor niet uit het veld slaan: Als Argos Oil hebben we inmiddels een reputatie opgebouwd als voorloper op het gebied van biobrandstoffen. Dat wil ik graag zo houden. 1 geld te kunnen verdienen met die stille passie. Loopbaanadviseur Marjolein Smeets herkent dit beeld. Veel mensen beseffen niet dat ze hun carrière veel meer kunnen sturen dan ze doen. Dat heeft meestal met hun omgeving te maken. Vaak wijken mensen af van wat ze willen doordat vrienden, collega s en kennissen te weinig stimuleren - en dan verwoord ik het positief. We kabbelen een beetje door van baan naar baan en vergeten wat we ooit wilden. Mensen laten hun loopbaan te veel gebeuren, in plaats van dat ze die zelf maken. Het zelfbewustzijn mag dus groter, wat Smeets betreft. Laatst gaf ze een training op een universiteit. Een student bedrijfskunde zei niets met zijn vak te willen. Prima, maar kies dan wel bewust wat je dan wel gaat doen. En als je gewoon pakt wat je pakken kan, kies daar dan ook bewust voor. Want dat is nu vrijwel nooit het geval. 1 3,5% rente op uw internetspaarrekening? Alleen met DSB Bank Internetsparen! Geen stortingsverplichtingen Gratis overboekingen 24 uur per dag online bankieren (lokaal tarief) Vraag naar de voorwaarden. LAAGSTE RENTES AFLOSSINGSVRIJE HYPOTHEKEN 5 jr 5 jr 10 jr 10 jr Provider Hypotheek NHG 125% EW NHG 125% EW SNS Bank SNS Aflossingsvrije hypotheek 4,85 5,25 5 5,4 ABN AMRO Aflossingsvrije hypotheek 4,8 5,3 4,9 5,4 Postbank Aflossingsvrije hypotheek 5 5,4 5,1 5,5 Fortis Bank Aflosvrije hypotheek 4,95 5,45 4,95 5,45 ING Bank Aflossingsvrije hypotheek 5,1 5,5 5,2 5,6 DSB Bank Aflossingsvrije hypotheek nvt 4,4 nvt 4,5 CVB Bank Aflossingsvrije hypotheek 4,4 4,7 4,6 4,9 Hypotheekshop Voordeel Socrates Hypotheek 4,35 4,75 4,5 4,9 Eigen Huis Hyp. FBTO Aflossingsvrije hypotheek 4,45 4,75 4,6 4,9 Florius Profijt twee Aflossingsvrije Hypotheek 4,35 4,75 4,5 4,9 MoneYou Compleet+ hypotheek 4,35 4,75 4,5 4,9 SNS Bank SNS Budget Hypotheek Aflosvrij 4,35 4,75 4,5 4,9 Financium Financium Hypotheek 4,45 4,85 4,55 4,95 MoneYou Compleethypotheek 4,45 4,85 4,6 5 Acadium Bastion Aflossingsvrije hypotheek 4,5 4,9 4,5 4,9 OBVION Basis Hypotheek 4,5 4,9 4,6 5 Conservatrix Leuker Leven Basis Hypotheek 4,5 4,9 4,65 5,05 Legal & General Legal Life Voordeel Hypotheek 4,5 4,9 4,65 5,05 AXA AXA Voordeel Hypotheek 4,5 4,9 4,7 5,1 Falcon Leven Profijtvoorwaarden aflossingsvrij 4,55 4,95 4,5 4,9 Argenta Aflossingsvrije hypotheek 4,55 4,95 4,55 4,95 De Hypotheker Solide Koers Hypotheek - DLH 4,55 4,95 4,65 5 Delta Lloyd Fixe-DrieSterrenHypotheek-DLH 4,55 4,95 4,65 5 OHRA Voordeel hypotheek 4,55 4,95 4,65 5 Erasmus Profijtvoorwaarden aflossingsvrij 4,55 4,95 4,65 5,05 GENERALI Profijtvoorwaarden aflossingsvrij 4,55 4,95 4,65 5,05 Getoond worden de aflossingsvrije hypotheken van de grootbanken plus de 20 producten met de laagste rentes voor een lening van 5 jaar tot 125% van de Executiewaarde, vervolgens de laagste rente voor 10 jaar tot 125%. DOORLOPEND KREDIET PERSOONLIJKE LENING Aanbieder < < < Aanbieder < < Cred. Eur. Bank ** 5,3 5,3 5,3 Becam ** 5,2 5,2 Frisia Financ. ** 5,5 5,5 5,5 Credit Europe Bank ** 5,3 5,3 Delta Lloyd nvt 6,5 6,5 Frisia Financieringen ** 5,5 5,5 TRBOS 6,9 6,5 5,5 KredietDirect.nl** 5,9 5,9 Ohra 6,8 6,8 6,5 The Royal Bank of Scotland 6,5 6,5 De Hypotheker nvt 6,9 6,9 Directa 7,9 6,9 Directa 7,9 6,9 6,5 Kruidvat 8,9 6,9 DSB Bank ** 6,9 6,9 6,9 OHRA 7,36 7,36 KredietDirect.nl** 7,5 6,9 6,5 DSB Bank ** 7,5 7,5 FBTO 7,3 7,3 7,3 DHB bank 7,9 7,9 Rabobank 10,3 9,3 8,4 Eurofintus ** nvt 8,5 Fortis Bank 10,3 9,5 8,4 Fortis Bank 10,2 9,4 SNS Bank 9,5 9,5 8,8 Rabobank 10,4 9,4 Postbank 11,2 10,5 8,9 SNS Bank 9,7 9,7 ABN Amro 11,7 10,8 8,8 Postbank 11,2 10,5 Getoond worden de 10 laagste tarieven gesorteerd op een PL voor 3 jaar voor euro + de tarieven van de grootbanken. ** Tarief afhankelijk van doel lening en/of risicoprofiel aanvrager. Getoond worden de laagste tarieven. DAGELIJKS OPVRAAGBARE SPAARREKENINGEN Bank Rekening Akbank AK Internet Spaarrekening 3,65 Amsterdam Trade Bank ATB Spaarrekening 3,65 Akbank AK Spaarrekening 3,6 Credit Europe Bank Credit Europe Top-Interest rekening 3,6 DSB Bank DSB Bank Internet Spaarrekening 3,5 Argenta Internet Spaarrekening 3,45 REAAL Bancaire Diensten REAAL InternetSparen 3,3 DHB Bank DHB VoorSpoedrekening 3,25 Friesland Bank InternetSparen 3,25 Rabobank Rabo Telesparen 2,6 SNS Bank Internet Sparen 2,6 Fortis Bank E-Spaarrekening 2,5 Postbank Internetspaarrekening 2,5 ABN AMRO Internet Spaarrekening 2,4 ING Bank Internet Sparen 2,4 Getoond worden de 9 hoogste tarieven + de tarieven van de grootbanken van rekeningen zonder beperkende voorwaarden en een 1e inleg van 100 euro of minder. Peildatum: 01 mei 2007 Bron: MoneyView Research DPER. JEROEN SMIT Ahold-les voor ABN. Rupert wil Dow Jones inlijven News Corp van Rupert Murdoch heeft een bod van 5 miljard dollar uitgebracht op Dow Jones, uitgever van The Wall Street Journal. Grootaandeelhouders hebben al gezegd tegen te stemmen Nacht Geld in den vreemde is geboortegrond. Hè, hè, eindelijk. Anders Moberg en de Raad van Commissarissen van Ahold zijn het eens: het is tijd voor een ander soort leider. Moberg is er niet in geslaagd om Ahold (samen met Enron en Parmalat inmiddels een synoniem voor fraude) perspectief op een toekomst te geven. Dat was trouwens niemand gelukt. De Ahold- droom is vier jaar geleden uit elkaar gespat. Onder de uitgeklede holding hangt een allegaartje aan bedrijven. Het wordt hoog tijd dat trotse en succesvolle Ahold-dochters als Albert Heijn, Stop & Shop en ICA de ruimte krijgen om los van elkaar en de dramatische geschiedenis van de holding invulling te geven aan hun toekomst. Verschillende investeerders hebben die boodschap al aan de Raad van Commissarissen gegeven. Die gaan zich pas over een paar maanden over een mogelijk opvolger buigen. Dat klinkt bijna als: we hebben misschien helemaal geen nieuwe Ahold-baas nodig. Links en rechts wordt in ieder geval driftig gespeculeerd op het opknippen van de retail-activiteiten in een Amerikaans en Europees deel. Waarbij dat Europese bedrijf dan vooral bestaat uit Albert Heijn en het Zweeds-Noorse ICA. Logisch. Zo comateus als Ahold is, zo gezond is dochter Albert Heijn. Sinds kort trouwens. Door de enorme focus op het bevredigen van de behoeften van aandeelhouders moest Albert Heijn jarenlang de prijzen te hoog houden en verloor het zelfs marktaandeel. Eind jaren negentig dachten veel grote bedrijven namelijk dat het primair om het creëren van aandeelhouderswaarde draait. Onzin natuurlijk. Het gaat om tevreden klanten. Albert Heijn is het bewijs. Sinds de kruidenier eind 2003 de ruimte kreeg (de belangrijkste verdienste van Moberg) om zich weer op de belangen van de klant te richten (met een forse prijzenslag als gevolg), zit de marktleider stevig in het zadel. Het is een belangrijke les. Klanten zijn, als ze goed worden bediend, trouwer dan aandeelhouders. Ze haken af als de aandeelhouders (en de korte termijn winsten) door het management te belangrijk worden gemaakt. Hopelijk staan de vier, vijf honden die nu vechten om de nu nog vette kluif die ABN Amro heet, hier op tijd bij stil. Alleen miljoenen tevreden klanten rechtvaardigen een overname van 70 miljard euro. 1. Turkse beurs klimt uit dal De Turkse beurs krabbelt weer op nu premier Erdogan heeft opgeroepen tot vervroegde verkiezingen. Maandag ging de IMKB-100 fors onderuit vanwege de toenemende poltieke spanningen.

12 12 Nieuws Economie Cijfers Kostenbesparingen bij producent van Bambix en Olvarit Numico gaat prijzen verhogen Redactie economie Numico ziet zich als gevolg van scherpe prijsstijgingen van grondstoffen op het gebied van zuivel, gedwongen om prijsverhogingen en aanvullende kostenbesparingsprogramma s door te voeren. Dat schrijft de onderneming uit Zoetermeer in haar kwartaalcijferbericht. We blijven alert en anticiperen op de sterke prijsstijgingen en grondstoffen op het gebied van zuivel, aldus Numico. De prestaties van het bedrijf zullen, zoals eerder al aangegeven, in de tweede helft van dit jaar worden beïnvloed door de sterke stijging van bepaalde melk- en aan melk gerelateerde ingrediënten, hetgeen voornamelijk invloed heeft op de divisie babyvoeding. Als gevolg van de aangekondigde prijsverhogingen en kostenbesparingen heeft het concern het vertrouwen de autonome omzetgroei van tussen Beurs Beurs vandaag Cijferrapportages van achterblijvers AEX is vier keer niks Degradatievoetbal vandaag op het Damrak, waar AEX-kneuzen Shell, Unilever, TNT en Corporate Express (Buhrmann) voorbeurs hun eerste kwartaalcijfers publiceren. Zit er beterschap in? Meestal is het rond uur s avonds op het slot van Wall Street al min of meer duidelijk hoe de AEX de volgende ochtend om 9.00 uur opent. Zeker als de Aziatische beurzen zich netjes gedragen in lijn met New York. Vandaag is het de eerste tik van de AEX die duidelijk maakt welke richting de markt kiest, want voor de beursgong publiceert bijna 25% van het indexgewicht eerste kwartaalcijfers: Royal Dutch Shell, Unilever, TNT en Corporate Express. Met uitzondering van Unilever blijft de rest dit jaar flink op de AEX achter, die tot dusverre dit jaar 7,2% aandikte: Unilever: +8,6% TNT: +1,9% Royal Dutch Shell: -4,1% Corporate Express: -11,9% Brengen de rapportages vandaag nieuws, feiten en fantasie naar boven die de koersen boven zichzelf en vooral boven de AEX doen uitstijgen? Royal Dutch Shell Het verzamelde analistenkorps denkt dat De Koninklijke over het eerste kwartaal 5% minder winst boekte dan dezelfde periode vorig de 10 en 12 procent in 2007 te kunnen herbevestigen met een verbetering van de winstmarge. In het eerste kwartaal realiseerde Numico een winst van 74 miljoen euro vergeleken met 47 miljoen in dezelfde periode vorig jaar, ofwel een stijging van meer dan 57 procent. De winst per aandeel met 18 procent van 0,33 naar 0,39 eurocent. Analisten geraadpleegd door Betten Beursmedia News hadden meer verwacht. Zij gingen uit van een winst van ruim 78 miljoen en een winst per aandeel van 0,40 cent. Ook de omzet kwam onder verwachting uit: 674 miljoen terwijl was gerekend op een 680,5 miljoen. De autonome omzetgroei bedroeg een krappe 10 procent, terwijl de analisten waren uitgegaan van 10,5 procent. Bij babyvoeding steeg de omzet in het afgelopen kwartaal met 8 procent tot 485 miljoen euro. De omzetgroei binnen deze divisie werd volgens Numico vooral gedreven door Oost-Europa en goede prestaties in Azië-Pacific. De onderliggende trend is volgens Numico bemoedigend met goede prestaties in de belangrijkte groeimarkten en het herstel van de Franse markt, dat tegen het derde kwartaal voltooid zal zijn. Klinische voeding boekte een omzetgroei van 14,1 procent tot 184 miljoen euro. De omzetgroei laat volgens Numico het herstel zien in Duitsland evenals de sterke prestaties in heel Europa en dan met name in het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Spanje en Scandinavië. Numico is ontstaan uit de fusie van Nutricia, Milupa en Cow&Gate en is actief in de productie van voeding voor baby s, van dranken en van klinische voedingswaren. In Nederland is de onderneming vooral bekend van de merknaam Nutricia en producten als Bambix, Olvarit, Fristi en Chocomel. 1 jaar. Ach, een procentje of wat is beleggers om het even. Zeker met de dure olie stroomt het geld met bakken binnen. Het getal waar het om draait is de Reserve Replacement Ratio, want die geeft aan of er in de toekomst nog steeds geld als water wordt verdiend. Ofwel, hoeveel olie pompte Shell op? Unilever He-le-maal niets. Waar bij de grote AEX-fondsen de media een dag voor een rapportage uitpuilen met verwachtingen is het dit keer doodstil rond Unilever. Onder leiding van CEO Patrick Cescau krabbelen aandeel en concern wel langzaam op van jarenlang mismanagement en supermarktoorlog. Wat echter mist is beleggersfantasie. Corporate Express Buhrmanns nieuwe naam heeft nog weinig koerswinst gebracht. Alleen als Corporate Express vandaag juichberichten kan slaken over haar notoir slecht presterende Amerikaanse divisie, willen beleggers misschien aan een kooporder denken. TNT De kameleon van het Damrak gaat weer reorganiseren om te overleven Bij de divisie babyvoeding steeg de omzet het afgelopen kwartaal met 8 procent. HH op de vrije postmarkt. De winst- en verliescijfers over het eerste kwartaal nemen beleggers voor kennisgeving aan, ze willen weten wat die reorganisatie kost. Wedden? Op welke koers sluit Royal Dutch Shell vanmiddag? Mail de koers voor uur aan De beste voorspeller wint een jaarabonnement op IEX magazine. 1. Dow Jones 12666,31 0,0% Bron: Tijd Beursmedia Het Panel STELLING: OLIES EN UNIES? < 1 jaar terug Traditioneel zijn het vandaag eerste kwartaalcijfers rapporterende Royal Dutch Shell en Unilever dé hoekstenen van iedere Nederlandse beleggingsportefeuille. Ofwel, eerst Olies en Unies kopen en dan verder kijken. Is dat nog steeds zo, want deze eeuw presteren beide aandelen niet best. Zo nee, wie zijn dan de nieuwe helden? WAT VINDT U? GEEF UW MENING OP Small caps CORNÉ VAN ZEIJL (FONDSMANAGER SNS): De wereld verandert voortdurend en de beurs is daar een prachtige afspiegeling van. Beide beursgiganten hadden hun eigen specifieke problemen, maar daarbovenop hebben de koersen ook nog eens veel last gehad van de hang onder beleggers naar kleine small caps. Dat laatste zal wel weer overgaan. 1 Over en uit JERRY DE LEEUW (CONSULTANT MERCURIOUS): Olies en Unies kunnen nog prima presteren, maar hun hoogtijdagen zijn over en die komen ook niet meer terug. Als u er toch in wilt beleggen, doe dat dan via een beleggingsfonds. Wie het beter wil doen dan de AEX moet groeifondsen hebben. Daarvoor moet u in het buitenland zoeken, in Nederland zie ik ze niet. 1.. Dow Jones & Co Wie wisten er meer en profiteerden? Dow Jones & Co - bekend van beursnieuws, The Wall Street Journal en Barron s - steeg dinsdag 60% op het intussen afgewezen overnamebod van Rupert Murdochs News Corp. Hét nieuws gisteren was vooral de koerspiek in de grafiek van vrijdag. Voorkennis? Eén ding is zeker: in de Dow Jones newsfeed leest u het niet... Gezeur AREND JAN KAMP (SENIOR EDITOR IEX): Ach, eens waren VOC en WIC niet alleen dé hoekstenen van beleggingsportfolio s, maar zelfs van het hele land. Ze zijn al ruim twee eeuwen niet meer. Weemoedig doen over vergane glorie is voor historici en nationalisten, als belegger probeer ik liever te raden van wie de VOC s, Shells en Unilevers van de toekomst zijn. 1

13 Cultuur 13 Literatuur Arthur Japin in Manhattan Nederlander met New Yorks hart Arthur Japin is een van de weinige Nederlandse schrijvers die succesvol zijn in de VS. Vorige week gaf hij een lezing op New York University. Mijn werk leent zich er goed voor om vertaald te worden. Thijs Plug NEW YORK Hemmerdinger Hall, een statige dependance van de New York University (NYU) aan Washington Square ademt Amerikaanse geschiedenis. Hier vond Samuel Morse in 1835 de telegraaf uit en verderop in de hal werkte Samuel Colt aan zijn eerste revolver. Voor de ingang staat op deze woensdagmiddag in april een lange rij. Studenten kletsen wat met een stel gepensioneerde ouderen en een handvol suits van Wall Street die een uurtje vrij hebben genomen van hun werk eten staand hun lunch. Ze zijn niet naar deze legendarische plek gekomen om Amerikaanse grootheden te zien, maar om een Nederlandse schrijver te horen spreken. Arthur Japin, auteur van De zwarte met het witte hart, Een schitterend gebrek en De grote wereld is een grote naam aan het worden in de VS. Naar aanleiding van Een schitterend gebrek, in het Engels vertaald als In Lucia s Eyes - in recordtijd zevenduizend hardcovers verkocht - schreef The Washington Post: Japin is een opvallend getalenteerde en interessante auteur om de recensie af te sluiten met wapen je met alle scepsis die je wil, je wordt nog steeds verleid. Zelfs The New York Times, de krant met de invloedrijkste en meest gevreesde literaire recensenten, deed mee met de polonaise. Japin maakt een historisch gecompliceerd, zeer invoelend verhaal van de geschiedenis van zijn personages. Steevast uitverkocht Het is altijd lekker om hier terug te komen, vertelt Japin. Hij woonde zes maanden in de stad om op NYU een cursus creatief schrijven te geven. Hij heeft geen idee hoeveel boeken hij hier precies verkocht heeft, maar de eerste hardcover edities van zijn titels zijn steevast uitverkocht. Mijn werk leent zich er op de een of andere manier goed voor om vertaald te worden. Vaak als aan het schrijven ben, heb ik al in mijn hoofd hoe een zin in het Engels klinkt. Ik heb In Lucia s Eyes eigenlijk gekocht op basis van de cover en de tekst op de achterkant, zegt Maree Hirsch (27). Het gaat over prostitutie, Amsterdam en liefde en dat in een kostuumdrama. Een soort literair verantwoord romantisch verhaal, dat spreekt mij aan. Het boek beviel haar goed. Zijn andere werk staat inmiddels in haar boekenkast en ze houdt goed in de gaten wanneer Japin met een nieuw boek komt. Japins Nederlandse redacteur bij uitgeverij De Arbeiderspers verklaart diens zegetocht over de hele wereld uit zijn universele thema s. Hij treft iets aan wat hem raakt, wat hem emotioneert, vertelt Peter Nijssen, en daar maakt hij een écht verhaal van. Altijd gebaseerd op historische gegevens. Met zijn romans kan hij iedereen emotioneren, die universele thema s slaan ook in Amerika aan. Zwangere stiltes Tijdens het optreden op de NYU zit Japin met zijn lange lijf diep weggezakt in een comfortabele stoel. Het publiek luistert ademloos als hij een passage van tien minuten voorleest uit zijn eerste boek. Uit alles blijkt dat Japin geschoold is als acteur. Hij maakt van de voordracht een hele show, met zwangere stiltes en een scala aan verschillende stemmetjes. De zwarte met het witte hart was een titel die er in het rassengevoelige Amerika niet goed in ging. Het werd vertaald als The two hearts of Kwasi Boachi. Japin anticipeerde met name in de VS veel kritiek op het feit dat hij zich als blanke waagde aan een boek vanuit een zwart perspectief. Maar die kritiek kwam niet. Ik heb interviews gedaan op militante zwarte universiteiten waar ze alleen maar vol lof waren over het feit dat het me zo Arthur Japin controleert zijn Engelse vertalingen altijd zelf. RICHARD KOEK goed gelukt was om in Boachi s huid te kruipen. Tijdens de lezing op de NYU wordt Japin samen met andere schrijvers geïnterviewd in het kader van het World Voices Festival, een literair evenement voor buitenlandse auteurs. Amerikaanse uitgevers vertalen weinig en ook het lezerspubliek is over het algemeen chauvinistisch. Het zou er bovendien mee te maken kunnen hebben dat Engelse vertalingen vaak te wensen over laten. The New York Times schreef onlangs dat met name vertalingen uit het Nederlands zo slecht zijn dat lezers door een mist van woorden alleen maar kunnen vermoeden hoe een zin bedoeld is. Succes gegund Japin is dan ook nauw betrokken bij zijn vertalingen. Ik ga helemaal door de Engelse tekst heen en breng verbeteringen aan. Soms moet een zin helemaal omgeschreven worden voordat hij echt goed klinkt in het Engels. Dat doe ik graag zelf. Japins volgende boek, De Overgave, speelt zich af in de VS. Het gaat over een Texaanse vrouw wier kinderen in 1836 door indianen ontvoerd worden. Hij zal als het in Amerika wordt uitgebracht extra promotiewerk in de VS doen om het land definitief voor zich te winnen. Amerikaanse lezers kijken op een andere manier naar boeken, stelt Japin als we hem na afloop van de lezing spreken tijdens een signeersessie waarvoor tientallen fans geduldig in de rij staan. Zij zien een nieuw boek en denken: wat leuk! Iemand heeft een boek geschreven, wat zou daar in staan? Ze gunnen je in Amerika meer succes dan in Holland. 1 Arthur Japin: De klank van sneeuw Uitgeverij De Arbeiderspers Japin schreef in 2006 het Boekenweekgeschenk. Info: Culinair Herendiner in Mokums Okura hotel Ilja Galama Mannen kunnen zich opmaken voor een traditionele jongensavond in het Japanse restaurant Yamazato in het Okura hotel: Tango-no-Sekku. In navolging op de in maart georganiseerde ladies night, organiseert het Japanse sterrenrestaurant deze keer een traditioneel feest voor de mannen. Van 3 tot en met 5 mei wordt een speciaal menu geserveerd dat gekenmerkt wordt door symboliek. De Japanse keuken is gestoeld op de zenesthetiek en de verfijnde Japanse hofcultuur. Voor Japanners is Tango-no-Sekku een zeer belangrijk festival, dat oorspronkelijk als doel heeft de zomer te verwelkomen en boze geesten te verjagen. Het is op deze dag gebruikelijk dat gezinnen het huis versieren met slingers in de vorm van karpers (een symbool voor succes), krijgerpoppen tentoonstellen en in eiken- of bamboebladeren gewikkelde rijstcakejes, gevuld met zoete rode bonenpasta, eten. De jongensdag is één van de vijf traditionele feestdagen in Japan. Al sinds de Heian-periode ( ) wordt dit oorspronkelijke Tangofeest gevierd op de vijfde dag van de vijfde maand. Pas later werd het een feestdag voor jongens, als tegenhanger van het Poppenfeest, dat op de derde dag van de derde maand voor de meisjes wordt gehouden. Tegenwoordig is Tango-no-Sekku voornamelijk een dag waarop ouders delicate hapjes verzorgen voor hun mannelijk kroost en het huis op traditionele wijze versieren. 1 Japanse culinaire specialiteiten... RECENSIE BOEK DE HEKS VAN PORTOBELLO Dirk Koppes Jacques Chirac, Bill Clinton, Madonna en Shimon Peres behoren tot het legioen fans dat wereldwijd bijna negentig miljoen stuks van Paulo Coelho s boeken heeft gekocht. De Braziliaanse ex-hippie weet met zijn spirituele romans lezers te inspireren in hun zoektocht naar zingeving. Ook in het net verschenen De heks van Portobello (De Arbeiderspers) komen zijn vertrouwde thema s terug. Deze keer met extra focus op het verschijnsel vrouw. Sherine, een door een Libanees echtpaar geadopteerde Roemeense zigeunerdochter, groeit op in Londen en besluit zich Athena te noemen. Na een zwerftocht langs Transylvanië en Dubai doet ze - terug in Londen - steeds vaker een beroep op haar profetische krachten. Dit levert haar de bijnaam Heks van Portobello op. Met fatale gevolgen. Coelho laat voortdurend andere personages aan het woord, die samen een portret schilderen van Athena. Het spelen met verschillende gezichtspunten werkt altijd, en geeft de persoon Athena extra mythische allure. Maar het boek ontbrandt pas als zij wordt blootgesteld aan een moderne heksenjacht. Kopen, als je Coelho goeroekwaliteiten toerekent Album Sinéad O connor Op haar op 25 juni verschijnend dubbelalbum Theology speelt de Ierse zangeres Sinéad alle 11 nummers akoestisch én elektrisch. Dorrestein gast op universiteit Renate Dorrestein is de nieuwe gastschrijver aan de Universiteit Leiden. Vanaf september 2007 geeft zij een werkcollege creatief schrijven.. Uitreiking AKO-prijs bij Pauw & Witteman De winnaar van de AKO Literatuurprijs 2007 wordt op 31 oktober bekendgemaakt in het VARA-programma Pauw & Witteman. Na drie jaar RTL Boulevard keert de prijs terug naar de publieke omroep.

14 14 Cultuur Film Meer actie in Spider-Man 3 Tobey is een vermoeide superheld Tobey Maguire vertelt hoe enthousiast hij is over zijn nieuwe Spider- Man-film. Althans, zolang hij erin slaagt om wakker te blijven. Alice Jones LONDEN Het eerste dat je opvalt bij Tobey Maguire zijn zijn ogen. Groot, amandelvormig, enigszins geloken en bijna onnatuurlijk blauw als ze zijn, vormen zij de sleutel tot de magnetische kwaliteit van zijn meest gedenkwaardige rollen. Z n ogen opmerkzaam in The Ice Storm, weids en dromerig in Pleasantville, ijskoud achter zijn bril in Seabiscuit en - in de Spider-Manfilms - waakzaam en zich vernauwend als zijn Spider-Man-gevoel opspeelt, of sentimenteel met een weeïge glimlach in de aanwezigheid van zijn geliefde Mary Jane. Het is dus nogal verwarrend als Maguire de eerste vijf minuten van ons interview zijn ogen dichthoudt. Ik ben een beetje uitgeput, verklaart hij nogal theatraal. Ik zal al de vragen perfect beantwoorden, maar die mijn ogen zo nu en dan even dicht. Ik kan ze op het moment niet openhouden. Als ik begin te snurken, geef me dan alstublieft een por. Het is zondagavond, half zes, en Maguire is bijna aan het einde van een lange dag van zijn publiciteitstour voor de wereldwijde release van Spider-Man 3. De première in Los Angeles is achter de rug en na de premières van Tokio en Londen moet Maguire er in de hele wereld nog zeven af. Met een budget van naar schatting 129 miljoen pond is dit de duurste film ooit gemaakt, en Sony Pictures wil geen risico s nemen. Maar zelfs superhelden moeten soms slapen en de studiobonzen hebben blijkbaar geen rekening gehouden met Maguires delicate gestel. Ook zonder zijn door de vermoeidheid zwaar geworden oogleden is hij een wat onwerkelijke woordvoerder van de megaproductie. Als yoga beoefenende vegetariër en geheelonthouder - sinds hij zich op zijn negentiende bij de AA meldde - zijn de enige tekenen die op zijn supersterrenstatus duiden diverse flessen mineraalwater en een troebel groen gezondheidsdrankje. Deze ongerijmdheid maakt deel uit van Maguires charme. De schoonheid van de Spider-Man-films ligt in de tegenstelling tussen de gemaskerde goeddoener en zijn nerd-achtige, ongelukkige alter ego Peter Parker. Voordat Parker in de eerste film wordt gebeten door een genetisch gemodificeerde spin, is hij één van s levens losers. Maar aan het begin van Spiderman 3 herinnert hij ons eraan dat ik van ver gekomen ben, sinds ik als jongetje door een spin werd gebeten. Wolkenkrabbers Nadat hij aan het eind van de tweede film het meisje van zijn dromen in zijn web heeft gevangen, heeft hij een goede balans gevonden tussen het als doodgewone jongeman rondrijden op zijn motorfiets in New York, en het aantrekken van zijn Spider-Manpak om tussen de wolkenkrabbers door te zwaaien. Maar de acteercarrière van Mary Jane is aan het doodbloeden. En dan is daar nog dat kleverige goedje dat zich aan zijn pak hecht, waardoor het zwart wordt en dat een bozere en wraakzuchtiger kant van Spider-Man naar buiten brengt. Het is fijn voor me als acteur, omdat ik dan iets anders leuks te doen krijg, zegt Maguire. Dat was een van de dingen waar Sam (Raimi, de regisseur, red.) en ik het de meeste tijd over hebben gehad - de toonzetting van die kant van zijn karakter. Om dat te compenseren hebben we geprobeerd plezier te beleven aan het tonen van de humorvolle kant van de gemenere en donkerder Peter. In Spider-Man 3 komt meer actie voor dan in de voorgaande twee films. Toch blijft Maguire bepaald niet enthousiast over de visuele stunts. Mijn minst favoriete deel is het spelen van de actiescènes. Het gaat allemaal zo traag. Ik houd van tempo en energie als we aan het filmen zijn. Dat is leuker, je voelt je meer betrokken en je dag voelt productiever. Maguire, de fragiele held van een miljoenenproductie. Hoewel Maguire erop heeft gezinspeeld dat dit de laatste keer is geweest dat hij de rol van de superheld heeft vertolkt, geeft hij een ontwijkend antwoord op de vraag of hij het roodzwarte pak nog eens zal aantrekken. Ik zou het overwegen als er een heel goed verhaal is, er iets nieuws voor Peter Parker te doen is en Sam er met de juiste ploeg mensen aan meewerkt. Pensionering Maar wat moet een superheld ná zijn pensionering gaan doen? Zijn hele 18-jarige carrière heeft Maguire vertrouwd op zijn expressie van breedogige naïviteit en nerd-achtige charme. Nu is hij 31 en rijst de vraag hoe lang hij dat nog kan volhouden. Net als zijn beste vriend Leonardo DiCaprio lijkt Maguire plotseling volwassen te willen zijn. Door zijn beleefde en goed gehumeurde voorkomen is het moeilijk voor te stellen dat hij ooit een Hollywood-bengel was die lid was van de beruchte pussy posse. Ook zou hij verhoudingen hebben gehad met mede-sterren Kirsten Dunst, Christina Aguilera, Demi Moore en Nicole Kidman. Momenteel heeft hij geen rollen in het vooruitzicht, maar heeft hij het druk met zijn bedrijf Maguire Entertainment, dat Spike Lee s 25th Hour produceerde. Kijk naar Mel Gibson, George Clooney of Clint Eastwood, bedenk hoeveel succes zij hebben gehad en hoe getalenteerd zij zijn als regisseur, zegt hij. Ik kan me voorstellen dat ik ook steeds meer ga regisseren. Ik kijk uit naar de release van deze film en geniet daar ook van, maar ik zal ook blij zijn als ik klaar ben met dit werk. Dan ben ik vrij om me te richten op wat ik precies wil gaan doen. Hij verontschuldigt zich vervolgens beleefd voor zijn slaperigheid en hij volgt zijn agent braaf de kamer uit - een onwillige en onwaarschijnlijke superheld. 1 THE INDEPENDENT Spider-Man 3 draait vanaf vandaag in de bioscoop Film Spaanse cinema overtuigt Dirk Koppes ROTTERDAM Een driehoeksverhouding tussen een gevangene, zijn broer en diens meisje. De crimineel zit voorlopig nog vast, zijn broer is afgestudeerd financieel manager maar verzorgt hun vader en heeft diens baantje als conciërge overgenomen. Het melodrama is niet ver weg. Regisseur Daniel Sánchez Arévalo weet in zijn debuutfilm Azuloscurocasinegro de waterlanders vakkundig te kanaliseren, zodat hij qua niveau ver verwijderd blijft van de RTL4-familienamiddagfilm. Dat deze debutant direct zo geroutineerd uitpakt, komt mede doordat Arévalo vijftien jaar als scenarioschrijver heeft gewerkt. Het is tekenend voor de bloei van de Spaanse cinema. Niet voor niets haalde Pan s Labyrinth in Los Angeles drie Oscars binnen. Op het gebied van fantastische films hoeven de Spanjaarden voor niemand te buigen. Maar ook de kleinere, persoonlijke verhalen zijn er in bekwame handen. Jammer genoeg haalt maar een klein deel de Nederlandse bioscopen, een lacune die de derde editie van het Festival van de recente Spaanse film opvult. In Rotterdam en Amsterdam zijn zestien producties te zien. Een aanrader is Tu vida en 65, een adolescentendrama waarin een twintiger verliefd wordt op de zus van een leeftijdgenoot die zelfmoord heeft gepleegd. Ook al geschreven door een piepjonge scenarist. 1 Semana de Cine Español, t/m 16 mei, Melkweg en Lantaren/Venster, Rotterdam Tu vida en RECENSIE FILM GENOEG IS GENOEG Eric le Duc Als het aan Tobey Maguire en Kirsten Dunst ligt (foto), is Spider-Man 3 de laatste film die ze over de zwierende spinnenheld hebben gemaakt. Ze vinden het welletjes zo en terecht, want het derde deel over het stripicoon is typisch een geval van: spectaculair, maar nu weten we het wel. Net als de romance tussen Peter Parker (Maguire) en Mary-Jane (Dunst) wat meer diepgang krijgt, staan er drie nieuwe schurken klaar om Spidey te grazen te nemen: Goblins zoon Harry, de linke Sandman en de giftige slechterik Venom. De titanenstrijd die volgt is met al z n fraaie special-effects weer adembenemend. En de scènes waarin Maguire sukkel Peter Parker op zijn brommertje speelt, zijn stiekem het allerleukst. Het maakt van Spider-Man 3 absoluut een must-see, maar genoeg is genoeg. Daar denkt Hollywood met z n sequelverslaving echter anders over. De onderhandelingen met regisseur Sam Raimi over een vierde deel zijn al gestart. Oordeel: gaan RECENSIE FILM EEN BRON VAN VERVELING, SLAAP EN OPPERVLAKKIGHEID Elaine Brand Hugh Jackman probeert in drie parallel lopende verhaallijnen het eeuwige leven te bemachtigen. In het zestiende -eeuwse Spanje zoekt hij als conquistador naar de bron van de eeuwige jeugd. In het heden is hij als wetenschapper op zoek naar een medicijn om zijn stervende vrouw te redden van kanker en in de 26e eeuw begint hij als astronaut de mysteries omtrent leven, dood en wedergeboorte eindelijk te begrijpen. Hij heeft er dan inmiddels ook een zoektocht van een millennium op zitten. The Fountain is een slaapverwekkend en oppervlakkig liefdesverhaal, waar je ondanks het grootse thema eerder door verveeld dan geïnspireerd raakt. Oordeel: niet gaan. Max & Loretta Loretta Schrijver verlaat RTL 4-nieuws en gaat op zoek naar een nieuwe dimensie bij het middagprogramma MAX. Eigen merk voor DeVito Een dronken televisieoptreden van de 62-jarige Danny DeVito leidde tot de lancering van zijn eigen limoncello, een Italiaanse citroenlikeur.. Film top 3 Mr. Bean s Holiday trekt nog steeds de meeste mensen in de bios. Op nummer twee zien we Next nieuw binnenkomen en op nummer drie staat de film Wild Hogs.

15 Lifestyle 15 Games Guitar Hero 2 Held aller luchtgitaristen Virtuele gitaarvirtuozen kunnen nu digitaal aan de slag met Guitar Hero 2. Wereldberoemd in je eigen huiskamer met de nummers van Kiss, Black Sabbath of de Stones. Luchtgitaarspeler Gyuri Vergouw testte voor De Pers deze muzikale game. David Nieborg Liefhebbers van scheurende gitaren worden op hun wenken bediend met het uitbrengen van Guitar Hero 2 voor de Xbox 360. Guitar Hero 2 wijkt af van standaardgames door de bediening. In plaats van met een normale controller speel je met een speciaal meegeleverde witte plastic gitaar. Op de hals zitten vijf gekleurde toetsen en op de plek van de klankkast zit één drukknop, die dienst doet als snaar. Het doel van het spel is om als gitarist een zaal plat te spelen. Op de maat van de muziek komen gekleurde noten voorbij en het is zaak om op het juiste moment de juiste tonen in te drukken. Oefenen en optreden Wat is de lol van het spel? Waarom zou je op een plastic gitaar willen spelen als je ook gewoon met een echte aan de slag kan? Guitar Hero 2 werkt volgens het principe simpel om te leren, moeilijk om volledig onder de knie te krijgen. Iedereen met twee handen heeft het spel snel in de vingers. Hoe leuk het ook is, uiteindelijk gaat het niet alleen om spelen. Het gaat om optreden. Een groot deel van de lol zit hem in het laten zien van je kunsten aan anderen. Huisgenoten, familie en vrienden imponeren met je virtuoze gitaarspel. Ga met een dreigende blik en benen wijd in de klassieke rockhouding staan of gooi je gitaar de lucht in en speel verder met gitaar boven je hoofd (wel oppassen want helaas is je gitaar niet draadloos). Een echte rocker wil natuurlijk een miljoenenpubliek. Guitar Hero lijkt gemaakt voor de online videodienst YouTube. Daar staan al duizenden video s van spelers van over de hele wereld. Kinderen van acht jaar oud die met hun ogen dicht de lastigste songs probleemloos voltooien. Beroemde gitaristen die hun eigen nummers meespelen. En dat tot grote hilariteit van de toeschouwers vaak vreselijk slecht doen. En natuurlijk de verplichte dronken pubers die, al dan niet verkleed, laten zien waar rock en roll echt om gaat. Nederland heeft een eer hoog te houden als het gaat om net-niet gitaristen. Als iemand tips kan geven om over te komen als een ware gitaarheld is het wel Gyuri Pelvis Fenderbender Vergouw. Hij eindigde in 2005 als derde tijdens de wereldkampioenschappen luchtgitaar spelen. Oftewel met rockmuziek op de achtergrond net doen alsof je gitaar speelt, maar zonder (plastic) gitaar. Hij is uitermate enthousiast over het spel: Echt goede gitaarmuziek komt zo de huiskamer weer in. Maar toch is het een tussenstap. Want luchtgitaar spelen is natuurlijk de meest ultieme vorm van spelen. Vergouw heeft genoeg tips. Free your mind Het is bij Guitar Hero vooral zaak om een nummer eerst volledig in de vingers te krijgen om vervolgens helemaal los te gaan. Free your mind! Het mag er maf uitzien, een kleine glanzende plastic gitaar om de nek. Met de stereo op tien en het juiste publiek zijn de tips van Vergouw onmisbaar. Het beste is om oude stijlen te mengen met nieuwe stijlen. Combineer de duckwalk van de gitarist van AC/DC met de molenwiek van Pete Townshend van The Who. Het doel van het spel is om volleerd een zaal plat te spelen. Met Guitar Hero 2 versmelt de muziekcultuur met de gamecultuur. De hoofdrol in deze game wordt vertolkt door de meer dan zeventig nummers, louter klassiekers. Voor de fans van zwarte en witte schmink zit er gelukkig wel een Kiss-nummer tussen, verder koos men voor het zwaardere metal-genre van een Iron Maiden. De meerwaarde van de Xbox 360- versie van Guitar Hero 2 ten opzichte van de eerder verschenen editie voor Playstation2 is het online Xbox Live gedeelte. Er zijn leaderbords om scores te vergelijken met andere spelers. En in pakketjes van drie kunnen nieuwe nummers gedownload worden met de belofte dat er regelmatig nieuwe nummers zullen volgen. Wordt Guitar Hero 2 zo een nieuwe manier voor platenmaatschappijen om geld te verdienen? Als het aan de speluitgever ligt wel. Hoe uitgelaten veel gamers in eerste instantie ook waren over de downloadmogelijkheden, het enthousiasme is massaal omgeslagen in frustratie na het horen van de prijs van de nummers. Per pakket moet er rond de zes euro betaald worden en dat is naar de mening van gamers veel te veel. Mede omdat de aanschafprijs van Guitar Hero 2 al rond de tachtig euro ligt. Toch is Guitar Hero 2 dit aanschafbedrag meer dan waard. Voor de minder kapitaalkrachtigen onder ons heeft luchtgitarist Vergouw een laatste tip: Ga gewoon luchtgitaar spelen. Het is de ultieme vorm van creativiteit. En het is goedkoop, ik heb mijn luchtgitaar altijd bij me! 1 Niet alleen lekker tijdens het lezen van de voorpagina en niet alleen lekker tijdens het lezen van de pagina Economie Nu bij 2 halen = 1 betalen. HYPETEST HEALTHY SAP VAN ACAIBESSEN Marcel Hulspas. Nieuw designhotel in A dam Een oud, karakteristiek herenhuis aan de Nassaukade is verbouwd tot dit elegante tien kamer tellende NL-Hotel. Laten we eerlijk zijn. Acai bessensap van de firma Healthy People smaakt ronduit smerig. Als verdund sap van ordinaire zwarte bessen, en dat met een ondefinieerbaar bijsmaakje. Er valt vast aan te wennen, zoals aan alles, maar het begin is moeilijk. Volgens Healthy People moeten we echter gewoon doorzetten. De kleine, donkerblauwe acaibes is namelijk een supervrucht. Een van de meest gezonde fruitsoorten ter wereld. De bessen zitten boordevol vitamines en antioxidanten. De laatste zijn stoffen die de in onze cellen rondslingerende, schadelijke zuurstofradicalen (de naam zegt het eigenlijk al) uitschakelen. Het staat ook breed op de verpakking: Rijk aan antioxidanten. Aan wie hebben we deze zegenrijke drank te danken? Aan de indianen in het Amazonegebied. Die weten en eten al eeuwen van het gezonde besje, dat hoog in palmbomen zijn kleurtje oploopt. Er bestaat zelfs een romantisch indianenverhaal waarin een wreed stamhoofd, een zielige dochter, een tragisch sterfgeval en een wonderbaarlijk uit de grond verrijzende boom een rol spelen (u kunt de details zelf wel invullen). De acai is sinds enige tijd een health food hype. Tientallen firma s trachten de gezondheidsbewuste consument de acai te verkopen, in allerlei vormen. Nog meer autosport op tv RTL GP, het multimediale auto- en motorsportplatform van RTL Nederland, heeft de rechten verworven van de Nationale Autosport. Healthy People doet dat in een kartonnen pak. En maakt de acai ons gezond? Natuurlijk. Zoals alle vruchtensappen. Alle vruchten zitten immers boordevol vitamines en antioxidanten. Het is zeker waar dat acaisap betrekkelijk veel antioxidanten bevat, meer dan de meeste andere vruchtensappen, maar pruimen bijvoorbeeld, en rozijnen, bevatten er nog meer. Wie behoefte had aan deze wondermoleculen, kwam dus al niks tekort. En trouwens, de medische waarde van antioxidanten is, zacht gezegd, discutabel. Ooit werd de ontdekking van deze stoffen ontvangen als een godsgeschenk. Die radicalen, zo werd beweerd, zouden kanker veroorzaken. Antioxidanten voorkomen kanker! Inmiddels weet de wetenschap beter. Vergeet de antioxidanten maar. Er bestaat geen natuurlijk geneesmiddel tegen de kwalen der moderne beschaving. Eet gewoon niet te veel, leef gezond. En drink wat lekker is. 1. Look I wrote a book! Zoals wel meer journalisten, heeft ook Felix Wilbrink, van de kookrubriek in TV Weekeinde, de geest gekregen een boek te schrijven. Een kookboek zonder plaatjes, met een smakelijke inhoud.

16 16 TV-Gids Nederland 1 Nederland 2 Nederland 3 RTL 4 RTL 5 17:00 KRO Kindertijd 17:01 Freddie en Leo 17:25 Sesamstraat 17:59 EénVandaag 18:00 NOS Journaal 18:20 EénVandaag 18:50 NOS Sportjournaal 19:00 Lingo 19:25 AVRO De kinderpolikliniek 20:00 NOS Journaal 20:30 Schatjes 21:10 Ik vertrek 22:10 ER 23:00 Knevel + Van den Brink 23:55 NOS Journaal 00:15 Knevel + Van den Brink 01:05 NOS Journaal 01:30 NOS Journaal en NOS Sportjournaal RTL 7 SBS 6 Net 5 Veronica Tien 17:45 Who s next 18:00 The A-Team 18:55 Law & order 19:50 Allo allo! 20:30 UEFA Cup: Sevilla - Osasuna 23:15 Arrestatieteam USA 23:45 Married with children 00:15 Who s next 00:34 Teleshop 7 00:35 Ik ben in balans! 01:15 Nachtlounge 03:00 The hotspot 17:00 NOS Journaal 17:10 Nederland helpt 17:35 7th Heaven 18:25 That s the question 18:55 Man bijt hond 19:25 De verbouwing 20:25 Netwerk 20:55 Andere tijden 22:00 NOS Journaal 22:15 Nova/Den Haag vandaag 22:50 Holland doc: Westerbork Girl 23:50 Klein Holland 00:14 Dode Dichters Almanak 00:15 Nova/Den Haag vandaag, Netwerk, Man bijt hond, EénVandaag 17:00 The bold and the beautiful 17:30 The flying doctors 18:25 Medisch centrum 19:00 Hart van Nederland - Vroege editie 19:25 Shownieuws 20:30 The ghost whisperer 21:30 House 22:30 Hart van Nederland - Late editie 22:50 Piets weerbericht 22:55 Shownieuws 23:20 Trauma Team: E.R. live 00:30 Medical detectives 00:55 Nachtprogrammering: Sure shot 04:00 Nachtprogrammering: Hart van Nederland - Late editie 17:10 NOS Jeugdjournaal.nl 17:15 Kid Paddle 17:33 Ratz 18:00 Taarten van Abel 18:25 Het Klokhuis 18:45 NOS Jeugdjournaal 19:00 ONM 19:25 De wereld draait door 20:25 Liever verliefd 21:55 Couscous & cola 22:30 NOS Journaal 22:35 NOS Sportjournaal 22:55 Cabaret & co 23:30 NOS UEFA Cup-voetbal: Highlights overige wedstrijden 23:55 De wereld draait door 00:50 NOS Journaal 00:55 De wereld draait door 17:40 Suddenly Susan 18:05 Judging Amy 19:05 Providence 20:00 Will & Grace 20:30 As good as it gets 23:10 Wildcats 01:10 Nachtprogrammering: Relax TV 17:00 As the world turns 18:00 RTL Nieuws 18:15 Editie NL 18:35 RTL Boulevard 19:30 RTL Nieuws 19:55 RTL Weer 20:00 Goede tijden, slechte tijden 20:30 De Bouwers 21:00 Willem-Alexander & Máxima: De jeugdjaren 21:30 BankGiro Loterij: Voor de rest van je leven 22:30 4 in het land 22:55 Dossier 2300: Kind genietjes 23:55 RTL Nieuws 00:10 RTL Weer 00:15 Oprah Winfrey show 01:04 Teleshop 4 01:05 Cupido 17:15 Lilo & Stitch 17:35 Totally Spies 18:00 The Fresh Prince of Bel-Air 18:30 The Drew Carey show 19:00 Friends 20:00 Pirates of the Carribean: Achter de schermen 20:30 Temptation Island: Darkest Secrets 21:35 Search for the next Pussycat Doll 22:40 Sleepy Hollow 00:35 Pirates of the Carribean: Achter de schermen 01:10 Nachtprogrammering: Late night 04:10 Hart van Nederland. 17:40 Jensen! 18:25 The king of Queens 18:55 The nanny 19:25 Dharma & Greg 19:55 Flodder 20:30 CSI: New York 21:30 Prison break 22:30 Jensen! 23:15 RTL Boulevard 00:05 The nanny 00:29 Teleshop 5 00:30 Poolparty 02:00 KamasutraTV. 17:05 Beestachtig leuk 17:30 De leukste thuisvideo s 18:25 Het weer 18:30 Fashion House 19:00 De bruiloft van 19:30 De Gouden Kooi 20:00 Postcode Loterij: Deal or no deal 20:30 Blinde liefde 21:30 How to look good naked 22:30 Koppensnellers 23:35 Het weer 23:40 Zendtijd voor NOX 00:40 De Gouden Kooi 01:05 Postcode Loterij: Deal or no deal 01:35 Tien Text ÉÉN CANVAS BBC 1 BBC 2 BBC World 17:55 Vlaanderen sportland 18:00 Het journaal 18:10 De rode loper 18:30 Blokken 19:00 Het journaal 19:40 Man bijt hond 20:05 Het weer 20:10 Thuis 20:40 Het leven zoals het is: Luchthaven III 21:15 Koppen 21:45 Emma 22:10 De tabel van Mendelejev 23:00 Het journaal laat 23:20 KENO-uitslagen 23:22 Het weer 23:30 Allo allo! 00:00 De rode loper 00:20 Man bijt hond ARD ZDF Discovery Channel National Geographic Eurosport 17:00 Tagesschau um fünf 17:15 Brisant 17:47 Tagesschau 17:55 ARD vor acht 19:50 Das Wetter im Ersten 19:55 Börse im Ersten 20:00 Tagesschau 20:15 Ich leih mir eine Familie 21:45 Monitor 22:15 Tagesthemen 22:43 Das Wetter im Ersten 22:45 Harald Schmidt 23:15 POLYLUX 23:45 Sie finden keinen Frieden - Deutsche Soldaten nach dem Auslandseinsatz 00:30 Nachtmagazin 00:50 Sportschau live: Zeilen 02:30 Tagesschau 02:35 Fantastische Geschichten 17:20 Zoé Kezako 17:35 Smos 17:50 Peperbollen 18:15 Karrewiet 18:25 Go IV 18:35 W817 18:50 6Tien 19:10 H2O 19:35 Flight 29 down 20:00 CANVAS 20:00 Terzake 20:25 Lux 20:30 Sporza: Voetbal: UEFA Cup 23:20 De val van Berlijn 00:20 Doorlopende herhaling van Terzake 17:00 heute - Wetter 17:15 hallo deutschland 17:40 Leute heute 17:50 Ein Fall für zwei 19:00 heute 19:20 Weerbericht 19:25 Notruf Hafenkante 20:15 Die Frühlingsshow aus Südtirol 21:15 auslandsjournal 21:45 heute-journal 22:12 Weerbericht 22:15 Maybrit Illner 23:15 Johannes B. Kerner 00:20 heute nacht 00:35 Shining 02:30 heute 02:35 Johannes B. Kerner 03:40 heute 03:45 Maybrit Illner of animation 17:00 The Basil Brush show 17:30 Extreme animals 18:00 Blue Peter 18:25 Newsround 18:35 Neighbours 19:00 Nieuws en weerbericht 19:30 Regionaal nieuws 20:00 Castaway 20:30 EastEnders 21:00 Panorama 22:00 Hustle 23:00 Nieuws, regionaal nieuws en weerbericht 23:35 Question time 00:35 Election night :00 Wheeler dealers: Mazda MX5 17:30 Wheeler dealers: Mazda MX5 18:00 How it s made 18:30 How it s made 19:00 American chopper: Best of American chopper - Michael Teutul as himself 20:00 Mythbusters: Alcatraz escape 21:00 On the run 22:00 Forensic factor: Promised land 23:00 Kings of construction: Stone cutters bridge 00:00 Dr G: Medical examiner: A fatal attraction 01:00 A haunting: Lake club horror 02:00 American casino 03:00 Nachtprogrammering 19:00 Eggheads 19:30 Great British menu 20:00 Snooker 22:00 The Catherine Tate show 22:30 Roman s empire 23:00 The Graham Norton show 23:30 Newsnight 00:35 Desi DNA 01:05 Snooker 01:55 BBC News 24 03:00 Learning zone: Schools: GCSE bitesize revision 17:00 The snake wranglers: Flying snakes 17:30 Crittercam-WildTech adventures: Leatherback turtles 18:00 Treasure fleet: The adventures of Zheng He 19:00 Animal patrol: Bedroom bat 20:00 Egypt s hidden treasure 20:30 The Egypt detectives: The mystery of the first Egyptians 21:00 Chasing time: Glasgow 21:30 Is it real?: Miracle cures 22:30 America s deadliest gang 23:30 Chasing time: Glasgow 00:00 Wild sex: Deviants? 01:00 Is it real?: Miracle cures 02:00 America s deadliest gang 03:00 Crash science: Airplanes 04:00 Animal patrol: Bedroom bat 05:00 Seconds from death: The death of Ayrton Senna.. 17:30 Talking movies 18:30 Asia today 19:30 World business report 19:45 Sport today 20:30 HARDtalk 21:30 Click 22:00 World news today 23:15 Sport today 23:30 World business report 00:30 Asia today 00:45 World business report 01:30 HARDtalk 02:30 World business report 03:30 Talking movies 04:30 World business report 04:45 Sport today. 18:30 Rally 19:00 Sterkste man 20:00 Snooker 23:00 Fight Club 00:00 Voetbal: Champions League

17 Service Reizen Zanzibar 17 Anna van der Gaag Hobbelig ritje naar het strand O p de kade wachten mannen op de bootpassagiers. Ze zien er wat rijker uit dan de Tanzanianen op het vaste land. Aangezien de meerderheid van de bevolking moslim is, zien we weinig vrouwen. We zijn op Zanzibar, een eiland voor de kust van Tanzania. De witte stranden, de verse vis, de Arabische invloeden, de kruiden en de rust zorgen voor een bijzonder aangenaam verblijf. Stone Town is de hoofdstad en tegelijk de enige grote stad van het eiland. Bij aankomst met de boot vanuit Dar es Salaam vormt de kustlijn met de typische Arabische gebouwen een verrassende skyline. Eenmaal aan land ontdekken we dat de gebouwen helaas erbarmelijk slecht zijn onderhouden (welkom in Afrika), maar desondanks geven de sierlijke gevels en deuren, en de nauwe straatjes, de stad een bijzondere aanblik. Z ARGUS Steeds minder mensen overlijden aan hun hartaanval René Leisink. COLOFON Dagblad De Pers is een uitgave van Mountain Media BV Uitgever Cornelis van den Berg Hoofdredacteur Ben Rogmans Adjuncten Jan-Jaap Heij, Frank Poorthuis Artdirector Maarten ten Haaf Marketing Gert Jan Laurman Distributie Dick van Geemen Commercieel directeur Jerrel Oron Finance Ruud Swart Office Sandra Klein Internet Anton van Elburg Druk Dijkman Offset Diemen, MGL Heerlen en NDC Leeuwarden Dagblad De Pers is een onafhankelijke, gratis kwaliteitskrant die ca 240 keer per jaar verschijnt en verkrijgbaar is op NS-stations, in winkels, kantoren, in de horeca en op vele andere locaties. Adres en mail Anthony Fokkerweg CP Amsterdam Tel Fax anzibar heeft voor Afrikaanse begrippen bijzonder vruchtbare grond en het eiland is dan ook rijk aan kruiden en vruchten. Vanuit Stone Town is het mogelijk een Spice Tour te doen. Tijdens deze toer bezoeken we een nabijgelegen kruidenplantage, waar de lokale bevolking in boerderijtjes leeft. Door de vruchtbare grond is hier minder armoede. De mensen zijn even vriendelijk en gastvrij als in de rest van het Oost-Afrikaanse land. Tijdens de wandeling langs de plantages ruiken en proeven we de kruiden en vruchten en zien we hoe onder andere kruidnagel, vanille of gember groeit (overigens komt het grootste gedeelte van kruidnagelproductie ter wereld komt hier vandaan). Kinderen worden ingezet om de vruchten en kruiden te plukken. Vast ritueel is hierbij.... HET WEER Vandaag In het noorden komt vanochtend mogelijk een mistbank of een beetje bewolking voor, verder is het onbewolkt. Vanmiddag vormen zich een paar bescheiden stapelwolken. Bij een matige wind vanuit noordoostelijke richting wordt het 14 tot 17 graden vlak aan zee, 20 tot 23 graden elders. het vlechten van hoedjes, tasjes, brillen en stropdassen van palmbladeren. De kinderen kunnen echt álles maken van een palmblad en de pret is het grootst als wij de tierelantijnen aan ons lijf hangen en hiermee op de foto gaan. Bij sommige Spice Tours is een bezoek aan het strand inbegrepen. De stranden rond Stone Town liggen vol afval en daarom kun je die beter mijden. Onze Spice Tour gaat Pokerspel Morgen De zon schijnt onverminderd door, met alleen in het zuidoosten wat binnendrijvende sluierbewolking. Landinwaarts warmt het op naar zo n 20 tot 23 graden. Geleidelijk trekt de noordoostelijke wind bij de kust aan naar kracht 5 en daar is het s middags wederom 14 tot 17 graden. Vertrouwen op instinct? Het is tijdens de Europese Poker Tour 2007 in Kopenhagen, het grootste pokertoernooi ooit in Europa (met uitzondering van de Grote Finale van deze EPT). Er zijn nog vier spelers over aan de finaletafel en zij strijden om een bedrag met zéér veel nullen. Twee van die vier spelers raken betrokken in een grote pot. De ene speler is de sterke Hongaar Richard Toth, winnaar van de Europese Poker Masters in Wenen. De ander is Theo Jörgensen uit Denemarken. Velen van jullie zullen hem kennen als die blonde man met het koddige hoofd, altijd met zijn lichtbruine muts waarvan het logo bij TVuitzendingen is afgeplakt met groene tape. Een beetje vreemde speler, met soms wat onlogische moves maar hij speelt wel succesvol poker op het allerhoogste niveau. Toth heeft voor de flop verhoogd naar of en Jörgensen is daar overheen gegaan voor al zijn chips. De Deen is all-in voor en het is nu aan zijn opponent of hij al dan niet die zeer grote verhoging wilt betalen. Alles wat de Hongaar heeft is een Q 9 (een, laten we het vriendelijk zeggen, zeer marginale kaart), en als hij zou callen en verliezen dan zou hij vrijwel geen chips meer overhebben. Maar Richard zegt: Well Theo, I guess I ve got to trust my instincts. Trusting my instincts has never been bad for me. And I think you have nothing, so I call. Hij schuift inderdaad al zijn chips in het midden en showt zijn Q 9 - om vervolgens aan te kijken tegen de allerbest mogelijke hand van de tegenstander, de A A. Tja so much for trusting your instincts! Rolf Ace Slotboom WEERBERICHT NEDERLAND Extremen van 3 mei hoogste max. temp.: 25,5ºC in 1990 laagste min. temp.: -2,4ºC in 1967 Boven: kruidenmarkt. Rechts: de haven van Stone Town. HH langs het strand van Mangapwani, met fijn wit zand en helder blauw water. Dit soort stranden zijn er meer op Zanzibar. Het summum is Kendwa Beach in het noorden. De reis per dalladalla (mini-busje, hét openbaar vervoer in Tanzania) is hobbelig over de vele dirt roads, het laatste stukje leggen we af met onze bagage in een wankel bootje. Eenmaal bij Amaan Kendwa Beach (ons verblijf) zien we De flop komt T 7 4 en er kan vrijwel niets meer gebeuren voor Theo, die nu zo n 9 tegen 1 favoriet is om de pot te winnen met zijn azen. Maar de turn J is zeer gevaarlijk, want nu heeft zijn tegenstander plotseling zowel straat- als flush-kansen. Theo wordt dan ook nerveus en roept tegen de dealer: Pair the board! Maar net als de opmerking van Richard kort daarvoor, blijkt ook deze opmerking van Theo niet al te intelligent. De dealer doet namelijk precies wat hem gevraagd wordt en paart het board met de T - echter, dit is precies ook een kaart die Richard zijn flush geeft, en dus de pot. Theo druipt teleurgesteld af, zijn absolute topkaarten gekraakt door het mogelijk geweldige instinct van zijn sterke opponent of, misschien iets waarschijnlijker, door een dosis flinke pech. 1 een uitgestrekt wit strand met palmbomen, en simpele, maar knusse hutjes om in te overnachten op een van de mooiste snorkel- en duikplekken ter wereld. H et is hier gebruikelijk dat je bij het ontbijt aangeeft wat je s avonds wilt eten. Garantie krijgen we niet, maar de kok doet gedurende de dag zijn best onze vis naar keuze uit de zee te halen. Verser en lekkerder hebben we het zelden geproefd. Verwacht hier geen bruisend nachtleven. De zwoele avonden op Kendwa Beach brengen we door met een potje baogame (Afrikaans spelletje) of met andere toeristen of locals bij een kampvuur GRONINGEN Zonnig 21 C Zonnig 16 C MAASTRICHT Zonnig 22 C VLISSINGEN Zonnig 18 C

18 18 Puzzel met De Pers ZWEEDS RAADSEL: 4 landtong lofdicht afgod Engels telwoord 2 3 deel v.e. schip voor hard werken stand der edelen 1 plaats in Frankrijk oliestaat boze geest broedplaats sprookjesfiguur jongensnaam 5 lidwoord pers. vnw naar omlaag snaarinstrument gebarenspel gravure ontkenning beduimeld familielid bijenhouder bouwland verontrusten 7 CRYPTOGRAM HORIZONTAAL: 1. Heel klein beetje licht (18); 4. Groeit op van opgespaard meel (8); 6. Brood voor de laatste grap (4); 8. Duivelse natuur van een verwarde dominee (7); 9. Bevindt zich tijdelijk in het theater (4); 10. Vermenging in het kamp (8); 11. Lopen vast langs de kust (8). VERTICAAL: 1. Ploeter flink, maar niet te! (6); 2. Besteller die er wartaal uitslaat? (6); 3. Tik met je vingers in de wasmachine (7); 5. Moeder volgt een jongen op als bestuurder (7); 6. Door deze wedstrijd is er geen loop meer (6); 7. Duitse getuigen in het varkenshok (6). OPLOSSINGEN VAN GISTEREN Cryptogram HORIZONTAAL: 1. Afkrijgen; 4. apothema; 6. anna; 8. rijkaard; 9. ontij; 10. roofnest; 11. edelspar. VERTICAAL: 1. Adagio; 2. roterij; 3. gierkar; 5. amazone; 6. adonis; 7. aastor. Zweeds -h-u-s-epatricier -non-hera ode-rad-t -v-peterdegenkrab -galei-de rem-tsaar -rei-turk KAVIAAR Brainsnack 2 keer en BRAINSNACK SUMBRERO Kakuro & Sumbrero Kakuro van gisteren Ontdek de logica achter de cijfers op de onderste rij dan weet je welk ander cijfer er op die rij nog ontbreekt Bij onderstaande kakuro vormen de getallen in de zwarte driehoekjes de som van cijfers van 1 tot en met 9, die horizontaal of verticaal in de aangrenzende vakjes worden ingevuld. De Sumbrero links is een drieweg-kakuro waarbij de getallen in de driehoekjes de som vormen van cijfers, die verticaal of diagonaal in de aangrenzende witte vakjes moeten worden ingevuld. De 0 doet helemaal niet mee. Per som mag elk cijfer maar één keer voorkomen. Dus bijvoorbeeld: 4=1+3 of 3+1, maar niet 0+4, 4+0 of Sumbrero van gisteren SUDOKU PUZZELNR. 271 BELCODE: A B C SUDOKU SUDOKU KAKURO A B C Dagblad De Pers SMS, STEUN NATIONAAL FONDS KINDERHULP en win gratis hotelovernachtingen U kunt prijzen winnen met puzzelen in De Pers door de oplossing (belcode) van de sudoku met één ster per sms te versturen. U dient uw oplossing als volgt per sms te versturen naar telefoonnummer 4040: steun<spatie>kind<spatie> belcode Een sms kost 60 cent. De opbrengst gaat na aftrek van directe kosten naar het Nationaal Fonds Kinderhulp. Onder de goede inzenders worden dagelijks tien hotelcheques van 25 euro verloot. De hotelcheques zijn beschikbaar gesteld door sponsor World Hotel Cards. Met een cheque kunt u voordelig of gratis overnachten in talloze hotels in binnen- en buitenland. LEZERS COLUMN Bekend bij justitie Jolanda C. Kessel-Stammes Nou, en toen fietste ik daar en toen stond er een agent en toen moest ik afstappen en toen vroeg hij om mijn legitimatie, die ik gelukkig wel bij me had. Een beetje lacherig bracht ik tijdens het avondeten verslag uit van wat mijn nu toch weer was overkomen. Altijd de braafste van de klas was ik. Van het woord spijbelen kende ik de betekenis niet eens toen ik in de brugklas zat. Dat Anneke en Paula afwezig waren bij de gymles, terwijl ze bij het daaraan voorafgaande uur Frans nog voor mij in de klas zaten, vond ik het opnoemen waard bij de leraar. Gemene verraadster! beet een klasgenoot me toe. Begrijp je dan niet dat ze spijbelen? Tot mijn zesenveertigste was ik van onbesproken gedrag totdat ik op heterdaad betrapt werd tijdens het fietsen op een daarvoor niet bestemde plaats. De agent hoefde niet eens te zeggen: Halt, in naam der wet. Ik stapte keurig uit mezelf af en sprak wel de juiste tekst: Ik beken. De andere arrestanten, het was blijkbaar een grote controle in de winkelstraat, dachten nog met zielig protesteren onder hun bekeuring uit te komen. Het kwam niet eens in mij op. Eindelijk was ik stout. Buiten adem, maar zonder een snelheidsovertreding, fietste ik naar huis om het grote nieuws te vertellen. Mijn zoon van twaalf vond het niet zo grappig. Ik durf te wedden, dat je heel boos op mij zou zijn geworden als ík die bekeuring had gekregen. In het weekend speelt hij lekker in het gemeentebosje. Maandag krijg ik weer post van justitie. Weten de ouders van Eelco wel dat hun zoon zich schuldig heeft gemaakt aan het strafbare feit om in gemeentegrond een kuil te graven, waarin onschuldig passanten zich zouden kunnen bezeren? En willen wij beter op onze zoon letten, willen wij niet dat hij voor galg en rad opgroeit. Deze aantekening zal in het archief van justitie worden bewaard, dreigt de laatste regel onderaan de brief. Eelco, maak je geen zorgen hoor. Ik heb smakelijk gelachen om de brief, die ik zal bewaren in jouw plakboek met je tekeningen en je zwemdiploma s. 1

19 Sport 19 Hockey Reservedoelman Klaas Veering stopt bij Oranje Er is geen plek meer voor mij Klaas Veering (25) wil geen tweede keeper meer zijn bij Oranje. En dus zet de Amsterdam-doelman een voorlopige punt achter zijn 36-voudige interland-loopbaan. Geert Jan Hahn Dag Klaas. Vierenhalf jaar ben je tweede keeper bij Oranje. Nu stop je. Heb jij last van een gebrek aan motivatie? Zo zou je het kunnen noemen. Ik had de afgelopen tijd het idee dat ik eerste keeper van Oranje wilde en zou kunnen worden. Maar die mogelijkheid is er voorlopig niet. Dan heeft het niet veel zin om door te gaan. Hoe lang heb je over dit besluit zitten dubben? Zoiets vormt zich. Het eerste half jaar, tot de Spelen van 2004 in Athene, ben ik zonder greintje twijfel tweede keeper geweest. Daarna wilde ik meer en deed ik er alles aan om eerste keeper te worden, maar heb ik steeds minder gespeeld en kans gemaakt. Dat wordt dan een steeds grotere teleurstelling. Het plezier in hockey raakt een beetje op. Verwijt je jezelf iets? Heb je ergens een kans laten liggen? Voor mijn gevoel heb ik altijd mijn beste beentje voorgezet én goed gekeept. Keeper zijn is lastig, er is maar één positie voor in een team. En in dit Als het even meezit, is Nederland met vier hockeyteams op de Olympische Spelen in Peking, twee uit Nederland en een dames- en herenteam van de Antillen. Jeroen Gunter Antillen zoekt hockeymannen met Antilliaanse roots. Zo luidt een oproep op het forum van een hockeywebsite, geplaatst op 1 december vorig jaar. Inmiddels is het Antilliaanse herenhockeyteam nagenoeg compleet. In juli speelt het de Pan American Games, in Brazilië. Op dat evenement valt een ticket te verdienen voor de Olympische Spelen, die in 2008 in. DE BEWEGING KARATE Alex van Vogelpoel. Dief in de nacht (1) Liverpool klopte dinsdag in de halve finale van de Champions League Chelsea op penalty s. Als een dief in de nacht. Veering blijft wel keepen bij zijn club Amsterdam. PRO SHOTS Peking worden gehouden. Maar dat is niet het belangrijkste. Het doel is in de eerste plaats promotie van het hockey op de Antillen, zegt Henk Pepping, coach van het Antilliaanse herenteam en lid van de Antilliaanse bond NAHA, vanuit Curaçao. Het team bestaat uit jongens die iets hebben met de Antillen: er wonen, er geboren zijn, of er werken. De trainingen vinden plaats in Nederland: Pepping: Daar zijn de faciliteiten veel beter, op Curaçao is slechts één kunstgrasveld. Eind mei verzamelt het team zich in Nederland voor een intensieve tiendaagse oefensessie. De Antilliaanse heren zijn op de Pan American Games ingedeeld in een poule met de VS, Canada en Chili. Op papier zijn we de zwakste van de vier, zegt Pepping. Maar we hebben in het verleden van de VS gewonnen. Misschien kunnen we voor een verrassing zorgen. Naast een herenteam vaardigen de Antillen ook een damesteam af naar Rio de Janeiro. Bij de vrouwen geldt niet de eis dat je een band moet hebben met de Antillen om te worden geselecteerd. Dat team bestaat dan ook voornamelijk uit dames die in de Hoofdklasse spelen en nét niet goed genoeg zijn voor het Nederlands Elftal. Ik heb de techniek en de vaardigheden niet meer om voor Oranje te spelen, zegt Juliëtte Plantenga, speelster van Pinoké en geselecteerd voor Vechtsporten zijn een makkelijke prooi voor actiefilms. Veel geweld, waarbij de dood altijd op de loer licht. Karate was het slachtoffer in de serie Karate Kid s, waarin leermeester Mr. Miyagi van het sulletje Daniel een ware vechtjas maakte. De films eindigden traditioneel met een groot toernooi, waar de tiener moest afrekenen met beren van kerels. Het bloed vloeide rijkelijk en de dood werd maar op het nippertje ontlopen. Eigenlijk bestond de volledige film uit zaken waar karate nou juist niet voor staat. Al helemaal niet voor het individualistische onderdeel Kata. In karate is er geen eerste aanval en Een vermeden gevecht is een gewonnen gevecht, zijn typische uitspraken voor de van oorsprong Aziatische sport. Waar de exacte oorsprong van karate ligt is niet duidelijk. Vermoedelijk komt het van een groep Chinese monniken af. Zeker is dat op het eiland Okinawa de zelfverdedigingskunst verder is ontwikkeld en aan het begin van de vorige eeuw via Gichin Funakoshi naar Japan is gekomen. Dief in de nacht (2) Doelman van The Reds Pepe Reina bleek bij thuiskomst ook bestolen. Insluipers besloten zijn huis een nachtelijk bezoekje te brengen. geval heb ik niet de mazzel dat die positie vrijkomt. Bondscoach Roelant Oltmans kiest voor Guus Vogels. Dat is zijn goed recht, hij doet het ook goed. Maar dan is er geen plek meer over voor mij. En die plek is juist wat ik ambieer. Je bent 25. Erg jong om Oranje nu al definitief gedag te zeggen. Guus (32) gaat door tot de Olympische Spelen van Peking in 2008, daarna houdt hij waarschijnlijk op. Ik gooi niet de deur op slot, ik kom graag terug. Ik denk ook niet dat ik mijn kansen op een toekomst in Oranje weggooi. Daar heb ik het met de bondscoach over gehad. Je hebt met dit besluit je eigen kans op deelname aan de Spelen in Peking vergooid. Dat is heel jammer, het leek mij prachtig daar naartoe te gaan. Maar om nu alles anderhalf jaar lang opzij te zetten voor twee weken, die verhouding voelt niet helemaal goed. Helemaal niet goed zelfs. Daarom sta ik echt achter dit besluit. Wat ga je doen met je extra vrije tijd? Ik ga sowieso door bij Amsterdam en ben bijna afgestudeerd in financiele econometrie. Dan ga ik eens over werk nadenken. Nee, je hoeft nog geen vacature in de krant te plaatsen. Maar mocht het nodig zijn, dan bel ik je even terug. 1 Karate staat letterlijk voor lege hand. De sport heeft dan ook alles behalve met agressie te maken. Het gaat niet om winst of verlies, maar om het verbeteren van je karakter. Het is de kunst om aanvallen zo goed mogelijk te pareren. Kata is een schijngevecht. Het is een stijlfiguur, met een vaste serie bewegingen. Hiermee probeert de karateka een gevecht uit te beelden tegen één of meer denkbeeldige tegenstanders. Ook hierbij zal de eerste techniek altijd verdedigend zijn. Oorspronkelijk werd deze tak van het karate gebruikt als een manier om technieken te trainen en te perfectioneren, maar tegenwoordig is het een steeds populairdere Doping Wielrenner Scarponi wil DNA afstaan Novum Michele Scarponi wil DNA-materiaal afstaan aan het Italiaans Olympisch Comité Coni om zich vrij te pleiten van dopingbeschuldigingen. Dat heeft de Italiaanse wielrenner van A cqua & Sapone gisteren laten weten na een hoorzitting bij de sportkoepel. Ze wilden vandaag opheldering en ik heb ze alles verteld wat ik weet, vatte Scarponi de zitting kort samen. Scarponi beschouwt de zaak na de hoorzitting zo goed als gesloten. Ik kan nu weer op mijn fiets stappen en weer aan koersen gaan denken, zei hij opgelucht. Er zijn nog maar een paar dagen te gaan voor de Giro d Italia van start gaat. De ploegleiding van Acqua & Sapone ziet geen aanleiding om de 27-jarige Scarponi over anderhalve week buiten de ploeg te laten in de Ronde van Italië. Als hij niet is aangeklaagd, hoe kan ik hem dan stoppen?, verklaarde ploegleider Palmiro Masciarelli. Zonder aanklacht kan ik hem niet schorsen. Scarponi reed de afgelopen twee jaar voor het Spaanse Liberty Seguros. Ploegleider Manolo Saiz werd vorig jaar gearresteerd in verband met de zaak rond de omstreden sportarts Eufemiano Fuentes. Ook de Ivan Basso werd genoemd in de zaak. 1 Hockey Wellicht vier Nederlandse teams op de Olympische Spelen van 2008 Niet goed genoeg voor Oranje, tóch naar Peking de Antillen. Plantenga speelde wel in Jong Oranje en kon als 18-jarige naar topclub Den Bosch. Maar ik besloot een jaar naar het buitenland te gaan. Spijt van die beslissing heeft ze nooit gehad. Mijn studie en sociaal leven vond ik belangrijker. Door het Antilliaanse damesteam krijgt ze nu toch de kans om op de Olympische Spelen actief te zijn. Dat is toch de droom van iedere sporter. Plantenga verwacht niet dat de Spelen al worden gehaald op de Pan American Games, alleen de winnaar, hoogstwaarschijnlijk Argentinië, krijgt een ticket. In april volgt een herkansing tijdens het kwalificatietoernooi voor de Spelen. De dames zitten in Rio in een poule met de VS, Canada en Cuba. Plantenga: Toevallig speel ik vanavond (gisteravond, red.) een oefenwedstrijd tegen de VS. Kan ik mooi kijken hoe het niveau is. Net als bij het herenteam speelt ook bij het damesteam de promotie van het hockey op de Antillen een rol. Plantenga: Na Rio vliegen we naar Curaçao. Dan kunnen de mensen kennis met ons maken. Daarnaast heeft aanvoerster Nienke van Ruiten al eens hockeyclinics gegeven op Antilliaanse scholen. Deelname van de Antillen aan de Pan American Games is al enorm goede reclame voor de eilandengroep. Of de echte Spelen worden gehaald, is mooi, maar niet noodzakelijk. Pepping: Peking is een toetje. 1 wedstrijdvorm. Op het Europees kampioenschap in Bratislava is het komend weekeinde dan ook één van de hoofdonderdelen. De kunst is om de juiste techniek geperfectioneerd toe te passen, zonder balansverstoringen. Kata moet krachtig en agressief overkomen, maar wel met beheersing. Het ritme en de ademhaling moet rust en controle uitstralen, zodat de karateka laat zien volledige controle te hebben over zichzelf. Dat is moeilijk als er tegelijkertijd wordt gevraagd om volledige inleving te laten zien. Het levert geen punten op als de karateka enkel zijn techniek afwerkt zonder uitstraling. Het moet een echt gevecht zijn. 1. Dief in de nacht (3) De keeper, die twee strafschoppen keerde tegen Chelsea, zag dat de dieven zijn Porsche Cayenne en een thuisbioscoop hadden ontvreemd. De SUV werd later uitgebrand teruggevonden. Wraak?

20 20 Sport Wielrennen Het talent van Robert Gesink (20) Nog rijpen bij de profs Champions League AC Milan naar finale Seedorf uitblinker Redactie sport AC Milan heeft zich gisteravond geplaatst voor de finale van de Champions League. Onder aanvoering van een uitblinkende Seedorf, versloeg Milan Manchester United met 3-0. In de finale, die over drie weken wordt gespeeld in Athene, treffen de Italianen Liverpool, dat dinsdag Chelsea uit de Champions League wipte. In een regenachtig San Siro begon AC Milan stormachtig aan de taak om een 3-2 nederlaag weg te werken. Dat leverde al na elf minuten de openingstreffer op toen Kaká door Seedorf in stelling werd gebracht: 1-0. Later in de eerste helft, waarin Manchester geen schijn van kans had, was Seedorf zelf succesvol toen hij met een bekeken schot in de rechterhoek landgenoot Edwin van der Sar passeerde: 2-0. Bijna had Milanees Filippo Inzaghi in de eerste helft de wedstrijd al beslist toen hij, na een pass van Seedorf, de bal net naast mikte. Na de rust nam Manchester United het heft wat meer in handen. Dat zorgde voor een minder eenzijdige periode in de wedstrijd. Hoe meer risico s de Engelse ploeg echter nam, hoe meer ruimte de thuisploeg kreeg om te counteren. Dat leverde een kwartier voor tijd de beslissende 3-0 op, toen Alberto Gilardino moederziel alleen voor Van der Sar kon opduiken en beheerst afmaakte. 1 Robert Gesink: Ik weet dat Nederland zit te wachten op een opvolger van Michael Boogerd. PRO SHOTS Nog niet juichen, Rabo-wielrenner Robert Gesink (20) is er nog lang niet, maar hij is een groot talent, dat zeker. In de Ronde van Romandië rijdt hij tot en met zondag op zijn terrein, de bergen. Dominique Elshout BREDA Robert Gesink, blonde kop, 1.87 meter lang, 68 kilo met het ranke postuur van een klimmer, fietst dit jaar voor het eerst tussen de gelauwerde profs. Het gaat hem goed af. In de Ronde van Californië eindigde hij op een twintigste plaats in het eindklassement, als beste jongere. In een van de etappes in de Verenigde Staten beschikte hij naar eigen zeggen over giga-goede benen. Bergop bleef hij die dag lang in een kopgroepje met een ontketende Levi Leipheimer. Maar toen die beste kerels op drie kilometer voor finish ook nog eens gingen demarreren, begon het bij mij in de beentjes te knijpen en een tempoversnelling zat er echt niet meer in. Dat was vorige week in de Waalse Pijl anders. Gesink begon ongeveer Direct voordeel bij T-Mobile. Vraag naar de voorwaarden of kijk op als vijftigste aan de laatste klim van de Muur van Huy. Aan de meet bovenop bleek hij naar de negende plek in de uitslag te zijn geklauterd. Ik had helemaal niet door dat ik zo veel mensen had ingehaald. De prestaties van boerenzoon Gesink uit Varsseveld komen niet uit de lucht vallen. Vorig jaar won hij twee rittenkoersen in bergachtige streken en werd hij tweede in het eindklassement van de Tour de l Avenir, de Tour de France voor jongeren. Oud-kampioen Hennie Kuiper zag Gesink dit jaar in Californië rijden en dicht hem een goede toekomst toe. Vooral omdat hij als jong ventje twee keer Nederlands kampioen tijdrijden werd. Kuiper: Als je kunt klimmen én tijdrijden kun je een renner worden voor het klassement in de grote ronden. Maar laat hem nu eerst maar een jaar of vijf tussen de profs rijpen. De oud-wereldkampioen probeert de hooggespannen verwachtingen een beetje binnen de perken te houden. Gesink zelf doet niet anders. Ik moet nog veel meer kracht en macht krijgen op het vlakke. Ik weet dat Nederland zit te wachten op een opvolger voor Michael Boogerd en Erik Dekker, en dat mijn naam vaak genoemd wordt, maar ik blijf rustig. Dat lijkt me het verstandigste. Zo onderkoeld reageerde Gesink ook toen hij begin dit jaar bij een inspanningstest de beste resultaten van de hele Rabo-profploeg bleek te hebben gescoord. Dat is niet echt normaal nee, maar dit was een test van een half uur. Een wedstrijd duurt meestal iets langer. In Romandië probeerde Gesink gisteren in de finale weg te springen. Hij kreeg geen ruimte en eindigde als 65e. Vandaag is de aankomst bergop. Dat ligt mij wel. En ik heb al wel in hogere bergen gereden. 1 Walker vervangt Gerben Löwik William Walker vervangt Gerben Löwik tijdens de Ronde van Italië. De 21-jarige Australische wielrenner mag de Giro rijden omdat Löwik last heeft van een zitvakblessure. De andere renners van de Rabo-ploeg waren eerder al bekendgemaakt. Blessureleed Yildirim zegt seizoen vaarwel Kemal Rijken Voor Ugur Yildirim (24) is het voetbalseizoen voorbij. De aanvaller van SC Heerenveen liep zondag in het thuisduel met Feyenoord een knieblessure op en is vier weken uitgeschakeld. Hierdoor gaan de play-offs aan hem voorbij. Yildirim kwam dit seizoen door blessures in slechts achttien duels voor de Friezen in actie. Door de nieuwe blessure eindigt het kwakkelende seizoen van Yildirim in een anticlimax. De vleugelaanvaller verloor aan het begin van de het seizoen zijn basisplaats, maar Kemal Rijken Erelid Phillip Carter van Chelsea is na de verloren Champions League-wedstrijd tegen Liverpool omgekomen in een helikoptercrash. Ook zijn zoontje Andrew (17), zijn goede vriend Jonathan Waller en de piloot vonden de dood. Vice-voorzitter van Chelsea John Raine bevestigde gisteren dat de vier in het wrak van de helikopter gevonden waren. Het voertuig werd op tien kilometer afstand van Carters villa gevonden. De lichamen werden gisteren naar een ziekenhuis in het nabije stadje Cambridgeshire gebracht. Daar werden ze formeel geïdentificeerd. knokte zich weer terug. Kort daarna zat hij door een spierscheur in zijn rechterbeen langdurig op de bank. De afgelopen weken behoorde hij weer tot de basis. Helaas verdraaide Yildirim zondag zijn knie De carrière van Ugur Yildirim verliep tot nu toe tragisch. In 2005 stond hij in de belangstelling van bondscoach Marco van Basten. Dat leverde de Turkse Nederlander een dilemma op. Immers, de Turkse bond laat Turken die voor een ander land uitkomen of uitkwamen nooit voor Turkije spelen. Na twijfel koos Yildirim voor Van Basten. Met als gevolg dat hij maar een keer werd geselecteerd. 1 Dodelijk ongeluk Erelid Chelsea komt om in crash. Duitse topscorer van WK 2006 wil contract uitdienen MIROSLAV KLOSE BLIJFT WERDER BREMEN TROUW Phillip Carter is de oprichter van het bedrijf Carter & Carter, waarmee hij miljoenen heeft verdiend. Zijn bedrijf is gespecialiseerd in stemtrainingen. Tevens is hij een van de acht ere vice-presidenten van Chealsea. De helikopter steeg dinsdag rond elf uur s avonds op vanuit het John Lennon Airport van Liverpool. Twee uur later vernamen de Britse luchtautoriteiten het laatste contact. In Groot-Brittannië roept het incident herinneringen op aan een vergelijkbaar vliegongeluk uit Destijds kwam de vice-voorzitter van Chelsea, Matthew Harding, samen met vier mannen om. Ze zaten ook in een helikopter nadat ze een wedstrijd van Chelsea bij Bolton Wanderers hadden bijgewoond. 1 Aanvaller Miroslav Klose gaat niet in op de interesse van Bayern München. De 28-jarige Duitser speelt ook volgend seizoen bij zijn huidige club Werder Bremen. Dat laat trainer Klaus Allofs op de website van de club weten. We zijn blij dat deze beslissing nu eindelijk gevallen is, aldus Allofs. Vorige week bood Klose de clubleiding al zijn excuses aan voor een flirt met Bayern. Bremen was vooral woedend dat Bayern de aanvaller in het geheim had benaderd over een overstap aan het einde van dit seizoen. Diverse Duitse media meldden vorige week dat de Duitse topscorer van het wereldkampioenschap voetbal van afgelopen zomer zo goed als rond was met de club uit Beieren. Klose heeft echter besloten zijn contract, dat doorloopt tot 30 juni 2008, bij Werder Bremen uit te dienen. Klose is bezig aan zijn derde seizoen bij de huidige nummer drie uit de Bundesliga.. Straf De PSV-supporter die zondag na afloop van de kampioenswedstrijd tegen Vitesse het veld opkwam, kan een stadionverbod van tien jaar tegemoet zien.

Werkbladen bij uitzending schooltv Docenteninformatie

Werkbladen bij uitzending schooltv Docenteninformatie Docenteninformatie Deze werkbladen horen bij het Schooltv-programma Vrijheid. Aan de hand van de Four Freedoms van president Roosevelt komen verschillende aspecten van vrijheid aan bod. Het programma is

Nadere informatie

Ontmoetingskerk - Laren NH - 20 april 2014 - Pasen Mattheüs 28: 1-10

Ontmoetingskerk - Laren NH - 20 april 2014 - Pasen Mattheüs 28: 1-10 Ontmoetingskerk - Laren NH - 20 april 2014 - Pasen Mattheüs 28: 1-10 Zondagsnacht, terwijl soldaten op wacht staan bij het graf, komt er een luide stem uit de hemel. Ze zien hoe de hemelen zich openen

Nadere informatie

Spreekbeurt. Pakistan

Spreekbeurt. Pakistan Spreekbeurt Pakistan Hoofdstad: Islamabad Taal: Urdu, Engels en Punjabi Inwoners: Er wonen bijna 200 miljoen mensen in Pakistan Religie: Moslims (96%), christenen (4%) Pakistan ligt in Azië en grenst aan

Nadere informatie

EN TOEN GING DE BEL DE ENORME IMPACT VA N FATALE BEDRIJFSONGEVALLEN LAURA BRUGMANS

EN TOEN GING DE BEL DE ENORME IMPACT VA N FATALE BEDRIJFSONGEVALLEN LAURA BRUGMANS EN TOEN GING DE BEL DE ENORME IMPACT VA N FATALE BEDRIJFSONGEVALLEN LAURA BRUGMANS EN TOEN GING DE BEL De enorme impact van fatale bedrijfsongevallen Laura Brugmans Ontwerp en vormgeving: Twin Media bv,

Nadere informatie

LESBRIEF. Laat uw leerlingen 10 minuten lezen in 7Days. Uw leerlingen mogen zelf weten welke artikelen ze deze 10 minuten lezen.

LESBRIEF. Laat uw leerlingen 10 minuten lezen in 7Days. Uw leerlingen mogen zelf weten welke artikelen ze deze 10 minuten lezen. Vrijdag 15 januari 016 Artikelen: Alle artikelen - 7Days week Inhoud: De leerlingen leren om kritisch te kijken naar de verschillende artikelen uit 7Days. De leerlingen leren strategieën toe te passen

Nadere informatie

LES 4. Handelingen 12:1-19; Van Jeruzalem tot Rome: Verlost uit de gevangenis blz.109-116

LES 4. Handelingen 12:1-19; Van Jeruzalem tot Rome: Verlost uit de gevangenis blz.109-116 LES 4 Handelingen 12:1-19; Van Jeruzalem tot Rome: Verlost uit de gevangenis blz.109-116 De boodschap God hoort en verhoort onze gebeden voor elkaar. Leertekst: Terwijl Petrus onder zware bewaking zat

Nadere informatie

Knallen met je vrienden! Leuk, maar ook voor anderen?

Knallen met je vrienden! Leuk, maar ook voor anderen? Knallen met je vrienden! Leuk, maar ook voor anderen? Vooraf Oud en nieuw is leuk en gezellig: oliebollen eten, spelletjes doen, televisie kijken, met zijn allen aftellen tot twaalf uur en vuurwerk afsteken.

Nadere informatie

Hé, man Goedemorgen. Ja, goedemorgen. Ik hoorde jullie praten, met al dat broeder en zuster gedoe. Hou op,

Hé, man Goedemorgen. Ja, goedemorgen. Ik hoorde jullie praten, met al dat broeder en zuster gedoe. Hou op, Het team Hé, broeder, Kan ik je even spreken? Ja, wacht even, oké, oké, ja, zeg het maar. Nou, ja, het zit eigenlijk zo: je hebt mij heel erg pijn gedaan. O? Ja. Ik heb één van je oude toespraken beluisterd.

Nadere informatie

Die nacht draait Cees zich naar me toe. In het donker voel ik heel zachtjes zijn lippen op mijn wang.

Die nacht draait Cees zich naar me toe. In het donker voel ik heel zachtjes zijn lippen op mijn wang. Vanavond ga ik mijn man vertellen dat ik bij hem wegga. Na het eten vertel ik het hem. Ik heb veel tijd besteed aan het maken van deze laatste maaltijd. Met vlaflip toe. Ik hoop dat de klap niet te hard

Nadere informatie

Informatie over het examen Nederlands als Tweede Taal, niveau 3+4

Informatie over het examen Nederlands als Tweede Taal, niveau 3+4 Informatie over het examen Nederlands als Tweede Taal, niveau 3+4 Dit examen doen deelnemers aan de taalcursus Nederlands Niveau 3+4 aan de Universiteit Leiden. Deze cursus bestaat uit 120 contacturen.

Nadere informatie

Bert staat op een ladder. En trekt aan de planten die groeien in de dakgoot. Hij verstopt de luidspreker en het stopcontact achter de planten.

Bert staat op een ladder. En trekt aan de planten die groeien in de dakgoot. Hij verstopt de luidspreker en het stopcontact achter de planten. Helaas Wanneer besloot Bert om Lizzy te vermoorden? Vreemd. Hij herinnert zich het niet precies. Het was in ieder geval toen Lizzy dat wijf leerde kennen. Dat idiote wijf met haar rare verhalen. Bert staat

Nadere informatie

Een spannend spel loopt verkeerd af

Een spannend spel loopt verkeerd af De strafzaak Een spannend spel loopt verkeerd af Algemene informatie over de rechtszaak in het simulatiespel Ben, Najib en Roos, drie vmbo leerlingen van 15 jaar, hebben de laatste lesuren vrij van school

Nadere informatie

Netje is een meid! Vrolijke meid, uit een vissersdorp!

Netje is een meid! Vrolijke meid, uit een vissersdorp! Netje is een meid! Vrolijke meid, uit een vissersdorp! Haring! Verse haring! Wie maakt me los! Ik heb verse haring! Ha... ja, nou heb ik jullie aandacht, hè? Sorry, ik ben uitverkocht. Vandaag geen haring

Nadere informatie

Wat is realiteit? (interactie: vraagstelling wie er niet gelooft en wie wel)

Wat is realiteit? (interactie: vraagstelling wie er niet gelooft en wie wel) Wat is realiteit? De realiteit is de wereld waarin we verblijven met alles wat er is. Deze realiteit is perfect. Iedere mogelijkheid die we als mens hebben wordt door de realiteit bepaald. Is het er, dan

Nadere informatie

1 Werkwoord. (wonen, werken, lopen,...) 8 Grammatica is niet moeilijk. wonen, werken, lopen,... noemen we werkwoorden.

1 Werkwoord. (wonen, werken, lopen,...) 8 Grammatica is niet moeilijk. wonen, werken, lopen,... noemen we werkwoorden. 1 Werkwoord (wonen, werken, lopen,...) wonen, werken, lopen,... noemen we werkwoorden. 8 Grammatica is niet moeilijk 1.1 woon, woont, wonen Ik woon nu in Nederland. Jij woont nu in Nederland. U woont nu

Nadere informatie

Zondag 10 mei 2015 6 e zondag van Pasen kleur wit Ds. A.J.Wouda Joh. 15: 7-19 Blijf in mijn liefde. Gemeente van Christus

Zondag 10 mei 2015 6 e zondag van Pasen kleur wit Ds. A.J.Wouda Joh. 15: 7-19 Blijf in mijn liefde. Gemeente van Christus Zondag 10 mei 2015 6 e zondag van Pasen kleur wit Ds. A.J.Wouda Joh. 15: 7-19 Blijf in mijn liefde Gemeente van Christus Het is bijna niet te bevatten: vorig week zondag, om deze tijd, stond ik bij het

Nadere informatie

Ik ben Sim-kaart. Mobiel bellen groep 5-6. De Simkaart is een meisje, tikkeltje ondeugend en een echte kletsgraag. Aangeboden door

Ik ben Sim-kaart. Mobiel bellen groep 5-6. De Simkaart is een meisje, tikkeltje ondeugend en een echte kletsgraag. Aangeboden door De Simkaart is een meisje, tikkeltje ondeugend en een echte kletsgraag Hoi! Blijf even aan de lijn. Ik zit namelijk op de andere. Wacht even. Hoi, ik kom zo even terug, want ik moet even iets zeggen over

Nadere informatie

Johannes 8 : 11. dia 1

Johannes 8 : 11. dia 1 Johannes 8 : 11 in de wet van Mozes stond het duidelijk (Deut. 22:22) als een man wordt betrapt met een getrouwde vrouw moeten beiden ter dood gebracht worden zowel de man als de vrouw met wie hij geslapen

Nadere informatie

De twee zaken waarover je in dit boek kunt lezen, zijn de meest vreemde zaken die Sherlock Holmes ooit heeft opgelost.

De twee zaken waarover je in dit boek kunt lezen, zijn de meest vreemde zaken die Sherlock Holmes ooit heeft opgelost. Sherlock Holmes was een beroemde Engelse privédetective. Hij heeft niet echt bestaan. Maar de schrijver Arthur Conan Doyle kon zo goed schrijven, dat veel mensen dachten dat hij wél echt bestond. Sherlock

Nadere informatie

Hij had dezelfde soort helm op als in het beeld vooraf...2 Mijn vader was verbaasd dat ik alles wist...3 Ik zat recht overeind in mijn bed te

Hij had dezelfde soort helm op als in het beeld vooraf...2 Mijn vader was verbaasd dat ik alles wist...3 Ik zat recht overeind in mijn bed te Hij had dezelfde soort helm op als in het beeld vooraf...2 Mijn vader was verbaasd dat ik alles wist...3 Ik zat recht overeind in mijn bed te kijken...4 De mensenmenigte opende zich in het midden...5 Toen

Nadere informatie

Elke middag loopt Fogg van zijn huis naar de Club. Om een spelletje kaart te spelen. Er wordt altijd om geld gespeeld. En als Fogg wint, geeft hij

Elke middag loopt Fogg van zijn huis naar de Club. Om een spelletje kaart te spelen. Er wordt altijd om geld gespeeld. En als Fogg wint, geeft hij Rijk Phileas Fogg is een vreemde man. Hij is erg rijk. Maar niemand weet hoe hij aan zijn geld komt. Een baan heeft hij namelijk niet. Toch woont hij in een groot huis, midden in Londen. In zijn eentje.

Nadere informatie

Jezus kreeg de straf voor onze zonden, wij ontvangen vergeving en vrede. Jesaja 53:4-6 en 1 Petrus 2:24

Jezus kreeg de straf voor onze zonden, wij ontvangen vergeving en vrede. Jesaja 53:4-6 en 1 Petrus 2:24 Jezus kreeg de straf voor onze zonden, wij ontvangen vergeving en vrede. Jesaja 53:4-6 en 1 Petrus 2:24 Als je iets verkeerd doet, verdien je straf. Ja toch? Dat is eerlijk. Er is niemand die nooit iets

Nadere informatie

LYRICS. 1. Dat is de toon van de waarheid Door: A.L. Snijders, 26 oktober 2006

LYRICS. 1. Dat is de toon van de waarheid Door: A.L. Snijders, 26 oktober 2006 LYRICS 1. Dat is de toon van de waarheid Door: A.L. Snijders, 26 oktober 2006 omdat ik ontdekt heb dat er niets boven de waarheid gaat die hele toon die is zo bijzonder dat is de toon van de waarheid begrijp

Nadere informatie

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 MEMORY WOORDEN 1.1 TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 ik jij hij zij wij jullie zij de baby het kind ja nee de naam TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 2 MEMORY WOORDEN 1.2 TaalCompleet A1 Memory Woorden

Nadere informatie

Een van de agenten komt naar hem toe. Nou, het is me het dagje wel, zegt hij. Nu zijn er toch rellen in de stad.

Een van de agenten komt naar hem toe. Nou, het is me het dagje wel, zegt hij. Nu zijn er toch rellen in de stad. Een dode De voetbalwedstrijd is afgelopen. Het stadion is bijna leeg. Het is koud, de zon schijnt bleek. Munck staat op de tribune van vak H en staart naar de dode man op de bank. Wat vreselijk, denkt

Nadere informatie

Geef Ahmed een baan op niveau

Geef Ahmed een baan op niveau Geef Ahmed een baan op niveau Hoogopgeleide allochtonen ondervinden serieuze discriminatie op de Nederlandse arbeidsmarkt. Dat is een gevaar voor de samenleving, vindt Jaap Dronkers.. Jaap Dronkers 27

Nadere informatie

Gemeente Den Haag. De gemeenteraad. Rm 2015.024 - BSD/2015.25 RIS 280302. 20 januari 2015. onderzoek Airbnb

Gemeente Den Haag. De gemeenteraad. Rm 2015.024 - BSD/2015.25 RIS 280302. 20 januari 2015. onderzoek Airbnb Wethouder Financiën, Verkeer, Vervoer en Milieu Tom de Bruijn Gemeente Den Haag De gemeenteraad Rm 2015.024 - BSD/2015.25 RIS 280302 32383 20 januari 2015 onderzoek Airbnb Naar aanleiding van een toezegging

Nadere informatie

STADEN TIJDENS DE EERSTE WERELDOORLOG

STADEN TIJDENS DE EERSTE WERELDOORLOG STADEN TIJDENS DE EERSTE WERELDOORLOG Staden voor de oorlog STA_07 De Speyhoek in Staden, voor de oorlog. Iedereen komt naar buiten voor de fotograaf. Moeders met lange rokken en grote schorten, vaders

Nadere informatie

Opvattingen van Amsterdammers over tolerantie jegens homoseksuelen

Opvattingen van Amsterdammers over tolerantie jegens homoseksuelen FACTSHEET Thema: Veiligheid, Opvattingen van Amsterdammers over tolerantie jegens homoseksuelen Publicatiedatum: oktober 2010 Bron: Bureau O+S Toelichting Ingevoegd rapport geeft goed weer hoe Amsterdammers

Nadere informatie

Ideeën presenteren aan sceptische mensen. Inleiding. Enkele begrippen vooraf

Ideeën presenteren aan sceptische mensen. Inleiding. Enkele begrippen vooraf Ideeën presenteren aan sceptische mensen Inleiding Iedereen heeft wel eens meegemaakt dat het moeilijk kan zijn om gehoor te vinden voor informatie of een voorstel. Sommige mensen lijken er uisluitend

Nadere informatie

Eindexamen maatschappijleer 2 vmbo gl/tl 2006 - I

Eindexamen maatschappijleer 2 vmbo gl/tl 2006 - I Meerkeuzevragen Schrijf alleen de hoofdletter van het goede antwoord op. DE MULTICULTURELE SAMENLEVING 1p 1 Het aantal asielaanvragen is sinds 2000 gedaald. Waardoor is het aantal asielzoekers in Nederland

Nadere informatie

SPREEKBEURT POLITIE. Ga een dagje op stap met politieagent Arjan en leer meer over de politie

SPREEKBEURT POLITIE. Ga een dagje op stap met politieagent Arjan en leer meer over de politie SPREEKBEURT POLITIE Ga een dagje op stap met politieagent Arjan en leer meer over de politie Wat doet een politieagent? WELKOM DE POLITIEPRAKTIJK helpen bij een ongeluk pak de winkeldief! bekeuren en aanhouden

Nadere informatie

WAAROM DIT BOEKJE? VERBODEN

WAAROM DIT BOEKJE? VERBODEN WAAROM DIT BOEKJE? Dit boekje gaat over seksuele intimidatie op het werk. Je hebt te maken met seksuele intimidatie als een collega je steeds aanraakt. Of steeds grapjes maakt over seks. Terwijl je dat

Nadere informatie

Ik ben Sim-kaart. Mobiel bellen groep 7-8. De Simkaart is een meisje, tikkeltje ondeugend en een echte kletsgraag. Aangeboden door

Ik ben Sim-kaart. Mobiel bellen groep 7-8. De Simkaart is een meisje, tikkeltje ondeugend en een echte kletsgraag. Aangeboden door De Simkaart is een meisje, tikkeltje ondeugend en een echte kletsgraag Hoi! Blijf even aan de lijn. Ik zit namelijk op de andere. Wacht even. Hoi, ik kom zo even terug want ik moet even iets zeggen over

Nadere informatie

Belangen: Wel of niet ingrijpen in Syrië?

Belangen: Wel of niet ingrijpen in Syrië? Belangen: Wel of niet ingrijpen in Syrië? Korte omschrijving werkvorm: Leerlingen moeten zich inleven in een permanent lid van de Veiligheidsraad van de VN. Ze gaan aan de slag met het vraagstuk of de

Nadere informatie

22 januari 2015. Onderzoek: Jouw vrijheid, mijn vrijheid

22 januari 2015. Onderzoek: Jouw vrijheid, mijn vrijheid 22 januari 2015 Onderzoek: Jouw vrijheid, mijn vrijheid 1 Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit ruim 45.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van een online

Nadere informatie

Samenvatting geschiedenistoets hoofdstuk 6: Een tijd van revoluties

Samenvatting geschiedenistoets hoofdstuk 6: Een tijd van revoluties Samenvatting geschiedenistoets hoofdstuk 6: Een tijd van revoluties Dit hoofdstuk gaat over opstand in Amerika, Frankrijk en Nederland. Deze opstanden noemen we revoluties. Opstand in Amerika (1775). De

Nadere informatie

Onderzoek: Jouw vrijheid, mijn vrijheid

Onderzoek: Jouw vrijheid, mijn vrijheid Onderzoek: Jouw vrijheid, mijn vrijheid Publicatiedatum: 22-01-2015 Over dit onderzoek Het 1V Jongerenpanel, onderdeel van EenVandaag, bestaat uit ruim 3000 jongeren van 12 t/m 24 jaar. Aan dit online

Nadere informatie

U en uw buren. Wie zijn die mensen? Maak even kennis. Missie van Haag Wonen

U en uw buren. Wie zijn die mensen? Maak even kennis. Missie van Haag Wonen Bijna iedereen heeft buren. Zeker in een drukke stad als Den Haag. Iedereen leeft op zijn of haar eigen manier. De een heeft een groot gezin. De ander slaapt overdag. Weer een ander klust graag. Zoveel

Nadere informatie

WWW.HOPE-XXL.COM. Mede mogelijk gemaakt door de Iona Stichting en Vos/Abb

WWW.HOPE-XXL.COM. Mede mogelijk gemaakt door de Iona Stichting en Vos/Abb De meeste mensen in Nederland hebben het goed voor elkaar. We hebben genoeg eten, we hoeven niet bang te zijn voor oorlog en we zijn dan ook tevreden met ons leven. Maar dat is niet overal op de wereld

Nadere informatie

Jezus geeft zijn leven voor de mensen

Jezus geeft zijn leven voor de mensen Eerste Communieproject 38 Jezus geeft zijn leven voor de mensen Niet iedereen gelooft in Jezus In les 5 hebben we gezien dat Jezus vertelt over de Vader. God houdt van de mensen. Hij vergeeft je zonden.

Nadere informatie

In de eeuwigheid van het leven waarin ik ben is alles volmaakt, heel en compleet en toch verandert het leven voortdurend. Er is geen begin en geen

In de eeuwigheid van het leven waarin ik ben is alles volmaakt, heel en compleet en toch verandert het leven voortdurend. Er is geen begin en geen 14 In de eeuwigheid van het leven waarin ik ben is alles volmaakt, heel en compleet en toch verandert het leven voortdurend. Er is geen begin en geen einde, alleen een voortdurende kringloop van materie

Nadere informatie

4 maart 2009 Persbericht

4 maart 2009 Persbericht P R I M E Participating Refugees In Multicultural Europe 4 maart 2009 Persbericht Repelaerstraat 84 2515 NA Den Haag, NL TEL: 00-31-70-3050415 / 70-3803058 mobile 00-31-655 36 23 13 FAX: 00-31-70-4020917

Nadere informatie

Grafiek 26.1a Het vóórkomen van verschillende vormen van discriminatie in Leiden volgens Leidenaren, in procenten 50% 18% 19% 17% 29%

Grafiek 26.1a Het vóórkomen van verschillende vormen van discriminatie in Leiden volgens Leidenaren, in procenten 50% 18% 19% 17% 29% 26 DISCRIMINATIE In dit hoofdstuk wordt ingegaan op het vóórkomen en melden van discriminatie in Leiden en de bekendheid van en het contact met het Bureau Discriminatiezaken. Daarnaast komt aan de orde

Nadere informatie

Eén ding is nodig. Deze geschiedenis kun je lezen in Lukas 10 : 38 42.

Eén ding is nodig. Deze geschiedenis kun je lezen in Lukas 10 : 38 42. Eén ding is nodig Deze geschiedenis kun je lezen in Lukas 10 : 38 42. We hebben met elkaar nagedacht over de wonderen die de Heere Jezus heeft gedaan toen Hij op de aarde was. Grote wonderen! Weet je t

Nadere informatie

Naam: JODENVERVOLGING Kristallnacht en Februaristaking

Naam: JODENVERVOLGING Kristallnacht en Februaristaking Naam: JODENVERVOLGING Kristallnacht en Februaristaking Jodenvervolging in Duitsland De reden dat de joden vervolgd en vermoord werden tijdens de Tweede Wereldoorlog was, dat de joden rijk en succesvol

Nadere informatie

Ben je slachtoffer? Folder voor jongeren

Ben je slachtoffer? Folder voor jongeren Ben je slachtoffer? Folder voor jongeren Mijn leven veranderde zo n drie jaar geleden. Juist de dag voor mijn mama s verjaardag kreeg ze van mijn vader een kogel door het hoofd. Wonder boven wonder overleefde

Nadere informatie

Voel je vrij en liefdevol 7 oefeningen

Voel je vrij en liefdevol 7 oefeningen Voel je vrij en liefdevol 7 oefeningen Soms voel je je gevangen door het leven. Vastgezet door de drukte, en beklemd in je eigen hoofd. Je voelt je niet vrij en je voelt geen liefde. Met deze tips breng

Nadere informatie

Een Berbers dorp. Mijn zussen en ik mochten van mijn vader naar school. Meestal mochten alleen jongens naar school.

Een Berbers dorp. Mijn zussen en ik mochten van mijn vader naar school. Meestal mochten alleen jongens naar school. Een Berbers dorp Ik ben geboren en opgegroeid in het noorden van Marokko. In een buitenwijk van de stad Nador. Iedereen kent elkaar en altijd kun je bij de mensen binnenlopen. Als er feest is, viert het

Nadere informatie

WERKBLADEN Seksuele intimidatie

WERKBLADEN Seksuele intimidatie WERKBLADEN Seksuele intimidatie 1 Waarom dit boekje? 1.1 Zet een rondje om het goede antwoord. Seksuele intimidatie komt vaak voor. Ja Nee Seksuele intimidatie komt weinig voor. Ja Nee Mannen worden vaker

Nadere informatie

RESULTATEN VAN DE ENQUETE 'GELOVEN IN BENNEKOM' - eerste wijk - Inleiding. Resultaten. 1. Kerklidmaatschap en kerkbezoek

RESULTATEN VAN DE ENQUETE 'GELOVEN IN BENNEKOM' - eerste wijk - Inleiding. Resultaten. 1. Kerklidmaatschap en kerkbezoek RESULTATEN VAN DE ENQUETE 'GELOVEN IN BENNEKOM' - eerste wijk - Inleiding De enquête waarvan de resultaten hier gepresenteerd worden, is georganiseerd door de Christelijke Gereformeerde Kerk en de Vrije

Nadere informatie

Hasj en wiet zijn drugs. Dat heet blowen. In deze folder vind je:

Hasj en wiet zijn drugs. Dat heet blowen. In deze folder vind je: Je hebt vast wel eens van hasj of wiet gehoord. Hasj en wiet zijn drugs. Hasj en wiet worden meestal gerookt. Er wordt een soort sigaret gedraaid met tabak en hasj of wiet. Dat heet blowen. In deze folder

Nadere informatie

Afghanistan. NAVO-militair gedood in Zuid-Afghanistan

Afghanistan. NAVO-militair gedood in Zuid-Afghanistan Afghanistan NAVO-militair gedood in Zuid-Afghanistan KABUL - In het zuiden van Afghanistan is dinsdag een militair van de internationale vredesmacht ISAF gedood. Dat maakte een woordvoerder van de troepen

Nadere informatie

DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN

DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN AVONDMAAL VIEREN Het Avondmaal is meer dan zomaar een maaltijd. Om dat te begrijpen, is dit boekje gemaakt. Vooral is daarbij gedacht aan de kinderen, omdat zij met

Nadere informatie

Op weg met Jezus. eerste communieproject. Hoofdstuk 3 Op weg met Jezus. H. Theobaldusparochie, Overloon

Op weg met Jezus. eerste communieproject. Hoofdstuk 3 Op weg met Jezus. H. Theobaldusparochie, Overloon Op weg met Jezus eerste communieproject H. Theobaldusparochie, Overloon Hoofdstuk 3 Op weg met Jezus Eerste communieproject "Op weg met Jezus" hoofdstuk 3 blz. 1 Hieronder zie je een lammetje dat op zoek

Nadere informatie

Paasviering 2014. Vandaag sluiten we het project Schatzoekers af en vieren we het feest van de opstanding.

Paasviering 2014. Vandaag sluiten we het project Schatzoekers af en vieren we het feest van de opstanding. Welkom Vandaag sluiten we het project Schatzoekers af en vieren we het feest van de opstanding. Gebed (groep 6) Lieve God, we zijn hier bij elkaar gekomen om Pasen te vieren het feest van de opstanding

Nadere informatie

Lekker ding. Maar Anita kijkt boos. Hersendoden zijn het!, zegt ze. Die Jeroen is de ergste. Ik kijk weer om en zie hem meteen zitten.

Lekker ding. Maar Anita kijkt boos. Hersendoden zijn het!, zegt ze. Die Jeroen is de ergste. Ik kijk weer om en zie hem meteen zitten. Lekker ding Pas op!, roept Anita. Achter je zitten de hersendoden! Ik kijk achterom. Achter ons zitten twee jongens en drie meisjes hun boterhammen te eten. Ze zijn gevaarlijk, zegt Anita. Ze schudt haar

Nadere informatie

Plak jij een etiket op mensen?

Plak jij een etiket op mensen? Plak jij een etiket op mensen? Een vooroordeel is erger dan je denkt 1 Iedereen ziet er verschillend uit. Er zijn geen twee mensen precies hetzelfde. Iedereen is anders Iedereen is anders. Bekijk de kinderen

Nadere informatie

Actielessen. Les 5. Feest in de buurt! Wat leert u in deze les? Veel succes! http://www.edusom.nl

Actielessen. Les 5. Feest in de buurt! Wat leert u in deze les? Veel succes! http://www.edusom.nl http://www.edusom.nl Actielessen Les 5. Feest in de buurt! Wat leert u in deze les? Nieuwe woorden Grammatica: werkwoorden in de verleden tijd Veel succes! Deze les is ontwikkeld in opdracht van: Gemeente

Nadere informatie

Dodenherdenking. Beuningen, 4 mei 2015

Dodenherdenking. Beuningen, 4 mei 2015 Dodenherdenking Beuningen, 4 mei 2015 Voor het eerst in mijn leven bezocht ik twee weken geleden Auschwitz en Birkenau. Twee plekken in het zuiden van Polen waar de inktzwarte geschiedenis van Europa je

Nadere informatie

Het Rosie Pr0ject. in makkelijke taal. Graeme Simsion

Het Rosie Pr0ject. in makkelijke taal. Graeme Simsion Het Rosie Pr0ject in makkelijke taal Graeme Simsion Dit boek heeft het keurmerk Makkelijk Lezen 1 Mijn naam is Don Tillman. Ik ben professor op een universiteit in Australië. Daar werk ik al tien jaar.

Nadere informatie

Uitslag onderzoek: rechtszaak Geert Wilders EenVandaag Opiniepanel 14-01-2010 30.000 deelnemers

Uitslag onderzoek: rechtszaak Geert Wilders EenVandaag Opiniepanel 14-01-2010 30.000 deelnemers Uitslag onderzoek: rechtszaak Geert Wilders EenVandaag Opiniepanel 14-01-2010 30.000 deelnemers Bent u op de hoogte van dit proces tegen Geert Wilders of bent u dat niet? Ja, daarvan ben ik heel goed op

Nadere informatie

Wil jij minderen met social media?

Wil jij minderen met social media? Wil jij minderen met social media? Uitgave van Stichting Be Aware Januari 2016 Hulpboekje social media 1 Hoe sociaal zijn social media eigenlijk? Je vindt dat je teveel tijd doorbrengt op social media.

Nadere informatie

Voor jongeren in het praktijkonderwijs. temperatuur is er min twintig. De harde wind maakt het nog kouder. Daardoor voelt het als min vijftig.

Voor jongeren in het praktijkonderwijs. temperatuur is er min twintig. De harde wind maakt het nog kouder. Daardoor voelt het als min vijftig. PrO -weekkrant Week 02 januari 2014 Voor jongeren in het praktijkonderwijs 6-12 januari 2014 Eenvoudig Communiceren Winterweer in Amerika Foto: Shutterstock Foto: Shutterstock In grote delen van Amerika

Nadere informatie

Examenopgaven VMBO-MAVO-C

Examenopgaven VMBO-MAVO-C Examenopgaven VMBO-MAVO-C 2003 tijdvak 2 woensdag 18 juni 13.30-15.30 uur NEDERLANDS LEESVAARDIGHEID C Bij dit examen hoort een tekstboekje. Dit examen bestaat uit 26 vragen en een samenvattingsopdracht.

Nadere informatie

ARMOEDE. Schriftelijke Bezinning. Anoniem

ARMOEDE. Schriftelijke Bezinning. Anoniem ARMOEDE Schriftelijke Bezinning Anoniem INHOUDSOPGAVE INTRODUCTIE... 3 Levensvragen... 3 Stelling... 3 Antwoorden op levensvragen... 4 Mijn standpunt... 4 INTERVIEWS... 5 Derde generatie.... 5 Tweede generatie....

Nadere informatie

Pinksteren? Iets met Pinkpop?

Pinksteren? Iets met Pinkpop? Religie en filosofie 28 mei 2009 BARNEVELD (ANP) - Nederlanders denken bij Pinksteren eerder aan Pinkpop, een extra vrije dag, of de lente dan aan de echte betekenis ervan, de uitstorting van de Heilige

Nadere informatie

Achmea Personenschade: aangenaam!

Achmea Personenschade: aangenaam! Achmea Personenschade: aangenaam! INHOUD Achmea Personenschade: aangenaam! 3 Wat doen wij voor u? 4 Hoe doen wij dat? 5 Met wie krijgt u te maken? 7 Wat doet u? 9 Wat betalen wij? 10 Zoekt u extra hulp?

Nadere informatie

VERSCHILLENDE TARIEVEN VOOR MEER WINST

VERSCHILLENDE TARIEVEN VOOR MEER WINST VERSCHILLENDE TARIEVEN VOOR MEER WINST - LEERLING SuccesformulesVoorkant_Opmaak 1 06-10-14 10:08 Pagina 1 VERSCHILLENDE TARIEVEN VOOR MEER WINST 1 anigap 80:01 41-01-60 1 kaampo_tnakroovselumrofseccus

Nadere informatie

Moeder Chinese vondeling bekend

Moeder Chinese vondeling bekend NT2taal Journaal Dinsdag 4 maart Hoofdredaktie: Ed Kniesmeijer; Redaktie: Elsa Zamboni, Aymen Hago, Mariya de Nijs - Achbakou; Uitgave: Stichting Taalmenu. Losse nummers: gratis. Linda de Mol ziet het

Nadere informatie

Ambassadors Club Nieuwsbrief #6

Ambassadors Club Nieuwsbrief #6 Ambassadors Club Nieuwsbrief #6 Beste leden, Onder andere in nieuwsbrief nummer zes: - Examenorganisatie World Travel Academy zoekt surveillanten / assessoren - Zomerstop 2013 - Stageproject Drieuit Creatief

Nadere informatie

Islam voor iedereen. Is de bijbel een openbaring van God. auteur: Shabir Ally. revisie: Abdul-Jabbar van de Ven. revisie: Yassien Abo Abdillah

Islam voor iedereen. Is de bijbel een openbaring van God. auteur: Shabir Ally. revisie: Abdul-Jabbar van de Ven. revisie: Yassien Abo Abdillah Is de bijbel een openbaring van God ] لونلدية - dutch [ nederlands - auteur: Shabir Ally revisie: Abdul-Jabbar van de Ven revisie: Yassien Abo Abdillah Kantoor voor da'wa Rabwah (Riyad) 2013-1434 Islam

Nadere informatie

Beginnerslessen. Lesbrief 42. Het inburgeringsexamen

Beginnerslessen. Lesbrief 42. Het inburgeringsexamen Beginnerslessen Lesbrief 42. Het inburgeringsexamen Wat leert u in deze les? Gesprekken over het inburgeringsexamen begrijpen. Welke examens bij het inburgeringsexamen horen. Waar u kunt oefenen met de

Nadere informatie

Voorpublicatie Vertrouwen in de wetenschap

Voorpublicatie Vertrouwen in de wetenschap Voorpublicatie Vertrouwen in de wetenschap Augustus 2015 Het meeste wetenschappelijk onderzoek wordt betaald door de overheid uit publieke middelen. De gevolgen van wetenschappelijke kennis voor de samenleving

Nadere informatie

Hillegom, De Hoeksteen 7 september 2014 Maurits de Ridder. Jesaja 56 : 1-7 Mattheus 15 : 21-28. Gemeente van Christus Jezus, onze Heer,

Hillegom, De Hoeksteen 7 september 2014 Maurits de Ridder. Jesaja 56 : 1-7 Mattheus 15 : 21-28. Gemeente van Christus Jezus, onze Heer, Hillegom, De Hoeksteen 7 september 2014 Maurits de Ridder Jesaja 56 : 1-7 Mattheus 15 : 21-28 Gemeente van Christus Jezus, onze Heer, "Nu even niet", was ooit de reclameslogan van een landelijk bekend

Nadere informatie

Zondag 11 januari - een verhaal om moed te houden

Zondag 11 januari - een verhaal om moed te houden Zondag 11 januari - een verhaal om moed te houden Bij Marcus 1 - de doop van Jezus Ik weet niet hoe goed u al de zondagsbrief hebt gelezen. Maar wellicht is u opgevallen dat er helemaal bovenin staat dat

Nadere informatie

BRIEFING. Van Hoofdkwartier Aan Vuurwerk Onderzoeksteam Projectnaam Vuurwerk2010

BRIEFING. Van Hoofdkwartier Aan Vuurwerk Onderzoeksteam Projectnaam Vuurwerk2010 BRIEFING Van Hoofdkwartier Aan Vuurwerk Onderzoeksteam Projectnaam Vuurwerk2010 Beste teamleden, Dit vuurwerkdossier is strikt vertrouwelijk. We hebben onderzoek gedaan naar vuurwerk bij de politie, de

Nadere informatie

Tekst 1 Mijn donkere kleinzoons

Tekst 1 Mijn donkere kleinzoons Actuele opdracht leesvaardigheid Zwart-wit november - 2013 2thv Opdracht 1 Zwarte Piet en jij. a De afgelopen weken is er veel discussie over Zwarte Piet geweest. Waar ging die discussie over? b Bekijk

Nadere informatie

zondagmorgen 14 november 2010 Welkomkerk ds. W.H. Hendriks-Vogelaar

zondagmorgen 14 november 2010 Welkomkerk ds. W.H. Hendriks-Vogelaar Gemeente van de Heer Jezus Christus, Jongeren, ouderen, kinderen van God, Zoals ik voor de lezing al gezegd heb; het gaat vanmorgen niet over trouwen of getrouwd zijn, dat is alleen een voorbeeld verhaal.

Nadere informatie

Welke wapens worden voor het eerst gebruikt in de Eerste Wereldoorlog? 1. Geweren en gifgas. 2. Machinegeweren en gifgas. 3. Gifgas en pistolen.

Welke wapens worden voor het eerst gebruikt in de Eerste Wereldoorlog? 1. Geweren en gifgas. 2. Machinegeweren en gifgas. 3. Gifgas en pistolen. Tussen welke twee landen is de Eerste Wereldoorlog begonnen? 1. Engeland en Frankrijk 2. Duitsland en Frankrijk 3. Duitsland en Engeland Nederland blijft neutraal. Wat betekent dat? 1. Nederland kiest

Nadere informatie

ONZE HEMELSE VADER ZORGT VOOR ALLE DINGEN

ONZE HEMELSE VADER ZORGT VOOR ALLE DINGEN Zondag 10 / gehouden op 21-06-2009 / p.1 ONZE HEMELSE VADER ZORGT VOOR ALLE DINGEN Liturgie Votum en groet Zi: Psalm 118:1.5 Gebed Schriftlezing: Gen. 22:1-19 Zi: Psalm 33:2 Schriftlezing:Gen: 50:17-21:

Nadere informatie

Hartstocht voor je financiën

Hartstocht voor je financiën INHOUDSOPGAVE 1. Hartstocht voor je financiën................................ 5 2. Geld!...................................................... 7 3. De wet van de geleidelijke groei............................

Nadere informatie

Eindexamen maatschappijleer 2 vmbo gl/tl 2005 - II

Eindexamen maatschappijleer 2 vmbo gl/tl 2005 - II Meerkeuzevragen Schrijf alleen de hoofdletter van het goede antwoord op. DE MULTICULTURELE SAMENLEVING tekst 1 Het Koninklijk Nederlands-Indisch Leger (KNIL) werd opgeheven op 26 juli 1950. In maart en

Nadere informatie

Massamedia. Hoofdstuk 8

Massamedia. Hoofdstuk 8 Massamedia Hoofdstuk 8 8.2 Beeldvorming in media Bewuste en onbewuste kleuring door redactie! Bewuste kleuring Invloed identiteit medium Manipulatie en indoctrinatie Onbewuste kleuring Onmogelijkheid van

Nadere informatie

DE NATIONALE WETENSCHAPSAGENDA VOOR SCHOLIEREN - DEEL 1 HAVO

DE NATIONALE WETENSCHAPSAGENDA VOOR SCHOLIEREN - DEEL 1 HAVO DEEL 1 DE NATIONALE WETENSCHAPSAGENDA VOOR SCHOLIEREN - DEEL 1 In Nederland wordt veel wetenschappelijk onderzoek gedaan. Maar wie bepaalt wat er onderzocht wordt? In het voorjaar van 2015 hebben Nederlanders

Nadere informatie

leren omgaan met Diversiteit In je gemeente

leren omgaan met Diversiteit In je gemeente Geloven kun je niet alleen! Stap 1 Jouw kijk op de wereld 15 min. Kijken in de spiegel naar jezelf Wat vind je van je eigen lichaam? Wat vind je mooi? Als je zou mogen kiezen, welk deel zou je dan weghalen?

Nadere informatie

!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!! Uitgave van Stichting Be Aware Januari 2015 WIL JE MINDER GAMEN?

!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!! Uitgave van Stichting Be Aware Januari 2015 WIL JE MINDER GAMEN? Uitgave van Stichting Be Aware Januari 2015 WIL JE MINDER GAMEN? Je vindt dat je teveel tijd doorbrengt met het spelen van games. Je beseft dat je hierdoor in de problemen kunt raken: je huiswerk lijdt

Nadere informatie

Eindexamen maatschappijleer

Eindexamen maatschappijleer Opgave 3 Criminaliteit in Nederland tekst 1 2 30 3 40 4 In Nederland worden per jaar zo n vijf en een half miljoen misdrijven gepleegd. Ruim anderhalf miljoen daarvan komt ter kennis van de politie. Uiteindelijk

Nadere informatie

Napoleon. bekendste persoon uit de geschiedenis

Napoleon. bekendste persoon uit de geschiedenis Napoleon bekendste persoon uit de geschiedenis Napoleon behoort tot de meest bekende personen uit de geschiedenis. Hij wist zich van eenvoudige komaf op te werken tot keizer van Frankrijk en heerser over

Nadere informatie

Reality Reeks Verwerkingsopdrachten. Mooi meisje Verliefd op een loverboy

Reality Reeks Verwerkingsopdrachten. Mooi meisje Verliefd op een loverboy Reality Reeks Verwerkingsopdrachten Mooi meisje Verliefd op een loverboy Lees blz. 3. Woont Laura in de stad of op het platteland? Hoe weet je dat? Lees blz. 5 en 7. Woont Laura s oma al lang op de boerderij?

Nadere informatie

Ik ben Steenkool. Nooit meer oorlog groep 7-8. De Steenkool, een beetje Limburg is hem niet vreemd. En hij is niet zo goed in Engels.

Ik ben Steenkool. Nooit meer oorlog groep 7-8. De Steenkool, een beetje Limburg is hem niet vreemd. En hij is niet zo goed in Engels. De Steenkool, een beetje Limburg is hem niet vreemd. En hij is niet zo goed in Engels. Hi! I am de steenkool. De cole of de stone. I am black, zwart. And I kan fire geven. Jongens, dat is wat die Europese

Nadere informatie

Bijlage VMBO-GL en TL

Bijlage VMBO-GL en TL Bijlage VMBO-GL en TL 2013 tijdvak 2 geschiedenis en staatsinrichting CSE GL en TL Bronnenboekje GT-0125-a-13-2-b Staatsinrichting van Nederland bron 1 Standpunten van drie politieke partijen aan het begin

Nadere informatie

Nederland dient financiële steun te geven aan landen van de Europese Unie met een hoge staatsschuld die anders in grote problemen zullen komen.

Nederland dient financiële steun te geven aan landen van de Europese Unie met een hoge staatsschuld die anders in grote problemen zullen komen. Aankondiging Op 12 september dit jaar worden verkiezingen gehouden voor de Tweede Kamer. Politieke partijen hebben hun verkiezingsprogramma voor de komende jaren vastgesteld. De lijsttrekkers van de partijen

Nadere informatie

Theorieboek. leeftijd, dezelfde hobby, of ze houden van hetzelfde. Een vriend heeft iets voor je over,

Theorieboek. leeftijd, dezelfde hobby, of ze houden van hetzelfde. Een vriend heeft iets voor je over, 3F Wat is vriendschap? 1 Iedereen heeft vrienden, iedereen vindt het hebben van vrienden van groot belang. Maar als we proberen uit te leggen wat vriendschap precies is staan we al snel met de mond vol

Nadere informatie

Tijdschrift Kindermishandeling April 2013 Onderwijsspecial deel 2. 8 tips voor een goed gesprek met je leerling

Tijdschrift Kindermishandeling April 2013 Onderwijsspecial deel 2. 8 tips voor een goed gesprek met je leerling 8 tips voor een goed gesprek met je leerling Edith Geurts voor Tijdschrift Kindermishandeling Het kan zijn dat je als leerkracht vermoedt dat een kind thuis in de knel zit. Bijvoorbeeld doordat je signalen

Nadere informatie

Dorpsraad Nes a/d Amstel Mobiele telefoonenquête Rapport

Dorpsraad Nes a/d Amstel Mobiele telefoonenquête Rapport Zaterdag 25 maart 2006 Dorpsraad Nes a/d Amstel Mobiele telefoonenquête Rapport Inhoud 1 Inleiding 4 1.1 Bevindingen 4 1.2 Conclusie 4 1.3 Indeling van dit rapport 4 2 De GSM mast 5 2.1 Ring netwerk 5

Nadere informatie

Liederen solozang Prijs: 7,= euro per stuk

Liederen solozang Prijs: 7,= euro per stuk Liederen solozang Prijs: 7,= euro per stuk GEWASSEN IN WATER Inhoud: Vanuit de dopeling gezien een statement dat hij in het watergraf alles wat oud is achter zich laat. Hij weet niet alles, kent nog niet

Nadere informatie

Examenopgaven VMBO-GL en TL 2004

Examenopgaven VMBO-GL en TL 2004 Examenopgaven VMBO-GL en TL 2004 tijdvak 2 woensdag 23 juni 9.00-11.00 uur GESCHIEDENIS EN STAATSINRICHTING CSE GL EN TL GESCHIEDENIS EN STAATSINRICHTING VBO-MAVO-D Gebruik het bronnenboekje. Dit examen

Nadere informatie

Verhaal: Jozef en Maria

Verhaal: Jozef en Maria Verhaal: Jozef en Maria Er was eens een vrouw, Maria. Maria was een heel gewone jonge vrouw, net zo gewoon als jij en ik. Toch had God haar uitgekozen om iets heel belangrijks te doen. Iets wat de hele

Nadere informatie

28 november 2015. Onderzoek: Klimaattop Parijs

28 november 2015. Onderzoek: Klimaattop Parijs 28 november 2015 Onderzoek: Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit ruim 45.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van een online onderzoek. De uitslag van de

Nadere informatie