De Interactieve Kerk

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "De Interactieve Kerk"

Transcriptie

1 Bachelor Informatica Informatica Universiteit van Amsterdam Informatica Universiteit van Amsterdam De Interactieve Kerk Micha Kroes 17 juni 2011 Begeleiders: Dick van Albada (UvA), Jurjen van Houwelingen (Gopublic)

2 2

3 Samenvatting Kerken laten op dit moment veel liggen op het gebied van internet en interactiviteit. Dit terwijl hier wel behoefte aan is. In deze scriptie zal er een web based maatoplossing voor kerken worden ontwikkeld en gepresenteerd die probeert in deze behoefte te voorzien. Dit project wordt voor Gopublic, een internet- en webdesignbureau, ontwikkeld. Deze web based maatoplossing zal uit een publiek deel en een intern deel bestaan. Het interne deel is een aparte module met een beveiligde omgeving voor leden waar zij eenvoudig bestanden, activiteiten en berichten kunnen uitwisselen. Deze scriptie zal zich vooral richten op de technische uitwerking van dit interne deel. Hiervoor zal eerst een functioneel ontwerp worden gemaakt. Dat wordt uitgewerkt tot een technisch ontwerp en dan volgt de implementatie.

4 2

5 Inhoudsopgave 1 Inleiding De Interactieve Kerk Over Gopublic Probleemomschrijving Opdrachtomschrijving Doelgroep Functionaliteiten Groepen Leden Profiel Rechten Instellingen Meertaligheid Conceptueel Model Functioneel ontwerp Wireframes Toelichting Technisch ontwerp Patterns Model View Controller Pattern Active record Database design ERD Golive CMS Module Implementatie Database Uitbreidingen Basis Beveiliging Performance Server-side Frontend Performance Ontwerp Kleuren Future work Sociale Media Faciliteiten Schaalbaarheid Onderhoud Conclusie 32 8 Bibliografie 33 3

6 4

7 HOOFDSTUK 1 Inleiding Op dit moment laten kerken nog veel liggen op het gebied van internet en interactiviteit. Veel kerken hebben niet de technische mogelijkheid om hun leden meer te betrekken op dit gebied. Interactie is juist voor kerken belangrijk en hier is dan ook behoefte aan een oplossing wat meer biedt dan alleen maar een website of een forum. Juist kerken hebben behoefte aan een totaaloplossing waarbij de website niet slechts een visitekaartje is met hun naam maar een online communicatieplatform waarbij de website wordt gebruikt als kern voor alle media en interactie. Hier wordt er een webbased oplossing genaamd De Interactieve Kerk gepresenteerd. Deze maatoplossing is in opdracht van Gopublic ontwikkeld. Daarom volgt eerst een korte inleiding over wat Gopublic is en waarom de oplossing wordt ontwikkeld. 1.1 De Interactieve Kerk Dit jaar is Gopublic begonnen met een nieuw maatproduct: De Interactieve Kerk[7]. Deze oplossing is bedoeld om kerken te helpen het internet interactief in te zetten en de website te zien als een interactief communicatieplatform[16]. Juist kerken hebben echter specifieke behoeftes als het gaat om een website. Het is bijvoorbeeld belangrijk om een blog bij te kunnen houden of nieuwsberichten waarbij leden ook kunnen reageren. Een andere veelgenoemde behoefte is om nieuwsbrieven te kunnen versturen waar leden zich op kunnen inschrijven. Over het algemeen houden kerken wekelijks een bijeenkomst waar ook lezingen worden gehouden. Vaak willen leden die hier niet bij kunnen zijn dit terug kunnen luisteren of eventuele extra bestanden bekijken. Ook wordt hier vaak gebruikt gemaakt van thema s waar op dat moment aandacht aan wordt besteed. Voor deze specifieke vraag zijn al reeds een aantal modules ontwikkeld. Deze zijn op het moment: Prekenmodule Beheert en toont preken en hun series. Blog/nieuws module Om nieuws en blogberichten te beheren en te plaatsen HTML Nieuwsbrief module (dubbel opt-in) Verstuur nieuwsbrieven en vul deze met de inhoud van de website Uitgebreide kalender module Hiermee kunnen activiteiten worden gepland en deze kunnen worden gekoppeld aan content van de website Fotoalbums Hiermee kunnen fotoalbums en foto s aangemaakt en beheerd worden. Slideshow module Beheert een of meerdere slideshows met afbeeldingen en beschrijvingen Thema module Voor het beheren van thema s(afbeeldingen) die ook kunnen worden gekoppeld aan een pagina. Content en structuurmanager Hiermee kunnen de teksten en menu s worden beheerd Inschrijfmodule Inschrijven voor de nieuwsbrief van de website Statistieken Uitgebreide gebruikersstatistieken door middel van Google Analytics. Deze modules voldoen nog niet geheel aan de behoeftes voor kerken. Veel kerken willen graag meer hun leden betrekken bij de verschillende activiteiten.[15] Vaak is het zo dat een kerk opgedeeld is in verschillende groepen. Vanuit deze groepen ontstaat steeds meer de vraag naar een intern gedeelte waar interactie kan plaatsvinden, zoals berichten of bestanden delen. Zodat deze interactie steeds meer plaats kan vinden vanuit een centrale plek. Waardoor de website een 5

8 plek wordt waar leden en groepen informatie met elkaar kunnen uitwisselen en delen, en niet alleen informatie kunnen opvragen. 1.2 Over Gopublic In 2005 is Gopublic opgericht door Jeroen Houwen en Jurjen van Houwelingen. In de eerste instantie begon Gopublic als internetbureau voor midden en klein bedrijf en leverden daarnaast ook veel grafisch en visueel werk zoals fotografie, brochures, logo ontwerp en overige grafische vormgeving. Gopublic specialiseert zich op het moment steeds meer op internet en interactiviteit. Vooral door de doorontwikkeling van Golive, het content management systeem van Gopublic, ontstonden steeds meer nieuwe ideeën om het internet juist op een interactieve manier in te zetten en niet langer slechts als de zender van communicatie. Voor basisscholen heeft Gopublic een specifieke maatoplossing ontwikkeld: De Interactieve School.[11] Momenteel is Gopublic ook bezig met de ontwikkeling van een nieuwe maatoplossing: De Interactieve Kerk. Voor non-profit organisaties met een beperkt budget werkt Gopublic soms ook met open-source oplossingen zoals Wordpress. De afgelopen tijd wordt er vooral gewerkt aan maatoplossingen voor hele specifieke branches en sectoren. Op dit moment worden er 3 diensten aangeboden: Golive CMS De dienstverlening van Gopublic bestaat nog vooral uit websites ontwikkelen voor klanten en aansluiten op het eigen Golive CMS. Per klant wordt er een modulair maatpakket samengesteld met modules uit het Golive CMS. Dit CMS is uitgebreid met de volgende maatoplossingen: De Interactieve School De Interactieve School bestaat uit een website met een aantal specifieke modules. Zo krijgt iedere groep binnen een school een eigen pagina met nieuws en blogberichten, kunnen docenten gemakkelijk foto albums uploaden, is er een uitgebreide groepgevoelige kalender met verjaardagen en activiteiten en nog veel meer. Mogelijkheden zijn onder meer: inloggen voor ouders, absentiemeldingen en lespakketten voor bovenbouw groepen. De Interactieve Kerk Dit concept wordt behandeld in deze scriptie. 1.3 Probleemomschrijving Het maatproduct is een totaalconcept waarbij een intern deel en het publieke deel van de website elkaar aanvullen en versterken. Momenteel is het publieke deel al ontwikkeld maar wat nog ontwikkeld moet worden is een intern ledendeel waar leden op kunnen inloggen en met elkaar kunnen communiceren, activiteiten aanmaken, data plannen, bestanden delen, etcetera. 6

9 7

10 8

11 HOOFDSTUK 2 Opdrachtomschrijving Zoals al eerder is aangegeven in de probleemomschrijving moet er een intern deel ontwikkeld worden. Dit gedeelte van de website heeft bepaalde functionaliteiten en moet aan bepaalde voorwaarden voldoen voordat het gebruikt kan worden. In deze scriptie ga ik in op de eisen waaraan het systeem moet voldoen. 2.1 Doelgroep De oplossing is bedoeld als maatoplossing voor veel kerken binnen Nederland. Deze kerken variëren in soorten en maten. Hiermee wordt in de maatoplossing dus rekening gehouden. Hierbij wordt het publieke deel op maat gemaakt en is het interne deel altijd algemeen. Op het moment van schrijven zijn er vijf pilots die deze oplossing gaan gebruiken. Deze pilots gaan dus de eerste versie van het ontwikkelde systeem gebruiken. Aan de hand van ondermeer het feedback op de pilots zal het systeem doorontwikkeld worden. Wat echter in deze scriptie vooral behandeld zal worden, is de basisversie van het systeem waarin de minimale eisen naar voren zullen komen. Hierin is meegenomen dat het systeem in de toekomst nog uitgebreid gaat worden. 2.2 Functionaliteiten Er is behoefte aan een systeem waarbij groepen centraal staan, en waarbij leden activiteiten, bestanden of berichten kunnen uitwisselen. Bij De Interactieve Kerk kan er bij een groep gedacht worden aan: Jeugd, Band of Leiders Groepen Voor de groepen zijn de volgende drie zaken belangrijk: Berichten Als eerste moeten er berichten kunnen worden gestuurd naar de groep. Deze berichten moeten worden gekoppeld aan de groep. Per groep zijn er verschillende leden die rechten hebben om een nieuw bericht te plaatsen. Tevens kan men reageren op een bericht. Activiteiten Groepen hebben ook activiteiten. Als er een activiteit wordt aangemaakt, wordt de groep hiervan op de hoogte gesteld. Eventueel kan een groepslid ook aangeven of hij/zij hierbij aanwezig is. Een activiteit kan een hele dag duren of men kan een tijdsduur instellen. Ook op een activiteit kunnen leden reageren. Bestanden Bestanden kunnen ook worden geupload in een groep. Deze zijn alleen toegankelijk voor degenen die bij de groep horen. Gebruikers kunnen zelf instellen of ze op de hoogte willen worden gesteld als er nieuwe bestanden zijn geplaatst. Leden kunnen alleen bestanden verwijderen die zij zelf hebben geplaatst Leden Registratie en groepsleden Om lid te worden van het systeem moet iemand zich eerst registreren. Dit kan door minimaal de basisgegevens, namelijk NAW gegevens, adres en wachtwoord op te geven. Als iemand 9

12 zich registreert, is hij/zij lid van de groep Algemeen. Alle leden zitten dus in deze groep. Om lid te worden van andere groepen moet een groepsleider een lid uitnodigen voor de betreffende groep. Deze groep Algemeen kan heel groot worden en hierbij moet dus goed rekening worden dat leden hier geen misbruik van kunnen maken. Standaard heeft een lid die zich aanmeld dan ook geen rechten om activiteiten, berichten dan wel bestanden te plaatsen Profiel Elk lid heeft een profielpagina. Op deze profielpagina zijn de gegevens van het lid te zien. Deze pagina is ook beschikbaar voor betrokken andere leden. Een betrokken lid beschikt standaard over een aantal velden, namelijk NAW-gegevens, adres, telefoonnummer en een profielafbeelding. Extra velden Elke kerk heeft de mogelijkheid om een aantal extra velden toe te voegen die een lid kan invullen. Zo kan elke kerk eigen aanvullende gegevens toevoegen per lid die voor hen interessant zijn Rechten Globale rechten Binnen De Interactieve Kerk zijn per gebruiker verschillende rechten beschikbaar. Ook maakt het Golive CMS gebruik van een aparte ledenmodule met beheerders. Deze leden hebben meer rechten dan de gebruikers van De Interactieve Kerk module. Rollensysteem Voor het rechtensysteem wordt er gebruik gemaakt van een rollensysteem. Hierbij zijn de rollen dynamisch en kunnen de rollen worden beheerd door de gebruikers van het CMS. Een rol heeft een variabel aantal rechten die aan of uit kunnen worden gezet. Er is een standaard rol die voor elke gebruiker geldt. Verder kunnen één of meerdere rollen aan een gebruiker worden toegewezen. Daarbij gelden de volgende opties als wel of geen recht: Groep - aanmaken - verwijderen - leden toevoegen - leden verwijderen Activiteit - aanmaken - verwijderen - publieke activiteit aanmaken Berichten - plaatsen - verwijderen Bestanden - uploaden - verwijderen Hierdoor kan men rollen samenstellen die er op de volgende manier uit kunnen zien: Standaard lid: - Mag geen berichten plaatsen - Mag geen activiteiten aanmaken - Mag geen bestanden uploaden Betrokken lid - Mag berichten plaatsen - Mag activiteiten aanmaken - Mag geen pub. activiteiten aanmaken - Mag bestanden uploaden Groepsleider: - Mag berichten plaatsen - Mag activiteiten aanmaken - Mag publieke activiteiten aanmaken - Mag bestanden uploaden - Mag mensen toevoegen aan groep - Mag mensen verwijderen uit de groep 10

13 2.2.5 Instellingen Mailnotificaties Van elke wijziging of update die plaats vindt binnen een groep dient er een mail te worden gestuurd naar de leden die in deze groep zitten. De instellingen van de mailnotificaties staan nog niet helemaal vast. Dit omdat het systeem in de toekomst nog uitgebreid zal worden, waardoor er meer notificaties verstuurd kunnen gaan worden. Bij nieuwe berichten, bestanden, activiteiten of reacties wordt er dus een update gestuurd naar de betreffende leden. Deze mailnotificaties zijn per lid instelbaar. Dit is belangrijk omdat bijvoorbeeld gezamenlijk activiteiten in de groep Algemeen naar iedereen wordt gestuurd. Hierdoor kan dus iedereen makkelijk bereikt worden maar dit kan ook ongewenst zijn. Profiel Het profiel van een lid is, zoals eerder al genoemd, door het lid zelf in te stellen. Dit moet dus binnen in de module kunnen gebeuren zonder ingelogd te zijn in het Golive CMS. Dit houdt in dat niet alleen beheerders, die toegang hebben tot het Golive CMS, leden kunnen beheren Meertaligheid Het systeem moet volledig beschikbaar zijn in twee talen, namelijk Nederlands en Engels. Deze taal moet per gebruiker persoonlijk zijn in te stellen. 2.3 Conceptueel Model Naar aanleiding van de eisen heb ik een conceptueel model gemaakt. Hierin geef ik in een diagram weer hoe de relaties zijn tussen de verschillende componenten. Dit diagram geeft de basis weer Figuur 2.1: Het conceptuele model in diagram vorm van het concept De Interactieve Kerk. Er zijn een aantal groepen. Deze bestaan uit een aantal leden. Een lid kan activiteiten, berichten of bestanden plaatsen en deze zijn gekoppeld aan een groep. Doordat leden kunnen reageren op activiteiten of berichten vind er interactie plaats. 11

14 12

15 HOOFDSTUK 3 Functioneel ontwerp Aan de hand van de functionele eisen die zijn opgesteld en het conceptuele model heb ik een functioneel ontwerp gemaakt. Een functioneel ontwerp geeft weer hoe componenten terugkomen en waar deze terugkomen. Er is nog geen visueel ontwerp gemaakt. De elementen die weer worden gegeven staan nog niet vast qua grootte en ook de indeling kan nog worden veranderd in het uiteindelijke ontwerp. 3.1 Wireframes In het functioneel ontwerp worden de elementen en de relaties hiertussen vastgelegd. Uiteindelijk worden er wireframes gemaakt, wat eigenlijk alleen maar schetsen zijn. Views Een website bestaat uit verschillende views. Deze views kunnen bijvoorbeeld bestaan uit een overzichtspagina of een profielpagina. Deze zijn voor De Interactieve Kerk allemaal vastgesteld en in een wireframe gezet. Onderstaand figuur toont vier verschillende views. De elementen hierin wil ik kort toelichten. Er zijn nog veel meer views maar deze vier dekken de kern van het ontwerp.[14] Toelichting In dit wireframe komen een aantal elementen terug. Hieronder zal ik deze elementen kort toelichten: Hoofdmenu Het hoofdmenu bestaat uit de tabs Mijn Overzicht, Groepen en Leden. Bij Mijn Overzicht staat de gebruiker centraal en wordt alleen de informatie weergeven van de groepen waar de gebruiker in zit. Bij Groepen is er eerst een groepenoverzicht van waaruit men een groep selecteert. Het groepoverzicht is hetzelfde als Mijn Overzicht, alleen is dan alle informatie gefilterd per groep. Submenu De eerste view biedt een overzicht waarin de meest recente bestanden, activiteiten en berichten worden genoemd. Maar voor deze genoemde zaken is er ook een vergroot overzicht waarin alleen de bestanden, activiteiten of berichten worden getoond. Als men in een groep zit wordt dit weer gefilterd op de groep. Sidebar De overzichtspagina heeft aan de rechterkant een kolom waarin verschillende blokken worden getoond (sidebar). Deze blokken worden op een generieke manier opgezet zodat in de toekomst bij een nieuwe functionaliteit meerdere blokken onder elkaar kunnen worden getoond. Gebruiker of groepsinformatie Het bovenste blok van deze sidebar is de profielafbeelding. Hier wordt bij Mijn Overzicht de afbeelding van de gebruiker getoond en bij een groepsoverzicht de afbeelding van de groep. Kalender De kalender kan op twee verschillende groottes worden weergegeven. In de vergrote weergave kunnen de activiteiten zelf met eventuele reacties worden bekeken. De kleine weergave staat alleen op de overzichtspagina en geeft alleen de titel van de activiteit weer. 13

16 (a) Mijn Overzicht (b) Kalender (c) Bestanden (d) Profiel Figuur 3.1: Wireframes Bestanden, activiteiten of berichten plaatsen Mits de gebruiker hier de rechten voor heeft, is er bij het overzicht een formulier om een bestand, activiteit of bericht te plaatsen. Bij een gespecificeerde view, bijvoorbeeld berichten, verschijnt alleen het formulier om een bericht te plaatsen. Moeilijkheden Tijdens het maken van het funcioneel ontwerp worden er nog geen visuele ontwerpkeuzes gemaakt. Dit is concreet lastig toe te passen omdat een wireframe min of meer wel op schaal wordt gemaakt. In dit geval is er gebruik gemaakt van de software Keynote Wireframe Toolkit [14]. Bij deze software zijn er al veel verschillende elementen visueel uitgewerkt waardoor het lijkt alsof er al ontwerpkeuzes zijn gemaakt. Daarom is het in sommige gevallen zelfs beter om slechts globale lijnen uit te tekenen en niet een wireframe ook visueel goed eruit te laten zien. 14

17 15

18 16

19 HOOFDSTUK 4 Technisch ontwerp Nu het functioneel ontwerp is gemaakt, kan er nu worden gekeken op welke manier de applicatie gebouwd moet worden. Hieronder zal ik een aantal technische zaken uitwerken, waarin meer wordt uitgelegd hoe deze applicatie is gebouwd. Een aantal kaders waarin wordt gewerkt, zoals de patterns, zijn reeds vastgesteld aangezien de applicatie moet samenwerken met het Golive CMS. Daarom zal ook een toelichting worden gegeven hoe het Golive CMS[3] technisch is uitgewerkt en hoe deze nog verder uitgebreid kan worden. 4.1 Patterns Model View Controller Pattern Het MVC pattern is een pattern waarbij de software architectuur is drie delen wordt opgesplitst: [2] Model Definieert de representatie van de informatie waarmee de applicatie werkt. View De view geeft de informatie weer. Controller De controller verwerkt en reageert op events, die meestal het gevolg zijn van handelingen van de gebruiker. Figuur 4.1: Het MVC model geillustreerd Het volgende voorbeeld illustreert het concept in de praktijk: 1. Persoon A klikt op een link de browser stuurt een request naar webserver 2. De controller handelt de applicatie-specifieke logica af. Bijvoorbeeld controleren of de gebruiker is ingelogd. 3. Verder gebruikt de controller Models op toegang te krijgen tot de applicatiedata. Dit is over het algemeen de database. 4. De controller stuurt de gegevens door naar een view. Deze view maakt deze data klaar om aan de Client te laten zien. 5. Als dit klaar is wordt de data gevormd tot een complete view en wordt dit getoond aan de gebruiker. 17

20 4.1.2 Active record Voor alle communicatie met de database gebruik ik het Active record pattern[2]. Dit pattern is een makkelijke manier om standaard operaties op de database uit te voeren. Dit pattern was al volledig geïmplementeerd in het Golive CMS. Bij deze manier wordt een tabel of een view verpakt in een klasse. Hierdoor kan ik met de klasse en de daarbijbehorende functies communiceren. Dit pattern heeft de standaard CRUD (Create Read Update Delete) operaties al geimplementeerd en deze operaties kunnen via eenvoudige functies worden aangeroepen. Het voordeel hierbij is dat de data direct als object wordt teruggegeven en dat er dus ook op die manier mee gewerkt kan worden. De klasse die gebruikt wordt bij een tabel of view staat in de model map van het MVC-model. Read Als ik bijvoorbeeld de gegevens van een lid wil opvragen dan zou dat kunnen met onderstaande code: // find member $member = ActiveRecord::find("dik_mem_member",array("member_id"=>3)); Dit wordt dan vertaald in de volgende SQL Code SELECT * FROM dik_mem_member WHERE member_id = 3 LIMIT 1; Update Hetzelfde geldt voor het opslaan van een lid $member = new Dik_mem_member(); $member->id = 3; $member->first_name = "Joe"; $member->save(); Dit wordt dan vertaald in de volgende SQL Code UPDATE dik_mem_member SET first_name = Joe WHERE member_id = 3; Mocht er geen id worden opgegeven wordt dit vertaald in INSERT INTO dik_mem_member ( first_name ) VALUES ( Joe ); 4.2 Database design Alle data die gebruikt wordt, moet worden opgeslagen in een database. Dit doe ik met behulp van MySQL. Om de database structuur inzichtelijk te maken en de entiteiten en de relaties hiertussen, heb ik een ERD (entity-relationship diagram) ontworpen ERD De database is gemakkelijk onder te verdelen in een aantal entiteiten, namelijk een groep, een lid (met velden), activiteiten, berichten en bestanden. Deze zijn met behulp van koppeltabellen met elkaar verbonden. Voor het gemak zijn lid-gerelateerde tabellen in het groen weergegeven, groep-gerelateerde velden in het donkerblauw, recht-gerelateerde in het rood en de overige in het lichtblauw. 18

21 Figuur 4.2: ERD van de database 4.3 Golive CMS De toepassing wordt ontwikkeld binnen Gopublic en is een uitbreiding op het Golive CMS (Content Management System)[3]. Hierdoor moet de toepassing aan een aantal eisen voldoen en op een bepaalde manier opgebouwd worden. Omgeving Bij het Golive CMS en toepassingen die hierop draaien wordt gebruik gemaakt van de programmeertaal PHP met behulp van MySQL voor de database. MVC-model Het CMS hanteert het MVC-model en staat op een centrale plek op de server. Elke website die hierop wordt aangesloten, kan gebruik maken van de klassen die hier staan. Centrale klassen en functies die door meerdere websites worden gebruikt, kunnen hier worden gezet. Mappenstructuur Elke website, en tevens het CMS zelf, hanteert een mappenstructuur die voor elke website hetzelfde is. De belangrijkste worden even toegelicht. classes - controller Deze map bevat alle controller php bestanden. - model Alle model php bestanden, elke tabel heeft in de database zijn eigen klasse - util (optioneel) Deze map is optioneel. Het CMS heeft deze map, en het bevat algemene klasses die niet in een MVC structuur zijn te plaatsen. - view Alle view php bestanden. css Alle stylesheet bestanden js Alle javascript bestanden templates Deze map bevat alle html templates. Deze templates zijn gelijknamig aan de view bestanden. Bijvoorbeeld als er een view blog.class.php is, dan staat hier een blog.tpl Een aantal centrale klasses die essentieel zijn, staan alleen in de CMS mappen. Hierdoor is het mogelijk algemene wijzigingen door te voeren. 19

22 Opbouw Het CMS en elke website zijn modulair opgebouwd. Daardoor is uitbreiding mogelijk, namelijk door meerdere klasses toe te voegen. Het volgende voorbeeld illustreert de werking hiervan. Als voorbeeld gebruik ik een website die ook blogberichten moet kunnen tonen waarop men tevens reacties kan plaatsen. In dat geval zijn er 3 klasses vanuit het MVC model nodig en een template bestand: Blog_controller.class.php Deze klasse handelt het formulier om reacties te plaatsen af. Blog_model.class.php Deze klasse slaat de reacties op in de database en wordt aangestuurd door de controller. Blog_view.class.php Deze klasse toont de blog. blog.tpl Dit is het template bestand die de html bevat van de blog. De Blog_view.class.php maakt gebruik van de klasse View.class.php die ervoor zorgt dat blog.tpl wordt verwerkt en getoond. 4.4 Module De blog geeft een goed voorbeeld hoe een module gebouwd kan worden. Deze vier bestanden zijn namelijk de kern van elke module. Uiteraard is dit slechts de kern, zodra een module groter wordt kan het handiger worden om klasses op te delen in meerdere bestanden. Om dus een extra module te maken, moeten deze vier bestanden aangemaakt worden. Op deze manier ga ik ook te werk. Lokaal en centraal Een module kan centraal of lokaal worden aangemaakt. Het verschil is dat de bestanden in de website structuur staan of centraal in het CMS. Deze module wordt ontwikkeld door eerst de module lokaal aan te maken en goed te testen en daarna pas centraal beschikbaar te stellen voor elke website. 20

23 21

24 22

25 HOOFDSTUK 5 Implementatie Nu in het technisch ontwerp vastgesteld is op welke manier het gebouwd wordt, kan aan de daardwerkelijke implementatie worden begonnen. In dit hoofdstuk zal ik een aantal zaken toelichten waartegen ik ben aangelopen. 5.1 Database Uitbreidingen In de implementatiefase werd al snel duidelijk dat er veel uitbreidingen nodig waren. Hoewel de basisopzet hetzelfde is gebleven, is in het uiteindelijke model nog veel meer toegevoegd. Zo kunnen er nu bijvoorbeeld reacties worden geplaatst op berichten en op activiteiten. Tevens is het rechtenmodel opnieuw ontworpen en zijn er meer eigenschappen aan een bestand toegevoegd Basis Tijdens het ontwikkelen zijn er ook nieuwe ideeën ontstaan. Deze ideeën zijn niet technisch altijd even moeilijk maar doordat dit er veel kunnen zijn, kan de complexiteit wel groter worden. Hieruit blijkt dat er van tevoren wel goed moet worden nagedacht over een ontwerp, zodat er een goede basis gelegd kan worden. Naarmate de implementatie vordert, worden er constant wijzigingen gemaakt. Ook in de database is dit het geval. Hier kan men zich niet altijd van tevoren goed op voorbereiden, maar dit is wel iets om rekening mee te houden. Waar vooral ook rekening mee moet worden gehouden, is dat er geen ontwerpfouten moeten worden gemaakt over functionaliteiten die van te voren al vaststaan. 5.2 Beveiliging De aanmeldingsprocedure van het systeem is als volgt aangepakt. Bij het aanmelden moet de gebruiker zijn gebruikersnaam ( adres) invoeren en zijn wachtwoord. Eventueel kan worden gekozen om de gebruiker te onthouden. Als de gegevens correct zijn, wordt de gebruiker opgeslagen in een sessie. Sessies kunnen door de hele site worden opgevraagd en worden weggegooid bij het sluiten van de browser. Cookies Cookies zijn kleine bestanden die op de computer van de gebruiker worden opgeslagen. Deze kunnen eenvoudig worden aangemaakt en worden beheerd. Aan cookies kunnen, in tegenstelling tot sessies, een leefbaarheidsdatum worden meegegeven waardoor deze nog steeds toegankelijk zijn als de browser opnieuw wordt opgestart. Als de gebruiker ervoor heeft gekozen om zijn gegevens te onthouden, wordt zijn gebruikersnaam en een random gegenereerde code opgeslagen in een cookie. Deze code wordt ook in de database opgeslagen. Hierdoor kan gecheckt worden of de gebruiker nog is ingelogd zonder zijn wachtwoord op te slaan in een cookie. Dit is zo gedaan omdat cookies gemakkelijk op kunnen worden gevraagd bij het bestandssysteem. Zeker op openbare plekken zou dit een veiligheidsrisico kunnen zijn. 23

26 5.3 Performance Een belangrijk aspect bij het succesvol ontwikkelen van een webbased oplossing is performance. Dit is onder te verdelen in twee gebieden, namelijk performance aan server-side en aan client-side. Als er een request wordt gemaakt voor een bepaalde view, wordt deze eerst verwerkt op de server. Als dit verwerkt is, wordt er uiteindelijk slechts HTML samengesteld en dit wordt naar de client gestuurd die de pagina bekijkt. Om inzicht te krijgen in wat er allemaal wordt geladen, heb ik de website gemeten. Onderstaande afbeeldingen tonen de meetresultaten. De eerste (a) Niet gecached (1,28 sec) (b) Gecached (758 ms) Figuur 5.1: Snelheidsresultaten van de website een paars blok geeft de wachttijd weer en een grijs blok duidt aan dat het bestand wordt ontvangen afbeelding geeft de tijd weer wanneer de website voor het eerst wordt bezocht. Daarna worden verschillende bestanden gecached en bij het opnieuw bekijken van de pagina hoeven meerdere bestanden niet opnieuw te worden geladen. Hierdoor is de laadtijd een stuk korter geworden. De paarse blokken in de afbeelding geven aan dat de server bezig is een verzoek te verwerken. Ik zal de performance op twee manieren behandelen: server-side Hier ga ik in op de snelheid waarmee de server een verzoek afhandelt. client-side Hier zal ik voornamelijk ingaan op hoe snel de website wordt getoond op de computer van de client Server-side Snelheid en optimalisatie kan je op verschillende manieren bereiken. Ik maak gebruik van de taal PHP in combinatie met MySQL voor de database. Dit kan op verschillende manieren efficient worden gebruikt. Een gedeelte hiervan heb ik al uitgelegd bij het MVC-model. Veel snelheidswinst kan worden behaald door efficiënt om te gaan met database query s. Een veel voorkomend probleem is het N+1 query probleem[9]. N + 1 query problem Dit type query heb ik vaak nodig gehad. Ik zal dit eerst illustreren aan de hand van een voorbeeld waarbij alle groepnamen weer moeten worden geven van een bepaald lid. Het aantal groepen waar dit lid in zit noemen we N. Dan is 1 query nodig voor het opvragen van de groepen van dit lid, en vervolgens N query s om de groepsnaam op te vragen. Dit kan ook beter door eager loading te gebruiken. Onderstaand voorbeeld gebruikt slechts 2 query s om hetzelfde te bereiken. SELECT * FROM dik_group WHERE group_id IN ( SELECT group_id FROM dik_mem_group WHERE member_id = 3 ) " 24

27 5.3.2 Frontend Performance Veel van de snelheidswinst bij websites valt te behalen aan de frontend[1]. Steve Souders heeft een aantal regels opgestelt die samen een richtlijn vormen waardoor de laadtijd van een website versnelt [12]. Een aantal regels die voor mij relevant waren zijn: 1. Make Fewer HTTP Requests Dit is de belangrijkste regel. Een aantal manieren om zo weinig mogelijk HTTP requests te maken zijn: CSS Sprites, image maps, gecombineerde bestanden, inline afbeeldingen. 2. Add an Expires Header Zorg ervoor dat bestanden langer gecached kunnen worden. 3. Gzip Components Comprimeert eerst de bestanden voordat ze verzonden worden. 4. Put Stylesheets at the Top Als stylesheet bestanden bovenaan staan worden deze direct verwerkt waardoor de browser al zoveel mogelijk kan tonen zonder dat de pagina nog helemaal is geladen. 5. Put Scripts at the Bottom Scripts blokkeren parallele downloads terwijl ze pas meestal aan het eind nodig zijn. 6. Make JavaScript and CSS External Als deze bestanden extern geladen worden kunnen ze gecached worden. Echter veroorzaakt dit wel meer HTTP requests. Hierdoor is het vaak trade-off tussen het aantal HTTP requests en de grootte van het HTML bestand. 7. Minify JavaScript and CSS Door deze bestanden te minimaliseren (spaties weghalen, variabelen minimaliseren etc.) wordt de bestandsgrootte kleiner. Een aantal van deze regels heb ik toegepast. Hieronder zal ik wat meer zeggen over hoe ik dit heb gedaan. Minimaliseer javascript en css Het beste is om deze bestanden zo klein mogelijk te houden. Dit houdt in dat er zo weinig mogelijk spaties in staan en dat de variabelen zo klein mogelijk gehouden worden. Dit zorgt er echter voor dat deze bestanden niet meer handmatig zijn aan te passen. Daarom heb ik ervoor gekozen dit slechts aan het eind toe te passen. Hiervoor gebruik ik een library minify[5] van Google die dit automatisch doet. Deze comprimeert niet alleen deze bestanden, maar voegt ze ook bij elkaar waardoor er weer minder http-requests nodig zijn. Gzip-compressie Door compressie toe te passen, zorgt de server ervoor dat de bestanden eerst worden gecomprimeerd en daarna pas worden verzonden. Zeker bij tekstbestanden kan hiermee grote snelheidswinst worden behaald. Een populaire manier om te comprimeren is gzip-compressie. In mijn geval word de compressie toegepast door de server die zo is geconfigureerd. Caching In principe zorgt de browser al voor een groot gedeelte van de caching. Dit kan echter nog meer worden beïnvloed door de expires header aan te passen. Dit kan door het.htaccess bestand aan te passen. Dit is een bestand wat in de root van de website staat en waardoor serverconfiguraties veranderd kunnen worden. Afbeeldingen, javascript en css-bestanden dienen een expires header te hebben die ver in de toekomst ligt, dit is op de volgende manier in te stellen: # 480 weeks <FilesMatch "\.(ico pdf flv jpg jpeg png gif js css swf)$"> Header set Cache-Control "max-age= , public" </FilesMatch> 25

28 Page Speed Google heeft Page Speed geïntroduceerd om de performance van websites te meten aan de hand van een aantal regels. Een aantal zijn hiervoor genoemd. Page Speed geeft een score op een schaal van 100, waarbij 100 het hoogst haalbare is. Deze score is ook belangrijk bij het indexeren van de zoekresultaten van Google[10]. Om deze score te meten is er een extensie voor Firefox beschikbaar die de Page Speed analyseert. Bij De Interactieve Kerk heb ik een aantal verbeteringen doorgevoerd en gekeken wat voor invloed dit had op de Page Speed-score. Bijgaande afbeeldingen tonen de verbeteringen die tot stand komen door de volgende regels toe te passen: Minify JavaScript and CSS Add an Expires Header Testomgeving De volgende meetresultaten zijn gedaan op Alleen de homepage is bekeken en dit dient slechts ter illustratie om het effect van een aantal regels te laten zien die zijn toegepast. Deze website is op het moment van schrijven aan wijzigingen onderhevig en zodoende zullen deze resultaten niet gereproduceerd kunnen worden. (a) Geen caching en geen geminimaliseerde javascript en css (b) Geen caching en wel geminimaliseerde javascript en css (c) Caching en geminimaliseerde javascript en css Figuur 5.2: Page Speed verbeteringen Het is te zien dat de snelheid aanzienlijk is verbeterd door deze twee regels toe te passen. Voor De Interactieve Kerk zijn vooral deze twee regels ook erg belangrijk, aangezien een groot deel van de bezoekers hier regelmatig op zal komen. Hier moet dus extra veel aandacht worden besteed aan caching. 26

29 5.4 Ontwerp Aan de hand van een functioneel ontwerp kan een ontwerp worden gemaakt. Dit wordt door een vormgever gedaan. Bijgevoegd zijn een aantal views die zijn ontworpen. Deze ontwerpen hebben niet veel toelichting nodig aangezien dit reeds gedaan is in het functioneel ontwerp. De personen en hun persoonsgegevens zijn fictief Kleuren Er is een keuze die wel erg opvalt en waar ook bewust voor is gekozen en dat is de keuze om in verschillende hoofdkleuren te werken. Hierdoor is het duidelijk welke filtering er plaatsvindt bij de verschillende elementen, zoals uitgelegd in het functioneel ontwerp. (a) Mijn Overzicht - met een kalender, aankomende activiteiten, dashboard en profiel (b) Kalender - met een vergroot overzicht van de activiteiten en een activiteit kan bekeken worden (c) Berichten - met links de berichten en rechts het bericht zelf en de bijbehorende reacties (d) Bestanden Figuur 5.3: Ontwerp Mijn Kerk 27

30 (a) Groepen Overzicht - met alle groepen waar gebruiker bij zit opgesomd (b) Groepsberichten - berichten gefilterd per groep en in groepskleur (c) Ledenoverzicht - leden uit jouw groepen en een kaart waar alle leden op weer worden gegeven (d) Profielpagina - met kleine kaart met dichtsbijzijnde leden, profielgegevens en familie Figuur 5.4: Ontwerp Groepsoverzicht en Leden 28

STRABRECHT COLLEGE WORDPRESS WEBSITE

STRABRECHT COLLEGE WORDPRESS WEBSITE STRABRECHT COLLEGE WORDPRESS WEBSITE Na het bekijken van de aangeleverde.psd bestanden, blijkt er nog veel onduidelijkheden over de functionaliteit van de website. Met name wat de elementen zijn en de

Nadere informatie

Technisch ontwerp. Projectteam 6. Project "Web Essentials" 02 april 2009. Versie 2.1.0

Technisch ontwerp. Projectteam 6. Project Web Essentials 02 april 2009. Versie 2.1.0 Projectteam 6 Faculteit Natuur en Techniek Hogeschool Utrecht Projectleider: Hans Allis, hans.allis@student.hu.nl Technisch ontwerp Project "Web Essentials" 02 april 2009 Versie 2.1.0 Teamleden: Armin

Nadere informatie

Handleiding Mijn Kerk

Handleiding Mijn Kerk Handleiding Mijn Kerk 1 www.deinteractievekerk.nl Algemeen Uw kerk gaat de Interactieve Kerk gebruiken. In deze handleiding willen we u op een eenvoudige manier uitleggen hoe de Interactieve Kerk precies

Nadere informatie

Bitrix Site Manager gebruikershandleiding BureauZuid

Bitrix Site Manager gebruikershandleiding BureauZuid Bitrix Site Manager gebruikershandleiding BureauZuid Introductie Deze gebruikershandleiding geeft gedetailleerde basisinformatie over hoe te werken met Bitrix Site Manager. Deze handleiding is bedoeld

Nadere informatie

Handleiding voor het gebruik van de community website van OBS t Padland

Handleiding voor het gebruik van de community website van OBS t Padland Handleiding voor het gebruik van de community website van OBS t Padland Versie: 1.1 Datum: 18 juli 2013 Geschreven door: ict@padland.nl 2013 OBS t Padland. Pagina 1 Inhoud Inleiding... 3 Padland Startpagina...

Nadere informatie

Globale kennismaking

Globale kennismaking Globale kennismaking Kennismaking Tesla CMS 1. Dashboard 2. pagina beheer - pagina aanmaken - pagina aanpassen - pagina verwijderen - pagina seo opties - zichtbaarheid pagina 3. subpagina beheer - subpagina

Nadere informatie

v.1.11 Verenigingenweb Plus Handleiding Website in gebruik nemen

v.1.11 Verenigingenweb Plus Handleiding Website in gebruik nemen v.1.11 Verenigingenweb Plus Handleiding Website in gebruik nemen Inhoud Algemene informatie...3 Voor wie is deze handleiding?...3 Voordat u begint...3 Pagina beheer...4 Pagina aanmaken...4 Pagina wijzigen...4

Nadere informatie

4.1 4.2 5.1 5.2 6.1 6.2 6.3 6.4

4.1 4.2 5.1 5.2 6.1 6.2 6.3 6.4 Handleiding CMS Inhoud 1 Inloggen 2 Algemeen 3 Hoofdmenu 4 Pagina s 4.1 Pagina s algemeen 4.2 Pagina aanpassen 5 Items 5.1 Items algemeen 5.2 Item aanpassen 6 Editor 6.1 Editor algemeen 6.2 Afbeeldingen

Nadere informatie

Trippeltrap Content Management System

Trippeltrap Content Management System Handleiding Trippeltrap Content Management System versie 2.4 Aanmelden Voordat u de tekst op uw webpagina kunt aanpassen, moet u zich eerst aanmelden. Bovenaan de pagina vindt u een link naar het intranet.

Nadere informatie

Content Management Systeem Specifieke modules van het Steenstra CMS 2011

Content Management Systeem Specifieke modules van het Steenstra CMS 2011 Content Management Systeem Specifieke modules van het Steenstra CMS 2011 2. Overzicht en specificering van additionele modules Naast de basis implementatie is het Steenstra CMS systeem uit te breiden met

Nadere informatie

Zicht - Content Management Systeem een algemene beschrijving

Zicht - Content Management Systeem een algemene beschrijving Zicht - Content Management Systeem een algemene beschrijving Versie april/2008 Zicht nieuwe media ontwerpers 2008 1 Inleiding Een Content Management Systeem (CMS) is een webapplicatie waarmee je zonder

Nadere informatie

Handleiding website. Inloggen Start uw internet browser en ga naar http://www.rbaoreven.nl/.

Handleiding website. Inloggen Start uw internet browser en ga naar http://www.rbaoreven.nl/. Handleiding website In deze handleiding staat alles wat u nodig heeft om een bericht op de website van de Reddingsbrigade Aoreven Heythuysen te plaatsen. Alles wordt in woord en beeld uitgelegd. Inloggen

Nadere informatie

EBUILDER HANDLEIDING. De Ebuilder is een product van EXED internet www.exed.nl. info@exed.nl EXED CMS UITLEG

EBUILDER HANDLEIDING. De Ebuilder is een product van EXED internet www.exed.nl. info@exed.nl EXED CMS UITLEG EBUILDER HANDLEIDING De Ebuilder is een product van EXED internet www.exed.nl info@exed.nl 1 INHOUDSOPGAVE Inleiding Een korte introductie over het Ebuilder» Navigatie» Snelnavigatie Pagina s Hier vind

Nadere informatie

Hiervoor heeft u toegang nodig met uw persoonlijke account. Vraag uw account aan, aan de hoofd beheerder.

Hiervoor heeft u toegang nodig met uw persoonlijke account. Vraag uw account aan, aan de hoofd beheerder. Handleiding Gebruik Download Chrome voor de beste compatibiliteit Aanmelden link: http://www.omegabelgium.com/cms/ Hiervoor heeft u toegang nodig met uw persoonlijke account. Vraag uw account aan, aan

Nadere informatie

Project plan. Erwin Hannaart Sander Tegelaar 61849 62407

Project plan. Erwin Hannaart Sander Tegelaar 61849 62407 Project plan Erwin Hannaart Sander Tegelaar 61849 62407 I4C2 I4C1 1 Inhoudsopgave Doel en doelgroep van het project... 3 Beschrijving van het project... 4 Benodigde materialen... 5 Te verwachten resultaten,

Nadere informatie

Handleiding. HetSchoolvoorbeeld.nl. HetSchoolvoorbeeld 2.1. Websites voor het onderwijs. Websites Social media Mediawijsheid Grafisch ontwerp

Handleiding. HetSchoolvoorbeeld.nl. HetSchoolvoorbeeld 2.1. Websites voor het onderwijs. Websites Social media Mediawijsheid Grafisch ontwerp HetSchoolvoorbeeld.nl Websites voor het onderwijs Handleiding HetSchoolvoorbeeld 2.1 Websites Social media Mediawijsheid Grafisch ontwerp Handleiding HetSchoolvoorbeeld 2.1 Pagina 1 Inhoud 1 Opbouw van

Nadere informatie

Een website maken met databasetoegang.

Een website maken met databasetoegang. Hoofdstuk 5 Een website maken met databasetoegang. In dit hoofdstuk gaan we het weblog dat je in hoofdstuk 4 hebt gemaakt verder uitbreiden. Een belangrijk onderdeel wordt toegevoegd aan de applicatie,

Nadere informatie

HANDLEIDING DOIT BEHEER SYSTEEM

HANDLEIDING DOIT BEHEER SYSTEEM HANDLEIDING DOIT BEHEER SYSTEEM ALGEMENE INFORMATIE Het Doit beheer systeem is een modulair opgebouwd systeem waarin modules makkelijk kunnen worden toegevoegd of aangepast, niet iedere gebruiker zal dezelfde

Nadere informatie

2 Eisenanalyse. 2.1 Functionele eisen het UseCaseDiagram

2 Eisenanalyse. 2.1 Functionele eisen het UseCaseDiagram 2 Eisenanalyse 2.1 Functionele eisen het UseCaseDiagram beschrijvingen van de UseCases en/of prototype Inloggen Inloggen Deze usecase zorgt ervoor dat de gebruiker zich kan inloggen op het systeem. lid

Nadere informatie

Mach3Framework 5.0 / Website

Mach3Framework 5.0 / Website Mach3Framework 5.0 / Website Handleiding Mach3Builders Inhoudsopgave 1 Inloggen...5 1.1 Ingelogd blijven...6 1.2 Wachtwoord vergeten...7 2 Applicatie keuzescherm...8 2.1 De beheeromgeving openen...9 3

Nadere informatie

Handleiding. HetSchoolvoorbeeld.nl. Versie 2.2 - juni 2014. Websites voor het onderwijs. Meest recente uitgave: www. hetschoolvoorbeeld.

Handleiding. HetSchoolvoorbeeld.nl. Versie 2.2 - juni 2014. Websites voor het onderwijs. Meest recente uitgave: www. hetschoolvoorbeeld. HetSchoolvoorbeeld.nl Websites voor het onderwijs Handleiding Versie 2.2 - juni 2014 Meest recente uitgave: www. hetschoolvoorbeeld.nl/handleiding Handleiding HetSchoolvoorbeeld 2.2 Pagina 1 Inhoud Inhoud

Nadere informatie

Handleiding: OpenEmm nieuwsbrief manager Diergaarde Blijdorp

Handleiding: OpenEmm nieuwsbrief manager Diergaarde Blijdorp Handleiding: OpenEmm nieuwsbrief manager Diergaarde Blijdorp Algemeen Deze handleiding beschrijft de werking van OpenEmm gekoppeld aan WordPress. Ondanks het feit dat binnen OpenEmm nieuwsbrieven opgemaakt

Nadere informatie

Uitleg CMS Utrecht Your Way Button 1. Inloggen

Uitleg CMS Utrecht Your Way Button 1. Inloggen Uitleg CMS Utrecht Your Way Button 1. Inloggen Met jouw login gegevens kun je inloggen via http://button.utrechtyourway.nl/cms 2. Dashboard Na inloggen wordt het dashboard van het CMS zichtbaar. Of te

Nadere informatie

HANDLEIDING Content Management Systeem de Fertilizer 4

HANDLEIDING Content Management Systeem de Fertilizer 4 HANDLEIDING Content Management Systeem de Fertilizer 4 1 INHOUDSOPGAVE 1. INLEIDING 3 2. BEHEER 5 2.1 Site structuur 6 2.2 Afdelingen 7 2.3 Beheerders 8 2.3.1 Rechten 9 2.3.1.1 Rechten Beheer 9 3. INSTELLINGEN

Nadere informatie

Handleiding. imailingtool. Introductie

Handleiding. imailingtool. Introductie Handleiding imailingtool Handleiding...1 imailingtool...1 Introductie...1 2 Aan de slag!...2 2.1 Inloggen...2 2.2 Dashboard / Homepage...2 2.2.1 Uitleg dashboard...3 3 Adressenlijst...0 3.1 Een nieuwe

Nadere informatie

MWeb 4.0. Handleiding Basis Modules Versie 1.0

MWeb 4.0. Handleiding Basis Modules Versie 1.0 MWeb 4.0 Handleiding Basis Modules Versie 1.0 Index 1. Algemeen 3 1.1. Gebruikersnamen en Wachtwoorden 3 1.2. Inloggen 3 1.3. Uitloggen 3 1.4. Belangrijk 3 2. User Manager 4 2.1. Gebruikers lijst User

Nadere informatie

Lined Content Management System v.2 (LCMS 2)

Lined Content Management System v.2 (LCMS 2) Lined Content Management System v.2 (LCMS 2) Inhoudsopgave Lined Content Management System v.2 (LCMS 2)...2 Wat is LCMS 2?...3 Hoe gebruik ik LCMS 2?...3 De modules...4 Instellingen...4 Gebruikers...4

Nadere informatie

Algemene handleiding beheermodule: WORDPRESS. digital4u.nl effectief op internet

Algemene handleiding beheermodule: WORDPRESS. digital4u.nl effectief op internet Algemene handleiding beheermodule: WORDPRESS digital4u.nl effectief op internet Inhoudsopgave Algemene handleiding 03 04 04 05 05 06 06 07 07 08 09 11 12 13 15 16 17 Introductie Inloggen Dashboard Berichten

Nadere informatie

WordPress in het Kort

WordPress in het Kort WordPress in het Kort Een website maken met Wordpress. In minder dan één uur online! Inclusief installatie van een thema en plugins Alle rechten 2013, Rudy Brinkman, BrinkhostDotCom, http://www.brinkhost.nl

Nadere informatie

Publiceren met WordPress

Publiceren met WordPress Publiceren met WordPress Peter Osterop Tweede herziene editie 1. Installatie van WordPress 2. Configuratie van WordPress 3. Het uiterlijk van WordPress 4. Pagina s en berichten maken in WordPress 1 Installatie

Nadere informatie

En hoe gaan ze dit allemaal terugvinden?

En hoe gaan ze dit allemaal terugvinden? En hoe gaan ze dit allemaal terugvinden? Taak 1.2.10 Thomas Muller Paul van der Linden MT1A Tutor: van Griensven Docent: van den Biggelaar Gemaakt door Thomas Muller en Paul van der Linden Pagina 1 van

Nadere informatie

CMS Template Handleiding

CMS Template Handleiding CMS Template Handleiding Inhoudsopgave Inloggen in het CMS... 3 Pagina s toevoegen... 4 Pagina s bewerken... 6 Een link toevoegen... 7 Een afbeelding toevoegen... 9 Foto s plaatsen op de fotopagina...

Nadere informatie

1 BUSINESS INTERNET SUPPORT

1 BUSINESS INTERNET SUPPORT Versie 1 BUSINESS INTERNET SUPPORT Yoron Dot Net Stap voor stap Handleiding YORON DOT NET BEHEER V1.X Stap voor stap handleiding YORON Het Wielsem 10 s-hertogenbosch Inhoudsopgave Opstarten Yoron DotNet

Nadere informatie

Clixmaster Studio R3.8. Wat is nieuw in Clixmaster Studio? Release notes R3.8 1/4

Clixmaster Studio R3.8. Wat is nieuw in Clixmaster Studio? Release notes R3.8 1/4 1/4 Clixmaster Studio R3.8 Dit document beschrijft alle nieuwe functionaliteiten, wijzigingen en opgeloste issues in Clixmaster Studio ten opzichte van voorgaande releases. Hoe de nieuwe functionaliteit

Nadere informatie

TeD Tekst en Design. Basisinformatie voor klein gebruik van het cms Made Simple

TeD Tekst en Design. Basisinformatie voor klein gebruik van het cms Made Simple Basisinformatie voor klein gebruik van het cms Made Simple 1 Inhoud Inhoud 2 Inleiding 3 Inloggen in het CMS 3 Teksten plaatsen/aanpassen 4 Een link aanmaken 4 Gebruikers toevoegen/ verwijderen 5 Werken

Nadere informatie

TECHNICAL DESIGN DOCUMENT

TECHNICAL DESIGN DOCUMENT TECHNICAL DESIGN DOCUMENT BACHELORPROJECT IN3405 John Ciocoiu 1358227 Elwin Dokter 1275909 TECHNISCHE UNIVERSITEIT DELFT FACULTEIT EWI WOENSDAG 28 APRIL 2010 VERSIE 1 COMMISSIE: Ing. D.J. van Roest (opdrachtgever)

Nadere informatie

Waarom WordPress? Wat is WordPress? Bloggen en website Uniek design is mogelijk Makkelijk zelf te beheren

Waarom WordPress? Wat is WordPress? Bloggen en website Uniek design is mogelijk Makkelijk zelf te beheren Waarom WordPress? Wordpress is een bijzonder gebruiksvriendelijk systeem, zowel voor de gebruiker als de webbouwer. Iedereen kan er redelijk snel mee leren werken. Het zelf beheren van pagina s, nieuws,

Nadere informatie

FUMAGGO WEB SOLUTIONS

FUMAGGO WEB SOLUTIONS FUMAGGO WEB SOLUTIONS Aanpassen design stemexamen.nl Offerte voor ProDemos Den Haag Fumaggo Web Solutions Lammenschansweg 93, 2313 DK Leiden KvK Rijnland 52202992 Leiden, 19 juni 2012 2 1 Introductie ProDemos

Nadere informatie

Documentatie. InstantModules Q42. Versie 1.1

Documentatie. InstantModules Q42. Versie 1.1 Documentatie InstantModules Q42 Versie 1.1 Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 2 Voor gebruikers... 3 InstantComment... 3 InstantTagging... 5 Voor webmasters... 9 InstantComment... 9 InstantTagging... 11 Voor

Nadere informatie

Uw eigen website onderhouden. How To

Uw eigen website onderhouden. How To Uw eigen website onderhouden How To Over uw website Met uw website wordt uw bedrijf online goed gevonden. Het is als het ware een online visitekaartje voor uw (potentiële) klanten. Het voordeel van een

Nadere informatie

Snel van start met Facebook?

Snel van start met Facebook? Handleiding Snel van start met Facebook? Facebooken, liken, taggen?!? Deze termen kom je steeds vaker tegen. Interactie via Facebook is razendpopulair. Maar wat is het en hoe werkt het? Deze handleiding

Nadere informatie

Handleiding IZEE CMS. Dit is de handleiding voor IZEECMS

Handleiding IZEE CMS. Dit is de handleiding voor IZEECMS Handleiding IZEE CMS Dit is de handleiding voor IZEECMS Inhoudsopgave Inleiding... 4 Laatste update... 4 Voor wie is deze handleiding... 4 Vaste pagina s op de website... 4 Onduidelijkheden... 4 Voor het

Nadere informatie

HANDLEIDING. onderzoekaccount. serviceapotheek.tevreden.nl handleiding onderzoekaccount 2013 pagina 1 van 23

HANDLEIDING. onderzoekaccount. serviceapotheek.tevreden.nl handleiding onderzoekaccount 2013 pagina 1 van 23 HANDLEIDING onderzoekaccount serviceapotheek.tevreden.nl handleiding onderzoekaccount 2013 pagina 1 van 23 Inhoudsopgave Inloggen serviceapotheek.tevreden.nl... 3 Dashboard... 3 Rapportcijfers... 4 Toon...

Nadere informatie

Handleiding opmaken Wageningen UR Blog. Oktober 2015

Handleiding opmaken Wageningen UR Blog. Oktober 2015 Handleiding opmaken Wageningen UR Blog Oktober 2015 Voorwoord In deze handleiding is voor beheerders van het Wageningen UR blog template stap voor stap beschreven hoe zij hun blog kunnen inrichten. Bij

Nadere informatie

DATAMODEL SQL. Middelbare School. Versie 1.0 Datum 30 oktober 2010 Auteur Mark Nuyens, studentnummer: 500625333 Groep TDI 1

DATAMODEL SQL. Middelbare School. Versie 1.0 Datum 30 oktober 2010 Auteur Mark Nuyens, studentnummer: 500625333 Groep TDI 1 DATAMODEL SQL Middelbare School Versie 1.0 Datum 30 oktober 2010 Auteur Mark Nuyens, studentnummer: 500625333 Groep TDI 1 INHOUDSOPGAVE 1. Informatiedomein 3 1.1 Informatiedomein 3 1.2 Toepassingen 3 2.

Nadere informatie

Beschrijving functioneel en technisch design van de website

Beschrijving functioneel en technisch design van de website Bespreking Punten: Beschrijving functioneel en technisch design van de website Nr. Punt 1 Student 2 Bedrijf 3 Algemene lay out 4 Technologieën 5 Webruimte en datatrafiek 1. Student Registratie Bij de registratie

Nadere informatie

Handleiding website Buurten Met Uitzicht

Handleiding website Buurten Met Uitzicht Handleiding website Buurten Met Uitzicht www.buurtenmetuitzicht.nl Op de site www.buurtenmetuitzicht.nl kunt u berichten of tweets plaatsen en iets op de buurtagenda zetten. Alle berichten worden niet

Nadere informatie

GEBRUIKERSHANDLEIDING MAAKJETRAINING.NL 1

GEBRUIKERSHANDLEIDING MAAKJETRAINING.NL 1 GEBRUIKERSHANDLEIDING MAAKJETRAINING.NL 1 INHOUD 1 Inleiding 3 1.1 De drie categorieën 3 2 Inloggen op MaakJeTraining 4 2.1 Registreren op MaakJeTraining 4 2.2 Inloggen met account 5 2.3 Veranderingen

Nadere informatie

Handleiding Concept Maps - Draw.io

Handleiding Concept Maps - Draw.io Handleiding Concept Maps - Draw.io Draw.io: online tool voor het maken van concept maps, er is dus géén installatie van software nodig op uw computer. U kunt er via Google Apps for Education gebruik van

Nadere informatie

Mach3Framework 5.0 / Website

Mach3Framework 5.0 / Website Mach3Framework 5.0 / Website Handleiding Mach3Builders Inhoudsopgave 1 Inloggen...4 1.1 Ingelogd blijven...5 1.2 Wachtwoord vergeten...6 2 Applicatie keuzescherm...7 2.1 De beheeromgeving openen...8 3

Nadere informatie

Aan de slag met Acadin

Aan de slag met Acadin Aan de slag met Acadin Handleiding voor de leerling (v. W-09-2011) 1 (versie sept.2011) Inhoud Basistaken in schema... 3 Inloggen en uitloggen... 4 Openen van Acadin inlogpagina... 4 Aanmelden bij de leeromgeving...5

Nadere informatie

SELECTEER EEN PAGINA TEMPLATE EN HOOFD VOOR DE PAGINA: Selecteer, in de PAGINA ATTRIBUTEN module rechts naast

SELECTEER EEN PAGINA TEMPLATE EN HOOFD VOOR DE PAGINA: Selecteer, in de PAGINA ATTRIBUTEN module rechts naast OPMAKEN VAN BERICHTEN EN PAGINA S ONE PAGER Berichten en pagina s worden op dezelfde wijze opgemaakt. Voor het opmaken van een bericht ga je in het navigatiemenu (afbeelding rechts) naar BERICHTEN > NIEUW

Nadere informatie

OZO Handleiding 1. Voor gebruikers/deelnemers

OZO Handleiding 1. Voor gebruikers/deelnemers OZO Handleiding 1 Voor gebruikers/deelnemers Inleiding Deze handleiding legt u uit hoe u als gebruiker/deelnemer op overzichtelijke wijze de weg kunt vinden binnen de OZO website. Wilt u uitleg over de

Nadere informatie

Software Requirements Specification

Software Requirements Specification Software Requirements Specification PEN: Paper Exchange Network Software Engineering groep 1 (se1-1415) Academiejaar 2014-2015 Jens Nevens - Sander Lenaerts - Nassim Versbraegen Jo De Neve - Jasper Bevernage

Nadere informatie

Handleiding Speakap. Deze handleiding bestaat uit drie delen: 1. de quickguide 2. account registeren 3. Speakap gebruiken

Handleiding Speakap. Deze handleiding bestaat uit drie delen: 1. de quickguide 2. account registeren 3. Speakap gebruiken Handleiding Speakap De VVCZ maakt gebruik van een netwerk van Speakap om informatie en ervaringen te delen. Met Speakap kunt u: nieuwsberichten van de VVCZ ontvangen in groepen specifieke onderwerpen bespreken

Nadere informatie

Digitale vormgeving 2014 2015. Wordpress deel 1

Digitale vormgeving 2014 2015. Wordpress deel 1 Digitale vormgeving 2014 2015 Wordpress deel 1 2 Inhoud Site in WordPress... 3 Maak een eigen site in WordPress.com.... 3 Wordpressaccount aanmaken... 4 Opdracht 1... 4 Thema kiezen... 6 Opdracht 2...

Nadere informatie

Winkelparade.nl. De krant voor winkelen in Nederland. Handleiding Winkelparade Parade Basis

Winkelparade.nl. De krant voor winkelen in Nederland. Handleiding Winkelparade Parade Basis Winkelparade.nl De krant voor winkelen in Nederland Handleiding Winkelparade Parade Basis Inhoudsopgave Inloggen...3 Het hoofdmenu...4 Mijn zoekwoorden invoeren of wijzigen... 5 Een nieuw nieuwsbericht

Nadere informatie

Om in te loggen in het CMS (Content Management Systeem) gaat u naar http://domeinnaam.nl/admin Hier ziet u het inlogscherm:

Om in te loggen in het CMS (Content Management Systeem) gaat u naar http://domeinnaam.nl/admin Hier ziet u het inlogscherm: CMS Handleiding Inhoudsopgave Inloggen in het CMS... 3 Pagina s toevoegen... 4 Pagina s bewerken... 7 Een link toevoegen... 8 Een afbeelding toevoegen... 10 Foto s plaatsen op de fotopagina... 12 Media...

Nadere informatie

WebHare Professional en Enterprise

WebHare Professional en Enterprise WebHare Professional en Enterprise Publicatie module Site inrichting handleiding Datum 19 november 2002 Aantal pagina s: 31 Versie: 2.01 Doelgroep Sysops Gebruikers met site aanmaak rechten Gebruikers

Nadere informatie

CMS HANDLEIDING WWW.INONZEBIEB.NL

CMS HANDLEIDING WWW.INONZEBIEB.NL CMS HANDLEIDING WWW.INONZEBIEB.NL 1. INLOGGEN IN CMS... 2 2. DASHBOARD... 2 3. SITE STRUCTUUR... 2 4. HOMEPAGE... 2 5. EEN POST TOEVOEGEN... 3 6. EEN PAGINA TOEVOEGEN... 4 7. ALGEMENE UITLEG WORDPRESS

Nadere informatie

SAN v3. Update document 2010. uitgebracht door OCEN

SAN v3. Update document 2010. uitgebracht door OCEN SAN v3 Update document 2010 uitgebracht door OCEN Inhoudsopgave. Inleiding...3 1 Navigatie...4 1.1 Navigatie: het menu...4 1.2 Navigatie: dashboard...4 1.3 Navigatie: kruimelpad...4 1.4 Navigatie: iconen

Nadere informatie

Kies File>New>Blank Page>PHP. Je kunt eventueel nog een stylesheet koppelen. Definieer nu eerst een site! Dat betekent: Site>New Site

Kies File>New>Blank Page>PHP. Je kunt eventueel nog een stylesheet koppelen. Definieer nu eerst een site! Dat betekent: Site>New Site Kies File>New>Blank Page>PHP Je kunt eventueel nog een stylesheet koppelen. Definieer nu eerst een site! Dat betekent: Site>New Site Geef de site een passende naam. Kies ook de juiste map voor de webdocumenten.

Nadere informatie

Handleiding: Whitelabel Customersite

Handleiding: Whitelabel Customersite ARGEWEB B.V. Handleiding: Whitelabel Customersite Controlportal.nl Argeweb Support 8-1-2009 Handleiding voor het gebruik maken van de Whitelabel Customersite op controlportal.nl, door Resellers van Argeweb.

Nadere informatie

Content Management Systeem (beheer website)

Content Management Systeem (beheer website) Digizon Webmanager DIGIZON WEBMANAGER... 1 CONTENT MANAGEMENT SYSTEEM (BEHEER WEBSITE)... 1 KORTE UITLEG CONTENT MANAGEMENT SYSTEEM:... 1 BEHEERSYSTEEM MODULES... 3 AGENDA... 3 FAQ (FREQUENTLY ASKED QUESTIONS)...

Nadere informatie

HANDLEIDING DOMEINREGISTRATIE EN DNS- BEHEER

HANDLEIDING DOMEINREGISTRATIE EN DNS- BEHEER HANDLEIDING DOMEINREGISTRATIE EN DNS- BEHEER versie 2.0, 11 december 2009 SURFNET BV, RADBOUDKWARTIER 273, POSTBUS 19035, 3501 DA UTRECHT T +31 302 305 305, F +31 302 305 329, WWW.SURFNET. NL INHOUD 1.

Nadere informatie

Inhoudsopgave handleiding CMS

Inhoudsopgave handleiding CMS Inhoudsopgave handleiding CMS INTRODUCTIE STICHTING GEEFGRATIS EN GEEF.NL... 2 HOE BEHEER IK ONZE GOEDE DOEL GEGEVENS?... 3 WAT IS EEN CMS?... 3 HOE LOG IK (BINNEN HET CMS) OP WWW.GEEF.NL IN?... 3 IK BEN

Nadere informatie

PHP-OPDRACHT SITE BOUWEN

PHP-OPDRACHT SITE BOUWEN PHP-OPDRACHT SITE BOUWEN PERIODE 4 LEERJAAR 1 Opleiding: Duur: Applicatieontwikkelaar 1 onderwijsperiode (4-8 weken) Voorkennis: Basiscursus PHP 5.4 Victor Peters (978 90 125 8499 9) Basiscursus XHTML,

Nadere informatie

GEBRUIKERSHANDLEIDING Content Management Systeem. Gebruikershandleiding RelaxWeb CMS

GEBRUIKERSHANDLEIDING Content Management Systeem. Gebruikershandleiding RelaxWeb CMS GEBRUIKERSHANDLEIDING Content Management Systeem 1 Gebruikershandleiding RelaxWeb CMS Gebruikershandleiding RelaxWeb CMS 2 Inhoud Inhoud 3 1. Inleiding 5 2. Inloggen in het CMS 6 3. Control panel 7 4.

Nadere informatie

REDACTEUREN HANDLEIDING

REDACTEUREN HANDLEIDING V1.2 8/5/2009 Vertaling: John Sim 2 Inhoudsopgave De inhoud van een document bewerken... 11 Een nieuwe document aanmaken... 12 Het aanmaken van een nieuwe document gaat als volgt:... 12 Een pagina publiceren...

Nadere informatie

icafe Project Joeri Verdeyen Stefaan De Spiegeleer Ben Naim Tanfous

icafe Project Joeri Verdeyen Stefaan De Spiegeleer Ben Naim Tanfous icafe Project Joeri Verdeyen Stefaan De Spiegeleer Ben Naim Tanfous 2006-2007 Inhoudsopgave 1 2 1.1 Programmeertaal PHP5..................... 2 1.2 MySQL database......................... 3 1.3 Adobe Flash...........................

Nadere informatie

Wordpress is een Content Management Systeem (CMS) dat oorspronkelijk is opgezet als weblog.

Wordpress is een Content Management Systeem (CMS) dat oorspronkelijk is opgezet als weblog. Hand-out WORDPRESS Wordpress is een Content Management Systeem (CMS) dat oorspronkelijk is opgezet als weblog. Inmiddels is het uitgegroeid tot een volwaardig CMS waarmee complete websites worden gebouwd,

Nadere informatie

Medewerker handleiding. PersoneelsSysteem - HorecaSysteem - ZorgSysteem

Medewerker handleiding. PersoneelsSysteem - HorecaSysteem - ZorgSysteem Medewerker handleiding PersoneelsSysteem - HorecaSysteem - ZorgSysteem Voorwoord Bedankt voor het downloaden van deze handleiding. De handleiding kan gebruikt worden voor het PersoneelsSysteem (www.personeelssysteem.nl),

Nadere informatie

ONDERZOEK NAAR DE ZOEKMACHINE VRIENDELIJKHEID VAN COMMERCIËLE,

ONDERZOEK NAAR DE ZOEKMACHINE VRIENDELIJKHEID VAN COMMERCIËLE, ONDERZOEK NAAR DE ZOEKMACHINE VRIENDELIJKHEID VAN COMMERCIËLE, CLOSED SOURCE CMSEN Versie: 2.0 Dit onderzoek betreft de zoekmachine vriendelijkheid van commerciële CMS-systemen, m.a.w. systemen waar de

Nadere informatie

Web Presence Builder. Inhoud

Web Presence Builder. Inhoud Web Presence Builder Inhoud Inhoud... 1 Wat is Web Presence Builder?... 2 Het categoriescherm... 2 De eerste stappen naar een eigen website... 3 Onderwerp selecteren en website naam aanpassen... 3 Vooraf

Nadere informatie

De inlogpagina van het CMS wordt nu geladen. Vul uw gebruikersnaam en wachtwoord in

De inlogpagina van het CMS wordt nu geladen. Vul uw gebruikersnaam en wachtwoord in Handleiding Content 2 MS Gefeliciteerd met uw keuze voor Content 2 MS, het CMS van Eye for your Vision. Met ons CMS kunt u heel eenvoudig, zonder kennis van de onderliggende techniek, de inhoud van uw

Nadere informatie

HANDLEIDING CMS. v.0.0.1

HANDLEIDING CMS. v.0.0.1 HANDLEIDING CMS v.0.0.1 0.0 Inhoudsopgave 0.0 Inhoudsopgave...2 1.0 Het inlogscherm......3 1.1 Inloggen...3 1.2 Wachtwoord vergeten?...4 2.0 CMS onderdelen...4 2.1 Quicklinks...4 2.2 Pagina's...5 2.2.1

Nadere informatie

Cursus Onderwijs en ICT. bloggen met Wordpress

Cursus Onderwijs en ICT. bloggen met Wordpress Cursus Onderwijs en ICT Deel 21 (versie 1.0 NL 27-04-2011) bloggen met Wordpress door Serge de Beer Inleiding Zelf ben ik niet zo n blogger. Niet dat ik het niet heb geprobeerd trouwens. Al regelmatig

Nadere informatie

Stella Maris St. Willibrordus. Handleiding site. http://www.wilste.nl

Stella Maris St. Willibrordus. Handleiding site. http://www.wilste.nl Stella Maris St. Willibrordus Handleiding site http://www.wilste.nl Versie 17 februari 2010 Inhoudsopgave 1 Inleiding... 3 1.1 Drupal... 3 1.2 Beknopte handleiding... 4 1.3 Rollen... 4 1.4 Inhoudstypen...

Nadere informatie

Schoolwebsite.nu. Snel aan de slag met uw website. Versie 4.0

Schoolwebsite.nu. Snel aan de slag met uw website. Versie 4.0 Schoolwebsite.nu Snel aan de slag met uw website Versie 4.0 Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 2 1 Inleiding... 3 2 Voor dat u begint... 4 3 Teksten op de website... 6 4 Groepspagina s... 8 5 De groepspagina...

Nadere informatie

Quickstart handleiding

Quickstart handleiding Inleiding Allereerst hartelijk bedankt voor het aanschaffen van. U heeft met deze aankoop een goede keuze gemaakt voor een zeer professionele E-mail marketing tool. In deze quickstart handleiding zullen

Nadere informatie

JCI Tielt. Website JCI-Tielt. Handleiding website

JCI Tielt. Website JCI-Tielt. Handleiding website JCI Tielt Website JCI-Tielt Handleiding website tomputor 1-5-2015 Inhoud Intro... 3 Browsers... 3 Algemeen... 4 1. Wijzigen pagina... 4 Aanmelden... 4 Beveiligingsniveaus... 4 Website als bezoeker... 5

Nadere informatie

Gebruikerscursus Gids

Gebruikerscursus Gids Gebruikerscursus Gids Wat vindt u in deze gids? Deze gids is een naslagwerk voor wanneer u uw WordPress Gebruikerscursus van Globeview heeft gehad. Het is een overzicht waarbij nog eens in het kort alles

Nadere informatie

BIJLAGE. Mailing versturen & Nieuwsbrief adressen

BIJLAGE. Mailing versturen & Nieuwsbrief adressen BIJLAGE. Mailing versturen & Nieuwsbrief adressen Inleiding Het is in Publicanda mogelijk mailings te versturen. Bij deze module hoort een Standaardknop waarmee bezoekers zich via de website kunnen aanmelden

Nadere informatie

Berichten maken en beheren

Berichten maken en beheren Berichten maken en beheren Berichten (of het Engels: posts) zijn de basis van WordPress. Als uw website een blog is, zijn de berichten het meest gebruikte onderdeel. Anderszins zijn berichten actualiteiten,

Nadere informatie

Werken bij Release Kwartaal 1 2014

Werken bij Release Kwartaal 1 2014 Werken bij Release Kwartaal 1 2014 Introductie: Met veel plezier kondigen wij hierbij de eerste kwartaal release van ons CMS op Wordpress van 2014 aan. In deze nieuwe release zitten vele nieuwe functionaliteiten

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Inloggen in beheermodule. Sidebar/Footer 8.2. Dashboard. Widgets toevoegen aan sidebar. Berichten 8.3. Tekst widget. Nieuwsbrief module

Inhoudsopgave. Inloggen in beheermodule. Sidebar/Footer 8.2. Dashboard. Widgets toevoegen aan sidebar. Berichten 8.3. Tekst widget. Nieuwsbrief module Via de Beheermodule genaamd Wordpress kunt u zelf uw website bewerken, updaten en volledig naar wens stijlen. In deze Algemene handleiding leest u alles over de functies die wij als Digiwebsite met de

Nadere informatie

Handleiding wordpress

Handleiding wordpress Handleiding wordpress Wordpress versie 3.0.4 Handleiding versie 1.1 Auteur Website Geert Hoekzema www.geerthoekzema.nl www.geerthoekzema.nl geert@geerthoekzema.nl 1 Inhoudsopgave Inleiding... 3 Beginnen

Nadere informatie

Handleiding. Inhoudsopgave 25-02-2014

Handleiding. Inhoudsopgave 25-02-2014 Inhoudsopgave Beheerders Dashboard...2 Kalender beheerders...3 Activiteiten beheren...3 Herhalende activiteiten...4 Wijk coördinatoren...5 Kalenders beheren...5 Kalenders exporteren...6 Gebruikers beheren...7

Nadere informatie

Bloggen met blogdirect

Bloggen met blogdirect Bloggen met blogdirect H1 Aanmelden en inloggen H1.1 Aanmelden Ga naar www.blogdirect.nl Klik op registeren. Onderstaand scherm verschijnt: Vul de gegevens in en klik op verzenden. Verzin een gebruikersnaam:

Nadere informatie

SWIS Handleiding Webbeheer

SWIS Handleiding Webbeheer 1 SWIS Handleiding Webbeheer Inhoudsopgave I. Inloggen in Webbeheer en je wachtwoord resetten... 4 Inlogscherm... 4 Dashboard met toptaken en statistieken... 4 Je wachtwoord vergeten?... 5 II. Modules:

Nadere informatie

Koppeling met een database

Koppeling met een database PHP en MySQL Koppeling met een database 11.1 Inleiding In PHP is het eenvoudig om een koppeling te maken met een database. Een database kan diverse gegevens bewaren die met PHP aangeroepen en/of bewerkt

Nadere informatie

Learning Management Systeem (LMS) Bedrijfsopleidingen

Learning Management Systeem (LMS) Bedrijfsopleidingen Learning Management Systeem (LMS) Bedrijfsopleidingen DOCENTEN HANDLEIDING Oktober 2009 E-mail: bedrijfsopleidingen@lumc.nl 2009 Alle rechten voorbehouden LUMC-Bedrijfsopleidingen Behoudens de in of krachtens

Nadere informatie

HANDLEIDING - LEERLING (01-2013)

HANDLEIDING - LEERLING (01-2013) HANDLEIDING - LEERLING (01-2013) 2 (versie 01-2013) INHOUD Basistaken in schema... 5 Inloggen en uitloggen... 7 Openen van de Acadin inlogpagina... 7 Aanmelden bij de leeromgeving... 8 Afmelden... 8 Werken

Nadere informatie

Handleiding CMS. Inclusief updatesysteem ledendatabase. Websitebaker 2.7.0.

Handleiding CMS. Inclusief updatesysteem ledendatabase. Websitebaker 2.7.0. Handleiding CMS Inclusief updatesysteem ledendatabase Websitebaker 2.7.0. Inhoud Inhoud...2 Inloggen...3 Menu opties...4 Help, Website, Uitloggen...5 Pagina s...6 Paginabeheer...6 Toevoegen...7 Instellingen...8

Nadere informatie

Shell Card Online e-invoicing Service Gebruikershandleiding. Versie 2.8

Shell Card Online e-invoicing Service Gebruikershandleiding. Versie 2.8 Gebruikershandleiding Versie 2.8 november 2012 Inhoud 1 Voor toegang tot Shell Card Online e-invoicing Service... 3 1.1 Inloggen in Shell Card Online... 3 1.2 Wat als u uw wachtwoord bent vergeten... 3

Nadere informatie

Privacy Policy. Beheer. Algemeen. Disclaimer. Welke gegevens verzamelen wij

Privacy Policy. Beheer. Algemeen. Disclaimer. Welke gegevens verzamelen wij Privacy Policy Beheer De website www.sportentrainer.nl is een onderdeel van het bedrijf Sportentrainer.nl. Het bedrijf staat geregistreerd bij de Kamer Van Koophandel onder nummer: 59939761 De adresgegevens

Nadere informatie

SportCTM 2.0 Startscherm trainer

SportCTM 2.0 Startscherm trainer SportCTM 2.0 Startscherm trainer Inloggen Webapplicatie Via inlog.dotcomsport.com kun je in inloggen op de webapplicatie van het SportCTM. Wij adviseren onderstaande browsers Windows: Internet Explorer,

Nadere informatie

Central Station. CS website

Central Station. CS website Central Station CS website Versie 1.0 18-05-2007 Inhoud Inleiding...3 1 De website...4 2 Het content management systeem...5 2.1 Inloggen in het CMS... 5 2.2 Boomstructuur... 5 2.3 Maptypen... 6 2.4 Aanmaken

Nadere informatie

Handleiding voor Leden Teampagina aanpassen op www.witkampers.nl

Handleiding voor Leden Teampagina aanpassen op www.witkampers.nl Handleiding voor Leden Teampagina aanpassen op www.witkampers.nl 1 Inleiding & Inhoudsopgave Deze handleiding helpt bij het aanpassen van de teampagina s op www.witkampers.nl. Het doel van de website is

Nadere informatie