DATASNIP: HET/GEAUTOMATISEERDE BESTAND VERSNIPPERING VAN DE ECOLOGISCHE HOOFDSTRUCTUUR DOOR DE DROGE EN NATTE/HOOFDINFRASTRUCTUUR

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "DATASNIP: HET/GEAUTOMATISEERDE BESTAND VERSNIPPERING VAN DE ECOLOGISCHE HOOFDSTRUCTUUR DOOR DE DROGE EN NATTE/HOOFDINFRASTRUCTUUR"

Transcriptie

1 12. B I B L I O T ^E-E-r JJienstJ/Veg-en-Waterbouwkupde Van der Burghweg Postbus 544, 26 GA Delft Tel DATASNIP: HET/GEAUTOMATISEERDE BESTAND VERSNIPPERING VAN DE ECOLOGISCHE HOOFDSTRUCTUUR DOOR DE DROGE EN NATTE/HOOFDINFRASTRUCTUUR 'f L B v P.M. Specken TNO-Bëleidsstudies Ministene l van'verkeer,en Waterstaat Directoraat-Generaal Rijkswaterstaat Dienst Weg- en Waterbouwkunde WW^Versriipp.eringsreeks, deel 5

2 1 Rapport or. 2 Sub-titel Rapport MI-OL-9 BIBLIOTHEEK Dienst Weg- en Waterbouwkunde van der tsurgnweg Postbus 544, 26 GA Delft Tel Archief nr. 8 Datum Publicatie /2.-261/ dl x 1 ffjurr 1993 DATASNIP: Het geautomatiseerde bestand, Versnippering van de ecologische hoofdstructuur door de droge en natte hoofdinfrastructuur. 3 Schrijver(s) B.P.M. Specken maart Rapport nr. Instituut 92/ECO/1 1 Tijdschrijf nr. 4 Uitvoerend Instituut, Naam, Adres INRO-TNO, Postbus 641, Delft 5 Opdrachtgevers Dienst Weg- en Waterbouwkunde van Rijkswaterstaat 11 Opdracht nr. DWW-41B 12 Rapporttype en periode rapport 6 Titel Onderzoekproject Versnippering infrastructuur 13 Samenvatting DATASNIP is de naam van een geautomatiseerd databestand waarin gegevens zijn opgeslagen over de knelpunten tussen de ecologische hoofdstructuur enerzijds en de rijkswegen, spoorlijnen en kanalen anderszijds. Het bestand is ontworpen in dbase IIIPlus. De informatie kan op velerlei manieren worden ontsloten: Via de gebiedscategorieën van de ecologische hoofdstructuur, via de soortingang, via het type infrastructuur, via de naam van een rijksweg, per provincie, per afzonderlijk doorsneden gebied. Het bestand zal te zijner tijd gekoppeld worden aan een geografisch informatiesysteem. Begeleiding A.W.J. van Schaik A.A.G. Piepers Dienst Weg- en Waterbouwkunde Postbus GA Delft Tel gironummer: Bijbehorende Rapporten MI-OL-92-2 MI-OL MI-OL-92-23t/m34 16 Aantal blz Prijs f 2,

3 TNO-Bdddsstudies Ecologie 4 Beleid. DATASNIP INHOUD VOORWOORD iii 1 INLEIDING Relatie met SNIPl en NIS-EHS Doelstelling 2 2 OPZET EN OPBOUW VAN DE DATABASE Inhoud van de database De uitvoer 9 3 DISCUSSIE 11 LITERATUURLIJST 13 Bijlage 1. De uitvoer REPORT Bijlage 1 blz 1 Bijlage 2: ECODISTRICTCODES Bijlage 2 blz 1

4 TNO-Bcieidetutüra Ecologie &. Beleid. DATASNIP

5 TNO-Bdeidstudies Ecologie & Beleid * DATASNIP VOORWOORD In het Tweede Structuurschema Verkeer en Vervoer is expliciet uitgesproken dat verdere versnippering door de infrastructuur zal worden teruggedrongen. Een dergelijke beleidsuitspraak leidt tot het treffen van maatregelen om dit doel te bereiken. Om tot een goede afweging te komen voor de inzet van middelen, bijvoorbeeld ten behoeve van de aanleg van milieuvriendelijke oevers, is aangesloten bij het beleid van het Ministerie van Landbouw en Visserij. LNV heeft in het Natuurbeleidsplan aangegeven waar de komende jaren de prioriteiten ten aanzien van flora, fauna en landschap zullen komen te liggen. Een en ander heeft vorm gekregen in de Ecologische Hoofdstructuur van Nederland. Het ligt voor de hand om bij de keuze voor het treffen van maatregelen aan te sluiten bij de beleidsopvattingen van LNV. Daarnaast is ook in de Derde Nota Waterhuishouding van het Ministerie van Verkeer en Waterstaat het behouden en ontwikkelen van ecologische netwerken onderschreven. Aan TNO is door de Dienst Weg- en Waterbouwkunde van Rijkswaterstaat opdracht verleend om de droge en natte infrastructuur te analyseren binnen de context van de Ecologische Hoofdstructuur. Een dergelijke analyse biedt de mogelijkheid om tot een afgewogen keuze te komen wat betreft de inzet van middelen en menskracht. Beide analyses zijn in rapportvorm verschenen: "Versnippering van de ecologische hoofdstructuur door de weginfrastructuur" en "Versnippering van de ecologische hoofdstructuur door de natte infrastructuur". Bovendien zijn de basisgegevens van de analyses opgeslagen in een geautomatiseerd bestand, dat is op te vatten als een momentopname van de relatie tussen infrastructuur en Ecologische Hoofdstructuur. Dit rapport vormt de handleiding bij het bestand. Rijkswaterstaat, Dienst Weg- en Waterbouwkunde, Onderafdeling Onderzoek Landschap en Natuurlijk Milieu A.W.J. van Schaik ui

6 TNO-Beleidtstudia Ecologie & Beleid IV

7 TNO-BeleidsstudiM Ecologie é. Beleid * DATASNIP 1 INLEIDING 1.1 Relatie met SNIP1 en NIS-EHS Dit rapport vormt een onderdeel van een studie waarin de knelpunten werden geïnventariseerd die ontstaan bij de realisering van de ecologische hoofdstructuur (EHS) (Min. LNV, 199) in relatie tot de aanwezige en geplande hoofdinfrastructuur. De EHS bestaat uit: a) kerngebieden; gebieden met bestaande waarden van (internationale betekenis en voldoende omvang, b) natuurontwikkelingsgebieden; gebieden die reële perspectieven bieden voor het ontwikkelen van natuurwaarden van (internationale betekenis of voor het aanzienlijk verhogen van de bestaande natuurwaarden en c) verbindingszones; gebieden of structuren die verbreiding, migratie en uitwisseling van soorten tussen verschillende gebieden van de EHS mogelijk maken. Bij de realisatie van de EHS krijgen ecosystemen en populaties een grotere kans om zich te ontwikkelen en te handhaven. Tot de hoofdinfrastructuur behoren rijkswegen, rijkswateren en spoorlijnea Aan bovengenoemde studie zijn drie projecten verbonden: SNIP 1, NIS-EHS en DATASNIP. 1) SNIP 1 betreft het onderzoek naar knelpunten tussen de rijksweginfrastructuur en de ecologische hoofdstructuur. De belangrijkste vraagstelling bij dit project was: 'Waar wordt de EHS doorsneden door de rijksweginfrastructuur en wat is de aard en omvang van de effecten per knelpunt?'; 2) NIS-EHS betreft het onderzoek naar de knelpunten tussen de Natte Infrastructuur en de Ecologische Hoofdstructuur. Centraal in dit onderzoek stond het beschrijven van de relatie tussen de natte infrastructuur en de ecologische hoofdstructuur en het inventariseren van de knelpunten; 3) DATASNIP is een project waarin een database is ontwikkeld met als doel de verzamelde informatie geautomatiseerd op te slaan en te verwerken. De uitvoering van de projecten SNIP 1 en NIS-EHS heeft gelijktijdig plaatsgevonden en de projecten zijn nauw op elkaar afgestemd. De resultaten zijn in drie afzonderlijke rapporten verwerkt, te weten: 1) Versnippering van de ecologische hoofdstructuur door de weg-infrastructuur (Morel & Specken, 1992); 2) Versnippering van de ecologische hoofdstructuur door de natte infrastructuur (Duel, 1992); 3) Basisinformatie; Versnippering van de ecologische hoofdstructuur door de droge en natte hoofdinfrastructuur (Duel et al., 1992).

8 TNO-Beleütastudies Ecologie & Beleid DATASN1P Door de grote hoeveelheid verzamelde informatie bij de projecten SNIP 1 en NIS-EHS is besloten om de rapportage ervan op te splitsen. Naast de zogenaamde twee 'hoofd' rapporten is er ook een basis-informatierapport (per provincie één deel), waarin een uitgebreide beschrijving is opgenomen van alle lokaties waar de hoofd-infrastructuur de EHS doorsnijdt (Duel et al., 1992). De database DATASNIP bevat in beknopte vorm de informatie die in dit basisrapport is weergegeven. De nummering van de gebieden en knelpuntlokaties van de projecten SNIP 1 en NIS-EHS komen met elkaar overeen. Hierdoor kunnen de hoofd-rapporten, het basis-informatierapport en het DATASNIP-bestand naast elkaar gebruikt worden. Voor meer aanvullende en achtergrond informatie over de projecten SNIP 1 en NIS-EHS wordt verwezen naar bovengenoemde rapporten. 1.2 Doelstelling Het doel van het onderzoek was een database te ontwikkelen die geschikt is voor de opslag en verwerking van de in de projecten SNIP 1 en NIS-EHS verzamelde informatie. Het systeem zal bruikbaar worden gemaakt om het ontsnipperingsbeleid van het ministerie van V en W te evalueren (sturingsinformatiesysteem). Hiervoor is het noodzakelijk de database 'up to date' te houden. In dit rapport komen de volgende aspecten aan de orde: - om welke informatie gaat het; - hoe is de informatie opgeslagen; - welke gegevens kunnen er uit de database verkregen worden en - op welke wijze kunnen de gegevens gepresenteerd worden. De database zal in eerste instantie bij de dienst Weg- en Waterbouwkunde (DWW) ondergebracht worden. Het is de bedoeling dat het systeem binnen DWW op haar bruikbaarheid zal worden beoordeeld en getoetst, waarna op basis van eventuele wensen van potentiële gebruikers een gebruikersvriendelijke versie zal worden ontwikkeld. Bij potentiële gebruikers wordt gedacht aan DWW zelf, de hoofddirectie, de regionale directies en externe gebruikers zoals het Ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij en provincies.

9 TNO-BdeidKtudics Ecologie «fc Beleid. > DATASNIP OPZET EN OPBOUW VAN DE DATABASE DATASNIP is een gegevensbestand of database opgezet met behulp van het programma dbase III Plus. Het bestand bevat informatie over de doorsnijdingen (knelpunten) van de hoofdinfrastructuur met de ecologische hoofdstructuur (EHS). Deze gegevens zijn verkregen door middel van enquêtes en interviews met medewerkers van de consulentschappen NBLF (voorheen NMF) en uit literatuur. De verzamelde gegevens kunnen in drie categorieën worden verdeeld: 1. gebiedsgebonden gegevens; 2. ecosysteem en faunapopulatie gegevens en 3. gegevens die samenhangen met de aanwezigheid en het gebruik van de infrastructuur. De volledigheid van de gegevens ligt per consulentschap verschillend. Doorsnijdingen veroorzaakt door rijkswateren en spoorlijnen, zijn wel opgenomen maar bevatten momenteel minder uitgebreide informatie. Het bestand is in eerste instantie gericht op doorsnijdingen van de EHS door rijkswegen. Het bestand is te beschouwen als een kaartenbak en bestaat uit een groot aantal kaarten (records). De records bestaan uit een groot aantal onderwerpen (velden), die informatie bevatten over één doorsnijding. Om het werken met het bestand te vergemakkelijken, met name de invoer van gegevens, is een invoerformat, bestaande uit 5 delen (pagina's of invoerschermen) ontworpen. Dit hulpprogramma (een onderdeel van dbase III Plus) draagt de naam INVOER.FMT. Hiermee worden de velden gegroepeerd per onderwerp en op een overzichtelijke manier op het scherm gepresenteerd. 2.1 Inhoud van de database Hieronder volgt een beschrijving per invoerscherm van de database. Het eerste invoerscherm bevat algemene gegevens over de doorsnijding van de EHS door de hoofdinfrastructuur, zoals de coördinaten van het knelpunt, het knelpuntnummer, het gebiedsnummer, de provincie waarin de doorsnijding ligt, het type en de naam van de infrastructuur dat de doorsnijding veroorzaakt, of het een huidige of toekomstige doorsnijding betreft en of er sprake is van bundeling van infrastructuur. Kern- en natuurontwikkelingsgebieden grenzen in vele gevallen aan elkaar. Vaak betreft het in zo'n geval een gebied met één ecosysteemtype. Verschillende' kern- en natuurontwikkelingsgebieden binnen zo'n gebied herbergen dezelfde aandachtssoorten en hebben overeenkomstige eigenschappen met betrekking tot bijvoorbeeld de vegetatie en abiotische factoren. Hierdoor komt de problematiek van versnippering grotendeels overeen in die EHS-gebieden. Daarom is besloten om de aan elkaar grenzende kem- en natuurontwikkelingsgebieden met overeenkomstige problematiek te groeperen. Het aantal gebiedsbeschrijvingen is hierdoor aanzienlijk verminderd. De eerste pagina van de database ziet er als volgt uit:!

10 TNO-Bcletdotudie* Ecologie & Beleid DATASNIP De in hoofdletters en onderstreepte termen dienen als zodanig in de database te worden ingevuld. Alle informatie in de database is in hoofdletters geschreven. Dit is van belang voor het werken met de database (zoek- en selectie-opdrachten), aangezien dbase onderscheid maakt tussen hoofd- en kleine letters. INVOERSCHERM ALGEMENE GEGEVENS PAG 1 VELDNAAM KORTE OMSCHRIJVING XCOORDINAAT: de X coördinaat van het knelpunt * YCOORDINAAT: de Y coördinaat van het knelpunt ' KNELPUNT : knelpuntlokatienummer, zie o.a. kaart basisrapport PROVINCIE : drieletterige provinciecode., FRL, PRE, OVL, GPL, FLE, N-H, Z-H, UTR, ZLD, N-B, LIM. GEBIEDSNR : gebieds- of verbindingszonenummer EHSTYPE : de plaats van doorsnijding kan liggen in: kerngebied (), natuurontwikkelingsgebied (NOG), verbindingszone (VZ), of combinatie. INFRATYPE : RIJKSWEG, SPOORLIJN, KANAAL of PROVINCIALE WEG INFRANAAM : naam van de rijksweg, het rijkswater of de spoorlijn (genoemd worden de verbindende plaatsen) HUIDIG : HUIDIG of TOEKOMSTIG knelpunt BUNDELING : Is er sprake van meerdere typen infrastructuur? Ook bundeling met provinciale wegen kan worden genoemd. Toelichting: Bij INFRATYPE is een enkele keer ook een provinciale weg meegenomen, omdat in die gevallen niet duidelijk was of het een rijksweg of en provinciale weg betrof. Bij HUIDIG kan ingevuld worden: HUIDIG, TOEKOMSTIG of beide. Huidig heeft betrekking op een reeds bestaande weg, toekomstig op een nog aan te leggen weg en wanneer beide zijn ingevuld dan betreft het een te verbrede of anderszins aan te passen weg. Het tweede invoerscherm is gebruikt voor het invoeren van algemene gegevens over het gebied waarin de doorsnijding zich bevindt. Deze gegevens bestaan uit een ecodistrictscode (Klijn, 1988), een fysisch-geografische regio code volgens de Natuurwaardekaart 1988 (Bakker et al., 1988) en een vegetatietypering, waarbij het percentage aanwezige vegetatietype wordt gegeven (Bakker et al., 1988). De tweede pagina van de database ziet er als volgt uit: Nog niet ingevuld

11 TNO-Bcleidjswdics Ecologie 4 Beleid DATASNIP INVOERSCHERM GEBIEDSGEGEVENS PAG 2 - ECODISTRIC: ecosysteemtype (code) dat doorsneden wordt - FYSGEOREG : code van de fysisch-geografische regio's Hier komt de code uit de Natuurwaardekaart. A = heuvelland, B = hogere zandgronden, C = rivierengebied, D = laagveen met plassen en droogmakerijen, E = zeekleigebied, F = duinen, G = afgesloten zee-armen en estuaria, H = getijdegebieden. - SCHORKWEL - MOERAS - NATSCHRAA - DRGSCHRAA - HEIDE : \=> - HOOGVEEN - BOSSTRUWE - 'GRASLAND - OPENWATER - WITGEBIED _1 Bij deze velden is een code ingevuld. = niet aanwezig of kleiner dan 5 % 1 = tussen de 5 en 1 % aanwezig 2 = meer dan 1 %, minder dan 5 % aanwezig 3 = meer dan 5 % aanwezig j Toelichting: Bij ECODISTRIC is de code ingevuld zoals die geïntroduceerd is het rapport "Milieubeheergebieden" (Klijn, 1988). Omdat in enkele gevallen een gebied in meer dan één ecodistrict ligt, kan hier ook meer dan één code worden ingevuld. Een omschrijving van deze code is als bijlage 2 bijgevoegd. Bij FYSGEOREG kan maar één code worden ingevuld. Deze indeling is minder fijn als de indeling in ecodistricten. Gebieden liggen niet of nauwelijks in meerdere fysischgeografische regio's, waar dit wel het geval was is de regio genomen waar het grootste deel van het gebied in lag, zie ook Discussie in hoofdstuk 3. Het derde invoerscherm is gereserveerd voor uitgebreide informatie over het gebied in het algemeen en het kern- of natuurontwikkelingsgebied dat doorsneden wordt in het bijzonder. Zo is o.a. aangegeven wat de grootte van het totale gebied is en de lengte en de plaats van de doorsnijding in het gebied. Verder is aangegeven welke soorten er (potentieel) in voorkomen en wat voor een functie (leefgebied, foerageergebied, e.d.) het gebied voor de betreffende soorten heeft. Deze soortsinformatie heeft betrekking op de lokatie van de doorsnijding in het kem- of natuurontwikkelingsgebied. Wanneer het een doorsnijding van een verbindingszone betreft is pagina 3 niet ingevuld.

12 TNO-Bclrirtgniaie» Ecologie & Beleid DATASND» IJ INVOERSCHERM i KERN- OF NATUURONTWIKKELINGSGEBIED PAG il 3 II OTTE LENGTE PLAATSKNEL OTTER DAS NRDSEWOELM BOOMMARTER STEENMARTE REE BOOMKIKKER KAMSALAMAN RINGSLANG KERKUIL GANZEN WEIDEVOGEL OVERIGE FOTTER FDAS FNWOELMS FBOOMMAR FSTEENMA FREE FRINGSLA FBOOMKIK FKAMSALA FKERKUIL FGANZEN FWEIDEVO FOVERIGE grootte van het gebied in km 2 lengte doorsnijding in km ligging van de doorsnijding CENTRAAL OF LATERAAL Hier is een code ingevuld: = niet aanwezig 1 = potentieel aanwezig => 2 = ondervindt geen hinder, of onbekend 3 = ondervindt verstoring 4 = ondervindt barrière I 5 = slachtoffers Hier zijn of kunnen soorten worden ingevuld als: snoek, beek- en zeeforel, zalm, korhoen, bijzondere vleermuizen, geelbuikvuurpad, vroedmeesterpad, muurhagedis, kleine marterachtigen, adder en overige reptielen. Eventueel met code. Het betreft hier additieve informatie, maar men kan ^er ook op selecteren en zoeken. Het betreft hier de functie van het leefgebied voor de betreffende soort. Ingevuld kan worden: f=> V = Voortplanten I F = Foerageren M = Migreren O = Overwinteren I D = Doortrekken Als bij 'OVERIGE' Toelichting: Bij PLAATSKNEL is de ligging van de doorsnijding t.o.v. het gebied waar de doorsnijding in ligt globaal weergegeven. Wanneer een doorsnijding aan de rand van een gebied ligt is hier LATERAAL ingevuld, in de andere gevallen CENTRAAL. Aangezien de ene doorsnijding meer centraal kan liggen als de ander is ook een weergave van de percentages waarin het gebied wordt verdeeld gegeven. Zo betekend 515 dat de doorsnijding het gebied midden door snijdt. Bij de functies van het leefgebied van de betreffende soort is één code ingevuld, omdat de functies elkaar meestal overlappen of uitsluiten. Zo is een doortrekgebied nooit een voortplantingsgebied.

13 TNO-Beleidstudics Ecologie 4 Beleid DATASNIP Het vierde invoerscherm bevat alle belangrijke gegevens met betrekking tot de verbindingszone. Hierin is opgenomen wat de lengte van de verbindingszone is en of de doorsnijding dwars of overlangs loopt (bij kanalen). Ook is aangegeven welke type EHS gebieden worden verbonden, voor welke soort de verbindingszone tot stand is gekomen en of het een potentiële of actuele verbindingszone betreft. INVOERSCHERM VERBINDINGSZONES PAG 4 LENGTEVZ DOORSNIJD VERBINDCAT VZLEEFGEB VZDAS VZOTTER VZEDELHERT VZZEEFOREL VZBEEKFORE VZZALM lengte van de verbindingszone in km DWARS of OVERLANGS doorsnede verbinding tussen typen EHS-gebieden, zoals: -, -NOG, NOG-NOG, -VZ, NOG-VZ of VZ-VZ verbinding AKTUELE of POTENTIËLE leefgebieden f=> P = Potentiële verbindingszone A = Aktuele verbindingszone Toelichting: Bij DOORSNIJD is DWARS of OVERLANGS ingevuld. De meeste doorsnijdingen staan dwars op de verbindingszone. Bij kanalen is het echter ook mogelijk dat het kanaal een onderdeel van de verbindingszone vormt. Momenteel is de categorie 'rijkswateren' echter nog niet ingevuld. Verbindingszones zijn in principe voor een type organisme ontworpen (Min. LNV, 199). Toch kunnen meerdere soorten organismen gebruik maken van een dergelijke corridor. Bij VZLEEFGEB is slechts één code ingevuld. Wanneer een verbindingszone een potentieel en een actueel leefgebied verbindt, dan betreft het hier toch een potentiële verbindingszone. De vijfde en laatste pagina is enerzijds gebruikt voor het invoeren van specifieke informatie, zoals de grootte van het probleem van het knelpunt (in termen van 'groot', 'klein' of 'geen'), aantallen verkeersslachtoffers van enkele aandachtssoorten, eventueel getroffen maatregelen en het effect ervan. Anderzijds is hier ook aanvullende informatie gegeven, zoals de doelstellingen, status en eigenaar van het gebied. Voor extra informatie die belangrijk is voor de desbetreffende doorsnijding, is een veld 'EXTRA' gereserveerd. In veel gevallen is dit veld echter leeg gelaten.

14 TNO-Bcleirtianidia Ecologie & Bdtid DATASNIP 1 IKVOERSCHERM AANVULLENDE INFORMATIE PAG 5 - PROBLEEM - SOOTTER - SODAS - SOBOOMMART - SOSTEENMAR - SOREE - SOKERKUIL - SOOVERIGE - MAATREGEL GEEN, KLEIN of OT f=> Hier zijn het aantal slachtoffers ingevuld. -1 = wel slachtoffers, maar aantal slachtoffers onbekend l 1 1 Aanvullende informatie over andere soorten f De code die ingevuld moet worden is: GE = geen, GC = gepland compeserend, GM = gepland mitigerend, CO = compenserend of MI, - mitigerend. TUNNEL ECODUCT RASTER DUIKER MVOEVER EFFEKTMAAT DOELSTELL STATUS EIGENAAR EXTRA \ I = geen aanwezig h=>l 1=1 aanwezig 2 = 2 aanwezig enz. I I aantal km milieuvriendelijk oever Heeft de maatregel effekt? GEEN, WEINIG of VEEL doelstelling v/h gebied b.v. NATIONAAL PARK, RELATIENOTA, RESERVAAT, NBWET SBB, NATUURMONUMENTEN, UTRECHTSLANDSCHAP, etc extra info b.v.bundeling met stedelijk gebied Toelichting: Bij PROBLEEM is een waarde oordeel ingevuld. Meestal betrof het hier de mening van een medewerker van NBLF, maar ook uit literatuurgegevens is in enkele gevallen duidelijk geworden of de doorsnijding een groot, een klein of geen knelpunt was. Bij de categorie slachtoffers is uit literatuur gegevens vaak niet duidelijk of het om totaal aantal slachtoffers gaat of om jaarlijkse aantallen. Wanneer het effect van ontsnipperende maatregelen getoetst wordt, is het van groot belang om jaarlijkse waarden in te vullen. Dit zal er in veel gevallen op neer komen dat gericht onderzoek hieraan noodzakelijk is voordat de gegevens betrouwbaar zijn. De getallen die nu zijn ingevuld hebben niet betrekking op een bepaald jaar, maar dienen slechts als indicatie van aantallen slachtoffers. Het veld EFFEKTMAAT is te vergelijken met PROBLEEM. Hier is in de meeste gevallen de mening van een medewerker van NBLF ingevuld. Zie hiervoor ook de discussie (hoofdstuk 3). Als van een bepaald gebied een doelstelling is geformuleerd, zoals: herstel en ontwikkeling van hbogveen, dan staat deze doelstelling hier vermeld.

15 TNO-Beleid«tudies Ecologie & Beleid. DATASNIP 2.2 De uitvoer Met de database kunnen allerlei selectie- en sorteeropdrachten worden uitgevoerd. Bij een selectie-opdracht kan een voorwaarde worden gesteld waaraan een bepaald item of knelpunt moet voldoen. De selectie-opdrachten kunnen zeer uitgebreid worden opgesteld. Zo kan als voorbeeld een selectie worden gemaakt van alle knelpunten die doorsneden worden door toekomstige rijkswegen, die niet op de hogere zandgronden liggen, waarbij het doorsneden gebied groter is dan 1 km 2 en waar de boomkikker een actueel leefgebied heeft en waar nog geen mitigerende of compenserende maatregelen zijn getroffen. Maar ook eenvoudige opdrachten zijn mogelijk en geven vaak een helder overzicht van de problematiek. Enkele voorbeelden van dergelijke opdrachten zijn: - het aantal rijkswegdoorsnijdingen van de EHS per provincie; - het aantal rijkswaterdoorsnijdingen door gebieden van de EHS met heideterreinen; - het aantal en de totale lengte van doorsnijdingen door EHS-gebieden veroorzaakt door de A2; - het aantal doorsnijdingen door rijkswegen van gebieden waar de das een actueel of potentieel leefgebied heeft. Dergelijke vragen met kwantitatieve aspecten kunnen vrij eenvoudig beantwoord worden met behulp van dbase III Plus. Enkele voorbeelden hiervan zijn beschreven in het rapport 'Versnippering van de ecologische hoofdstructuur door de weg-infrastructuur' (Morel & Specken, 1992). Behalve deze specifieke uitvoeropdrachten die m.b.v. 'LIST' en 'DISPLAY' kunnen worden uitgevoerd, zijn er ook enkele uitvoer-formats ontwikkeld. Deze opdrachten kunnen met het commando 'REPORT' worden uitgevoerd. Het betreft hier vier programma's: 1) REPALG.FRM, levert algemene informatie van een al of niet geselecteerd aantal records, zoals: de knelpuntnummers, de provincie, het gebiedsnummer, het EHS-type, het type infrastructuur, het ecodistrict, de fysisch-geografische regio en het vegetatietype (moeras, natschraalland, droogschraalland, heide, hoogveen, bos/struweel, grasland, open water, wit gebied); 2) REPKNOG.FRM, levert voor een al of niet geselecteerd aantal knelpuntnummer informatie over de provincie, de grootte van het doorsneden gebied, de lengte van de doorsnijding, de ligging van de doorsnijding in het gebied (centraal of lateraal) en de aandachtssoorten die in het gebied voorkomen, met de hinder die ze ondervinden (slachtoffers, barrière werking, verstoring of geen hinder dan wel onbekend); 3) REPVZ.FRM, levert voor een al of niet geselecteerd aantal knelpuntnummer informatie over de verbindingszone, zoals de provincie, de lengte, de plaats (overlangs of dwars), de verbindende EHS-categorieën, of de verbindingszone in een potentieel of actueel leefgebied ligt en voor welke organismen de verbindingszone is bedoeld; en

16 TNO-Beleidaudics Ecologie & Beleid. DATASNIP 4) REPEXTRA.FRM, levert voor een al of niet geselecteerd aantal knelpuntnummer infonnatie over de provincie, de grootte van de problematiek (zwaarte) van het knelpunt, aantallen slachtoffers van enkele soorten, de getroffen maatregelen en het effect ervan. Een voorbeeld van elk 'report' is als bijlage 2 toegevoegd. 1

17 TNO-Bdeidshidies Ecologie & Beleid DATASNIP DISCUSSIE Getracht is de database zó te ontwerpen dat op zoveel mogelijk onderwerpen gezocht en geselecteerd kan worden. Vragen met betrekking tot kwantitatieve informatie, zoals het aantal doorsnijdingen per provincie e.d., zijn goed met behulp van DATASNIP te beantwoorden. Vragen met betrekking tot kwalitatieve informatie, zoals: 'Welke knelpunten vormen het grootste probleem?', zijn moeilijker te beantwoorden. Voor één bepaalde diersoort is het mogelijk (indien de benodigde informatie over de effecten van versnippering op de betrokken diersoort bekend en ingevoerd is) via deze database hier antwoord op te krijgen, door alle informatie over de knelpunten waarbij die betreffende soort betrokken is op te vragen. Wanneer echter op ecosysteemniveau gekeken wordt is dit niet mogelijk, omdat nooit alle informatie die nodig is om ecosystemen te beschrijven tegen elkaar afgewogen kan worden. De velden PROBLEEM en EFFECTMAAT geven wel kwalitatieve informatie. Bij deze informatie echter speelt subjectiviteit min of meer een grote rol. Het gaat bij deze categorieën meestal om de mening van een 'deskundige'. Het geven van een waarde aan een probleem in de vorm van groot of klein is vaak arbitrair. Dit geldt soms ook voor de mate van het effect (veel of weinig effect) van een getroffen mitigerende maatregel. Een ander aspect is dat de emst van een probleem, door gebrek aan kennis, moeilijk in te schatten is. Zo lijkt een groot aantal verkeersslachtoffers ook een groot probleem te zijn, terwijl een weg met hoge barrièrewerking, waar dieren niet in de buurt, laat staan overheen komen, weinig verkeersslachtoffers oplevert. Toch kan de barrièrewerking van de weg een groter negatief effect op de populatie hebben dan de verkeersslachtoffers. Een gedeelte van de informatie is slechts additief beschikbaar, bijvoorbeeld de informatie van de categorie 'EXTRA', waarin bijzondere informatie is opgenomen. Het betreft hier geen structurele informatie die voor ieder knelpunt van belang zou kunnen zijn, maar bijzonderheden die specifiek voor deze doorsnijding gelden. Deze informatie kan heel verschillend van aard zijn en valt zodoende niet binnen een bepaalde categorie, in die zin dat er eenvoudig op gezocht en geselecteerd kan worden. De invulling van enkele onderwerpen in de database is voor discussie vatbaar. Zo moet er bij de categorieën BUNDELING, ECODISTRICT, FYSISCH-GEOGRAFISCHE REGIO, VEGETA- TIETYPE, OTTE, LENGTE, PLAATS KNELPUNT en LENGTE VERBINDINGSZONE gemeten en geschat worden. Op de kaart van Nederland met een schaal van 1:25. is de grootte van het gebied, de lengte van de verbindingszone of doorsnijding en de plaats van de doorsnijding in het gebied, zo goed mogelijk gemeten. Ook het percentage van een vegetatietype binnen een gebied is op een kaart met diezelfde schaal gemeten. Schatten speelt hierbij echter altijd een rol. Bij de bepaling van het ecodistrict en de fysisch-geografische regio is gebruik gemaakt van kaarten met een schaal van 1:1... In enkele gevallen viel de plaats van de doorsnijding op de grens van twee ecodistricten of, in minder gevallen, op de grens van twee fysisch-geografische regio's. In het eerste geval zijn beide ecodistricten genoteerd, in het tweede 11

18 TNO-Beleidsstudies Ecologie & Beleid DATASNIP geval is die fysisch-geografische regio genomen waarin het grootste deel van het gebied of de verbindingszone lag. Bij de categorieën BUNDELING speelt behalve het schatten ook gebrek aan kennis een rol. Het is niet bekend, of en zo ja, hoe dicht twee wegen (of andere infrastructuuronderdelen) tegen elkaar moeten liggen voordat ze samen een groter effect hebben dan twee afzonderlijke wegen. Het is zonder meer duidelijk dat de meeste informatie in de database erg tijdgevoelig is. Te denken valt aan aantal slachtoffers, actuele of potentiële leefgebieden, etc. Ook de exacte begrenzing van de EHS staat op dit moment nog niet vast. Dit betekent dat, als de database niet wordt bijgehouden, de waarde en daarmee het nut ervan snel zal teruglopen. 12

19 TNO-BelctdoDidics Ecologie & Beleid DATASNIP LITERATUURLIJST Bakker, J.J., B. van Dessel & F.J. van Zadelhoff, Natuurwaardenkaart 1988, Natuurgebieden, bossen en natte gronden in Nederland. Ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij. Achtergrondreeks Natuurbeleidsplan nr. 7. Brugge, R. ter, W.J. van den Bremen & CA. van Kampen, Atlas van Nederland in 2 delen. Deel 12, Infrastructuur. Staatsuitgeverij, 's-gravenhage. Duel, H., Versnippering van de ecologische hoofdstructuur door de natte infrastructuur. TNO-rapport 92/ECO/2. Duel, H., G.A. Morel & B.P.M. Specken, Basis-informatie, Versnippering van de ecologische hoofdstructuur door de droge en natte infrastructuur. TNO-rapport 92/ECO/3. Grote historische atlas van Nederland, 1:5. In 4 delen. Wolters-Noordhoff, Atlasprodukties Groningen 199. Klijn, F Milieubeheergebieden. Deel A: Indeling van Nederland in ecoregio's en ecodistricten. Deel B: Gevoeligheid van de ecodistricten voor verzuring, vermesting, verontreiniging en verdroging. CML meded. 37, Leiden. Morel, G.A. & B.P.M. Specken, Versnippering van de ecologische hoofdstructuur door de weg-infrastructuur. TNO-rapport 92/ECO/4. Piket, J.J.C., J.T.R. Kalkhoven, A.A.^de Veer & W. Vos, Atlas van Nederland in 2 delen. Deel 16, Landschap. SDU uitgeverij, 's-gravenhage. Steur, G.G.L., DJ. Brus & M. van den Berg, Atlas van Nederland in 2 delen. Deel 14, Bodem. SDU uitgeverij, 's-gravenhage. Zagwijn, W.H., D.J. Beets, M. van den Berg, H.M. van Montfrans & P. van Rooijen, Atlas van Nederland in 2 delen. Deel 13, Geologie. SDU uitgeverij, 's-gravenhage. 13

20 TNO-Bcleidsstudies Ecologie & Beleid DATASNIP 14

BASISINFORMATIE GRONINGEN VERSNIPPERING VAN DE ECOLOGISCHE HOOFDSTRUCTUUR DOOR DE DROGE EN NATTE HOOFDINFRASTRUCTUUR

BASISINFORMATIE GRONINGEN VERSNIPPERING VAN DE ECOLOGISCHE HOOFDSTRUCTUUR DOOR DE DROGE EN NATTE HOOFDINFRASTRUCTUUR 11 HWRl 1993 BIBLIOTHEEK Dienst Weg- en Waterbouwkunde Van ósr Burghweg Postbus 5044, 2600 GA Delft Tel. 015-6S9111 BASISINFORMATIE GRONINGEN VERSNIPPERING VAN DE ECOLOGISCHE HOOFDSTRUCTUUR DOOR DE DROGE

Nadere informatie

mmmm:?-:- B \ D O C (bibliotheek en documentatie) 89 2001 (2) Dienst Weg-en Waterbouwkunde Postbus 5044, 2600 GA DELFT Tol.

mmmm:?-:- B \ D O C (bibliotheek en documentatie) 89 2001 (2) Dienst Weg-en Waterbouwkunde Postbus 5044, 2600 GA DELFT Tol. mmmm:?-:- B \ D O C (bibliotheek en documentatie) Dienst Weg-en Waterbouwkunde Postbus 5044, 2600 GA DELFT Tol. 015-2518 363/364 89 2001 (2) loof Cx) 1. Rapportnummer DWW-2002-155 2. Serienummer 3. Ontvanger

Nadere informatie

Concrete begrenzing EHS en GHS in het plangebied Voorste Stroom te Tilburg

Concrete begrenzing EHS en GHS in het plangebied Voorste Stroom te Tilburg Concrete begrenzing EHS en GHS in het plangebied Voorste Stroom te Tilburg Opdrachtgever: gemeente Tilburg Maart 2009 Antonie van Diemenstraat 20 5018 CW Tilburg 013-5802237 Eac@home.nl Pagina 1 Inhoudsopgave

Nadere informatie

Herstel biodiversiteit in Noord-Brabant,

Herstel biodiversiteit in Noord-Brabant, Herstel biodiversiteit in Noord-Brabant, hoe doen we dat en werkt het? Wiel Poelmans Programma Natuur Provincie Noord-Brabant Wat komt er aan de orde? Positie biodiversiteit in natuurbeleid Waarom, wat,

Nadere informatie

Toeristen in Nederland

Toeristen in Nederland Toeristen in Nederland Het is bijna zomer. Veel Nederlanders gaan lekker op vakantie naar het buitenland. Maar er komen ook heel veel buitenlandse toeristen naar Nederland. Hoeveel zijn dat er eigenlijk?

Nadere informatie

Groengebied Amstelland AB 16-04-2009 Agendapunt 8 Ecologische verbinding Holendrechter- en Bullewijkerpolder BIJLAGE 2: NOTA VAN UITGANGSPUNTEN

Groengebied Amstelland AB 16-04-2009 Agendapunt 8 Ecologische verbinding Holendrechter- en Bullewijkerpolder BIJLAGE 2: NOTA VAN UITGANGSPUNTEN Groengebied Amstelland AB 16-04-2009 Agendapunt 8 Ecologische verbinding Holendrechter- en Bullewijkerpolder BIJLAGE 2: NOTA VAN UITGANGSPUNTEN De Holendrechter- en Bullewijkerpolder als ontbrekende schakel

Nadere informatie

Bezuinigingen openbaar groen Branche vereniging VHG Uitvoering december 2010 VELDWERK OPTIMAAL

Bezuinigingen openbaar groen Branche vereniging VHG Uitvoering december 2010 VELDWERK OPTIMAAL Bezuinigingen openbaar groen Branche vereniging VHG Uitvoering december 2010 VELDWERK OPTIMAAL Veldwerk Optimaal B.V. 's-hertogenbosch, januari 2011 INHOUDSOPGAVE Pagina 1. ONDERZOEKSVERANTWOORDING 2 1.1

Nadere informatie

1 NATUUR. 1.1 Natuurwetgeving & Planologie

1 NATUUR. 1.1 Natuurwetgeving & Planologie 1 NATUUR 1.1 Natuurwetgeving & Planologie De bescherming van de natuur is in Nederland vastgelegd in respectievelijk de Natuurbeschermingswet en de Flora- en faunawet. Deze wetten vormen een uitwerking

Nadere informatie

Effecten provinciale ruimtelijke structuurvisie op natuur Provincie Utrecht

Effecten provinciale ruimtelijke structuurvisie op natuur Provincie Utrecht Bijlage: Toevoeging aan bijlage planmer Effecten provinciale ruimtelijke structuurvisie 2013-2028 op natuur Provincie Utrecht Inleiding In september 2012 is door ecologisch advies- en projectbureau het

Nadere informatie

Beverwijkerstraatweg 44 - Castricum

Beverwijkerstraatweg 44 - Castricum Quick scan flora en fauna Beverwijkerstraatweg 44 - Castricum Gemeente Castricum 0 INHOUD 1. Aanleiding... 2 2. Gebiedsomschrijving en beoogde ingrepen... 3 3. Wettelijk kader... 4 4. Voorkomen van beschermde

Nadere informatie

Quick scan ecologie. Mientweg 5 & 29 te Lutjewinkel

Quick scan ecologie. Mientweg 5 & 29 te Lutjewinkel Quick scan ecologie Mientweg 5 & 29 te Lutjewinkel Samenvatting Inhoud H 01 Aanleiding Voor de Mientweg 5 en Mientweg 29 te Lutjewinkel wordt een ruimtelijke ontwikkeling voorbereidt. Het gaat om de ontwikkeling

Nadere informatie

< '2 E 3. I? 3 CD co

< '2 E 3. I? 3 CD co < '2 E I? CD co o o! QDQ Airtricitv - Bijlage 6 Overige besluiten en vergunningen D D O DDO OV«l HAIKONINC Airtricity - ACTIVITEIT BENODIGDE WETTELIJKE BEVOEGD MAXIMALE TOELICHTING VERGUNNING/ GRONDSLAG

Nadere informatie

Monitoring Natuurverbinding Hoorneboeg & Zwaluwenberg

Monitoring Natuurverbinding Hoorneboeg & Zwaluwenberg Monitoring Natuurverbinding Hoorneboeg & Zwaluwenberg Versie: december 2016 Uitwerpsel van de boommarter die voornamelijk uit lijsterbessen bestaan Inhoud 1. Inleiding 2. BBC interview 3. Natuurbrug Hoorneboeg

Nadere informatie

Op wegen en paden De openstelling van natuur in Nederland

Op wegen en paden De openstelling van natuur in Nederland Op wegen en paden De openstelling van natuur in Nederland Wegen_paden.indd 1 04-05-2006 17:22:48 Wandelen, genieten en verwonderen Wandelen, hardlopen en fietsen. Of gewoon tot rust komen en vol verwondering

Nadere informatie

Natuurbescherming in Nederland

Natuurbescherming in Nederland Natuurbescherming in Nederland Inhoudsopgave Inleiding 3 1. Natura 2000 4 2. Ecologische Hoofdstructuur 6 3. Nationale Parken 8 4. Nationale Landschappen 10 5. Soortenbescherming 12 6. Natuurwetgeving

Nadere informatie

Ecologie en landschap

Ecologie en landschap Ecologie en landschap Knippen, snijden, steken en onderhoud Medewerker buitenruimte Vakbekwaam hovenier Vakbekwaam medewerker groenvoorziening Manager natuur en recreatie Chantal ter Steege 2014-2015 Periode

Nadere informatie

05-09-2006 Beknopte notitie over varianten Ecologische verbinding over de Utrechtse weg (N417).

05-09-2006 Beknopte notitie over varianten Ecologische verbinding over de Utrechtse weg (N417). 05-09-2006 Beknopte notitie over varianten Ecologische verbinding over de Utrechtse weg (N417). Aanleiding Stichting Goois Natuurreservaat, Rijkswaterstaat en de gemeente Hilversum zijn voornemens de Utrechtse

Nadere informatie

COMPENSATIEMAATREGELEN UITBREIDING BEDRIJVENTERREIN KOLKSLUIS TE T ZAND

COMPENSATIEMAATREGELEN UITBREIDING BEDRIJVENTERREIN KOLKSLUIS TE T ZAND COMPENSATIEMAATREGELEN UITBREIDING BEDRIJVENTERREIN KOLKSLUIS TE T ZAND 1. INLEIDING Aanleiding De gemeente Schagen is voornemens om het bedrijventerrein Kolksluis langs de Koning Willem II-weg in t Zand

Nadere informatie

Deel 1 Toen en nu 13

Deel 1 Toen en nu 13 Deel 1 Toen en nu 13 14 Historie Het huidige typisch Nederlandse landschap met polders en dijken kent een lange historie. Na de laatste grote ijstijd, ongeveer 10.000 jaar geleden, werd door een stijgende

Nadere informatie

d rm Neder wa e landopg

d rm Neder wa e landopg Opgewarmd Nederland deel Plant en dier: blijven, komen, weggaan of... Soorten, verspreiding en klimaat Kleine beestjes: sterk in beweging Libellen: voordeel van een warmer klimaat Dagvlinders: extra onder

Nadere informatie

Bijlage 3: Natuurtoets Westhavendijk (KuiperCompagnons)

Bijlage 3: Natuurtoets Westhavendijk (KuiperCompagnons) Bijlage 3: Natuurtoets Westhavendijk 14-16 (KuiperCompagnons) NATUUR Kader De Flora- en faunawet (hierna: Ffw) beschermt alle in het wild levende zoogdieren, vogels, reptielen en amfibieën. Van deze soortgroepen

Nadere informatie

Verkennend natuuronderzoek N237 Soesterberg

Verkennend natuuronderzoek N237 Soesterberg Verkennend natuuronderzoek N237 Soesterberg Verantwoording Titel : Verkennend natuuronderzoek N237 Soesterberg Subtitel : Projectnummer : Referentienummer : Revisie : C1 Datum : 30-10-2012 Auteur(s) :

Nadere informatie

Quickscan natuuronderzoek bouwblok Kolenbranderweg Haaksbergen

Quickscan natuuronderzoek bouwblok Kolenbranderweg Haaksbergen Quickscan natuuronderzoek bouwblok Kolenbranderweg Haaksbergen Een inventarisatie van beschermde flora en fauna Haaksbergen 21 Mei 2014 Rapportnummer 031 Projectnummer 012 opdrachtgever Fam. Ten Dam Kolenbranderweg

Nadere informatie

OPDRACHT NEDERLAND: EEN LICHT LAND IN DE WERELD

OPDRACHT NEDERLAND: EEN LICHT LAND IN DE WERELD OPDRACHT In het kader van de vijfde Nacht van de Nacht op 24 oktober 2009, is een onderzoek uitgevoerd naar wat het donkerste gebied van Nederland en ook wat het donkerste gebied van elke provincie is.

Nadere informatie

Gelet op artikel 2 van de Algemene subsidieverordening Noord-Holland 2011;

Gelet op artikel 2 van de Algemene subsidieverordening Noord-Holland 2011; Besluit van Gedeputeerde Staten van Noord-Holland van 30 juni 2015, nr. 567111/635618, tot wijziging van de Uitvoeringsregeling subsidie groen Noord-Holland 2013. Gedeputeerde Staten van Noord-Holland;

Nadere informatie

Quick scan ecologie AIC te Castricum

Quick scan ecologie AIC te Castricum Quick scan ecologie AIC te Castricum Quick scan ecologie AIC te Castricum Auteur Opdrachtgever Projectnummer Ingen foto omslag T. ursinus Gemeente Castricum 12.021 april 2012 Het plangebied ligt momenteel

Nadere informatie

Om een beeld te verkrijgen van de aan of afwezigheid van de das hebben verschillende soorten onderzoeken plaatsgevonden.

Om een beeld te verkrijgen van de aan of afwezigheid van de das hebben verschillende soorten onderzoeken plaatsgevonden. asbest bodem ecologie VanWestreenen BV t.a.v. de heer S. van Westreenen Anthonie Fokkerstraat 1a 3772 MP BARNEVELD Datum Ons kenmerk Onderwerp 26 mei 2014 R14.050 JMW F01 Aanvulling rapport R13.021 JMW

Nadere informatie

Nieuwe bedrijfslocaties

Nieuwe bedrijfslocaties E c o l o g i s c h e i n v e n t a r i s a t i e Om de uitvoerbaarheid van het bestemmingsplan Midwolda-Nieuwlandseweg Arts/Rulo te toetsen, is een ecologische inventarisatie uitgevoerd. Tevens is gekeken

Nadere informatie

Aantal gevonden legsels in 2008

Aantal gevonden legsels in 2008 10 1 Broedpaaraantallen 2. Reproductie Na terugkomst van weidevogels in hun broedgebied vormen zich paren en kiezen de vogels een plek om te gaan broeden: de vestiging. Daarna komen twee belangrijke reproductiefasen:

Nadere informatie

-Rooien van het aanwezige sierplantsoen en enkele acacia s en zomereiken. -Transportbewegingen van mensen en voertuigen en aanvoer van materieel

-Rooien van het aanwezige sierplantsoen en enkele acacia s en zomereiken. -Transportbewegingen van mensen en voertuigen en aanvoer van materieel Zwolle, 25 oktober Henk Hunneman Natuuronderzoek pompstation Wageningen Aanleiding Vitens is voornemens om op de locatie van productiebedrijf Wageningen het huidige drinkwaterreservoir te vervangen door

Nadere informatie

Ontwikkelingen op de agrarische grondmarkt

Ontwikkelingen op de agrarische grondmarkt Ontwikkelingen op de agrarische grondmarkt In deze notitie wordt een beeld geschetst van de recente ontwikkelingen op de agrarische grondmarkt. De notitie is als volgt ingedeeld: 1. Samenvatting 2. Achtergrond

Nadere informatie

Ecologische verbindingszone Omval - Kolhorn

Ecologische verbindingszone Omval - Kolhorn Ecologische verbindingszone Omval - Kolhorn Watertoets Definitief Provincie Noord Holland Grontmij Nederland B.V. Alkmaar, 11 december 2009 Inhoudsopgave 1 Inleiding... 4 2 Inrichting watersysteem...

Nadere informatie

Compensatieverordening gemeente Midden-Drenthe

Compensatieverordening gemeente Midden-Drenthe Compensatieverordening gemeente Midden-Drenthe Verordening vastgesteld: 26-06-2003 In werking getreden: 15-09-2003 COMPENSATIEVERPLICHTING Artikel 1 Voor de toepassing van deze verordening wordt verstaan

Nadere informatie

Vogels en Vleermuizen

Vogels en Vleermuizen Vogels en Vleermuizen bij windenergieprojecten Informatiebijeenkomst Nijverdal 24 mei 2016 Niels Jeurink Onderwerpen Natuurbescherming in Nederland in een notendop Windmolens en natuurbescherming Het bepalen

Nadere informatie

Kaart 13: Afwateringsgebieden. Afwateringsgebieden. Legenda. IJsselmeer IJsselmeer bij bijzondere omstandigheden

Kaart 13: Afwateringsgebieden. Afwateringsgebieden. Legenda. IJsselmeer IJsselmeer bij bijzondere omstandigheden 28 Watersysteem en ondergrond Het IJsselmeergebied is het grootste zoetwaterbekken van Nederland en zal in de toekomst steeds belangrijker worden voor de strategische zoetwatervoorziening. Daarnaast vormt

Nadere informatie

Bijlage 1 Onderzoek ecologie

Bijlage 1 Onderzoek ecologie Bijlage 1 Onderzoek ecologie In dit bureauonderzoek is de bestaande situatie vanuit ecologisch oogpunt beschreven en is vermeld welke ontwikkelingen mogelijk worden gemaakt. Vervolgens is aangegeven waaraan

Nadere informatie

P6/200V 591 0 1 OKI 2007

P6/200V 591 0 1 OKI 2007 VAN Reg.nr Dat. ontv.: P6/200V 591 0 1 OKI 2007 a.d. Luttenbergstraat 2 Postbus 10078 8000 GB Zwolle Telefoon 038 499 Fax 038 425 48 88 provincie.overijssel.nl postbus@overijssel.nl \ Routing Bijl: RABO

Nadere informatie

- er sprake is van een wettelijk geregeld belang (waaronder het belang van land- en bosbouw,

- er sprake is van een wettelijk geregeld belang (waaronder het belang van land- en bosbouw, Bureauonderzoek ecologie, wijzigingsplan IJsseldijk-West Ecologie Bij de voorbereiding van een ruimtelijk plan dient onderzocht te worden of de Flora- en faunawet, de Natuurbeschermingswet 1998 en het

Nadere informatie

Referentienummer Datum Kenmerk GM-0055696 16 februari 2012 313182

Referentienummer Datum Kenmerk GM-0055696 16 februari 2012 313182 Notitie Referentienummer Datum Kenmerk GM-0055696 16 februari 2012 313182 Betreft Actualisatie locatieonderzoek natuurwaarden 1 Aanleiding In 2007 is door Grontmij het Locatieonderzoek natuurwaarden Projectlocatiegebied

Nadere informatie

Quickscan natuur terrein aan de Bosruiter in Zeewolde

Quickscan natuur terrein aan de Bosruiter in Zeewolde Quickscan natuur terrein aan de Bosruiter in Zeewolde 22 december 2011 Zoon buro voor ecologie Colofon Project: Quickscan natuur terrein aan de Bosruiter in Zeewolde Opdrachtgever: mro Uitvoerder Zoon

Nadere informatie

Vormvrije m.e.r.-beoordeling Landgoed Hydepark, Doorn, gemeente Utrechtse Heuvelrug

Vormvrije m.e.r.-beoordeling Landgoed Hydepark, Doorn, gemeente Utrechtse Heuvelrug Notitie Contactpersoon Gosewien van Eck Datum 14 november 2013 Kenmerk N001-1220333GGV-evp-V01-NL Vormvrije m.e.r.-beoordeling Landgoed Hydepark, Doorn, gemeente Utrechtse Heuvelrug 1 Inleiding De gemeente

Nadere informatie

Bureauonderzoek natuurwaarden wijzigingsplan Boekenrode

Bureauonderzoek natuurwaarden wijzigingsplan Boekenrode Bureauonderzoek natuurwaarden wijzigingsplan Boekenrode Natuurwaardenkaart Voor het inventariseren van de natuurwaarden van Heemstede zijn in het rapport Natuurwaardenkaart van Heemstede Waardering van

Nadere informatie

Eindrapport TOETSING NATUURONTWIKKELING TEN NOORDEN VAN DE N201 AAN HET PROVINCIAAL NATUURBELEID

Eindrapport TOETSING NATUURONTWIKKELING TEN NOORDEN VAN DE N201 AAN HET PROVINCIAAL NATUURBELEID Eindrapport TOETSING NATUURONTWIKKELING TEN NOORDEN VAN DE N201 AAN HET PROVINCIAAL NATUURBELEID Eindrapport TOETSING NATUURONTWIKKELING TEN NOORDEN VAN DE N201 AAN HET PROVINCIAAL NATUURBELEID rapport

Nadere informatie

ACTUALISATIE STRUCTUURVISIE BLADEL

ACTUALISATIE STRUCTUURVISIE BLADEL ACTUALISATIE STRUCTUURVISIE BLADEL Gemeente Bladel Memo wijzigingen in Ruimtelijk Casco ten opzichte van DRS en Dorpenplan Medio 2004 heeft de gemeenteraad van Bladel de StructuurvisiePlus, bestaande uit

Nadere informatie

BIJLAGE 4 Voortoets fietspaden, aanvulling op Natuurtoets, september 2009

BIJLAGE 4 Voortoets fietspaden, aanvulling op Natuurtoets, september 2009 BIJLAGE 4 Voortoets fietspaden, aanvulling op Natuurtoets, september 2009 Gemeente Stn..j i Gemeente Ermelo De heer E. Huizing Postbus 500 3850 AM ERMELO Subject Doe nr 1 1 SEP 2009 ^ o3 iss Ruimte & Mobiliteit

Nadere informatie

SPELREGELS EHS. Een gezamenlijke uitwerking van rijk en provincies. Ministeries van LNV en VROM en de provincies

SPELREGELS EHS. Een gezamenlijke uitwerking van rijk en provincies. Ministeries van LNV en VROM en de provincies SPELREGELS EHS Spelregels voor ruimtelijke ontwikkelingen in de EHS Een gezamenlijke uitwerking van rijk en provincies Ministeries van LNV en VROM en de provincies 2 De Ecologische Hoofdstructuur, ook

Nadere informatie

Quick scan ecologie Jan Vermeerstraat te Rucphen

Quick scan ecologie Jan Vermeerstraat te Rucphen Quick scan ecologie Jan Vermeerstraat te Rucphen Quick scan ecologie Jan Vermeerstraat te Rucphen Auteur Opdrachtgever Projectnummer Ingen T. Ursinus Scanopy 12.144 concept november 2012 foto omslag Els

Nadere informatie

Quickscan natuuronderzoek en aanvullende rapportage verbouwing monumentaalpand Lammerinkweg 102 Enschede

Quickscan natuuronderzoek en aanvullende rapportage verbouwing monumentaalpand Lammerinkweg 102 Enschede Quickscan natuuronderzoek en aanvullende rapportage verbouwing monumentaalpand Lammerinkweg 102 Enschede Een inventarisatie van beschermde flora en fauna Enschede 2 December 2010 Rapportnummer 0123 Projectnummer

Nadere informatie

Het Soortenbeleid en de Nationale Landschappen

Het Soortenbeleid en de Nationale Landschappen Advies aan de Raad voor het Landelijk Gebied; 2 september 2004 Het Soortenbeleid en de Nationale Landschappen Edgar A. van der Grift, Wim Nieuwenhuizen & Rob Schröder Alterra, Postbus 47, NL-6700 AA Wageningen,

Nadere informatie

Bezuinigingen openbaar groen Branche vereniging VHG Uitvoering augustus 2013 VELDWERK OPTIMAAL

Bezuinigingen openbaar groen Branche vereniging VHG Uitvoering augustus 2013 VELDWERK OPTIMAAL Bezuinigingen openbaar groen Branche vereniging VHG Uitvoering augustus 2013 VELDWERK OPTIMAAL Veldwerk Optimaal B.V. 's-hertogenbosch, september 2013 INHOUDSOPGAVE Pagina 1. ONDERZOEKSVERANTWOORDING 2

Nadere informatie

Eindexamen aaardrijkskunde havo 2008-II

Eindexamen aaardrijkskunde havo 2008-II Natuur en milieu Opgave 5 De milieugebruiksruimte zoet water Gebruik de bronnen 8 en 9 van het bronnenboekje. De werkelijk beschikbare hoeveelheid neerslag die een Aziaat kan gebruiken om te voorzien in

Nadere informatie

AANKONDIGING VAN EEN GEGUNDE OPDRACHT NUTSSECTOREN

AANKONDIGING VAN EEN GEGUNDE OPDRACHT NUTSSECTOREN AANKONDIGING VAN EEN GEGUNDE OPDRACHT NUTSSECTOREN I: AANBESTEDENDE DIENST Werken I.1) NAAM, ADRESSEN EN CONTACTPUNT(EN) Officiële benaming: ProRail B.V. Nationale identificatie: 381962604 Postadres: Moreelsepark

Nadere informatie

Toetsing en begrenzing Ecologische HoofdStructuur binnen het plangebied Zeven Geitjes en omgeving te Tilburg

Toetsing en begrenzing Ecologische HoofdStructuur binnen het plangebied Zeven Geitjes en omgeving te Tilburg Toetsing en begrenzing Ecologische HoofdStructuur binnen het plangebied Zeven Geitjes en omgeving te Tilburg Opdrachtgever: gemeente Tilburg Oktober 2011 Antonie van Diemenstraat 20 5018 CW Tilburg 013-5802237

Nadere informatie

Groene glazenmaker in de provincie Groningen

Groene glazenmaker in de provincie Groningen Groene glazenmaker in de provincie Groningen Groene glazenmaker in de provincie Groningen Groene glazenmaker in de provincie Groningen Tekst: Albert Vliegenthart Met medewerking van: Herman de Heer, Henk

Nadere informatie

Staatsbosbeheer & Windenergie

Staatsbosbeheer & Windenergie Staatsbosbeheer & Windenergie Staatsbosbeheer staat voor het beschermen, beleven en benutten van natuur in Nederland. Die natuur geeft energie. Wij leveren immers al jarenlang bijdragen in de behoefte

Nadere informatie

De ecologische Hoofdstructuur van Overijssel

De ecologische Hoofdstructuur van Overijssel De ecologische Hoofdstructuur van Overijssel Alternatieve titel: B4.ehs_polygon (b4/b46) Unieke Identifier: b1c1c6ba-d129-4581-a3ae-45190aa74963 Datum voltooiing: 2009-10-02 Datum laatste wijziging: 2011-04-08

Nadere informatie

NOTITIE REGIONALE SPEERPUNTEN GROENE HART AGENDA NIEUWKOOP

NOTITIE REGIONALE SPEERPUNTEN GROENE HART AGENDA NIEUWKOOP NOTITIE REGIONALE SPEERPUNTEN GROENE HART AGENDA NIEUWKOOP A. Inleiding en doelstelling In de regiocommissie van 24 oktober jl. is toegezegd dat het college de raad een voorstel doet ten aanzien van de

Nadere informatie

Dassen onderweg. Jaap Mulder & Nico Jonker. Provincie Noord-Holland Rijkswaterstaat Prorail - Grontmij Bureau Mulder-natuurlijk

Dassen onderweg. Jaap Mulder & Nico Jonker. Provincie Noord-Holland Rijkswaterstaat Prorail - Grontmij Bureau Mulder-natuurlijk Dassen onderweg Jaap Mulder & Nico Jonker NRC: Dure dierenbruggen De wildviaducten verspreiden zich als een olievlek over Nederland. Maar of herten, vlinders en hagedissen er iets mee opschieten wordt

Nadere informatie

Quick scan ecologie Grote Sloot 310 te Schagerbrug

Quick scan ecologie Grote Sloot 310 te Schagerbrug Quick scan ecologie Grote Sloot 310 te Schagerbrug Quick scan ecologie Grote Sloot 310 te Schagerbrug Auteur Opdrachtgever Projectnummer Ingen foto omslag T. Ursinus 12.011 maart 2012 Gedeelte van het

Nadere informatie

BREEAM-NL 2013 GEBIED. Beoordelingsrichtlijn Gebiedsontwikkeling

BREEAM-NL 2013 GEBIED. Beoordelingsrichtlijn Gebiedsontwikkeling BREEAM-NL 2013 GEBIED Beoordelingsrichtlijn Gebiedsontwikkeling 2013 Inhoudsopgave Ruimtelijke Ontwikkeling... 3 Pagina 10 van 10 Ruimtelijke Ontwikkeling Pagina 3 van 10 1.1 RO 6 Abiotische structuren

Nadere informatie

QUICK SCAN FLORA- EN FAUNAWET VOOR HET PERCEEL KAATSWEG 3 RODERESCH

QUICK SCAN FLORA- EN FAUNAWET VOOR HET PERCEEL KAATSWEG 3 RODERESCH Eindrapport QUICK SCAN FLORA- EN FAUNAWET VOOR HET PERCEEL KAATSWEG 3 RODERESCH September 2015 Quick scan Flora- en faunawet Kaatsweg 3 Roderesch Pagina 1 INHOUDSOPGAVE 1 Inleiding 1.1 Inleiding 1.2 Het

Nadere informatie

Almere 2.0. studieopdracht 3e jaar T&L (in teamverband)

Almere 2.0. studieopdracht 3e jaar T&L (in teamverband) Almere 2.0 studieopdracht 3e jaar T&L (in teamverband) Voor de derdejaarsopdracht Ecologie van de opleiding TenL stond de woningopgave van Almere centraal. Almere is in korte tijd uitgegroeid tot een stad

Nadere informatie

Opvallend in deze figuur is het grote aantal bedrijven met een vergunning voor exact 340 stuks melkvee (200 melkkoeien en 140 stuks jongvee).

Opvallend in deze figuur is het grote aantal bedrijven met een vergunning voor exact 340 stuks melkvee (200 melkkoeien en 140 stuks jongvee). Ontwikkeling melkveebedrijven in Utrecht, Gelderland en Brabant Analyse van mogelijke groei van melkveebedrijven op basis van gegevens van CBS en provincies Het CBS inventariseert jaarlijks de feitelijk

Nadere informatie

windenergie beter te vertegenwoordigen in de structuurvisie dan nu het geval is.

windenergie beter te vertegenwoordigen in de structuurvisie dan nu het geval is. ... Datum: Pagina: 1 van 15 INHOUDSOPGAVE...... 1 Inleiding 3 2 Uitgangspunten 4 2.1 Afstand tot woningen 4 2.2 Ontwerp Ruimtelijk Plan van de Structuurvisie Hoeksche Waard 4 2.3 Nota

Nadere informatie

Quickscan natuur Besto terrein Zwartsluis

Quickscan natuur Besto terrein Zwartsluis Quickscan natuur Besto terrein Zwartsluis 3 april 2014 Zoon ecologie Colofon Titel Quickscan natuur Besto terrein Zwartsluis Opdrachtgever mro Uitvoerder ZOON ECOLOGIE Auteur C.P.M. Zoon Datum 3 april

Nadere informatie

Invoerportaal Agrarisch Natuur- en Landschapsbeheer

Invoerportaal Agrarisch Natuur- en Landschapsbeheer Invoerportaal Agrarisch Natuur- en Landschapsbeheer Handleiding Thijs Schippers Versie 1.0 (juni 2016) Colofon Datum: Juni 2016 Titel: Handleiding invoermodule Subtitel: Meetnet Agrarisch Natuur- en Landschapsbeheer

Nadere informatie

PLEIDOOI VOOR DE AANLEG VAN EEN VERGETEN FAUNAPASSAGE. bij A28 en Noord-Willemskanaal

PLEIDOOI VOOR DE AANLEG VAN EEN VERGETEN FAUNAPASSAGE. bij A28 en Noord-Willemskanaal PLEIDOOI VOOR DE AANLEG VAN EEN VERGETEN FAUNAPASSAGE bij A28 en Noord-Willemskanaal ter hoogte van Glimmen / De Punt NATUURPLATFORM DRENTSCHE AA EEN RAPPORT UIT 2004, OPGEVIST UIT HET ARCHIEF Haalbaarheidsstudie

Nadere informatie

Quick scan ecologie. Louis Bouwmeesterstraat 80 te Amsterdam

Quick scan ecologie. Louis Bouwmeesterstraat 80 te Amsterdam Quick scan ecologie Louis Bouwmeesterstraat 80 te Amsterdam Samenvatting Inhoud H 01 Aanleiding Voor de locatie aan de Louis Bouwmeesterstraat 80 te Amsterdam, worden ruimtelijke plannen voorbereid. De

Nadere informatie

Ervaringen met verkeersslachtoffertellingen G.F.J. Smit, A.J.M. Meijer Bureau Waardenburg bv

Ervaringen met verkeersslachtoffertellingen G.F.J. Smit, A.J.M. Meijer Bureau Waardenburg bv Ervaringen met verkeersslachtoffertellingen G.F.J. Smit, A.J.M. Meijer Bureau Waardenburg bv Inleiding Jaarlijks worden vele dieren in ons land slachtoffer van het verkeer. Het aantal slachtoffers onder

Nadere informatie

Ontwikkelingen op de agrarische grondmarkt tot 1 januari 2005.

Ontwikkelingen op de agrarische grondmarkt tot 1 januari 2005. Ontwikkelingen op de agrarische grondmarkt tot 1 januari 2005. In deze notitie wordt een beeld geschetst van de ontwikkelingen op de agrarische grondmarkt over de jaren 2003 en 2004. De notitie is als

Nadere informatie

Ecologisch werkprotocol Corio Glana Highlight 9

Ecologisch werkprotocol Corio Glana Highlight 9 Ecologisch werkprotocol Corio Glana Highlight 9 Bijlagen: Quicscan flora en fauna Highlights Corio Glana Notitie inspectie Corio Glana Highlight 9-23 oktober 2013 Bureau Meervelt, Ecologisch onderzoek

Nadere informatie

Toelichting begrenzing EHS, kiekendieffoerageergebied en bosgebied

Toelichting begrenzing EHS, kiekendieffoerageergebied en bosgebied Toelichting begrenzing EHS, kiekendieffoerageergebied en bosgebied Met het vaststellen van het inpassingsplan wordt binnen OostvaardersWold ruimte gecreëerd voor natuur-, water- en recreatieopgaven. Binnen

Nadere informatie

Uitvoering herstelmaatregelen voor kommavlinder en bruine eikenpage in Overijssel [Voer de ondertitel in]

Uitvoering herstelmaatregelen voor kommavlinder en bruine eikenpage in Overijssel [Voer de ondertitel in] Uitvoering herstelmaatregelen voor kommavlinder en bruine eikenpage in Overijssel [Voer de ondertitel in] Uitvoering herstelmaatregelen voor kommavlinder en bruine eikenpage in Overijssel Uitvoering herstelmaatregelen

Nadere informatie

Provincie Utrecht. partiële Provinciale Ruimtelijke Structuurvisie. Vogelenzang ONTWERP

Provincie Utrecht. partiële Provinciale Ruimtelijke Structuurvisie. Vogelenzang ONTWERP Provincie Utrecht partiële Provinciale Ruimtelijke Structuurvisie Vogelenzang ONTWERP Vastgesteld door Gedeputeerde Staten van Utrecht op 13 juli 2010 Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Provinciaal belang 3.

Nadere informatie

GRONDPRIJSMONITOR 2006

GRONDPRIJSMONITOR 2006 GRONDPRIJSMONITOR 2006 RECENTE ONTWIKKELINGEN IN DE AGRARISCHE GRONDMARKT Dienst Landelijk Gebied november 2007 1 Inhoud 1. Inleiding op de Grondprijsmonitor 2. Achtergrond van de gegevens 3. Agrarische

Nadere informatie

Tracé-alternatieven ten behoeve van het milieueffectonderzoek. Zuid West. Definitief

Tracé-alternatieven ten behoeve van het milieueffectonderzoek. Zuid West. Definitief Zuid West Definitief Tracé-alternatieven ten behoeve van het milieueffectonderzoek De minister van Economische Zaken en VROM werken samen met Tennet TSO B.V. aan de Zuid-West 80 kv-verbinding. Definitief

Nadere informatie

Programma van Eisen - Beheerplannen

Programma van Eisen - Beheerplannen Programma van Eisen - Beheerplannen Eisen voor de inhoud Inventarisatie 1. Het beheerplan geeft allereerst een beschrijving van de natuurwaarden in het Natura 2000-gebied (de actuele situatie en trends,

Nadere informatie

Koninklijke Hoogheid, meneer Van Vollenhoven, dames en heren, We hebben vandaag samen iets te vieren. Goed dat u er allemaal bent.

Koninklijke Hoogheid, meneer Van Vollenhoven, dames en heren, We hebben vandaag samen iets te vieren. Goed dat u er allemaal bent. Speech van de minister van Infrastructuur en Milieu, Melanie Schultz van Haegen, opening ecoduct Hoog Buurlo over de A1, Kroondomein Het Loo, maandag 5 september 2011 Koninklijke Hoogheid, meneer Van Vollenhoven,

Nadere informatie

Activiteitenplan Patrimonium, Wageningen

Activiteitenplan Patrimonium, Wageningen Activiteitenplan Patrimonium, Wageningen In het kader van de Flora- en faunawet In opdracht van: De Woningstichting Activiteitenplan Patrimonium, Wageningen RA13343-01 2 Colofon Tekst, foto's en samenstelling

Nadere informatie

DETAILKAARTEN ECOLOGIE, KABELTRACÉS NETUITBREIDING KOP VAN NOORD-HOLLAND

DETAILKAARTEN ECOLOGIE, KABELTRACÉS NETUITBREIDING KOP VAN NOORD-HOLLAND DETAILKAARTEN ECOLOGIE, KABELTRACÉS NETUITBREIDING KOP VAN NOORD-HOLLAND TENNET 13 februari 2015 078251664:B - Definitief C05058.000083.0100 Inhoud 1 Inleiding... 2 1.1 Inleiding... 2 1.2 Begrippen...

Nadere informatie

Huidige situatie Het plangebied bestaat uit bebouwing, verharding, opgaande beplanting en watergangen.

Huidige situatie Het plangebied bestaat uit bebouwing, verharding, opgaande beplanting en watergangen. Ecologie In dit bureauonderzoek is de bestaande situatie vanuit ecologisch oogpunt beschreven en is vermeld welke ontwikkelingen mogelijk worden gemaakt. Vervolgens is aangegeven waaraan deze ontwikkelingen

Nadere informatie

Bijlage 6: Oplegnotitie bij bijlage 5 Gevolgen voor beschermde en bedreigde natuurwaarden inrichting Skûlenboarch, Buro Bakker, 2011

Bijlage 6: Oplegnotitie bij bijlage 5 Gevolgen voor beschermde en bedreigde natuurwaarden inrichting Skûlenboarch, Buro Bakker, 2011 Bijlage 6: Oplegnotitie bij bijlage 5 Gevolgen voor beschermde en bedreigde natuurwaarden inrichting Skûlenboarch, Buro Bakker, 2011 Gevolgen voor beschermde en bedreigde natuurwaarden inrichting Skûlenboarch

Nadere informatie

Ruimtelijke ordening. Ruimtelijke Ordening

Ruimtelijke ordening. Ruimtelijke Ordening Ruimtelijke ordening Ruimtelijke Ordening Ruimtelijke ordening (RO) in Nederland Vanuit de geschiedenis is RO al belangrijk in Nederland, denk bijvoorbeeld aan landinrichting en optimaliseren van de waterhuishouding.

Nadere informatie

AFO 142 Titel Aanwinsten Geschiedenis

AFO 142 Titel Aanwinsten Geschiedenis AFO 142 Titel Aanwinsten Geschiedenis 142.1 Inleiding Titel Aanwinsten Geschiedenis wordt gebruikt om toevoegingen en verwijderingen van bepaalde locaties door te geven aan een centrale catalogus instantie.

Nadere informatie

Windkaart van Nederland op 100 m hoogte

Windkaart van Nederland op 100 m hoogte Windkaart van Nederland op 100 m hoogte Duurzame Energie in Nederland DE WEGWIJZER VOOR UW KEUZE Colofon De Windkaart van Nederland op 100 m hoogte is door KEMA Nederland B.V. ontwikkeld, in opdracht van

Nadere informatie

Project Mainportontwikkeling Rotterdam Procedurewijzer

Project Mainportontwikkeling Rotterdam Procedurewijzer Project Mainportontwikkeling Rotterdam Procedurewijzer meer ruimte voor haven verbetering kwaliteit leefomgeving 2 Projecten voor haven en leefomgeving procedures voor de uitvoering Het Project Mainportontwikkeling

Nadere informatie

Begrenzingenplan Ganzenfoerageergebieden Noord-Holland

Begrenzingenplan Ganzenfoerageergebieden Noord-Holland Begrenzingenplan Ganzenfoerageergebieden Noord-Holland (Begrenzingen Programma Beheer) 6.080 ha begrensd waarvan: - 2.121 ha in de Zeevang - 2.497 ha in Waterland-oost - 1.462 ha in de Vechtstreek Gedeputeerde

Nadere informatie

Bekendheid Overijsselse regio s

Bekendheid Overijsselse regio s Rapport Bekendheid Overijsselse regio s Resultaten 0-meting december 2008 Rapportage: januari 2009 Bestemd voor: Jolanda Vrolijk, Provincie Overijssel nbtc nipo research postadres Postbus 458 2260 MG Leidschendam

Nadere informatie

Daarnaast zijn er subsidies voor het versterken van de landschapskwaliteit binnen de Ecologische Hoofdstructuur (EHS) en de Nationale Landschappen.

Daarnaast zijn er subsidies voor het versterken van de landschapskwaliteit binnen de Ecologische Hoofdstructuur (EHS) en de Nationale Landschappen. Informatie subsidies particulier natuurbeheer Natuurbeheer wordt in Nederland uitgevoerd door terreinbeherende organisaties en particulieren. De overheid wil het beheer van natuur door particulieren, bijvoorbeeld

Nadere informatie

Beheerplan bijzondere natuurwaarden Broekvelden, Vettenbroek & Polder Stein Samenvatting

Beheerplan bijzondere natuurwaarden Broekvelden, Vettenbroek & Polder Stein Samenvatting Beheerplan bijzondere natuurwaarden Broekvelden, Vettenbroek & Polder Stein Samenvatting Samenvatting van het beheerplan 2012-2017 een bijdrage aan het Europese programma Natura 2000 Het beheerplan is

Nadere informatie

Locatieonderzoek WISH Outdoor. Gemeente Laarbeek Definitief

Locatieonderzoek WISH Outdoor. Gemeente Laarbeek Definitief Locatieonderzoek WISH Outdoor Gemeente Laarbeek Definitief Locatieonderzoek WISH Outdoor Gemeente Laarbeek Definitief Rapportnummer: 211x06798.077721_1 Datum: 20 december 2013 Contactpersoon opdrachtgever:

Nadere informatie

Gebiedswijzer Wierdense Veld

Gebiedswijzer Wierdense Veld Programmatische Aanpak Stikstof Gebiedswijzer Wierdense Veld Nederland heeft ruim 160 natuurgebieden aangewezen als Natura 2000-gebied. Samen met de andere landen van de Europese Unie werkt Nederland zo

Nadere informatie

5.1 De kaart van Nederland

5.1 De kaart van Nederland LB 0-5. De kaart van Nederland Wat betekent dit bord, denk je? Welke zin hoort bij welk woord? Trek lijnen. Een schaalstok...... geeft de vier windrichtingen op de kaart aan. Een legenda...... geeft aan

Nadere informatie

Quickscan. Een. Projectnummer 018. Opdrachtgever. Opdrachtnemer. Scholtenhagenweg 10

Quickscan. Een. Projectnummer 018. Opdrachtgever. Opdrachtnemer. Scholtenhagenweg 10 Quickscan natuuronderzoek ivm bestemmingsplan en ontwikkelingen Bellersweg 13 Hengelo Een inventarisatie van beschermde flora en fauna Haaksbergen 9 juli 2013 Rapportnummer 0128 Projectnummer 018 Opdrachtgever

Nadere informatie

Regionale bedrijvendynamiek

Regionale bedrijvendynamiek M201224 Regionale bedrijvendynamiek Oprichtingen en opheffingen van bedrijven in de Nederlandse regio s in de periode 1988-2010 A. Bruins J.A.C. Vollebregt Zoetermeer, juli 2012 Regionale bedrijvendynamiek

Nadere informatie

Quick scan Ecologie Tunnel Leijenseweg Gemeente De Bilt

Quick scan Ecologie Tunnel Leijenseweg Gemeente De Bilt Quick scan Ecologie Tunnel Leijenseweg Gemeente De Bilt CONCEPT Omgevingsdienst Regio Utrecht juli 2012 kenmerk/ opgesteld door beoordeeld door Ronald Jansen Dagmar Storm INHOUDSOPGAVE 1. Inleiding...

Nadere informatie

Quickscan FF-wet voor ontwikkelingen aan Wedderstraat 18 te Vlagtwedde.

Quickscan FF-wet voor ontwikkelingen aan Wedderstraat 18 te Vlagtwedde. Quickscan FF-wet voor ontwikkelingen aan Wedderstraat 18 te Vlagtwedde. Quickscan FF-wet voor ontwikkelingen aan Wedderstraat 18 te Vlagtwedde. Status Definitief Datum 7 april 2015 Handtekening Matthijs

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Onderzoek Marktaandelen Hulp bij het Huishouden pagina 1 van 12

Inhoudsopgave. Onderzoek Marktaandelen Hulp bij het Huishouden pagina 1 van 12 Rapportage Onderzoek marktaandelen Hulp bij het Huishouden Inhoudsopgave Inleiding Onderzoeksopzet. Verantwoording. Definities Tabellen en Cirkeldiagrammen. Uitleg tabellen in de bijlagen. Cirkeldiagram

Nadere informatie

Bekendheid Overijsselse regio s

Bekendheid Overijsselse regio s Rapport Bekendheid Overijsselse regio s Resultaten 1-meting december Rapportage: januari 2010 Bestemd voor: Jolanda Vrolijk, Provincie Overijssel nbtc nipo research postadres Postbus 458 2260 MG Leidschendam

Nadere informatie