Fiche Houtsoorten / Vuren Belgian WOODFORUM

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Fiche Houtsoorten / Vuren Belgian WOODFORUM"

Transcriptie

1 Fiche Houtsoorten / Vuren Belgian WOODFORUM Wetenschappelijke naam Picea abies of excelsa Familie Pinaceae Herkomst Noord- en Midden-Europa, Noord-Azië Houtbeschrijving Spinthout: niet te onderscheiden Kernhout: witachtig glanzend witgeel tot geelachtig bruin 1 vzw HOUT Toepassingen BUITEN Mits verduurzaming: chalets, tuinmeubilair, masten, palen BINNEN Draagstructuren, schrijnwerk, spanten, industriële vloeren, sauna s, deuren, trappen, meubilair, plankenvloeren, muziekinstrumenten, multiplex, paletten, kisten Och-Tchn Bergenco Nerf Fijn tot middelmatig Draad Meestal recht Volumieke massa Van 380 tot 540 kg/m3 Gemiddeld: 450 kg/m3 Duurzaamheid Weinig duurzaam (klasse IV) (kernhout) Niet duurzaam (klasse V) (spinthout) Stabiliteit in gebruik Buiten: gering tot middelmatig Binnen: middelmatig Bijzonderheden Snelgroeiend hout heeft een minder fijne nerf

2 Vuren Picea abies of excelsa Over vuren moet alles zo ongeveer gezegd geweest zijn. Het is reeds zo lang een veel voorkomende soort in West-Europa -waarbij "soort" zowel slaat op het vurenhout als op de boom die het voortbrengt, nl. de fijnspar - dat men zou kunnen stellen dat ze voldoende gekend is. Het is de "houtsoort van bij ons" bij uitstek, die zo volledig in onze leefsfeer opgenomen is dat we hem veelal geen blik meer gunnen, tenzij misschien verwijtend. Maar is het niet juist als oudgediende dat vuren onze aandacht verdient? Fiche houtsoorten Belgian WOODFORUM 2 De technieken van de bosbouwproductie evolueren; de verwerking en de toepassingen van hout veranderen nog sneller, zonder te spreken van de houthandel. Bij al die omwentelingen blijft vuren als een baken overeind staan. Het is dan ook niet meer dan noodzakelijk en rechtvaardig om zijn kwaliteiten nog eens in de kijker te zetten, zij het maar om bewezen diensten. Taxonomie De gewone fijnspar is een naaktzadige die behoort tot de familie van de Pinaceae. Zijn botanische naam is Picea abies of Picea excelsa. In het dagelijkse taalgebruik wordt hij vaak ten onrechte dennen genoemd, een dubbelzinnigheid die de systematici gek genoeg versterken door deze soort abies te noemen, dit is de naam van het geslacht waartoe dennen behoort. Zo wordt in de Jurastreek de fijnspar nog "vals dennen" ("faux sapin") genoemd en in de Vogezen "gentil sapin". De klassieke kerstboom of dennenboom is trouwens ook een fijnspar. De verwarring wordt in de hand gewerkt door de houthandel, die gezaagd vurenhout afkomstig van de fijnspar uit Scandinavië (voornamelijk uit Zweden en Finland) of Rusland verhandelt onder de benaming "Witte Noordse Den 1 " in tegenstelling tot de "Rode Noordse Den", een nog minder gunstige naam voor het gezaagd grenenhout, afkomstig van de pijn of grove den (botanisch Pinus sylvestris) die, ook al is zijn kernhout donkerder gekleurd, niet rood is. Houtbeschrijving Het hout dat door de fijnspar wordt voortgebracht wordt vuren genoemd. Het vurenhout is zeer licht van kleur, witachtig tot crèmekleurig. Het is glanzend, soms zelfs parelmoerachtig bij fijnspar uit bergstreken. Het kernhout is niet duidelijk onderscheidbaar. De groeiringen zijn goed zichtbaar; ze zijn vaak rond en hebben een homogene breedte. Smalle donkerder rood gekleurde banen wijzen soms op de aanwezigheid van drukhout. Zoals bij alle naaldhoutsoorten is de nerf afhankelijk van de groeisnelheid; ze is fijn bij hout afkomstig uit het Noorden of uit bergstreken en grover bij snelgegroeid hout uit de vlakten. Er is een kleurverschil tussen het vroeghout en het laathout. De draad is zeer recht. In de langsrichting vertoont het hout fijne, weinig opvallende harsgangen, die toch met het blote oog zichtbaar zijn. Zo kan men vuren onderscheiden van dennen, dat geen harsgangen heeft. Op kwartiers vlak geven de houtstralen, die zoals bij de meeste naaldhoutsoorten zeer klein zijn, een lichte, nauwelijks zichtbare tekening. Fysische en mechanische eigenschappen 1. Fysische eigenschappen Versele Volumieke massa De volumieke massa van vuren is vrij gering. Ze schommelt tussen 380 en 540 kg/m3, met een gemiddelde van 450 kg/m3 bij 15% vochtgehalte. De volumieke massa van Belgisch vuren is echter wat lager en bedraagt ongeveer 420 kg/m3. Dit verschil is niet onbetekenend, in die mate dat ze blijk geeft van de invloed van de groeiomstandigheden op de dichtheid van het hout, een invloed die hierna verder besproken wordt. Relative groeisnelheid - volumieke massa Houtverwerkers en -gebruikers gaan er gewoonlijk -in zekere mate terecht-van uit, dat bij naaldhout de dichtheid van het geleverde hout hoger is naarmate de groeisnelheid lager is. Rekening houdend met de strengheid van het klimaat, de kortere duur van de vegetatieperiode, de bodemsamenstelling, enz. groeien fijnsparren in de noordelijke (boven de 57ste breedtegraad) en bergstreken veel langzamer dan de fijnsparren afkomstig uit vlakkere streken, zoals België. Bij de eerste ligt de gemiddelde jaarlijkse aangroei - gemeten aan de hand van de dikte van hun jaarringen - zelden hoger dan twee millimeter, gewoonlijk zelfs minder dan één millimeter. Bij de tweede echter bedraagt deze vaak vier millimeter (in België gemiddeld ongeveer 3,5 mm). Volstaat dit verschil echter om het vurenhout uit de vlakke

3 Fiche houtsoorten Belgian WOODFORUM 3 gebieden te veroordelen ten gunste van dat uit de bergstreken of uit het Noorden? Met andere woorden, is het gerechtvaardigd dat om andere dan esthetische redenen de voorkeur gegeven wordt aan ingevoerd vuren boven inlands vuren? Men neemt aan dat een toename van de groeisnelheid bij naaldhout de dichtheid van het hout zou doen dalen door de invloed uitgeoefend op de houttextuur, en dus op het aandeel van het laathout binnen elke groeiring. Zo gaat men er dus van uit dat wanneer de "breedte" (de radiale straal, van het centrum naar de omtrek) van een groeiring toeneemt, het eerste deel van de groeiring toeneemt, terwijl de hoeveelheid laathout niet of nauwelijks verandert. De gangbare mening is dat vroeghout samengesteld is uit brede cellen met dunne wanden, licht hout dus, in tegenstelling tot laathout, waarvan de dikwandige cellen radiaal ineengedrukt worden. De vermeende toename van het aandeel van vroeghout bij snelgegroeid vurenhout wordt dus vanzelfsprekend in verband gebracht met een vermindering van de dichtheid van het hout en andere eigenschappen die hiermee gepaard gaan. Het is precies dit "vanzelfsprekende verband" dat genuanceerd dient te worden. Wanneer een jaarlijkse aangroei van ongeveer 2 mm op de straal gemeten ongeveer verdubbelt, gaat dit uiteraard gepaard met een zekere afname van de houtdichtheid. Belangrijk is echter de grootte-orde hiervan juist in te schatten. Bij een dergelijke verdubbeling van de groeisnelheid vermindert de dichtheid van het hout slechts met hoogstens 5 tot 10%. Hierbij komt dat wanneer de groei zeer langzaam is - wanneer de breedte van de groeringen kleiner is dan 2 mm - het omgekeerde zich voordoet en de houtdichtheid een lichte daling zal kennen. Trouwens, de dichtheid mag dan nog redelijkerwijze beschouwd worden als een goede indicator voor een aantal mechanische houteigenschappen, dit betekent daarom nog niet dat deze eigenschappen recht evenredig met de dichtheid evolueren. Zo wordt gesteld dat wijzigingen van elasticiteitsmodulus en breuk slechts voor 30 tot 50% te wijten zouden zijn aan wijzigingen van de houtdichtheid. Ten slotte zijn de mechanische eigenschappen van vuren zo goed, dat het niet nodig is om het op een andere manier te gebruiken indien het bredere groeiringen heeft. Bovendien is de relatie tussen de groeisnelheid en de houtdichtheid niet lineair. In werkelijkheid heeft de groeitoename minder invloed op de dichtheid naarmate ze groter wordt. Hetgeen natuurlijk niet betekent dat bosbouwers en houtverwerkers alle omzichtigheid moeten laten varen. Hout afkomstig uit het hart van een boom waarvan de groeiringen gemiddeld meer dan 7 mm breed zijn kan ongetwijfeld een risico vertonen. Krimp en vervormingen zijn gering (behalve indien drukhout aanwezig is), zodat men kan stellen dat vuren vrij stabiel is. Het is een niet duurzame houtsoort, die gevoelig is voor blauwschimmel, vervuring, houtrot en aantasting door insecten, in het bijzonder de huisboktor. Het dient dan ook behandeld te worden vooraleer het toegepast wordt voor constructiehout. 2. Mechanische eigenschappen Zoals hierboven vermeld verschillen de mechanische eigenschappen van hout in functie van de groeiomstandigheden, maar blijven ze bijzonder goed, rekening houdend met de lage volumieke massa van hout. Door zijn buitengewoon hoge verhouding sterkte/gewicht is vuren van nature geschikt voor structuren en zelfs voor vliegtuigbouw 2. Het is een zeer elastische maar ook zeer splijtbare houtsoort. Zeer langzaam gegroeid vuren levert uitstekend resonantiehout voor instrumentenbouw (klankbodems voor violen, gitaren, piano s of harpen) Sortering van zaaghout Voor gezaagd naaldhout dient men twee grote groepen van sorteringsmethodes te onderscheiden: de sortering naar uitzicht enerzijds en de visuele sortering voor constructiehout anderzijds. In beide gevallen worden de zichtbare houtkenmerken geïdentificeerd en gemeten, met als doel de betere kwaliteiten te valoriseren door homogene partijen samen te stellen. De principes waarop deze methodes steunen zijn echter zeer arch. Gezelius verschillend. De sortering naar uitzicht is zuiver beschrijvend en vermeldt helemaal niets over de mogelijke toepassing van het zaaghout. Zij stelt enkel een objectieve beoordelingsbasis voor van het esthetisch uitzicht van het hout om het commercieel gebruik ervan te vergemakkelijken. De visuele sortering voor constructiehout daarentegen geeft, zoals zijn naam het zegt, nuttige informatie voor de keuze van dragende elementen door een verband te leggen tussen hun zichtbare kenmerken (in het bijzonder de kwasten) en hun mechanische eigenschappen. 1. Sortering naar uitzicht De sortering naar uitzicht is enkel van toepassing voor het ingevoerd gezaagd hout. Het is veelal afkomstig uit Zweden, Finland en, in mindere mate, uit Rusland. De rest komt vooral uit de Baltische landen, Polen en Tsjechië. Gezien het productievermogen van Zweden en Finland, de kwaliteit van hun productie en vooral de marktaandelen die ze bezitten, zijn het logischerwijze de sorteringsregels voor gezaagd naaldhout die in deze landen toegepast worden die in België lange tijd - en nu nog steeds - als referentie dienen. Deze regels zijn opgenomen in een document getiteld "Noords hout: Sorteringsregels voor gezaagd grenen en vuren", een document dat, omwille van de kleur van zijn kaft, ook wel "het groene boekje" genoemd wordt. Het Scandinavisch groene boekje Het groene boekje onderscheidt zes kwaliteitsklassen, die vertrekkend van de beste, aangeduid worden met de Romeinse cijfers I, II, III, IV, V en VI. Het hout van de eerste klassen, meer bepaald van I tot IV, moet bijna kwastvrij zijn of tenminste: het aantal toegestane kwasten is zo laag dat het bijna niet voorkomt in vurenhout uit onze bossen, zodat de sortering enkel betrekking heeft op ingevoerd hout. Zweden en Finland exporteren voornamelijk drie kwaliteiten, met name ongesorteerd, vijfde en saw falling,: het ongesorteerde hout groepeert de klassen I, II, III en IV. de vijfde bestaat uit zaaghout van klasse V en uit een variabel aandeel ongesorteerd hout. de kwaliteit saw falling bestaat uit: - een variabel aandeel (vaak gering)

4 Fiche houtsoorten Belgian WOODFORUM 4 De Belgische visuele sorteringsmethode voor constructiehout is in detail beschreven in STS 04. Het Interfederaal Houtvoorlichtings-centrum heeft er een technische fiche aan gewijd. Ter herinnering: deze methode legt, zonder onderscheid tussen de houtsoorten, een verongesorteerd hout, - zaaghout van klasse V, - zaaghout van klasse VI, beperkt tot max. 20% van het geheel. Koper en producent bepalen gewoonlijk in overleg welk aandeel van elke klasse mag voorkomen in de partijen, bijvoorbeeld het aandeel klasse VI in de kwaliteit saw falling. Onafhankelijk van de eisen van de koper, is dit aandeel ook afhankelijk van de werkwijze van de producent, de productieplaats, enz. De Antwerpse sortering Wat het ongesorteerd hout betreft dient vermeld, dat de handelsgewoonten verschillend zijn voor vuren en grenen. In de praktijk bevat het beste grenen minder kwasten dan het beste vuren. De eerste kwaliteiten zijn dus vaak beter vertegenwoordigd in ongesorteerde partijen grenen dan vuren. Daarom voert de invoerder bij grenen een tweede sortering uit, scheidt hij de kwaliteitsklassen van elkaar zodat de beste niet meer gepenaliseerd worden door de minder goede. Deze tweede sortering heeft zich met de jaren langzaam losgemaakt van het groene boekje. De regels van de "Antwerpse sortering", zoals de professionelen hem noemen, zijn thans strenger dan die van de exporteurs, zonder echter duidelijk te zijn vastgelegd. Deze tweede sortering vindt niet plaats bij partijen ongesorteerd vuren, die homogener zijn en van minder goede kwaliteit. Deze worden als dusdanig doorverkocht. NBN272 en NBN544 Vermelden we nog dat de Antwerpse sortering zich ontwikkeld heeft onafhankelijk van het bestaan van de Belgische norm voor de sortering naar uitzicht van ongesorteerd Noords naaldhout; de NBN 272. Er bestaat zelfs een Belgische norm die handelt over de sortering naar uitzicht van Belgisch naaldhout: de NBN 544, die echter in de praktijk niet is gekend, te meer zij onverenigbaar is met de huidige beschikbare marktkwaliteit. De Russische sortering De Russische sortering naar uitzicht is minder veeleisend dan de Scandinavische. Zij onderscheidt slechts vijf klassen, die niet overeenstemmen met die van het groene boekje. Het ongesorteerde hout bestaat slechts uit de drie eerste klassen, maar daarin worden ook kwaliteiten opgenomen die duidelijk lager liggen dan het ongesorteerde Noordse hout. De vierde Russische kwaliteit stemt overeen De stukken worden voorzien van een stempel met volgende aanwijzingen : "ATG" gevolgd door het goedkeuringsnummer van de producent, "STS 04", het referentiedocument, "TCHN/CTIB", de naam van het controlemet de kwaliteit saw falling en de vijfde met de Scandinavische zesde kwaliteit. De Balten, de Polen en de Tsjechen tenslotte stellen een saw falling voor die dicht bij die van het Noords hout ligt. De Baltische saw falling telt trouwens vaak het meeste ongesorteerde hout. EN Op Europees vlak is de EN beschikbaar. Deze norm wijkt behoorlijk af van het Scandinavisch systeem, dat nochtans reeds aangetoond had dat het voldoende in de gebruiken verankerd was om het hoofd te bieden aan heel wat turbulenties. 2. Visuele sortering voor de toepassing van constructiehout band tussen het kwastenaandeel op het dwarsvlak (de K.A.R., voor Knot Area Ratio) en de mechanische eigenschappen van het hout. Ze onderscheidt twee klassen: S6 en S8, waarmee een aantal mechanische eigenschappen geassocieerd worden, zoals vermeld in onderstaande tabel. Rekenwaarden voor de berekening van de klassen S6 en S8 (in N/mm2) S6 S8 Karakteristieke breukbelasting Toelaatbare spanning 8 10 Gemiddelde elasticiteirsmodulus(3) arch. Terlinden

5 Fiche houtsoorten Belgian WOODFORUM 5 organisme (Technisch Centrum voor de Houtnijverheid), "B" gevolgd door het certificaatnummer van de houtkeurder, en uiteraard de visuele sterkteklasse "S6" of "S8", gevolgd door een code voor de houtsoort (S voor vuren) en de houtdikteklasse (1 32 mm, 2 50 mm, 3 63 mm et mm). Gangbare afmetingen Ingevoerd gezaagd vuren is beschikbaar in volgende afmetingen: Dikte (mm): 19, 22, 25, 32, 38, 50, 63 en 75. Breedte: van 75 tot 225 mm (oplopend per 25 mm). Inlands vuren kan in een veelheid aan afmetingen bekomen worden. Het is immers door hoofdzakelijk op borderel of op bestek te werken, en dus door het hout te leveren in ongewone afmetingen, kwaliteiten en termijnen dat de Belgische zager kan concurreren met de invoer. Verwerking Vuren laat zich goed verzagen. Door de zeer brede groeiringen kan het oppervlak echter soms wat ruw zijn. Het hout kan ook gemakkelijk gebruikt worden voor de fabricatie van snij- en schilfineer. Enige voorzichtigheid is wel geboden omwille van de splijtbaarheid Centrum Hout van het hout. Anderzijds dient men de kwasten, die zeer hard zijn, week te maken door voorafgaandelijk te stomen. Het hout droogt snel en probleemloos. Indien het hout gedroogd wordt bij een temperatuur die hoger ligt dan 70 C zal geen verdere harsuitvloeiing meer voorkomen. Vers gezaagd hout dient met dikke latten gestapeld te worden om een goede oppervlaktedroging toe te laten en zo het risico op blauwschimmel en vervuring te beperken. Vuren laat zich daarentegen zeer moeilijk impregneren, zelfs in autoclaaf onder vacuüm/druk. Dit nadeel brengt echter ook een voordeel mee: vocht dringt minder snel binnen in de houtstructuur, hetgeen de kans op aantasting door zwammen verlaagt. Het hout is gemakkelijk te verwerken. Bij schuine draad of dicht bij kwasten kan het echter inscheuren. Bij het frezen kunnen door de hardheid van de kwasten splinters weggeslingerd worden. Vurenhout laat zich gemakkelijk verlijmen, maar bij nagelen en schroeven kan het hout splijten. Rekening houdend met de geringe volumieke massa van vuren is het aan te raden schroeven te gebruiken met langere schroefdraad en met grotere diameter. De afwerking geeft zeer goede resultaten op voorwaarde dat het hout voldoende droog is (minder dan 15% vochtgehalte). Voor buitentoepassingen moet het hout in de diepte geïmpregneerd worden hetgeen zoals reeds vermeld zeer moeilijk te realiseren is. Zoals hoger vermeld kan het probleem van harsuitvloeiingen verholpen worden door een aangepaste droging. Toepassingen Deze zijn zeer talrijk. Het klein rondhout kan na behandeling dienen als elektriciteitspalen, staken, stutten of geleidepalen. Anderzijds zijn vurenhouten stammen uitstekend geschikt als vezelhout voor de vervaardiging van plaatmateriaal en vooral voor de papierindustrie, omwille van de lange vezels, de zeer witte kleur en het lage harsgehalte van deze houtsoort. Door zijn goede mechanische eigenschappen en de rechtheid van zijn stammen is vuren trouwens ook een uitstekende houtsoort voor masten. Gezaagd vurenhout wordt vooral toegepast in de bouw: schrijnwerk, spanten, structuren. Zaaghout van betere kwaliteit vindt zijn toepassingen in meubels, binnenhuisinrichting, (deurlijsten, schroten, vloerbekledingen, enz.), lijsten en mouluren, buitenschrijnwerk (dit komt meer en meer voor in Duitsland, Zwitserland, Italië en Nederland), rolluiken en buitenbetimmeringen. In België beantwoordt, in afwachting dat de markt van opgesnoeide bomen zich ontwikkelt, enkel het ingevoerd vuren aan de esthetische eisen die gesteld worden voor schrijnwerktoepassingen. De aandacht dient te worden gevestigd op het feit dat het gezaagde naaldhout uit Scandinavië voor export gedroogd wordt tot 16 à 18 %, hetgeen een belangrijk voordeel is. De gewonere kwaliteiten worden gebruikt voor spanten, massief of gelijmd gelamelleerd, structuren of stellingen. De lagere kwaliteiten leveren hout voor bekistingen, verpakkingen, paletten, enz. Verder wordt vuren ook gebruikt, zij het minder courant, voor houten voorwerpen, shingles, muziekinstrumenten- en vliegtuigbouw, enz. Ten slotte worden de nevenproducten van de verwerking van vuren gerecycleerd op de gangbare wijzen (schors voor verwarming, plaketten voor de vervezeling ). Het zaagsel van deze houtsoort is omwille van zijn witte kleur bijzonder gegeerd voor verschillende toepassingen, zoals strooisel voor kattenbakken, een weliswaar onverwachte markt, die echter naar men zegt in volle ontwikkeling zou zijn 1. Naam die de internationale handel ook geeft aan de Abies alba en A. pectinata wanneer ze afkomstig zijn uit Scandinavië. 2. De grote kampioen in dat opzicht is een andere vurensoort, de Sitka spruce, die trouwens ook "Aeroplane spruce" genoemd wordt. 3. Deze waarden beantwoorden aan een kwaliteitsklasse voor alle naaldhoutsoorten. Ze mogen niet verward worden met de gemiddelde elasticiteismodulus voor elke soort.

6 FYSISCHE EN MECHANISCHE EIGENSCHAPPEN VOOR VUREN Fysische eigenschappen Volumieke massa bij 15 % houtvochtgehalte in kg/m3 450 (gemiddeld) Evenwichtsvochtgehalte in % - bij 60 % relatieve vochtigheid 13,5 - bij 90 % relatieve vochtigheid 20,0 Radiale krimp in % Tangentiale krimp in % Werken in % - van % relatieve vochtigheid 0,8 - van % relatieve vochtigheid 0,9 - van % relatieve vochtigheid 1,5 - van % relatieve vochtigheid 2,0 - van % relatieve vochtigheid 2,3 - van % relatieve vochtigheid 2,9 Mechanische eigenschappen Buigsterkte in N/mm2 71 Elasticiteitsmodulus in N/mm Druksterkte evenwijdig aan de vezel (in N/mm2) 45 Schuifsterkte in N/mm2 6 Hardheid volgens Janka/ in N kops 2650 langs 1570 Fiche houtsoorten Belgian WOODFORUM 6 GANGBARE COMMERCIELE AFMETINGEN VOOR GEZAAGD HOUT INGEVOERD OP DE BELGISCHE MARKT Dikte: 19mm, 22mm, 25mm, 32mm, 38mm, 50mm, 63mm en 75mm Breedte: van 75 tot 225mm (oplopend per 25mm) INLANDS VUREN KAN OP BESTELLING IN EEN VEELHEID AAN AFMETINGEN BEKOMEN WORDEN. Met dank aan de heren B. Perneel en F. van Hoorebeke voor hun interessante suggesties. Het Belgian WOODFORUM werd gesticht door de Belgische houtsector met als specifieke missie het promoten van hout en de producten op basis van hout. Hierbij onderlijnt het de talrijke redenen die de keuze voor hout rechtvaardigen en stelt het de informatie nodig voor zijn correcte toepassing ter beschikking.

Fiche Houtsoorten / Padoek Afrikaans Belgian WOODFORUM

Fiche Houtsoorten / Padoek Afrikaans Belgian WOODFORUM Fiche Houtsoorten / Padoek Afrikaans Belgian WOODFORUM Wetenschappelijke naam Pterocarpus soyauxii Taub. Familie Leguminosae - Fabaceae Herkomst Midden- en West- Afrika Houtbeschrijving Spinthout: crème

Nadere informatie

Fiche Houtsoorten / Southern Yellow Pine Belgian WOODFORUM

Fiche Houtsoorten / Southern Yellow Pine Belgian WOODFORUM Fiche Houtsoorten / Southern Yellow Pine Belgian WOODFORUM Wetenschappelijke naam Pinus spp, onder meer : P. taeda, P. echinata, P. palustris, P. elliottii en P. rigida Familie Pinaceae Herkomst Zuidoosten

Nadere informatie

Fiche Houtsoorten / Grenen Belgian WOODFORUM

Fiche Houtsoorten / Grenen Belgian WOODFORUM Fiche Houtsoorten / Grenen Belgian WOODFORUM Wetenschappelijke naam Pinus sylvestris Familie Pinaceae Herkomst Europa, Noord-Azië vzw Hout Houtbeschrijving Spinthout: wit tot geelachtig wit Kernhout: licht

Nadere informatie

Fiche Houtsoorten / Iroko/kambala Belgian WOODFORUM

Fiche Houtsoorten / Iroko/kambala Belgian WOODFORUM Fiche Houtsoorten / Iroko/kambala Belgian WOODFORUM Wetenschappelijke naam Chlorophora regia en C. excelsa Familie Moraceae Herkomst Tropisch Afrika Houtbeschrijving Spinthout: geelwit Kernhout: goudbruin

Nadere informatie

Fiche Houtsoorten / Lorken Belgian WOODFORUM

Fiche Houtsoorten / Lorken Belgian WOODFORUM Fiche Houtsoorten / Lorken Belgian WOODFORUM Wetenschappelijke naam Larix decidua Familie Pinaceae Herkomst Europa Houtbeschrijving Spinthout: geelachtig tot bruingeel Kernhout: bruinrood Nerf Gerd Herren

Nadere informatie

Fiche Houtsoorten / Teak Belgian WOODFORUM

Fiche Houtsoorten / Teak Belgian WOODFORUM Fiche Houtsoorten / Teak Belgian WOODFORUM Wetenschappelijke naam Tectona grandis Familie Verbenaceae Herkomst Thailand, Indonesië, Birma, (sub)tropisch Afrika en Amerika Houtbeschrijving Spinthout: geelachtig

Nadere informatie

Fiche Houtsoorten / Oregon Pine Belgian WOODFORUM

Fiche Houtsoorten / Oregon Pine Belgian WOODFORUM Fiche Houtsoorten / Oregon Pine Belgian WOODFORUM wetenschappelijke naam Pseudotsuga menziesii Familie Pinaceae Herkomst Westen van Canada en van de Verenigde Staten Aangeplant in Europa als douglas. vzw

Nadere informatie

Hygroscopische eigenschappen

Hygroscopische eigenschappen 2013/12 Hout Hygroscopische eigenschappen Hout en vocht Hout is een natuurproduct dat na droging en verwerking gevoelig blijft voor vocht. Dit betekent dat het kan uitzetten en krimpen. Gebeurt dit ongelijkmatig,

Nadere informatie

Sorteren van vuren en grenen volgens schoonheid (uitzicht)

Sorteren van vuren en grenen volgens schoonheid (uitzicht) t e c h n i s c h e f i c h e Sorteren van vuren en grenen volgens schoonheid (uitzicht) De Europese norm NBN EN 1611-1 over naaldhoutkwaliteiten is al jaren van kracht, maar in de houthandel wordt importnaaldhout

Nadere informatie

Hout. Houteigenschappen 2013/12

Hout. Houteigenschappen 2013/12 2013/12 Hout Houteigenschappen Hout is een natuurproduct. Elke houtsoort heeft zijn eigen unieke eigenschappen. Deze eigenschappen kunnen echter per soort enigszins variëren. Om tot optimaal gebruik en

Nadere informatie

Fiche Houtsoorten / Western Red Cedar Belgian WOODFORUM

Fiche Houtsoorten / Western Red Cedar Belgian WOODFORUM Fiche Houtsoorten / Western Red Cedar Belgian WOODFORUM Wetenschappelijke naam Thuya plicata Familie Cupressaceae herkomst Westen van Canada en van de Verenigde Staten Houtbeschrijving Spinthout: wit vzw

Nadere informatie

Fiche Houtsoorten / Merbau Belgian WOODFORUM

Fiche Houtsoorten / Merbau Belgian WOODFORUM Fiche Houtsoorten / Merbau Belgian WOODFORUM Wetenschappelijke naam Intsia spp. Familie Leguminosae - Caesalpiniaceae Herkomst Zuidoost-Azië Houtbeschrijving Spinthout: geelachtig wit tot lichtroze Kernhout:

Nadere informatie

Hout. Hout. 1e college Utrecht 6 september Inleidend college Utrecht 7 september 2009 HKU HKU

Hout. Hout. 1e college Utrecht 6 september Inleidend college Utrecht 7 september 2009 HKU HKU Hout Hout Inleidend college Utrecht 7 september 2009 1e college Utrecht 6 september 2010 HKU HKU Speelgoed Verpakking 1 Meubels Meubels Auto (afwerking) Auto (afwerking) Vasily Lazarenko uit de Oekraïne

Nadere informatie

Eigenschappen van eiken

Eigenschappen van eiken Eigenschappen van eiken ir. Jos Creemers SHR studiemiddag 1 oktober 2015 SHR, Nieuwe Kanaal 9 b, 6709 PA Wageningen, T:0317-467366, E: info@shr.nl, W: www.shr.nl 1 Eiken en eik (Quercus) 2 22 SHR Studiemiddag

Nadere informatie

Fiche Houtsoorten / Meranti Belgian WOODFORUM

Fiche Houtsoorten / Meranti Belgian WOODFORUM Fiche Houtsoorten / Meranti Belgian WOODFORUM wetenschappelijke naam Shorea spp. Familie Dipterocarpaceae Herkomst Zuidoost-Azië Houtbeschrijving Spinthout: grijsachtig roze Kernhout: roodbruin tot rozebruin

Nadere informatie

Fiche Houtsoorten / Robinia Belgian WOODFORUM

Fiche Houtsoorten / Robinia Belgian WOODFORUM Fiche Houtsoorten / Robinia Belgian WOODFORUM Wetenschappelijke naam Robinia pseudoacacia Familie Leguminosae Herkomst Europa (vooral Hongarije), Noord-Amerika Houtbeschrijving Spinthout: grijsgeel Kernhout:

Nadere informatie

Frank Treuren BV Burg. Sloblaan 36 4231 AC Meerkerk tel: 0183 35 18 89 fax: 0183 35 11 91 info@franktreuren.nl www.frantreuren.nl

Frank Treuren BV Burg. Sloblaan 36 4231 AC Meerkerk tel: 0183 35 18 89 fax: 0183 35 11 91 info@franktreuren.nl www.frantreuren.nl www.frantreuren.nl van de Arrondissementsrechtbank te Tiel en ten kantore van de Kamer van Koophandel en Fabrieken aldaar. Desgewenst zullen u gaarne een exemplaar van deze voorwaarden doen toekomen. 2

Nadere informatie

Bos & milieu. Bomen 2013/12

Bos & milieu. Bomen 2013/12 2013/12 Bos & milieu Bomen In een boom speelt zich een aantal levensprocessen af die zorgen voor de groei. Dit verschijnsel heet fysiologie en komt bij alle levende organismen voor. De belangrijkste levensprocessen

Nadere informatie

FAQ: CE-markering en sterktesortering van structuurhout met rechthoekige doorsnede

FAQ: CE-markering en sterktesortering van structuurhout met rechthoekige doorsnede FAQ: CE-markering en sterktesortering van structuurhout met rechthoekige doorsnede P.03 INHOUDSOPGAVE P.05 Wat is CE-markering? Waarom de verplichting vanaf 1 januari 2012 vanwege Europa voor CE-markering

Nadere informatie

Red Meranti (Dark) Algemeen. Eigenschappen

Red Meranti (Dark) Algemeen. Eigenschappen Red Meranti (Dark) Algemeen heel polyvalente houtsoort uit Zuidoost-Azië; roodbruin tot rozebruin kernhout met veel kleurnuances; uitermate geschikt voor binnentoepassingen zoals deuren, plinten, (deur)lijsten,

Nadere informatie

Tuinplank geschaafd. Vierkantpaal. Vierkantpaal dik. Tuinplank geschaafd met ronde kanten. Potdeksel Zweeds rabat. Scandinavisch Rabat

Tuinplank geschaafd. Vierkantpaal. Vierkantpaal dik. Tuinplank geschaafd met ronde kanten. Potdeksel Zweeds rabat. Scandinavisch Rabat Tuintimmerhout Tuinplank geschaafd D 20 x B 200 mm L 400 cm 1501008 11,- D 28 x 145 mm Vuren 3,35 p/m. L 360 cm 1501009 12,60 L 390 cm 1501010 13,60 L 420 cm 1501011 14,60 L 450 cm 1501012 15,70 L 540

Nadere informatie

HOUT GELIJMDE STRUCTUURELEMENTEN BALKEN IN GELIJMD GELAMELLEERD HOUT WOODLAM

HOUT GELIJMDE STRUCTUURELEMENTEN BALKEN IN GELIJMD GELAMELLEERD HOUT WOODLAM Technische Goedkeuring TG met Certificatie Goedkeurings- en certificatieoperator HOUT GELIJMDE STRUCTUURELEMENTEN BLKEN IN GELIJMD GELMELLEERD HOUT WOODLM TG 11/2550 Geldig van 08/08/2011 tot 07/08/2014

Nadere informatie

Derlage Junior Hout V.O.F. Tel.: 00 31 297 261012 Schoutenstraat 30, Fax: 00 31 297 264617. ND/MD Vinkeveen, April 2001. GUARIUBA

Derlage Junior Hout V.O.F. Tel.: 00 31 297 261012 Schoutenstraat 30, Fax: 00 31 297 264617. ND/MD Vinkeveen, April 2001. GUARIUBA ND/MD Vinkeveen, April 2001. GUARIUBA Bot. Naam : Clarisia Racemosa, Spp. Familienaam : Moraceae. Handelsnamen : GUARIUBA, MURURE, Gameleiro, Guariuba Amarela, Oiti, Oiticia, Aji. Groeigebied Bomen : Voorkomend

Nadere informatie

Hout. 3e college Utrecht 13 september 2010 HKU

Hout. 3e college Utrecht 13 september 2010 HKU Hout 3e college Utrecht 13 september 2010 HKU Vandaag: Herhaling vorige week wat weten van een materiaal draad Vervolg hout... Opdracht Aan de slag algemeen: Wat moet je van materialen weten? - Wat is

Nadere informatie

WWW.HOUT.BE. Gelijmd gelamelleerd hout. Wat is gelijmd gelamelleerd hout? Tekst: Ing. Marc Georges, OCH

WWW.HOUT.BE. Gelijmd gelamelleerd hout. Wat is gelijmd gelamelleerd hout? Tekst: Ing. Marc Georges, OCH Gelijmd gelamelleerd hout Tekst: Ing. Marc Georges, OCH Wanneer men het heeft over de technologische vooruitgang in de houtverwerkende industrie, verwijst men vaak naar de techniek van het gelijmd gelamelleerd

Nadere informatie

Fiche Houtsoorten / Amerikaanse Esdoorn Belgian WOODFORUM

Fiche Houtsoorten / Amerikaanse Esdoorn Belgian WOODFORUM Fiche Houtsoorten / Amerikaanse Esdoorn Belgian WOODFORUM Wetenschappelijke naam Acer spp. Familie Aceraceae Herkomst Oosten van Canada en van de Verenigde Staten 1 Centrum Hout Toepassingen BUITEN Niet

Nadere informatie

Hout. Materialen HKU. Materialen. Materialen Vandaag: Herhaling vorige week wat weten van een materiaal draad

Hout. Materialen HKU. Materialen. Materialen Vandaag: Herhaling vorige week wat weten van een materiaal draad Hout 3e college Utrecht 13 september 2010 Vandaag: Herhaling vorige week wat weten van een materiaal draad Vervolg hout... Opdracht Aan de slag HKU algemeen: Wat moet je van materialen weten? Wat is hout:

Nadere informatie

Kwasten in hout: definities en meting

Kwasten in hout: definities en meting i Kwasten in hout: definities en meting Belgian WOODFORUM 31/03/06 Het uitzicht van het hout is van doorslaggevend belang om de kwaliteit ervan te bepalen. Het voorkomen van kwasten aan het houtoppervlak

Nadere informatie

Onderstaande tabellen geven de meest voorkomende afmetingen van hout in België verhandeld.

Onderstaande tabellen geven de meest voorkomende afmetingen van hout in België verhandeld. Afmetingen van handelshout Onderstaande tabellen geven de meest voorkomende afmetingen van hout in België verhandeld. De afmetingen van het hout worden beïnvloed door het vochtgehalte (krimpen, zwellen),

Nadere informatie

Fiche Houtsoorten / Eiken Belgian WOODFORUM

Fiche Houtsoorten / Eiken Belgian WOODFORUM Fiche Houtsoorten / Eiken Belgian WOODFORUM EIKEN WIT AMERIKAANS EIKEN ROOD AMERIKAANS EIKEN EUROPEES 1 Wetenschappelijke naam Quercus spp. Familie Fagaceae Herkomst Oosten van de Verenigde Staten en zuidoosten

Nadere informatie

Robbert Wijers 23 mei 2011

Robbert Wijers 23 mei 2011 Cursus inkoop en drogen van hout voor houtverwerkers Robbert Wijers 23 mei 2011 1) Inleiding 2) Onze practische expertise bestaat uit: - Houtkwaliteit van bomen - Relatie tussen de kwaliteit van hout en

Nadere informatie

ZAAK xxx vs xxx (mijn ref. xxx) DESKUNDIG VOORVERSLAG pg. 1/16

ZAAK xxx vs xxx (mijn ref. xxx) DESKUNDIG VOORVERSLAG pg. 1/16 pg. 1/16 1 Houtkwaliteit 1.1 Mechanische eigenschappen Bij de berekening van de optredende spanningen in hout en de vervorming die hout ondergaat onder een bepaalde last, dienen we een aantal essentiële

Nadere informatie

"VINGERLASHOEKVERBINDINGEN VOOR HOUTEN GEVELELEMENTEN"

VINGERLASHOEKVERBINDINGEN VOOR HOUTEN GEVELELEMENTEN d.d. 01-05-1995 "VINGERLASHOEKVERBINDINGEN VOOR HOUTEN GEVELELEMENTEN" Uitgever: Stichting Keuringsbureau Hout SKH Huizermaatweg 29 1273 NA Huizen Postbus 50 1270 AB Huizen Telefoon: (035) 526 87 37 Fax:

Nadere informatie

NOVEX. Technische gegevens. onderdakplaten

NOVEX. Technische gegevens. onderdakplaten Technische gegevens NOVEX onderdakplaten SVK nv - Aerschotstraat 114 - B-9100 Sint-Niklaas T +32 (0)3 760 49 00 - F +32 (0)3 777 47 84 info@svk.be - www.svk.be NOVEX ONDERDAKPLATEN technische gegevens

Nadere informatie

Afwerking & Uitzicht: Het oppervlak is knoestvrij, egaal van kleur en vertoont een generfde, licht glanzende structuur.

Afwerking & Uitzicht: Het oppervlak is knoestvrij, egaal van kleur en vertoont een generfde, licht glanzende structuur. Product data blad Grondstof: Het materiaal bestaat voor 100% uit gerecycleerde kunststofoverschotten van hoge kwaliteit. In hoofdzaak afkomstig uit de voedings- en verpakkingsindustrie Samenstelling: De

Nadere informatie

Q u e r c u s A l b a

Q u e r c u s A l b a Q u e r c u s A l b a Amerikaans wit eiken groeit in Noord-Amerika en behoort tot de hardere Noord-Amerikaanse hardhoutsoorten. Het verse hout is grijsgeel. Na droging en onder invloed van daglicht krijgt

Nadere informatie

Plaatmateriaal. Productinformatie. Folder 68 6.9

Plaatmateriaal. Productinformatie. Folder 68 6.9 Plaatmateriaal Productinformatie Folder 68 6.9 Plaatmateriaal Plaatmateriaal is een veelzijdig materiaal dat zowel voor decoratieve als constructieve doeleinden geschikt is. GAMMA heeft voor iedere toepassing

Nadere informatie

CONCEPTHOUSE IBB - HOGESCHOOL ROTTERDAM - - ASSOCIATE LECTORAAT SUSTAINABLE BUILDING TECHNOLOGY - - KLINKNAGELSTRAAT 4 (RDM) 3089 JB ROTTERDAM

CONCEPTHOUSE IBB - HOGESCHOOL ROTTERDAM - - ASSOCIATE LECTORAAT SUSTAINABLE BUILDING TECHNOLOGY - - KLINKNAGELSTRAAT 4 (RDM) 3089 JB ROTTERDAM Project Hout informatie Versie: 11 december 2011 Auteurs: Paul van Rijen, Annette Detzel 1 1 Hout informatie algemeen Voordelen van hout: [1] Hout is bestand tegen de meeste chemische stoffen en dampen.

Nadere informatie

Hout. Materialen HKU. Materialen. Materialen Introductie over hout:

Hout. Materialen HKU. Materialen. Materialen Introductie over hout: Hout 4e college Utrecht 27 september 2010 Introductie over hout: Wat is hout Groei/ontstaan Opbouw van hout Structuur Eigenschappen Soorten hout Methoden van zagen Methoden van bewerken Houtproducten Voordelen/nadelen

Nadere informatie

1 PRODUCTBESCHRIJVING SAMENSTELLING GAMMA 3 2 EIGENSCHAPPEN MECHANISCHE EN FYSISCHE EIGENSCHAPPEN 3 3 TRANSPORT EN OPSLAG 3

1 PRODUCTBESCHRIJVING SAMENSTELLING GAMMA 3 2 EIGENSCHAPPEN MECHANISCHE EN FYSISCHE EIGENSCHAPPEN 3 3 TRANSPORT EN OPSLAG 3 NOVEX ONDERDAKPLATEN technische gegevens INHOUDSTAFEL 1 PRODUCTBESCHRIJVING 3 1.1 SAMENSTELLING 3 1.2 GAMMA 3 2 EIGENSCHAPPEN 3 2.1 MECHANISCHE EN FYSISCHE EIGENSCHAPPEN 3 3 TRANSPORT EN OPSLAG 3 4 BEWERKING

Nadere informatie

B.1 Bestekteksten. B.1.1 Blokken

B.1 Bestekteksten. B.1.1 Blokken B1 Bestekteksten B1 bestekteksten 35 B.1 Bestekteksten In dit hoofdstuk zijn alle beschikbare bestekteksten opgenomen. Voor meer informatie verwijzen we naar hoofdstukken B3 Verwerking en B.4 Technische

Nadere informatie

Hout. 4e college Utrecht 27 september 2010 HKU

Hout. 4e college Utrecht 27 september 2010 HKU Hout 4e college Utrecht 27 september 2010 HKU Introductie over hout: Wat is hout Groei/ontstaan Opbouw van hout Structuur Eigenschappen Soorten hout Methoden van zagen Methoden van bewerken Houtproducten

Nadere informatie

Hout... een NATUURPRODUCT

Hout... een NATUURPRODUCT TEAK p 3 ACACIA P 4 EIKen P 5 Iepen P 6 Populieren P 7 Hout... een NATUURPRODUCT Rubberwood P 8 Vuren / Grenen P 9 HOUT MET een DECOR P10 ALLES OVER HOUTSOORTEN, EIGENSCHAPPEN EN HOE U DEZE HET BESTE KUNT

Nadere informatie

Leginstructies. Natural Floor VOORAF. Europese Eik Europese Productie. Acclimatisering. Omgevingstemperatuur en Relatieve Luchtvochtigheid

Leginstructies. Natural Floor VOORAF. Europese Eik Europese Productie. Acclimatisering. Omgevingstemperatuur en Relatieve Luchtvochtigheid Leginstructies VOORAF Voor een goed resultaat is het absoluut noodzakelijk de leginstructies nauwkeurig te volgen. Het is belangrijk om, bij daglicht, alle panelen voor en tijdens de plaatsing te controleren

Nadere informatie

Europees vuren. Picea abies BOMEN OVER

Europees vuren. Picea abies BOMEN OVER BOMEN OVER Europees vuren Picea abies Met vuren heeft Nederland een eeuwenlange ervaring. De houtsoort heeft bij ons dan ook een ongekend scala toepassingsmogelijkheden, voor zowel binnen als buiten. Door

Nadere informatie

Duurzaam zonder verduurzaming Handleiding voor gebruik van hout zonder preventieve chemische behandeling

Duurzaam zonder verduurzaming Handleiding voor gebruik van hout zonder preventieve chemische behandeling Duurzaam zonder verduurzaming Handleiding voor gebruik van hout zonder preventieve chemische behandeling door VIBE vzw in samenwerking met WWF met financiële steun van de Vlaamse overheid Inleiding FSC,

Nadere informatie

Jurgen Vansteenkiste : Atlas Atheneum Gistel. Dwarse doorsnede van een boomstam

Jurgen Vansteenkiste : Atlas Atheneum Gistel. Dwarse doorsnede van een boomstam Jurgen Vansteenkiste : Atlas Atheneum Gistel Dwarse doorsnede van een boomstam Spinthout (licht) en kernhout (donker) Spinthout is het niet-verkernde hout van een boom: het bevindt zich tussen het kernhout

Nadere informatie

Productblad ROCKPANEL Ply

Productblad ROCKPANEL Ply Productblad ROCKPANEL Ply 1 Productbeschrijving ROCKPANEL Ply plaatmateriaal met primerlaag bestaat uit samengeperste minerale wol met een thermohardende kunsthars. De eind (kleur)laag kan op de bouwplaats

Nadere informatie

DE SPECIALIST VOOR PARKET ET PANELEN IN BAMBOE

DE SPECIALIST VOOR PARKET ET PANELEN IN BAMBOE DE SPECIALIST VOOR PARKET ET PANELEN IN BAMBOE paneel Verticaal naturel BamWood Caramel BamWood Corfou Horizontaal Caramel paneel Verticaal Caramel fineer Verticaal Caramel BamWood Caramel 3 DE WERELD

Nadere informatie

YERSEKE HANDEL WEG- EN WATERBOUW

YERSEKE HANDEL WEG- EN WATERBOUW Van rondhout tot bestekhout Hout heeft een eigen karakter, is vriendelijk en past daarom uitstekend in ons leefmilieu. Stammen Azobé en Billinga met een diameter van 1.0-1.7 meter, afkomstig uit tropisch

Nadere informatie

Prijslijst Eikenhout 1/8

Prijslijst Eikenhout 1/8 Prijslijst Eikenhout 1/8 Belangrijk! Vergelijk geen appels met peren: Ons Eikenhout draagt de QPA-QP1 constructiekwaliteit en komt uit Oost-Europa. De eikenbomen groeien daar langzamer dan hier omdat het

Nadere informatie

Houtsoort Azobe en zijn toepassingen

Houtsoort Azobe en zijn toepassingen Houtsoort Azobe en zijn toepassingen De Afrikaanse houtsoort azobé blijft onmisbaar in de weg- en waterbouw dankzij unieke mechanische eigenschappen als hardheid, sterkte, stoot- en wrijvingsweerstand,

Nadere informatie

Dimensionale toleranties op betonconstructies

Dimensionale toleranties op betonconstructies Dimensionale toleranties op betonconstructies Jörg Wijnants Afdeling Technisch Advies WTCB NBN EN 13670 en prnbn B15-400: Toleranties 06/11/2013 - Pagina 1 Inleiding Bij de bepaling van de toleranties

Nadere informatie

Duurzaam. Vormvast. Milieuvriendelijk. Thermisch hout: verhoogde duurzaamheid zonder chemicaliën. uw partner voor hout en bouw

Duurzaam. Vormvast. Milieuvriendelijk. Thermisch hout: verhoogde duurzaamheid zonder chemicaliën. uw partner voor hout en bouw Thermisch hout: verhoogde duurzaamheid zonder chemicaliën Duurzaam Milieuvriendelijk Alternatieve en milieuvriendelijke toepassingen in hout zijn bijzonder actueel. Het toepassen van thermisch verduurzaamd

Nadere informatie

www.joubert-group.com Verkoopgids

www.joubert-group.com Verkoopgids www.joubert-group.com Verkoopgids Uitzonderlijke triplexplaten Triplex is zonder meer een ideaal product, zowel decoratief als in de bouw, de carrosseriebouw en de meer gecompliceerde technische gebruiken.

Nadere informatie

NATIONALE MAATSCHAPPIJ DER BELGISCHE SPOORWEGEN TECHNISCHE BEPALING

NATIONALE MAATSCHAPPIJ DER BELGISCHE SPOORWEGEN TECHNISCHE BEPALING NATIONALE MAATSCHAPPIJ DER BELGISCHE SPOORWEGEN TECHNISCHE BEPALING H - 3 HARDE HOUTVEZELPLATEN UITGAVE : 1967 Index 1. VOORWAARDEN VAN VERVAARDIGING...3 10. UITZICHT...3 11. KWALITEIT...3 12. AFMETINGEN...3

Nadere informatie

Durélis/Populair Floor

Durélis/Populair Floor Durélis/Populair Floor Productklasse Normreferentie Producent P5 EN 312 SPANO Solution Scope Vochtwerende tand en groef plaat Durélis/Populair is geschikt voor het leggen van structurele en nietstructurele

Nadere informatie

4. Fysische en mechanische eigenschappen

4. Fysische en mechanische eigenschappen 4.1 Uiterlijk en structuur De structuur van cellenbeton wordt bepaald door de aanwezigheid van een groot aantal uiterst kleine cellen. Cellenbeton wordt in verschillende volumemassa s vervaardigd, variërend

Nadere informatie

5 Kansen en knelpunten voor de houtsector en boseigenaren

5 Kansen en knelpunten voor de houtsector en boseigenaren 5 Kansen en knelpunten voor de houtsector en boseigenaren In dit hoofdstuk wordt de vergelijking van vraag en aanbod samengevat en gekeken welke kansen en knelpunten er gesignaleerd kunnen worden voor

Nadere informatie

NATIONALE MAATSCHAPPIJ DER BELGISCHE SPOORWEGEN TECHNISCHE BEPALING

NATIONALE MAATSCHAPPIJ DER BELGISCHE SPOORWEGEN TECHNISCHE BEPALING NATIONALE MAATSCHAPPIJ DER BELGISCHE SPOORWEGEN TECHNISCHE BEPALING C - 5 WITMETAAL UITGAVE: 1996 Index 1. Onderwerp...3 2. Eigenschappen...3 2.1. Metaalsoorten...3 2.1.1. Chemische samenstelling (in %)...3

Nadere informatie

DE IDEALE OPLOSSING BIJ KOUDEBRUGGEN!

DE IDEALE OPLOSSING BIJ KOUDEBRUGGEN! nano en R nano DE IDEALE OPLOSSING BIJ KOUDEBRUGGEN! connecting insulations 1.0 WAT IS MARMOX THERMOBLOCK? Marmox THERMOBLOCK is een gepatenteerde isolerende bouwblok en bestaat uit een isolerend deel,

Nadere informatie

Tierrafino Base is een basisleemstuc die dient als raap- en vertinlaag, alleen toepasbaar in het interieur.

Tierrafino Base is een basisleemstuc die dient als raap- en vertinlaag, alleen toepasbaar in het interieur. PRODUCT Omschrijving: Samenstelling: Verpakking: Tierrafino Base is een basisleemstuc die dient als raap- en vertinlaag, alleen toepasbaar in het interieur. Zand, klei en mogelijk stro. 25 kg zak, 1.000

Nadere informatie

BUITENPLANKEN. ipodeck

BUITENPLANKEN. ipodeck BUITENPLANKEN ipodeck WAAROM IPODECK? Amorim Wood Supplies introduceert een innovatief systeem voor het gebruik van hout in verschillende natuurlijke omgevingen zoals tuinen, zwembaden, voetgangersbruggen

Nadere informatie

Prijslijst Douglashout

Prijslijst Douglashout Prijslijst Douglashout Belangrijk! Vergelijk geen appels met peren: Ons Douglas hout is van de hoogste constructiekwaliteit en komt uit Frankrijk. De Douglasspar (naaldboom/dennenfamilie) groeit daar gelijkmatiger

Nadere informatie

Doel en verplichting van een sterktesortering

Doel en verplichting van een sterktesortering Structuurhout Doel en verplichting van een sterktesortering moet over rekenwaarden beschikken moet de toelaatbare spanningen of breukspanningen kennen men zal het materiaal hout moeten klasseren een sterktesortering

Nadere informatie

Om splinterige boorgaten te voorkomen moet er onder de HPL-plaat, hardhout of multiplex worden gelegd. In het algemeen wordt een

Om splinterige boorgaten te voorkomen moet er onder de HPL-plaat, hardhout of multiplex worden gelegd. In het algemeen wordt een Owokern HPL Technische informatie. Boren Om splinterige boorgaten te voorkomen moet er onder de HPL-plaat, hardhout of multiplex worden gelegd. In het algemeen wordt een spiraalboor (HSS) gebruikt om te

Nadere informatie

Vervangt NEN 5466:1983 en NEN 5467:1983. Nederlandse norm NEN 5466

Vervangt NEN 5466:1983 en NEN 5467:1983. Nederlandse norm NEN 5466 Vervangt NEN 5466:1983 en NEN 5467:1983 Dit document mag slechts op een stand-alone PC worden geinstalleerd. Gebruik op een netwerk is alleen. toestaan als een aanvullende licentieovereenkomst voor netwerkgebruik

Nadere informatie

Virtual Classroom Biologie: Objectief: - ter ondersteuning van (plantkunde) praktika en werkstukken

Virtual Classroom Biologie:  Objectief: - ter ondersteuning van (plantkunde) praktika en werkstukken 3D houtanatomie bij de den (Pinus sp.) Dwarse, radiale en tangentiale doorsneden Virtual Classroom Biologie: Objectief: - ter ondersteuning van (plantkunde) praktika en werkstukken Serie van 17 dia s Nederlandse

Nadere informatie

Plaatmaterialen en hun toepassingen 2009/03.08

Plaatmaterialen en hun toepassingen 2009/03.08 Informatie en ondersteuning Plaatmaterialen en hun toepassingen 2009/03.08 Er is tegenwoordig een uitgebreid gamma aan plaatmaterialen beschikbaar met de meest uiteenlopende prestaties en toepassingsgebieden.

Nadere informatie

Noord-Europees grenen

Noord-Europees grenen BOMEN OVER Noord-Europees grenen Pinus sylvestris Er is nauwelijks een houtsoort met zo'n potentieel aan mogelijkheden als grenen. Meubelen hiervan zijn voorbeelden die iedereen kent, maar ook verder komt

Nadere informatie

Durelis. Vochtwerende multifunctionele bouwplaat

Durelis. Vochtwerende multifunctionele bouwplaat Vochtwerende multifunctionele bouwplaat 1 2 3 vochtwerend TopFinish oppervlak OF geschuurd uw oplossing voor elke constructie T&G tand- en groefverbinding Bouwprojecten- en technieken evolueren razendsnel.

Nadere informatie

www.houtcompagnie.nl

www.houtcompagnie.nl www.houtcompagnie.nl Houtinkoop voor bijzondere afmetingen: Wie en wat zijn wij: Nick Faber, ik ben Directeur/eigenaar van Houtcompagnie Almenum BV in Harlingen. Wij zijn een houthandel/zagerij. Ik ben

Nadere informatie

Technische informatie

Technische informatie De houtsoort mdf (medium-density fibreboard) werd in de jaren 60 ontwikkeld. Het duurde echter nog tot het midden van de jaren 70 voordat er een volwaardige technologie voor de productie van hoogwaardige

Nadere informatie

NATIONALE MAATSCHAPPIJ DER BELGISCHE SPOORWEGEN TECHNISCHE BEPALING O-RINGEN

NATIONALE MAATSCHAPPIJ DER BELGISCHE SPOORWEGEN TECHNISCHE BEPALING O-RINGEN NATIONALE MAATSCHAPPIJ DER BELGISCHE SPOORWEGEN TECHNISCHE BEPALING L - 84 O-RINGEN UITGAVE: 07/2005 Index DEEL I - ALGEMENE VOORWAARDEN...3 1. UITZICHT...3 2. AFMETINGEN - TOEGESTANE AFWIJKINGEN...3 3.

Nadere informatie

TECHNISCHE INGREPEN TEGEN VOCHT ONDERAAN DE MUREN. Er kan een onderscheid gemaakt worden tussen :

TECHNISCHE INGREPEN TEGEN VOCHT ONDERAAN DE MUREN. Er kan een onderscheid gemaakt worden tussen : TECHNISCHE INGREPEN TEGEN VOCHT ONDERAAN DE MUREN Ongeacht de aard van de ingreep en zijn doeltreffendheid vergt het drogen van muren vrij veel tijd. Zo bijvoorbeeld bevat een muur met een dikte van 40

Nadere informatie

FOAMGLAS PERINSUL De oplossing voor koudebruggen in het metselwerk

FOAMGLAS PERINSUL De oplossing voor koudebruggen in het metselwerk FOAMGLAS PERINSUL De oplossing voor koudebruggen in het metselwerk www.foamglas.nl FOAMGLAS Isoleren met aandacht voor de toekomst 45 cm 11 15 19 cm 5 cm of 10 cm FOAMGLAS PERINSUL Koudebruggen hebben

Nadere informatie

Folder 68 6.8. Vloerdelen leggen. Zelf Doen

Folder 68 6.8. Vloerdelen leggen. Zelf Doen Folder 68 6.8 Vloerdelen leggen Zelf Doen Massief houten vloerdelen Hout geeft uw huis die karakteristieke sfeer van een natuurlijke vloer. Daarnaast is een houten vloer zeer duurzaam. De vloer krijgt

Nadere informatie

Beschrijving keramische prefab wandelementen BRIXALL

Beschrijving keramische prefab wandelementen BRIXALL Beschrijving keramische prefab wandelementen BRIXALL Keramische prefab wandelementen opgebouwd uit keramische snelbouwstenen Omschrijving De keramische muurelementen zijn uitgevoerd uit geperforeerde,

Nadere informatie

FLEXIDAL RUBBER Bosstraat 20 9880 AALTER

FLEXIDAL RUBBER Bosstraat 20 9880 AALTER Akoestische rubberstrips Acoustrip730 10 mm zacht type technische fiche: klik hier Stywall S10 ADM 10 mm hard type technische fiche: klik hier Stywall AD 6 mm hard type technische fiche: klik hier Stywall

Nadere informatie

Milieuzorg en afvalpreventie in de schrijnwerkerijsector

Milieuzorg en afvalpreventie in de schrijnwerkerijsector Milieuzorg en afvalpreventie in de schrijnwerkerijsector Maak gebruik van gelijmd-gelamelleerd hout Wat is gelijmd-gelamelleerd hout? Gelijmd-gelamelleerd hout ontstaat door het opeen en aaneen lijmen

Nadere informatie

Fiche Houtsoorten / Beuken Belgian WOODFORUM

Fiche Houtsoorten / Beuken Belgian WOODFORUM Fiche Houtsoorten / Beuken Belgian WOODFORUM Wetenschappelijke naam Fagus sylvatica Familie Fagaceae Herkomst West- en Midden- Europa 1 Sofzan Toepassingen BUITEN Mits verduurzaming: Dwarsliggers Landbouwgereedschap

Nadere informatie

Houtaantasting onder water

Houtaantasting onder water Houtaantasting onder water René Klaassen Informatieavond funderingsproblematiek 10 december 2008 Inleidingtekst Houtaantasting onder water Mijn naam is René Klaassen en werk bij SHR in Wageningen. Het

Nadere informatie

Parket: zo veelzijdig

Parket: zo veelzijdig 12 HOUT Parket: zo veelzijdig Parket doet automatisch denken aan klassieke en rustieke interieurs waar het uiteraard een vaste waarde blijft. Maar we zien houten vloeren ook vaak opduiken in moderne interieurs.

Nadere informatie

Dendrochronologisch onderzoek

Dendrochronologisch onderzoek Dendrochronologisch onderzoek 86 BULLETIN KNOB 2OOO~3 voor dit project en voor toekomstige onderzoeksprojecten te analyseren. Enkele chronologieën waren niet direct voor RING beschikbaar BULLETIN KNOB

Nadere informatie

technische fiche SNELDROGENDE CHAPE PLUS

technische fiche SNELDROGENDE CHAPE PLUS technische fiche SNELDROGENDE CHAPE PLUS SNELDROGENDE CHAPE PLUS MEER DAN EEN TRADITIONELE CHAPE EEN EXTRA VOORDEEL Deze chape heeft alle voordelen van Chape plus, maar droogt sneller. De tijdswinst met

Nadere informatie

FERMACELL Firepanel A1. De nieuwe dimensie in brandveiligheid

FERMACELL Firepanel A1. De nieuwe dimensie in brandveiligheid FERMACELL Firepanel A1 De nieuwe dimensie in brandveiligheid Firepanel A1 De nieuwe brandwerende plaat van FERMACELL De brandwerende plaat FERMACELL Firepanel A1 is de nieuwe dimensie in brandveiligheid

Nadere informatie

Materialen. Presentatie voor de kunstacademie Utrecht 31 augustus 2009 HKU

Materialen. Presentatie voor de kunstacademie Utrecht 31 augustus 2009 HKU Presentatie voor de kunstacademie Utrecht 31 augustus 2009 HKU Material Inventions versus Material Development versus Material Design Material Inventions Material Design Material Development Material Inventions

Nadere informatie

BAKSTEEN INHOUD. Verbruik baksteen 2 Metselverbanden 3 Regels Enkele types metselverbanden Keuze van de mortel 4 Voorbeeld STEEN!

BAKSTEEN INHOUD. Verbruik baksteen 2 Metselverbanden 3 Regels Enkele types metselverbanden Keuze van de mortel 4 Voorbeeld STEEN! O V E R S C H I E S E W E G 3 5 B 3 0 4 4 E E R OT T E R D A M P O S T B U S 113 9 5 3 0 0 4 E J R O T T E R D A M T 0 10 4 1 5 0 5 5 9 F 010 4 1 5 6 1 4 9 E I N F O @ S T E E N 010. N L BAKSTEEN INHOUD

Nadere informatie

4. Resultaten. 4.1 Levensverwachting naar geslacht en opleidingsniveau

4. Resultaten. 4.1 Levensverwachting naar geslacht en opleidingsniveau 4. Het doel van deze studie is de verschillen in gezondheidsverwachting naar een socio-economisch gradiënt, met name naar het hoogst bereikte diploma, te beschrijven. Specifieke gegevens in enkel mortaliteit

Nadere informatie

INNCEMPRO HOUTVEZELCEMENTPLAAT

INNCEMPRO HOUTVEZELCEMENTPLAAT INNCEMPRO, UW IMPORTEUR VAN EUROPA S GROOTSTE PRODUCENT VAN HOUTVEZELCEMENTPLATEN. INNCEMPRO HOUTVEZELCEMENTPLAAT De INNCEMPRO, houtvezelcementplaat, is een hoogwaardig plaatmateriaal met buitengewone

Nadere informatie

PALLETKLOSSEN VERPAKKINGSHOUT

PALLETKLOSSEN VERPAKKINGSHOUT PALLETKLOSSEN VERPAKKINGSHOUT PALLETKLOSSEN DE BELANGRIJKSTE VOORDELEN Materiaal Als grondstof worden spanen van onbehandeld naaldhout en geselecteerd recyclinghout gebruikt. Spaanklossen in combinatie

Nadere informatie

LM310 Tegelmortel. wit. Productomschrijving. Toepassing. Speciale eigenschappen. Leveringsvorm. Houdbaarheid/opslag.

LM310 Tegelmortel. wit. Productomschrijving. Toepassing. Speciale eigenschappen. Leveringsvorm. Houdbaarheid/opslag. LM310 Tegelmortel wit Productomschrijving Witte tegelmortel met kalk en dichte toeslagmiddelen en additieven welke stabiliteit, sterkte en de verwerkingsstabiliteit bevorderen. Toepassing Tegelmortel LM310

Nadere informatie

Schoonmaken. Retail Trainingen. alles over bezems, borstels, emmers, dweilen, sponzen, wissers, wassers en trappen

Schoonmaken. Retail Trainingen. alles over bezems, borstels, emmers, dweilen, sponzen, wissers, wassers en trappen alles over bezems, borstels, emmers, dweilen, sponzen, wissers, wassers en trappen Onderdeel van de opleiding Verkopen in de Gemengde Branche Retail Trainingen 2 Dit vakinformatieboek is een uitgave van:

Nadere informatie

Toleranties op zicht- en sierbeton

Toleranties op zicht- en sierbeton Toleranties op zicht- en sierbeton Dimensionale toleranties en kleurverschillen Jörg Wijnants Afdeling Technisch Advies WTCB 1 Inleiding 2 Inleiding In februari 2010 verscheen de Europese norm NBN EN 13670

Nadere informatie

Technische documentatie

Technische documentatie Inhoud P2. Silka kalkzandsteenelementen, volumieke massa 1750 kg/m 3 P3. Silka Massa+ elementen, volumieke massa 2150 kg/m 3 P3. Silka Massa+ elementen, volumieke massa 2300 kg/m 3 P3. Silka Kimmen Rekenwaarden

Nadere informatie

Leveringsprogramma. XPS isolatie Tegelelementen Randstroken V201307

Leveringsprogramma. XPS isolatie Tegelelementen Randstroken V201307 Leveringsprogramma XPS isolatie Tegelelementen Randstroken De harde Sterfoam platen uit geëxtrudeerd polystyreen zijn bestand tegen vocht, veroudering, verrotting en ongedierte. Bovendien zijn ze zelfdovend

Nadere informatie

wow! wood on walls by cras schaafwerk voor gevelconcepten

wow! wood on walls by cras schaafwerk voor gevelconcepten voorgemonteerde panelen horizontaal & verticaal - planchettes met en zonder afwerking - shingles inhoud wat is WOW? * P 3 modellentabel* p 4 realisaties * p 5 technische fiches panels * p13 uv-scherm *

Nadere informatie

BETONSTAAL GERIBDE en GEDEUKTE STAVEN GERIBDE en GEDEUKTE DRAAD met hoge ductiliteit

BETONSTAAL GERIBDE en GEDEUKTE STAVEN GERIBDE en GEDEUKTE DRAAD met hoge ductiliteit OCBS Vereniging zonder winstoogmerk Keizerinlaan 66 B 1000 BRUSSEL www.ocab-ocbs.com TECHNISCHE VOORSCHRIFTEN PTV 302 Herz. 7 2015/6 PTV 302/7 2015 BETONSTAAL GERIBDE en GEDEUKTE STAVEN GERIBDE en GEDEUKTE

Nadere informatie

Is het Eike- of eikenhout

Is het Eike- of eikenhout Lezingenblok Hout en monumenten Is het Eike- of eikenhout Patrick Assink Assinkhout BV Mijn naam is Patrick Assink. Ik ben werkzaam in ons familiebedrijf, waar we rondhout zagen, schaven, verhandelen en

Nadere informatie