Meditatie in Beweging

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Meditatie in Beweging"

Transcriptie

1 1 Meditatie in Beweging

2 Van Hans Knibbe verschenen eerder: Rusten in Zijn De niet-herkende boeddha Handboek Zijnsoriëntatie De heilige blik Zijn en Worden De volmaakte staat De Tempel van de Relatie Zitten in Zijn 2

3 Meditatie in Beweging Zijnsgeoriënteerde oefeningen voor elke dag Hans Knibbe Uitgever: Stichting Zijnsoriëntatie, Utrecht De audiobestanden bij deze uitgave zijn verkrijgbaar via: 3

4 Voor meer informatie: Auteur: Hans Knibbe Eindredactie: Mariska Denayère Vormgeving binnenwerk: Mariska Denayère Omslagontwerp en illustraties: Nisvan van Sijl ISBN: H. Knibbe, alle rechten voorbehouden 2013 H. Knibbe, alle rechten voorbehouden 1 e druk, geredigeerd door Harry Brockhus en Anne-Riet de Boer, e druk, herziene uitgave, 2013 Uitgever: Stichting Zijnsoriëntatie p/a Doelenstraat 42, 3512 XJ Utrecht Deze uitgave is met de grootst mogelijke zorg samengesteld. Noch de makers, noch de uitgever stellen zich echter aansprakelijk voor eventuele schade als gevolg van eventuele onjuistheden en/of onvolledigheden in deze uitgave. 4

5 INHOUD Meditatie in Beweging Voorwoord 9 DEEL I DE VISIE Het belang van regelmatig oefenen 13 Waarom doen we eigenlijk Zijnsgeoriënteerde lichaamsbeweging? Waarom überhaupt oefenen? 2. Lichaamswerk in zeven fasen 21 Het Zijnsgeoriënteerde lichaamswerk kent een opbouw in fasen. 3. Adviezen over het opzetten van je beoefening 37 Het is prettig om in een ruimte te oefenen waar je niet gestoord wordt en die bij voorkeur zo leeg mogelijk is. DEEL II AANDACHT EN AFSTEMMING Meditatieve aandachtsruimte creëren 47 We laten onze dagelijkse beslommeringen bewust los en creëren, vaak met behulp van visualisatie, een vrije en inspirerende ruimte voor onszelf. 5

6 5. Wakkerte en overgave 51 Iedere Zijnsgeoriënteerde training begint met aandachtig bewegen, met landen in je lichaam, voelen wat er gaande is en je pantsering loslaten. 6. Ademverdieping 63 Door onze adem te verdiepen brengen we een energiestroom op gang die ons masseert en die onze pantsering doet smelten. We gaan weer verbinding voelen met onszelf en de omgeving. DEEL III DE BEWEGINGSVORMEN Kung Fu opwarmoefeningen 77 De intensiverende Kung Fu oefeningen worden vaak gedaan in het warming-up gedeelte van een workshop. 8. Losschudden 95 Losschudden is een erg prettige en effectieve manier om spanning los te laten en energie op te wekken. 9. Gronding 99 Gronding betekent: de verbinding voelen met de grond, de aarde. Dat lijkt vanzelfsprekend, maar is het niet. 6

7 10. De rug buigen en oprichten 105 Een opgerichte en soepele rug is een belangrijke schakel in je gevoelshuishouding en je energiestromen. 11. Adem invouwen en uitvouwen 109 In deze oefening is de adem het beginpunt van de beweging. De fysieke beweging volgt de subtiele adem. 12. Rotaties 113 Rotatie van de gewrichten blijkt een zeer effectieve manier om de energie in je lichaam tot stroming te brengen. 13. Trillen 119 Trillen is een uitgebreide oefening met twee tot vijf fasen. Elke fase kent eigen achterliggende principes. 14. Overgave aan spontane beweging 125 Deze oefening helpt om je over te geven aan de natuur in jezelf, vrij van de chronische controle vanuit de psyche. 15. De boog 129 De boog voorover en achterover is een stressoefening die wordt gebruikt om energie op te wekken. 7

8 16. De segmenten 135 Segmenten verdelen het lichaam horizontaal in compartimenten. Een beknopte uitleg en een werkmethode. 17. De volledige ademhaling 149 Volledig ademhalen is een harmoniserende, reinigende en opwekkende oefening. 18. De aanraking 155 Aandachtige aanraking is een van de meest directe manieren om contact te maken met je gevoelens. 19. Navoelen 165 We komen tot rust, wennen aan openheid en staan toe dat de energie de subtiele kanalen vult. Meer informatie 168 8

9 VOORWOORD Meditatie in Beweging Zijnsoriëntatie is een pad van verlichting, van herinnering aan onze vrije aard. Wie het volgt, leert om de subtiele boodschappen daarvan te ontvangen en tot vorm te brengen. Een integraal onderdeel van Zijnsoriëntatie is de dagelijkse beoefening van lichaamswerk en meditatie. In de loop van de vijfentwintig jaar dat Zijnsoriëntatie nu bestaat, is het lichaamswerk geëvolueerd tot een fijnzinnige, meditatieve vorm van bewegen, waarin de herkenning van je vrije aard vanaf het begin centraal staat. Vandaar dat we het meditatie in beweging noemen. Het Zijnsgeoriënteerde lichaamswerk richt zich op datgene in jou wat vrij, heel en stralend is. Dat lijkt ver weg als je gevangen bent in je krampgewoonte, maar het is toch altijd aanwezig en verrassend gemakkelijk tevoorschijn te brengen. De krampen, pijnen en energetische blokkades van jouw gewoontesysteem worden in het Zijnsgeoriënteerde lichaamswerk daarom niet direct benaderd. We benutten het lichaamswerk dus niet om die te bewerken, corrigeren of zelfs te laten oplossen. In plaats daarvan richten wij ons op de heelheid, openheid en natuurlijkheid van jou en versterken we deze. Op wonderbaarlijke wijze lossen je krampen en blokkades daarin op en merk je na een sessie dat je totaal vrij bent van je kramp en neurose. Hoewel er niet rechtstreeks wordt gewerkt met de kramp en de neurose, zul je merken dat je lichaamshouding is verbeterd, de chronische spanningen zijn opgelost en de juiste tonus aanwezig is waar je voorheen te slap of te gespannen was. Het lichaamswerk stimuleert de ademhaling, de energie gaat stromen en je krijgt weer contact met de gevoelsstroom. 9

10 De energieoefeningen brengen subtiele centra tot leven. Je komt in aanraking met de rijkdom van je spirituele aard. Je gevoel bloeit op en expandeert. Je gaat je ruim en stromend voelen. Je oorspronkelijke aard, die van nature open en onbelemmerd is, manifesteert zich. Je komt thuis bij jezelf en ervaart hoe weldadig en helend dat is. Je oorspronkelijke, natuurlijke aard is rijk aan kwaliteiten. Daar kom je gemakkelijk mee in contact, zodra de krampgewoonte loslaat. Zo ontwikkel je een diep zelfvertrouwen. De oefeningen creëren geen rijkdom en vrijheid, want die zijn ten diepste al volledig aanwezig. De oefeningen helpen je alleen om ermee in contact te komen. De oefeningen zijn dus bedoeld voor datgene wat jou het zicht op die rijkdom ontneemt: je gewoontesysteem, jouw psyche. Je leert de psyche om een breuk te maken met z n habituele oriëntatie en ontvankelijk te worden voor jouw diepste aard. Je leven wordt daardoor rijker, diepzinniger en betekenisvoller. Je krijgt meer oog voor grotere verbanden. Je raakt minder opgehangen aan behoeftebevrediging. Je wordt genereuzer, begripvoller, flexibeler en creatiever. Stukje bij beetje wordt jouw leven een uitdrukking van je oorspronkelijk stralende en verlichte aard. In Zijnsgeoriënteerde workshops en trainingen wordt iedere dag 45 tot 60 minuten lichaamswerk en meditatie gedaan. Ook geef ik al enkele jaren lichaamswerk en meditatieavonden. Deze zijn opgenomen en uitgeschreven. Op basis van dit transcript is dit boek geschreven. Ik wens de lezer toe dat hij met Meditatie in Beweging de schoonheid, grootsheid en straling ontdekt van zijn wezen, en zo de wereld tot een mooiere plek maakt. Hans Knibbe 10

11 Deel I DE VISIE 11

12 12

13 Hoofdstuk1 Het belang van regelmatig oefenen Zonder dat we het merken geven we onszelf voortdurend vorm vanuit onze gewoontes. We vormen ieder moment onze lichaamshouding, onze adem, onze gevoelshuishouding, onze energetische levendigheid, enzovoort. Deze gewoonte beperkt onze leefruimte en maken ons blind voor alles wat buiten het bereik van de gewoonte ligt. De gewoontes zijn grotendeels defensief; ze beschermen ons tegen mogelijk geweld van de omgeving. Ze zijn ontstaan in onze jeugd toen we extreem afhankelijk waren van de omgeving. Inmiddels zijn we volwassen en kunnen we ons eigen leven vormgeven. We hebben deze verdedigingen allang niet meer nodig, maar vanuit onze gewoonte geloven we dat we nog steeds afhankelijke wezens in een bedreigende omgeving zijn. We leven gevoelsmatig nog steeds in het huis van de ouders. Omdat de gewoontes ook op lichamelijk en energetisch niveau vorm krijgen, kunnen we andersom door met het lichaam, de adem en de energie te werken onszelf bevrijden van de gewoonte. Om je van je gewoontes te bevrijden is geduld nodig. Je verandert die gewoontes niet door zo nu en dan iets anders te doen. Het vraagt om een nieuwe gewoontevorming: een gewoonte van open houding, vrije adem, energetische doorstroming, ontkramping, zelfvertrouwen, waardigheid en levenslust. De in dit boek beschreven oefeningen zijn zo ontworpen dat je ze 13

14 iedere dag kunt doen. Ze zullen je helpen om je bewust te worden van je defensieve gewoontes, ze los te laten en te wennen aan een veel ruimere en opener manier van zijn. Als je vrijer en meer onbevangen in het leven staat, zul je gaan voelen wat je voorheen afweerde. Soms komen oude pijnen uit het verleden omhoog of merk je dat je veel gevoeliger bent voor huidig onrecht, kwetsing en ongevoeligheid. Maar dat is niet het enige: als je de beschermende cocon van je gewoonte loslaat, kom je ook in contact met de schoonheid van het leven en krijg je toegang tot de inherente rijkdom van je wezen. Je leert te rusten in Zijn en ontdekt daar een ongekende rust, lichtheid en ruimte. Je bent thuisgekomen in je aard. Drie bestaansniveaus In Zijnsoriëntatie maken we een onderscheid in drie bestaansniveaus: gestold/psyche, Spirit en Zijn. Het eerste niveau is de gestolde werkelijkheid zoals we die waarnemen vanuit onze gewoontes. Vanuit gewoonte denken we onszelf en de wereld tot iets stabiels. We stollen de stromendheid van het leven tot (schijnbare) vastigheid, tot iets waar we houvast aan hebben. We vormen de stromendheid en ongrijpbaarheid van de werkelijkheid om tot plaatjes en creëren van deze plaatjes een plattegrond die ons helpt onze weg te vinden in het leven. De psyche en daarmee onze defensieve gewoontes leeft in de plattegrond van de werkelijkheid. Het eerste bestaansniveau is dus het niveau van gestolde, schijnbaar vaste en losstaande vormen. Dit is het niveau van de conventionele werkelijkheid. Wanneer we in meditatie in beweging de gewoonte van fixatie en stolling loslaten, gaat alles onmiddellijk stromen. We ervaren stroming in onszelf, een toename van gevoel, warmte, levendigheid en lust. Ook komen er vaak gevoelens op van welbevinden, geluk en schoonheid. Als we ons op die kwaliteiten richten, merken we dat we de wereld van de psyche verlaten. Deze kwaliteiten zijn geen resultaat van onze interactie met de wereld. We voelen geen 14

15 vreugde omdat we iets hebben gekregen of veroverd; die kwaliteiten zijn er zomaar, ze hebben hun ontstaansgrond in iets diepers, iets tijdloos, in een dimensie die helemaal niets te maken heeft met onze geschiedenis. We vinden een pure dimensie in onszelf, ongeconditioneerd, geschiedenisloos. Onze waarneming wordt vanuit dit niveau van werkelijkheid veel opener. We zien vormen niet meer op een harde afgesloten manier, maar ervaren Zijnskwaliteiten in alles wat we waarnemen. We zien puurheid, lichtheid en transparantie in alle vormen. We hebben onze blik gereinigd van stollende conditionering en ervaren een heilige werkelijkheid, die doortrild is van schoonheid, liefde en licht. In Zijnsoriëntatie noemen we dit de wereld van de Spirit of het huis van Zijn. Dit is het tweede bestaansniveau: Spirit. Het diepste bestaansniveau is Zijn. Deze zijnsgrond is zelf geen vorm, maar de voorvormelijke openheid die zichzelf vormt tot vorm en waar alle vormen weer in oplossen. Het is de ruimte die alle vormen mogelijk maakt en die tevens de grondslag is van iedere vorm. Dit Zijn is in alle vormen aanwezig, of ze nu gestold of stromend, geconditioneerd of puur zijn. Het is de universele grond, het Ene. Dat wat altijd is. Oefeningen brengen je in contact met Spirit en met Zijn Zijnsgeoriënteerde oefeningen kunnen je snel tot de ervaring van Spiritkwaliteiten en de nonduale grond brengen. Dat gaat betrekkelijk eenvoudig. Zo eenvoudig, dat deelnemers vaak moeilijk geloven dat ze daadwerkelijk hun verlichte aard hebben ontdekt. In tegenstelling tot wat we geneigd zijn te geloven, is onze Spirit en non-duale aard niet ver weg, maar juist extreem nabij. Zo nabij dat we het over het hoofd zien. Het is dat wat je al bent, je hoeft alleen maar op te houden om het ergens in te zoeken. 15

16 Zijnsgeoriënteerde meditatie in beweging is een kunst en kunde die gericht is op het thuiskomen bij jezelf. Je leert om je aandacht niet zoekend naar buiten te richten, maar vertrouwend te laten rusten in zijn eigen grond. Je hoeft geen graafwerk in jezelf te verrichten, psychologische knopen door te werken of energetische openingen te forceren. Jouw ware aard is de hele tijd aanwezig. Als een eeuwige metgezel in alles wat je doet en ervaart. Zodra jij rust in Zijn komen de Spiritkwaliteiten tot bloei in je lichaam, je gevoel en je geest. Als je je met overgave toewendt naar de Spirit, ben je niet langer geïdentificeerd met je oude zelfbeelden, maar je houdt wel de beschikking over alle competenties van de psyche. De taal, het onderscheidingsvermogen, de plattegrond van de wereld; alles is er nog. Maar de zwaarte, bezorgdheid en dwangmatigheid, die de psyche kenmerkt, is afwezig. De capaciteiten van de psyche komen zo veel beter tot hun recht. Het is dus mogelijk om een leven te leiden waarin je ontspannen rust in openheid. Dat is niet iets bovenmenselijks; het vraagt wel training. De weerstand van de psyche Je psyche geeft zich meestal niet zo makkelijk gewonnen. Ze is immers nauw verbonden met onze primitieve overlevingsdriften. Daar is ze ooit voor ontwikkeld: om zorg te dragen voor onze overleving, ons gevoel van nesteling en bevrediging. Als je de overheersing van de psyche loslaat, krijg je dus vaak te maken met bestaansangst. Je gaat geloven dat je verloren raakt als je je leven spiritueel inricht. Dat je geen inkomen meer kunt verdienen, of nooit meer lekker kunt genieten van de heerlijkheden in je leven. Je wordt bang om je vrienden, je geliefden, je huis en je werk te verliezen. 16

17 De psyche heeft dit helemaal mis, maar kan haar eigen waanvoorstelling niet corrigeren. Slechts door nieuwe overgave aan de openheid van Spirit en Zijn kan zij herkennen dat ze van de Spirit iets gemaakt heeft dat in geen enkel opzicht strookt met de werkelijkheid. De psyche zal echter niet gauw geneigd zijn tot overgave aan een dimensie die haar belangen lijkt te bedreigen. Dit is de oeroude drempel waar iedere spirituele beoefenaar vroeg of laat op stuit. Hier helpt alleen discipline. Ook al heb je tegenzin, ook al wantrouw je alles wat te maken heeft met overgave en Spirit, je gaat onverdroten verder met je oefeningen. Je blijft je lichaamsoefeningen en je meditatie doen in het ritme dat je met jezelf hebt afgesproken. Meestal hervind je je inspiratie dan snel. Zoals het Soefi spreekwoord zegt: Als jij één voorzichtig stapje zet naar God, komt Hij naar jou toe hollen. Regelmatige beoefening is dus belangrijk om de weerstand van de psyche te overwinnen. Er is nóg een belangrijke reden. Zelfs al zou de psyche geen emotionele afweer hebben tegen openheid, dan nog is zij niet geneigd tot openheid. De psyche is immers het gewoontedier in ons. De psyche houdt van voorspelbaarheid, dat is haar bestaansreden. Zij is tot bestaan gekomen om de wereld een vertrouwd aanzien te geven. Deze vertrouwdheid is nodig, omdat mensen op biologisch niveau hechtdiertjes zijn die zich willen verbinden met iets betrouwbaars en stabiels. Deze hechtbehoefte is dieper dan we denken. En het is de grootste hinderpaal voor het leven van een interessant, rijk en spiritueel leven. Kortom, je hebt een lange adem nodig om jezelf te bevrijden uit de blauwdruk van de psyche. Met het oefenen van natuurlijkheid bouw je het vermogen op om je steeds moeitelozer toe te wenden naar je diepste aard. Door regelmatig te oefenen, wordt openheid steeds makkelijker bereikbaar en wordt het een gewonere staat van zijn. 17

18 De geweldloze aanpak In onze beoefening moeten we iedere keer weer een overgang maken van de vertrouwde besloten wereld van de psyche naar de open stromende werkelijkheidsbeleving van Spirit en Zijn. Het is een echte overgang, een soort vallen of springen in het onbekende. We kunnen de openheid niet in de mentaliteit van de psyche onderbrengen. Ze zou onmiddellijk weer ingekapseld worden tot een plaatje in de plattegrond. Niettemin zullen we, zelfs als we dit echt realiseren, onszelf steeds weer betrappen op pogingen om Spirit en Zijn tot bezit te maken. De psyche wil iets bijleren, succesvoller worden, meer ontspannen worden, soepel in zijn vel zitten; de psyche hoopt dat door af en toe te openen naar de Spirit en de Zijnsdimensie haar eigen belangen beter gediend worden. Het blijkt weinig zin te hebben de psyche te bestraffen voor deze materialistische instelling. Het is nu eenmaal de functie van de psyche: ons te helpen te overleven en succesvol te worden. Als we de psyche bestraffen begeven we ons ook niet buiten het bereik van de psyche, maar geven we een van de gewelddadige krachten in de psyche het superego vrij baan om ons te kwellen. In plaats van te openen, raken we alleen maar verwikkeld in een intrapsychisch slagveld dat we nooit kunnen winnen. Dus ja, we moeten de mentaliteit van de psyche zien te doorbreken; maar nee, we moeten ons nooit afzetten tegen de psyche. We moeten een geweldloze aanpak toepassen. Je kunt je psyche op een vriendelijke maar besliste manier steeds weer uitnodigen tot toewending naar openheid: laat je eigen wereld eens even los, wees eens nieuwsgierig naar het wezen van jezelf en de dingen, word je eens bewust van Nu, van de ruimte van Zijn. Wanneer we deze uitnodiging keer op keer doen, raakt de psyche gaandeweg gewend zich over te geven aan openheid. De psyche leert om te luisteren gehoorzaam te zijn naar de zachtjes geuite, 18

19 subtiele boodschappen van de Spirit. Die ontvangt ze en brengt ze tot vorm. Dan begint het waardesysteem van de psyche te verschuiven. Je krijgt meer oog voor grotere verbanden, bent minder opgehangen aan behoeftebevrediging. Je wordt genereuzer, begripvoller, flexibeler en creatiever. Stukje bij beetje wordt jouw leven een uitdrukking van jouw oorspronkelijk stralende en verlichte aard. Dat is zeker mogelijk, het is niet eens moeilijk. Het is vooral een kwestie van vasthoudendheid, tijdsinvestering en van liefde voor de Spirit. Als je dat inziet, krijg je vanzelf zin om je te begeven op een pad waar je openheid kunt trainen. Zijnsoriëntatie is zo n pad. De dagelijkse discipline van lichaamswerk en meditatie is een integraal onderdeel ervan. 19

20 20

21 Hoofdstuk 2 Lichaamswerk in zeven fasen Het Zijnsgeoriënteerde lichaamswerk kent een opbouw in zeven fasen. In sommige oefeningen in dit boek zijn alle fasen te herkennen; in andere oefeningen misschien slechts een of twee. De volgorde wijkt soms wat af, maar meestal begin je met Afstemmen (fase 1) en eindig je met Rusten in Zijn (fase 7). In dit hoofdstuk komen alle zeven fasen één voor één aan de orde. Elke fase wordt kort ingeleid. Daarna volgt een omschrijving van de belevingssfeer, aangevuld met voorbeelden van instructies door de leraar. Tijdens meditatie in beweging ontvouwen zich doorgaans de volgende zeven fasen: 1. Afstemmen 2. Wakkerte beoefenen 3. Ademhaling verdiepen 4. Energiestroom intensiveren 5. Zijnskwaliteiten herkennen en in beweging brengen 6. Non-duale aard onderzoeken 7. Rusten in Zijn 21

22 Fase 1. Afstemmen Als je een kerk of een tempel binnengaat, merk je dat je de dagelijkse drukte even achter je laat. Al die dingen die buiten de kerk zo dringend leken, zijn nu op de achtergrond. Daarvoor in de plaats komt een ervaring van stilte, nuheid en grootsheid. Kerken en tempels zijn zo ontworpen dat ze deze kwaliteiten bij ons opwekken. Ze zijn uiterlijke, fysieke vertolkingen van onze spirituele aard. We kunnen onze spirituele aard ook op een innerlijke manier vertolken en opwekken. Dat doe je door jezelf te ontslaan van alle motieven en belangen die je psyche domineren. Je neemt bewust een time-out, je creëert een innerlijke tempelruimte waar het rumoer en de belangen van onze dagelijkse geest buitengehouden worden. Een Zijnsgeoriënteerde leraar gebruikt in deze fase vaak zinnetjes als: De tijd die we nu met elkaar hebben, hoeft nergens voor te dienen. We leven nu in Grote Tijd, het Nu; we laten verleden en toekomst los. Je hoeft van deze oefeningen niet beter te worden, je hoeft er niets van te leren, je hoeft niet aan jezelf te werken. Wat jij op dit moment waarneemt, is het al helemaal. Dit is je Rijkdom. Wijd de tijd die je nu hier bent aan Zijn, niet aan de belangen van je psyche. Zo komt je dagelijkse geest tot stilstand. De voorwaartse gerichtheid ervan wordt onderbroken. Je krijgt ruimte om contact te maken met de levende ervaring van dit moment. Deze breuk met de lineaire gerichtheid en het ontdekken van de openheid van Nu brengen vaak al een grote verandering teweeg in je gevoel. Je hele wezen ontspant wanneer je ruimte krijgt om te Zijn. Als vanzelf laat de gewoontekramp los, de adem wordt dieper en zachter en de stroming van energie neemt toe. Eigenlijk is dat al genoeg. Als je deze Zijnshouding kunt continueren, creëer je geen neurose meer. Op den duur gaan alle energiekanalen open en manifesteren alle 22

23 Zijnskwaliteiten zich. Dit is typerend aan de Zijnsgeoriënteerde wijze van begeleiden: beginnen met het eindpunt rusten in Zijn en de rest van het werk laten plaatsvinden in die openheid. Fase 2. Wakkerte oefenen Wakkerte slaat op het vermogen van onze geest om de aandacht gedurig te richten op een door onszelf gekozen object van aandacht. Het is een vorm van concentratie. De tegenpool van wakkerte is afleiding. Als je bijvoorbeeld lichaamssensaties wilt volgen met je aandacht, merk je dat er voortdurend gedachten door je heen spoken. Eén moment van onoplettendheid en je bent al meegegaan met zo n gedachte. Dan ben je het contact met de levende ervaring van Nu alweer kwijt. De open ruimte van Zijn, waar je in de eerste fase van afstemming contact mee hebt gemaakt, mist aanvankelijk nog stabiliteit in jou. Je begint te merken dat je geest een tamelijk onbeheerst, slecht opgevoed, springerig aapje is. Dat trekt zich maar weinig aan van jouw wens om gedurig oplettend aanwezig te zijn. Gedachte stapelt zich op gedachte, schijnbaar zonder enig verband, of in eindeloze associatieve ketens. Je kunt je meestal nauwelijks onttrekken aan de verleidingskracht van de gedachten en associaties. Zo makkelijk word je erin meegezogen. Dan vergeet je dat je bezig was om je aandacht te wijden aan de stroom van sensaties. Als we proberen om dat aapje tot rust te brengen, creëren we alleen maar spanning en frictie en wordt het beestje nog onrustiger. We moeten dus niet de gedachtestroom zelf willen manipuleren. We hebben een intelligentere aanpak nodig. Dat is de methode van wakkerte. 23

24 Wakkerte bestaat eruit dat je de aandacht iedere keer opnieuw losmaakt van de gedachte en toewendt naar een onderwerp dat je zelf kiest. Dat klinkt bijna te eenvoudig om het een methode te noemen. Toch vraagt het wel training. Het moeilijkste is om de gedachte volkomen onaf te laten. Dus om de gedachte al bij het begin of halverwege te onderbreken, je aandacht ervan af te halen en toe te wenden naar het onderwerp van aandacht. Eigenlijk lijkt dit veel op fase 1 (afstemmen). Daar ben je los gaan staan van de mentaliteit van de psyche en toegewend naar de open ruimte van Nu. In de wakkerte-training doe je datzelfde op microniveau; op ieder moment bij iedere gedachte die voorbijkomt. We onttrekken onze aandacht aan de gedachten die voorbijkomen. Als we de gedachten niet voeden met onze aandacht, nemen ze af in aantal en intensiteit. Onze geest wordt zo vanzelf rustig, zonder dat we enige vorm van dwang of onderdrukking hebben uitgeoefend. Dat gaat heel eenvoudig, logisch en efficiënt. De beoefening van wakkerte kent echter wel een paar valkuilen. Onze gedachten komen niet voor niets op. Ze zijn een poging van onze psyche om evenwicht te herstellen, een frictie op te lossen, onverenigbare zaken te verenigen, controle te krijgen over de situatie. Het negeren en onderbreken van gedachten is daarom een vorm van onthechting van de passies van de psyche. Het is een gebaar van loslaten, van iets achter je laten. Je laat impliciet jouw wereld achter je, want die wordt in stand gehouden door de stroom van gedachten. Met het loslaten van gedachten geef je dus ook de vertrouwdheid van jouw wereldbesef op. Je verlaat de nesteling in jouw geconditioneerde wereld. Zo beschouwd is de schijnbaar onschuldige wakkerte-techniek ingrijpend en wordt het ook invoelbaar waarom het nog niet zo makkelijk is om er vaardig in te worden. Een ander lastig punt kan zijn: het zonder meer losmaken van een gedachte. Meestal is er een neiging om je eerst ongewild te verbinden met de gedachte en dan in een poging om 24

25 wakkerte te beoefenen een afzettende beweging te maken naar de gedachte. Je duwt de gedachte weg, je bestraft de gedachte of jezelf, of je neemt een gedistantieerde positie aan waarin je naar de gedachte kijkt. Dit is allemaal niet de bedoeling, want het zijn allemaal vormen van negatieve betrokkenheid bij de gedachte. En iedere vorm van betrokkenheid voedt de gedachtestroom. Nee, de opdracht luidt eenvoudig: merk een gedachte op, laat die voor wat het is en wend je toe naar het gekozen onderwerp van aandacht. In deze wakkerte-fase evolueert de manier van aandacht geven. Je wijdt al je aandacht eerst zo volledig mogelijk aan de sensaties. Je concentreert je en spant je daarbij echt in. Deze tonus is in het begin behulpzaam, omdat je geest anders te snel is afgeleid. Maar met jouw inspanning creëer je ook meestal een vernauwing en een energetische optrekking. Daarom: zodra de geest tot rust is gekomen (en er dus minder gedachten zijn) laat je de tonus van aandacht weer ontspannen. Je laat je blik ruimer worden dan alleen de sensatie, je proeft als het ware ook de ruimte om de sensatie heen. Je blik wordt nu zachter en je laat je aandacht zo moeiteloos mogelijk verwijlen bij het onderwerp van aandacht. Het resultaat van een goede wakkerte-training is niet alleen dat de geest tot rust komt, maar vooral dat je vrijheid verwerft ten opzichte van de betoverende kracht van gedachten. Zo verkrijg je beheersing over je geest. Je bent meester geworden van je gedachten, in plaats van dat de gedachten jou regeren. In hoofdstuk 5 wordt meer uitgelegd over de techniek en principes van wakkerte-meditatie. 25

26 Fase 3. De ademhaling verdiepen De adem neemt een intermediaire positie in tussen de fysieke dimensie van je lichaam en de niet substantiële aard van je geest. De adem is subtieler dan het fysieke lichaam, maar substantiëler dan gedachten. Deze unieke positie maakt de adem tot een boodschapper, een communicatief medium. De adem verbindt en maakt uitwisseling mogelijk tussen verschillende delen en dimensies in jou. Via de adem wissel je op fysiek niveau zuurstof en koolzuurgas uit met de omgeving. Op subtieler niveau is de adem drager van energie en gevoel. De adem verbindt onder- en bovenlichaam, binnen- en buitenwereld, psyche en lichaam, Spirit en psyche. Aan iemands adem blijkt veel af te lezen. In Zijnsgeoriënteerde opleidingen wordt onder andere gewerkt met ademreading : aan adempatronen aflezen hoe iemand in de wereld staat, of hoe iemand zich bijvoorbeeld verhoudt met gevoel en libido. Het adempatroon is net als het fysieke lichaam gewend om te verkrampen. De normale adem is meestal beperkt, hoog gelokaliseerd en oppervlakkig. Ook is er vaak een scheiding tussen buik en borst. De manier waarop je ademhaalt houdt je vertrouwde zelfgevoel en wereldgevoel in stand; als je niet volledig en vrij ademhaalt, is dat een signaal dat je niet vrij en open kunt zijn. Iedere geconditioneerde ademhaling hercreëert het huis van de ouders. Ervaringsoefening voor de lezer De ademvorm heeft een indringend effect op je gevoel. Probeer maar eens twee minuten hoog en oppervlakkig te ademen. Dat roept waarschijnlijk al snel een gevoel van paniek op. Probeer nu eens de adem in je buik te voelen en maak de ademhaling bewust diep en zacht. Merk je hoe rustig je wordt? 26

27 Bio-energetica en Reichiaans lichaamswerk gebruiken vaak een intensieve ademhaling om emotionele ontladingen teweeg te brengen. Zijnsoriëntatie is niet gericht op ontlading, maar op het hervinden van een open houding naar alle ervaringen. De adem waartoe je in het Zijnsgeoriënteerde lichaamswerk wordt uitgenodigd, bootst de spontane totale en open ademhaling na die je zou hebben als je vrij was van beperkende patronen. Je doet dus met de ademhaling alsof je al helemaal vrij bent. De leraar geeft meestal drie aanwijzingen: Adem door de mond, of door mond en neus samen (hierdoor wordt de adem vrijer en komt meer in de buik). Laat de adem diep en lang zijn. Laat de ademstroom zacht zijn. Met deze aanwijzingen ontspan je vanzelf. Er ontstaat een gevoel van harmonie, het gevoel begint te stromen. Je wordt warmer en raakt opgeladen. Overigens werkt Zijnsoriëntatie alleen in de eerste fasen met ademverdieping. In latere fasen wordt juist het niet-manipuleren van de ademhaling benadrukt. Ook in de zitmeditatie wordt de adem volledig aan zichzelf overgelaten. Zolang je actief reguleert, houd je immers ook een regulerend zelf in stand. In de ontspanningsfasen en in de non-duale beoefening ga je hier volledig aan voorbij. 27

28 Fase 4. De energiestroom intensiveren Je bent present, je bent open en zacht door de ademhaling. Nu is het tijd om de vrije dimensie te verbinden met een zekere spierkracht. Laat de energie toenemen door stressposities, intensievere bewegingen en zeer langzaam uitgevoerde inspannende oefeningen. De energie die vrijkomt in deze oefeningen, voegt zich naar de openheid die in de eerdere fasen is opgebouwd. De energie wordt zo de schoonmaakploeg van die openheid. De energie blaast de energiekanalen open, brengt inerte gevoelslagen tot leven en wekt intensiteit van genieten en vreugde op. Soms kan de gevoelsintensiteit toenemen tot een staat van extase, die iedere cel in jou tot leven brengt. Je wordt door de toegenomen energie levendiger en gevoelsrijker dan je gewend bent, je wezen licht op en gaat stralen. Je gelukslichaam, de extatische vorm van je vrije aard, wordt voelbaar. Dit geluk en genieten zijn geen gevolg van uiterlijke omstandigheden. Het zijn de spontane inherente kwaliteiten van jouw vrije aard. Fase 5. Zijnskwaliteiten herkennen en in beweging brengen In deze fase maak je de stap van de concrete wereld naar de Spiritruimte. Je beweegt je van het huis van de ouders naar het huis van Zijn. In de vorige fase werd de energie intensiever en voegde zich naar het vormveld van openheid. Als het goed is, bleef de openheid bewaard tijdens de oefening. De energie wordt dan vanzelf straling van vrijheid. Vaak blijk je echter nog gevangen te zitten in een te conventioneel raamwerk ten aanzien van je gevoelens. Je kunt de straling die je nu voelt bijvoorbeeld beschouwen als een succes of als voeding. Daarbij houd je jouw zelfbeeld en de strevingen die daarmee samenhangen in stand. Of je kunt de bandbreedte van straling reduceren tot de meer biologische aspecten daarvan, zoals gevoelens van warmte, ontspanning, stroming en welbevinden. Er is dan wel meer 28

29 openheid dan je gewend bent, maar die openheid wordt toch subtiel (en voor jezelf onmerkbaar) beperkt door aannames over de aard van jezelf en de wereld. Als je de wereld zo concreet en conventioneel houdt, blijf je gevangen in het wolkendek. Je blik moet zich nog verder losmaken van de bekende tijd/ruimtecoördinaten. Zijnskwaliteiten herkennen Het is in deze ontspanningsfase behulpzaam om je bewust te worden dat de zon al aanwezig is in alle sensaties die je ervaart. De leraar richt de aandacht op kwaliteiten van heelheid, welbehagen en schoonheid. Dat zijn beginnende en nog tamelijk concrete uitdrukkingsvormen van vrijheid, maar ze vormen de eerste opstap naar herkenning van het gelukslichaam. Ook kan de leraar je vragen om op te merken hoe de sensaties een lichte toon hebben, en gewichtsloos lijken te zijn. Soms vraagt de leraar je om alle sensaties te zien als licht. Zijnskwaliteiten in beweging brengen De volgende stap is om die kwaliteiten als beginpunt te nemen van beweging. Beweeg vanuit heelheid, breng de kwaliteiten van welbehagen en schoonheid eens in beweging. Door zo afgestemd te zijn op Zijnskwaliteiten en ze muzisch te belichamen, verdiept het contact ermee. Dan openen deze kwaliteiten zich verder tot hun heilige en stralende aard. Spiritruimte betreden, visualiseren Als je contact maakt met de heilige kwaliteiten van de sensaties, bevind je je eigenlijk al in de Spiritruimte. Je hebt de geconditioneerde leefomgeving van het huis van de ouders verruild voor de open en stralende werkelijkheid van het huis van Zijn. Toch is het mogelijk dat er nog subtiele objectrelaties actief zijn in je geest. Je kunt bijvoorbeeld de sensaties beleven als open, terwijl je de getuigenpositie nog gefixeerd houdt. Of je durft je wel een stukje te openen 29

30 en je zelfbeelden los te laten, maar je houdt vast aan een concreet wereldbeeld. Of je laat wel het zelf en de wereld stromend zijn, maar je houdt vast aan het idee dat er een concrete, solide en permanente wereld is die je nu tijdelijk waarneemt in een open vorm. Hier helpt het als de leraar aanwijzingen geeft die je bewust maken van zulke fixaties en die je stimuleren om ze los te laten. De leraar zegt bijvoorbeeld: Stel je voor dat je nu beweegt in een Spiritruimte. Alles om je heen is gemaakt van dezelfde kwaliteit als jouw sensaties. Je beweegt als stroming in stroming. Als welbevinden in welbevinden. Open je visionaire oog en zie alles als gemaakt van heilig Licht. Laat beelden opkomen van die lichtomgeving en zie jezelf ook als een lichtvorm. Nu zijn we aangeland op de grens tussen psyche en Spirit. Het energetische werk heeft de Spiritkwaliteiten tot leven gebracht, maar dat betekent nog niet dat de psyche al z n concrete ankers achter zich heeft gelaten. De psyche wordt in deze fase uitgenodigd om elk idee van concreetheid los te laten en alles te zien als licht. De optiek wordt hier al hoger, je wordt uitgenodigd om alles te zien als heilig bewustzijnslicht. De gewoonte om waarnemingen te laten stollen tot iets, laat je steeds verder achter je. (zie: Straling & Stolling op pagina 32) Visualisaties in Zijnsoriëntatie Het lijkt misschien alsof je door visualisatie iets kunstmatigs doet, de werkelijkheid inkleurt of mooier maakt. Maar dat is noch de intentie noch de werking van deze visualisaties. De Zijnsgeoriënteerde manier van visualiseren slaat een brug van je lagere, gestolde optiek naar de lichtoptiek van de Spirit. Via de visualisatie open je jezelf voor de spontane manifestatie 30

31 van dat licht. Je maakt een breuk met je neiging tot stollen. Via de lichtvisualisaties leer je om de waarneming vrij te laten, zodat zij niet stolt tot een concept, maar zich kan tonen in haar levendige en niet substantiële aard. Dan komen spontaan kwaliteiten vrij die altijd al inherent aanwezig zijn en die zich nu kunnen manifesteren. Zodra je niet meer stolt, straal je. Vanzelf. Fase 6. De non-duale aard onderzoeken Waarnemer en object van waarneming zijn één. Alles is Een. Dat ga je zien in deze fase van beoefening. Non-duaal betekent letterlijk: niet-twee. De dualiteit die hier wordt bedoeld, is de scheiding tussen de waarnemer en het waargenomene. Steeds als je iets waarneemt, denk je dat er ook een waarnemer moet zijn die losstaat van het object van waarneming. Er is dus altijd een object enerzijds en een subject anderzijds. Je identificeert je met dit subject, dat noem je ik. Elke waarneming zie je als een object voor dit ik. Bij nauwkeurige beschouwing van ik wordt echter al snel duidelijk dat dit ik helemaal niet zo solide is. Het blijkt een kunstmatig bouwsel te zijn, een behulpzaam concept waarmee je een hoofdrolspeler aan kunt wijzen in het verhaal van je leven. Als je de aandacht rechtstreeks richt naar het subject, het ik gevoel dat je op dit moment hebt, dan gaat je aandacht meestal naar binnen. Je zoekt ergens in je lichaam de zetel van dit ik. Veel mensen leggen een hand op hun hart als ze zichzelf aanwijzen. Maar als je dat gevoel bij het hart nauwkeurig en open waarneemt, wat is dat dan precies? Is dat gevoel hetzelfde als het beeld van jezelf? Heeft dat gevoel een naam: bijvoorbeeld Hans Knibbe? Is dat zelfgevoel hetzelfde als je lichaamsbeeld? Heeft het armen en benen? Heeft het een leeftijd en geslacht? Het antwoord op al deze vragen is nee. Je ik -gevoel, die intieme metgezel, blijkt bij dieper schouwen eigenlijk niet te definiëren als een vaste vorm. 31

32 Stolling & straling In de Zijnsgeoriënteerde visie zien we de natuurlijke staat van Zijn als volkomen open en stralend. Open betekent hier dat de diepste grond van alle manifestatie open, ruim en insubstantieel is. Een metafoor op fysiek niveau: ook de hardste steen bestaat uit atomen, die grotendeels bestaan uit ruimte. Zelfs de subdeeltjes van het atoom bestaan uit ruimte. We weten uit de wetenschap dat alle materie in essentie ruimte is. Toch zien we dat niet zo. Dat komt omdat we gewend zijn om materie te zien als dicht, concreet en solide. We hebben er belang bij om de werkelijkheid zo solide waar te nemen, want een van onze eerste levensbehoeften is de behoefte aan hechting. Aan ruimte kunnen we ons niet hechten. Dus om een bevredigende hechting te kunnen beleven, moeten we zowel de buitenwereld als onszelf gaan waarnemen als iets. In de Zijnsgeoriënteerde visie is onze gewone waarneming van de werkelijkheid daarom een artefact. Een kunstmatig gegeven dat samenhangt met de behoeften en de bewegingen van onze psyche, maar dat geen werkelijkheidswaarde heeft. We produceren stolling, doordat we grijpen naar de open werkelijkheid. We doen alsof die echt, concreet, zelfstandig zou bestaan. Het aanzien van de wereld verandert mee met onze optiek. Voor een hechtingzoekend wezen is alles een hechtvlak. Voor de psyche is de wereld een voortzetting van het huis van de ouders. Voor onze Spirit is alles een vorm van Spirit en voor Zijn is alles een vorm van Zijn. 32

33 Het bevrijdingswerk in Zijnsoriëntatie bestaat er daarom uit om de gewoonte van grijpen en fixeren te onderbreken en de optiek te verhogen tot een ontstolde of stralende optiek. Het uitgangspunt is dat je straling niet hoeft te produceren, maar dat straling spontaan verschijnt als je niet grijpt en niets tot iets maakt. Straling is de natuurlijke staat, de gestolde staat de gewoontestaat. Het woord straling verdient wat extra uitleg. In Zijnsoriëntatie gaan we ervan uit dat vormloze openheid zich materialiseert tot vorm. Het Zijn zelf is open en vormeloos, maar verdicht zich tot alle manifestaties. We stellen ons dit voor als een soort inwikkeling van de openheid van Zijn tot toenemende dichtheid van vorm. Misschien helpt een beeld om dit te verhelderen. Stel je voor dat Zijn is als de hemel. De eerste laag van manifestatie van Zijn is als het licht van de zon; dat is het hoogste stralende niveau van de Spirit. De Spiritdimensie verdicht zich verder tot heilige vormen: goden, engelen, tempelruimtes, mandala s. Dichter bij de aarde krijgt de zwaartekracht vat op de manifestatie en ontstaat de psyche met zijn hechtingsbehoefte en de daarbij horende geconditioneerde beelden van zelf en de wereld. Een stap lager bevinden zich de biologische gegevenheden: je levende lichaam. Nog een stap lager zijn de dode, fysieke vormen: de materie. Ieder toenemend niveau van dichtheid heeft nog steeds Zijn en Spirit in zich, het is alleen steeds meer bedekt ingewikkeld geraakt. Ieder niveau van optiek kan wel de niveaus onder zich herkennen, maar het niveau boven zich niet. 33

34 Het lichaam of dierniveau herkent bijvoorbeeld wel andere dieren en ook de materie, maar heeft geen weet van de wereld van taal en cultuur (psyche). De psyche kan wel het dier waarnemen, maar niet de Spirit. Hoe lager de optiek, hoe meer je de Zijnsoorsprong bent vergeten en hoe concreter je oriëntatie is. Hoe lager de optiek, des te beperkter, nauwer, driftmatiger je bent. Hoe hoger de optiek, des te ruimer, opener, vrijer en subtieler je blik wordt. 34

35 Nog fundamenteler is de vraag: wie is degene die naar binnen kijkt? Is dat dezelfde ik die je bij het hart waarneemt? Dat kan natuurlijk niet, dus is dat ik -gevoel kennelijk een object voor een nog dieper liggend subject. Als je de aandacht op dat subject richt, wordt wat je dan waarneemt weer opnieuw een object voor een nog primairder subject. Dit kan zo eindeloos doorgaan. Vroeg of laat begint het te dagen: je kunt het subject niet vinden, je vindt alleen maar waarnemingen, geen waarnemer! Als de waarnemer wegvalt, is het alsof je geest openklapt. Je bent in één klap identiek geworden met oneindige, heldere ruimte. Je hebt de non-duale aard van je geest herkend. In deze ruimte valt nog van alles te onderzoeken. Je ontdekt bijvoorbeeld dat waarnemingen niet van die ruimte te onderscheiden zijn, dat waarnemingen geen tijd, geen grens en geen centrum hebben. Soms begint het onderzoek niet bij het subject, maar bij het object. De leraar kan dan vragen: hoe lang duurt een sensatie, hoe groot is een sensatie? Zulke vragen maken je preciezer over de oorspronkelijke, niet-duale aard van je geest. Langzaam begin je te wennen aan deze hoogst onconventionele optiek. Fase 7. Rusten in Zijn Wanneer je eenmaal contact hebt gemaakt met de open, heldere ruimte van de non-duale aard van de geest, is de volgende en laatste fase om daarin te rusten. In het onderzoeken en verkennen van de non-duale grond blijft er nog een zekere afstand die we in deze fase opgeven. We laten onszelf los als subject en we laten het Zijn los als object. Zo vallen we samen met de oneindige ruimte van gewaarzijn. De leraar kan in deze fase iets suggereren als: rust in de openheid van je geest, wees de ruimte, rust in Zijn. Rusten in Zijn kan verkeerd begrepen worden. Een duale interpretatie van rusten in is dat iets kleins rust in iets groots. Zoals een baby in een moederschoot rust, of je lichaam in de 35

36 leunstoel. Dat is het dus niet. Er is niets dat rust, niets dat draagt. Je blijkt in de eindstaat identiek te zijn aan de grote ruimte, of nog preciezer: er is niets anders meer dan de grote ruimte die zich manifesteert in en als alle verschijnselen. Rusten in Zijn heeft ook niets te maken met versmelting van een klein zelf met een grote ruimte. Als je echt rust in Zijn ontdek je dat het kleine zelf nooit bestaan heeft, en dat de grote ruimte de eenheidsgrond is van alle verschijningen. Het rusten in Zijn is niet alleen een rustige staat; er is veel helderheid, levendigheid en presentie. Het rusten in Zijn is ook geen subjectieve kwaliteit; je herkent dat alles (ook de zogenaamde buitenwereld) altijd al rust in Zijn en participeert in het grote spel van Zijn. Het hele bestaan blijkt altijd al verlicht te zijn geweest. In deze realisatie ontstaat het grote gemak dat je helemaal niets meer hoeft te doen. De laatste krampen vallen van je af. Je bent gearriveerd op de plek waar je altijd al was, maar nu zijn de schellen van dualistische waarneming van je ogen gevallen. Hier is geen pad meer te gaan, geen oefening meer te doen. Alleen deze herkenning continueren, dat is het enige. 36

37 Hoofdstuk 3 Adviezen over het opzetten van je beoefening Het is prettig om te oefenen in een ruimte waar je niet wordt gestoord. Een ruimte die fris van temperatuur is, goed geventileerd en ruim van afmetingen; het liefst een zo leeg mogelijke ruimte. Je kunt de oefeningen ook buiten doen, alleen is het daar vaak wat moeilijker om geconcentreerde aandacht te hebben. Meditatie in beweging brengt je in een andere bewustzijnsstaat dan je gewend bent. Dat voelt aanvankelijk vaak kwetsbaar. Daarom is het prettig als je na de beoefening niet direct intens aan de slag hoeft te gaan. Bewegen in Zijn vraagt flink wat aandacht en overgave; het is geen gymnastiek die je met halve aandacht kunt doen. Aan de hand van de instructies kun je een hele tocht afleggen: van conventioneel tot verlicht bewustzijn. Dat is bevrijdend, maar ook veeleisend. Het vraagt de bereidheid om te openen en de open ruimte in te gaan. Als je alle fasen van de oefeningen doet, ben je ongeveer 45 à 60 minuten bezig. Je kunt de oefeningen bij voorkeur iedere dag doen. Kung Fu warming-up oefeningen (deel 3, hoofdstuk 7) nemen een aparte plaats in binnen het Zijnsgeoriënteerde lichaamswerk. Ze zijn gestructureerd, bieden veel houvast, maar lenen zich daardoor ook iets minder voor de verdieping die in de andere oefeningen wel mogelijk is. 37

38 Deze oefeningen zijn geschikt als je kortere tijd (20 minuten) wilt besteden aan het bewegen en meer tijd aan het meditatief zitten. De oefeningen in dit boek De volgorde van de oefeningen in dit boek komt aardig overeen met de moeilijkheidsgraad ervan. Hoewel dit altijd een persoonlijke zaak is, vind je de eerste oefeningen in dit boek waarschijnlijk toegankelijker dan de oefeningen die later worden beschreven. Je kunt de volgorde van de oefeningen dus aanhouden als je voor jezelf een oefenschema ontwerpt. Sommige oefeningen liggen je direct. Je snapt ze meteen en vindt ze plezierig om te doen. Andere oefeningen komen je vreemd over, mogelijk irriteren ze je, of je snapt er de zin niet van. Hoe kun je daarmee omgaan? Het is aan te raden om de oefeningen waarmee je geen affiniteit hebt, toch een aantal keren uit te proberen. Het kan zijn dat die oefeningen een aspect van jou aanspreken dat nog weinig ontwikkeld is. Het is heel verrijkend om daarmee in contact te komen en er vertrouwd mee te raken; je kunt hier waarschijnlijk flink wat terrein winnen. Als je de oefeningen verkend hebt door ze een aantal keren te doen, kies er dan een uit waarmee je gedurende langere tijd doorgaat, bijvoorbeeld tien keer. Omdat je je niet meer hoeft bezig te houden met de uiterlijke vorm van de oefening, ontstaat ruimte voor de innerlijke aspecten ervan. 38

39 Het blijkt in de praktijk heel behulpzaam te zijn om door de meditatie in beweging te worden geleid. De instructies in dit boek zijn daarom ook beschikbaar als audiobestand. Deze bestanden zijn te downloaden vanaf de website: Ontspannen, navoelen en mediteren De intensiveringsoefeningen (vanaf hoofdstuk 7) brengen meer energie in beweging dan het lichaam vanuit zijn normale evenwicht gewend is. Dat is opwekkend, wakkermakend, openend, maar ook enigszins deregulerend. Het is daarom belangrijk om na de intensiveringsfase zo n 5 à 10 minuten te ontspannen. Dat kan door te gaan liggen of door meditatief te gaan zitten (als je gewend bent aan de meditatiehouding). Zo hervindt het lichaam weer evenwicht en leert het om te ontspannen in de openheid. In de fase van ontspanning vinden vaak openingen plaats op subtieler niveau dan tijdens de actieve fase. In hoofdstuk 19 wordt deze fase besproken en geïnstrueerd. Vanaf het begin plezierig Doe de oefeningen zó dat ze plezierig voor je zijn. De doelstelling van Zijnsgeoriënteerd oefenen is heel anders dan in sport of dans. Daar is het lichaam een instrument dat wordt getraind om een doel te bereiken. De Zijnsgeoriënteerde manier van meditatief bewegen is niet gericht op een doel. Vanaf het begin is de hoofddoelstelling: volledige aandachtige aanwezigheid. Binnen die aandachtsruimte leer je ontspannen en komt je natuurlijke vorm tevoorschijn. Je lichaam is geen middel; het is de uitdrukking van jouw natuurlijke staat, vanaf het eerste begin. Door jezelf te herinneren aan genieten wendt jouw libido zich vanzelf naar het hier en nu en wordt de meditatieve presentie gemakkelijker. 39

40 Het woord oefening is eigenlijk een beetje misleidend. Meditatie in beweging is een betere benaming. De nadruk op plezierige gevoelens helpt om vanaf het begin de instrumentele benadering van het lichaam te doorbreken en de libido zin, lust, plezier uit te nodigen tot meespelen in de aandachtsruimte. Genieten en plezier zijn in de Zijnsgeoriënteerde visie geen oppervlakkige zaken, maar een aspect en een uitdrukking van je natuurlijke staat. Je libido raakt bevroren in je gebruikelijke kramperige oriëntatie op de wereld. Je vergeet om te genieten en je bent bang om je verlangen te voelen. Sta jezelf vanaf het begin wél het genieten en het plezier toe, dan doorbreek je deze onwillekeurige onderdrukking. Dan kun je dieper ontspannen en completer aanwezig zijn. Verschillende niveaus van instructie De instructies in dit boek spreken allerlei niveaus van je wezen aan. Er zijn fysieke instructies over hoe je een oefening uitvoert; dat is het concrete niveau. Zulke instructies zijn niet moeilijk te snappen en op te volgen. Er zijn ook instructies die zich richten op de houding die je aanneemt tegenover de verschijnselen en waar je je aandacht aan geeft. Dit niveau is al subtieler, maar nog steeds tamelijk concreet. Dan zijn er instructies die uitnodigen tot overgave, loslaten, vertrouwen, of juist tot expansie, ruimte innemen, stralend durven zijn. Die vragen al meer van je; ze wijzen naar een manier van Zijn die ruimer is dan je dagelijks zelf. Je moet hier de moed opbrengen om je vertrouwde manier van zijn te verlaten. Waarschijnlijk ervaar je daar een gezonde tegenzin. Het devies is: toch gewoon doen! Er zijn ook instructies die geen opdracht zijn, maar een evocatie. De woorden zijn bedoeld om iets bij jou in trilling te brengen. Ze zijn muzisch, verleidend, introduceren je in 40

41 gevoelsruimtes. Een voorbeeld: Voel de openheid van je geest, hoe die vrij is en gelukzalig. Als zulke instructies werken, maken ze iets wakker dat al klaar was om te worden waargenomen. Door de woorden kan het nu voluit in je bewustzijn komen. Deze woorden werken op basis van resonantie, als een gong. Daar wordt op geslagen en iets in jou begint mee te trillen. Meestal verwijzen zulke evocaties naar het Spiritniveau: de pure, lichtende aard. Dit resoneren kan uiteraard alleen plaatsvinden als de beoefenaar openstaat voor de instructies en waar deze naar verwijzen. Deze evocaties volgen kun je niet doen. Ze sluiten aan en brengen iets in trilling of niet. Gaat er niets meetrillen bij jou, of ontstaat er zelfs ergernis? Laat de evocaties dan voor wat ze zijn. Blijf waarderend en open aanwezig bij de gevoelens of staten die je op dat moment bij jezelf wel waarneemt. Wat je in ieder geval niet moet doen Neem de gevoelsruimtes waar de instructie naar verwijst niet als norm. Ga er niet naar streven, want dan diskwalificeer je impliciet jouw staat van zijn. De Spiritaard is nooit te vinden op een andere plek dan precies waar jij op dit moment bent. De blik van de Spirit is de subtielere, hogere optiek op dezelfde werkelijkheid. Als je je van die werkelijkheid af beweegt door te streven naar een andere gevoelsstaat, mis je juist de mogelijkheid om in contact te komen met je Spiritaard. De oefeningen in dit boek zijn bedoeld om jou vertrouwen te geven in de altijd al aanwezige Spirit en verlichte aard van jouw wezen zelfs al kun je die op een bepaald moment niet waarnemen. De oefeningen zijn niet bedoeld als de zoveelste variant op het thema: ik deug niet, ik moet beter worden dan ik ben. Integendeel. Waarschijnlijk kun je niet voorkomen dat je de instructies soms hoort als afkeuring of correctie. Probeer opmerkzaam te zijn en je te 41

Grijp niet naar de rivier, je kunt haar niet pakken

Grijp niet naar de rivier, je kunt haar niet pakken Rust in Zijn Zijn is het Hart van alle verschijnselen in binnen- en buitenwereld. Rust in de oneindige, roerloze presentie daarvan. Laat alles verschijnen zoals het wil en weer oplossen in Zijn. Jij hoeft

Nadere informatie

Wat is Zijnsoriëntatie?

Wat is Zijnsoriëntatie? Wat is Zijnsoriëntatie? Zijnsoriëntatie is een modern spiritueel pad dat boeddhistische wijsheid en diepgaand psychologisch inzicht integreert. Zijnsoriëntatie helpt je jouw leven werkelijk te verdiepen

Nadere informatie

Ik ga je wat vertellen, je hoeft alleen maar te volgen wat ik zeg, mijn stem is nu het enige wat voor jou belangrijk is om te volgen.

Ik ga je wat vertellen, je hoeft alleen maar te volgen wat ik zeg, mijn stem is nu het enige wat voor jou belangrijk is om te volgen. Oefening 1: Nodig: 2 personen en een boom of een huisdier: Zoek een plek op bij een boom of in de buurt bij je paard of ander huisdier waar je even niet gestoord wordt en veilig even je ogen dicht kunt

Nadere informatie

ZIJNSGEORIENTEERD PAD ZIJNSTRAINING ZIJNSPAD INSPIRATIEKRING SCH OOL VOO R ZIJN S ORI EN TATIE

ZIJNSGEORIENTEERD PAD ZIJNSTRAINING ZIJNSPAD INSPIRATIEKRING SCH OOL VOO R ZIJN S ORI EN TATIE ZIJNSGEORIENTEERD PAD ZIJNSTRAINING ZIJNSPAD INSPIRATIEKRING SCH OOL VOO R ZIJN S ORI EN TATIE Z ijnsoriëntatie biedt een pad voor levenskunst. Onder levenskunst verstaan wij het leven vanuit wie je werkelijk

Nadere informatie

Golf van de Rode Maan

Golf van de Rode Maan Golf van de Rode Maan Data waarin de golf van de Rode Maan valt: 11-2 t/m 23-2-2015 *29-10 t/m 10-11-2015 *16-7 t/m 28-7-2016 *2-4 t/m 14-4- 17 18-12 t/m 30-12 -2017 * 4-9- t/m 16-9-2018 * 22-5 t/m 3-6-2019

Nadere informatie

Yoga voor dag en nacht

Yoga voor dag en nacht Mieke de Bock en Miriam Wapenaar Yoga voor dag en nacht Praktische oefeningen BBNC uitgevers Rotterdam, 2010 Inleiding Er zijn al heel wat yogaboeken geschreven. Voor het schrijven van Yoga voor dag en

Nadere informatie

Sanny van Helden Beoefend al 15 jaar Yoga Is lezing over Yoga wel interessant? Deze lezing is een ontdekkingsreis Lezing én oefeningen Interactie Heb

Sanny van Helden Beoefend al 15 jaar Yoga Is lezing over Yoga wel interessant? Deze lezing is een ontdekkingsreis Lezing én oefeningen Interactie Heb Sanny van Helden Beoefend al 15 jaar Yoga Is lezing over Yoga wel interessant? Deze lezing is een ontdekkingsreis Lezing én oefeningen Interactie Heb je een vraag? Stel deze dan direct! Weet één van jullie

Nadere informatie

Spiritueel dagboek. Met teksten en inzichten van MORYA zoals opgetekend door Geert Crevits

Spiritueel dagboek. Met teksten en inzichten van MORYA zoals opgetekend door Geert Crevits Spiritueel dagboek Met teksten en inzichten van MORYA zoals opgetekend door Geert Crevits Voorwoord: Een spiritueel dagboek 5 Waarom een spiritueel dagboek? 7 Om bewuster te leven en te handelen Aandachtspunten

Nadere informatie

Leven in vrijheid, vreugde en onschuld. ik ben resultaat rol essentie plannen, verbeelden en uitvoeren rollen potentie te communiceren

Leven in vrijheid, vreugde en onschuld. ik ben resultaat rol essentie plannen, verbeelden en uitvoeren rollen potentie te communiceren Leven in vrijheid, vreugde en onschuld. We beginnen de cursus met het zetten van een intentie. Een intentie is een korte zin met de woorden ik er in en het resultaat wat jij wil bereiken in deze intensive

Nadere informatie

Uit een inleiding en gesprek te Gouda 14 mei 2008 -

Uit een inleiding en gesprek te Gouda 14 mei 2008 - Jaargang 9 nr. 10 ( 3 juni 2008) Non-dualiteit van de ervaring Uit een inleiding en gesprek te Gouda 14 mei 2008 - Ja, we hebben het hier steeds over het herkennen van non-dualiteit. Het is duidelijk:

Nadere informatie

Zijnsmeditatie. Ontdek de vrijheid in elk moment van je bestaan. 1. Meditatie in beweging. Door: Noor Christoph

Zijnsmeditatie. Ontdek de vrijheid in elk moment van je bestaan. 1. Meditatie in beweging. Door: Noor Christoph Zijnsmeditatie Ontdek de vrijheid in elk moment van je bestaan Door: Noor Christoph Zoals in veel levensbeschouwelijke stromingen neemt meditatie ook in Zijnsoriëntatie een belangrijke plaats in. Daarbij

Nadere informatie

Relaxatie en ontspanning. voor ouder en kind

Relaxatie en ontspanning. voor ouder en kind Relaxatie en ontspanning voor ouder en kind door Sofie Possemiers www.elsole.be Deze oefening wordt aangeboden door Sofie Possemiers van El Sole. Wil je nog meer van zulke oefeningen ontvangen, schrijf

Nadere informatie

Een Bekrachtigende Tijd van Ziele-Overgang voor Iedereen

Een Bekrachtigende Tijd van Ziele-Overgang voor Iedereen Een Bekrachtigende Tijd van Ziele-Overgang voor Iedereen Geschreven door auteur Geen Reacties Gepubliceerd: december 28th, 2013 Natalie Glasson Aartsengel Metatron, met Natalie Glasson Binnenin jouw wezen

Nadere informatie

De Inner Child meditatie

De Inner Child meditatie De Inner Child meditatie copyright Indra T. Preiss volgens Indra Torsten Preiss copyright Indra T. Preiss Het innerlijke kind Veel mensen zitten met onvervulde verlangens die hun oorsprong hebben in hun

Nadere informatie

Het Dansende dierenbos

Het Dansende dierenbos Het Dansende dierenbos Kinder-yoga op muziek Jasper Merle & Hester van Toorenburg SPECTRUM over yoga, kinderen & dit boek In Het dansende dierenbos komen dieren, muziek en yoga samen. Er kan worden gedanst,

Nadere informatie

Alleen de mens die zich leert te ontspannen, kan creatief zijn en in zijn geest komen de ideeën op met de snelheid van de bliksem.

Alleen de mens die zich leert te ontspannen, kan creatief zijn en in zijn geest komen de ideeën op met de snelheid van de bliksem. 1) Ontspannen loslaten Ik kom regelmatig mensen tegen die teveel druk en spanning ervaren of overprikkeld zijn. Ze geven aan behoefte te hebben aan meer ontspanning en rust, ze willen dingen makkelijker

Nadere informatie

Zeven hulpbronnen van vertrouwen. Door: Carlos Estarippa

Zeven hulpbronnen van vertrouwen. Door: Carlos Estarippa Zeven hulpbronnen van vertrouwen Door: Carlos Estarippa Geïnspireerd door het boek van Bertie Hendriks Dagboek van de Ziel. De zeven levensfasen (Hendriks, 2013) wil ik in onderstaand artikel beschrijven

Nadere informatie

Onze Veertien Lichamen

Onze Veertien Lichamen Onze Veertien Lichamen We bestaan uit de volgende 14 lichamen: 11: Cel Lichaam 10: DNA Lichaam 9: Universeel Lichaam 8: Sterre Lichaam 7: Kosmisch Lichaam 6: Spiritueel Lichaam 5: Gezamenlijk Lichaam 4:

Nadere informatie

Module 3. Aanleren. Tekstboek een nieuwe geest in 28 dagen Doe het zelf mindset transformatie voor de moedige mens _ en wereldverbeteraar.

Module 3. Aanleren. Tekstboek een nieuwe geest in 28 dagen Doe het zelf mindset transformatie voor de moedige mens _ en wereldverbeteraar. Module 3. Aanleren. Dag 18. Je nieuwe geest neurologisch. Zoals je gisteren al las gaan we de komende 11 dagen de energie van je nieuwe geest opbouwen. Gisteren ben je hiermee begonnen door de emotionele

Nadere informatie

Stap 3 De adem als anker

Stap 3 De adem als anker Stap 3 De adem als anker De verdeelde geest naar één punt brengen De adembeweging is vergelijkbaar met de beweging van de oceaan: je voelt in- en uitademing als eb en vloed, contractie en extensie, opname

Nadere informatie

Bewustwording dag 1 Ik aanvaard mezelf zoals ik nu ben.

Bewustwording dag 1 Ik aanvaard mezelf zoals ik nu ben. Het meditatieprogramma duurt veertig dagen en bestaat uit tien affirmaties. Het is fijn om gedurende dit programma een dagboek bij te houden om je bewustwordingen en ervaring op schrijven. Elke dag spreek

Nadere informatie

Mindfulness, de weg naar meer geluk in uw leven

Mindfulness, de weg naar meer geluk in uw leven Cursusboek Mindfulness, de weg naar meer geluk in uw leven Mindfulness, de weg naar meer geluk in uw leven Beste cursist, De eerste stap is gezet! U gaat starten met een mindfulnesstraining van 8 lessen.

Nadere informatie

Voel je vrij en liefdevol 7 oefeningen

Voel je vrij en liefdevol 7 oefeningen Voel je vrij en liefdevol 7 oefeningen Soms voel je je gevangen door het leven. Vastgezet door de drukte, en beklemd in je eigen hoofd. Je voelt je niet vrij en je voelt geen liefde. Met deze tips breng

Nadere informatie

Inner Child meditatie

Inner Child meditatie De Inner Child meditatie Uit: Je Relatie Helen Een nieuwe weg naar heling van je relatievaardigheid Indra Torsten Preiss De Inner Child meditatie De Inner Child-meditatie is de meditatie bij uitstek om

Nadere informatie

Susanne Hühn. Het innerlijke kind. angst loslaten

Susanne Hühn. Het innerlijke kind. angst loslaten Susanne Hühn Het innerlijke kind angst loslaten Inhoud Inleiding 7 Hoe ontstaat angst? 11 Wegen uit de angst 19 Het bange innerlijke kind leren kennen 35 Meditatie Het bange innerlijke kind leren kennen

Nadere informatie

Snelle Gids Fase II. Wil je alsjeblieft met je gezicht naar mij toe op je buik rollen?

Snelle Gids Fase II. Wil je alsjeblieft met je gezicht naar mij toe op je buik rollen? STAP 1- ENERGETISCHE LICHAAMSVOORBEREIDING STAP 2- KERNENERGIE UITSTRALEN (STUUR VAN CENTRUM BOVEN TOT CENTRUM BENEDEN ÉÉN KEER) Zeg de naam van de cliënt, Kies je er op dit moment voor om de uitstraling

Nadere informatie

Mindfulness omgaan met wat er is workshop Parkinson café

Mindfulness omgaan met wat er is workshop Parkinson café Mindfulness omgaan met wat er is workshop Parkinson café Yvonne Kuijsters Kennismaken met mindfulness Wat is mindfulness Wat brengt het mij, wat heb ik eraan? Aandacht Aandacht is een vorm van oplettendheid.

Nadere informatie

Breathfulness Intensive harmoniserend ademen

Breathfulness Intensive harmoniserend ademen Breathfulness Intensive harmoniserend ademen. De wijze waarop processen zich in je leven afspelen hebben invloed op je lichaam én op je ademhaling. Wanneer levensenergie niet vrij kan stromen, wanneer

Nadere informatie

Honderd Vragen over Verslaving door Nathan Wennegers

Honderd Vragen over Verslaving door Nathan Wennegers Honderd Vragen over Verslaving door Nathan Wennegers 1) Waarom ik? Antwoord: Precies, het gaat juist over je ik, niet waar? Want wil een normaal intelligent mens verslaafd zijn? 2) Hoe bedoel je precies?

Nadere informatie

In de eeuwigheid van het leven waarin ik ben is alles volmaakt, heel en compleet en toch verandert het leven voortdurend. Er is geen begin en geen

In de eeuwigheid van het leven waarin ik ben is alles volmaakt, heel en compleet en toch verandert het leven voortdurend. Er is geen begin en geen 14 In de eeuwigheid van het leven waarin ik ben is alles volmaakt, heel en compleet en toch verandert het leven voortdurend. Er is geen begin en geen einde, alleen een voortdurende kringloop van materie

Nadere informatie

Cursus Spirituele en Mediamieke Ontwikkeling 2

Cursus Spirituele en Mediamieke Ontwikkeling 2 NIEUWSBRIEF 14 februari 2015 1 Lieve mensen, Iedere dag is een dag van de liefde, om degenen om je heen te vertellen hoeveel je van ze houdt, het leven in je hart te koesteren en te genieten van de grote

Nadere informatie

Sacred Yoni Healing 2015

Sacred Yoni Healing 2015 2015 www.tantra-yoy.nl Sacred Yoni Healing Sacred Yoni Healing is een cursus in de vorm van een serie van drie zondagen die speciaal bedoeld is voor (gelegenheids)stellen. De cursus is opgezet als een

Nadere informatie

Leren in contact met paarden Communicatie die is gebaseerd op gelijkwaardigheid (Door Ingrid Claassen, juni 2014)

Leren in contact met paarden Communicatie die is gebaseerd op gelijkwaardigheid (Door Ingrid Claassen, juni 2014) Leren in contact met paarden Communicatie die is gebaseerd op gelijkwaardigheid (Door Ingrid Claassen, juni 2014) Inleiding De kern van (autisme)vriendelijke communicatie is echt contact, gebaseerd op

Nadere informatie

Tel: 06 239 475 38 esther@ikhouvanmij.eu www.ikhouvanmij.eu

Tel: 06 239 475 38 esther@ikhouvanmij.eu www.ikhouvanmij.eu Tel: 06 239 475 38 esther@ikhouvanmij.eu www.ikhouvanmij.eu Met dit Ebook wil ik je graag inzichten geven in hoe je van jezelf kunt (leren) houden. Dit bereik je (wellicht helaas) niet door even een knop

Nadere informatie

Inhoud. Inleiding... 9

Inhoud. Inleiding... 9 Inhoud Inleiding.............................................................. 9 Hoofdstuk 1: Mindfulness introduceren................................. 15 Mindfulness ontdekken.......................................15

Nadere informatie

Oefeningen voor inkeer en verstilling

Oefeningen voor inkeer en verstilling Oefeningen voor inkeer en verstilling Oefeningen voor inkeer en verstilling In de christelijke traditie zijn veel voorbeelden te vinden van oefeningen die een hulp kunnen zijn voor het gebedsleven. Hieronder

Nadere informatie

Wat is Keuzeloos Gewaarzijn ofwel Meditatie?

Wat is Keuzeloos Gewaarzijn ofwel Meditatie? Wat is Keuzeloos Gewaarzijn ofwel Meditatie? door Nathan Wennegers Trefwoord: zelfkennis / meditatie 2015 Non2.nl Zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever mag niets uit deze uitgave

Nadere informatie

Qi Gong. QiGong Oefeningen

Qi Gong. QiGong Oefeningen Qi Gong Qi Gong betekent "energie werk" en is de kunst om chi te gebruiken om gezondheid en vitaliteit te ondersteunen. Qi staat voor levensenergie en gong voor discipline, oefening en doorzettingsvermogen.

Nadere informatie

Over Kwartjes, met aandacht eten, Je adem en een bijzonder Museum.

Over Kwartjes, met aandacht eten, Je adem en een bijzonder Museum. Over Kwartjes, met aandacht eten, Je adem en een bijzonder Museum. Hatseflats! Vandaag begin je aan een nieuwe, andere manier van omgaan met jezelf, je tijd, je omgeving en alles wat je op je pad tegen

Nadere informatie

Gemeente in Christus,

Gemeente in Christus, meditatie voor 3 mei 2015 thema geloof EN wetenschap Gemeente in Christus, Misschien heb je wel eens gehoord van de film The Matrix, of misschien heb je m zelfs wel eens gezien. De film gaat over een kleine

Nadere informatie

WORKSHOP MINDFULNESS & ETEN

WORKSHOP MINDFULNESS & ETEN WORKSHOP MINDFULNESS & ETEN Door Esther Mostert van MIND-FOOD: www.mindfuldieet.nl Je kunt niet goed denken, liefhebben en slapen als je niet goed gegeten hebt Mindful eten, wat is dat? Bijna iedereen

Nadere informatie

Module 1. Bewustwording.

Module 1. Bewustwording. Module 1. Bewustwording. Dag 3. Visioning Ontdek wat jouw ziel te zeggen heeft over jouw bestemming en werk. Je staat op het punt om te gaan luisteren naar de wijsheid van je ziel als het gaat over jouw

Nadere informatie

Mindfulness op het werk

Mindfulness op het werk Mindfulness op het werk Mindfulness op het werk Werken vanuit rust en aandacht Veel mensen ervaren hun werk als een plek waar nooit rust is, met een doorlopende activiteit aan lijstjes die af moeten, mensen

Nadere informatie

Bonus Rapport : Lichaam en geest in balans

Bonus Rapport : Lichaam en geest in balans Bonus Rapport : Lichaam en geest in balans Lichaam en geest weer in bala ans Wil je echt ontspannen, plof dan niet op de bank maar ontspan actief! Katjaa Callens Denk aub eventjes aan het milieu voor je

Nadere informatie

Kwaliteit van leven Een hulpmiddel bij de voorbereiding van een zorgplan

Kwaliteit van leven Een hulpmiddel bij de voorbereiding van een zorgplan Kwaliteit van leven Een hulpmiddel bij de voorbereiding van een zorgplan De zorg en begeleiding van mensen met een verstandelijke beperking moet erop gericht zijn dat de persoon een optimale kwaliteit

Nadere informatie

Bij u schuil ik, u bent mijn schild,

Bij u schuil ik, u bent mijn schild, Bij u schuil ik, u bent mijn schild, in uw woord stel ik mijn hoop. Psalm 119:114 inleiding Laten we eerlijk zijn: het is niet zo eenvoudig om regelmatig uit de Bijbel te lezen en te bidden. Onze volle

Nadere informatie

Luisteren naar de Heilige Geest

Luisteren naar de Heilige Geest Luisteren naar de Heilige Geest Johannes 14:16-17 En Ik zal de Vader bidden en Hij zal u een andere Trooster geven om tot in eeuwigheid bij u te zijn, de Geest der waarheid, die de wereld niet kan ontvangen,

Nadere informatie

Mind & Motion, Centrum voor BewustZijn

Mind & Motion, Centrum voor BewustZijn NIEUWSBRIEF Follow your it knows the way Mind & Motion, Centrum voor BewustZijn Nieuwsbrief 1 9 januari 2015 Lieve mensen, Een mooi en bijzonder nieuw jaar. Ik wens jullie allen een liefdevol, gezond,

Nadere informatie

5 tips om zelf met je dier te praten

5 tips om zelf met je dier te praten 5 tips om zelf met je dier te praten Mieke Zomer Inhoudsopgave 1. Voorwoord 2. Tip 1 Zorg dat je goed geaard bent 3. Tip 2 Creëer stilte in jezelf 4. Tip 3 Maak hartscontact 5. Tip 4 Praat tegen je dier

Nadere informatie

Inhoud. Frits Koster 15

Inhoud. Frits Koster 15 Voorwoord Frits Koster 15 Inleiding: Mindfulness bij kanker 19 Over de wetenschappelijke achtergrond van mindfulness 22 Vijf pluspunten 24 Hoe je dit boek kunt gebruiken 26 oefening: waar je ademt, daar

Nadere informatie

Dolfijnen boodschappen vol licht

Dolfijnen boodschappen vol licht Jeanne Ruland Anne-Mareike Schultz Dolfijnen boodschappen vol licht Uitgeverij Akasha Inhoud Opdracht 8 Voorwoord 9 Hoe gebruik je deze kaarten? 11 De dolfijnenkaarten 1 11:11 14 2 Aangename kennisosmose

Nadere informatie

4.De vierde Edele Waarheid is de waarheid van de weg, die leidt naar het beëindigen van het lijden.

4.De vierde Edele Waarheid is de waarheid van de weg, die leidt naar het beëindigen van het lijden. Het Achtvoudig Pad Als we de geschiedenis van het boeddhisme nagaan zien we, school na school, traditie na traditie, dat voortdurend opnieuw verwezen wordt naar de Vier Edele Waarheden en vooral naar het

Nadere informatie

Terugvalpreventie in MBCT Onderwijsnotities

Terugvalpreventie in MBCT Onderwijsnotities Terugvalpreventie in MBCT Onderwijsnotities Sessie 6: Helder zien - De eerste signalen van depressie opmerken gewaarzijn van vroege waarschuwingssignalen, terugvalsignalen onder de microscoop leggen. Het

Nadere informatie

In balans door. centreren

In balans door. centreren In balans door centreren Centreren Om je lichaam en geest op een lijn te brengen is centreren een belangrijke vaardigheid. In eerste instantie is centreren je aandacht naar je een punt 3 tot 5 centimeter

Nadere informatie

Bijeenkomst 1. De automatische piloot

Bijeenkomst 1. De automatische piloot Bijeenkomst 1 De automatische piloot Huiswerk * 1x per dag, 6 dagen per week: de bodyscan, duur ± 45 minuten * De eerste hap van één maaltijd per dag met volledige aandacht tot je nemen, zoals je dat bij

Nadere informatie

Ontdek je kracht voor de leerkracht

Ontdek je kracht voor de leerkracht Handleiding les 1 Ontdek je kracht voor de leerkracht Voor je ligt de handleiding voor de cursus Ontdek je kracht voor kinderen van groep 7/8. Waarom deze cursus? Om kinderen te leren beter in balans te

Nadere informatie

Dit.pdf bestand is onderdeel van de eerste les van de Online Meditatiecursus door Wendy van Mieghem, psychotherapeut en docent in innerlijke groei.

Dit.pdf bestand is onderdeel van de eerste les van de Online Meditatiecursus door Wendy van Mieghem, psychotherapeut en docent in innerlijke groei. Dit.pdf bestand is onderdeel van de eerste les van de Online Meditatiecursus door Wendy van Mieghem, psychotherapeut en docent in innerlijke groei. Wat is meditatie? Er zijn veel verschillende opvattingen

Nadere informatie

Een lezing over leiderschap Leiderschap is van iedereen E D D Y K A R R E N B E LT

Een lezing over leiderschap Leiderschap is van iedereen E D D Y K A R R E N B E LT Een lezing over leiderschap Leiderschap is van iedereen E D D Y K A R R E N B E LT Een lezing over leiderschap: Leiderschap is van iedereen Wat hebben gedichten en verzen met leiderschap te maken? Eddy

Nadere informatie

www.annamarievanderkwast.nl 2015 A.M.I. Van der Kwast

www.annamarievanderkwast.nl 2015 A.M.I. Van der Kwast www.annamarievanderkwast.nl 2015 A.M.I. Van der Kwast Inhoudsopgave 1. Intro: succesvol met heel je hart 5 2. Weg van gezondheid, vervulling en vreugde 7 2.1 Kracht van intentie 7 2.2 Leren en helen door

Nadere informatie

De neerwaartse spiraal doorzien

De neerwaartse spiraal doorzien E ENERGIE RICHTEN nergie is ons kostbaarste bezit, want zij is het middel waarmee wij ons creatief potentieel omzetten in zinvol handelen. Lichaam en geest zijn kanalen voor deze energie; zij bepalen de

Nadere informatie

MODULE #7 CORE PURPOSE

MODULE #7 CORE PURPOSE MODULE #7 CORE PURPOSE Welkom bij het 90 dagen mindset coachings programma. Dit programma heeft de potentie om jouw leven compleet te veranderen de komende 90 dagen. Daarin is het belangrijk dat je de

Nadere informatie

Intimiteit: pijn of fijn?

Intimiteit: pijn of fijn? Intimiteit: pijn of fijn? In dit artikel enige inzichten rondom intimiteit. Intimiteit lijkt zo makkelijk, maar is in de praktijk toch best lastig. Intiem zijn met elkaar is niet meer vanzelfsprekend.

Nadere informatie

Advaita yoga centrum, Lisplein 7, 3037 AP Rotterdam. Email: satsang@zonnet.nl. Tel. 010-4672261. www. advaita- yogacentrum.nl. Kashmiryoga workshop.

Advaita yoga centrum, Lisplein 7, 3037 AP Rotterdam. Email: satsang@zonnet.nl. Tel. 010-4672261. www. advaita- yogacentrum.nl. Kashmiryoga workshop. 1 Advaita yoga centrum, Lisplein 7, 3037 AP Rotterdam. Email: satsang@zonnet.nl. Tel. 010-4672261. www. advaita- yogacentrum.nl Kashmiryoga workshop. In de workshop verweeft het onderdeel: body awareness

Nadere informatie

Bewust Omgaan met een Verslaving

Bewust Omgaan met een Verslaving Bewust Omgaan met een Verslaving Dit stuk biedt enkele handvatten om bewust te leren omgaan met je verslaving. Misschien denk je op dit punt wel dat je er niet mee om wil léren gaan, maar dat je er gewoon

Nadere informatie

Wees wijs met licht. Leo Cheizoo. We begrijpen waarom kinderen bang zijn voor het donker, maar waarom zijn mensen bang voor het Licht?

Wees wijs met licht. Leo Cheizoo. We begrijpen waarom kinderen bang zijn voor het donker, maar waarom zijn mensen bang voor het Licht? Wees wijs met licht Leo Cheizoo We begrijpen waarom kinderen bang zijn voor het donker, maar waarom zijn mensen bang voor het Licht? Plato ISBN: 90-76564-63-9 NUR-code: 720 NUR-omschrijving: Esoterie algemeen

Nadere informatie

Of je hart nu breekt of scheurt, kapot is kapot.

Of je hart nu breekt of scheurt, kapot is kapot. Of je hart nu breekt of scheurt, kapot is kapot. Rouw van naastbestaanden van personen met dementie Gerke VERTHRIEST Een pluim voor jou, mantelzorger! We staan stil bij: - Rouwen als iemand nog niet dood

Nadere informatie

Mind & Motion, Centrum voor BewustZijn

Mind & Motion, Centrum voor BewustZijn NIEUWSBRIEF Follow your it knows the way Mind & Motion, Centrum voor BewustZijn Nieuwsbrief nr. 6 23 augustus 2015 De lessen gaan weer beginnen! De zomervakantie is voorbij, wat gaat de tijd toch snel.

Nadere informatie

Meditatie legt de kiem om bewuster te worden te midden van de chaos van alledag.*

Meditatie legt de kiem om bewuster te worden te midden van de chaos van alledag.* nazomer 2014 Meditatie legt de kiem om bewuster te worden te midden van de chaos van alledag.* In de drukte van alledag Ons dagelijks leven is voor velen druk. Vol met wat we willen, moeten, kunnen, ontwikkelen.

Nadere informatie

Colofon. www.stichtinggezondheid.nl. Dit e book is een uitgave van Stichting Gezondheid. Teksten: Stichting Gezondheid

Colofon. www.stichtinggezondheid.nl. Dit e book is een uitgave van Stichting Gezondheid. Teksten: Stichting Gezondheid Colofon Dit e book is een uitgave van Stichting Gezondheid Teksten: Stichting Gezondheid Vormgeving: Michael Box (Internet Marketing Nederland) Correspondentie: Stichting Gezondheid (Stefan Rooyackers)

Nadere informatie

Bertha Middendorp MIGRAINE. De oorzaak van jouw migraine en Leer in 6 weken je pijn te beheersen tijdens een aanval

Bertha Middendorp MIGRAINE. De oorzaak van jouw migraine en Leer in 6 weken je pijn te beheersen tijdens een aanval Bertha Middendorp MIGRAINE De oorzaak van jouw migraine en Leer in 6 weken je pijn te beheersen tijdens een aanval Inhoud Deel 1 12 Inleiding 15 Mijn migraine 21 Hypnose 26 Verhalen uit de praktijk Deel

Nadere informatie

Waar een wil is, is een Weg!

Waar een wil is, is een Weg! 5 tips om moeiteloos voor jezelf te kiezen en een stap te zetten. Waar een wil is, is een Weg! - Lifecoach http://www.facebook.com/arlettevanslifecoach 0 Je bent een ondernemende 40+ vrouw die vooral gericht

Nadere informatie

De vier onmetelijke vermogens van de geest

De vier onmetelijke vermogens van de geest De vier onmetelijke vermogens van de geest Geluk is alleen mogelijk als er liefde is. Ware liefde heeft het vermogen iedere situatie waarin we ons bevinden te genezen en te veranderen, en ons leven een

Nadere informatie

Relatie tussen Mindfulness, veranderen en leren.

Relatie tussen Mindfulness, veranderen en leren. Relatie tussen Mindfulness, veranderen en leren. Inez Dirkzwager I.Dirkzwager@vumc.nl VUmc Amstel Academie http://www.vumc.nl/afdelingen/amstelacademie/ http://www.vumc.nl/afdelingen/amstelacademie/expertisecentrum/

Nadere informatie

High Tea-en Gezonde recepten Chi Kung 20 minutes work-out Oefeningen voor strakkere billen Alles over de pompoen

High Tea-en Gezonde recepten Chi Kung 20 minutes work-out Oefeningen voor strakkere billen Alles over de pompoen 1 er Novemb 3 e i Edit 2014 High Tea-en Gezonde recepten Chi Kung 20 minutes work-out Oefeningen voor strakkere billen Alles over de pompoen MIND 49 49 Chi Kung; Het opbouwen van vitale energie en mentale

Nadere informatie

Tips voor een geslaagde relaxerende massage thuis Marianne Baudenelle www.mariannebaudenelle.be

Tips voor een geslaagde relaxerende massage thuis Marianne Baudenelle www.mariannebaudenelle.be Tips voor een geslaagde relaxerende massage thuis Marianne Baudenelle www.mariannebaudenelle.be Tips om thuis een relaxerende massage te geven Page 1 Relaxerende massage thuis Mensen maken vaak het voornemen

Nadere informatie

Sta zonder twijfels en vragen, vol overtuiging en vreugde, in jouw authentieke kracht! Dit zegt een enthousiast gebruiker van deze planner:

Sta zonder twijfels en vragen, vol overtuiging en vreugde, in jouw authentieke kracht! Dit zegt een enthousiast gebruiker van deze planner: Boetseweg 47 7895 AV Roswinkel telefoon: 0591 785 780 www.jolandalinders.com e-mail: info@jolandalinders.com IBAN: NL32 KNAB 0729 6439 99 BIC: KNABNL2H KvK nummer: 59561742 BTW nummer: NL155366701B02 Alsjeblieft!

Nadere informatie

Opleiding Integrale Massage en Ontspanningsmassage

Opleiding Integrale Massage en Ontspanningsmassage Opleiding Integrale Massage en Ontspanningsmassage De opleiding integrale massage van Positive Touch is een opleiding voor mensen die van massage hun beroep willen maken en zich op een inspirerende manier

Nadere informatie

2010 Marco Honkoop NLP coaching & training

2010 Marco Honkoop NLP coaching & training 2010 Marco Honkoop NLP coaching & training Introductie Dit ebook is gemaakt voor mensen die meer geluk in hun leven kunnen gebruiken. We kennen allemaal wel van die momenten dat het even tegen zit. Voor

Nadere informatie

Affirmaties, welke passen bij mij?

Affirmaties, welke passen bij mij? Affirmaties, welke passen bij mij? Veel mensen maken gebruik van affirmaties, om hun gevoel, zelfbeeld en gedachten positief te beïnvloeden. Regelmatig hoor ik van cliënten, dat hoe vaak ze ook affirmeren,

Nadere informatie

mindfulness workshop

mindfulness workshop mindfulness workshop 1 mindfulness workshop Deze workshop wordt gegeven om een indruk te krijgen wat mindfulness inhoudt. Ook kan worden gekeken in welke training de workshop als onderdeel kan worden ingezet,

Nadere informatie

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen,

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Ik weet niet of het u is opgevallen, maar het trof mij dat de lezingen van vandaag vol tegenstellingen zitten: het begint al bij Jesaja 41: mensen zijn

Nadere informatie

Nu Leven Wij Hier Zonder Zin of Zinloos? Overwegingen die wijzen naar het pad naar Verlichting

Nu Leven Wij Hier Zonder Zin of Zinloos? Overwegingen die wijzen naar het pad naar Verlichting Nu Leven Wij Hier Zonder Zin of Zinloos? Overwegingen die wijzen naar het pad naar Verlichting 1 2014 Johan de Jong/Onbestempeld.nl Illustraties: Kitty van Dijk 2 Inhoud Inleiding Leeswijzer 1. Nu 2. Leven

Nadere informatie

De Robijn Nieuwsbrief Januari 2008. Het wonder komt ongemerkt je geest binnen wanneer die even pas op de plaats maakt en stil is.

De Robijn Nieuwsbrief Januari 2008. Het wonder komt ongemerkt je geest binnen wanneer die even pas op de plaats maakt en stil is. De Robijn Nieuwsbrief Januari 2008 Lieve mensen, Allereerst wens ik iedereen een vreugdevol nieuw jaar toe. Misschien begin je dit jaar met de beste voornemens, zoals altijd en heb je bewust gekeken naar

Nadere informatie

Kleine gids voor christelijke meditatie

Kleine gids voor christelijke meditatie Kleine gids voor christelijke meditatie Kleine gids voor christelijke meditatie Oefeningen voor jezelf en het begeleiden van je groep Lex Boot Uitgeverij Boekencentrum, Zoetermeer www.uitgeverijboekencentrum.nl

Nadere informatie

Acht geleide meditaties Uit: Martine Batchelor, Mediteren voor iedereen, Alpen aan den Rijn 2001

Acht geleide meditaties Uit: Martine Batchelor, Mediteren voor iedereen, Alpen aan den Rijn 2001 - Batchelor, Meditaties, p.1 - Acht geleide meditaties Uit: Martine Batchelor, Mediteren voor iedereen, Alpen aan den Rijn 2001 1 Ademhaling 2 Gevoelens 3 Gedachten 4 Geluiden Inhoud 5 Dood 6 Mededogen

Nadere informatie

Behandeling chronische pijn en vermoeidheid bij tieners

Behandeling chronische pijn en vermoeidheid bij tieners Behandeling chronische pijn en vermoeidheid bij tieners Afdeling revalidatie mca.nl Inhoudsopgave Wat is chronische pijn en vermoeidheid? 3 Chronische pijn en vermoeidheid bij tieners 4 Rustig aan of toch

Nadere informatie

Begrijp je dat? Je moet leren om niet nu gelijk alles te willen begrijpen, dit is een groeiproces waar je je aan over moet geven!

Begrijp je dat? Je moet leren om niet nu gelijk alles te willen begrijpen, dit is een groeiproces waar je je aan over moet geven! Persoonlijke energiehuishouding! De energie die je inademt moet je bewust op een hoger niveau handhaven. Je moet zorgen dat de energiestroom vollediger blijft binnenstromen. Dat moet gebeuren op een heel

Nadere informatie

Tijdschrift Kindermishandeling April 2013 Onderwijsspecial deel 2. 8 tips voor een goed gesprek met je leerling

Tijdschrift Kindermishandeling April 2013 Onderwijsspecial deel 2. 8 tips voor een goed gesprek met je leerling 8 tips voor een goed gesprek met je leerling Edith Geurts voor Tijdschrift Kindermishandeling Het kan zijn dat je als leerkracht vermoedt dat een kind thuis in de knel zit. Bijvoorbeeld doordat je signalen

Nadere informatie

DE KRACHT VAN JE ADEM tijdens de zwangerschap en als bevallingsmethode

DE KRACHT VAN JE ADEM tijdens de zwangerschap en als bevallingsmethode DE KRACHT VAN JE ADEM tijdens de zwangerschap en als bevallingsmethode The Mysticus DE KRACHT VAN JE ADEM, tijdens de zwangerschap en als bevallingsmethode Inhoudsopgave Inleiding 3 Wat is Transformational

Nadere informatie

2.2 Liefdevolle vriendelijkheid naar jezelf

2.2 Liefdevolle vriendelijkheid naar jezelf 2.2 Liefdevolle vriendelijkheid naar jezelf Zingen of luisteren naar de cd: Adem in, ik ga terug naar het eiland in mijzelf. Er zijn prachtige bomen op dit eiland. Er zijn heldere waterstromen. Er zijn

Nadere informatie

Dé 14 fundamentele stappen naar geluk

Dé 14 fundamentele stappen naar geluk Dé 14 fundamentele stappen naar geluk Van de Amerikaanse psycholoog Michael W. Fordyce 1. Wees actief en ondernemend. Gelukkige mensen halen meer uit het leven omdat ze er meer in stoppen. Blijf niet op

Nadere informatie

Jezus volgen in de hectiek van het leven

Jezus volgen in de hectiek van het leven Jezus volgen in de hectiek van het leven Bestemd om vrucht te dragen Johannes 15:5: Ik ben de wijnstok en jullie zijn de ranken. Als iemand in mij blijft en ik in hem, zal hij veel vrucht dragen. Maar

Nadere informatie

Inleiding 3. Introductie.. 4. Stap 1: Herken het moment.. 5. Stap 2: Maak een Game Plan.. 6. Stap 3: Visualiseer het moment.. 7

Inleiding 3. Introductie.. 4. Stap 1: Herken het moment.. 5. Stap 2: Maak een Game Plan.. 6. Stap 3: Visualiseer het moment.. 7 Inhoudsopgave Inleiding 3 Introductie.. 4 Stap 1: Herken het moment.. 5 Stap 2: Maak een Game Plan.. 6 Stap 3: Visualiseer het moment.. 7 Stap 4: Wees in het hier en nu 8,9 Vervolg 10 2 Inleiding Elke

Nadere informatie

Vaardigheden en technieken om je te helpen omgaan met angst & zorgen. Lisa M. Schab Vertaald door Els Musterd-de Haas

Vaardigheden en technieken om je te helpen omgaan met angst & zorgen. Lisa M. Schab Vertaald door Els Musterd-de Haas Vaardigheden en technieken om je te helpen omgaan met angst & zorgen Lisa M. Schab Vertaald door Els Musterd-de Haas 02 De chemie van angst en zorgen Je moet weten dat Ons lichaam reageert op angstige

Nadere informatie

7 Handvatten voor je dagelijks leven.

7 Handvatten voor je dagelijks leven. Via 3 Wegen naar Rust, Kracht en Zelfvertrouwen 7 Handvatten voor je dagelijks leven. Wieneke Timmermans www.jeoorsprong.nl Om je zeker, goed en krachtig te voelen zijn geen ingewikkelde technieken nodig.

Nadere informatie

Doe Gelukkiger. Marco Honkoop NLP coaching & training

Doe Gelukkiger. Marco Honkoop NLP coaching & training 1 Inhoudsopgave 1. Introductie... 3 2. Je goed voelen om niets... 5 2.1 Gevoel trainen... 6 2.2 Strategie goed voelen... 7 3. Goede beslissingen nemen... 9 3.1 Strategie goede beslissingen nemen... 10

Nadere informatie

IK HOUD VAN MIJ!! LIEFDE EN HOOGGEVOELIGHEID...

IK HOUD VAN MIJ!! LIEFDE EN HOOGGEVOELIGHEID... IK HOUD VAN MIJ!! LIEFDE EN HOOGGEVOELIGHEID... Geplaatst op 28 juni, 2015 in het YOGI YOGA blad editie juli + augustus 2015 Lieve schat, je bent zo'n mooie, lieve en grappige vrouw, zelfs met je nukken

Nadere informatie

Een persoonlijk woord... 3. Voorwoord... 5. Dolfijn Ademhalingstechniek... 6. Dolfijn Reiki meditatie... 7. Dolfijn Reiki inwijding ontvangen...

Een persoonlijk woord... 3. Voorwoord... 5. Dolfijn Ademhalingstechniek... 6. Dolfijn Reiki meditatie... 7. Dolfijn Reiki inwijding ontvangen... Inhoudsopgave: Een persoonlijk woord... 3 Voorwoord... 5 Dolfijn Ademhalingstechniek... 6 Dolfijn Reiki meditatie... 7 Dolfijn Reiki inwijding ontvangen... 8 Een Dolfijn Reiki inwijding geven.... 9 Nawoord....

Nadere informatie