BELEIDSDOMEIN BESTUURSZAKEN AGENTSCHAP VOOR BINNENLANDS BESTUUR

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "BELEIDSDOMEIN BESTUURSZAKEN AGENTSCHAP VOOR BINNENLANDS BESTUUR"

Transcriptie

1 BELEIDSDOMEIN BESTUURSZAKEN AGENTSCHAP VOOR BINNENLANDS BESTUUR Overheidsopdracht Gemeentefonds: evaluatie van de in het decreet van 5 juli 2002 bepaalde groeivoet en verdelingscriteria en formuleren van beleidsvoorstellen en/of denksporen voor een hervorming van het Gemeentefonds 28 mei 2009 Ontwerprapport versie 1.0

2 Versiebeheer van dit document N Ä Ver sie Datum Auteur Veranderingen /05/2009 Inge Cools draft /05/2009 Inge Cools Verdere aanvullingen: vragen stuurgroep 12 mei /05/2009 Floris Ampe Review en bespreking simulaties /05/2009 Inge Cools Aanvulling laatste hoofdstuk /5/2009 Inge Cools Aanpassingen na bespreking stuurgroep 26 mei /6/2009 Inge Cools Verwerking opmerkingen van stuurgroepleden Distributie NÄ 1 Versie 0.4 verstuurd aan stuurgroepleden ter validatie 2 Versie 1.0 verstuurd aan stuurgroepleden voor schriftelijke commentaar 3 Versie 1.1 verstuurd aan stuurgroepleden 2

3 INHOUDSTABEL Versiebeheer van dit document...2 Distributie...2 I Situering van dit document...4 I.1 Doel van dit rapport...4 I.2 Aanleiding tot de studie...4 I.3 Methodologie van het onderzoek...5 II De werking van het huidige verdeelmechanisme...6 III De kenmerken van het huidige verdeelmechanisme...8 III.1 Het gemeentefonds maakt slechts een beperkt aandeel uit van de inkomsten van een gemeentebestuur...8 III.2 Het uitgavenpatroon van de gemeentebesturen is vrij homogeen...9 III.3 Hoewel gemeentebesturen onderling erg verschillen qua werking en omgevingsfactoren bestaat er toch zoiets als een gemiddelde kostprijs per inwoner 10 III.4 Allerhande effecten kunnen een juiste interpretatie van het bestedingspatroon verhinderen...12 III.5 Het huidige verdeelmechanisme houdt vooral rekening met de grootte van de gemeente (aantal inwoners) en bepaalde socio-economische kenmerken van de bevolking en niet met het bestedingspatroon van het bestuur...13 III.6 Conclusies bij het huidige verdeelmechanisme...18 IV Variaties op het huidige verdeelmechanisme: What IF analyse...19 IV.1 Optie 1: effecten van het huidig verdeelmechanisme zonder Antwerpen en Gent 19 IV.2 Optie 2: sterkere herverdeling op basis van fiscale armoede...24 IV.3 Optie 3: verdeling van een basisbedrag per gemeente en verdeling van de rest volgens fiscaliteit en sociale parameters...31 V Denkpistes voor een nieuw verdeelmechanisme...34 V.1 SubsidiÇring van de gemiddelde werkingskost per inwoner...34 Bijlage: gedetailleerde resultaten van de verschillende simulaties

4 I SITUERING VAN DIT DOCUMENT I.1 Doel van dit rapport De studieopdracht heeft als doel zowel de in het decreet bepaalde groeivoeten als de verdelingscriteria te evalueren om op basis daarvan beleidsvoorstellen en/of denksporen te formuleren voor een hervorming van het Gemeentefonds. Deze evaluatie moet daarnaast in verband worden gebracht met andere financieringsmogelijkheden voor gemeenten in zoverre zij specifiek gericht zijn tot een welbepaalde categorie of tot welbepaalde categorieçn van gemeenten, en zodoende andere categorieçn van gemeenten uitsluiten. I.2 Aanleiding tot de studie Ingevolge de Bijzonder Wet tot Hervorming der Instellingen is de Vlaamse Overheid bevoegd voor de algemene financiering van de gemeenten. Een belangrijk deel van de algemene financiering betrekken de gemeenten uit het Gemeentefonds. Dit Gemeentefonds is niet enkel een financieringsinstrument maar ook een beleidsinstrument voor de herverdeling van overheidsmiddelen. Er wordt bij de verdeling van de middelen namelijk rekening gehouden met specifieke omstandigheden van gemeenten op een aantal uiteenlopende vlakken: Centrumfunctie: op basis van de actieve bevolking werkzaam in de gemeente en het aantal leerlingen en studenten dat onderwijs volgt op het grondgebied van de gemeente; Fiscale armoede: gemeenten, waarbij de totale opbrengst van de personenbelasting van hun inwoners en het totaal belastbaar kadastraal inkomen op hun grondgebied laag is, krijgen meer; Oppervlakte van de open ruimten: bos, woeste gronden, akkerland, grasland, ; Sociale maatstaven: afhankelijk van het aantal personen met een WIGW-statuut, werklozen met een lage scholingsgraad, geboorten in kansarme gezinnen, bewoners van sociale huurappartementen, leefloners. Hoewel de gemeenten volgens specifieke kenmerken gefinancierd worden, hebben zij volledige vrijheid bij de besteding van de middelen die zij op deze manier krijgen. Dit is een onderdeel of kenmerk van de autonomie van de gemeentebesturen en kenmerkend voor ons staatsbestel. 4

5 Dit duidt meteen het spanningsveld dat bestaat tussen het verdeelprobleem en het bestedingsvraagstuk: om de middelen te herverdelen worden objectieve of objectiveerbare criteria gebruikt, deze criteria spelen echter geen of een eerder beperkte rol bij de besteding van de middelen door de gemeenten. Dit heeft onrechtstreeks tot gevolg dat geen enkele gemeente het gevoel zal hebben juist gefinancierd te worden. Anderzijds is de onderlinge herverdeling van middelen een sterk punt en biedt het ook de mogelijkheid een verregaande autonomie toe te kennen aan de gemeenten maar toch enigszins regulerend op te treden. I.3 Methodologie van het onderzoek PwC voerde in de periode januari 2009-mei 2009 een onderzoek uit naar de zwakheden en sterkten van het huidige verdeelmechanisme met als doel op basis daarvan denkpistes te ontwikkelen voor een nieuw verdeelmechanisme. Dit onderzoek werd uitgevoerd in een veertigtal mandagen en was derhalve gebaseerd op een high level statistische analyse van de beschikbare gegevens, met name: De berekening van het gemeentefonds 2008 De jaarrekeningcijfers van de gemeentebesturen 2006 De analyse in onderhavig document is gebaseerd op deze cijfers. Deze werden in het kader van deze studie niet geauditeerd door PwC en werden in de berekeningen niet aangepast of genuanceerd. Eventuele verkeerde classificaties van ontvangsten of uitgaven, eenmalige ontvangsten of uitgaven enz kunnen de resultaten derhalve beñnvloeden. Aangezien het gaat om een eerste macro-analyse van waaruit denkpistes ontwikkeld moeten worden over een eventuele bijsturing van het gemeentefonds is dit niet storend. Voor verdere verfijning van een toekomstig mechanisme zal meer gedetailleerd studiewerk noodzakelijk zijn en overleg met de gemeentebesturen die de cijfers aanleverden. 5

6 II DE WERKING VAN HET HUIDIGE VERDEELMECHANISME Het huidige verdeelmechanisme werkt als volgt: De Vlaamse Overheid verdeelt een bedrag dat momenteel met 3,5% jaarlijks aangroeit 41% van het gemeentefonds wordt verdeeld over een lijst van specifieke gemeenten op basis van het aantal inwoners. Men noemt dit de bijzondere financiering De rest van het gemeentefonds wordt verdeeld op basis van gewogen maatstaven (hoofdcategorieçn: open ruimten, sociale maatstaven, fiscale armoede en centrumfunctie). Voor elke maatstaf wordt het aandeel van de gemeenten vastgesteld in verhouding tot de relatieve waarde van het basisgetal van elke gemeente ten opzichte van de som van de basisgetallen van alle gemeenten samen. Indien het bedrag van het berekende aandeel voor een bepaalde gemeente in een bepaald jaar lager uitvalt dan haar gewaarborgde bedrag (=som van het aandeel van deze gemeente in het oude Gemeentefonds, het Investeringsfonds en het waarborggedeelte van het Sociaal Impulsfonds, met betrekking tot het jaar 2002), wordt het verschil bijgepast door afneming van de daarvoor noodzakelijke bedragen op de aandelen van de gemeenten die hoger liggen dan de gewaarborgde ontvangst. Dit noemt men de waarborgregeling. Via deze waarborgregeling wordt de continuñteit van de inkomsten uit het Gemeentefonds gegarandeerd aan de gemeenten. 6

7 Het bedrag van het gemeentefonds wordt, na de berekening van het aandeel voor elke gemeente opgesplitst in een aandeel voor het OCMW en een gemeentelijk aandeel. In principe bedraagt de verdeling 92%/8%. De Gemeenteraad kan echter in overleg met de OCMW-raad deze verdeelsleutel aanpassen. Zo bedraagt de verdeling voor de gemeente Holsbeek momenteel 50%/50% en voor stad Antwerpen 100%/0%. In 2008 werden volgende bedragen verdeeld over de verschillende besturen volgens het mechanisme dat hierboven werd weergegeven: 7

8 III DE KENMERKEN VAN HET HUIDIGE VERDEELMECHANISME III.1 Het gemeentefonds maakt slechts een beperkt aandeel uit van de inkomsten van een gemeentebestuur Het gemeentefonds maakt gemiddeld slechts 12% uit van de inkomsten (gewone en buitengewone dienst) van de gemiddelde Vlaamse Gemeente. De gemeenten zijn voor een groot deel afhankelijk van andere inkomensoverdrachten binnen de overheidssector (ook gemiddeld zo n 12%) en van inkomsten uit de aanvullende gemeentebelastingen (gemiddeld 23%). Een relatief groot aandeel van de investeringsuitgaven (32%) wordt gefinancierd met leningen en eigen middelen (overboekingen van de gewone naar de buitengewone dienst). De steden Antwerpen en Gent vormen een uitzondering en betrekken zo n 30% van hun inkomsten uit het gemeentefonds. Zij krijgen vooral via het mechanisme van de bijzondere financiering en in de tweede plaats via de sociale parameters momenteel een relatief groter bedrag uit het gemeentefonds. In 2008 ging bijna 40% van het totale gemeentefonds naar deze beide steden. 8

9 De vraag in hoeverre het gemeentefonds toereikend is voor de gemeenten en de vraag of het relatief grotere aandeel van Antwerpen en Gent te rechtvaardigen is, kan enkel worden beantwoord als men ook het bestedings- of uitgavenpatroon van de gemeenten analyseert. III.2 Het uitgavenpatroon van de gemeentebesturen is vrij homogeen In de uitgavenpatronen van gemeentebesturen is er minder verschil al naargelang de grootte van de gemeente (gemeten volgens aantal inwoners) Enkel het aandeel verkeer en waterstaat verschilt aanzienlijk en neemt relatief gezien een grotere hap uit de gemeentebegroting van kleinere gemeenten. De categorie Volkshuisvesting en ruimtelijke ordening is daarentegen belangrijker voor Antwerpen en Gent. 9

10 III.3 Hoewel gemeentebesturen onderling erg verschillen qua werking en omgevingsfactoren bestaat er toch zoiets als een gemiddelde kostprijs per inwoner Hoewel gemeentebesturen verschillen qua grootte en qua karakteristieken zoals oppervlakte, socio-economisch profiel, centrumfunctie, enz tonen de statistische analyse van de uitgaven gewone dienst (de werkingsuitgaven) en de uitgaven buitengewone dienst (de investeringsuitgaven) aan dat het aantal inwoners toch wel een verklarende parameter is voor de totale uitgaven van een gemeentebestuur. Zelfs als de uitgaven gecorrigeerd worden voor het aandeel gemeentefonds van de respectievelijke gemeente 1 blijkt dat de uitgave per inwoner stijgt naargelang het gaat om een gemeente met meer inwoners. Men kan uit bovenstaande figuur afleiden dat de gemiddelde uitgave per inwoner van een kleinere gemeente duidelijk lager ligt dan de gemiddelde uitgave van een provinciestad of een centrumstad. Brugge ligt iets boven het gemiddelde van de centrumsteden en Gent en Antwerpen liggen op hun beurt daar weer merkelijk boven. Uit bovenstaande figuur leiden we ook af dat er een grote standaardafwijking is van het gemiddelde voor kleinere gemeenten. Een aantal gemeentebesturen gaven minder dan EUR per inwoner uit in 2006 en enkele spendeerden met EUR en meer zelfs meer dan het bedrag van de grootsteden. Als we de opsplitsing maken volgens gewone en buitengewone dienst blijkt dat deze grote afwijking van het gemiddelde voor kleine gemeenten en kustgemeenten vooral veroorzaakt wordt door uitgaven op de buitengewone dienst in 2006 en dat de standaardafwijking van het gemiddelde voor de gewone dienst beperkter is. Uit de 1 Deze correctie wordt toegepast om het effect te neutraliseren dat Antwerpen en Gent relatief meer inkomsten verwerven uit het Gemeentefonds en dit bedrag ook besteden. 10

11 analyse blijkt ook dat voor de gewone dienst de correlatie met aantal inwoners groter is dan voor de buitengewone dienst (de regressielijn verloopt daar veel vlakker). Compactere wolk dan bij buitengewone dienst Waarschijnlijk kan de sterkere standaardafwijking van de buitengewone dienst verklaard worden door het feit dat de buitengewone dienst (investeringen) sterker fluctueert in de 11

12 tijd: we kijken immers niet naar de afschrijvingen maar wel naar begrotingskredieten voor investeringen in een bepaald jaar. Mogelijk zijn er echter ook nog andere effecten die een rol spelen. III.4 Allerhande effecten kunnen een juiste interpretatie van het bestedingspatroon verhinderen Een doorgedreven analyse van het bestedingspatroon van gemeenten kan interessant zijn om een antwoord te bekomen op de vraag: hoeveel moet de hogere overheid toekennen aan een gemeentebestuur om naar behoren te functioneren. Uit internationale studies blijkt echter dat het historische bestedings- of uitgavepatroon van gemeenten slechts gedeeltelijk kan gebruikt worden om tot dit antwoord te komen. Er zijn immers effecten die een invloed hebben op het bestedingspatroon zoals: spend what you get effect : het is aannemelijk dat ook gemeentebesturen de tering naar de nering hebben gezet en hun bestedingspatroon hebben aangepast aan hun inkomsten. Dit betekent dat een analyse van het bestedingspatroon niet representatief is voor de bestedingsbehoeften van een goed werkend bestuur. Het gemeentefonds zelf beñnvloedt zelf ook het uitgavepatroon omdat het door de meeste besturen weer onmiddellijk in hetzelfde jaar wordt besteed. neighbouring effect: het bestedingspatroon van een bepaalde gemeente is gecorreleerd met dat van de randgemeenten grenseffect: grensgemeenten hebben vaak een ander bestedingspatroon historische beslissingen: gemeenten kunnen vb. een hoger uitrustingsniveau (vb meerdere zwembaden) hebben, verouderde gebouwen of een hoge personeelskost (meer personeel dan gemiddeld) schuldenlast en verplichtingen: engagementen en schulden kunnen het (toekomstige) bestedingspatroon bezwaren 12

13 III.5 Het huidige verdeelmechanisme houdt vooral rekening met de grootte van de gemeente (aantal inwoners) en bepaalde socioeconomische kenmerken van de bevolking en niet met het bestedingspatroon van het bestuur Uit de vergelijking van het bestedingspatroon van gemeenten met een sterke afwijking ten opzichte van het gemiddelde met de dotatie uit het gemeentefonds voor diezelfde gemeenten blijkt duidelijk dat het gemeentefonds niet herverdeelt volgens uitgavenpatroon. Dit was ook niet het opzet bij de uitwerking van het huidige verdeelmechanisme. Er werd gekozen voor een herverdeling volgens karakteristieken. Uit bovenstaande grafieken kan men echter afleiden dat de parameters die worden gehanteerd voor de herverdeling van het gemeentefonds op basis van socio-economische karakteristieken niet noodzakelijk correleren met een verhoogd bestedingspatroon. 13

14 Via het Gemeentefonds wordt een stijgend bedrag toegekend, al naargelang de gemeente meer inwoners heeft. Deze bonus voor grotere steden wordt voornamelijk veroorzaakt door de bijzondere financiering. Als men de bijzondere financiering niet meerekent en enkel kijkt naar het herverdelingseffect dat wordt teweeg gebracht door de algemene financiering, dan krijgt men volgend beeld 2 : Verschilfactor tussen de aandelen uit de parameters algemene financiering per inwoner voor een gemeente en het gemiddelde aandeel uit algemene financiering 1,5 1,0 0,5 0,0-0,5 SINT-MARTENS-LATEM LINKEBEEK BOORTMEERBEEK -1,0-1,5 BONHEIDEN KORTENBERG ZWIJNDRECHT MORTSEL LONDERZEEL RANST OPWIJK PUURS BIERBEEK HOLSBEEK HULDENBERG ASSE PUTTE ALKEN HAALTERT SCHERPENHEUVEL-ZICHEM HULSHOUT MERCHTEM SINT-AMANDS GALMAARDEN NIJLEN HEIST-OP-DEN-BERG SINT-GILLIS-WAAS TEMSE HOOGLEDE DENTERGEM TIENEN LINTER MOL Brugge RIJKEVORSEL NIEUWPOORT Antwerpen Gent PITTEM BEKKEVOORT OUDENBURG NEERPELT KNESSELARE ICHTEGEM SINT-NIKLAAS RUISELEDE WACHTEBEKE HEUSDEN-ZOLDER ASSENEDE PEER HECHTEL-EKSEL BEVER SPIERE-HELKIJN HEERS DIKSMUIDE ALVERINGEM Het gemiddelde bedrag dat wordt toegekend door de toepassing van de algemene financieringsparameters (fiscale armoede, open ruimte, centrumfunctie en sociale maatstaven) bedroeg 167 EUR per inwoner in Brugge ligt op dit gemiddelde. De parameters herverdelen zodanig dat de gemeente die het laagste aandeel heeft op basis van de algemene parameters, Sint- Martens-Latem, juist de helft (of factor -0,5) ontvangt 2 De gedetailleerde lijst met alle gemeenten vindt u in bijlage 14

15 van het gemiddelde. Alveringem ontvangt een factor 1 of het dubbele van het gemiddelde en Lo-Reninge ontvangt met 348 EUR (1,1 keer meer dan het gemiddelde) het meest van alle Vlaamse gemeenten. Het huidige herverdelingsmechanisme voor de algemene financiering werkt dus sterk herverdelend naar een aantal gemeenten en uit bovenstaande lijst blijkt dat dit niet noodzakelijk grotere gemeenten zijn. Een analyse van de parameters die worden gebruikt om de algemene financiering te (her)verdelen over de gemeenten levert een verklaring voor deze vaststelling. De parameters fiscale armoede en open ruimte leveren relatief grotere aandelen op voor kleinere gemeenten terwijl grotere gemeenten en steden aandelen verwerven via de parameters centrumfunctie en de sociale maatstaven. Uit deze analyse kunnen een aantal interessante bijkomende conclusies worden getrokken: Door het feit dat kleine gemeenten sterk scoren op bepaalde parameters en grote gemeenten op andere parameters in het verdeelmechanisme krijgt men in feite de financiering van een gemiddeld bedrag per inwoner. Er is met andere woorden weinig herverdeling tussen grote en kleine gemeenten. De herverdeling die wordt teweeggebracht door de huidige parameters herverdeelt vooral binnen gemeenten van dezelfde grootte. Als een gemeente binnen dezelfde cluster plots merkelijk beter presteert op een bepaalde parameter, verwerven de gemeenten met hetzelfde profiel plots meer middelen zonder dat zij iets in hun beleid/beheer hebben aangepast. De parameter sociale maatstaven werkt het sterkst herverdelend. Door het feit dat ook indicatoren in rekening worden gebracht met een relatief beperkte populatie ontstaan er onevenwichten en discontinuéteit in het verdeelmechanisme. Dit blijkt uit de absolute bedragen die worden toegekend. 15

16 De grote afwijking tussen gemeenten van dezelfde grootte blijkt specifiek ook uit een nadere analyse van het criterium fiscale armoede. De afwijking van de gemiddelde belastbare basis uit de algemene personenbelasting doet zich vooral voor tussen gemeenten van een vergelijkbare grootte, terwijl de grotere steden zeer sterk het gemiddelde van de kleinere gemeenten benaderen. Voor het kadastraal inkomen wijken de steden wel merkelijk af van het gemiddelde van kleinere gemeenten. Dit is waarschijnlijk verklaarbaar door het feit dat steden ook opcentiemen uit onroerende voorheffing ontvangen van bedrijven. De indicator KI/inwoner is hier dus minder relevant. De verhoogde belastbare basis uit het KI voor steden wordt vertaald in een dalend aandeel voor fiscaliteit voor grotere gemeenten in het huidige verdeelmodel. Het herverdelend effect van opcentiemen uit onroerende voorheffing is natuurlijk sterk afhankelijk van de wegingsfactor die men eraan toekent. Momenteel telt de belastbare grondslag APB mee voor 19% en kadastraal inkomen voor 11,2%. Als men deze percentages omkeert en kadastraal inkomen meerekent voor 19% in het verdelingsmechanisme, herverdeelt men sterker naar kleine gemeenten. Uit simulaties blijkt dat vooral gemeentebesturen met minder dan inwoners en een lage belastbare basis uit KI op die manier meer zouden verwerven ten nadele van de gemeenten met meer dan inwoners. Dit effect wordt weergegeven in onderstaande grafiek. 16

17 Als we de parameter fiscaliteit in het huidige verdeelmechanisme meer in detail bekijken valt op dat de huidige verdeling herverdeelt met factor -0,5 (Sint-Martens-Latem) tot + 0,9 (Mesen). De herverdeling is dus minder uitgesproken in het bovenste bereik dan het algemeen herverdelend effect van de algemene financiering (zie hiervoor). Verschilfactor tussen de aandelen uit de parameter fiscaliteit per inwoner voor een gemeente en het gemiddelde aandeel uit fiscaliteit 1,5 1,0 0,5 0,0-0,5 SINT-MARTENS-LATEM -1,0-1,5 KRAAINEM WEMMEL HOEILAART WIJNEGEM ASSE LUBBEEK DE HAAN NAZARETH HULDENBERG MALLE VILVOORDE AALTER MERELBEKE VOSSELAAR TREMELO OUDENAARDE WETTEREN HOEGAARDEN HEMIKSEM AFFLIGEM OOSTENDE JABBEKE OOSTKAMP NINOVE HAM MOERBEKE OVERPELT EEKLO HARELBEKE MERKSPLAS IZEGEM ANZEGEM BERLARE ZELE WELLEN SINT-GILLIS-WAAS LOMMEL GERAARDSBERGEN RIJKEVORSEL PEER RUISELEDE WAARSCHOOT ASSENEDE ARENDONK BILZEN MENEN SINT-LAUREINS LO-RENINGE KOEKELARE MAASMECHELEN KINROOI 17

18 III.6 Conclusies bij het huidige verdeelmechanisme Het huidige verdeelmechanisme bewerkstelligt via het mechanisme van de bijzondere financiering dat de grootsteden, centrumsteden, provinciesteden en kustgemeenten relatief meer middelen uit het gemeentefonds putten per inwoner dan de overige gemeenten. Via het mechanisme van de algemene financiering vindt er een herverdeling plaats van middelen maar dan vooral tussen de kleine gemeenten onderling. De veelheid aan parameters voor de algemene financiering met een tegengestelde werking heffen immers de herverdeling tussen kleine en grote gemeenten grotendeels op. Dit komt omdat kleine gemeenten sterk scoren op parameters waarop grote gemeenten minder sterk scoren en vice versa. Het herverdelend effect van de algemene financiering werkt vooral sterk door voor een tiental gemeenten, die meer dan het dubbele aandeel in het gemeentefonds verwerven in vergelijking met het gemiddelde. Een analyse van de bestedingspatronen van gemeentebesturen toont aan dat er weinig correlatie is tussen de huidige parameters die worden gebruikt voor de herverdeling en de effectieve uitgaven gewone en buitengewone dienst. De uitgaven gewone dienst zijn vrij sterk gecorreleerd aan het aantal inwoners. Toch zien we dat clusters van gemeenten een uiteenlopend gemiddeld uitgavenpatroon hebben (centrumgemeenten, kustgemeenten, overige gemeenten, ). Voor de buitengewone dienst is dit minder het geval. De uitgaven buitengewone dienst vertonen in áán jaar wel een grotere standaardafwijking ten opzichte van de gemiddelde gemeente. 18

19 IV VARIATIES OP HET HUIDIGE VERDEELMECHANISME: WHAT IF ANALYSE De analyse van het huidige verdeelmechanisme roept heel wat vragen op: welke optimalisaties zijn mogelijk? Welke parameters of wegingsfactoren zou men in het huidige verdeelmechanisme kunnen aanpassen zonder het mechanisme structureel te wijzigen of anders te concipiçren? We noemen dit de what if analyse: op basis van een aantal variabelen die men aanpast in het huidige model maakt men simulaties. Een eerste optie zou kunnen zijn om de grootsteden, Antwerpen en Gent, uit het verdeelmechanisme te halen en de middelen die momenteel aan hen worden toegekend in een apart fonds onder te brengen. Op die manier wordt de invloed van deze steden op de verdeling van de algemene financiering verminderd. Een tweede optie zou kunnen zijn om het herverdelend mechanisme (bijvoorbeeld voor fiscale armoede) in het huidige fonds te versterken. Een derde optie zou kunnen zijn om een gedeelte van het gemeentefonds vast te maken door het toekennen van een forfait voor de inrichting van een bestuur en een vast bedrag per bijkomende inwoner. Enkel het overblijvende gedeelte wordt dan variabel en wordt toegekend volgens een herverdelingsmechanisme waarin een beperkter aantal parameters dan in het huidige worden gebruikt. Deze drie opties worden hieronder toegelicht. Er volgt telkens ook een samenvatting met de lessen uit deze simulaties voor de toekomstige aanpassing van het verdeelmechanisme. IV.1 Optie 1: effecten van het huidig verdeelmechanisme zonder Antwerpen en Gent Indien Antwerpen en Gent worden afgezonderd en worden ondergebracht in een apart fonds heeft dit twee hoofdeffecten: De bijzondere financiering (30% van het gemeentefonds) wordt rechtstreeks toegekend aan Antwerpen en Gent In de algemene financiering worden de socio-economische kenmerken van Antwerpen en Gent niet meer meegerekend. Rekenkundig zijn er twee manieren of varianten om deze correctie door te voeren: 19

20 1. men haalt de bijzondere financiering voor Antwerpen en Gent weg, herweegt de wegingsfactoren (men moet 70% herwegen naar 100% om de verdeling over de overblijvende 306 gemeenten te kunnen toepassen) en men past het huidige verdeelmechanisme opnieuw toe met aangepaste wegingsfactoren over alle Vlaamse gemeenten behalve Antwerpen en Gent. 2. men haalt uit elk onderdeel van het gemeentefonds het aandeel van Antwerpen en Gent weg en herverdeelt de overblijvende bedragen opnieuw volgens het huidig verdeelmechanisme over de overige 306 gemeenten. IV.1.1 De toepassing van het huidige verdeelmechanisme zonder Antwerpen en Gent geeft een verschillende uitkomst al naargelang de rekenkundige berekeningswijze die men hanteert. Als men beide varianten simuleert merkt men een duidelijk verschil in uitkomst tussen mogelijkheid 1 en mogelijkheid 2. Dit is te wijten aan het feit dat de wegingsfactoren van de verschillende parameters door simulatie 1 sterker worden geñmpacteerd dan door simulatie 2. Simulatie 1 heeft een sterk herverdelend effect. Als we vergelijken hoeveel gemeenten meer/minder ontvangen dan in het huidige gemeentefonds stellen we vast dat bepaalde gemeenten 8% minder ontvangen en bepaalde gemeenten 12% meer. Simulatie 2 brengt slechts een geringe verandering mee voor de gemeenten: dit is logisch aangezien in deze simulatie het gedeelte voor Antwerpen en Gent werd weggefilterd uit elke parameter en dus zo zowel in de teller als in de noemer van de verdelingsformule geen invloed meer hebben. 20

21 Percentueel verschil tussen de simulatie zonder A'pen en Gent en het GF 2008 = bijkomend herverdelend effect in simulatie 1 12,0 10,0 8,0 12,0 10,0 8,0 6,0 4,0 2,0 0,0-2,0-4,0-6,0-8,0 % 6,0 4,0 2,0 0,0-2,0-4,0-6,0-8,0 HERSTAPPE MAARKEDAL KNOKKE-HEIST HOEGAARDEN HAAN VOEREN NEVELE GALMAARDEN OUD-TURNHOUT AALTER MOORSLEDE TURNHOUT ANZEGEM DENTERGEM LONDERZEEL HERZELE LOVENDEGEM WUUSTWEZEL WACHTEBEKE AARTSELAAR WOMMELGEM KRAAINEM BEVEREN HECHTEL-EKSEL SINT-KATELIJNE-WAVER HERSTAPPE VLETEREN ARENDONK HERENTALS GENK PEPINGEN TONGEREN ZONNEBEKE LENDELEDE POPERINGE LUMMEN SINT-NIKLAAS GLABBEEK MOORSLEDE BRAKEL TIENEN HULDENBERG ALKEN OUD-TURNHOUT LAAKDAL WICHELEN OOSTKAMP SINT-AMANDS BERTEM OPWIJK KONTICH LIEDEKERKE GERAARDSBERGEN HEIST-OP-DEN-BERG RUMST WIJNEGEM KORTENBERG KRUIBEKE HEMIKSEM ASSE WILLEBROEK Percentueel verschil tussen de simulatie zonder A'pen en Gent en het GF 2008 = bijkomend herverdelend effect in simulatie 2 LOCHRISTI KAPELLEN GRIMBERGEN HERENT NINOVE RUMST TREMELO VOSSELAAR Als men nagaat welke gemeenten een positief effect ondervinden van het vertrek van Antwerpen en Gent dan ziet men dat in beide simulaties de winnaars en verliezers andere gemeenten zijn: 21

22 In simulatie 1 blijken vooral die gemeenten die sterk scoren op parameters, waar ook Antwerpen en Gent (sociale maatstaven en centrumfunctie) op scoorden, meer te krijgen 3. Dit kan geñllustreerd worden met volgend voorbeeld: Kasterlee trok oorspronkelijk EUR voor open ruimte, in simulatie 1 wordt dit herleid tot EUR of 87% van het oorspronkelijke bedrag. Geel trok oorspronkelijk EUR voor sociale woningen; in simulatie 1 wordt dit verhoogd tot EUR of 146% van het oorspronkelijke bedrag. De vergelijking van de situatie voor en na voor drie andere gemeenten illustreert deze vaststelling: Situatie GF 2008 en simulatie 1 voor 3 gemeenten EUR/inw Brugge Brugge simul 1 Zaventem Zaventem simul 1 Boom Boom simul 1 Vooral de bijzondere financiering voor Brugge (sokkel in bovenstaande figuur) neemt af en de sociale maatstaven wegen relatief sterker door voor Boom en Zaventem. Een mengvorm tussen simulatie 1 en 2 is ook mogeliik: men houdt dan de bijzondere financiering in absolute bedragen constant voor de gemeenten die momenteel deze financiering ook ontvangen en herweegt de verdelingsparameters enkel voor de algemene financiering. In het algemeen kan men echter stellen dat door deze aanpassingen een aantal zwakheden van het huidig systeem niet worden aangepakt. 3 De gedetailleerde cijfers per gemeente vindt u terug in bijlage. 22

23 IV.1.2 Indien men Antwerpen en Gent onderbrengt in een apart fonds worden de zwakheden van het huidige verdeelmechanisme niet opgelost Hierboven werd aangetoond dat er verschillende berekeningswijzen zijn om het overblijvende geld te verdelen over de overige 306 gemeenten, nadat men Antwerpen en Gent verwijderd heeft en ondergebracht heeft in een apart fonds. De verschillende berekeningswijzen (met behoud van het huidige verdeelmechanisme) leveren een ander eindresultaat op, maar geen enkele berekeningswijze werkt de zwakheden uit het huidige verdeelmechanisme weg: het feit dat de sociale parameters niet altijd resulteren in een gebalanceerde vergoeding blijkt ook uit simulatie 1: Zaventem maakt momenteel aanspraak op EUR uit het Gemeentefonds voor de parameter geboorten in kansarme gezinnen (of EUR per geboorte). Door de toepassing van de simulatie verhoogt het aandeel van Zaventem in de totale geboorten in kansarme gezinnen in Vlaanderen en door de herweging wordt er ook relatief veel geld toegekend aan deze parameter: het trekkingsrecht stijgt tot EUR of EUR per geboorte. er vindt een geringe bijkomende herverdeling plaats op basis van de parameter fiscaliteit: uit de analyse bleek immers dat de grootsteden vrij goed het gemiddelde (zeker voor APB) benaderen. Door ze uit de verdeling weg te laten wordt er enkel Ve rschilfactor tusse n de aande le n uit de parame ter fiscalite it pe r inwone r v oor e e n ge me e nte e n he t ge midde lde aande e l uit fiscalite it v olge ns SIM U LAT IE 1 1,5 1,0 0,5 0,0-0,5 SINT-MARTENS-LATEM -1,0-1,5 ZAVENTEM WEMMEL HOEILAART DILBEEK DE PINTE LUBBEEK DE HAAN NAZARETH SCHOTEN MALLE ROTSELAAR AALTER KALMTHOUT WESTERLO HAACHT MECHELEN GOOIK NIEUWPOORT HEMIKSEM AARSCHOT JABBEKE ERPE-MERE RUMST GENK BRECHT TEMSE OOSTROZEBEKE EEKLO SINT-LIEVENS-HOUTEM WUUSTWEZEL ZOUTLEEUW HAALTERT BOOM OOSTERZELE LAAKDAL LILLE MALDEGEM BORGLOON BRAKEL PEER VORSELAAR NIJLEN RONSE NIEL AS DIKSMUIDE NEER PELT BOCHOLT WERVIK ALVERINGEM 23

24 een bijkomend herverdelend effect gegenereerd op het vlak van KI. Bovenstaande grafiek toont aan dat de herverdeling zich situeert tussen een factor -0,5 (de helft van het gemiddelde aandeel) en +0,9 (bijna het dubbel). Conclusie: indien men ervoor opteert om Antwerpen en Gent onder te brengen in een apart fonds omwille van de beheersbaarheid en transparantie, moet het huidige verdeelmechanisme worden herzien, zowel voor wat betreft de parameters als de wegingsfactoren. IV.2 Optie 2: sterkere herverdeling op basis van fiscale armoede Men kan ervoor opteren om de parameter fiscaliteit te versterken in het huidige verdeelmechanisme. Als men wenst te herverdelen tussen gemeentebesturen om zo de fiscale armoede te compenseren, kan het dus nuttig zijn om eerst na te gaan hoeveel de belastbare grondslag voor het heffen van een welbepaalde belasting in elke gemeente bedraagt en en hoeveel de gemeenten afwijken van de gemiddelde gemeente in Vlaanderen. Indien deze afwijking groot is, hebben de gemeenten die significant onder het gemiddelde zitten minder mogelijkheden om eigen inkomsten te verwerven via het heffen van gemeentebelastingen. Die oefening wordt hieronder gemaakt voor de aanvullende personenbelasting (APB) en de opcentiemen op de onroerende voorheffing (KI). IV.2.1 Verschillen in belastbare grondslag tussen gemeenten Uit onderstaande grafiek blijkt dat de inkohierbare APB varieert met een factor -0,5 (Baarle-Hertog met EUR per inwoner) tot 0,8 (Sint-Maartens-Latem met EUR) per inwoner. Het gemiddelde bedraagt EUR per inwoner in

25 Verschilfactor tussen de belastbare grondslag APB van een gemeente per inwoner en de gemiddelde gemeente qua APB 1,0 0,8 0,6 0,4 Gent 0,2 0,0-0,2-0,4 BAARLE-HERTOG -0,6-0,8-1,0 Antwerpen RAVELS BOCHOLT SPIERE-HELKIJN MAASEIK HECHTEL-EKSEL KOEKELARE MEULEBEKE WINGENE LEOPOLDSBURG AVELGEM GISTEL KNESSELARE NIEUWERKERKEN GEETBETS HOOGLEDE BREDENE HULSHOUT TIELT ZONHOVEN ZULTE MEERHOUT GERAARDSBERGEN HEIST-OP-DEN-BERG MOL BEERNEM OOSTKAMP MACHELEN KRUIBEKE DIEST WETTEREN DENDERLEEUW LIEDEKERKE SINT-PIETERS-LEEUW NEVELE Brugge JABBEKE HAALTERT BEVEREN GALMAARDEN WIJNEGEM RANST OPWIJK WAASMUNSTER LINT LOVENDEGEM KOKSIJDE KONTICH KRAAINEM EDEGEM GRIMBERGEN BONHEIDEN KEERBERGEN Indien men deze verschillen volledig zou willen wegwerken en alle gemeenten op het niveau van de gemiddelde Vlaamse gemeente op het vlak van fiscale draagkracht APB zou brengen zijn daarvoor EUR nodig. Dit bedrag werd berekend onder de assumptie dat men gemeenten die rechts van het gemiddelde liggen in de grafiek kan penaliseren (en op die manier ook op het gemiddelde niveau kan brengen). Indien men een verdelingssysteem zou uitwerken waarin volgende principes gelden: enkel de gemeenten die zich links van het gemiddelde bevinden in de grafiek tot op het niveau van de gemiddelde gemeente (0 in de grafiek) brengen; de gemeenten die op het gemiddelde liggen of erboven krijgen geen aandeel fiscaliteit maar worden ook niet gepenaliseerd; dan heeft men een totaal aandeel voor fiscaliteit/apb in het gemeentefonds nodig van EUR. Deze compensatiebedragen werden berekend met een standaard % aan gemeentebelastingen van 5%. Indien dit percentage hoger ligt, zal ook de opwaardering 25

26 of compensatie duurder uitvallen omdat men voor de zwakkere gemeenten meer moet compenseren. 4 Dezelfde oefening zou kunnen worden gemaakt voor het kadastraal inkomen (opcentiemen op onroerende voorheffing). Uit een analyse van de afwijkingsfactoren tov het KI per inwoner in de gemiddelde gemeente blijkt dat de standaardafwijking veel groter is voor bepaalde gemeenten dan bij de APB. De variatie bedraagt factor 0,6 voor Mesen en factor 1,7 voor Zaventem. Verschilfactor tussen de belastbare grondslag KI van een ge mee nte pe r inwoner en de gemidde lde ge mee nte qua KI 1,7 1,2 0,7 Antwerpen Gent 0,2-0,3-0,8 MESEN WERVIK HO REBEKE SINT-LAUREINS WAARSCHOOT BEVER MAARKEDAL NIEUWERKERKEN BILZEN GAVERE HERSELT WICHELEN POP ERINGE MAASEIK RETIE DENDERLEE UW MALDEG EM HERK-DE-STAD Brugge MEULEBEKE MELLE GOOIK MERKSPLAS JABBEKE PEPING EN HAAC HT HALEN BONHEIDEN HEIST -OP -DEN-BERG AARS CHO T HE RNE DIEST TREME LO SPIERE-HELKIJ N LUBBEEK ALKEN SINT-NIKLAAS DESS EL DEER LIJK BOO RTMEERBEEK LIER AALTER K ALMTHOUT HASSELT HOOGSTRATEN KEERBERGEN ASSE HO EILAART TERVURE N SINT-MARTENS-LATEM MIDDE LK ERKE DE PANNE MACHELEN 4 De standaardpercentages voor de aanvullende personenbelasting en de opcentiemen zijn nodig in de berekening om te simuleren hoeveel de Vlaamse Overheid moet financieren aan gemeenten die onvoldoende draagkracht hebben om zelf belastingen te heffen op hun grondgebied. In de simulatie wordt er met andere woorden vanuit gegaan dat het bedrag dat niet door de burgers zal betaald worden, door het gemeentefonds wordt gecompenseerd. Deze standaardpercentages van 5% en 700 opcentiemen zijn derhalve geen norm voor de gemeenten: elke gemeente kan vrij bepalen welke belastingsvoet zij instelt. maar zijn een impliciete maatstaf voor de bijpassing door het Gemeentefonds die door de Vlaamse Overheid kan worden bepaald. 26

27 Indien men dezelfde werkwijze toepast als voor de APB komt men op een bedrag van EUR om de gemeenten die een lager potentieel hebben op het niveau van de gemiddelde Vlaamse gemeente te brengen (gerekend aan standaard 700 opcentiemen voor de bepaling van de gemiddelde opbrengst uit KI). Indien gemeenten die boven het gemiddelde liggen, zouden worden gepenaliseerd en ook worden teruggebracht tot het niveau van de gemiddelde gemeente, houdt men zelfs een positieve return over van EUR. Dit komt door het feit dat steden met relatief veel inwoners als Genk, Gent, Leuven en Antwerpen boven het gemiddelde liggen. Hierdoor ontstaat er een positief verschil: relatief gezien liggen gemeenten met meer inwoners boven het gemiddelde van de Vlaamse gemeente. Dit hangt uiteraard ook samen met de berekeningswijze. Dit wordt in het volgende punt behandeld. IV.2.2 Herverdelingsmogelijkheden op basis van fiscaliteit in het nieuwe verdeelmechanisme Uit bovenstaande analyse blijkt dat EUR ( voor APB) EUR (voor KI), dus in totaal EUR zouden moeten volstaan om die gemeenten die minder fiscale draagkracht hebben dan de gemiddelde gemeente op het gemiddelde niveau te brengen. Deze berekeningen zijn gemaakt onder de assumptie dat een gemeente standaard 5% gemeentebelasting en 700 opcentiemen heft en gebaseerd op de fiscale draagkracht in Het bedrag moet jaarlijks worden herberekend in functie van wijzigingen in het KI of APB per inwoner. Deze berekeningen zijn erg sensitief: indien men bijvoorbeeld een simulatie maakt met 800 opcentiemen in plaats van 700 stijgt het bedrag dat men zou moeten compenseren tot EUR (ipv EUR). In de berekeningen werd rekening gehouden met een compensatie tot op het niveau van de gemiddelde gemeente (= de gemeente met de gemiddelde belastbare basis per inwoner). In deze berekening wordt dus geen rekening gehouden met het gewogen gemiddelde i.e. de belastbare basis van de gemiddelde Vlaming. Indien men dit laatste getal neemt als uitgangspunt voor de berekening geeft dit voor APB geen materiçle wijziging. Voor het KI is deze andere berekeningswijze wel substantieel: indien men gemeente compenseert tot op een niveau dat elke gemeente het niveau van de gemiddelde Vlaming bereikt vertegenwoordigt dit een bedrag van EUR. Dit kan verklaard worden door het feit dat de gemeenten die boven het gemiddelde scoren qua KI oa. de(groot) steden zijn. Dit wordt geñllustreerd aan de hand van de volgende grafieken: 27

28 Ve rschilfactor tusse n de opbrengst van 700 opcentiemen per inwone r in een geme ente en het gemidde lde bedrag opcentiemen per inwone r in Vlaande ren 1,7 1,2 0,7 0,2-0,3-0,8 MESEN WERVIK HOREBEKE SINT-LAUREINS WAARSCHOOT BEVER MAARKEDAL NIEUWERKERKEN BILZEN Meer compensatie nodig voor zwakkere gemeenten Gemidd. KI/Vlaming = 216,8 EUR GAVERE HERSELT WICHELEN POPERINGE MAASEIK RETIE DENDERLEEUW MALDEGEM HERK-DE-STAD MEULEBEKE MELLE GOOIK MERKSPLAS JABBEKE PEPINGEN HAAC HT HALEN BONHEIDEN HEIST-OP-DEN-BERG AARSCHOT HERNE DIEST TREMELO SPIERE-HELKIJN LUBBEEK ALKEN SINT-NIKLAAS DESSEL DEER LIJK BOORTMEERBEEK LIER AALTER KALMTHOUT HASSELT HOOGSTRATEN KEERBERGEN ASSE HOEILAART TERVUREN SINT-MARTENS-LATEM MIDDELKERKE DE PANNE MACHELEN Verschilfactor tussen de opbrengst uit 700 opcentiemen per inwoner voor een gemeente en de opbrengst van 700 opcentiemen per inwoner voor de gemiddelde gemeente 1,7 1,2 0,7 0,2-0,3-0,8 MESEN WERVIK HOREBEKE SINT-LAUREINS WAARSCHOOT BEVER MAARKEDAL NIEUWERKERKEN BILZEN GAVERE HERSELT WICHELEN POPERINGE MAASEIK RETIE DENDERLEEUW MALDEGEM HERK-DE-STAD MEULEBEKE MELLE GOOIK MERKSPLAS JABBEKE PEPINGEN HAAC HT HALEN BONHEIDEN HEIST-OP-DEN-BERG Gemidd. KI/Vlaamse gemeente = 192,4 EUR AARSCHOT HERNE DIEST TREMELO SPIERE-HELKIJN LUBBEEK ALKEN SINT-NIKLAAS DESSEL DEERLIJK BOORTMEERBEEK LIER AALTER KALMTHOUT HASSELT HOOGSTRATEN KEERBERGEN ASSE HOEILAART SINT-MARTENS-LATEM TERVUREN MIDDELKERKE DE PANNE MACHELEN 28

29 Uit de analyse bleek echter dat het KI per inwoner waarschijnlijk geen representatieve parameter is omdat ook bedrijven onderhevig zijn aan de opcentiemen op onroerende voorheffing. Als men bijvoorbeeld KI per belastingplichtige (burgers en bedrijven) zou hanteren, zou men een heel andere verdeling krijgen tussen gemeenten en een heel ander compensatiebedrag. De lijst van gemeenten met de grootste standaardafwijking ten opzichte van het gemiddelde van de gemiddelde gemeente bewijst deze vaststelling: Naast residentiçle (kust)gemeenten gaat het vooral om gemeenten met een grote economische bedrijvigheid. Zowel bedrijven als burgers met een tweede verblijf beñnvloeden dus duidelijk deze parameter. GENK 1,0 DE PANNE 1,0 KOKSIJDE 1,1 ZWIJNDRECHT 1,1 BEVEREN 1,3 DROGENBOS 1,4 KNOKKE-HEIST 1,5 MACHELEN 1,6 ZAVENTEM 1,7 Om een antwoord te bieden op de vraag hoeveel moet men in feite compenseren op het vlak van fiscaliteit en om te kunnen komen tot een evenwichtige herverdeling kan men nagaan welke rol de eigen inkomsten uit fiscaliteit spelen in de financieringsstructuur van een gemeentebestuur. Dit wordt in het volgende hoofdstuk behandeld. Conclusie: indien men een herverdeling wil doen op fiscaliteit kan men berekenen hoeveel een gemeentebestuur afwijkt qua fiscale draagkracht van de gemiddelde gemeente en dit bedrag als hogere overheid compenseren. Voor de APB zou men in 2008 een totaal bedrag van EUR hebben moeten verdelen over de gemeente die onder het gemiddelde scoren qua APB/inwoner. Dit is 4,37% van het huidige gemeentefonds in plaats van 19% volgens het verdeelmechanisme dat momenteel wordt gehanteerd. Deze berekening is gebaseerd op 5% gemeentebelastingen en stijgt naargelang men in de berekening een hoger percentage hanteert. Het feit dat men momenteel meer middelen herverdeelt dan nodig om de zwakkere gemeenten op een gemiddeld niveau te brengen is vooral te wijten aan de vooraf vastgestelde wegingsfactoren die in het verdeelmechanisme worden gehanteerd. In het huidige verdeelmechanisme worden ook middelen toegekend aan gemeenten die gemiddeld of meer dan gemiddeld scoren op de parameter. In de simulatie die nu werd gemaakt kent men enkel middelen toe aan gemeenten die onder het gemiddelde scoren. 29

30 Het te compenseren bedrag dat men op deze manier berekent, hangt uiteraard sterk af van het gemiddelde dat men hanteert. Voor APB is de gemiddelde belastbare basis per inwoner voor heel Vlaanderen ongeveer gelijk aan de APB per inwoner voor de gemiddelde gemeente. Dit komt omdat de steden vrij goed het gemiddelde benaderen. Voor de opcentiemen uit de onroerende voorheffing is dit niet het geval: de steden hebben een grotere belastbare basis per inwoner dan kleinere gemeenten. De standaardafwijking tussen gemeenten is ook vrij groot op deze parameter. Waarschijnlijk is het feit dat KI/inwoner geen juiste indicator is (omdat ook opcentiemen op onroerende voorheffing wordt geheven op bedrijven) een gedeeltelijke verklaring voor deze standaardafwijking. Indien men gemeenten op deze parameter wil compenseren zodanig dat zij het gemiddelde benaderen is een meer genuanceerde benadering nodig. Indien men toch, zoals in het huidige verdeelmechanisme, de parameter KI/inwoner hanteert voor de herverdeling dan resulteert dit, al naargelang het gemiddelde dat men mathematisch hanteert, in een te verdelen bedrag voor deze parameter van EUR EUR of respectievelijk 5,69% of 10,10% van het totale gemeentefonds tov. 11,2% nu. 30

31 IV.3 Optie 3: verdeling van een basisbedrag per gemeente en verdeling van de rest volgens fiscaliteit en sociale parameters Uit een internationale vergelijking van verdeelmechanisme voor fondsen die vergelijkbaar zijn met het Vlaamse gemeentefonds blijkt dat er verschillende mechanismen bestaan. Sommige landen zoals de Scandinavische landen werken met een vrij eenvoudig verdeelmodel dat gebaseerd is op forfaitaire bedragen. Nederland, bijvoorbeeld, werkt met een model waarbij meer dan 50 parameters worden gebruikt in de herverdeling. In onderstaande figuur vindt u een conceptuele voorstelling van deze verschillende benaderingen: Hieronder wordt het Scandinavische model toegepast op de Vlaamse situatie. IV.3.1 Toepassing van een eenvoudig lineair verdelingsmodel op de Vlaamse situatie In Denemarken wordt via het Gemeentefonds aan elke gemeente een basisbedrag uitgekeerd van EUR. Dit bedrag is bedoeld om de basisinrichting van een bestuur te financieren. Daarnaast wordt een gemiddeld bedrag per inwoner toegekend. Indien dit model zou worden toegepast in Vlaanderen, wordt zo EUR uitgekeerd aan de 308 gemeenten. Daarnaast wordt een gemiddeld bedrag per inwoner toegekend. In onderstaande simulatie gebruiken we het bedrag dat momenteel via het 31

Spreiding van de gezinszorg in Vlaanderen per gemeente in 2004

Spreiding van de gezinszorg in Vlaanderen per gemeente in 2004 Aalst 199.453 94,24 Aantal personeelsleden in VTE: 129,60 91,52 Gemeentelijke mantelzorgtoelage?: J 2,60 Familiehulp 44.286 22,20% Familiezorg Oost-Vl 18.620 9,34% Landelijke Thuiszorg 212 0,11% OCMW 82.936

Nadere informatie

177 Zwevegem 105,7 003E20 22 50N48 45 31 100 ND

177 Zwevegem 105,7 003E20 22 50N48 45 31 100 ND Lijst van Vlaamse frequenties voor lokale radio Lokaliteit Frequentie Lengte Breedte Antennehoogte Vermogen Antennepatroon (MHz) (OL ' '' ) (NB ' '' ) (m) (Watt) (D/ND) 1 Aalst 90,0 004E03 00 50N57 00

Nadere informatie

prognose aandeel gf 2016 gemeente prognose aandeel gf 2016 OCMW

prognose aandeel gf 2016 gemeente prognose aandeel gf 2016 OCMW 2015 2015 2016 Aalst 2.600.000,00 30.036.051,00 2.600.000,00 31.168.733,00 2.600.000,00 32.336.206,00 2.600.000,00 33.558.985,00 2.600.000,00 34.824.563,00 2.600.000,00 36.134.434,00 Aalter 284.203,92

Nadere informatie

gemeente Kaprijke gemeente Knokke-Heist gemeente Kortemark gemeente Kortenaken gemeente Kortenberg gemeente Kruibeke gemeente Kruishoutem gemeente

gemeente Kaprijke gemeente Knokke-Heist gemeente Kortemark gemeente Kortenaken gemeente Kortenberg gemeente Kruibeke gemeente Kruishoutem gemeente Overzicht van de steden en gemeenten die een informatieveiligheidsconsulent hebben aangesteld en waarvoor de VTC een advies heeft gegeven. Stand 26 mei 2016 ( lijst 2016-04; kaart v9)). Steden en gemeenten

Nadere informatie

TREKKINGSRECHTEN LOKALE NETWERKEN ARMOEDE (2014-2019)

TREKKINGSRECHTEN LOKALE NETWERKEN ARMOEDE (2014-2019) TREKKINGSRECHTEN LOKALE NETWERKEN ARMOEDE (2014-2019) POSTCODE GEMEENTE bedrag in 9300 AALST 23 552 9880 AALTER 2 589 3200 AARSCHOT 5 263 2630 AARTSELAAR 2 038 1790 AFFLIGEM 1 410 3570 ALKEN 1 859 8690

Nadere informatie

Oktober 2015 Gemeentelijke statistieken EPC-residentieel

Oktober 2015 Gemeentelijke statistieken EPC-residentieel 1 GEMEENTE BESTEMMING WOONGEBOUW_TYPE Aantal epc Gemiddeld kengetal Mediaan kengetal Aalst Appartement 1.418 288,32 230,81 Collectief woongebouw GESLOTEN 29 281,72 229,65 HALF_OPEN 21 252,96 228,00 Eengezinswoning

Nadere informatie

2010-2011 Aantal scholen in het gewoon en buitengewoon basis- en secundair onderwijs naar soort inrichtende macht

2010-2011 Aantal scholen in het gewoon en buitengewoon basis- en secundair onderwijs naar soort inrichtende macht 2010-2011 Aantal scholen in het gewoon en buitengewoon basis- en secundair naar soort inrichtende macht Toelichting: Deze tabellen bevatten het aantal scholen in het gewoon en buitengewoon basis- en voltijds

Nadere informatie

NR NAAM DEELNEMER. CIPAL DV Deelnemersregister - laatste aanpassing ingevolge AV 12/06/2015 Ondernemingsnummer /8

NR NAAM DEELNEMER. CIPAL DV Deelnemersregister - laatste aanpassing ingevolge AV 12/06/2015 Ondernemingsnummer /8 I. STEDEN EN GEMEENTEN 1 Gemeente Aalter 2 Gemeente Aartselaar 3 Gemeente Arendonk 4 Gemeente As 5 Gemeente Baarle-Hertog 6 Gemeente Balen 7 Stad Beringen 8 Gemeente Berlaar 9 Stad Bilzen 10 Stad Blankenberge

Nadere informatie

Overzicht dossierbeheerders

Overzicht dossierbeheerders Overzicht dossierbeheerders Contactgegevens dossierbeheerders zie: http://www.bloso.be/subsidiering/pages/contact.aspx Provincie's en VGC Provincie Antwerpen Provincie Limburg Provincie Oost-Vlaanderen

Nadere informatie

Toegezegde bedragen Openbare bibliotheek (Vlaamse beleidsprioriteit LCBVBP02)

Toegezegde bedragen Openbare bibliotheek (Vlaamse beleidsprioriteit LCBVBP02) Begunstigde (gemeente of organisatie) Toegezegde bedragen Openbare bibliotheek (Vlaamse beleidsprioriteit LCBVBP02) Toegezegde bedragen Bibliotheekportaal Aalst 776 135,94 14 263,84 Aalter 166 259,90 4

Nadere informatie

Kinderen Eerst! Op weg naar een Huis van het Kind in Heist-op-den- Heist-op-den-Berg Mortsel Huis van het Kind Boechout Boechout

Kinderen Eerst! Op weg naar een Huis van het Kind in Heist-op-den- Heist-op-den-Berg Mortsel Huis van het Kind Boechout Boechout ANTWERPEN Antwerpen Huis van het Kind Zwijndrecht Zwijndrecht, Burcht Boom Huis van het Kind Aartselaar Aartselaar Brasschaat Huis van het Kind Essen Essen Brasschaat Huis van het Kind: De Pagadder Stabroek

Nadere informatie

WIE IS MIJN RIOOLBEHEERDER/DRINKWATERBEDRIJF

WIE IS MIJN RIOOLBEHEERDER/DRINKWATERBEDRIJF WIE IS MIJN RIOOLBEHEERDER/DRINKWATERBEDRIJF 8 augustus 2014 WIE IS MIJN RIOOLBEHEERDER/DRINKWATERBEDRIJF Deze lijst geeft per gemeente weer wie uw rioolbeheerder en drinkwaterbedrijf is. Voor meer informatie

Nadere informatie

Gemeenten raadsleden schepenen

Gemeenten raadsleden schepenen Д1Х Lijst van de gemeenten op basis van artikel, м, en artikel, м 2, van het Gemeentedecreet: aantal gemeenteraadsleden en maximumaantal schepenen op basis van het bevolkingsaantal van de gemeente Gemeenten

Nadere informatie

Toelichting: Geografische indeling: De geografische indeling geeft de fusiegemeente van de vestigingsplaats waar de leerling is ingeschreven.

Toelichting: Geografische indeling: De geografische indeling geeft de fusiegemeente van de vestigingsplaats waar de leerling is ingeschreven. Toelichting: Deze tabellen bevatten het aantal leerlingen in het Nederlandstalig gewoon en buitengewoon kleuter- en lager onderwijs op registratiedatum 1 februari van het schooljaar. Niet inbegrepen: Om

Nadere informatie

Watermaatschappijen en rioolbeheerders 2015

Watermaatschappijen en rioolbeheerders 2015 Watermaatschappijen en rioolbeheerders 2015 Postcode Gemeente Watermaatschappij Rioolbeheerder 9300 Aalst Farys Gemeente 9880 Aalter Farys Gemeente 3200 Aarschot De Watergroep (VMW) RioP 2630 Aartselaar

Nadere informatie

Systeem 1: procentuele tussenkomst op abonnementen

Systeem 1: procentuele tussenkomst op abonnementen Systeem : procentuele tussenkomst op abonnementen Aalst //2005 Aartselaar /08/2000 Alken /09/2009 Asse /07/2002 /09/2006 Balen /0/2009 Beernem /02/2000 Bekkevoort /05/2004 Beringen /09/2009 Berlaar /0/2007

Nadere informatie

Artikel 1. In 2015 is er een totaal te verdelen subsidiebudget van 7,3 miljoen euro.

Artikel 1. In 2015 is er een totaal te verdelen subsidiebudget van 7,3 miljoen euro. 1 Ministerieel besluit van 11 december 2015 (BS 15 januari 2016) tot uitvoering van artikel 57 van het Procedurebesluit van 9 mei 2014, wat betreft de programmatieregels voor de verdeling van subsidies

Nadere informatie

Project digitaal aanvragen door intermediaire partners

Project digitaal aanvragen door intermediaire partners Vlaamse Overheid Afdeling Studietoelagen Project digitaal aanvragen door intermediaire partners School- en academiejaar 2012-2013 Afdeling Studietoelagen MD/SDV 25-7-2013 Afdeling Studietoelagen MD/SDV

Nadere informatie

4Tabellen. en Grafieken

4Tabellen. en Grafieken 4Tabellen en Grafieken 4.1 LOKAAL CULTUURBELEID 4 TA B E L L E N E N G R A F I E K E N 1 L O K A A L C U LT U U R B E L E I D TABEL 1 Lokaal cultuurbeleid Samenvattende tabel subsidies 2005 LOKAAL CULTUURBELEID

Nadere informatie

Bijzondere informatieplichten bij de verkoop/verhuur van onroerende goederen

Bijzondere informatieplichten bij de verkoop/verhuur van onroerende goederen Bijzondere informatieplichten bij de verkoop/verhuur van onroerende goederen Elke persoon (vastgoedmakelaar, notaris of eigenaar) die een woning, gelegen in een gemeente die beschikt over een goedgekeurd

Nadere informatie

eos@oostende.be http://www.wvi.be/nl/goedkopeenergieleningen info@deschakelaar.be www.deschakelaar.be

eos@oostende.be http://www.wvi.be/nl/goedkopeenergieleningen info@deschakelaar.be www.deschakelaar.be Grondgebied Lokale Entiteit (LE) Verantwoordelijke Telefoon/Email West-Vlaanderen Anzegem, OCMW Kortrijk Team Energie 056244901 Avelgem, Deerlijk, energie@ocmwkortrijk.be Harelbeke, Kortrijk, Kuurne, Lendelede,

Nadere informatie

Erkende/geplande voorzieningen per gemeente + totaal per gemeente Voor CENTRA KORTVERBLIJF op 1-jul-15

Erkende/geplande voorzieningen per gemeente + totaal per gemeente Voor CENTRA KORTVERBLIJF op 1-jul-15 e/geplande voorziengen per gemeente + totaal per gemeente Antwerpen Gemeente - Erkenng Erkenng - Erkenng Erkenng - Aartselaar 2 0 2 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 2 Antwerpen 19 9 8 2 1 1 0 0 3 0 3 0 2 0 1

Nadere informatie

FOTOVOLTAISCHE ZONNE-ENERGIE VOOR PARTICULIEREN O V E R Z I C H T S U B S I D I E S 2 0 1 0

FOTOVOLTAISCHE ZONNE-ENERGIE VOOR PARTICULIEREN O V E R Z I C H T S U B S I D I E S 2 0 1 0 FOTOVOLTAISCHE ZONNE-ENERGIE VOOR PARTICULIEREN O V E R Z I C H T S U B S I D I E S 2 0 1 0 Wie fotovoltaïsche zonne-panelen wil installeren, kan genieten van diverse financiële steunmaatregelen. Deze

Nadere informatie

Vlaanderen is energie

Vlaanderen is energie Vlaanderen is energie Energielening tot 10.000 euro voor energiebesparende investeringen Renovatie en nieuwbouw VLAAMS www.energiesparen.be ENERGIEAGENTSCHAP Een vraagje voor de Vlaamse overheid? Bel 1700

Nadere informatie

BRUGGE Aantal private gezinnen en gemiddelde gezinsgrootte op 1 januari 2004 Aantal private gezinnen

BRUGGE Aantal private gezinnen en gemiddelde gezinsgrootte op 1 januari 2004 Aantal private gezinnen Omvang en evolutie van de bevolking 1 januari 1995 1 januari 2005 Evolutie 1995-2005 (absoluut) Evolutie 1995-2005 (in %) Aantal private gezinnen en gemiddelde gezinsgrootte op 1 januari 2004 Aantal private

Nadere informatie

CD&V 2012. van iedereen inbegrepen. naar daden inbegrepen

CD&V 2012. van iedereen inbegrepen. naar daden inbegrepen CD&V 2012 van iedereen inbegrepen naar daden inbegrepen 8000 kandidaten 351 provinciekandidaten 25% jongeren 15% senioren 99 vrouwelijke lijsttrekkers 3600 vrouwelijke kandidaten 127 kandidaten van allochtone

Nadere informatie

Oproep kandidaten nieuwe subsidies kinderopvang

Oproep kandidaten nieuwe subsidies kinderopvang Oproep kandidaten nieuwe subsidies kinderopvang INLEIDING De Vlaamse Regering stelt nieuwe middelen ter beschikking voor subsidies voor kinderopvang van baby s en peuters. Aanvragen zijn mogelijk tot woensdag

Nadere informatie

Relatiebeheerders Land- en Tuinbouw Provincie Antwerpen Gemeente Relatiebeheerder Adres

Relatiebeheerders Land- en Tuinbouw Provincie Antwerpen Gemeente Relatiebeheerder Adres Relatiebeheerders Land- en Tuinbouw Provincie Antwerpen Gemeente Relatiebeheerder Adres Aartselaar Arendonk Baarle Hertog Balen Balen Tel: 014 44 83 63 Beerse jef.meuws@kbc.be Beerse Tel: 014 44 83 45

Nadere informatie

Oproep subsidiëring Huizen van het Kind

Oproep subsidiëring Huizen van het Kind Oproep subsidiëring Huizen van het Kind 1. Situering Het Besluit van de Vlaamse Regering tot uitvoering van het decreet van 29 november 2013 houdende de organisatie van preventieve gezinsondersteuning

Nadere informatie

FOTOVOLTAISCHE ZONNE-ENERGIE VOOR PARTICULIEREN O V E R Z I C H T S U B S I D I E S 2 0 0 8

FOTOVOLTAISCHE ZONNE-ENERGIE VOOR PARTICULIEREN O V E R Z I C H T S U B S I D I E S 2 0 0 8 FOTOVOLTAISCHE ZONNE-ENERGIE VOOR PARTICULIEREN O V E R Z I C H T S U B S I D I E S 2 0 0 8 Wie fotovoltaïsche zonne-panelen wil installeren, kan genieten van diverse financiële steunmaatregelen. Deze

Nadere informatie

VERKIEZING VAN HET EUROPESE PARLEMENT VAN 13 JUNI 2004. Verklaring van bewilliging in kandidaatstelling. 1... 2... 3...

VERKIEZING VAN HET EUROPESE PARLEMENT VAN 13 JUNI 2004. Verklaring van bewilliging in kandidaatstelling. 1... 2... 3... FORMULIER C/13 Nederlandse kiescollege VERKIEZING VAN HET EUROPESE PARLEMENT VAN 13 JUNI 2004 Verklaring van bewilliging in kandidaatstelling. Wij, ondergetekenden, kandidaten voorgedragen voor het Europese

Nadere informatie

Voor meer cijfers, zie beleidsdomein Slagkrachtige stad, rubriek data. Stad Genk Publicatie Inkomens 2013 1

Voor meer cijfers, zie  beleidsdomein Slagkrachtige stad, rubriek data. Stad Genk Publicatie Inkomens 2013 1 De Algemene Directie Statistiek van de FOD Economie publiceerde de cijfers over het netto belastbaar inkomen van 2013 (aanslagjaar 2014). De cijfers zijn gebaseerd op de aangiften in de personenbelastingen.

Nadere informatie

Overpelt Limburg Oude Markt 2 3900

Overpelt Limburg Oude Markt 2 3900 Naam gemeente Logo Straat Nummer Postcode Antwerpen Stad Antwerpen Grote Markt 1 2000 Borsbeek Antwerpen de Robianostraat 64 2150 Brasschaat Antwerpen Bredabaan 407 2930 Brecht Antwerpen Gemeentepark 1

Nadere informatie

BGUNSTID BGUNST VKBOID DATOPN DATARCH 1 Gemeentelijk Havenbedrijf Antwerpen 0248399380 26/02/2009 2 Havenbedrijf Gent AGH 0218843678 26/02/2009 3

BGUNSTID BGUNST VKBOID DATOPN DATARCH 1 Gemeentelijk Havenbedrijf Antwerpen 0248399380 26/02/2009 2 Havenbedrijf Gent AGH 0218843678 26/02/2009 3 BGUNSTID BGUNST VKBOID DATOPN DATARCH 1 Gemeentelijk Havenbedrijf Antwerpen 0248399380 26/02/2009 2 Havenbedrijf Gent AGH 0218843678 26/02/2009 3 Maatschappij van de Brugse Zeevaartinrichtingen 0205097392

Nadere informatie

Dé partner voor een converserende overheid!

Dé partner voor een converserende overheid! Dé partner voor een converserende overheid! Uw praktische hulp Praktijkvoorbeelden Transparantie troef! Uw ideale maten en gewichten? Opdrachten die Vlaamse Post Geen kleine lettertjes bij Vlaamse Post.

Nadere informatie

! " # $ %& ' ( % ) * +, #&& #&&* -.# - / -.# & # ' $ # ' & # ' $ 0 ).* 1 ) $! % (!)" * +,$-.+-+

!  # $ %& ' ( % ) * +, #&& #&&* -.# - / -.# & # ' $ # ' & # ' $ 0 ).* 1 ) $! % (!) * +,$-.+-+ ! " $ %& ' ( % ) * +, && &&* -. - / -. & ' $ ' & ' $ 0 ).* 1 )!" $! % &&&' (!)" * +,$-.+-+ %.! & $ 00 00- $! * & & 2 & % % &! && %! & 3!! * * % * &! *! 4. $ & % * * *% $! & &! * & %* %& & * / &! & 5 &

Nadere informatie

Opvangcapaciteit op 16 december 2015

Opvangcapaciteit op 16 december 2015 Opvangcapaciteit op 16 december 2015 Nota in het kader van de coördinatieopdracht monitoring asielinstroom van het Agentschap Integratie en Inburgering Publicatiedatum nota: 8 januari 2016 Inleiding Deze

Nadere informatie

Departement Cultuur, Jeugd, Sport en Media. Adviesopdracht met betrekking tot het verzorgingsgebied van de regionale televisieomroeporganisaties

Departement Cultuur, Jeugd, Sport en Media. Adviesopdracht met betrekking tot het verzorgingsgebied van de regionale televisieomroeporganisaties Departement Cultuur, Jeugd, Sport en Media Adviesopdracht met betrekking tot het verzorgingsgebied van de regionale televisieomroeporganisaties Analyses, conclusies en aanbevelingen 29 mei 2013 Inhoud

Nadere informatie

Tarieven 2013 KLEINE ADVERTENTIES. De sterkste media voor talent in eigen streek

Tarieven 2013 KLEINE ADVERTENTIES. De sterkste media voor talent in eigen streek Tarieven 2013 KLEINE ADVERTENTIES De sterkste media voor talent in eigen streek PRAKTISCHE INFORMATIE 1. Hoe formaat en prijs berekenen? Formaat = hoogte (in mm) x breedte (in kolommen) x eenheidsprijs

Nadere informatie

Melden van gasreuk of defecten door spraak- en gehoorgestoorden

Melden van gasreuk of defecten door spraak- en gehoorgestoorden Melden van gasreuk of defecten door spraak- en gehoorgestoorden Deze brochure legt uit hoe je als spraak- of gehoorgestoorde aan de distributienetbeheerders Gaselwest, IMEA, Imewo, Intergem, Iveka, Iverlek

Nadere informatie

Een mantelzorgpremie. in elke gemeente. Ziekenzorg CM maakt een stand van zaken

Een mantelzorgpremie. in elke gemeente. Ziekenzorg CM maakt een stand van zaken Een mantelzorgpremie in elke gemeente Ziekenzorg CM maakt een stand van zaken 2012 Bezoek ons op het internet: www.ziekenzorg.be Colofon Deze brochure is een uitgave van Ziekenzorg CM en van de Christelijke

Nadere informatie

Wij zijn er voor u! KENNISMAKINGSBROCHURE

Wij zijn er voor u! KENNISMAKINGSBROCHURE Wij zijn er voor u! KENNISMAKINGSBROCHURE IN-Z even voorstellen IN-Z (spreek uit inzet) is een dienstverlenende organisatie. Al sinds 1996 bieden we een handje hulp in het huishouden en ondersteunen we

Nadere informatie

Melden van gasreuk of defecten door personen met een spraak- en/of gehoorstoornis

Melden van gasreuk of defecten door personen met een spraak- en/of gehoorstoornis Melden van gasreuk of defecten door personen met een spraak- en/of gehoorstoornis Deze brochure legt uit hoe je als persoon met een spraak- en/of gehoorstoornis aan de distributienetbeheerders Gaselwest,

Nadere informatie

Provincie Antwerpen. Zorgregio Antwerpen

Provincie Antwerpen. Zorgregio Antwerpen Provincie Antwerpen Zorgregio Antwerpen - Referentiepersoon: Karen Smets (edwina@thurman.be) (kinesitherapeut) - Steden en gemeenten: stad Antwerpen, Boechout, Borsbeek, Brasschaat, Brecht, Edegem, Essen,

Nadere informatie

Wij zijn er voor u! KENNISMAKINGSBROCHURE

Wij zijn er voor u! KENNISMAKINGSBROCHURE Wij zijn er voor u! KENNISMAKINGSBROCHURE IN-Z even voorstellen IN-Z (spreek uit inzet) is een dienstverlenende organisatie. Al sinds 1996 bieden we een handje hulp in het huishouden en ondersteunen we

Nadere informatie

Melden van gasreuk of defecten door spraak- en gehoorgestoorden

Melden van gasreuk of defecten door spraak- en gehoorgestoorden Melden van gasreuk of defecten door spraak- en gehoorgestoorden Deze brochure legt uit hoe je als spraak- of gehoorgestoorde aan de distributienetbeheerders Gaselwest, IMEA, Imewo, Intergem, Iveka, Iverlek

Nadere informatie

Veldslagen in Vlaanderen vóór WO I

Veldslagen in Vlaanderen vóór WO I Veldslagen in Vlaanderen vóór WO I Provincie Jaar Naam van de veldslag Stad/ Gemeente Periode Oorlog0 Antwerpen 1007 Antwerpen Antwerpen vroege Middeleeuwen 1057 Antwerpen Antwerpen vroege Middeleeuwen

Nadere informatie

Recapitulatif type de gaz naturel (Haute- ou Basse calorie) version 28 mars 2013 Commune Code Postal Section de commune Gestionnaire de reseau de distribution Type de gaz naturel Aalst 9300 Aalst INTERGEM

Nadere informatie

Vlaamse veldloopweek voor scholen

Vlaamse veldloopweek voor scholen Vlaamse veldloopweek voor scholen 26ste editie 20-28 september 2014 Resultatenfolder www.vlaamseveldloopweek.be SVS Van 20 tot en met 28 september 2014 vond de 26ste editie van de Vlaamse veldloopweek

Nadere informatie

Nieuwe subsidies kinderopvang: informatie voor het lokaal bestuur

Nieuwe subsidies kinderopvang: informatie voor het lokaal bestuur Nieuwe subsidies kinderopvang: informatie voor het lokaal bestuur INLEIDING De Vlaamse Regering stelt in 2015 nieuwe middelen ter beschikking voor subsidies voor kinderopvang van baby s en peuters. Organisatoren

Nadere informatie

Tussentijds overzicht van (zorg)organisaties werkzaam in de thuissetting Assistentiewoningen Hof ter Linden

Tussentijds overzicht van (zorg)organisaties werkzaam in de thuissetting Assistentiewoningen Hof ter Linden Tussentijds overzicht van (zorg)organisaties werkzaam in de thuissetting Assistentiewoningen Hof ter Linden Ardooie BOEBS netwerk bvba aan huis verpleging Lemmens DC Balsemboom DC CM Dendermonde DC De

Nadere informatie

Foto van de lokale arbeidsmarkt

Foto van de lokale arbeidsmarkt Regioscan West-Vlaanderen Werkt 1, Foto van de lokale arbeidsmarkt Tanja Termote sociaaleconomisch beleid, WES Er zijn tussen de West-Vlaamse regio s en gemeenten grote verschillen vast te stellen op het

Nadere informatie

Vlaamse Regering DE VLAAMSE REGERING, Gelet op de bijzondere wet van 8 augustus 1980 tot hervorming der instellingen, inzonderheid op artikel 20;

Vlaamse Regering DE VLAAMSE REGERING, Gelet op de bijzondere wet van 8 augustus 1980 tot hervorming der instellingen, inzonderheid op artikel 20; Vlaamse Regering 10 maart 2006. - Besluit van de Vlaamse Regering houdende de vaststelling van de regels voor de scheiding tussen de gemeentelijke en bovengemeentelijke saneringsverplichting en de vaststelling

Nadere informatie

een zeer lage prijs (bron FOD Economie). 1 De grote stijging zou te wijten zijn aan de verkoop van een zeer groot perceel/groot aantal percelen aan

een zeer lage prijs (bron FOD Economie). 1 De grote stijging zou te wijten zijn aan de verkoop van een zeer groot perceel/groot aantal percelen aan De statistieken over de vastgoedprijzen zijn gebaseerd op gegevens afkomstig van het Kadaster van de FOD Financiën en betreffen de verkopen die onderworpen zijn aan het stelsel van registratierechten.

Nadere informatie

Relatiebeheerders Land- en Tuinbouw Provincie West Vlaanderen Gemeente Relatiebeheerder Adres

Relatiebeheerders Land- en Tuinbouw Provincie West Vlaanderen Gemeente Relatiebeheerder Adres Relatiebeheerders Land- en Tuinbouw Provincie West Vlaanderen Gemeente Relatiebeheerder Adres Alveringem ann.colle@kbc.be Tel: 015 51 93 20 Fax: 051 51 93 26 Alveringem ria.huyghe@kbc.be Tel: 058 31 03

Nadere informatie

Melden van gasreuk of defecten. door doven en slechthorenden

Melden van gasreuk of defecten. door doven en slechthorenden Melden van gasreuk of defecten door doven en slechthorenden Melden van gasreuk of defecten door doven en slechthorenden Deze brochure legt uit hoe je als dove of slechthorende aan de distributienetbeheerders

Nadere informatie

NB_mei_2015_Opmaak 1 28/04/15 14:20 Pagina 1 L O S S E V E R K O O P 02 454 25 83. mei 2015»

NB_mei_2015_Opmaak 1 28/04/15 14:20 Pagina 1 L O S S E V E R K O O P 02 454 25 83. mei 2015» NB_mei_2015_Opmaak 1 28/04/15 14:20 Pagina 1 L O S S E V E R K O O P 02 454 25 83 Nieuwsbrief mei 2015» NB_mei_2015_Opmaak 1 28/04/15 14:20 Pagina 2 Nieuwsbrief mei 2015 2 Winkelpunt van de maand Het Krantenbaggetje

Nadere informatie

Bijkomende aansluitingen, grotere bekendheid en positieve feedback van besturen

Bijkomende aansluitingen, grotere bekendheid en positieve feedback van besturen Bijkomende aansluitingen, grotere bekendheid en positieve feedback van besturen De voorbije jaren hebben wij veel aandacht besteed aan de bekendmaking van de werking en het aanbod van de GSD-V. Deze inspanningen

Nadere informatie

Tussentijds overzicht van (zorg)organisaties werkzaam in de thuissetting Assistentiewoningen Hof ter Linden

Tussentijds overzicht van (zorg)organisaties werkzaam in de thuissetting Assistentiewoningen Hof ter Linden Tussentijds overzicht van (zorg)organisaties werkzaam in de thuissetting Assistentiewoningen Hof ter Linden Ardooie BOEBS netwerk Bvba aan huis verpleging Lemmens DC Balsemboom DC Blankenberg DC CM Dendermonde

Nadere informatie

GKB-nummer klantevd_nr sector upvolgnr naam_voorziening straat huisnr busnr postcode gemeente sectoromschrijving status status_sedert evd_info13

GKB-nummer klantevd_nr sector upvolgnr naam_voorziening straat huisnr busnr postcode gemeente sectoromschrijving status status_sedert evd_info13 GKB-nummer klantevd_nr sector upvolgnr naam_voorziening straat huisnr busnr postcode gemeente sectoromschrijving status status_sedert evd_info13 0024871-207010XX-X01 24871 207010XX X01 GZAT BETER THUIS

Nadere informatie

Stand van zaken opvangplaatsen voor asielzoekers op 30 oktober 2015

Stand van zaken opvangplaatsen voor asielzoekers op 30 oktober 2015 Stand van zaken opvangplaatsen voor asielzoekers op 30 oktober 2015 Nota in het kader van de coördinatieopdracht monitoring van het Agentschap Integratie en Inburgering 23 november 2015 Inhoudstafel Toelichting

Nadere informatie

Opvangcapaciteit op 20 januari 2016

Opvangcapaciteit op 20 januari 2016 Monitoring asielinstroom Opvangcapaciteit op 20 januari 2016 Nota in het kader van de coördinatieopdracht monitoring asielinstroom van het Agentschap Integratie en Inburgering Publicatiedatum: 4 februari

Nadere informatie

Contactgegevens diensten voor gezinszorg en aanvullende thuiszorg

Contactgegevens diensten voor gezinszorg en aanvullende thuiszorg Naam van de dienst voor gezinszorg en aanvullende thuiszorg Website IMSIR http://www.imsir.be Colonel Silvertopstraat 15, 2850 Boom KINA http://www.kina.be Antwerpsesteenweg 503, 2390 Malle OCMW Aalst

Nadere informatie

De beleids- en beheerscyclus: algemene principes Jan Leroy, VVSG

De beleids- en beheerscyclus: algemene principes Jan Leroy, VVSG De beleids- en beheerscyclus: algemene principes Jan Leroy, VVSG Studiedagen BBC en externe verzelfstandiging Gent 7.12.2012 Leuven 12.12.2012 Inhoud Waarom een BBC? Voor welke besturen geldt de BBC? Uitgangspunten

Nadere informatie

Hors plan de délestage Buiten afschakelplan Commune Gemeente. Tranche 6 Schijf 6 Aartselaar 69 60 129. Tranche 2 Schijf 2. Tranche 1 Schijf 1

Hors plan de délestage Buiten afschakelplan Commune Gemeente. Tranche 6 Schijf 6 Aartselaar 69 60 129. Tranche 2 Schijf 2. Tranche 1 Schijf 1 Aartselaar 69 60 129 Aartselaar 69 60 129 Antwerpen 80 121 2.375 2.576 Albertdok 6 372 378 Antwerpen Kern-Oude Stad 238 238 Berchem 163 163 Borgerhout 1 104 105 Charlottalei 79 79 Deurne 79 161 240 Ekeren

Nadere informatie

Liberale Vrouwen Socio-culturele Vereniging. Inventaris van het archief (1972-1997)

Liberale Vrouwen Socio-culturele Vereniging. Inventaris van het archief (1972-1997) Liberale Vrouwen Socio-culturele Vereniging (1972- ) Inventaris van het archief (1972-1997) Liberale Vrouwen Socio-culturele Vereniging (1972- ) Inventaris van het archief (1972-1997) december 2014 Deze

Nadere informatie

Gelet op de bijzondere wet van 8 augustus 1980 tot hervorming der instellingen, inzonderheid op artikel 5, 1, II, 1 ;

Gelet op de bijzondere wet van 8 augustus 1980 tot hervorming der instellingen, inzonderheid op artikel 5, 1, II, 1 ; Ministerieel besluit van 2 april 2008 tot bepaling van de diensten voor logistieke hulp en aanvullende thuiszorg die in aanmerking komen voor subsidiëring en tot bepaling van het aantal VTE per functiecategorie

Nadere informatie

Bevolking en huishoudens. Loop van de bevolking en migraties

Bevolking en huishoudens. Loop van de bevolking en migraties Bevolking en huishoudens Loop van de bevolking en migraties Het Nationaal Instituut voor de Statistiek biedt onpartijdige informatie tegen een redelijke prijs. De informatie wordt conform de wet verspreid,

Nadere informatie

Tussentijds overzicht van (zorg)organisaties werkzaam in de thuissetting

Tussentijds overzicht van (zorg)organisaties werkzaam in de thuissetting Tussentijds overzicht van (zorg)organisaties werkzaam in de thuissetting Aksent vzw Rotselaar 3110 Rotselaar Cindy Marsham 8400 Oostende Dagcentrum Eindelijk 9255 Buggenhout Dagverzorgingscentrum De Tjalk

Nadere informatie

aan, maar krijgen de sites in één beweging een nieuw elan: straks verrijzen hier een sportcomplex, wooneenheden, een jeugdhuis

aan, maar krijgen de sites in één beweging een nieuw elan: straks verrijzen hier een sportcomplex, wooneenheden, een jeugdhuis OVAM.link Editie 14 www.ovam.be Juni 2014 afval-, bodem- en duurzaam materialenbeleid voor de professional Vanaf 26 juni gaan we feestend de zomer in met de nieuwe gewestelijke zwerfvuilcampagne want een

Nadere informatie

Werk. aan, maar krijgen de sites in één beweging een nieuw elan: straks verrijzen hier een sportcomplex, wooneenheden, een jeugdhuis

Werk. aan, maar krijgen de sites in één beweging een nieuw elan: straks verrijzen hier een sportcomplex, wooneenheden, een jeugdhuis OVAM.link Editie 14 www.ovam.be Juni 2014 afval-, bodem- en duurzaam materialenbeleid voor de professional Vanaf 26 juni gaan we feestend de zomer in met de nieuwe gewestelijke zwerfvuilcampagne want een

Nadere informatie

Overzicht projectaanvragen 2010 (versie 17/05/2013)

Overzicht projectaanvragen 2010 (versie 17/05/2013) Overzicht projectaanvragen 2010 (versie 17/05/2013) Trekker Ontvanger thema projecttitel projectnummer AALST AALST NA Aankoop gronden in de omgeving van Ten Bos voor de aanleg van het stadsbos 2010-9300-NA-02

Nadere informatie

Thuissetting Familiezorg Oost-Vlaanderen 9160 Lokeren Thuissetting

Thuissetting Familiezorg Oost-Vlaanderen 9160 Lokeren Thuissetting Overzicht van (zorg)organisaties werkzaam in de thuissetting Aksent vzw Rotselaar 3110 Rotselaar Apotheek V. Lodewyck 3001 Heverlee Axxon 8800 Roeselare BAF 3000 Leuven BOD 1000 Brussel BOT 1000 Brussel

Nadere informatie

15/12/'11 De Halloweenwandeling Griezelbuiten van Hier is Ginderbuiten! wint de Culturele publieksprijs 2011.

15/12/'11 De Halloweenwandeling Griezelbuiten van Hier is Ginderbuiten! wint de Culturele publieksprijs 2011. Gazet van Antwerpen Promo Nieuwe BMW 3 Reeks Berline vanaf 285*/maand Word GvA-correspondent! Solliciteer nu! Bezorg ons uw leukste foto's van jonge antwerpen > mol Griezelbuiten wint Culturele Publieksprijs

Nadere informatie

eandismagazine bewaarnummer Win deze energiezuinige koelkast! De energiemarkt in Vlaanderen 7 antwoorden op 7 vragen W e G W I j s I N e N e r G I e

eandismagazine bewaarnummer Win deze energiezuinige koelkast! De energiemarkt in Vlaanderen 7 antwoorden op 7 vragen W e G W I j s I N e N e r G I e eandismagazine W e G W I j s I N e N e r G I e België-Belgique P.B. - P.P. B - 546 Mei 007 02 bewaarnummer De energiemarkt in Vlaanderen 7 antwoorden op 7 vragen Win deze energiezuinige koelkast! Woord

Nadere informatie

Vraag nr. 113 van 23 april 2004 van de heer KRIS VAN DIJCK

Vraag nr. 113 van 23 april 2004 van de heer KRIS VAN DIJCK Vraag nr. 113 van 23 april 2004 van de heer KRIS VAN DIJCK Bouwgrondprijzen Evolutie Betaalbaarheid Op 17 februari stelde ik de minister een uitgebreide schriftelijke vraag over het aantal sociale huurwoningen

Nadere informatie

Een nieuwe ronde gemeentefusies in Vlaanderen: Wat zijn de mogelijkheden? Stijn De Ruytter. stijn.deruytter@kuleuven.be Tel.

Een nieuwe ronde gemeentefusies in Vlaanderen: Wat zijn de mogelijkheden? Stijn De Ruytter. stijn.deruytter@kuleuven.be Tel. Naamsestraat 61 bus 3550 B-3000 Leuven BELGIUM Tel. 032 16 326661 vives@kuleuven.be VIVES Briefings 2014 10 juli Een nieuwe ronde gemeentefusies in Vlaanderen: Wat zijn de mogelijkheden? Stijn De Ruytter

Nadere informatie

Inschrijving deelname Schatten van Vlieg 2015. Museum van de Nationale Bank van België. Openbare Bibliotheken Stad Brussel

Inschrijving deelname Schatten van Vlieg 2015. Museum van de Nationale Bank van België. Openbare Bibliotheken Stad Brussel Inschrijving deelname Schatten van Vlieg 2015 Hoofd- en deelfilialen Museum van de Nationale Bank van België Muziekinstrumentenmuseum experience Brussels! Openbare Bibliotheken Stad Brussel Bibliotheek

Nadere informatie

G O K - I N D I C A T O R E N B I J L E E R L I N G E N I N B a O EN S O

G O K - I N D I C A T O R E N B I J L E E R L I N G E N I N B a O EN S O S T A R T P A G I N A Welkom op de startpagina van de cijfers over de GOK-en bij leerlingen in het basis- en secundair onderwijs! De cijfers over de GOK-en (lees: leerlingkenmerken voor financiering) zijn

Nadere informatie

VERKIEZING VAN HET EUROPESE PARLEMENT VAN 13 JUNI 2004. Voordracht van Kandidaten (**)

VERKIEZING VAN HET EUROPESE PARLEMENT VAN 13 JUNI 2004. Voordracht van Kandidaten (**) Nederlandse kiescollege (*) FORMULIER C/10 VERKIEZING VAN HET EUROPESE PARLEMENT VAN 13 JUNI 2004. Voordracht van Kandidaten (**) Wij, ondergetekenden, kiezers in de Vlaamse kieskring (of kieskring Brussel-Halle-Vilvoorde)

Nadere informatie

WIE IS MIJN RIOOLBEHEERDER

WIE IS MIJN RIOOLBEHEERDER WIE IS MIJN RIOOLBEHEERDER 9 april 2015 WIE IS MIJN RIOOLBEHEERDER Deze lijst geeft per gemeente weer wie uw rioolbeheerder is. Voor meer informatie dient u met hen contact op te nemen. De contactgegevens

Nadere informatie

Vlaanderen is energie

Vlaanderen is energie Vlaanderen is energie Energielening tot 10.000 euro voor energiebesparende investeringen Renovatie en nieuwbouw VLAAMS www.energiesparen.be ENERGIEAGENTSCHAP Een vraagje voor de Vlaamse overheid? Bel 1700

Nadere informatie

Lancering beeldbank van steden en gemeenten Budascoop te Kortrijk

Lancering beeldbank van steden en gemeenten Budascoop te Kortrijk Lancering beeldbank van steden en gemeenten Budascoop te Kortrijk Persbericht 21 september 2012 Stad Kortrijk startte in het voorjaar van 2011 samen met Brugge, Gent en Mechelen een samenwerkingsproject

Nadere informatie

REGIO-SELECTIE. Dr. Koen Hermans, Melanie Demaerschalk, Steven Marx, Prof. Dr. Anja Declercq Lucas K.U.Leuven 20 juni 2007

REGIO-SELECTIE. Dr. Koen Hermans, Melanie Demaerschalk, Steven Marx, Prof. Dr. Anja Declercq Lucas K.U.Leuven 20 juni 2007 REGIO-SELECTIE Dr. Koen Hermans, Melanie Demaerschalk, Steven Marx, Prof. Dr. Anja Declercq Lucas K.U.Leuven 20 juni 2007 1. Opstart Regio-selectie De eerste stap is het definiëren van een regio. Er worden

Nadere informatie

Rapporten Agentschap Onroerend Erfgoed De opmaak van de kaart van gebieden waar geen archeologisch erfgoed te verwachten valt versie 1 (22-01-2016)

Rapporten Agentschap Onroerend Erfgoed De opmaak van de kaart van gebieden waar geen archeologisch erfgoed te verwachten valt versie 1 (22-01-2016) Rapporten Agentschap Onroerend Erfgoed De opmaak van de kaart van gebieden waar geen archeologisch erfgoed te verwachten valt versie 1 (22-01-2016) Meylemans E. Brussel, 2016 Inhoud 1 Inleiding... 3 2

Nadere informatie

Persbericht. > Inlichtingen: Jorijn Neyrinck 0478 72 23 01 cultureelerfgoedoverleg@gmail.com

Persbericht. > Inlichtingen: Jorijn Neyrinck 0478 72 23 01 cultureelerfgoedoverleg@gmail.com Persbericht Spreekbuis versterkt het Cultureel-Erfgoedveld: OVERLEG CULTUREEL ERFGOED vzw - kortweg OCE. Belangenbehartiger voor de cultureel-erfgoedsector opgericht Op 26 maart werd in Gent een formele

Nadere informatie

Provinciale omgevingsanalyse. Samenlevingsopbouw Antwerpen provincie

Provinciale omgevingsanalyse. Samenlevingsopbouw Antwerpen provincie Provinciale omgevingsanalyse Samenlevingsopbouw Antwerpen provincie 30 09 2014 Provinciale omgevingsanalyse Samenlevingsopbouw Antwerpen Provincie 30 september 2014 Inleiding... 5 1. Feiten en cijfers

Nadere informatie

WIE IS MIJN DRINKWATERBEDRIJF

WIE IS MIJN DRINKWATERBEDRIJF WIE IS MIJN DRINKWATERBEDRIJF 9 april 2015 WIE IS MIJN DRINKWATERBEDRIJF Deze lijst geeft per gemeente weer wie uw drinkwaterbedrijf is. Voor meer informatie dient u met hen contact op te nemen. Indien

Nadere informatie

Digitale Economische Kaart

Digitale Economische Kaart Digitale Economische Kaart Lode Vanden Bussche, dienst Economie Provincie West-Vlaanderen Studienamiddag GIS Provinciaal Hof Brugge 18/11/2008 19-11-2008 dienst Economie- Digitale Economische Kaart 1 Situering

Nadere informatie

Vlaams Rampenfonds - Erkenning van de ramp van 29 en 30 augustus 2015

Vlaams Rampenfonds - Erkenning van de ramp van 29 en 30 augustus 2015 SCHRIFTELIJKE VRAAG nr. 72 van BART DOCHY datum: 13 november 2015 aan GEERT BOURGEOIS MINISTER-PRESIDENT VAN DE VLAAMSE REGERING, VLAAMS MINISTER VAN BUITENLANDS BELEID EN ONROEREND ERFGOED Vlaams Rampenfonds

Nadere informatie

Algemene ziekenhuizen : erkenningssituatie : huidig erkende functies per vestigingsplaats

Algemene ziekenhuizen : erkenningssituatie : huidig erkende functies per vestigingsplaats Naam ZA Pall 009 Antwerpen Algemeen Ziekenhuis Middelheim Antwerpen ZiekenhuisNetwerk Antwerpen Antwerpen Campus Middelheim 0 0 0 0 1 0 0 0 0 0 0 Antwerpen Campus ZNA Middelheim / Koningin Paola Kinder

Nadere informatie

Gezondheidsindicatoren 2008 Vlaams Gewest

Gezondheidsindicatoren 2008 Vlaams Gewest Vlaams Gewest Gepubliceerd op: http://www.zorg-en-gezondheid.be/cijfers/cijfers-over-zorgaanbod/ - juli 2012 Door: Cloots Heidi, De Kind Herwin, Smets Hilde Afdeling Informatie & Ondersteuning Hoe refereren

Nadere informatie

OVERZICHT GASSOORT (HOOG- OF LAAGCALORISCH) versie 20 oktober 2015

OVERZICHT GASSOORT (HOOG- OF LAAGCALORISCH) versie 20 oktober 2015 OVERZICHT GASSOORT (HOOG- OF LAAGCALORISCH) versie 20 oktober 2015 Gemeente Postcode Deelgemeente Aardgassoort Aalst 9300 Aalst Hoogcalorisch Aalst 9308 Gijzegem Hoogcalorisch Aalst 9308 Hofstade Hoogcalorisch

Nadere informatie

Bouwtechnische voorschriften voor de aansluiting van de woning op de distributienetten aardgas en elektriciteit

Bouwtechnische voorschriften voor de aansluiting van de woning op de distributienetten aardgas en elektriciteit Bouwtechnische voorschriften voor de aansluiting van de woning op de distributienetten aardgas en elektriciteit Technische voorschriften voor eindgebruiker en installateur Inhoud Inleiding... 3 Wie doet

Nadere informatie

Overzicht van andere deelnemende (zorg)organisaties

Overzicht van andere deelnemende (zorg)organisaties Overzicht van andere deelnemende (zorg)organisaties Althea 3600 Genk Apotheek Biopharm 3070 Kortenberg Apotheek De Loof 8000 Brugge Apotheek De Meyer 8570 Anzegem Apotheek De Vlier 2110 Wijnegem Apotheek

Nadere informatie

toerisme in cijfers 2012

toerisme in cijfers 2012 in cijfers 2012 rapport kunststeden t oerisme Mei 2013 Inhoudstafel/ 1 Verblijfs in de Vlaamse kunststeden...3 1.1 Marktaandeel kunststeden in Vlaanderen (2008-2012)... 3 1.2 Cijfers aankomsten en overnachtingen

Nadere informatie

BIJLAGE 6A Cluster culturele ontplooiing 1. OA

BIJLAGE 6A Cluster culturele ontplooiing 1. OA BIJLAGE 6A Cluster culturele ontplooiing 1. OA Allochtonen Allochtonen zijn één van de doelgroepen van het minderhedenbeleid. In het kader van het minderhedenbeleid wordt onder allochtonen verstaan: mensen

Nadere informatie