» Samenvatting. JOR 2012/145 Rechtbank Rotterdam 9 februari 2012, AWB 11/1315 BC-T2; AWB 11/1316 BC-T2. ( mr. Damsteegt mr. Bergen mr.

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "» Samenvatting. JOR 2012/145 Rechtbank Rotterdam 9 februari 2012, AWB 11/1315 BC-T2; AWB 11/1316 BC-T2. ( mr. Damsteegt mr. Bergen mr."

Transcriptie

1 JOR 2012/145 Rechtbank Rotterdam 9 februari 2012, AWB 11/1315 BC-T2; AWB 11/1316 BC-T2. ( mr. Damsteegt mr. Bergen mr. Jurgens ) 1. Ageas SA/NV te Brussel (België), 2. Ageas NV te Utrecht, eiseressen, advocaten: mr. H.J. de Kluiver, mr. R.M.I. Lamp en mr. R.L.M.M. Tan, tegen Stichting Autoriteit Financiële Markten, verweerster, advocaten: mr. H.J. Sachse en mr. J.S. Roepnarain. Overtreding van art. 5:59 lid 1 (oud), Fortis, Niet tijdig openbaar maken koersgevoelige informatie, Bestuurlijke boete [Wft - 5:59 lid 1 (oud)]» Samenvatting De eerste vraag die partijen met betrekking tot de overtreding van art. 5:59 lid 1 Wft (oud) verdeeld houdt, is of er voorafgaand aan het persbericht van 21 september 2007 bij Fortis sprake was van voorwetenschap, ofwel koersgevoelige informatie. Met AFM stelt de rechtbank vast dat Fortis bij de bekendmaking van haar resultaten over het eerste halfjaar van 2007 op 9 augustus 2007 geen specifieke mededelingen heeft gedaan over haar subprime blootstelling. Voor zover de informatie omtrent de subprime blootstelling van Fortis als koersgevoelig kan gelden was deze derhalve nog niet openbaar gemaakt op 9 augustus Naar het oordeel van de rechtbank is, met betrekking tot de vraag of de informatie omtrent de subprime blootstelling van Fortis koersgevoelige informatie behelsde, maatgevend of openbaarmaking van die informatie een significant effect zou kunnen hebben op de koers van het aandeel Fortis of de daarvan afgeleide financiële instrumenten. Daarvan is sprake indien een redelijk handelende belegger waarschijnlijk gebruik zal maken van deze informatie om er zijn beleggingsbeslissingen ten aanzien van het aandeel Fortis of de daarvan afgeleide financiële instrumenten ten dele op te baseren. Anders dan Fortis meent is niet maatgevend of Fortis zelf de verwachting had dat de subprime blootstelling en de gehanteerde rekenmethode van invloed was op de koers van het aandeel Fortis. Met AFM is de rechtbank verder van oordeel dat zowel de omvang van de subprime blootstelling als de onderverdeling in de soorten subprime producten die Fortis in belegging had essentiële informatie voor beleggers vormde. Die informatie omtrent de totale subprime blootstelling en de onderverdeling naar de drie categorieën die Fortis ook intern hanteerde, kan worden gezien als de minimale informatie die nodig was om een inschatting te kunnen maken van de financiële risico s die Fortis liep ten gevolge van de subprime blootstelling. Dat de subprime blootstelling moet worden bezien in de ontwikkelingen in de tweede helft van 2007 maakt niet dat het hier niet ging om concrete informatie. De omstandigheid dat de Amerikaanse huizenmarkt instortte met dientengevolge grotere risico s met subprime beleggingen maakt nu juist dat (voortschrijdende) kennis omtrent de omvang en samenstelling van de subprime portefeuille koersgevoelige informatie opleverde. Fortis kan weliswaar worden gevolgd in haar betoog dat de overname van ABN AMRO niet reeds met zich brengt dat ook

2 de subprime informatie koersgevoelig was naast die inzake de financiering van de overname van ABN AMRO, maar AFM heeft dit ook niet beweerd. AFM heeft bij het antwoord op de vraag of kennis omtrent de omvang en samenstelling van de subprime portefeuille koersgevoelige informatie opleverde zowel de financiële crisis die zich in de zomer van 2007 voordeed betrokken alsook de ontwikkelingen bij Fortis zelf, waaronder de omstandigheid dat zij niet alleen een hogere subprime blootstelling had dan sectorgenoten, maar ook dat zij kapitaal moest aantrekken voor de financiering van de overname van ABN AMRO, waarbij Fortis 24 miljard van de overnamesom voor haar rekening zou nemen. AFM meent dat Fortis op grond van deze omstandigheden in vergelijking met haar sectorgenoten een unieke positie vervulde, want de voorgenomen overname van ABN AMRO maakte volgens AFM dat de kans op informatie over de subprime blootstelling van Fortis een significante invloed zou hebben op de koers van Fortis groter was dan bij haar sectorgenoten. Naar het oordeel van de rechtbank is AFM van een juiste maatstaf uitgegaan. De tweede en derde vraag met betrekking tot de overtreding van art. 5:59 lid 1 Wft (oud) die partijen verdeeld houdt is of Fortis met het uitbrengen van haar persbericht op 21 september 2007 heeft voldaan aan haar verplichting om koersgevoelige informatie openbaar te maken en zo nee, of zij nog na die datum aanspraak kon maken op het derde lid van art. 5:59 lid 1 Wft (oud). Met AFM is de rechtbank van oordeel dat Fortis in de trading update van 21 september 2007 niet de koersgevoelige informatie waarover zij vanaf 28 augustus 2007 beschikte naar buiten heeft gebracht in overeenstemming met het eerste lid van art. 5:59 Wft (oud). Fortis had geen rechtmatig belang bij het uitstellen van openbaarmaking van haar subprime positie, omdat zich op 28 augustus 2007 (de datum waarop de koersgevoelige informatie ontstond) niet een van de situaties als bedoeld in art. 14 lid 1 van het Besluit marktmisbruik Wft (zoals dat luidde tot 1 januari 2009) of een daarmee vergelijkbare situatie voordeed. Doordat Fortis op 21 september 2007 een trading update publiceerde en het persbericht inzake de claimemissie van 13 miljard uitbracht, is de rechtbank in navolging van AFM voorts van oordeel dat vanaf die datum van uitstel misleiding van het publiek was te duchten, door het verschil in de informatie die Fortis wel verschafte en hetgeen zij juist achterhield. Op grond van de door Fortis verstrekte informatie konden beleggers de onjuiste conclusie trekken dat de subprime blootstelling veel geringer was dan in werkelijkheid. Nu niet aan alle voorwaarden is voldaan als bedoeld in het derde lid van art. 5:59 Wft (oud), moet het er, gelet op hetgeen hiervoor omtrent de aanwezigheid van koersgevoelige informatie is overwogen, voor worden gehouden dat Fortis art. 5:59 lid 1 Wft (oud) heeft overtreden. AFM komt dan ook in beginsel de bevoegdheid toe Fortis een bestuurlijke boete op te leggen wegens overtreding van art. 5:59 lid 1 Wft (oud). De opgelegde boetes houden stand. De rechtbank verklaart de beroepen ongegrond. beslissing/besluit» Uitspraak Ontstaan en loop van de procedures Bij besluit van 19 augustus 2010 heeft AFM Fortis S.A./N.V. (België) een bestuurlijke boete opgelegd van ,00 wegens overtreding van artikel 5:59, eerste lid, van de Wet op het

3 financieel toezicht (hierna: Wft), zoals deze bepaling luidde tot 1 januari 2009 (hierna: oud) en besloten tot openbaarmaking van dit besluit als bedoeld in de artikelen 1:97 en 1:98 van de Wft. Bij besluit van diezelfde datum heeft AFM Fortis N.V. (Nederland) eveneens een bestuurlijke boete opgelegd van ,00 wegens overtreding van artikel 5:59, eerste lid, van de Wft, zoals deze bepaling luidde tot 1 januari 2009 (hierna: oud) en besloten tot openbaarmaking van dit besluit als bedoeld in de artikelen 1:97 en 1:98 van de Wft. Bij besluit van 31 januari 2011 (hierna: het bestreden besluit) heeft AFM de bezwaren van eiseressen tegen de besluiten van 19 augustus 2010 ongegrond verklaard. Tegen het bestreden besluit hebben eiseressen beroep ingesteld. De Vereniging VEB NCVB heeft de rechtbank verzocht om met toepassing van artikel 8:26 van de Algemene wet bestuursrecht (hierna: Awb) in de gelegenheid te worden gesteld als partij deel te nemen aan de procedures. Bij beslissing van 5 september 2011 (LJN BS1075) heeft de rechtbank dit verzoek afgewezen. Het onderzoek ter zitting heeft plaatsgevonden op 26 januari (...; red.) Overwegingen Feiten, die als vaststaand worden aangenomen en de boeteoplegging 1. Fortis S.A./N.V. en Fortis N.V. (hierna samen ook: Fortis) vormen één van de betrokken partijen bij de overname van ABN AMRO in Fortis verwacht de overname van delen van ABN AMRO te financieren door middel van de uitgifte van financiële instrumenten, zogenoemde capital relief transacties en de uitgifte van nieuwe aandelen (een claimemissie voor een bedrag van 13 miljard). Op 27 juni 2007 vindt een vergadering plaats van het Executive Comittee van Fortis. De Chief Executive Officer (hierna: CEO) van Merchant and Private Banking van Fortis geeft in de vergadering aan dat twee collateralised debt obligations (hierna: CDO s), waaronder Timberwolf, voor Fortis een risico van ieder $ 20 miljoen behelzen. Besloten wordt een voorziening van $ 40 miljoen te creëren met het oog op dit risico. 2. In een vergadering van het Executive Comittee van 1 augustus 2007 wordt door de CEO Merchant and Private Banking een memo inzake de subprime risico s van Fortis uitgedeeld. Daarin is aangeven dat het theoretische risico substantieel is, maar dat het, met uitzondering van een bedrag van $ 3 miljoen. steeds gaat om obligaties met een AAA-status. Op 7 augustus 2007 vindt een vergadering van het Audit Committee van Fortis plaats. Tijdens de Audit Committee vergadering wordt een presentatie besproken met de titel Subprime Mortgage Update, Brussels, 7 august In de presentatie komt aan de orde dat op dat moment voor Fortis sprake is van een totale subprime blootstelling van 8,681 miljard waarvan 5,003 miljard gerelateerd is aan US subprime. Op 8 augustus 2007 wordt binnen de Raad van bestuur van Fortis gesproken over het onderwerp aangaande subprime. De CEO van Merchant and Private Banking geeft aan dat sprake is van een totale subprime blootstelling van 8,6 miljard, maar dat de huidige voorspellingen laten zien dat dit geen materieel effect zal hebben op het totale resultaat over Op 9 augustus 2007 publiceert Fortis de resultaten over het eerste halfjaar van Fortis doet geen specifieke mededeling met betrekking tot de subprime blootstelling. Fortis meldt in het persbericht het volgende omtrent de (verwachte) ontwikkeling van

4 haar krediet portefeuille in 2007 en de mogelijke spill-over effecten vanuit de Verenigde Staten op haar krediet portefeuille: The overall credit loss ratio (calculated as a percentage of average credit riskweighted commitments) remains very low at 2 basis points for the first half of Barring any unforeseen circumstances, Fortis now expects a credit loss ratio in the range of 10 to 15 basis points for full year Although the quality of the credit portfolio remains good and there are no signs of this changing in the short term, Fortis is taking a cautious stance, as the current jitters in the US credit market might have spill-over effects. Diezelfde dag publiceert BNP Paribas een persbericht met betrekking tot de bevriezing van drie fondsen: The complete evaporation of liquidity in certain market segments of the US securitisation market has made it impossible to value certain assets fairly regardless of their quality or credit rating. The situation is such that it is no longer possible to value fairly the underlying US ABS assets in the three above-mentioned funds. We are therefore unable to calculate a reliable net asset value ( NAV ) for the funds. 4. Op 9 augustus 2007 injecteren de Europese Centrale Bank en de Amerikaanse centrale bank respectievelijk 95 miljard en $ 24 miljard in het financiële systeem. Op 10 augustus 2007 vinden aanvullende significante financiële injecties plaats in het bankensysteem door centrale banken wereldwijd. Op 15 augustus 2007 daalt de koers van Countrywide Financial Corp, de grootste hypotheekverstrekker van de Verenigde Staten met 13% (de grootste koersdaling sinds de crash van 1987) uit angst voor een faillissement ten gevolge van de zich voortzettende liquiditeitscrisis. Een dag later wordt het bedrijf gered met een noodlening van $11 miljard van een groep banken. Op 17 augustus 2007 verlaagt de Amerikaanse centrale bank de zogenoemde discount rate met een half procent van 6,25% tot 5,75% in een poging de financiële markten te stabiliseren. 5. Op 23 augustus 2007 publiceert Société Generale een analistenrapport met betrekking tot Fortis. In het rapport wordt ingegaan op de subprime blootstelling van Fortis: What could be the exposure to sub-prime? During the 02 earnings presentation management stated it saw no material impact on 2007 profits. However, it also stated that it expected credit-losses to range between 10-15bps for the full year (just 2bps for H1) and that this was prudent on the back of the volatility currently seen in the US credit markets. To date the company has been unwilling to disclose its potential exposure, but below we have summarised some of the potential areas in which there could be exposure. In order to ease concerns and keep the expected discount in the rights issue as limited as possible, we believe the company has to provide more detail on its potential exposure. (...) 6. Op 28 augustus 2007 vindt een vergadering van het Executive Comittee van Fortis plaats. Tijdens deze vergadering wordt een presentatie besproken met de titel US Subprime Update Brussels, 28 August 2007 Presentation to the Executive Committee. In de presentatie komt aan de orde dat op dat moment voor Fortis sprake is van een totale subprime blootstelling van 8,681 miljard waarvan 5,149 miljard gerelateerd is aan US subprimes. In het document wordt in een kolom met de titel Risk Assessment Sub-prime Exposure door Fortis uiteengezet dat de risico s die

5 voortvloeien uit de subprime blootstelling ten aanzien van de meeste subprimes te weten residential mortgage-backed securrities (hierna: RMBS) en High Grade CDO s meevallen, maar dat voor een bedrag van 569 miljoen sprake is van risicovolle Mezzanine CDO s. 7. Op 4 september 2007 wordt in een vergadering van het Executive Comittee van Fortis gesproken over het opstellen van nieuwe modellen ter waardering van de subprime portefeuille. Op basis van een stringent mark-to-model berekening wordt een verlies van ongeveer miljoen voor belasting (en ongeveer miljoen na belasting) verwacht over De medewerker Finance, Risk and General Counsel van Fortis schrijft op 10 september 2007 in een bericht aan een aantal bestuursleden van Fortis: Would it not be wise at the time we launch our Rights issue to have a trading update Q3? Could help us in Road Show instead of the no comment version. This means of course that we tell something on liquidity, subprime in addition to a great commercial momentum. Diezelfde medewerker bericht op 14 september 2007 in een intern bericht het volgende: Please give me your imput. Assuming that we go out with opur Pricing on Friday before market what about our Trading Update. (...) We of course have to make sure the impact will be positive!!! Eén van de geadresseerden, de Treasurer van Fortis, stuurt diezelfde dag een aantal bestuursleden van Fortis het volgende e- mailbericht: (...) Compared to the peers that disclosed information, we are considerably higher exposed, and also in many fields. This could cause negative reactions. Nevertheless, our personal opinion is that transparency remains better than say nothing, especially when one taps the market for a 13 billion rights issue. 9. Vervolgens wordt binnen Fortis gewerkt aan een tekstvoorstel voor een te publiceren Trading Update. Uit een bij een e- mailbericht van 17 september 2007 meegezonden tabel volgt dat bij ongewijzigde omstandigheden het verlies in verband met de subprime blootstelling van Fortis voor het derde kwartaal van 2007 zou neerkomen op 195 miljoen en voor heel 2007 op 322 miljoen. Op 19 september 2007 verstuurt de medewerker van het Fortis Investor relations Team een interne met een update van de tekst van de Trading Update. De zin Even if the current severity would deteriorate with another 20%, the additional non-linear net profit impact is estimated at 20 million. is toegevoegd aan de alinea inzake de subprime gerelateerde blootstelling. Op 20 september 2007 keuren de Belgische toezichthouder en AFM het prospectus gerelateerd aan de claimemissie door Fortis voor een bedrag van 13 miljard goed. Diezelfde dag vindt een vergadering van de Fortis Risk and Capital Committee van Fortis en een vergadering van de Raad van Bestuur plaats. Daarbij is gesproken over de te publiceren Trading Update. Diezelfde dag verstuurt de Chief Credit Officer Credit Commercial & Private Banking een e- mailbericht rond waarin hij onder meer stelt dat de CDO Timberwolf zich op basis van alle indicatoren (extern) reeds bevindt in de situatie 50/ Op 21 september 2007 publiceert Fortis een Trading Update. In de Trading Update

6 meldt Fortis het volgende ten aanzien van haar subprime gerelateerde blootstelling: Update on Fortis s well-managed risk exposure As has been well publicised recently, credit markets and sub-prime residential mortgage markets, particularly in the US, have experienced severe dislocations and liquidity disruptions. Sub-prime mortgage loans have recently experienced increased rates of delinquency, foreclosure and loss. These and other related events have had a significant impact on the capital markets associated not only with sub-prime mortgage-backed securities, asset backed securities and collateralised debt obligations (CDOs), but also with credit and financial markets as a whole. Although Fortis does not have any direct mortgage financing activities in the US, it does have some exposure to the US subprime mortgage market through its ownership of mortgage-backed securities, asset-backed securities and CDOs. Approximately 95% of these MBS and ABS portfolios are AAA and AA rated. The impact on Fortis s full-year 2007 results is expected to be non-material thanks to its diversified portfolio, dynamic portfolio management and the credit risk protection purchased in Even if the current subprime severity would deteriorate with a further 20%, the additional non-linear net profit impact is estimated at 20 million. (...) Fortis Investments is active in both CDO and CLO markets and manages around 9 billion in third party closed-end funds. It is also active in CDOs within the sub-prime market, although there is no significant direct risk in its exposure. To date, Fortis Investments has seen outstanding performance in its CDO business with no single tranches downgraded. Fortis Investments does not currently foresee any negative consequences for its portfolios due to the recent market turmoil. Op diezelfde dag publiceert Fortis een persbericht inzake de geplande claimemissie: Fortis announces a 13.4 billion 2 for 3 Rights Issue of 896,181,684 New Shares at per New Share. 11. Vanaf 24 september 2007 is het prospectus met betrekking tot de eerder aangekondigde claimemissie beschikbaar op de website van Fortis. In het prospectus wordt op pagina 33 de volgende informatie gegeven ten aanzien van de subprime gerelateerde blootstelling van Fortis: As has been well publicised recently, credit markets and sub-prime residential mortgage markets, particularly in the U.S. but also worldwide, have experienced severe dislocations and liquidity disruptions. Sub-prime mortgage loans have recently experienced increased rates of delinquency, foreclosure and loss. These and other related events have had a significant impact on the capital markets associated not only with sub-prime mortgage backed securities, asset backed securities and collateralised debt obligations, but also with credit and financial markets as a whole. As a result, on the date of this Prospectus, banks worldwide operate in a difficult environment characterised by liquidity constraints and increased short-term funding costs. If such circumstances were further to deteriorate or continue for protracted periods of time, this could have a negative impact on the results of our banking business. Although we do not have any direct mortgage financing activities in the U.S., we are exposed to the U.S. sub-prime mortgage market through our ownership of mortgage backed

7 securities, asset backed securities and collateralised debt obligations. In addition, the values of many of the other instruments we hold and invest in are sensitive to dislocations and disruptions in those markets and the valuing of certain of those instruments has become both more uncertain and more difficult due to volatility and lack of liquidity. In addition, as more hedge funds, banks and other institutions are negatively affected by these market disruptions, our merchant banking, securities trading and brokerage activities may be further affected. The impact of those factors is described in more detail in Section of the Prospectus. Voorts is in paragraaf van het prospectus de volledige Trading Update opgenomen zoals gepubliceerd op 21 september Op 11 oktober 2007 publiceert Fortis een persbericht aangaande de claimemissie: per cent acceptance for Fortis 2 for 3 Rights Issue Results of the Subscription with Preferential Rights Fortis announces that the 2 for 3 Rights Issue of up to 896,181,684 New Fortis Units ( New Shares ) at per New Share closed for acceptances on 9 October Op 8 november 2007 publiceert Fortis haar derde kwartaal 2007 resultaten. Fortis geeft in het persbericht meer gedetailleerde informatie omtrent haar subprime blootstelling: 1.2. Update over de risicopositie van Fortis en het winstvooruitzicht De resultaten van Fortis over het derde kwartaal zijn geheel in lijn met de trading update die wij voorafgaand aan de start van de claimemissie publiceerden. De onrust op de kapitaalmarkten heeft geen materieel effect gehad op onze overall resultaten. Het klimaat is sinds medio oktober verslechterd, getuige het downgraden van meer dan 2000 CDO s door de rating agencies en de val van de ABX Index. Fortis heeft een goed gediversifieerde beleggingsportefeuille met gestructureerde kredieten van hoge kwaliteit. Meer dan 97% van de 53 miljard aan activa hebben een AAA-, AA- of A-rating. Dit is inclusief de 18,2 miljard aan activa van de Scaldis conduit. Scaldis presteert goed. Er zijn geen assets naar beneden bijgesteld of op negative watch gezet. Scaldis wordt volledig extern gefinancierd terwijl de spreads bijna terug zijn op het niveau van vóór de crisis. Als de huidige marktomstandigheden doorzetten, zal de netto exposure van de subprime CDO-portefeuille naar verwachting minder zijn dan 10% van de portefeuille met gestructureerde kredieten en slechts bestaan uit Super Senior tranches in high grade en mezzanine financiering. Verwacht wordt dat de netto exposure in mezzanine tranches eind dit jaar circa 0,4 miljard zal bedragen met een dekkingspercentage van rond de 40%. Hiermee rekening houdend en behoudens onvoorziene omstandigheden, in het bijzonder geen verdere verslechtering van de vermogenswaarden, wordt nog altijd verwacht een nettowinst van 4,2 miljard vóór desinvesteringen ter realiseren. 14. Op 8 november 2007 sluit het aandeel van Fortis op een ruim 7% lagere koers in vergelijking tot de slotkoers van 7 november In een door Fortis Investor Relations opgesteld en op 11 november 2007 aan bestuurders van Fortis verzonden memo komt naar voren dat de op 8 november 2007 openbaar gemaakt

8 subprime blootstelling hoger was dan de markt had verwacht. 15. Bij brief van 17 juni 2010 heeft AFM haar voornemen tot oplegging van een bestuurlijke boete aan eiseressen wegens overtreding van artikel 5:58, eerste lid, van de Wft en overtreding van artikel 5:59, eerste lid, Wft (oud), kenbaar gemaakt. Bij het voornemen is het definitieve onderzoeksrapport van 17 juni 2010 gevoegd. Naar aanleiding van de zienswijze van eiseressen heeft AFM bij besluiten van 19 augustus 2010 besloten af te zien van boeteoplegging in verband met overtreding van artikel 5:58, eerste lid, van de Wft. Bij besluiten van gelijke datum heeft AFM boetes opgelegd wegens overtreding van artikel 5:59, eerste lid, Wft (oud). De volgende samenvatting van die besluiten is te vinden op de website van AFM: Op 21 september 2007 publiceert Fortis, in een persbericht, informatie over de mogelijke invloed van haar blootstelling aan subprime beleggingen op de winst- en verliesrekening. Deze informatie publiceert Fortis tegelijk met een emissie van ruim 13 miljard. Deze emissie was noodzakelijk om de overname van delen van ABN Amro te kunnen financieren. Het persbericht van 21 september wordt tevens in zijn geheel opgenomen in het emissieprospectus. In het persbericht, en daarmee ook in het emissieprospectus, wordt een bedrag van 20 miljoen genoemd als te verwachten bijkomend effect op de winst- en verliesrekening over 2007, bij een verslechtering van de subprime markt van twintig procent. Fortis geeft hierbij geen inzicht in de aard en omvang van de blootstelling aan subprime beleggingen. Daarnaast wordt in het persbericht niet uitgelegd hoe Fortis tot de berekening van dit bedrag is gekomen of wat Fortis met een verslechtering van twintig procent bedoelt. Door alleen een beduidend laag effect van 20 miljoen te noemen waarbij geen uitleg is gegeven over hoe dit bedrag tot stand is gekomen, was misleiding te duchten bij de beleggers. Beleggers konden daarmee onvoldoende een inschatting maken van de risico s over de indirecte subprime beleggingen van Fortis en het mogelijke effect hiervan op de waarde van Fortis op de lange termijn. Daarmee heeft Fortis (potentiële) beleggers belangrijke koersgevoelige informatie onthouden. Dit is een overtreding van artikel 5:59, eerste lid, oud Wft (thans opgenomen in artikel 5:25i, tweede lid, Wft). De overtreding heeft plaatsgevonden vanuit twee verschillende entiteiten (Fortis SA/NV te Brussel en Fortis N.V. te Utrecht), vertegenwoordigd door dezelfde personen. De AFM heeft de opgelegde boete gematigd met vijftig procent tot per entiteit, alsof de overtreding zou zijn begaan vanuit één entiteit. De omvang van het geding 16. Het beroep is beperkt tot de boeteopleggingen nu eiseressen niet zijn opgekomen tegen het bestreden besluit voor zover AFM daarin heeft overwogen dat eiseressen de deelbeslissingen tot openbaarmaking op de voet van artikel 1:97 en 1:98 van de Wft niet hebben bestreden. De overtreding van artikel 5:59, eerste lid, Wft (oud) 17. De eerste vraag die partijen met betrekking tot de overtreding van artikel 5:59, eerste lid, Wft (oud) verdeeld houdt, is of er voorafgaand aan het persbericht van 21 september 2007 bij Fortis sprake was van voorwetenschap, ofwel koersgevoelige informatie Ingevolge artikel 5:53, eerste lid, van de Wft wordt voor zover hier van belang

9 verstaan onder voorwetenschap: bekendheid met informatie die concreet is en die rechtstreeks of middellijk betrekking heeft op een uitgevende instelling als bedoeld in het vierde lid, onderdeel a, waarop de financiële instrumenten betrekking hebben of omtrent de handel in deze financiële instrumenten, welke informatie niet openbaar is gemaakt en waarvan openbaarmaking significante invloed zou kunnen hebben op de koers van de financiële instrumenten of op de koers van daarvan afgeleide financiële instrumenten AFM meent dat op grond van de door haar vastgestelde feiten en omstandigheden is vast komen te staan dat op 28 augustus 2007 sprake was van koersgevoelige informatie bij Fortis die zij openbaar had moeten maken. Die feiten en omstandigheden zijn de volgende: in de zomer van 2007 is de subprime crisis uitgebroken; begin augustus 2007 werden er binnen de top van Fortis presentaties gegeven met een uitleg over de subprime crisis en de ontwikkelingen; op 28 augustus 2007 werd opnieuw binnen de top van Fortis een presentatie gegeven ter zake van de Amerikaanse subprime ontwikkelingen, daarbij werd binnen de top van Fortis duidelijk dat de totale subprime blootstelling van Fortis 8,681 miljard bedroeg, dat de totale blootstelling zag op de categorieën RMBS, High Grade CDO s en Mezzanine CDO s (waarbij Fortis verschillende risico s aan deze categorieën verbond) en dat de totale US subprime blootstelling van Fortis daarvan 5,149 miljard bedroeg; op 28 augustus 2007 was het Executive Comittee van Fortis genoegzaam bekend met de effecten van de wereldwijde subprime crisis. Volgens AFM was vanaf laatstgenoemde datum sprake van een situatie die bestond of waarvan redelijkerwijs mocht worden aangenomen dat zij zou ontstaan, namelijk de samenstelling van de subprime portefeuille, de daaraan verboden risicocategorieën en het mogelijke effect hiervan op de waarde van het aandeel Fortis. Daar komt volgens AFM bij dat het voor de belegger, vanaf 21 september 2007, van groot belang was om een risicoinschatting te maken, omdat bij Fortis sprake was van een aanvullende kapitaalbehoefte in verband met de overname van ABN AMRO (waaronder een claimemissie voor een bedrag van 13 miljard) Fortis betoogt dat AFM ten dele uitgaat van een onjuist feitensubstraat. Fortis stelt in dit verband dat het gehele bedrag van 8,681 miljard zag op de US blootstelling, waar onder dus ook het bedrag van 5,149 miljard. Het verschil is volgens Fortis dat het laatstgenoemde bedrag werd geboekt in de Verenigde Staten en dat het resterende deel werd geboekt in Europa. Volgens Fortis mag van haar niet worden verwacht dat zij onjuiste informatie via een persbericht naar buiten brengt, zodat reeds hierom het bestreden besluit geen stand kan houden. Dit betoog van Fortis faalt. Zoals hierna zal blijken is de rechtbank van oordeel dat de overige informatie die op 28 augustus 2007 bekend was binnen Fortis koersgevoelige informatie behelsde, zodat zij verder voorbij zal gaan aan dit boekhoudkundige onderscheid Met AFM stelt de rechtbank vast dat Fortis bij de bekendmaking van haar resultaten over het eerste halfjaar van 2007 op 9 augustus 2007 geen specifieke mededelingen heeft gedaan over haar subprime blootstelling. Voor zover de informatie omtrent de subprime blootstelling van Fortis als koersgevoelig

10 kan gelden was deze derhalve nog niet openbaar gemaakt op 9 augustus Fortis betoogt dat AFM ten onrechte niet als maatstaf hanteert of de subprime blootstelling van Fortis een materieel effect zou hebben op haar resultaat, maar of de aard en omvang van de subprime blootstelling van Fortis informatie was waarvan een redelijk handelende belegger waarschijnlijk gebruik zal maken om er zijn beleggingsbeslissing op te baseren. Fortis wijst er in dit verband op dat een redelijk handelende belegger wellicht met interesse alle informatie over subprime zal volgen, maar dat het voor hem onmogelijk is om zelfstandig een rationele inschatting te maken over de waarschijnlijke gevolgen van de subprime blootstelling op basis van kennis van de omvang en (rudimentaire) onderverdeling van deze blootstelling alleen. Fortis stelt in het verlengde hiervan dat de onderverdeling per soort subprime product RMBS, High Grade CDO s en Mezzanine CDO s geen koersgevoelige informatie is, omdat daar niet uit volgt wat de ontwikkeling van de waarde van de portefeuille is. Zij wijst er op dat een Mezzanine CDO bijvoorbeeld een AAArating kan hebben, terwijl een High Grade CDO een lagere A-rating kan hebben en daardoor in feite risicovoller kan zijn dan de desbetreffende Mezzanine CDO Naar het oordeel van de rechtbank is, met betrekking tot de vraag of de informatie omtrent de subprime blootstelling van Fortis koersgevoelige informatie behelsde, maatgevend of openbaarmaking van die informatie een significant effect zou kunnen hebben op de koers van het aandeel Fortis of de daarvan afgeleide financiële instrumenten. Onder verwijzing naar artikel 1, tweede lid, van de Uitvoeringsrichtlijn 2003/124/EG in verbinding met de Vierde nota van wijziging van het wetsvoorstel Wft (Kamerstukken II, 2005/06, , nr. 19, blz. 599) overweegt de rechtbank dat daarvan sprake is indien een redelijk handelende belegger waarschijnlijk gebruik zal maken van deze informatie om er zijn beleggingsbeslissingen ten aanzien van het aandeel Fortis of de daarvan afgeleide financiële instrumenten ten dele op te baseren (zie ook Hof van Justitie van Europese Unie 23 december 2009, zaak C- 45/08 (Photo Spector Group NV), par. 51 en 68). Anders dan Fortis meent is niet maatgevend of Fortis zelf de verwachting had dat de subprime blootstelling en de gehanteerde rekenmethode van invloed was op de koers van het aandeel Fortis (het door Fortis genoemde materieel effect) Met AFM is de rechtbank verder van oordeel dat zowel de omvang van de subprime blootstelling als de onderverdeling in de soorten subprime producten die Fortis in belegging had essentiële informatie voor beleggers vormde. De informatie omtrent de totale subprime blootstelling en de onderverdeling naar de drie categorieën RMBS, High Grade CDO s en Mezzanine CDO s die Fortis ook intern hanteerde, kan worden gezien als de minimale informatie die nodig was om een inschatting te kunnen maken van de financiële risico s die Fortis liep ten gevolge van de subprime blootstelling. Dat wellicht meer informatie wenselijk zou zijn, zoals de beslissing van 4 september 2007 om een nieuwe waarderingsmethode te hanteren voor de subprime blootstelling van Fortis, maakt niet dat deze informatie niet koersgevoelig was. Ondersteuning voor het oordeel dat een redelijk handelende belegger waarschijnlijk gebruik zal maken van deze informatie om er zijn beleggingsbeslissingen ten aanzien van het aandeel Fortis of de daarvan afgeleide financiële instrumenten op te baseren kan bovendien worden gevonden in de omstandigheid dat in het hiervoor aangehaalde analistenrapport van Société Generale van 23 augustus 2007 uitdrukkelijk werd aangegeven dat er behoefte bestond aan (meer) informatie

11 omtrent de subprime blootstelling van Fortis Dat de subprime blootstelling moet worden bezien in de ontwikkelingen in de tweede helft van 2007 maakt niet dat het hier niet ging om concrete informatie. De omstandigheid dat de Amerikaanse huizenmarkt instortte met dientengevolge grotere risico s met subprime beleggingen maakt nu juist dat (voortschrijdende) kennis omtrent de omvang en samenstelling van de subprime portefeuille koersgevoelige informatie opleverde. Het betoog van Fortis dat zij haar subprime portefeuille al langere tijd aanhield en dat er derhalve geen sprake was van een nieuw feit, gaat uit van de onjuiste veronderstelling dat koersgevoelige informatie uitsluitend betrekking kan hebben op nieuwe feiten Fortis kan weliswaar worden gevolgd in haar betoog dat de overname van ABN AMRO niet reeds met zich brengt dat ook de subprime informatie koersgevoelig was naast die inzake de financiering van de overname van ABN AMRO, maar AFM heeft dit ook niet beweerd. AFM heeft bij het antwoord op de vraag of kennis omtrent de omvang en samenstelling van de subprime portefeuille koersgevoelige informatie opleverde zowel de financiële crisis die zich in de zomer van 2007 voordeed betrokken alsook de ontwikkelingen bij Fortis zelf, waaronder de omstandigheid dat zij niet alleen een hoger subprime blootstelling had dan sectorgenoten, maar ook dat zij kapitaal moest aantrekken voor de financiering van de overname van ABN AMRO, waarbij Fortis 24 miljard van de overnamesom voor haar rekening zou nemen. AFM meent dat Fortis op grond van deze omstandigheden in vergelijking met haar sectorgenoten een unieke positie vervulde, want de voorgenomen overname van ABN AMRO maakte volgens AFM dat de kans dat informatie over de subprime blootstelling van Fortis een significante invloed zou hebben op de koers van Fortis groter was dan bij haar sectorgenoten. Naar het oordeel van de rechtbank is AFM van een juiste maatstaf uitgegaan. Overigens was Fortis zich ook heel goed van dit verband bewust. De rechtbank wijst hierbij op de hiervoor weergegeven e- mailberichten van 14 september De stelling van Fortis dat het effect van bekendmakingen van sectorgenoten en van haarzelf over subprime geen (significant) effect hebben gehad op de koersen van de desbetreffende ondernemingen en Fortis zelf zal de rechtbank gelet op de koersval na het in rubriek 13 van deze uitspraak aangehaalde persbericht van 8 november 2007 daarlaten. Ook hetgeen Fortis verder heeft aangevoerd kan er niet aan afdoen dat zij op 28 augustus 2007 en nadien over koersgevoelige informatie beschikte ter zake van haar subprime blootstelling. 18. De tweede en derde vraag met betrekking tot de overtreding van artikel 5:59, eerste lid, Wft (oud) die partijen verdeeld houdt is of Fortis met het uitbrengen van haar persbericht op 21 september 2007 heeft voldaan aan haar verplichting om koersgevoelige informatie openbaar te maken en zo nee, of zij nog na die datum aanspraak kon maken op het derde lid van artikel 5:59, eerste lid, Wft (oud) Artikel 5:59 van de Wft (oud) luidde: 1. Een uitgevende instelling als bedoeld in artikel 5:53, vierde lid, onderdeel a, die financiële instrumenten heeft uitgegeven als bedoeld in artikel 5:56, eerste lid, onderdeel a of b, die met haar instemming zijn toegelaten tot de handel op een gereglementeerde markt waarvoor een vergunning als bedoeld in artikel 5:26, eerste lid, is verleend of een multilaterale handelsfaciliteit waarvoor de beleggingsonderneming een vergunning heeft als bedoeld in artikel 2:96 of

12 waarvoor met haar instemming verzocht is om toelating van die financiële instrumenten tot de handel op een dergelijke markt, maakt informatie als bedoeld in artikel 5:53, eerste lid, die rechtstreeks op haar betrekking heeft, onverwijld openbaar. De openbaarmaking vindt plaats door middel van een persbericht dat gelijktijdig wordt uitgebracht in Nederland en in elke andere lidstaat waar de door de uitgevende instelling uitgegeven financiële instrumenten met haar instemming zijn toegelaten tot de handel op een gereglementeerde markt of een multilaterale handelsfaciliteit waarvoor de beleggingsonderneming een vergunning heeft als bedoeld in artikel 2:96 of waar de uitgevende instelling heeft verzocht om of heeft ingestemd met toelating tot de handel van die financiële instrumenten op een dergelijke markt. De uitgevende instelling stelt de Autoriteit Financiële Markten gelijktijdig met de openbaarmaking op de hoogte van deze informatie. 2. (...) 3. In afwijking van het eerste en tweede lid kan de uitgevende instelling de openbaarmaking van de informatie uitstellen indien: a. het uitstel een rechtmatig belang van de uitgevende instelling dient; b. van het uitstel geen misleiding van het publiek te duchten is; en c. zij de vertrouwelijkheid van deze informatie kan waarborgen. 4. Bij algemene maatregel van bestuur worden regels gesteld met betrekking tot het derde lid. Daarbij wordt bepaald wat onder een rechtmatig belang van de uitgevende instelling kan worden verstaan en aan welke vereisten de uitgevende instelling dient te voldoen om de vertrouwelijkheid van de informatie te waarborgen. (...) Artikel 14 van het mede op artikel 5:59, vierde lid, van de Wft (oud) gebaseerde, Besluit marktmisbruik Wft luidde tot 1 januari 2009: 1. Onder een rechtmatig belang als bedoeld in artikel 5:59, derde lid, onderdeel a, van de wet wordt in elk geval verstaan het voorkomen dat de openbaarmaking van: a. informatie als bedoeld in artikel 5:59, eerste lid, van de wet, de uitkomst of het normale verloop van onderhandelingen waarbij een uitgevende instelling als bedoeld in artikel 5:59, eerste lid, van de wet, partij is, kan beïnvloeden; b. door het bestuur van de uitgevende instelling genomen besluiten, die op grond van Boek 2 van het Burgerlijk Wetboek of de statuten door de raad van commissarissen of een daarmee vergelijkbaar orgaan moeten worden goedgekeurd, voordat deze goedkeuring heeft plaatsgevonden, tezamen met de gelijktijdige aankondiging dat deze goedkeuring nog geen feit is, aan een correcte beoordeling door het publiek in de weg kan staan; of c. een besluit als bedoeld in artikel 1:76 van de wet, een verzoek als bedoeld in artikel 3:160 of 3:161 van de wet of het verlenen van liquiditeitssteun door de Nederlandsche Bank op grond van de Bankwet 1998, strijd oplevert met het belang van de betrokken financiële onderneming; d. het voorkomen dat de openbaarmaking van het feit dat de Autoriteit Financiële Markten een verzoek of een mededeling als bedoeld in artikel 2, eerste lid, onderscheidenlijk artikel 3, eerste lid, van

13 de Wet toezicht financiële verslaggeving heeft gedaan, invloed zou kunnen hebben op de koers van de effecten van de effectenuitgevende instelling, bedoeld in artikel 1, onderdeel b, van de Wet toezicht financiële verslaggeving, of op de koers van daarvan afgeleide effecten. 2. (...) Voorop moet worden gesteld dat het betoog van Fortis dat zij met betrekking tot de claimemissie en het openbaar bod op ABN AMRO reeds had voldaan aan de specifieke regelgeving omtrent emissies en openbare biedingen haar niet kan baten. Artikel 5:59 van de Wft (oud) ziet immers op openbaarmaking van koersgevoelige informatie, terwijl ook buiten het geval een openbaar bod wordt voorbereid sprake kan zijn van koersgevoelige informatie In de Trading Update van Fortis van 21 september 2007 is ten aanzien van de subprime blootstelling vermeld Approximately 95% of these MBS and ABS portfolios are AAA and AA rated. en voorts Even if the current subprime severity would deteriorate with a further 20%, the additional non-linear net profit impact is estimated at 20 million. Met AFM is de rechtbank van oordeel dat Fortis met dit bericht niet de koersgevoelige informatie waarover zij vanaf 28 augustus 2007 beschikte naar buiten heeft gebracht in overeenstemming met het eerste lid van artikel 5:59 van de Wft (oud). In dit persbericht is immers niet vermeld dat de totale subprime blootstelling 8,681 miljard bedroeg en dat de totale blootstelling zag op de categorieën RMBS, High Grade CDO s en Mezzanine CDO s, aan welke categorieën Fortis verschillende risico s verbond AFM meent dat Fortis toen zij op 21 september 2007 een Trading Update publiceerde niet langer aanspraak kon maken op uitstel van openbaarmaking in overeenstemming met het derde lid van artikel 5:59 van de Wft (oud). AFM meent dat het uitstel niet langer een rechtmatig belang van de uitgevende instelling diende en dat van het uitstel misleiding van het publiek viel te duchten, zodat niet (langer) aan alle voorwaarden voor uitstel werd voldaan. Met betrekking tot de te vrezen misleiding heeft AFM er op gewezen dat de Trading Update van 21 september 2007 niet alleen onvolledig is en een te rooskleurig beeld schetst, maar dat voorts is verzuimd om in de sensitiviteitsanalyse rekening te houden met de dan reeds bekend zijnde situatie inzake de CDO Timberwolf (gelet op een bericht van 20 september 2007 was toen reeds de verhouding 50/100) Anders dan AFM is de rechtbank van oordeel dat de vraag of sprake is van een rechtmatig belang van Fortis bij uitstel niet dient te worden beantwoord aan de hand van een door Fortis te verrichten (redelijke) belangenafweging tussen haar eigen belang van geheimhouding en het belang van de beleggers bij openbaarmaking. De rechtmatigheid van het belang tot uitstel van openbaarmaking is namelijk niet afhankelijk van de belangen van de markt, maar van (de oorzaak van) het belang tot uitstel zelf, zo volgt uit de niet-limitatieve opsomming in artikel 14, eerste lid, van het Besluit marktmisbruik Wft (zoals dat luidde tot 1 januari 2009) van situaties waarin sprake is van een rechtmatig belang bij uitstel. Naar het oordeel van de rechtbank had Fortis echter geen rechtmatig belang bij het uitstellen van openbaarmaking van haar subprime positie, omdat zich op 28 augustus 2007 (de datum waarop koersgevoelige informatie ontstond) niet een van de situaties als bedoeld in artikel 14, eerste lid, van het Besluit marktmisbruik Wft (zoals dat luidde tot 1 januari 2009) of een daarmee vergelijkbare situatie voordeed Doordat Fortis op 21 september 2007 een Trading Update publiceerde en het persbericht inzake de claimemissie van 13

14 miljard uitbracht, is de rechtbank in navolging van AFM voorts van oordeel dat vanaf die datum van uitstel misleiding van het publiek was te duchten, door het verschil in de informatie die Fortis wel verschafte en hetgeen zij juist achterhield. Het in de Trading Update van 21 september 2007 genoemde bedrag van een mogelijk verder verlies van 20 miljoen bovenop the current subprime severity maakt niet duidelijk welk totale verlies op de subprime portefeuille van Fortis over 2007 viel te verwachten, terwijl binnen Fortis toen reeds wel bekend was dat bij ongewijzigde omstandigheden het verlies voor het derde kwartaal van 2007 zou neerkomen op 195 miljoen en voor heel 2007 op 322 miljoen. De rechtbank wijst op het e- mailbericht van 17 september Op grond van de door Fortis verstrekte informatie konden beleggers aldus de onjuiste conclusie trekken dat de subprime blootstelling veel geringer dan in werkelijkheid was Het betoog van Fortis dat zij in het eerste gedeelte van de Trading Update van 21 september 2007 juist heeft gewezen op de negatieve gevolgen van de kredietcrisis op de subprime beleggingen kan hier niet aan afdoen. Het wijzen op de kredietcrisis en de algemene gevolgen daarvan voor de financiële markten zegt nog niets over de specifieke situatie van Fortis, terwijl in het tweede gedeelte van de Trading Update de belegger ten onrechte wordt gerustgesteld. Ook hetgeen Fortis in dit verband verder heeft aangevoerd, waaronder de stelling dat de waarderingsgrondslag heeft plaatsgevonden in overeenstemming met de International Financial Reporting Standards, kan aan het vorenstaande niet afdoen Nu niet aan alle voorwaarden is voldaan als bedoeld in het derde lid van artikel 5:59 van de Wft (oud), moet het er, gelet op hetgeen hiervoor omtrent de aanwezigheid van koersgevoelige informatie is overwogen, voor worden gehouden dat Fortis artikel 5:59, eerste lid, van de Wft (oud) heeft overtreden. 19. Per 1 januari 2009 is artikel 5:59 van de Wft gewijzigd en is artikel 14 van het Besluit marktmisbruik Wft komen te vervallen. Voorts zijn per die datum onder meer artikel 5:25i van de Wft en het Besluit uitvoeringsrichtlijn uitgevende instellingen Wft ingevoerd. Naar het oordeel van de rechtbank strekken deze wetswijzigingen van 1 januari 2009 niet ten voordele van Fortis voor wat betreft het aan haar door AFM gemaakte verwijt (vergelijk rechtbank Rotterdam 22 juli 2010, LJN BN2146). 20. AFM komt dan ook in beginsel de bevoegdheid toe Fortis een bestuurlijke boete op te leggen wegens overtreding van artikel 5:59, eerste lid, van de Wft (oud). De Boeteopleggingen 21. Met betrekking tot de vraag of de door AFM ter zake van de overtredingen opgelegde boetes stand kunnen houden, overweegt de rechtbank het volgende De rechtbank stelt met betrekking tot de hoogte van de bestuurlijke boetes voorop dat onderhavige boeteopleggingen zien op gedragingen voorafgaand aan het per 1 augustus 2009 ingevoerde nieuwe boetestelsel financiële wetgeving en ook voorafgaand aan de per 1 juli 2009 ingevoerde Vierde tranche van de Awb. Daar per 1 juli 2009 geen gunstiger boeteregime is gaan gelden voor Fortis en vanaf 1 augustus 2009 een ongunstiger boeteregime, moet deze zaak mede gelet op de toepasselijke overgangswetgeving worden beoordeeld aan de hand van de bepalingen zoals die golden ten tijde in geding Ingevolge artikel 1:80, eerste lid, van de Wft, in verbinding met de bijlage bij dit artikel, kan de toezichthouder een bestuurlijke boete opleggen ter zake van

15 overtreding van de voorschriften gesteld in artikel 5:59, eerste lid, van de Wft (oud). Ingevolge artikel 1:81 van de Wft: (1) wordt het bedrag van de bestuurlijke boete bepaald bij algemene maatregel van bestuur, met dien verstande dat de boete voor een afzonderlijke overtreding ten hoogste ,00 bedraagt; (2) bepaalt de algemene maatregel van bestuur, bedoeld in het eerste lid, bij elke daarin omschreven overtreding het bedrag van de deswege op te leggen bestuurlijke boete; (3) kan de toezichthouder het bedrag van de bestuurlijke boete lager stellen dan in de algemene maatregel van bestuur is bepaald, indien het bedrag van de boete in een bepaald geval onevenredig hoog is. Artikel 2 van het Besluit boetes Wft koppelt een boetebedrag van ,00 aan tariefnummer 5, terwijl artikel 3 van het Besluit boetes Wft tariefnummer 5 koppelt aan overtreding van de voorschriften gesteld in artikel 5:59, eerste lid, van de Wft (oud). Artikel 7 van voorziet afhankelijk van het balanstotaal in een draagkrachtfactor waarmee het bedrag van ,00 dient te worden vermenigvuldigd Nu aansturing vanuit beide moedermaatschappijen plaatsvond hebben beide entiteiten tegelijkertijd de overtredingen begaan. AFM heeft daarom in totaal twee boetes opgelegd. Aan de hand van de door Fortis S.A./N.V. en Fortis N.V. opgegeven balanstotalen heeft AFM voor beide entiteiten vastgesteld dat de boete per overtreding (vanwege de toepasselijke draagkrachtfactor 3) in beginsel ,00 per entiteit dient te bedragen, hetgeen zou neerkomen op een totaal van ,00. AFM heeft de boetes gehalveerd omdat zij meent dat Fortis door de vennootschapsrechtelijke splitsing in twee rechtspersonen dubbel zou worden beboet. Het totaal aan boetes bedraagt derhalve ,00. Voor verder matiging heeft AFM gelet op de verwijtbaarheid, de ernst van de gedragingen en het ontbreken van een beroep op financiële hardheid geen aanleiding gezien De rechtbank acht de boeteoplegging tot een totaalbedrag van ,00 evenredig aan de ernst van de gedraging en de mate van verwijtbaarheid. Fortis S.A./N.V. en Fortis N.V. zijn zeker niet tekortgedaan door de halvering van de boetebedragen door AFM. Indien de balansen van de twee moedermaatschappijen zouden zijn opgeteld zouden zij samen een hogere boete hebben gekregen (vergelijk rechtbank Rotterdam 4 mei 2011, LJN BQ3832). De rechtbank acht de overtreding zeer ernstig en ook verwijtbaar. De rechtbank is van oordeel dat Fortis had moeten begrijpen dat zij beschikte over voorwetenschap die zij niet voor zich mocht houden. Dit blijkt ook uit de omstandigheid dat zij er intern rekening mee hield dat het betrachten van openheid ter zake van haar subprime blootstelling de beoogde aandelenemissie in verband met de overname van ABN AMRO in gevaar zou kunnen brengen. Zij was zich derhalve bewust dat eind augustus 2007 sprake was van koersgevoelige informatie en zij heeft die informatie welbewust pas in november 2007 naar buiten gebracht Het betoog van Fortis dat AFM in strijd met het evenredigheidsbeginsel bij haar beslissing tot boeteoplegging geen rekening heeft gehouden met de civiele claims die daaruit voortvloeien slaagt niet. Het causaal verband tussen eventuele schade en de boeteoplegging ontbreekt. De eventuele schade voor beleggers is het gevolg van gedragingen van Fortis zelf. Dat beleggers zich wellicht gesteund voelen door de boeteoplegging door AFM maakt dit niet anders. Toegewezen schadeclaims van beleggers kunnen mogelijk wel een rol spelen bij de vraag of de opgelegde boetebedragen evenredig zijn. Fortis heeft daarover evenwel geen concrete gegevens verschaft.

16 21.6. Ook het betoog van Fortis dat handhaving in strijd komt met het gelijkheidsbeginsel slaagt niet. Van gelijke gevallen ten opzichte van andere uitgevende instellingen, die kampten met een bepaalde subprime blootstelling en die evenmin een (gedetailleerd) persbericht daaromtrent hebben uitgebracht, is geen sprake nu Fortis niet alleen een hoger subprime blootstelling had dan sectorgenoten, maar zij voorts kapitaal moest aantrekken voor de financiering van de overname van ABN AMRO, waarbij Fortis 24 miljard van de overnamesom voor haar rekening zou nemen. 22. De opgelegde boetes houden derhalve stand. Hetgeen overigens is aangevoerd kan niet leiden tot een ander oordeel. Slotoverwegingen 23. De slotsom is dat het bestreden besluit in stand kan blijven en dat de beroepen ongegrond zijn. 24. De rechtbank ziet geen aanleiding tot een proceskostenveroordeling. Beslissing De rechtbank, recht doende: verklaart de beroepen ongegrond.» Noot 1. Fortis (in 2010 omgedoopt tot Ageas) maakt zich in augustus 2007 intern druk over de ontwikkelingen rond haar blootstelling aan Amerikaanse subprime leningen. Zij is zich ervan bewust dat de totale blootstelling 8,6 miljard bedraagt. Fortis verdeelt deze blootstelling in drie verschillende risicocategorieën. Op 17 september 2007 mailt een van de medewerkers intern een verlies van 322 miljoen te verwachten in verband met de subprime blootstelling voor Fortis bereidt in dezelfde periode een claimemissie van 13 miljard voor in verband met haar overnamebod op ABN AMRO. 2. Op 21 september 2007 publiceert Fortis een trading update, waarin zij aangeeft dat zij enige blootstelling heeft aan subprime leningen. Fortis vermeldt niet hoe hoog de blootstelling is, noch welke onderverdeling zij maakt in risicocategorieën. Evenmin vermeldt zij dat de subprime blootstelling een verlies van 322 miljoen zou kunnen meebrengen. Integendeel. Zij relativeert de kwestie door op te merken dat 95% van de portfolio een AA of AAA rating heeft en dat zelfs als de huidige subprime severity nog 20% zou verslechteren, de aanvullende impact 20 miljoen is. 3. In 2010 beboet de AFM Fortis vanwege overtreding van art. 5:59 Wft (sinds 2009: art. 5:25i Wft), dat uitgevende instellingen verplicht koersgevoelige informatie onverwijld algemeen verkrijgbaar te stellen. Fortis heeft in haar trading update van 21 september 2007 ten onrechte geen inzicht gegeven in de totale subprime blootstelling en de onderverdeling in drie risicocategorieën, aldus kort gezegd de AFM. De rechtbank gaat met name in op de volgende twee vragen: a. Beschikte Fortis over koersgevoelige informatie? b. Was Fortis bevoegd om het publiceren van de informatie uit te stellen? 4. Bij de vraag of Fortis over koersgevoelige informatie beschikte speelt het volgende. Fortis was voor 8,6 miljard blootgesteld aan subprime leningen. Zij verdeelde deze blootstelling intern in drie risicocategorieën. Volgens de AFM is dit informatie waarvan een redelijk handelende belegger waarschijnlijk gebruik zal maken voor zijn beleggingsbeslissing. Het is

17 daarmee concrete informatie die een significante invloed zou kunnen hebben op de koers van het aandeel, zoals bedoeld in art. 5:25i Wft. 5. Volgens Fortis was dit geen koersgevoelige informatie omdat de blootstelling naar haar verwachting geen materieel effect zou hebben op het resultaat. Voor een belegger zou het onmogelijk zijn om een rationele inschatting te maken over waarschijnlijke gevolgen van de blootstelling en onderverdeling in risicocategorieën. Op het eerste gezicht lijkt veel te zeggen voor dit criterium. Als de uitgevende instelling (redelijkerwijze) verwacht dat de informatie geen materieel effect zal hebben op het resultaat, lijkt het voor de hand te liggen dat deze informatie ook geen significante invloed zou kunnen hebben op de koers. 6. Hoezeer het door Fortis geformuleerde criterium wellicht aanspreekt, het begrip voorwetenschap uit art. 5:53 Wft is ruimer, zoals de rechtbank en de AFM terecht verwoorden onder verwijzing naar wetsgeschiedenis en Europese jurisprudentie. Maatgevend is of het informatie betreft waarvan een redelijk handelende belegger waarschijnlijk gebruik zal maken voor zijn beleggingsbeslissing. Dat daarvan sprake is, lijkt inderdaad evident. 7. Voor de vraag of Fortis bevoegd was om het publiceren van de informatie uit te stellen, is eerst van belang vast te stellen wanneer sprake was van koersgevoelige informatie. Op 28 augustus 2007 was het executive committee van Fortis bekend met de omvang en de risico-indeling van de blootstelling aan subprime leningen. Volgens de AFM en de rechtbank beschikte Fortis toen over koersgevoelige informatie. Fortis stelt dat zij de informatie over de blootstelling openbaar heeft gemaakt in de trading update van 21 september De AFM lijkt de mening te zijn toegedaan dat dat op zich nog niet te laat was. De trading update maakte volgens de AFM en de rechtbank de koersgevoelige informatie echter niet adequaat bekend, omdat Fortis enerzijds de hoogte en risico-indeling van de blootstelling niet meldde en anderzijds het risico sterk relativeerde. 8. Koersgevoelige informatie moet onverwijld worden gepubliceerd. Uitstel is slechts toegestaan als is voldaan aan art. 5:59 lid 3 Wft (art. 5:25i lid 3 Wft). Vereist is dat de uitgevende instelling een rechtmatig belang heeft bij het uitstel, dat van het uitstel geen misleiding van het publiek te duchten is en dat de vertrouwelijkheid van de informatie gewaarborgd is. Volgens de conceptverordening marktmisbruik moet het uitstel bovendien worden gemeld aan de AFM. 9. Het rechtmatige belang is uitgewerkt in art. 14 Besluit Marktmisbruik (inmiddels art. 4 Besluit uitvoeringsrichtlijn transparantie uitgevende instellingen). Volgens de AFM moet de uitgevende instelling daarbij ook de belangen van het publiek afwegen. Zij lijkt in haar boetebesluit te schrijven dat Fortis aanvankelijk in beginsel een rechtmatig belang had om de koersgevoelige informatie nog niet te publiceren om de claimemissie beter te doen slagen. Naar mate de marktomstandigheden verder verslechterden had Fortis echter meer rekening moeten houden met de belangen van de beleggers, met name in het licht van het voornemen om op dat moment een claimemissie van 13 miljard uit te geven. 10. De rechtbank maakt daarmee korte metten. Volgens haar gaat het slechts om het rechtmatige belang van de uitgevende instelling. Ik meen dat de AFM en de rechtbank het beide deels bij het rechte eind hebben. Met de rechtbank meen ik dat als koersgevoelige informatie zoals in dit geval moet worden verstrekt om te voorkomen dat de beleggers worden

18 misleid (tweede criterium voor uitstel), dat geldt onafhankelijk van de vraag of een emissie aanstaande is. Met de AFM meen ik tegelijkertijd dat de belangen van derden, zoals de beleggers, wel degelijk een rol kunnen spelen bij de vraag of de belangen van de uitgevende instelling rechtmatig zijn. Het gaat immers om rechtvaardiging van die eigen belangen ten opzichte van de belangen die art. 5:25i Wft beoogt te beschermen. De AFM adstrueert dit in haar boetebesluit nader aan de hand van de tekst van de regelgeving. 11. De AFM en de rechtbank beoordelen de bevoegdheid tot uitstel verschillend. De AFM heeft een uitgebreid onderzoek gedaan en op grond daarvan geoordeeld dat Fortis publicatie mocht uitstellen tot 21 september Op die datum moest zij de koersgevoelige informatie naar buiten brengen, met name omdat zij zelf misleidende informatie publiceerde. De rechtbank oordeelt daarentegen dat Fortis direct had moeten publiceren, toen de koersgevoelige informatie ontstond op 28 augustus 2007, omdat op dat moment geen sprake was van omstandigheden als bedoeld in art. 14 Besluit Marktmisbruik of een daarmee vergelijkbare situatie. De rechtbank hanteert mijns inziens een te nauw begrip. Art. 14 is niet limitatief. Er kunnen ook andere niet vergelijkbare omstandigheden zijn die uitstel rechtvaardigen. Bij dit oordeel is een tweede vraagteken te plaatsen. De AFM heeft Fortis een boete opgelegd, omdat zij op 21 september 2007 art. 5:59 Wft overtrad door haar misleidende berichtgeving. De rechtbank diende de rechtmatigheid van de boete te beoordelen. Het is op zijn minst genomen opmerkelijk dat zij daarbij oordeelt dat Fortis art. 5:59 Wft reeds op 28 augustus 2007 had overtreden, terwijl dit tussen de AFM en Fortis niet ter discussie stond. 12. Ten overvloede plaats ik een opmerking over het criterium van vertrouwelijkheid, dat overigens geen rol speelde in de onderhavige zaak. Het waarborgen van de vertrouwelijkheid wordt gezien als een resultaatsverplichting (zie de noot van Stevens onder Rb. Rotterdam 4 mei 2011, «JOR» 2011/193). Dit heeft onder andere als gevolg dat nauwkeurige insiderlijsten moeten worden samengesteld. Zodra een persoon buiten die lijst over de koersgevoelige informatie beschikt, is de vertrouwelijkheid kennelijk niet meer gewaarborgd en moet de informatie worden gepubliceerd (Rb. Rotterdam 3 september 2008, «JOR» 2008/274, m.nt. Hoff). 13. Bij overnamebesprekingen is deze interpretatie van het vertrouwelijkheidscriterium nog enigszins doenlijk. Er kan tevoren een lijst worden gemaakt en de uitgevende instelling kan de informatiestromen min of meer beheersen. Ik meen dat deze stringente uitleg niet toepasbaar is bij koersgevoelige informatie omtrent de resultaten van de uitgevende instelling in verband met voortschrijdende marktontwikkelingen, zoals speelde bij Fortis. In dergelijke gevallen wordt pas in de loop van de tijd duidelijk dat bepaalde informatie koersgevoelig kan zijn. Daardoor is veel minder helder hoe de groep insiders kan worden afgebakend. Bovendien zal het aanleggen van een lijst zo dat al mogelijk is dan per definitie moeten gebeuren nadat de koersgevoelige informatie bij de desbetreffende groep bekend is geworden. Omgekeerd kan dit een argument zijn om in het kader van overnames minder stringente eisen te stellen aan de insiderlijsten. Dat acht ik wenselijk. 14. Ten slotte is opmerkelijk dat de AFM alleen voor het anker van art. 5:59 Wft is gaan liggen. De AFM acht de trading update misleidend en noemt art. 5:58 Wft (marktmanipulatie) in haar boetebesluit, maar zij doet daar niets mee. Het lijkt voor de hand te liggen dat Fortis ook art. 5:58 Wft heeft overtreden. Het heeft er immers veel van dat Fortis met de trading update een misleidend signaal heeft gegeven, door

19 de impact van de subprime blootstelling te bagatelliseren terwijl zij zelf een verlies verwachtte van 322 miljoen. Mogelijk is ook art. 5:56 Wft overtreden: heeft (het bestuur van) Fortis met de claimemissie niet een transactie verricht, terwijl zij beschikte over voorwetenschap? Misschien laat de AFM dit liggen om het Fortis niet moeilijker te maken dan het al is in de civiele claims waarmee zij wordt geconfronteerd. mr. J.W.P.M. van der Velden, advocaat te Nijmegen en fellow Onderzoekcentrum voor Onderneming en Recht, Radboud Universiteit Nijmegen

LJN: BQ3835, Rechtbank Rotterdam, AWB 10/3724 BC-T2 en AWB 10/4165 BC-T2

LJN: BQ3835, Rechtbank Rotterdam, AWB 10/3724 BC-T2 en AWB 10/4165 BC-T2 LJN: BQ3835, Rechtbank Rotterdam, AWB 10/3724 BC-T2 en AWB 10/4165 BC-T2 Datum uitspraak: Datum publicatie: Rechtsgebied: 04-05-2011 10-05-2011 Bestuursrecht overig Soort procedure: Eerste aanleg - meervoudig

Nadere informatie

AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK

AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK MigratieWeb ve07001320 200700456/1. Datum uitspraak: 11 juli 2007 AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK Uitspraak op het hoger beroep van: vennootschap onder firma Chinees Japans Specialiteitenrestaurant A., gevestigd

Nadere informatie

- 1 - De Nederlandsche Bank NV (DNB) legt een bestuurlijke boete als bedoeld in artikel 1:80 en 1:81 van de Wft, op aan:

- 1 - De Nederlandsche Bank NV (DNB) legt een bestuurlijke boete als bedoeld in artikel 1:80 en 1:81 van de Wft, op aan: - 1 - Beschikking tot het opleggen van een bestuurlijke boete aan Matrix Asset Management B.V. als bedoeld in artikel 1:80 van de Wet op het financieel toezicht Gelet op artikel 1:80, 1:81, 1:98 en 3:72,

Nadere informatie

De Autoriteit Financiële Markten, Gelet op artikel 1:28, derde lid, Wet op het financieel toezicht;

De Autoriteit Financiële Markten, Gelet op artikel 1:28, derde lid, Wet op het financieel toezicht; Tijdelijke Regeling Inzake Melding van Short Posities Gelet op artikel 1:28, derde lid, Wet op het financieel toezicht; Besluit: Definities Artikel 1 1. In deze regeling wordt, in afwijking van artikel

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Gelet op artikel 4, vierde lid, van het Besluit marktmisbruik Wft;

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Gelet op artikel 4, vierde lid, van het Besluit marktmisbruik Wft; STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 8349 12 mei 2011 Regeling van de Minister van Financiën van 4 mei 2011, nr. FM/2011/8728M, tot aanwijzing van categorieën,

Nadere informatie

http://www.legalintelligence.com/frontend/doc.aspx?docid=1184...

http://www.legalintelligence.com/frontend/doc.aspx?docid=1184... Page 1 of 6 JOR 2013/309 CBB, 14-08-2013, 13/396, ECLI:NL:CBB:2013:160 Overtreding van art. 4:23 Wft, Publicatie van de opgelegde boete, Afwijzing verzoek tot schorsing van publicatie totdat in hoger beroep

Nadere informatie

Juridisch kader: mededelingenbrieven financiële verslaggeving

Juridisch kader: mededelingenbrieven financiële verslaggeving Juridisch kader: mededelingenbrieven financiële verslaggeving Hieronder vindt u een overzicht van enige relevante wetsartikelen (januari 2016). Voor de meest actuele informatie zie www.wetten.overheid.nl

Nadere informatie

JAARLIJKSE VERANTWOORDING NIET VOLDOENDE

JAARLIJKSE VERANTWOORDING NIET VOLDOENDE Financial accounting Verplichting tussentijdse berichtgeving JAARLIJKSE VERANTWOORDING NIET VOLDOENDE Met de verwachte implementatie van de Europese transparantierichtlijn in oktober, wordt het verstrekken

Nadere informatie

LJN: BH1764, Centrale Raad van Beroep, 07/2959 WWB + 07/2960 WWB + 08/6263 WWB + 08/6264 WWB + 08/6265 WWB

LJN: BH1764, Centrale Raad van Beroep, 07/2959 WWB + 07/2960 WWB + 08/6263 WWB + 08/6264 WWB + 08/6265 WWB LJN: BH1764, Centrale Raad van Beroep, 07/2959 WWB + 07/2960 WWB + 08/6263 WWB + 08/6264 WWB + 08/6265 WWB Datum uitspraak: 20-01-2009 Datum publicatie: 04-02-2009 Rechtsgebied: Bijstandszaken Soort procedure:

Nadere informatie

GEDELEGEERDE VERORDENING (EU) Nr. /.. VAN DE COMMISSIE. van 7.3.2014

GEDELEGEERDE VERORDENING (EU) Nr. /.. VAN DE COMMISSIE. van 7.3.2014 EUROPESE COMMISSIE Brussel, 7.3.2014 C(2014) 1392 final GEDELEGEERDE VERORDENING (EU) Nr. /.. VAN DE COMMISSIE van 7.3.2014 houdende aanvulling van Richtlijn 2003/71/EG van het Europees Parlement en de

Nadere informatie

Nieuwe product naam: RELX ISIN code: NL0006144495 Euronext code: NL0006144495 Nieuwe symbool: RELX

Nieuwe product naam: RELX ISIN code: NL0006144495 Euronext code: NL0006144495 Nieuwe symbool: RELX CORPORATE EVENT NOTICE: Toewijzing van aandelen REED ELSEVIER N.V. LOCATIE: Amsterdam BERICHT NR: AMS_20150610_04040_EUR DATUM: 10/06/2015 MARKT: EURONEXT AMSTERDAM - Change of Issuer name and trading

Nadere informatie

REGLEMENT BELEGGINGEN VAN BESTUURDERS EN COMMISSARISSEN VAN CORIO N.V.

REGLEMENT BELEGGINGEN VAN BESTUURDERS EN COMMISSARISSEN VAN CORIO N.V. REGLEMENT BELEGGINGEN VAN BESTUURDERS EN COMMISSARISSEN VAN CORIO N.V. De Raad van Commissarissen heeft in overleg met de Raad van Bestuur het volgende Reglement vastgesteld 1 I. Inleiding 1.1 Dit reglement

Nadere informatie

GEDRAGSCODE FUND GOVERNANCE

GEDRAGSCODE FUND GOVERNANCE GEDRAGSCODE FUND GOVERNANCE ACHMEA BELEGGINGSFONDSEN BEHEER B.V. Inleiding, statutair gevestigd te s-gravenhage (KvK nr. 8062738), beschikt over een vergunning als beheerder van beleggingsinstellingen,

Nadere informatie

Internetconsultatie Wet implementatie verordening en richtlijn marktmisbruik 10 augustus 2015

Internetconsultatie Wet implementatie verordening en richtlijn marktmisbruik 10 augustus 2015 Ministerie van Financiën Korte Voorhout 7 Postbus 20201 2500 EE Den Haag Internetconsultatie Wet implementatie verordening en richtlijn marktmisbruik 10 augustus 2015 Reactie van: VERENIGING VAN EFFECTENBEZITTERS

Nadere informatie

SPECIALE EDITIE NIEUWSBRIEF EMISSIES EN OPENBARE BIEDINGEN NIEUWE BIEDINGSREGELS PER 1 JULI 2012. 2 augustus 2012

SPECIALE EDITIE NIEUWSBRIEF EMISSIES EN OPENBARE BIEDINGEN NIEUWE BIEDINGSREGELS PER 1 JULI 2012. 2 augustus 2012 SPECIALE EDITIE NIEUWSBRIEF EMISSIES EN OPENBARE BIEDINGEN NIEUWE BIEDINGSREGELS PER 1 JULI 2012 2 augustus 2012 De Nederlandse biedingsregels zijn gewijzigd. De wijzigingen betreffen de Wet op het financieel

Nadere informatie

tegen de uitspraak van de rechtbank Utrecht van 14 mei 2004 in het geding tussen:

tegen de uitspraak van de rechtbank Utrecht van 14 mei 2004 in het geding tussen: LJN: AT7485, Raad van State, 200405147/1 (Printbare versie) Datum uitspraak: 15-06-2005 Datum publicatie: 15-06-2005 Rechtsgebied: Bestuursrecht overig Soort procedure: Hoger beroep Inhoudsindicatie: Bij

Nadere informatie

The Dutch mortgage market at a cross road? The problematic relationship between supply of and demand for residential mortgages

The Dutch mortgage market at a cross road? The problematic relationship between supply of and demand for residential mortgages The Dutch mortgage market at a cross road? The problematic relationship between supply of and demand for residential mortgages 22/03/2013 Housing market in crisis House prices down Number of transactions

Nadere informatie

het College van Beroep voor de Examens van de Hogeschool Utrecht (hierna: het CBE), verweerder.

het College van Beroep voor de Examens van de Hogeschool Utrecht (hierna: het CBE), verweerder. Zaaknummer : 2013/068 Rechter(s) : mrs. Nijenhof, Olivier, Borman Datum uitspraak : 6 november 2013 Partijen : Appellante tegen CBE Hogeschool Utrecht Trefwoorden : Beleidsvrijheid, in stand laten rechtsgevolgen,

Nadere informatie

CE Credit Management III B.V.

CE Credit Management III B.V. CE Credit Management III B.V. (een besloten vennootschap naar Nederlands recht met statutaire zetel te Barendrecht) Supplement op het prospectus in verband met de aanbieding en uitgifte van maximaal 50.000

Nadere informatie

het college van burgemeester en wethouders van Leeuwarden.

het college van burgemeester en wethouders van Leeuwarden. LJN: AU3784, Raad van State, 200501342/1 Print uitspraak Datum uitspraak: 05-10-2005 Datum publicatie: 05-10-2005 Rechtsgebied: Bestuursrecht overig Soort procedure: Hoger beroep Inhoudsindicatie: Bij

Nadere informatie

Hoe verloopt het proces van openbare biedingen?

Hoe verloopt het proces van openbare biedingen? Hoe verloopt het proces van openbare biedingen? onderneming (doelvennootschap) die wordt overgenomen, moeten zich aan deze regels houden. Hieronder wordt het biedingsproces eerst samengevat. Vervolgens

Nadere informatie

REGLEMENT VOORWETENSCHAP ALS BEDOELD IN ARTIKEL 5:65 WFT

REGLEMENT VOORWETENSCHAP ALS BEDOELD IN ARTIKEL 5:65 WFT REGLEMENT VOORWETENSCHAP ALS BEDOELD IN ARTIKEL 5:65 WFT Dit reglement ("Reglement") is laatstelijk herzien en opnieuw vastgesteld door de Raad van Commissarissen ("Raad van Commissarissen") van VastNed

Nadere informatie

1. Procedure. 2. Feiten

1. Procedure. 2. Feiten Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 155 d.d. 23 augustus 2010 (mr. V. van den Brink, voorzitter, en de heren G.J.P. Okkema en prof. drs. A.D. Bac RA) 1. Procedure De Commissie

Nadere informatie

Cliënten met behoudend beheer portefeuille. "Ken uw cliënt" principe.

Cliënten met behoudend beheer portefeuille. Ken uw cliënt principe. Zoekresultaat inzien document ECLI:NL:RBROT:2010:BN9487 Permanente link: http://deeplink.rechtspraak.nl/uitspraak?id=ecli:nl:rbrot:2010:bn9487 Instantie Rechtbank Rotterdam Datum uitspraak 30 09 2010 Datum

Nadere informatie

De Nederlandsche Bank N.V. Consultatie. CRD II Implementatie (nieuwe) Regeling Hybride kapitaalinstrumenten banken 2010

De Nederlandsche Bank N.V. Consultatie. CRD II Implementatie (nieuwe) Regeling Hybride kapitaalinstrumenten banken 2010 De Nederlandsche Bank N.V. Consultatie CRD II Implementatie (nieuwe) Regeling Hybride kapitaalinstrumenten banken 2010 28 juni 2010 1 Regeling van De Nederlandsche Bank NV van [datum], tot vaststelling

Nadere informatie

Aankondiging claimemissie. 4 juli 2013

Aankondiging claimemissie. 4 juli 2013 Aankondiging claimemissie 4 juli 2013 Disclaimers Deze materialen zijn niet bestemd om te worden vrijgegeven, verspreid of gepubliceerd, direct of indirect, geheel of ten dele, in de Verenigde Staten,

Nadere informatie

REGLEMENT VOORKOMING MARKTMISBRUIK Obligaties Koninklijke FrieslandCampina N.V.

REGLEMENT VOORKOMING MARKTMISBRUIK Obligaties Koninklijke FrieslandCampina N.V. REGLEMENT VOORKOMING MARKTMISBRUIK Obligaties Koninklijke FrieslandCampina N.V. In dit Reglement worden een aantal termen regelmatig gebruikt in een bepaalde betekenis. Deze termen, waarvan de beginletter

Nadere informatie

Uitspraak met toepassing van artikel 8:54, eerste lid, van de Algemene wet bestuursrecht op het hoger beroep van:

Uitspraak met toepassing van artikel 8:54, eerste lid, van de Algemene wet bestuursrecht op het hoger beroep van: 200904515/1/V1. Datum uitspraak: 13 januari 2010 RAAD VAN STATE AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK Uitspraak met toepassing van artikel 8:54, eerste lid, van de Algemene wet bestuursrecht op het hoger beroep

Nadere informatie

Beslissing op bezwaar

Beslissing op bezwaar Beslissing op bezwaar Kenmerk: BVB-005917-mvk Betreft: beslissing op bezwaar inzake last onder dwangsom Beslissing van het Commissariaat voor de Media op het bezwaar van Free Record Shop tegen het besluit

Nadere informatie

REGISTRATIEDOCUMENT EAGLE FUND BEHEER B.V.

REGISTRATIEDOCUMENT EAGLE FUND BEHEER B.V. REGISTRATIEDOCUMENT EAGLE FUND BEHEER B.V. Algemeen Dit is het registratiedocument van Eagle Fund Beheer B.V., als bedoeld in artikel 11 Besluit toezicht beleggingsinstellingen 2005 ("Btb 2005"). Tenzij

Nadere informatie

Beslissing op bezwaar

Beslissing op bezwaar Beslissing op bezwaar Kenmerk: 26146/2011014629 Betreft: beslissing op bezwaar inzake het besluit tot publicatie van het besluit betreffende het leveren van programmagegevens van de landelijke publieke

Nadere informatie

Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden

Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden Jaargang 2009 329 Besluit van 11 juni 2009, houdende regels voor het vaststellen van de op grond van de Wet op het financieel toezicht en enige andere wetten

Nadere informatie

Zaaknummer : 2013/129

Zaaknummer : 2013/129 Zaaknummer : 2013/129 Rechter(s) : mr. Olivier Datum uitspraak : 13 november 2013 Partijen : Appellante tegen CBE Hogeschool van Amsterdam Trefwoorden : Bindend negatief studieadvies, finale geschillenbeslechting,

Nadere informatie

Instructie met betrekking tot de handel in en bezit van effecten uitgegeven door Van Lanschot

Instructie met betrekking tot de handel in en bezit van effecten uitgegeven door Van Lanschot Instructie met betrekking tot de handel in en bezit van effecten uitgegeven door Van Lanschot Onderstaande instructie geldt ten aanzien van de handel in en het bezit van Financiële Instrumenten uitgegeven

Nadere informatie

Uitgevende Instelling: F. Van Lanschot Bankiers N.V (BBB+ / A-) April 2015. Trigger Notes. Inlegvel VL Dutch Trigger Note 15-20

Uitgevende Instelling: F. Van Lanschot Bankiers N.V (BBB+ / A-) April 2015. Trigger Notes. Inlegvel VL Dutch Trigger Note 15-20 Uitgevende Instelling: F. Van Lanschot Bankiers N.V (BBB+ / A-) April 2015 Trigger Notes 2 De voorwaarden van de VL Dutch Trigger Note 15-20 (de Note ) zijn vermeld in de Definitieve Voorwaarden (de Final

Nadere informatie

INTERNATIONAL STANDARD ON AUDITING 560 GEBEURTENISSEN NA DE EINDDATUM VAN DE PERIODE

INTERNATIONAL STANDARD ON AUDITING 560 GEBEURTENISSEN NA DE EINDDATUM VAN DE PERIODE INTERNATIONAL STANDARD ON AUDITING 560 GEBEURTENISSEN NA DE EINDDATUM VAN DE PERIODE INHOUDSOPGAVE Paragraaf Inleiding... 1-3 Definities... 4 Gebeurtenissen die zich vóór de datum van de controleverklaring

Nadere informatie

Structured products. September 2014. Index Garantie Notes. Inlegvel VL Index Garantie Note AEX 14-20

Structured products. September 2014. Index Garantie Notes. Inlegvel VL Index Garantie Note AEX 14-20 Structured products tember 2014 Index Garantie Notes 2 De VL Index Garantie Note AEX 14-20 (de Note ) wordt uitgegeven onder het Basis Prospectus van het Structured Note Programme ter waarde van 2 miljard

Nadere informatie

- Vaststelling van de jaarrekening 2014 van ABN AMRO Group N.V.

- Vaststelling van de jaarrekening 2014 van ABN AMRO Group N.V. Verantwoording stemgedrag eerste half jaar 2015 Stemgedrag op vergaderingen van aandeelhouders en genomen aandeelhoudersbesluiten buiten vergadering 1. Inleiding NLFI onderschrijft het belang van de Nederlandse

Nadere informatie

Index Garantie Notes

Index Garantie Notes Structured products Januari 2015 Index Garantie Notes 2 De voorwaarden van de VL Index Garantie Note Wereld 15-20 (de Note ) zijn vermeld in de Definitieve Voorwaarden (de Final Terms ). De Final Terms

Nadere informatie

gerechtelijke en buitengerechtelijke stukken in burgerlijke- en handelszaken, per aangetekende post naar de ontvangende instantie in België, zijnde:

gerechtelijke en buitengerechtelijke stukken in burgerlijke- en handelszaken, per aangetekende post naar de ontvangende instantie in België, zijnde: Heden, de [dag][tweeduizend elf], op verzoek van De stichting naar Nederlands recht STICHTING INVESTOR CLAIMS AGAINST FORTIS, statutair gevestigd te Amsterdam, te dezer zake woonplaats kiezende aan de

Nadere informatie

FUND GOVERNANCE CODE VAN DELTA LLOYD ASSET MANAGEMENT N.V.

FUND GOVERNANCE CODE VAN DELTA LLOYD ASSET MANAGEMENT N.V. FUND GOVERNANCE CODE VAN DELTA LLOYD ASSET MANAGEMENT N.V. I. INLEIDING Doel Delta Lloyd Asset Management N.V. (DLAM) wenst de DUFAS Principles of Fund Governance na te leven. De onderhavige code heeft

Nadere informatie

Materieel belang in de jaarrekening. Nationale Verslaggevingsdag 26 juni 2012 Ton Meershoek Hoofd toezicht financiële verslaggeving

Materieel belang in de jaarrekening. Nationale Verslaggevingsdag 26 juni 2012 Ton Meershoek Hoofd toezicht financiële verslaggeving Materieel belang in de jaarrekening Nationale Verslaggevingsdag 26 juni 2012 Ton Meershoek Hoofd toezicht financiële verslaggeving Agenda Inleiding Doel van de jaarrekening Wat is materieel belang Wat

Nadere informatie

S e v e n P h o t o s f o r O A S E. K r i j n d e K o n i n g

S e v e n P h o t o s f o r O A S E. K r i j n d e K o n i n g S e v e n P h o t o s f o r O A S E K r i j n d e K o n i n g Even with the most fundamental of truths, we can have big questions. And especially truths that at first sight are concrete, tangible and proven

Nadere informatie

ABN AMRO Investment Management B.V. Jaarrekening 2013

ABN AMRO Investment Management B.V. Jaarrekening 2013 Jaarrekening 2013 Pagina 1 van 12 INHOUD Pagina Directieverslag 3 Balans per 31 december 2013 4 Winst- en verliesrekening 2013 5 Toelichting algemeen 6 Toelichting op de balans per 31 december 2013 8 Toelichting

Nadere informatie

Regeling privébeleggingstransacties

Regeling privébeleggingstransacties Versie 2014 Group Compliance Document information Title Regeling privébeleggingstransacties Author Version Date Maart 2014 Status Approved by MB File name Project code 1. Inleiding Robeco kan als vermogensbeheerder

Nadere informatie

Het bestuursorgaan bevestigt de ontvangst van een elektronisch ingediende aanvraag.

Het bestuursorgaan bevestigt de ontvangst van een elektronisch ingediende aanvraag. Algemene wet bestuursrecht Titel 4.1. Beschikkingen Afdeling 4.1.1. De aanvraag Artikel 4:1 Tenzij bij wettelijk voorschrift anders is bepaald, wordt de aanvraag tot het geven van een beschikking schriftelijk

Nadere informatie

Toelichting op de agenda van de buitengewone algemene vergadering van aandeelhouders van SNS REAAL N.V.

Toelichting op de agenda van de buitengewone algemene vergadering van aandeelhouders van SNS REAAL N.V. Toelichting op de agenda van de buitengewone algemene vergadering van aandeelhouders van SNS REAAL N.V. te houden op dinsdag 29 januari 2008 om 13.00 uur op het hoofdkantoor van SNS REAAL N.V., Croeselaan

Nadere informatie

het college van gedeputeerde staten van Zeeland.

het college van gedeputeerde staten van Zeeland. . Datum uitspraak: 5 augustus 2015 AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK Uitspraak op de hoger beroepen van: [appellant A], [appellant B], wonend te [woonplaats], [appellant C], wonend te [woonplaats], [appellant

Nadere informatie

3. Verslag van de Raad van Commissarissen en van zijn commissies over het boekjaar 2011 (informatie)

3. Verslag van de Raad van Commissarissen en van zijn commissies over het boekjaar 2011 (informatie) Agenda AGM 2012 Vrije vertaling AGENDA Algemene Vergadering van Aandeelhouders van SBM Offshore N.V. (de "Vennootschap") te houden op woensdag 16 mei 2012, aanvang 14.30 uur, in de zaal Eduard Flipse in

Nadere informatie

2015-05-06 Uitspraak RvSt noodzaakt aanpassing Arboboetebeleid & relatie 5.46 Awb

2015-05-06 Uitspraak RvSt noodzaakt aanpassing Arboboetebeleid & relatie 5.46 Awb Pagina 1 van 7 2015-05-06 Uitspraak RvSt noodzaakt aanpassing Arboboetebeleid & relatie 5.46 Awb ECLI:NL:RVS:2015:1421 http://uitspraken.rechtspraak.nl/inziendocument?id=ecli:nl:rvs:2015:1421&keyword=ec

Nadere informatie

Het opschorten van de handel op de Amsterdamse Effectenbeurs Kabir, M.R.

Het opschorten van de handel op de Amsterdamse Effectenbeurs Kabir, M.R. Tilburg University Het opschorten van de handel op de Amsterdamse Effectenbeurs Kabir, M.R. Published in: Bedrijfskunde: Tijdschrift voor Modern Management Publication date: 1991 Link to publication Citation

Nadere informatie

Appendix A: List of variables with corresponding questionnaire items (in English) used in chapter 2

Appendix A: List of variables with corresponding questionnaire items (in English) used in chapter 2 167 Appendix A: List of variables with corresponding questionnaire items (in English) used in chapter 2 Task clarity 1. I understand exactly what the task is 2. I understand exactly what is required of

Nadere informatie

TOELICHTEND INFORMATIEMEMORANDUM. met betrekking tot het voorstel tot wijziging van het prospectus van

TOELICHTEND INFORMATIEMEMORANDUM. met betrekking tot het voorstel tot wijziging van het prospectus van TOELICHTEND INFORMATIEMEMORANDUM met betrekking tot het voorstel tot wijziging van het prospectus van Insinger de Beaufort European Mid Cap Fund N.V. 16 april 2014 I N H O U D 1. DOEL TOELICHTEND INFORMATIEMEMORANDUM

Nadere informatie

200901384/1/M1. Datum uitspraak: 23 december 2009 AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK. Uitspraak in het geding tussen:

200901384/1/M1. Datum uitspraak: 23 december 2009 AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK. Uitspraak in het geding tussen: Essentie uitspraak: Bij de ambthalve wijziging van de voorschriften van het LPG-tankstation heeft het college zich terecht op het standpunt gesteld dat getoetst moest worden of er op grond van het groepsrisico

Nadere informatie

PRINCIPLES OF FUND GOVERNANCE Add Value Fund N.V.

PRINCIPLES OF FUND GOVERNANCE Add Value Fund N.V. PRINCIPLES OF FUND GOVERNANCE Add Value Fund N.V. I Inleiding Keijser Capital Asset Management B.V. (de Directie ) voert de directie over Add Value Fund N.V. (hierna ook Add Value Fund of Fonds ). De Directie

Nadere informatie

RFM Regulated Fund Management BV Registratiedocument (als bedoeld in artikel 4:48 lid 1 Wet op het financieel toezicht)

RFM Regulated Fund Management BV Registratiedocument (als bedoeld in artikel 4:48 lid 1 Wet op het financieel toezicht) RFM Regulated Fund Management BV Registratiedocument (als bedoeld in artikel 4:48 lid 1 Wet op het financieel toezicht) I Gegevens betreffende de werkzaamheden van de beheerder RFM Regulated Fund Management

Nadere informatie

Een nieuwe rol voor het auditcomité en een aangepast audit rapport

Een nieuwe rol voor het auditcomité en een aangepast audit rapport Een nieuwe rol voor het auditcomité en een aangepast audit rapport Jean-François CATS Inhoud van de uiteenzetting Nieuwe opdrachten van het auditcomité ingevoerd door de Audit Directieve en het Audit Reglement

Nadere informatie

TOELICHTING OP FUSIEVOORSTEL/

TOELICHTING OP FUSIEVOORSTEL/ TOELICHTING OP FUSIEVOORSTEL/ EXPLANATORY NOTES TO THE LEGAL MERGER PROPOSAL Het bestuur van: The management board of: Playhouse Group N.V., een naamloze Vennootschap, statutair gevestigd te Amsterdam,

Nadere informatie

REGISTRATIEDOCUMENT IBUS FONDSEN BEHEER B.V.

REGISTRATIEDOCUMENT IBUS FONDSEN BEHEER B.V. REGISTRATIEDOCUMENT IBUS FONDSEN BEHEER juli 2011 - 2 - INHOUDSOPGAVE 1. INLEIDING 3 2. WERKZAAMHEDEN VAN IBUS FONDSEN BEHEER 3 2.1 Activiteiten van IBUS Fondsen Beheer 3 2.2 Soorten belegginginstellingen

Nadere informatie

Beleggingsinstelling: beleggingsinstelling als gedefinieerd in artikel 1:1 Wft

Beleggingsinstelling: beleggingsinstelling als gedefinieerd in artikel 1:1 Wft Registratiedocument Begrippenlijst In dit Registratiedocument hebben de met een hoofdletter geschreven woorden en afkortingen de hieronder genoemde betekenis. Waar enkelvoud wordt beschreven, kan ook meervoud

Nadere informatie

Stichting Bewaarder BNP Paribas Beleggingsfondsen NL. te Amsterdam. Jaarrekening 2013

Stichting Bewaarder BNP Paribas Beleggingsfondsen NL. te Amsterdam. Jaarrekening 2013 Stichting Bewaarder BNP Paribas Beleggingsfondsen NL te Amsterdam Jaarrekening 2013 Inhoudsopgave Blad Verslag van het Bestuur 2 Jaarrekening Balans per 31 december 2013 4 Staat van baten en lasten over

Nadere informatie

6. Bij brief van 3 september 2010 (kenmerk: 20445/2010013654) heeft het Commissariaat Haspro Agri verzocht aanvullende informatie te verstrekken.

6. Bij brief van 3 september 2010 (kenmerk: 20445/2010013654) heeft het Commissariaat Haspro Agri verzocht aanvullende informatie te verstrekken. Sanctiebeschikking Kenmerk: 25593/2012001256 Betreft: handelwijze inzake het boek Henk Angenent, een onbegrepen doordouwer Sanctiebeschikking van het Commissariaat voor de Media (hierna: het Commissariaat)

Nadere informatie

PDF hosted at the Radboud Repository of the Radboud University Nijmegen

PDF hosted at the Radboud Repository of the Radboud University Nijmegen PDF hosted at the Radboud Repository of the Radboud University Nijmegen The following full text is a publisher's version. For additional information about this publication click this link. http://hdl.handle.net/2066/77981

Nadere informatie

bestuurlijke boete te hoog, Toepassing bestuurlijke lus, Vervolg op Rb. Rotterdam 1 december

bestuurlijke boete te hoog, Toepassing bestuurlijke lus, Vervolg op Rb. Rotterdam 1 december JOR 2013/74 Rechtbank Rotterdam, 17-01-2013, AWB 12/1512, AWB 12/1913 Overtreding van 4:19 lid 2 Wft en art. 51a lid 1 BGfo, Onevenwichtige reclame, Opgelegde bestuurlijke boete te hoog, Toepassing bestuurlijke

Nadere informatie

Uitnodiging Security Intelligence 2014 Dertiende editie: Corporate IAM

Uitnodiging Security Intelligence 2014 Dertiende editie: Corporate IAM Uitnodiging Security Intelligence 2014 Dertiende editie: Corporate IAM 5 maart 2014 De Beukenhof Terweeweg 2-4 2341 CR Oegstgeest 071-517 31 88 Security Intelligence Bijeenkomst Corporate IAM On the Internet,

Nadere informatie

Zaaknummer : 2014/150 : mrs. Olivier, Borman, Hoogvliet Datum uitspraak : 16 december 2014 : Appellante en Vrije Universiteit Amsterdam

Zaaknummer : 2014/150 : mrs. Olivier, Borman, Hoogvliet Datum uitspraak : 16 december 2014 : Appellante en Vrije Universiteit Amsterdam Zaaknummer : 2014/150 Rechter(s) : mrs. Olivier, Borman, Hoogvliet Datum uitspraak : 16 december 2014 Partijen : Appellante en Vrije Universiteit Amsterdam Trefwoorden : Bevoegdheid College Bekostiging

Nadere informatie

LJN: BX6509, Raad van State, 201201225/1/A1. Datum uitspraak: 05-09-2012 Datum publicatie: 05-09-2012

LJN: BX6509, Raad van State, 201201225/1/A1. Datum uitspraak: 05-09-2012 Datum publicatie: 05-09-2012 LJN: BX6509, Raad van State, 201201225/1/A1 Datum uitspraak: 05-09-2012 Datum publicatie: Rechtsgebied: 05-09-2012 Bestuursrecht overig Soort procedure: Hoger beroep Inhoudsindicatie: Afwijzing handhavingsverzoek

Nadere informatie

De Commissie beslist met inachtneming van haar reglement en op basis van de volgende stukken:

De Commissie beslist met inachtneming van haar reglement en op basis van de volgende stukken: Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 232 d.d. 26 september 2011 (mr J. Wortel, voorzitter, prof. drs. A.D. Bac RA en G.J.P. Okkema leden) Samenvatting Daar er sprake is van een

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2011 2012 33 059 Wijziging van de Wet op het financieel toezicht en de Faillissementswet, alsmede enige andere wetten in verband met de introductie van aanvullende

Nadere informatie

EFSI Info-session for the Flemish Region

EFSI Info-session for the Flemish Region EFSI Info-session for the Flemish Region Publieke financiering van infrastructuurprojecten voor transport, ziekenhuizen, onderwijs, water en energie,... Brussels, 14 September 2015 1 Eligibility voor EFSI

Nadere informatie

liniled Cast Joint liniled Gietmof liniled Castjoint

liniled Cast Joint liniled Gietmof liniled Castjoint liniled Cast Joint liniled Gietmof liniled is een hoogwaardige, flexibele LED strip. Deze flexibiliteit zorgt voor een zeer brede toepasbaarheid. liniled kan zowel binnen als buiten in functionele en decoratieve

Nadere informatie

Structured products. September 2014. Index Garantie Notes. Inlegvel VL Index Garantie Note USA 14-19

Structured products. September 2014. Index Garantie Notes. Inlegvel VL Index Garantie Note USA 14-19 Structured products September 2014 Index Garantie Notes 2 De voorwaarden van de VL Index Garantie Note USA 14-19 (de Note ) zijn vermeld in de Definitieve Voorwaarden (de Final Terms ). De Final Terms

Nadere informatie

Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht. van de. Nederlandse Orde van Advocaten. en de. Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie.

Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht. van de. Nederlandse Orde van Advocaten. en de. Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie. Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht van de Nederlandse Orde van Advocaten en de Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie inzake het wetsvoorstel Wijzigingswet financiële markten 2012 (32781) (het

Nadere informatie

De invloed van preferente beschermingsaandelen op aandelenkoersen Cantrijn, A.L.R.; Kabir, M.R.

De invloed van preferente beschermingsaandelen op aandelenkoersen Cantrijn, A.L.R.; Kabir, M.R. Tilburg University De invloed van preferente beschermingsaandelen op aandelenkoersen Cantrijn, A.L.R.; Kabir, M.R. Published in: Maandblad voor Accountancy en Bedrijfseconomie Publication date: 1992 Link

Nadere informatie

tegen de uitspraak van de rechtbank Arnhem van 8 maart 2011, nummers AWB 10/2670 en 10/2672, in het geding tussen belanghebbende en

tegen de uitspraak van de rechtbank Arnhem van 8 maart 2011, nummers AWB 10/2670 en 10/2672, in het geding tussen belanghebbende en Uitspraak GERECHTSHOF ARNHEM Sector belastingrecht nummers 11/00311 en 11/00312 uitspraakdatum: 20 september 2011 Uitspraak van de derde meervoudige belastingkamer op het hoger beroep van X te Z (hierna:

Nadere informatie

DOORLOPENDE TEKST VAN DE ADMINISTRATIEVOORWAARDEN VAN: STICHTING ADMINISTRATIEKANTOOR WILGENHAEGE STEDEKROON. Concept d.d.

DOORLOPENDE TEKST VAN DE ADMINISTRATIEVOORWAARDEN VAN: STICHTING ADMINISTRATIEKANTOOR WILGENHAEGE STEDEKROON. Concept d.d. DOORLOPENDE TEKST VAN DE ADMINISTRATIEVOORWAARDEN VAN: STICHTING ADMINISTRATIEKANTOOR WILGENHAEGE STEDEKROON Concept d.d. 17 oktober 2011 - 2 - ADMINISTRATIEVOORWAARDEN Definities aandelen: administratiekantoor:

Nadere informatie

Coöperatieve Rabobank Land van Cuijk en Maasduinen, gevestigd te Boxmeer, hierna te noemen Aangeslotene.

Coöperatieve Rabobank Land van Cuijk en Maasduinen, gevestigd te Boxmeer, hierna te noemen Aangeslotene. Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 2013-210 d.d. 5 juli 2013 (mr. J. Wortel, voorzitter, drs. L.B. Lauwaars RA en G.J.P. Okkema, leden, en mr. T.R.G. Leyh, secretaris) Samenvatting

Nadere informatie

REGLEMENT BELANGENVERSTRENGELING FSFE.

REGLEMENT BELANGENVERSTRENGELING FSFE. REGLEMENT BELANGENVERSTRENGELING FSFE. Dit reglement is opgesteld teneinde een transparant bestuur en de integriteit te stimuleren en mogelijke belangenverstrengelingen te voorkomen binnen het FSFE. Het

Nadere informatie

Uitspraak naar aanleiding van het verzoek om voorlopige voorziening als bedoeld in artikel 8:81 van de Algemene wet bestuursrecht

Uitspraak naar aanleiding van het verzoek om voorlopige voorziening als bedoeld in artikel 8:81 van de Algemene wet bestuursrecht [B] AFM DomJur 2011-831 Rechtbank Rotterdam Zaak-/rolnummer: AWB 11/3976 VBC-T2 Datum: 1 december 2011 Uitspraak naar aanleiding van het verzoek om voorlopige voorziening als bedoeld in artikel 8:81 van

Nadere informatie

het college van beroep voor de examens van de Saxion Hogeschool (hierna: CBE), verweerder.

het college van beroep voor de examens van de Saxion Hogeschool (hierna: CBE), verweerder. Zaaknummer : 2013/079 Rechter(s) : mrs. Loeb, De Rijke-Maas, Borman Datum uitspraak : 21 augustus 2013 Partijen : Appellante tegen CBE Saxion Hogeschool Trefwoorden : [tijdig]aanvoeren gronden, deficiëntie,

Nadere informatie

Procesbeschrijving beboeten bij overtreding Wet inburgering

Procesbeschrijving beboeten bij overtreding Wet inburgering Procesbeschrijving beboeten bij overtreding Wet inburgering Algemeen De Algemene wet bestuursrecht (Awb) kent de mogelijkheid om bepaalde overtredingen te bestraffen met een bestuurlijke boete. Een bestuurlijke

Nadere informatie

De Rechtbank te 's-gravenhage (nr. AWB 10/5062) heeft het tegen die uitspraak ingestelde beroep ongegrond verklaard.

De Rechtbank te 's-gravenhage (nr. AWB 10/5062) heeft het tegen die uitspraak ingestelde beroep ongegrond verklaard. 11 Oktober 2013 nr. 12/04012 Arrest gewezen op het beroep in cassatie van [X] te [Z] (hierna: belanghebbende) tegen de uitspraak van het Gerechtshof te 's-gravenhage van 10 juli 2012, nr. BK-11/00544,

Nadere informatie

Resultaten Derde Kwartaal 2015. 27 oktober 2015

Resultaten Derde Kwartaal 2015. 27 oktober 2015 Resultaten Derde Kwartaal 2015 27 oktober 2015 Kernpunten derde kwartaal 2015 2 Groeiend aantal klanten 3 Stijgende klanttevredenheid Bron: TNS NIPO. Consumenten Thuis (alle merken), Consumenten Mobiel

Nadere informatie

REGLEMENT EX ARTIKEL 5:65 Wft

REGLEMENT EX ARTIKEL 5:65 Wft REGLEMENT EX ARTIKEL 5:65 Wft Inleiding: BinckBank N.V. dient krachtens artikel 5:65 van de Wet op het financieel toezicht (Wft) een reglement vast te stellen waarin regels worden gesteld ten aanzien van

Nadere informatie

Delta Lloyd beoogt afronding van juridisch geschil met DNB

Delta Lloyd beoogt afronding van juridisch geschil met DNB Persbericht Amsterdam, 3 augustus 2015 Delta Lloyd beoogt afronding van juridisch geschil met DNB DNB boete aan Delta Lloyd Leven bepaald op 22.680.000 Delta Lloyd respecteert het vonnis van de rechtbank

Nadere informatie

http://zoeken.rechtspraak.nl/resultpage.aspx?snelzoeken=true&searchtype=ljn&ljn=br1...

http://zoeken.rechtspraak.nl/resultpage.aspx?snelzoeken=true&searchtype=ljn&ljn=br1... pagina 1 van 5 LJN: BR1463, Raad van State, 201011448/1/H1 Datum 13-07-2011 uitspraak: Datum 13-07-2011 publicatie: Rechtsgebied: Bouwen Soort procedure: Hoger beroep Inhoudsindicatie: Bij besluit van

Nadere informatie

Afdeling bestunrsreclitspraak. Behandelend ambtenii;ir J. Jhauw 070-4264845

Afdeling bestunrsreclitspraak. Behandelend ambtenii;ir J. Jhauw 070-4264845 Raad vanstate Afdeling bestunrsreclitspraak It ' V GESCAND OP 11 SEP. 2014 Raad van de gemeente Oostzaan Postbus 1 5 1510 AA OOSTZAAN Gemeente Oostzaan D.itLim Ons mimnicr Uw kenmerk 1 o september 201

Nadere informatie

Loyens & Loeff N.V., M. van Schuppen en J.M. van Poelgeest. memorandum regulatoire aspecten financiering apotheken

Loyens & Loeff N.V., M. van Schuppen en J.M. van Poelgeest. memorandum regulatoire aspecten financiering apotheken Memorandum POSTADRES Postbus 71170 1008 BD AMSTERDAM KANTOORADRES Forum Fred. Roeskestraat 100 1076 ED AMSTERDAM TELEFOON +31 (0)20 578 5161 FAX +31 (0)20 578 5824 INTERNET www.loyensloeff.com AAN Surventis

Nadere informatie

Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch. en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa. Physical factors as predictors of psychological and

Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch. en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa. Physical factors as predictors of psychological and Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa Physical factors as predictors of psychological and physical recovery of anorexia nervosa Liesbeth Libbers

Nadere informatie

Ius Commune Training Programme 2015-2016 Amsterdam Masterclass 16 June 2016

Ius Commune Training Programme 2015-2016 Amsterdam Masterclass 16 June 2016 www.iuscommune.eu Dear Ius Commune PhD researchers, You are kindly invited to attend the Ius Commune Amsterdam Masterclass for PhD researchers, which will take place on Thursday 16 June 2016. During this

Nadere informatie

CHROMA STANDAARDREEKS

CHROMA STANDAARDREEKS CHROMA STANDAARDREEKS Chroma-onderzoeken Een chroma geeft een beeld over de kwaliteit van bijvoorbeeld een bodem of compost. Een chroma bestaat uit 4 zones. Uit elke zone is een bepaald kwaliteitsaspect

Nadere informatie

Stichting Bewaarder BNP Paribas Beleggingsfondsen NL. te Amsterdam. Jaarrekening 2012

Stichting Bewaarder BNP Paribas Beleggingsfondsen NL. te Amsterdam. Jaarrekening 2012 Stichting Bewaarder BNP Paribas Beleggingsfondsen NL te Amsterdam Jaarrekening 2012 Inhoudsopgave Blad Verslag van het Bestuur 2 Jaarrekening Balans per 31 december 2012 4 Staat van baten en lasten over

Nadere informatie

Vragen en antwoorden met betrekking tot de liquidatie van Robeco Life Cycle N.V.

Vragen en antwoorden met betrekking tot de liquidatie van Robeco Life Cycle N.V. Vragen en antwoorden met betrekking tot de liquidatie van Robeco Life Cycle N.V. Algemeen 1. Waarom wordt Robeco Life Cycle Funds N.V. geliquideerd? 2. Waarheen wordt het geliquideerde vermogen overgebracht?

Nadere informatie

Gedragscode Medewerkers Eumedion

Gedragscode Medewerkers Eumedion Gedragscode Medewerkers Eumedion Herzien op 19 december 2011 1. Definities Artikel 1 In deze Gedragscode wordt verstaan onder: Medewerkers: alle medewerkers van Eumedion, onafhankelijk van de duur waarvoor

Nadere informatie

Tweede Supplement op het prospectus in verband met het Aanbod van Gewone Aandelen in het kapitaal van SnowWorld N.V. ( SnowWorld )

Tweede Supplement op het prospectus in verband met het Aanbod van Gewone Aandelen in het kapitaal van SnowWorld N.V. ( SnowWorld ) SNOWWORLD N.V. (een naamloze vennootschap naar Nederlands recht) Tweede Supplement op het prospectus in verband met het Aanbod van Gewone Aandelen in het kapitaal van SnowWorld N.V. ( SnowWorld ) Dit document

Nadere informatie