Richtlijnen i.v.m. het beveiligen van gegevens en documenten op basis van classificatie.

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Richtlijnen i.v.m. het beveiligen van gegevens en documenten op basis van classificatie."

Transcriptie

1 Richtlijnen i.v.m. het beveiligen van gegevens en dcumenten p basis van classificatie. KMS PROC OP-ICT-PB-IB Inhud 1 Del Classificatie als methdiek vr een 'passende' beveiliging Classificatie van gegevens Classificatie van gegevens naar vertruwelijkheid Classificatie van gegevens naar beschikbaarheid Classificatie van gegevens naar integriteit Maatregelen van tepassing afhankelijk van de classificatie Maatregelen i.v.m. de vertruwelijkheid Checklist vr gegevens Checklist vr dcumenten Maatregelen i.v.m. de beschikbaarheid Checklist vr gegevens Checklist vr dcumenten Maatregelen i.v.m. de integriteit Aanbevelingen ter vrkming van het nbewuste schenden van de integriteit Aanbevelingen ter vrkming van het bewuste schenden van de integriteit Incidenten... 8 Dcnr pagina 1 van 8

2 1 Del Dit dcument beschrijft de richtlijnen vr het classificeren van de Pidpa-gegevens en bevat de checklist met te nemen beveiligingsmaatregelen vr de geclassificeerde gegevens. Het gaat ver zwel de gegevens in digitale vrm (data) als gegevens in afgedrukte vrm (dcumenten). 2 Classificatie als methdiek vr een 'passende' beveiliging Elke rganisatie is in tenemende mate afhankelijk van haar gegevens; dit geldt k z vr de Pidpa. Teneinde de cntinuïteit van nze dienstverlening te verzekeren en schade aan nze gede werking te vrkmen f te beperken is een gepaste beveiliging dan k aangewezen. Bvendien zijn er wettelijke verplichtingen aangaande de bescherming van persnsgegevens. Daarm meten beveiligingsmaatregelen getrffen wrden vr wat betreft de vertruwelijkheid, de beschikbaarheid en de integriteit van de aanwezige infrmatie. Vertruwelijkheid van infrmatie wil zeggen er vr zrgen dat alleen persnen die daarvr telating hebben tegang krijgen tt de infrmatie. Beschikbaarheid van infrmatie wil zeggen er vr zrgen dat de gebruiker tegang heeft tt de infrmatie p het mment dat hij de infrmatie ndig heeft. Integriteit van infrmatie wil zeggen er vr zrgen dat de infrmatie juist, vlledig en bijgevlg betruwbaar is. Speciale aandacht dient te gaan naar de ntsluiting van infrmatie naar buiten de traditinele kantrmgeving, wat als gevlg een aantal mgelijke zwakke plekken met zich mee kan brengen. Denk hierbij aan de tenemende diversiteit aan beschikbare testellen (PC, laptp, tablet, smartphne, USB-stick, enz.... ) en de verhgde flexibiliteit naar werkplek (Kantr, p het terrein, wifi, thuiswerken, enz.... ). 2.1 Classificatie van gegevens Het hulpmiddel bij uitstek vr het bepalen van geschikte beveiligingsmaatregelen is de classificatie van gegevens. Dit is het indelen in gelijkaardige grepen f klassen van de gegevens die dan het beschermingsniveau bepalen. Niet alle gegevens hebben immers dezelfde waarde f zijn even gevelig f kritisch. Vr elke klasse wrdt verderp in de vrm van een checklist vastgelegd waaruit de minimale beveiliging met bestaan. He hger de klasse, he hger de beveiliging. Het is belangrijk dat iedere medewerker (k externe) zich bewust is van de classificatie en de bijhrende maatregelen Classificatie van gegevens naar vertruwelijkheid De classificatie van gegevens naar vertruwelijkheid gebeurt p basis van de betekenis f inhud (cntent) van de gegevens. Het is immers de cntent die bepalend is vr de schade die pgelpen wrdt indien de gegevens in verkeerde handen vallen. Vr de gegevens die infrmatie ver persnen bevatten is bijzndere aandacht ndig mdat deze nder de wet p de privacy vallen. Klasse 1 - Publieke gegevens : de gegevens die penbaar zijn f geen vertruwelijke inhud hebben. Een vrbeeld hiervan zijn de publieke gegevens p de website van Pidpa. Klasse 2 - Interne bedrijfsgegevens : de gegevens waarvan het gebruik beperkt met wrden tt intern het bedrijf. Deze gegevens zijn niet bestemd vr publieke bekendmaking znder vrafgaande gedkeuring dr de directie. In principe vallen hier alle gegevens nder die aanwezig zijn in Pidpadcumenten f ingebracht in ICT-systemen. Klasse 3 - Vertruwelijke bedrijfsgegevens : dit zijn de bedrijfsgegevens die fwel binnen de cntext van de Pidpa f de partners een vertruwelijk karakter hebben. Deze gegevens zijn niet bestemd vr verspreiding, zwel binnen als buiten het bedrijf, znder vrafgaande gedkeuring van de beheerder pagina 2 van 8

3 van de gegevens f de directie. Het kan hier gaan ver de meest diverse gegevens als financiële gegevens, peratinele gegevens, cmmerciële gegevens, enz. Klasse 4 - Persnsgegevens : een persnsgegeven is iedere infrmatie ver een geïdentificeerd f identificeerbaar natuurlijk persn. Alle persnsgegevens hebben een min f meer vertruwelijk karakter en zijn gebnden aan de richtlijnen uit de wet p de privacy. Ok genschijnlijk triviale gegevens als vb. naam, adres en telefnnummer zijn persnsgegevens. Klasse 5 - Vertruwelijke persnsgegevens : dit zijn de persnsgegevens die een vertruwelijk karakter hebben. Vr deze gegevens hebben we ns te huden aan de privacywet (cf. persnsgegevens), maar eveneens aan bijzndere bijkmende behandeling ter bescherming ervan. Vrbeelden hiervan zijn gegevens i.v.m. verlning, evaluaties, wanbetalers, enz... Klasse 6 - Gevelige persnsgegevens : het gaat m gegevens ver ras, plitieke pvattingen, gdsdienstige f levensbeschuwelijke vertuigingen, lidmaatschap van een vakvereniging, gezndheid, seksuele leven, verdenkingen, vervlgingen, strafrechtelijke f bestuurlijke verrdelingen. De wetgever heeft bepaald dat het verbden is m dergelijke gegevens te verwerken. In deze classificatie zijn, p uitzndering van de publieke gegevens (klasse 1) en interne bedrijfsgegevens (klasse 2), alle gegevens vertruwelijk. Vr deze vertruwelijke gegevens zijn extra maatregelen van tepassing, afhankelijk van de klasse. De maatregelen kan U verderp in dit dcument vinden Classificatie van gegevens naar beschikbaarheid De classificatie van gegevens naar beschikbaarheid gebeurt p basis van de schade die het niet (meer) ter beschikking hebben van de gegevens p het mment dat ze ndig zijn verrzaakt. Het tijdsaspect is hierbij een belangrijk element en dient men geval per geval te bekijken. Klasse 1 - Niet vitaal : verlies f niet beschikbaar zijn van de gegevens brengt geen f aanvaardbare schade te aan de nderneming. Klasse 2 - Vitaal : verlies f niet beschikbaar zijn van de gegevens brengt ernstige schade te aan de nderneming. Klasse 3 - Zeer vitaal : verlies f niet beschikbaar zijn van de gegevens vrmen een bedreiging vr de nderneming. Een minimale bescherming naar beschikbaarheid is steeds aangewezen vr digitale gegevensdragers, k vr niet-vitale gegevens (klasse 1). Alle gegevens hebben immers hun betekenis en zijn van waarde vr Pidpa. Vr de vitale (klasse 2) en zeer vitale (klasse 3) gegevens zijn extra maatregelen te vrzien. De maatregelen kan U verderp in dit dcument vinden Classificatie van gegevens naar integriteit Er is geen classificatie naar integriteit vrzien. Ten beheve van de bewaking van de integriteit van de gegevens zal eerder gewerkt wrden met een aantal aanbevelingen (best practices) die de verantwrdelijken in staat stellen m de ndige initiatieven te nemen zdat de gegevens juist, vlledig en bijgevlg betruwbaar aanwezig zijn in de respectievelijke ICT-systemen. De aanbevelingen kan U verderp in dit dcument vinden. pagina 3 van 8

4 3 Maatregelen van tepassing afhankelijk van de classificatie Checklist Hierna vlgt de checklist van te implementeren maatregelen i.v.m. de vertruwelijkheid en i.v.m. de beschikbaarheid. Het is een mix van maatregelen rnd veilig gedrag en de beveiliging p niveau van de fysieke tegang, ICT-systemen, de applicaties en het netwerk die nze veiligheid met verzekeren. De maatregelen die vr een cmpnent van tepassing zijn, wrden bepaald dr de classificatie vr deze cmpnent. De maatregelen zijn cumulatief, f m.a.w. he hger de klasse he meer aanvullende maatregelen gelden. 3.1 Maatregelen i.v.m. de vertruwelijkheid Klasse 1 - Publieke gegevens Klasse 2 - Interne bedrijfsgegevens Klasse 3 - Vertruwelijke bedrijfsgegevens Klasse 4 - Persnsgegevens Klasse 5 - Vertruwelijke persnsgegevens Klasse 6 - Gevelige persnsgegevens Het 'Need t knw'-principe Om de vertruwelijkheid van gegevens z ged als mgelijk te ndersteunen geldt als algemene regel het 'Need t knw'-principe. Dit principe stelt dat uit beveiligingsverweging tegang tt gegevens slechts mag verstrekt wrden aan de persnen die deze ndig hebben vr het uitveren van hun taken. Het 'Need t knw'-principe is.a. te te passen p de tegang tt de ICT-systemen, de tekenning van tegangsrechten tt dcumenten in het dcumentensystemen (edcs) en het verzenden van mails aan medewerkers. Ok een p rllen gebaseerde tegang tt specifieke gegevens binnen een ICT-systeem is een tepassing van dit principe en is in een systeem met gevelige gegevens sterk aan te bevelen. Tegangscntrle identificatie, authenticatie en autrisatie Vr de tegang tt gegevens in infrmatiesystemen wrdt bepaald f - en welke - identificatie, authenticatie en autrisatie vereist is... en dit vraleer de tegang wrdt verleend. - Bij de 'identificatie' wrdt gevraagd wie U bent. dit gebeurt dr vb. het pgeven van een gebruikersnaam. - Bij de 'authenticatie' wrdt nagegaan f diegene die zich geïdentificeerd heeft, wel effectief de persn is vr wie hij zich uitgeeft. Dit gebeurt vb. dr het pgeven van een paswrd, f het cntrleren van een vingerafdruk. - Na authenticatie zrgt de 'autrisatie' er vr dat de geïdentificeerde en geauthentiseerde gebruiker enkel tegang krijgt tt vr hem ter beschikking gestelde gegevens f diensten. Belangrijke pmerking i.v.m. het uitveren van testen Vr de testen die met kpieën van prductiegegevens wrden uitgeverd dient men dezelfde maatregelen te implementeren als vr de prductiegegevens zelf. Vanaf klasse 6 is het verbden m deze prductiegegevens te gebruiken vr testdeleinden. Er meten m.a.w. in dit geval fictieve gegevens gebruikt wrden Checklist vr gegevens Klasse >= Minimale Maatregel 1 Cmputerruimten zijn vrzien van een degelijke inbraakbeveiliging. Tegang tt deze ruimten is verbden znder begeleiding van een ICT-systeemmedewerker die tezicht hudt tijdens de aanwezigheid van derden. pagina 4 van 8

5 1 Op elke PC is een antivirusprgramma aanwezig; de virusdefinities wrden regelmatig up-tdate gebracht. 1 Er met steeds een authenticatie via een gebruikersnaam en wachtwrd aanwezig zijn m tegang te bekmen tt een ICT-systeem. 1 Het ICT-systeem wrdt na een beperkt aantal mislukte aanmeldpgingen uitgeschakeld. 1 De authenticatie is steeds persnsgebnden. 1 Het wachtwrd vr de tegang tt het systeem staat versleuteld pgeslagen. 1 Een testel wrdt na een beperkte tijd van inactiviteit vergrendeld. 2 Tegang tt de gegevens wrdt verleend p basis van het 'Need t knw'-principe. 2 Gegevens wrden niet verspreid znder de telating van de verantwrdelijke ervr. 2 Testgegevens krijgen - indien het kpieën zijn van prductiegegevens - dezelfde bescherming als de prductiegegevens. 3 Het wachtwrd vr de tegang tt het systeem is een sterk wachtwrd, wat wil zeggen dat het bestaat uit minstens 8 psities en een cmbinatie is van kleine en grte letters en cijfers. Hierp met het systeem een cntrle uitefenen. Het wachtwrd is maximaal 1 jaar geldig. 3 Het wachtwrd wrdt via een veilige versleutelde verbinding verstuurd. 3 De tegang tt het ICT-systeem is traceerbaar p gebruikersnaam 3 De back-up van de gegevens wrdt fysiek beveiligd en prcedures vr tegang en restre wrden vrzien van de ndige regels m de vertruwelijkheid te waarbrgen. 3 Indien een testel met gegevenspslag ingeleverd wrdt, met het deze gegevens via vlledige frmattering vernietigen (niet alleen de indexering) 3 Indien een testel met gegevenspslag defect is, met het vernietigd wrden. 3 Versleuteling van datatransprt wrdt tegepast m afluisteren te vrkmen. De gegevens mgen dus niet via het publieke netwerk (internet) benaderbaar zijn tenzij via een beveiligde netwerkprtcl (https, imaps, pp3s, ). 3 De gegevens mgen niet p mbiele apparaten (laptp, USB, CD,...) wrden geplaatst znder versleuteling ervan (encryptering). 4 De wetgeving p de privacy is van tepassing. Alle medewerkers meten hiervan p de hgte gebracht wrden. 5 De tegang tt deze gegevens is traceerbaar p gebruikersnaam. 6 Deze gegevens mgen niet buiten het lkale netwerk te benaderen zijn. 6 Vr testdeleinden mgen geen prductiegegeven f kpieën ervan gebruikt wrden. 6 De pslag van deze gegevens is steeds geëncrypteerd. 6 Een specifieke risicanalyse is vr deze gegevens vereist, wat kan resulteren in bijkmende maatregelen Checklist vr dcumenten Klasse >= Minimale Maatregel 2 Afdrukken f kpiëren van dcumenten kan slechts na telating van de verantwrdelijke ervr. 3 Dcumenten mgen niet nbeheerd achtergelaten wrden p de werkplek. Vr deze dcumenten geldt dus het 'clean desk'-principe. 3 Dcumenten mgen niet in de prullenmand belanden. Vernietiging is verplicht. 4 De wetgeving p de privacy is van tepassing. Alle medewerkers meten hiervan p de hgte gebracht wrden. 5 Afdrukken f kpiëren van deze dcumenten is niet tegelaten tenzij vr specifieke deleinden. Hiervan is een inventaris beschikbaar bij de verantwrdelijke, bevattende de gemandateerde(n) vr het afdrukken. pagina 5 van 8

6 5 Afdrukken f kpiëren van de dcumenten gebeurt steeds nder tezicht. 5 Dcumenten meten achter geslten deur bewaard wrden. Dit geldt k vr archieven. 5 Dcumenten mgen het gebuw niet verlaten znder bijkmende maatregelen. Er met steeds tezicht zijn p het dcument tt aan de bestemming. 6 Dcumenten mgen het gebuw niet verlaten znder dat deze in een beveiligde verpakking pgebrgen zit. 3.2 Maatregelen i.v.m. de beschikbaarheid Klasse 1 - Niet vitaal Klasse 2 - Vitaal Klasse 3 - Zeer vitaal Maatregelen i.v.m. de beschikbaarheid meten ervr zrgen dat we het verlies van gegevens f de nbeschikbaarheid ervan vrkmen f z veel mgelijk beperken. Zwel preventieve maatregelen als curatieve maatregelen meten meegenmen wrden in de beveiliging. He waardevller een systeem, he meer men zal trachten m preventieve maatregelen te vrzien. Preventieve maatregelen zijn ver het algemeen echter wel duurder dan curatieve. Een gede afweging is dus aan de rde. Single-pint-f-failure (SPOF). ICT-systemen bestaan uit een aantal technische cmpnenten die allen p de één f andere manier kwetsbaar zijn en kunnen falen. De schade kan p zulk mment beperkt wrden dr een alternatief (redundantie) te vrzien. Enkele vrbeelden van redundantie zijn : Ndstrmvrzieningen : Dit kan een algemene ndstrmvrziening zijn (p het ganse net f een deel ervan) middels een strmgeneratr, f een specifieke vrziening vr een bepaald testel d.m.v. een UPS. Reserve(nderdelen) : Onderdelen f vlledige systemen kunnen p stck gehuden wrden in een magazijn. Men met wel rekening met de tijd die de installatie en cnfiguratie ervan vergt. Cld standby : Dit betekent dat er een tweede systeem vlledig geïnstalleerd klaar staat m de taken van het defecte systeem ver te nemen. De vername gebeurt ng wel manueel. Fail-ver : Dit is een techniek waarbij de taken van het defecte systeem direct en autmatisch - dus znder tussenkmst van medewerkers - wrden vergenmen dr een ander systeem. Dit is vlledig transparant vr de gebruiker. Het ultieme redmiddel De reddingsbei bij uitstek als gegevens gecrrumpeerd geraken, is het back-up en restre systeem. Een dergelijk systeem dat niet deugdelijk is, geeft een nterecht gevel van veiligheid. Essentieel is dus de cntrle p de gede werking ervan. Zwel de back-up als de restre-systematiek meten prcedureel vastgelegd wrden, inclusief de testscenari's Checklist vr gegevens Klasse >= Minimale Maatregel 1 Er is een algemene ndstrmvrziening aanwezig 1 Een peridieke back-up wrdt vrzien 1 Een restre is p elk mment (tijdens de kantruren) mgelijk p eenvudig verzek. De tijd ndig vr het terugzetten van gegevens is afhankelijk van het betrkken systeem. 1 Er wrdt dr de ICT-dienst vrzien in technische ndersteuning (tijdens de kantruren) bij calamiteiten 2 Er is een UPS vr kritieke ICT-systemen vrzien. 2 Redundantie is vrzien vr de betrkken server(s). pagina 6 van 8

7 2 Een capaciteitsplanning (naar perfrmantie en vlume) is aanwezig en wrdt peridiek bijgewerkt. 2 Een dagelijkse back-up wrd vrzien f bij statische gegevens - een back-up na belangrijke wijzigingen. 2 Onderhud aan het ICT-systeem gebeurt waar mgelijk buiten de kantruren 2 Er wrdt dr de ICT-dienst vrzien in technische ndersteuning (24/24 en 7/7) bij calamiteiten. 2 Onderhudscntracten vrzien in regelmatige inspectie van cruciale nderdelen 2 Vr specifieke taken die niet dr de eigen ICT-dienst kunnen pgenmen wrden, wrdt een servicevereenkmst aangegaan met een externe partner. 3 Een specifieke risicanalyse is vr deze gegevens vereist, wat kan resulteren in bijkmende maatregelen. 3 Een cntinuïteitsplan is aanwezig en wrdt regelmatig (jaarlijks) geëvalueerd. Het cntinuïteitsplan hudt rekening met de risicanalyse en de beheften van de gebruiker. 3 Een restre is p elk mment (24/24 en 7/7) mgelijk p verzek van de directie. 3 Er is een actieve meldingensystematiek (futdetectie, capaciteitsprblemen, perfrmantie,..) in de betrkken systemen ingebuwd, zdat tijdig inzichtelijk wrdt welke preventieve acties meten ndernmen wrden m nderbrekingen te vrkmen. 3 Er wrden reservenderdelen vrzien (fwel in eigen magazijn f gereserveerd bij een leverancier) f er wrdt een uitwijkfaciliteit vrzien Checklist vr dcumenten Klasse >= Minimale Maatregel 2 Dcumenten wrden achter geslten deuren bewaard. 3 Dcumenten wrden in een brandwerende kluis pgebrgen. 3.3 Maatregelen i.v.m. de integriteit Kernbegrippen bij de integriteit van gegevens zijn juistheid en vlledigheid. Het belang van de integriteit van gegevens is af te meten aan de schadelijke gevlgen die futieve gegevens kunnen verrzaken. Het gaat dan ver vb. extra peratinele ksten maar k ver gevlgen als futieve beleidsbeslissingen. De integriteit van gegevens kan nbewust geschnden wrden, maar kan k het gevlg zijn van pzettelijke acties. Er zijn geen stringente maatregelen vrzien wat betreft de integriteitsbewaking. Hierna vlgen wel een aantal aanbevelingen die de verantwrdelijken in staat meten stellen m de ndige initiatieven te nemen zdat de gegevens juist, vlledig en bijgevlg betruwbaar aanwezig zijn in de respectievelijke databanken Aanbevelingen ter vrkming van het nbewuste schenden van de integriteit Opleiding : ICT-systemen kunnen bijznder cmplex zijn. Elke medewerker die een ICT-systeem gebruikt met ged p de hgte zijn van de werking ervan, de mgelijkheden van de sftware en de betekenis van de gegevens. Een gerichte pleiding is hiervr ndzakelijk. Autrisatie : Medewerkers dienen vldende kennis te bezitten ver de ICT-systemen m ze crrect te kunnen gebruiken. Daarm is het aangewezen dat alleen de medewerkers die een pleiding hebben gevlgd, en zich vldende bewust zijn van de betekenis van de gegevens die ze inbrengen, tegang krijgen tt een ICTsysteem. Elk systeem staat standaard dicht vr iedereen die geen autrisatie heeft. Inputvalidatie : Iedereen zal vreg f laat wel eens futieve gegevens inbrengen; vergissen is menselijk. Tt p zekere hgte kan een ICT-systeem dit vrkmen dr ingebuwde cntrles. Vrbeelden hiervan zijn pagina 7 van 8

8 numerieke cntrles, cntrle p datum, pick-up-lijsten, cntrle p verbanden tussen gegevens, enz. Niet alle systemen gaan even ver in het ter beschikking stellen van dergelijke inputvalidatie maar gezien hun efficiëntie is een maximale implementatie ervan aangewezen. Gerichte futdetectie : Indien de schade dr futieve f ntbrekende gegevens als ernstig wrdt ingeschat, dan is het aangewezen m bijkmende cntrlesftware te ntwikkelen. Deze sftware met de kans p futen verkleinen dr gericht p zek te gaan naar futieve f ntbrekende gegevens. Specificaties (SPECS) : Belangrijke schade kan ntstaan indien er cnceptuele futen in systemen sluipen tijdens het ntwerp ervan. Dit zijn futen waardr futieve uitgangspunten wrden gehanteerd waarddr het systeem niet kan leveren wat ervan verwacht wrdt, f - in het slechtste geval nbewust futieve utput levert. Deze futen zijn p een later tijdstip sms zeer meilijk te crrigeren. Bvendien liggen de ksten m dergelijke futen te herstellen meestal bijznder hg. Dit kan mgelijk vermeden wrden dr duidelijke en z specifiek mgelijke specificaties (SPECS / functineel en technisch ntwerp) p te stellen bij de aanvang van een infrmatiseringsprject. Beheer van wijzigingen aan sftware : Wijzigingen die meten aangebracht wrden aan prgrammatuur dr derden f dr eigen ICT-medewerkers, wrden steeds schriftelijk aangevraagd dr de Pidpaverantwrdelijke van de sftware f een gemandateerde. De verantwrdelijke staat in vr het uitveren van de testen en de acceptatie van de aangebrachte wijzigingen. Slechts na acceptatie van de wijzigingen wrden deze in prductie gebracht. Synchrnisatie : In principe zal een bepaald gegeven p slechts één plaats pgeslagen zijn. In smmige gevallen is dit echter niet haalbaar en zullen dezelfde gegevens p meerdere systemen - in gekpieerde vrm - ter beschikking gesteld wrden. In dergelijk geval is het essentieel dat één gegevensbestand (in een brnsysteem) als basis wrdt aangewezen, en dat de andere systemen schaduwbestanden bevatten. De synchrnisatie kan n-the-fly, via buffering, f in batchverwerking. Dit met met de systeembeheerder wrden afgestemd en beschreven staan in de systeemdcumentatie Aanbevelingen ter vrkming van het bewuste schenden van de integriteit Antivirusprgramma : Hiervr wrdt verwezen naar het hfdstuk 'Maatregelen i.v.m. vertruwelijkheid'. Tegangscntrle : Hiervr wrdt verwezen naar het hfdstuk 'Maatregelen i.v.m. vertruwelijkheid'. Functiescheiding : De fraudegeveligheid van prcessen kan verkleind wrden dr er vr te zrgen dat er meer dan één persn ndig is m de fraude te kunnen plegen. Dit is dus een rganisatrische maatregel. Belangrijk is m scheidingen aan te brengen tussen besluitvrming, uitvering, cntrle, registratie en bewaring van middelen. Servercertificaten / SSL : Dr het gebruik van servercertificaten kunnen gebruikers weten f de website die ze benaderen k de juiste website is en niet een website die dr een hacker is nagebuwd. Daarnaast wrdt infrmatie die de gebruiker met de server uitwisselt versleuteld (geëncrypteerd) ver de lijn verznden. Digitale handtekening : Juridisch heeft een digitale handtekening dezelfde status als een gewne handtekening (Richtlijn 99/93/EG). Deze is dus k geldig vr de ndertekening van cntracten e.d. in digitale vrm. Een digitale handtekening werkt twee kanten uit, enerzijds weet de ntvanger met zekerheid wie het dcument verstuurd heeft en anderzijds kan de verzender niet ntkennen dat betreffende dcument dr hem verstuurd is. 3.4 Incidenten Externe partijen melden incidenten via een mail naar pagina 8 van 8

Documentatie. KERN Timemanagement

Documentatie. KERN Timemanagement Dcumentatie KERN Timemanagement Versie 2.0 28 mei 2010 Inhud KERN en Kerninfrmatie.nl... 3 Inleiding KERN uren... 3 KERN urenregistratie: de input... 5 Aanwezigheid van medewerkers bekijken... 10 Samenvatting...

Nadere informatie

D i e n s t v e r l e n i n g s d o c u m e n t

D i e n s t v e r l e n i n g s d o c u m e n t D i e n s t v e r l e n i n g s d c u m e n t Ons kantr hudt zich bezig met financiële dienstverlening en heeft zich gespecialiseerd in schade- en levensverzekeringen en is daarbij actief p de zakelijkeen

Nadere informatie

PCBO Gedragscode Internet/ Intranet en email

PCBO Gedragscode Internet/ Intranet en email PCBO Gedragscde Internet/ Intranet en email Deze tekst mschrijft het gebruik van internet en intranet (hierna tezamen internet ) en e-mail vr werknemers van PCBO Apeldrn. De vlgende punten zijn verwgen

Nadere informatie

Toegangscontrole en (voor)aanmelding

Toegangscontrole en (voor)aanmelding Tegangscntrle en (vr)aanmelding Telichting ISPS Sinds 1 juli 2004 zijn passagiersschepen en vrachtschepen (BT 500 en meer) die internatinale reizen maken en havenfaciliteiten die deze vr internatinale

Nadere informatie

Reactie op uitkomsten audit Beheervoorziening BSN

Reactie op uitkomsten audit Beheervoorziening BSN Directie Dienstverlening, Regeldruk en infrmatiebeleid Cluster Infrmatiebeleid Basisvrzieningen Overheid Reactie p uitkmsten audit Beheervrziening BSN Bijlage nummer 1 Ons Kenmerk 2011-2000282822 Aanleiding

Nadere informatie

Asbestbeleidsplan. Beleid en beheer asbest

Asbestbeleidsplan. Beleid en beheer asbest Asbestbeleidsplan Beleid en beheer asbest Dcumenttitel. Asbestbeleidsplan Status. Cncept Definitief Versie. 1.1 Datum. 22-03-2014 Organisatie. Wningcrpratie Rentree Opstellers. Wningcrpratie Rentree i.s.m.

Nadere informatie

Participatie van het Publiek

Participatie van het Publiek Participatie van het Publiek KU Leuven Prf. Dr. Frankie Schram Frankie.schram@sc.kuleuven.be Ideeën Cmmissie Versnelling Maatschappelijk Belangrijke Investeringsprjecten (Cmmissie Sauwens) Te ruime inspraak-

Nadere informatie

Rijksbrede beleidskaders voor ondersteuning apparaatonafhankelijk werken (BYOD), v0.96

Rijksbrede beleidskaders voor ondersteuning apparaatonafhankelijk werken (BYOD), v0.96 de ICCIO DGOBR DIR Cntactpersn Helga van Lbenstein T 06-15896774 Rijksbrede beleidskaders vr ndersteuning apparaatnafhankelijk werken (BYOD), v0.96 Afschrift aan Inleiding Smartphnes en tablets winnen

Nadere informatie

Inkoop- en aanbestedingsbeleid Energiefonds Overijssel

Inkoop- en aanbestedingsbeleid Energiefonds Overijssel Inkp- en aanbestedingsbeleid Energiefnds Overijssel 2013 Inhudspgave 1 Inleiding 3 2 Het beleid 4 2.1 Rechtmatigheidsthema's 4 Prcedures 4 Meerwerk en herhalingspdrachten 4 2B-diensten 5 Integriteit 5

Nadere informatie

Werken met uitzendkrachten

Werken met uitzendkrachten Uitzendkrachten-Werken met uitzendkrachten-telichting 1/8 Werken met uitzendkrachten Uitzendkrachten zijn werknemers die vallen nder twee srten werkgevers. Enerzijds heeft men de werkgever van de uitzendkracht

Nadere informatie

Missie, visie en strategie Informatievoorziening veiligheidsregio s Definitief RBC 5/11/14

Missie, visie en strategie Informatievoorziening veiligheidsregio s Definitief RBC 5/11/14 Missie, visie en strategie Infrmatievrziening veiligheidsregi s Definitief RBC 5/11/14 Inleiding Relatie met prgrammaplan en werkplannen Deze missie, visie en strategie vrmen de basis vr het Prgramma Infrmatievrziening

Nadere informatie

1. Lid: onder een lid wordt verstaan een bij Pennyplace ingeschreven particulier of ZZP-er / bedrijf die / dat als doel heeft:

1. Lid: onder een lid wordt verstaan een bij Pennyplace ingeschreven particulier of ZZP-er / bedrijf die / dat als doel heeft: ALGEMENE VOORWAARDEN VAN PENNYPLACE VOOR LEDEN Inhudspgave: Artikel 1: Definities... 1 Artikel 2 - Identiteit van de ndernemer... 1 Artikel 3 -Tepasselijkheid en wijziging Algemene Vrwaarden... 2 Artikel

Nadere informatie

Agressiemanagement. Management Consulting and Research Kapeldreef 60, 3001 Heverlee Tel. 016/29 83 11 Fax 016/29 83 19 Website http://www.mcr-bvba.

Agressiemanagement. Management Consulting and Research Kapeldreef 60, 3001 Heverlee Tel. 016/29 83 11 Fax 016/29 83 19 Website http://www.mcr-bvba. Agressiemanagement Bedrijven, rganisaties en schlen krijgen steeds vaker met agressie te maken. Wanneer je met mensen werkt, bestaat er immers de kans p cnflicten. Z n cnflict kan escaleren in bedreigingen,

Nadere informatie

Het Nieuwe Werken: hieperdepiep hoera? De rol van de OR bij de invoering van Het Nieuwe Werken

Het Nieuwe Werken: hieperdepiep hoera? De rol van de OR bij de invoering van Het Nieuwe Werken Het Nieuwe Werken: hieperdepiep hera? De rl van de OR bij de invering van Het Nieuwe Werken De kans is grt dat er in uw rganisatie al wrdt gesprken ver de invering van Het Nieuwe Werken. En z niet, dan

Nadere informatie

Gebruiksvoorwaarden - trustbox v.2-21/06/2013

Gebruiksvoorwaarden - trustbox v.2-21/06/2013 TERMS OF USE DATA AFNEMERS Gebruiksvrwaarden - trustbx v.2-21/06/2013 1. Bereik 1.1. Trustbx B2C is een gedepneerd handelsmerk van GS1 Belgium & Luxemburg en is een database ('Database') die de exclusieve

Nadere informatie

WAT BEPAALT DE EUROPESE RICHTLIJN INZAKE HET RECHT OP TOEGANG TOT EEN ADVOCAAT?

WAT BEPAALT DE EUROPESE RICHTLIJN INZAKE HET RECHT OP TOEGANG TOT EEN ADVOCAAT? WAT BEPAALT DE EUROPESE RICHTLIJN INZAKE HET RECHT OP TOEGANG TOT EEN ADVOCAAT? Vicky De Suter, FOD Justitie, DGWL, Directie Strafwetgeving Een krte terugblik - CPS - studiedag 27 maart 2013 - Eurpese

Nadere informatie

CPR305/2011/EU VERORDENING BOUWPRODUCTEN

CPR305/2011/EU VERORDENING BOUWPRODUCTEN XCDC Trading & Cnsultancy B.V.B.A. B-8780 Ostrzebeke 1. Algemeen CPR305/2011/EU VERORDENING BOUWPRODUCTEN Vanaf 1 st juli 2014 is de CE MARKERING van buwprducten die nder een geharmniseerde nrm vallen,

Nadere informatie

Privacyreglement Libereaux BV

Privacyreglement Libereaux BV Privacyreglement Libereaux BV versie 3.0 20-05-2015 Inhud 1. Inleiding... 3 1.1 Begripsbepalingen... 3 1.2 Melding verwerking persnsgegevens... 4 1.3 Testemming verwerking persnsgegevens... 4 2. Omgaan

Nadere informatie

VEILIGHEIDSENGAGEMENT CONTRACTANTEN

VEILIGHEIDSENGAGEMENT CONTRACTANTEN Bladzijde : 1/8 VEILIGHEIDSENGAGEMENT CONTRACTANTEN Het bedrijf: Adres: Registratienummer:. BTW-nr. :.... Fax : Telefn: E-mail: Vertegenwrdigd dr: Naam: Functie: Verklaart: kennis genmen te hebben van

Nadere informatie

ORGANISATIENOTA VRIJWILLIGERS

ORGANISATIENOTA VRIJWILLIGERS ORGANISATIENOTA VRIJWILLIGERS 1. Gegevens rganisatie - Naam rganisatie : - Juridisch statuut : - Maatschappelijke zetel : - Telefnnummer en eventueel emailadres : - Omschrijving sciale delstelling : 2.

Nadere informatie

De burgemeester, het college en de raad van de gemeente Muiden;

De burgemeester, het college en de raad van de gemeente Muiden; Vrbeeld handvest De burgemeester, het cllege en de raad van de gemeente Muiden; Gelet p artikel 169, tweede en derde lid, en artikel 180, tweede en derde lid, Gemeentewet; Hebben de vlgende uitgangspunten

Nadere informatie

Toelichting bij het gebruik van het Model Legionella Risicoanalyse en Beheersplan Luchtbevochtingsinstallatie

Toelichting bij het gebruik van het Model Legionella Risicoanalyse en Beheersplan Luchtbevochtingsinstallatie Telichting bij het gebruik van het Mdel Leginella Risicanalyse en Beheersplan Luchtbevchtingsinstallatie 1 Del van het mdel Het Mdel is te beschuwen als een nderlegger f mdel bij het pstellen van de risicanalyse

Nadere informatie

Gedragscode gebruik persoonsgegevens

Gedragscode gebruik persoonsgegevens Gedragscde gebruik persnsgegevens 1. Inleiding Aanleiding en del Binnen TMG wrden p een grt aantal plaatsen en p diverse wijzen persnsgegevens Verwerkt (de definities van de wrden met een hfdletter staan

Nadere informatie

IWI. De Gemeenteraad Postbus 11563

IWI. De Gemeenteraad Postbus 11563 Inspectie Werk en Inkmen Tezicht Gemeentelijk Dmein De Gemeenteraad Pstbus 11563 2502 AN Den Haag Prinses Beatrixlaan 82 2595 AL Den Haag Telefn (070) 304 44 44 Fax (070) 304 44 45 www.lwiweb.nl Cntactpersn

Nadere informatie

Handleiding bij het voorbereiden van een activiteit met of bij een partner

Handleiding bij het voorbereiden van een activiteit met of bij een partner Handleiding bij het vrbereiden van een activiteit met f bij een partner Deze handleiding is.a. ndzakelijk mdat wij (het regiteam) geen rechtspersn zijn en derhalve niet namens De Hart&Vaatgrep kunnen pereren

Nadere informatie

Verkoopsvoorwaarden Boekenbeurs dd. 1 september 2015

Verkoopsvoorwaarden Boekenbeurs dd. 1 september 2015 A. Ticketfrmules Bekenbeurs Verkpsvrwaarden Bekenbeurs dd. 1 september 2015 Wij bieden de vlgende ticketmgelijkheden aan: Dagticket nrmaal tarief; dit is het ticket dat je tegang geeft tt de bekenbeurs

Nadere informatie

A. ADR REGLEMENT. A1. Vervoerdocument. A2. Schriftelijke richtlijnen

A. ADR REGLEMENT. A1. Vervoerdocument. A2. Schriftelijke richtlijnen A. ADR REGLEMENT A1. Ververdcument Artikel 5.4.1 van het ADR bepaalt de gegevens die in het ververdcument meten wrden pgenmen. Artikel 5.4.1.1 mvat de algemene gegevens en artikel 5.4.1.2.5 mvat de bijkmende

Nadere informatie

PARTIJEN. Achtergrond

PARTIJEN. Achtergrond PARTIJEN Het Cllege van de Onafhankelijke Pst- en Telecmmunicatieautriteit, vertegenwrdigd dr de vrzitter mr. C.A. Fnteijn, verder te nemen: OPTA; en De Minister van Binnenlandse Zaken en Kninkrijksrelaties,

Nadere informatie

Het herroepingsrecht voor buiten verkoopruimten gesloten overeenkomsten. Boek VI van het Wetboek van economisch recht (art. VI.67 en volgende WER)

Het herroepingsrecht voor buiten verkoopruimten gesloten overeenkomsten. Boek VI van het Wetboek van economisch recht (art. VI.67 en volgende WER) Het herrepingsrecht vr buiten verkpruimten geslten vereenkmsten Bek VI van het Wetbek van ecnmisch recht (art. VI.67 en vlgende WER) Binnen welke termijn mag de cnsument zijn herrepingsrecht den gelden?

Nadere informatie

Richtlijnen met betrekking tot de informatieveiligheidsaspecten binnen het continuïteitsplan

Richtlijnen met betrekking tot de informatieveiligheidsaspecten binnen het continuïteitsplan Richtlijnen met betrekking tt de ISMS (Infrmatin Security Management System) Richtlijnen met betrekking tt de Versin cntrl please always check if yu are using the latest versin. : Dc. Ref. :isms.052.security

Nadere informatie

V-ICT-OR begeleidt besturen in hun informatiehuishouding voor optimaal verloop van samenvoeging gemeente en OCMW

V-ICT-OR begeleidt besturen in hun informatiehuishouding voor optimaal verloop van samenvoeging gemeente en OCMW V-ICT-OR begeleidt besturen in hun infrmatiehuishuding vr ptimaal verlp van samenveging gemeente en OCMW De infrmatica in steden en gemeenten greide sinds de jaren 80 rganisch. Dat stapje bij stapje greien

Nadere informatie

Huurdersvereniging In De Goede Woning ACTIVITEITENPLAN

Huurdersvereniging In De Goede Woning ACTIVITEITENPLAN ACTIVITEITENPLAN 2014 Activiteitenplan 2014 : INLEIDING In 1997 werd de in Zetermeer pgericht met als del het behartigen van de belangen van huurders van de cmplexen van R.K. Wningbuwstichting De Gede

Nadere informatie

BlackBerry Standard Support

BlackBerry Standard Support BlackBerry Standard Supprt Versie 2.5 Auteur Ken Wittevrngel Datum 24 ktber 2006 Bladzijde 2 Inhudspgave 1 SERVICE TIJDEN...3 2 BEREIKBAARHEID...4 3 DIENSTVERLENING...5 4 INCIDENTENBEHEER...6 4.1 PROCEDURE

Nadere informatie

Betreft: aanvraag van Brussels Network Operations tot herziening van de beraadslaging RR nr. 10/2008 van 12 maart 2008 (RN/MA/2008/013)

Betreft: aanvraag van Brussels Network Operations tot herziening van de beraadslaging RR nr. 10/2008 van 12 maart 2008 (RN/MA/2008/013) 1/10 Sectraal cmité van het Rijksregister Beraadslaging RR nr. 24/2008 van 4 juni 2008 Betreft: aanvraag van Brussels Netwrk Operatins tt herziening van de beraadslaging RR nr. 10/2008 van 12 maart 2008

Nadere informatie

Zijn in de aanvraag bijlagen genoemd en zijn die bijgevoegd? Zo ja, welke? Nummer desgewenst de bijlagen.

Zijn in de aanvraag bijlagen genoemd en zijn die bijgevoegd? Zo ja, welke? Nummer desgewenst de bijlagen. Checklist berdeling adviesaanvraag 1. De adviesaanvraag Heeft de r een adviesaanvraag gehad? Let p: een rapprt is in principe geen adviesaanvraag. Met een adviesaanvraag wrdt bedeld: het dr de ndernemer

Nadere informatie

PRIVACYREGLEMENT ZIEKENHUIS OOST-LIMBURG

PRIVACYREGLEMENT ZIEKENHUIS OOST-LIMBURG PRIVACYREGLEMENT ZIEKENHUIS OOST-LIMBURG Inhudstabel Artikel 1: Delstelling van dit reglement... 2 Artikel 2: Aangewezen verantwrdelijken en veiligheidscnsulent... 2 Artikel 3: Gebruik van patiëntengegevens...

Nadere informatie

Een goede toekomst voor uw administratie

Een goede toekomst voor uw administratie Een gede tekmst vr uw administratie Is dit uw situatie nu? Is dit uw situatie straks? De praktijk Bij het gebruik maken van nline- bekhuden, wrdt het vr u mgelijk m 24 uur per dag, 7 dagen in de week infrmatie

Nadere informatie

Procedure om de vraag naar elektriciteit in gebouwen te verminderen

Procedure om de vraag naar elektriciteit in gebouwen te verminderen AD Energie Rev 7 04/12/2014 Prcedure m de vraag naar elektriciteit in gebuwen te verminderen INHOUD CONTEXT... 2 DOELSTELLINGEN... 2 TOEPASSINGSGEBIED... 3 PRAKTISCH... 3 A) MAATREGELEN OM HET ELEKTRICITEITSVERBRUIK

Nadere informatie

Stappenplan BTW-verhoging van 19 naar 21% per 1 oktober 2012

Stappenplan BTW-verhoging van 19 naar 21% per 1 oktober 2012 Stappenplan BTW-verhging van 19 naar 21% per 1 ktber 2012 Supprt ID: 57354 Versies: AccuntView Windws Dit stappenplan hebt u ndig m uw administraties in AccuntView gereed te maken vr het nieuwe BTW-percentage.

Nadere informatie

Voorstel aan de raad. Nummer: A15-03705. Steller: M. Stel Afdeling: Griffie Telefoon: 0320-278450 E-mail: m.stel@lelystad.nl

Voorstel aan de raad. Nummer: A15-03705. Steller: M. Stel Afdeling: Griffie Telefoon: 0320-278450 E-mail: m.stel@lelystad.nl Vrstel aan de raad Nummer: A15-03705 Steller: M. Stel Afdeling: Griffie Telefn: 0320-278450 E-mail: m.stel@lelystad.nl Punt 8 van de agenda vr de vergadering van 10 februari 2015. Onderwerp: Gedragscde

Nadere informatie

Algemene Voorwaarden. Artikel 1 Definities

Algemene Voorwaarden. Artikel 1 Definities Algemene Vrwaarden Dit zijn de Algemene Vrwaarden van Fiets Clinics Nederland, gevestigd: Waalbandijk 20, 6541AJ Nijmegen. Op alle prducten van Fiets Clinics Nederland zijn deze Algemene Vrwaarden van

Nadere informatie

BETER IN BEDRIJF. Voel je Beter in Bedrijf! Uw organisatie Beter in Bedrijf. Verzuimbegeleiding & Arboadvies

BETER IN BEDRIJF. Voel je Beter in Bedrijf! Uw organisatie Beter in Bedrijf. Verzuimbegeleiding & Arboadvies BETER IN BEDRIJF Vel je Beter in Bedrijf! Uw rganisatie Beter in Bedrijf Verzuimbegeleiding & Arbadvies Beter in Bedrijf levert, naast reguliere arbdienstverlening, vral maatwerk in verzuimbegeleiding

Nadere informatie

Verantwoordelijkheden... 11. Afkortingen en definities... 12. Regelgeving en wetten... 13. Relevante websites... 13

Verantwoordelijkheden... 11. Afkortingen en definities... 12. Regelgeving en wetten... 13. Relevante websites... 13 MEDISCHE APPARATUUR ZONDER CE-MARKERING prjectgrep: CEWAZ versie: 1.1.1 februari 2015 www.wibaz.nl Inhud Overzicht Medische Hulpmiddelen... 3 Inleiding... 4 Del... 5 Tepassingsgebied... 5 Uitgangssituaties...

Nadere informatie

Beleid Luisvrije School

Beleid Luisvrije School Beleid Luisvrije Schl Inleiding De Klankhf heeft de bestrijding van luizen mschreven in een beleidsstuk. Het wrd luizen en het hebben ervan betekent niet smerig en nverzrgd, maar is wel knap lastig en

Nadere informatie

Uitgebreid voorstel Masterproef Informatica

Uitgebreid voorstel Masterproef Informatica DEPARTEMENT TOEGEPASTE INGENIEURSWETENSCHAPPEN CAMPUS SCHOONMEERSEN - GENT Uitgebreid vrstel Masterpref Infrmatica Titel van het prject Ontwikkeling uitbreidingsmdules vr cntact center scripting applicatie

Nadere informatie

Beleidsregels voorziening jobcoaching Participatiewet 2015

Beleidsregels voorziening jobcoaching Participatiewet 2015 Beleidsregels vrziening jbcaching Participatiewet 2015 1-7-2015 Jbcaching Reginale beleidsregels jbcaching Participatiewet regi Achterhek Inleiding Jbcaching gaat ver het ndersteunen van mensen bij het

Nadere informatie

Toelichting bij het document opnameverklaring bij opname in een psychiatrisch ziekenhuis

Toelichting bij het document opnameverklaring bij opname in een psychiatrisch ziekenhuis 72095942000 VZW Psych. Centrum Caritas Caritasstraat 76 9090 MELLE Telichting bij het dcument pnameverklaring bij pname in een psychiatrisch ziekenhuis U kan als patiënt een aantal keuzes in verband met

Nadere informatie

Beschermd Wonen met een pgb onder verantwoordelijkheid van gemeenten

Beschermd Wonen met een pgb onder verantwoordelijkheid van gemeenten Beschermd Wnen met een pgb nder verantwrdelijkheid van gemeenten Een factsheet vr cliënten, cliëntvertegenwrdigers en familievertegenwrdigers 1 februari 2016 Sinds 1 januari 2015 valt Beschermd Wnen (vrheen

Nadere informatie

Elektrische warmhoudplaat

Elektrische warmhoudplaat Elektrische warmhudplaat 114.360 114.361 114.362 V1/1209 NL/B 1. Algemeen 74 1.1 Infrmatie ver de gebruiksaanwijzing 74 1.2 Symblverklaring 74 1.3 Aansprakelijkheid en vrijwaring 75 1.4 Auteursrecht 75

Nadere informatie

Alleen m.b.t. vergoedingen pedagogisch Instemming. medewerkers (hoofdstuk 1 uit de regeling) Advies

Alleen m.b.t. vergoedingen pedagogisch Instemming. medewerkers (hoofdstuk 1 uit de regeling) Advies Satusverzicht. Cnsultatie Unitmanagers/Lcatiemanagers mei 2011 evaluatie Cnsultatie cliëntenraad Besluit Bestuursgrep 22 april 2003 OR Alleen m.b.t. vergedingen pedaggisch Instemming medewerkers (hfdstuk

Nadere informatie

Bibliotheekreglement

Bibliotheekreglement Biblitheekreglement 1-1-2015 Algemene bepalingen 1. Als in dit reglement gesprken wrdt ver de biblitheek, dan wrden alle vestigingen van de Biblitheek Haarlemmermeer bedeld. 2. De biblitheek is vrij tegankelijk

Nadere informatie

STTS Sociaal Telefoontarief - Tarif Téléphonique Social Gebruikershandleiding

STTS Sociaal Telefoontarief - Tarif Téléphonique Social Gebruikershandleiding STTS Sciaal Telefntarief - Tarif Téléphnique Scial Gebruikershandleiding Versie 1.0 April 2006 1 Inhud 1 Inleiding...5 1.1 De tekenning van een sciaal telefntarief... 5 1.1.1 De rl van de STTS-tepassing...

Nadere informatie

COMMISSIE VOOR AANVULLENDE PENSIOENEN ADVIES nr. 19 de dato 13 februari 2007

COMMISSIE VOOR AANVULLENDE PENSIOENEN ADVIES nr. 19 de dato 13 februari 2007 COMMISSIE VOOR AANVULLENDE PENSIOENEN ADVIES nr. 19 de dat 13 februari 2007 Gelet dat de Cmmissie vr aanvullende pensienen, samengesteld krachtens art. 53 van de Wet van 28 april 2003 betreffende de aanvullende

Nadere informatie

Vergaderen Informatieblad (VP) IEV1 Bladzijde 1 van 7. Vergaderen

Vergaderen Informatieblad (VP) IEV1 Bladzijde 1 van 7. Vergaderen Vergaderen Infrmatieblad (VP) IEV1 Bladzijde 1 van 7 Vergaderen Vergaderen Infrmatieblad (VP) IEV1 Bladzijde 2 van 7 Vergaderen Elke vergadering kent een vaste structuur en een vaste vlgrde. Deze structuur

Nadere informatie

Normalisatie van gevelelementen Actualiteit en vooruitblik Nieuwigheden veiligheidseisen kinderen en binnenzonwering

Normalisatie van gevelelementen Actualiteit en vooruitblik Nieuwigheden veiligheidseisen kinderen en binnenzonwering Nrmalisatie van gevelelementen Actualiteit en vruitblik Nieuwigheden veiligheidseisen kinderen en binnenznwering Achtergrnd nieuwe nrmering kinderveiligheid met binnenznwering Ongevallen gerapprteerd met

Nadere informatie

VAN OUDERCOMITÉ NAAR OUDERRAAD

VAN OUDERCOMITÉ NAAR OUDERRAAD VAN OUDERCOMITÉ NAAR OUDERRAAD Sinds 1 september 2004 kan elke schl een uderraad prichten vlgens het participatiedecreet. Het schlbestuur is verplicht m een uderraad p te richten als 10% van de uders er

Nadere informatie

het rapport vastgesteld (zie bijlage). Dobra Dentistry tandarts T.a.v. de heer C.F. Leithuijser Rijnsburgstraat 70 1059 AX AMSTERDAM

het rapport vastgesteld (zie bijlage). Dobra Dentistry tandarts T.a.v. de heer C.F. Leithuijser Rijnsburgstraat 70 1059 AX AMSTERDAM > Returadres Pstbus 20584 1001 NN Amsterdam Dbra Dentistry tandarts T.a.v. de heer C.F. Leithuijser Rijnsburgstraat 70 1059 AX AMSTERDAM AANGETEKEND EN PER EMAIL VERZONDEN 4 ktber 2012 Onderwerp bevel

Nadere informatie

Regeling Financiële Ondersteuning Topsport- Student Stenden Hogeschool Profileringsfonds

Regeling Financiële Ondersteuning Topsport- Student Stenden Hogeschool Profileringsfonds AANVRAAGFORMULIER 1 studiefinancieringsvrm vr chrten vóór 1-9-2015 én studiefinancieringsvrm(en) vr chrten na 1-9-2015 Regeling Financiële Ondersteuning Tpsprt- Student Stenden Hgeschl Prfileringsfnds

Nadere informatie

Schade protocol Zuiderpark Stadswalzone

Schade protocol Zuiderpark Stadswalzone Schade prtcl Zuiderpark Stadswalzne Gemeente s-hertgenbsch december 2012 Schadeprtcl Zuiderpark - Stadswalzne In dit dcument staat he de gemeente s-hertgenbsch mgaat met schadeclaims. Het is er p gericht

Nadere informatie

Tips Digiduif. 1. U logt in op digiduif met uw e-mail adres en wachtwoord.

Tips Digiduif. 1. U logt in op digiduif met uw e-mail adres en wachtwoord. Tips Digiduif 1. U lgt in p digiduif met uw e-mail adres en wachtwrd. 2. U kiest de knp instellingen. Op de vlgende pagina s kunt u allerlei zaken invullen en aanpassen die bij uw accunt hren. Tevens zit

Nadere informatie

Maak van 2015 jouw persoonlijk professionaliseringsjaar

Maak van 2015 jouw persoonlijk professionaliseringsjaar Maak van 2015 juw persnlijk prfessinaliseringsjaar en wrd Nlc erkend Register Lpbaanprfessinal (RL) Nlc erkend Register Lpbaanprfessinal (RL) Deze status wrdt bereikt na certificering dr het nafhankelijke

Nadere informatie

Masterclass SharePoint Online. in het onderwijs. APS IT-diensten, Utrecht

Masterclass SharePoint Online. in het onderwijs. APS IT-diensten, Utrecht Office 365 in het nderwijs Masterclass SharePint Online Masterclass Office 365 - SharePint Online in het nderwijs. APS IT-diensten, Utrecht Micrsft Office 365 in het nderwijs Micrsft Office 365 biedt nderwijsinstellingen

Nadere informatie

Hoe kan uw overheidsorganisatie professionalisering en verduurzaming van het inkoopproces bewerkstelligen

Hoe kan uw overheidsorganisatie professionalisering en verduurzaming van het inkoopproces bewerkstelligen He kan uw verheidsrganisatie prfessinalisering en verduurzaming van het inkpprces bewerkstelligen He kan uw verheidsrganisatie prfessinalisering en verduurzaming van het inkpprces bewerkstelligen UITWERKING

Nadere informatie

Tussenrapportage: plan van aanpak raadsenquête grondexploitatie Duivenvoordecorridor.

Tussenrapportage: plan van aanpak raadsenquête grondexploitatie Duivenvoordecorridor. Tussenrapprtage: plan van aanpak raadsenquête grndexplitatie Duivenvrdecrridr. Enquêtecmmissie grndexplitatie Duivenvrdecrridr 16 februari 2015 Inhudspgave: 1. Inleiding 2. Organisatie 3. Verfijning nderzeksvraag

Nadere informatie

ALGEMENE VOORWAARDEN RES PREPAID

ALGEMENE VOORWAARDEN RES PREPAID ALGEMENE VOORWAARDEN RES PREPAID 1. Inleiding & definities RES is een netwerk van lkale bedrijven, km's, handelaars en persnen, die vrije berepen uitefenen. Particulieren wrden gemtiveerd m aan te kpen

Nadere informatie

Federaal Agentschap voor de Veiligheid van de Voedselketen

Federaal Agentschap voor de Veiligheid van de Voedselketen Federaal Agentschap vr de Veiligheid van de Vedselketen Omzendbrief betreffende de cntrle van de identiteit van paarden en de uitsluiting vr de slacht vr menselijke cnsumptie van buiten de wettelijke termijn

Nadere informatie

IT Management Group. Samenvatting PRINCE2 2009

IT Management Group. Samenvatting PRINCE2 2009 IT Management Grup Samenvatting PRINCE2 2009 ITIL is a Registered Trade Mark f the Office f Gvernment Cmmerce in the United Kingdm and ther cuntries. PRINCE2 is a Registered Trade Mark f the Office f Gvernment

Nadere informatie

Veiligheidsinstructie voor opslag van gevaarlijke producten in recipiënten

Veiligheidsinstructie voor opslag van gevaarlijke producten in recipiënten Interne Dienst vr Preventie en Bescherming p het Werk Afdeling Risicbeheer Veiligheidsinstructie vr pslag van gevaarlijke prducten in recipiënten Datum 20 januari 2011 Inleiding Opslag wrdt gedefinieerd

Nadere informatie

Middelen Financiële middelen o De organisatie heeft een actueel beleid met betrekking tot het verkrijgen van de benodigde financiële middelen.

Middelen Financiële middelen o De organisatie heeft een actueel beleid met betrekking tot het verkrijgen van de benodigde financiële middelen. Categrie C Per aspect van het framewrk zijn nrmen pgesteld. Vetgedrukt zijn de verplichte nrmen. Organisaties die nder categrie C vallen, zullen verder zijn met het implementeren van kwaliteitssystemen

Nadere informatie

Toelichting bij gebruik Model Legionella Risicoanalyse en Beheersplan koeltoreninstallaties

Toelichting bij gebruik Model Legionella Risicoanalyse en Beheersplan koeltoreninstallaties Telichting bij gebruik Mdel Leginella Risicanalyse en Beheersplan keltreninstallaties 1 Del Het Mdel Leginella Risicanalyse en Beheersplan is te beschuwen als een nderlegger f mdel bij het pstellen van

Nadere informatie

Actieplan van het Instituut van de Bedrijfsrevisoren betreffende de toepassing van ISQC 1 11.08.2014

Actieplan van het Instituut van de Bedrijfsrevisoren betreffende de toepassing van ISQC 1 11.08.2014 Actieplan van het Instituut van de Bedrijfsrevisren betreffende de tepassing van ISQC 1 11.08.2014 Algemene beschuwingen 1. De Raad van het IBR is zich bewust van de meilijkheden die de cnfraters ndervinden

Nadere informatie

LOGBOEK van: klas: 1

LOGBOEK van: klas: 1 LOGBOEK van: klas: 1 Inhudspgave Inleiding en inhud van het lgbek Wat is de maatschappelijke stage? Delen van de maatschappelijke stage Waar de je maatschappelijke stage? Kaders waarbinnen de maatschappelijke

Nadere informatie

Huishoudelijk reglement Muziekcentrum Trix

Huishoudelijk reglement Muziekcentrum Trix Huishudelijk reglement Muziekcentrum Trix Aard van de activiteiten De lkalen van Trix wrden niet ter beschikking gesteld vr de vlgende activiteiten f deleinden: Activiteiten die verlast verrzaken aan de

Nadere informatie

Regeling Financiële Ondersteuning Overige Bijzondere Omstandigheden Profileringsfonds

Regeling Financiële Ondersteuning Overige Bijzondere Omstandigheden Profileringsfonds AANVRAAGFORMULIER 1 studiefinancieringsvrm vr chrten vóór 1-9-2015 én studiefinancieringsvrm(en) vr chrten na 1-9-2015 Regeling Financiële Ondersteuning Overige Bijzndere Omstandigheden Prfileringsfnds

Nadere informatie

Bijlage 4. Toetsingskader ontwerp levensloopbestendig Zeist-Oost

Bijlage 4. Toetsingskader ontwerp levensloopbestendig Zeist-Oost Bijlage 4 Tetsingskader ntwerp levenslpbestendig Zeist-Ost 1. Opzet Het tetsingskader Levenslpbestendig Zeist-Ost bestaat uit een aantel nderdelen. Een algemeen deel gaat ver de levenslpbestendige wijk:

Nadere informatie

STARTERSGIDS ICT: eerste keer aanmelden

STARTERSGIDS ICT: eerste keer aanmelden Dienst ICT Algemene Directie en Hgeschldiensten Natinalestraat 5 B-2000 Antwerpen Dienst ICT T +32 3 613 11 51 F +32 3 613 13 52 Handleiding v2.0 25-8-2011 IDENTIFICATIEFICHE: een Servicedmein ICT-Omgeving

Nadere informatie

Release Notes Three Ships MobileApp. Three Ships N@Tschool! versie 11.5

Release Notes Three Ships MobileApp. Three Ships N@Tschool! versie 11.5 Release Ntes Three Ships MbileApp Three Ships N@Tschl! versie 11.5 13-6-2012 Aan de gebruiker Wij stellen uw terugkppeling zeer p prijs. Met uw vragen en pmerkingen ver het prduct Three Ships N@Tschl!

Nadere informatie

IMPLEMENTATIE WET VERPLICHTE MELDCODE HUISELIJK GEWELD EN KINDERMISHANDELING GEMEENTEN NOORDOOST-BRABANT

IMPLEMENTATIE WET VERPLICHTE MELDCODE HUISELIJK GEWELD EN KINDERMISHANDELING GEMEENTEN NOORDOOST-BRABANT BIJLAGE 1 IMPLEMENTATIE WET VERPLICHTE MELDCODE HUISELIJK GEWELD EN KINDERMISHANDELING GEMEENTEN NOORDOOST-BRABANT 1. Inleiding Op 1 juli 2013 is de Wet verplichte meldcde huiselijk geweld en kindermishandeling

Nadere informatie

8.2. Ziekteverzuim en (ziekte)verzuimbegeleiding

8.2. Ziekteverzuim en (ziekte)verzuimbegeleiding 8.2. Ziekteverzuim en (ziekte)verzuimbegeleiding Aangepast d.d. 10 januari 2014. Ziektemelding Persneelsleden dienen zich uiterlijk vr 7.30 uur s mrgens ziek te melden bij de schldirecteur en ingeval van

Nadere informatie

CMD EVALUATIE STAGEBEDRIJVEN 2014

CMD EVALUATIE STAGEBEDRIJVEN 2014 CMD EVALUATIE STAGEBEDRIJVEN 2014 Inhud Respns... 1 Samenvatting van de resultaten... 1 Vragen ver de pleiding... 2 Vragen ver de stagiair... 3 Wat ziet u als sterke punten van de pleiding CMD?... 4 Wat

Nadere informatie

plaatsen van materialen of tijdelijke opstellingen op (of over) de openbare weg, openbaar domein of een publiek toegankelijk terrein

plaatsen van materialen of tijdelijke opstellingen op (of over) de openbare weg, openbaar domein of een publiek toegankelijk terrein plaatsen van materialen f tijdelijke pstellingen p (f ver) de penbare weg, penbaar dmein f een publiek tegankelijk terrein Altijd een vrije drgang van minimaal 4 m hgte en 4 m breedte vrzien: Opstelling

Nadere informatie

ALGEMENE VOORWAARDEN

ALGEMENE VOORWAARDEN ALGEMENE VOORWAARDEN VisumPr B.V., Raamweg 1, 2596 HL, Den Haag Artikel 1. Definities In deze algemene vrwaarden wrden de vlgende definities tegepast: Opdrachtgever: de wederpartij van VisumPr B.V. VisumPr:

Nadere informatie

Preventie tegen chemische risico s in carrosseriebedrijven

Preventie tegen chemische risico s in carrosseriebedrijven Preventie tegen chemische risic s in carrsseriebedrijven Eind 2010 werd k een inspectiecampagne gehuden bij de carrsseriebedrijven. De campagne kaderde in een Eurpese SLIC-campagne Chemische agentia p

Nadere informatie

Naar Gekoppelde Toetsing van Koppelverzoeken

Naar Gekoppelde Toetsing van Koppelverzoeken Intentieverklaring tt samenwerking bij en afstemming van het tetsen van verzeken tt het kppelen van gezndheidsgegevens van meerdere instellingen ten beheve van wetenschappelijk nderzek aan de wettelijke

Nadere informatie

BUDGETPLAN JEUGDHULP. Hebt u vragen over het invullen van het budgetplan? Neemt u dan contact op met uw contactpersoon van de Toegang.

BUDGETPLAN JEUGDHULP. Hebt u vragen over het invullen van het budgetplan? Neemt u dan contact op met uw contactpersoon van de Toegang. BUDGETPLAN JEUGDHULP Vr u ligt het budgetplan Jeugdhulp. U vult dit budgetplan in als u zelf de ndersteuning vr uw kind/een minderjarige wilt cördineren met een persnsgebnden budget (pgb). In dit budgetplan

Nadere informatie

Naar Gekoppelde Toetsing van Koppelverzoeken

Naar Gekoppelde Toetsing van Koppelverzoeken Intentieverklaring tt Samenwerking bij en Afstemming van het tetsen van verzeken tt het kppelen van gezndheidsgegevens van meerdere instellingen ten beheve van wetenschappelijk nderzek aan de hand van

Nadere informatie

Algemene Leveringsvoorwaarden

Algemene Leveringsvoorwaarden Algemene Leveringsvrwaarden 1. Tepasselijkheid 1.1 Deze algemene vrwaarden zijn van tepassing p alle ffertes en alle vereenkmsten, en de uitvering daarvan, welke dr WaterWerk Training, Caching & Cnsultancy

Nadere informatie

De kans is groot dat uw testament niet voldoet aan uw wensen, geen gebruik maakt van

De kans is groot dat uw testament niet voldoet aan uw wensen, geen gebruik maakt van Testamenten check Streep dr wat niet van tepassing is VRAAG 1 Is uw testament van vóór 2003? De kans is grt dat uw testament niet vldet aan uw wensen, geen gebruik maakt van de mgelijkheden sinds de invering

Nadere informatie

EFFICIENTE REGELING VAN DE VERWARMINGSINSTALLATIE

EFFICIENTE REGELING VAN DE VERWARMINGSINSTALLATIE - - EFFICIENTE REGELING VAN DE VERWARMINGSINSTALLATIE Een ged geregeld verwarmingssysteem zrgt vr een ideaal evenwicht tussen de behefte aan energie en de werkelijk geprduceerde heveelheid warmte PRINCIPES

Nadere informatie

Aarzel niet om contact met ons op te nemen als u vragen heeft met betrekking tot onze algemene voorwaarden.

Aarzel niet om contact met ons op te nemen als u vragen heeft met betrekking tot onze algemene voorwaarden. Algemene Vrwaarden Hsting4ever.nl Hsting4ever is een dienst van ME Media V.O.F. Abraham Strickstraat 4 7521EV Enschede Laatste aanpassing: 09-09-2015 We vragen u deze vereenkmst dr te nemen vr u een bestelling

Nadere informatie

Grip op reclame Internet (cookies)

Grip op reclame Internet (cookies) DDMA PRIVACY AUTORITEIT - CONSUMENTEN HANDBOEK Grip p reclame Internet (ckies) PRAKTISCH ADVIES BIJ COMMERCIËLE COMMUNICATIE Vrwrd Aan de hand van cncrete infrmatie en handige checklists bieden wij u via

Nadere informatie

Wie zijn we? Kernwaarden in ons handelen zijn:

Wie zijn we? Kernwaarden in ons handelen zijn: Wie zijn we? Zrggrep Kans is een zrginstelling die ptimale zrg, begeleiding en huisvesting biedt aan zwel jngvlwassenen met psychiatrische strnissen en daarmee samenhangende gedragsprblematiek, als aan

Nadere informatie

RIZIV: Opleiden van werkzoekenden, die erkend arbeidsongeschikt zijn.

RIZIV: Opleiden van werkzoekenden, die erkend arbeidsongeschikt zijn. RIZIV: Opleiden van werkzekenden, die erkend arbeidsngeschikt zijn. VERSIE 2015 Inhudspgave OOK ERKEND ARBEIDSONGESCHIKTE PERSONEN HEBBEN RECHT OP OPLEIDING...2 Visie...2 Delgrep...2 Partners in het traject...2

Nadere informatie

De gastouder schept een vertrouwde en familiare opvang omgeving voor het gastkind

De gastouder schept een vertrouwde en familiare opvang omgeving voor het gastkind Gastuderbureau Kindvriendelijk PEDAGOGISCH BELEID Inleiding Kinderpvang is een kwestie van vertruwen. Vraaguders vertruwen de gastuders en het gastuderbureau hun allerliefste bezit te. Zij meten de zekerheid

Nadere informatie

Reglement Geschillencommissie Wonen Zuid-Holland Zuid

Reglement Geschillencommissie Wonen Zuid-Holland Zuid Reglement Geschillencmmissie Wnen Zuid-Hlland Zuid DEFINITIES Artikel 1: Dit reglement verstaat nder: crpratie: de bij de Geschillencmmissie Wnen Zuid-Hlland zuid aangeslten rganisatie p wiens handelen

Nadere informatie

Voor- en Vroegschoolse Educatie (VVE) Winterswijk 2013-2018

Voor- en Vroegschoolse Educatie (VVE) Winterswijk 2013-2018 Vr- en Vregschlse Educatie (VVE) Winterswijk 2013-2018 1. Inleiding Vr- en Vregschlse Educatie, als nderdeel van het bredere beleidsterrein nderwijsachterstandbeleid, wrdt sinds 2002 in Winterswijk vrmgegeven.

Nadere informatie

Model-veiligheidsplan

Model-veiligheidsplan Mdel-veiligheidsplan Inleiding Vr evenementen waarbij meer dan 500 bezekers p hetzelfde mment aanwezig zijn en die plaatsvinden in de penlucht f een tent is een veiligheidsplan verplicht. Bij de verige

Nadere informatie

Cubro BVBA Algemene voorwaarden

Cubro BVBA Algemene voorwaarden Cubr BVBA Algemene vrwaarden Hiernder vindt u de algemene vrwaarden van Cubr BVBA. Deze vrwaarden zijn van tepassing p alle geleverde diensten en gemaakte vereenkmsten dr Cubr BVBA, tenzij expliciet anders

Nadere informatie