ANTON DE KOM UNIVERSITEIT VAN SURINAME

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "ANTON DE KOM UNIVERSITEIT VAN SURINAME"

Transcriptie

1 ANTON DE KOM UNIVERSITEIT VAN SURINAME Faculteit der Technologische Wetenschappen Overslagstation voor huisvuil aan het Saramaccakanaal Een afstudeerverslag ingediend ter afronding van de studie van Bachelor of Science (BSc) in Infrastructuur (Bouwkunde) Door: Lalta. Viren Faculteitsbegeleider :Ir.J.Martinus Praktijkbegeleider : Ir. R.Tjin Wong Joe Datum: juli 2013 Paramaribo, Suriname

2 VOORWOORD Voor het afronden van de studie van Bachelor of Science in Bouwkunde is aan het eind van de 3 jarige studie een afstudeeronderzoek in het curriculum opgenomen. Dit houdt in dat er een bepaald onderwerp gekozen moet worden dat een bepaald probleem omvat, waarbij er vervolgens een onderzoek wordt gedaan naar dit onderwerp om de voorkomende problemen op te lossen. Het onderzoeken en oplossen van de voorkomende problemen geven de student de mogelijkheid ervaring op te doen in de praktijk van zijn studierichting. Bij het zoeken naar een afstudeeronderwerp is door mijn faculteitsbegeleider, Ir. J. Martinus een voorstel gedaan een onderzoek te doen naar het afvalprobleem in Suriname en tegelijkertijd een overslagstation te ontwerpen, omdat dit een mogelijke oplossing is voor het afvalprobleem. De volledige ondersteuning voor dit project heb ik gekregen van IBT Engineering Consultants. Er is door IBT eerder een onderzoek gedaan naar de afvalproblematiek omdat zij belast zijn met het herinrichten van de vuilstortplaats te Ornamibo. De nodige informatie voor dit onderzoek is ook door hun verstrekt. Het afstudeerproject luidt: overslagstation voor huisvuil aan het Saramacca kanaal. Ik hoop dat dit afstudeeronderzoek een belangrijke bijdrage levert aan het oplossen van het afvalproblematiek in Suriname. Een speciaal woord van dank gaat uit naar Ir. J. Martinus (faculteitsbegeleider). Ir. R. Tjin Wong Joe (praktijkbegeleider), NV ReComSur, Dr. Zuilen(Docent Milieuwetenschappen) en IBT Engineering Consultants voor alle begeleiding en medewerking gedurende dit afstudeeronderzoek. Verder wordt een ieder bedankt die op welke wijze dan ook een bijdrage heeft geleverd aan dit onderzoek. De samensteller: Lalta, Viren R. Afstudeerverslag Lalta Viren 1

3 SAMENVATTING Er werd in 2006 gestart met het aanpakken van het afval probleem in Suriname waarmee voornamelijk Paramaribo te kampen had. Dit gebeurde, omdat er dagelijks grote hoeveelheden huishoudelijk afval geproduceerd wordt door de inwoners, maar over een adequate vuilstortplaats beschikte men nog niet en dit leidde dan tot een chaotische situatie en bracht ook grote problemen met zich mee voor het milieu. Men is toen gestart met het zoeken naar een geschikte locatie en geschikte mogelijkheden voor dit probleem. Hiervoor is uiteindelijk het terrein te Ornamibo gekozen. Het heeft lang geduurd om dit terrein geschikt te maken en dit alles gaat ook gepaard met hoge kosten. Er werd ongeveer 6 á 7 jaren geleden gestart met het herinrichten van de vuilstortplaats te Ornamibo, maar door het uitblijven van de nodige middelen vanuit de overheid is dit project enige tijd geleden stopgezet. Bij het onderzoek werd gesteld dat het gebied van ongeveer 60 ha ingericht zou worden en men dit terrein zou gebruiken voor landfill, een methode die vrijwel overal in de wereld toegepast wordt en moeilijk te vermijden is. Maar ook dit terrein zal uiteindelijk (sneller) vol raken omdat er niet aan verdere verwerking van afval wordt gedaan(bijvoorbeeld recyclen/verbranden) en er dagelijks hoeveelheden worden gedumpt op deze locatie. De landfill zal uiteindelijk volraken en het is dan noodzakelijk om uit te kijken naar een andere locatie voor het storten van afval. Door de stopzetting van dit project is er een chaotische situatie ontstaan te Ornamibo. De behoefte bestaat er daarom te zoeken naar andere goedkope maar duurzame manieren en mogelijkheden voor de verwerking van huisvuil, zodanig dat het geen hinder veroorzaakt voor de omgeving. In Paramaribo is er haast geen ruimte meer voor vuilstort. In Saramacca zou er aan de rivier nog ruimte kunnen zijn of gevonden kunnen worden. De afstand vanuit Paramaribo naar Saramacca is te ver voor de vuilniswagens om af te leggen indien er een optimale afvoer van huishoudelijk afval moet zijn en is er dus daarom gekozen voor het ontwerpen van een overslagstation aan het Saramaccakanaal. Het afval afkomstig uit Groot Paramaribo 1 zal dan met de vuilniswagens getransporteerd worden naar het overslagstation en van hieruit verder met de boot vervoerd worden voor verdere verwerking te Saramacca. Er wordt een projectie gemaakt van de bevolkingsgroei om zodoende te weten te komen hoeveel afval er geproduceerd wordt op dit moment en ongeveer 40 jaren hierna. Afhankelijk hiervan wordt duidelijk hoeveel ruimte er beschikbaar gesteld moet worden voor dit geproduceerd afval. In hoofdstuk 4 van dit afstudeerverslag worden de berekeningen uitgevoerd. Bij de uitvoering van dit project zijn ook enkele randvoorwaarden gesteld voor een vlot verloop. Deze randvoorwaarden staan in hoofdstuk 1 vermeld. Door het gebrek aan voldoende data t.a.v. dit onderzoek is er veelvuldig gewerkt met gegevens afkomstig uit het onderzoek van Dr. Zuilen 1 Paramaribo en een deel van Wanica Afstudeerverslag Lalta Viren 2

4 genaamd: 2020 Vision On Solid Waste-strategic solid waste management plan for Suriname Dit onderzoek bevat data die verzameld zijn door Dr. Zuilen en is geschikt voor een nauwkeurig resultaat van dit afstudeerproject. Er wordt een overslagstation ontworpen met als hoofddoel een stort-area waarin het geproduceerde onbruikbaar afval na selectie wordt gestort. Van hieruit wordt het afval met de boot vervoerd naar Saramacca. In hoofdstuk 2 zijn verschillende mogelijke verwerkingsmethoden licht uitgewerkt en wordt vermeld welke van deze geschikt zijn voor Suriname. Afstudeerverslag Lalta Viren 3

5 INHOUDSOPGAVE Voorwoord... 0 Samenvatting... 2 Inhoudsopgave... 4 Lijst van figuren... 6 Lijst van tabellen... 8 Hoofdstuk 1 Inleiding Afvalbeleid Reeds verrichte onderzoeken t.a.v. de huidige vuilstortplaats Randvoorwaarden t.a.v. het afstudeeronderzoek Probleem analyse Projectlocatie Studiegebied Probleemstelling Doelstelling Plan van aanpak HOOFDSTUK 2 Evaluatie van de heersende problemen en mogelijke alternatieven Afvalprobleem Huidige vuilstortplaats Gecontroleerde stortplaats Concept Afvalstoffenwet Afvalindeling Afvalverwerking Storten en verbranden Storten Verbranden Composteren Mogelijke opties voor het recyclen van afval in Suriname Recyclage van glas Recyclage van papier Afstudeerverslag Lalta Viren 4

6 2.6.3 Recyclage van kunststoffen Recyclage van metaal/schroot Sorteren en verwerken van Klein Gevaarlijk ( chemisch ) Afval Hoofdstuk 3 Optimale /Mogelijke locatie van het overslagstation Hoofdstuk 4 concept overslagstations in Het buitenland en gehanteerde werkwijze Stappen tot het ontwerp Voorbeeld overslagstations in het buitenland Hoofdstuk 5 de bevolksaantallen, bijbehorende projecties en hoeveelheden geproduceerd afval Het Verzorgingsgebied Paramaribo Wanica Para De bevolkingsaantallen Berekening hoeveelheid (huishoudelijk)afval per tijdseenheid Gemiddelde statistieken van de afvalproductie De bevolkingsaantallen en geproduceerde hoeveelheden afval hoofdstuk 6 ontwikkeling en afweging van alternatieven opsomming faciliteiten Relatie schema s Ontwikkeling alternatieven Uitwerking plannen/alternatieven Criteria t.b.v. afweging alternatieven Keuze alternatief methoden voor het overladen van afval Verschillende modellen voor het overladen van afval Evaluatiematrix Mogelijk te volgen procedures Hoofdstuk 7 het definitief ontwerp Schetsontwerp Het ontwerp Afstudeerverslag Lalta Viren 5

7 7.2.1 Kantoorgebouw en weegbrug Het stortgebied Opslagruimte voor plastic, glas en metaal Opslagruimte voor chemisch afval kantine Het definitief overzicht hoofdstuk 8 Conclusies en Aanbevelingen Conclusies Aanbevelingen Hoofdstuk 9 referenties bijlagen Gevoerde Gesprekken LIJST VAN FIGUREN Fig. 1.1 Luchtfoto van het huidig verzorgingsgebied Tabel 1.2 Hoeveelheid gestort afval Groot Paramaribo (ABS) Tabel 1.2 Hoeveelheid gestort afval Groot Paramaribo (ABS) Fig.1.3 Onverantwoord verbranden van afval te Ornamibo Fig.2.1 Huidige vuilstortplaats te Ornamibo (IBT) Fig.2.2 Vuilstortplaats Ornamibo Fig.2.3 Ongecontroleerde stort: dumpen van slachtafval Fig. 2.4: Afvalrapers die het terrein betreden voor eigen doeleinden Fig.2.5 Het verbranden van afval op milieu onvriendelijke wijze Fig.2.6 Aanbieding van recyclebaar afval Fig.2.7 Versnipperd plastic materiaal (Flakes) Fig. 3.1 Mogelijke locatie voor overslagstation Fig. 3.2 Schematische weergave van het te verwachten proces Fig. 4.1 Wollert landfill transfer station Fig. 4.2 Wollert landfill transfer station Fig. 4.3 Harlow waste transfer station Afstudeerverslag Lalta Viren 6

8 Fig. 4.4 Harlow waste transfer station Fig. 4.5 Harlow waste transfer station Fig. 4.6 Harlow waste transfer station(detail overslag gebouw) Fig. 4.7 Miami county waste transfer station Fig 6.1 schema verschillende faciliteiten Fig 6.2 relatie schema verschillende faciliteiten Fig 6.3 Legenda Fig 6.4 locatie stortbak model Fig 6.5 locatie stortbak model Fig 6.6 locatie overslagstation Fig 6.6 Mogelijke locatie Fig 6.7 Plan Fig 6.8 Plan Tabel 6.3 Keuze Matrix Fig. 6.9 Model Fig 6.10 Model Fig 6.11 Model Fig 6.12 Model Fig 6.12 Model Fig 5.13 Model Tabel 6.4 Evaluatie Matrix Fig Schematische voorstelling van het uiteindelijk proces Fig. 7.1 De eerste schets: afvalstroom vuilniswagen - ponton Fig. 7.2 Mogelijke geprojecteerde locatie voor overslagstation (geel gedeelte: situering station) 93 Fig. 7.3 Ingang Overslagstation Fig. 7.4 kantoorgebouw en weegbrug Fig. 7.4 Kantoorruimte Fig. 7.5 Plattegrond stort-area Fig. 7.6 Dwars doorsnede stortgebied Fig. 7.7 Af te leggen route vrachtwagens/kleine voertuigen Fig Opslagruimte voor recyclebaar materiaal Fig Achteraanzicht opslagruimte Fig. 7.8 opslagruimte chemisch afval Fig Zijaanzicht kantine Fig. 7.9 kantine Fig Het definitief overzicht Fig mogelijke visualisatie overslagstation Afstudeerverslag Lalta Viren 7

9 LIJST VAN TABELLEN Tabel 1.1 Bevolkingsgroei (ABS) Tabel 2.1 Huidige actieve wetgeving van Suriname(NIMOS) Tabel 5.1 De geprojecteerde bevolking 2024 t.o.v. de huidige bevolking(abs) Tabel 5.2: Groeifactoren per 12 jaar Tabel 5.3 Bevolkingsgroei (geprojecteerd) Tabel 5.4 Bevolkingsgroei (geprojecteerd) tabel 5.5 Bevolkingsprojectie tabel 5.6 Grafische weergave van de bevolkingsgroei over de periode Tabel 5.7 Afvalproductie derde, tweede en eerste wereldlanden door Sandra Cointreau Tabel 5.8 Afvalproductie per district. Dr. Zuilen Tabel 5.9 Bevolkingsgroei Tabel 5.10 Afvalproductie Para, Wanica en Paramaribo Tabel 5.11 Afvalindeling Paramaribo Tabel 5.12 Afvalindeling Wanica Tabel 5.13 Afvalindeling Para Tabel 5.14 Hoeveelheid afval na selectie in kg/dag/district Tabel 5.15 Hoeveelheid afval na selectie in m³/dag/district Tabel 5.16 Hoeveelheid afval na selectie per dag, week en jaar Tabel 5.17 Grafische projectie geproduceerd afval/jaar Tabel 6.1Hoeveelheden metaal Tabel 6.2 Hoeveelheden plastic Afstudeerverslag Lalta Viren 8

10 HOOFDSTUK 1 INLEIDING 1.1 Afvalbeleid Wat is afval? We kennen het allemaal en worden er dan ook dagelijks mee geconfronteerd: afval. Maar wat is afval eigenlijk? Volgens van Dale is afval hetgeen na gebruik of bewerking overblijft of weg geworpen wordt. De vuilophaal en verwerking van afval (huisvuil) in Suriname ligt in handen van overheidsinstanties en enkele particuliere bedrijven. De uitvoerende organen van de overheid zijn: Het Ministerie van Openbare Werken afdeling Vuil Ophaal en Verwerking(VOV). Het Ministerie van Regionale Ontwikkeling(min. van RO). Het uitvoerend orgaan hier is de District Commissaris. De DC geeft hierbij opdracht aan haar werknemers huishoudelijk afval op te halen in gebieden die niet worden aangedaan door het Ministerie van Openbare Werken Het Ministerie van Binnenlandse Zaken(BiZa). Schoonmaak van de wegen in alle wegen en verfraaiing van de stad ligt in handen van dit ministerie Het Ministerie van Arbeid Technologie en Milieu (ATM). Het uitvoerend orgaan van dit ministerie is het Nationaal Instituut voor Milieu Ontwikkeling in Suriname (NIMOS). Het NIMOS houdt de milieustatistieken bij en ondersteunt het ministerie waar nodig. De belangrijkste in deze rij is het ministerie van Openbare Werken. Vanuit dit ministerie wordt de afvalstroom van de bewoner (tegelijkertijd producent van afval) - tot de vuilstortplaats bestuurd en gecontroleerd. Het verzorgingsgebied van dit ministerie bestaat momenteel uit het district Paramaribo en een deel van Wanica, ook wel Groot Paramaribo te noemen. Op de luchtfoto hieronder is het verzorgingsgebied met gekleurde lijnen aangegeven. Er is geen duidelijke informatie beschikbaar over welk deel van Wanica er afval wordt opgehaald, het zijn slechts de (verharde) hoofdwegen die door het Ministerie van Openbare Werken worden aangedaan. Het is dus niet mogelijk exact aan te geven in de tekening in welk deel er wel afval wordt opgehaald. Afstudeerverslag Lalta Viren 9

11 Fig. 1.1 Luchtfoto van het huidig verzorgingsgebied Volgens de recente statistieken van het ABS (Algemeen Bureau voor de Statistiek) is er een stijging van de bevolking waar te nemen en verwacht wordt dat het aantal inwoners per district nog verder zal stijgen. De groei van de bevolking (uitgedrukt in aantallen) in de komende jaren is slechts een schatting die gemaakt wordt op basis van de voorgaande volkstellingen die er geweest zijn. De geschatte bevolkingsgroei 2 van deze districten gepubliceerd in de statistieken van het ABS ziet er als volgt uit: District Huidige bevolking 2004(gelijkgesteld 2012) aan Geprojecteerde 2024 bevolking Paramaribo 273, ,824 Wanica 97, ,473 Tabel 1.1 Bevolkingsgroei (ABS) Deze cijfers geven een proces aan waarvan er een projectie gemaakt kan worden van de bevolkingshoeveelheid. Het gevolg de groei is de toename van de hoeveelheid geproduceerd afval. Verdere projecties van de bevolking zijn gemaakt in hoofdstuk 4. 2 Bevolkingsprojecties van de Republiek Suriname ; ABS Afstudeerverslag Lalta Viren 10

12 Over de toename van afvalproductie 3 zijn er ook cijfers beschikbaar die afkomstig zijn van het Ministerie van OW. Het gaat hier voornamelijk om huishoudelijk afval, grofvuil en chemisch afval Huishoudafval (m³) 142, ,236 Grofvuil(m³) Chemisch afval(m³) 4,116 4,200 Tabel 1.2 Hoeveelheid gestort afval Groot Paramaribo (ABS) Aan de hand van deze cijfers kan dan geconstateerd worden dat de mogelijke bevolkingsgroei overwegend een toename van de hoeveelheid afval met zich meebrengt, en dat een verdere stijging van de afvalproductie niet uit te sluiten is omdat behalve het storten van afval (landfill) er in Suriname op kleine schaal aan recycling en andere manieren van afvalverwerking wordt gedaan. Geen optimale afvalverwerking in Suriname en ontbreken van adequate wetgeving t.a.v. het storten van afval zorgt voor grote hoeveelheden geproduceerd afval die onnodig in het milieu terechtkomen. Ook in de projecties van IBT zijn twee noemenswaardige factoren waar te nemen die belangrijk zijn bij de verdere uitwerking van dit onderzoek, eerstens de toename van het aantal huishoudens en tweedens een toename van de hoeveelheid afval per huishouden Reeds verrichte onderzoeken t.a.v. de huidige vuilstortplaats Ongeveer 15 jaar geleden (1995) werd er door verschillende deskundigen uit het buitenland en Suriname gezocht naar mogelijke nieuwe manieren voor het gecontroleerd verwerken en storten van afval en een geschikte locatie hiervoor. Een belangrijk onderzoek m.b.t. de ongecontroleerde vuilstort op het terrein aan de Jan Steenstraat die toen in gebruik was, heeft geresulteerd in enkele taken die geformuleerd werden alvorens het project voortgezet zou worden. Dit project, genaamd "Aanpak Knelpunten 3 Milieustatistieken ABS; Suriname in cijfers no /02 Afstudeerverslag Lalta Viren 11

13 Afvalverwijdering Groot Paramaribo" 4 is de basis geweest voor de onderzoeken die hierna zijn verricht door de verschillende deskundigen. De taken luiden als volgt: Adequate en betrouwbare afvalinzameling in de gehele stad, Milieuverantwoorde verwerking van het ingezamelde afval, Verzelfstandigde en bedrijfsmatig opererende afvalverwijderingsdienst, Kostendekking door het invoeren van tarifering voor de afvalverwijdering, Goede afvalstoffenwetgeving en toezicht op de uitvoering daarvan, Voorlichting voor het betrekken van de bevolking bij de afvalverwijdering Ook de stopzetting van de ongecontroleerde vuilstort op de vuilstortplaats die toen in gebruik was, was aan de orde omdat het gebied ongeschikt bevonden werd op grond van nadelen als grote kans op verspreiding van verontreinigingen, geringe draagkracht van de bodem, milieukwetsbaarheid en nabijheid van omwonenden. De terreinen die in zicht kwamen voor het opzetten van een nieuwe vuilstortplaats waren: Locatie Charlesburg gelegen naast de eerste stortlocatie(afgekeurd) Terrein te Tawajarie(afgekeurd) Terrein aan de Bomaweg (afgekeurd) Terrein te Ornamibo(goedgekeurd) Uiteindelijk werd toen besloten het terrein te Ornamibo in gebruik te nemen voor het gecontroleerd storten van afval omdat de andere locaties snel afvielen vanwege protesten van omwonenden en de mogelijke kans op verspreiding van verontreinigingen. Voordat er een aanvang werd gemaakt met het herinrichten van de huidige vuilstortplaats te Ornamibo is er een vervolg onderzoek gedaan door IBT Engineering Consultants in samenwerking met buitenlandse consultants. Dit onderzoek heeft geresulteerd in enkele zaken waaraan het terrein te Ornamibo niet voldeed en die eerst opgelost dienden te worden: Het afval moet op kwalitatieve aspecten gecontroleerd worden, waardoor voorkomen wordt dat chemische en gevaarlijke afvalstoffen samen met ander afval worden verwerkt. Er dient een globale scheiding van het storten plaats te vinden tussen huishoudelijke=, bedrijfsafvalstoffen en specifiek afval, door deze op drie aparte locaties te storten. Er dienen maatregelen getroffen te worden om verontreiniging van de bodem, het grond- en rivierwater (Pararivier) te voorkomen. 4 Herinrichting Vuilstortplaats Ornamibo, IBT 4 januari 08 Afstudeerverslag Lalta Viren 12

14 Landfill is de optie die gebruikt zou worden bij de vuilstort te Ornamibo. Hieronder een weergave van het terrein te Ornamibo: Tabel 1.2 Hoeveelheid gestort afval Groot Paramaribo (ABS) De gele lijn in de figuur stelt de Martin Luther King Highway voor en het rood omcirkeld gebied een deel van het terrein te Ornamibo. Noot: De gegevens verwerkt in paragraaf zijn overwegend gehaald uit het onderzoek van IBT, omdat er weinig gegevens beschikbaar waren over de totstandkoming van de vuilstortplaats Ornamibo. Gegevens verkregen van verschillende instanties zoals het NIMOS, het Ministerie van OW en NV. Recomsur kwamen gedeeltelijk overeen met het rapport van IBT. Omdat er weinig informatie verstrekt kon worden om een dieper onderzoek te doen.er is daarom een vergelijking gemaakt met de verschillende informatie (om te verifiëren in hoeverre deze juist zijn en overeenkomen) en is besloten gebruik te maken van het rapport van IBT omdat dit de nodige informatie bevat. Afstudeerverslag Lalta Viren 13

15 1.2 Randvoorwaarden t.a.v. het afstudeeronderzoek Voor en vlot en efficiënt verloop van het afstudeerproject zijn er enkele randvoorwaarden opgesteld die moeten leiden tot een duurzame oplossing: Uitgegaan wordt dat afval aan de bron gescheiden moet worden omdat bij dit ontwerp van het station slechts een tijdelijke verzamelplaats is waar er niet aan afvalscheiding en verwerking wordt gedaan. Uit voorbeelden in de wereld(bijv. Nederland) valt te concluderen dat het ruim 10 jaar en meer heeft geduurd totdat de bevolking bewust afval zou gaan scheiden (Zeeuwse Reinigingsdienst, archief 2007). Als de overheid nu actief een start maakt aan bewustwordingscampagnes om uiteindelijk na 5 jaar afvalscheiding bij de wet in te voeren, en er rekening gehouden wordt met de bouwtijd van het overslagstation, dan is het na 10 jaar wel mogelijk afvalscheiding aan de bron bij de wet verplicht te stellen zodat dit project uitgevoerd kan worden. Het onderzoek wordt verricht op basis van bestaande gegevens van afvalproductie naar soort die beschikbaar zijn uit het onderzoek van Dr. L.F. Zuilen(2020 Vision on Solid Waste). In de statistieken van het ABS is er geen indeling van het huishoudafval weergegeven, waardoor het onmogelijk is om berekeningen en projecties t.a.v. de afvalproductie naar soort uit te voeren. Voor de locatie van het overslagstation wordt het terrein aan de Bomaweg gekozen en voor de vuilstortplaats gebieden langs de Saramaccarivier. Deze aanname wordt gedaan omdat selecteren van een terrein na grondig onderzoek gedaan kan worden en dit gedeelte wordt bij het afstudeerproject afgebakend. Er is bij de aanname van de locatie gebruik gemaakt van gegevens uit het rapport van IBT m.b.t. tot de vuilstortplaats Ornamibo. Om enige structuur aan te brengen en de omvang van het onderzoek te beperken wordt slechts de afvalstroom vanuit het verzorgingsgebied tot het overslagstation bestudeerd. Er wordt aangenomen dat het bruikbaar of recyclebaar afval vanuit het station verkocht, geëxporteerd of verwerkt kan worden door lokale ondernemers. Er wordt niet op details ingegaan op het vervolg afvalstroom vanuit het station. Onbruikbaar afval dat vervoerd word met de boot naar de vuilstortplaats te Saramacca Het onderwerp geeft aan dat er een overslagstation voor huisvuil ontworpen wordt, maar aangezien het afval aan de bron gescheiden wordt, zal er met de rest (verschillende typen na scheiding) ook iets gedaan moeten worden. Hieruit volgt, dat het gescheiden afval ook aangenomen worden op het station om tijdelijk op te slaan. Faciliteiten voor opslag worden wel meegenomen in het ontwerp, maar hierop wordt er verder niet ingegaan vanwege de omvang van het onderzoek. Het onderzoek wordt tot hier afgebakend. Onbruikbaar huisvuil is het enige type afval Afstudeerverslag Lalta Viren 14

16 dat naar Saramacca vervoerd wordt. Ander afval zoals metaal, plastic, chemische afvalstoffen, kunststoffen en glas worden slechts tijdelijk opgeslagen om van hieruit verder verkocht of elders vervoerd te worden voor bijvoorbeeld recycling of export. Het financieel aspect van dit project wordt buiten beschouwing gelaten. Het berekenen van bouwkosten gebeurt op basis een inventarisatie van alle faciliteiten die aanwezig zijn op het station. Vanwege de gelimiteerde beschikbare tijd is het niet mogelijk om deze berekeningen uit te voeren en wordt dit gedeelte niet behandeld. Er zal wel een ontwerp gemaakt worden die zo min mogelijk zal moeten kosten bij de opzet. (economisch en duurzaam). Constructie tekeningen worden niet gemaakt. Noot: Het is bij het ontwerpen van een overslagstation niet verplicht het scheiden van afval bij te betrekken bij het onderzoek omdat een overslagstation ook kan functioneren als tussenpost(bijvoorbeeld in geval van te lange afstanden naar de uiteindelijke vuilstortplaats) voor de vuilstort zonder dat er sprake is van afvalscheiding 5. Het gevolg hiervan is echter dat mogelijke voorzieningen die een overslagstation kan bieden, worden weggelaten terwijl dat belangrijk kan zijn voor het milieu. Bij dit onderzoek is besloten het scheiden van afval te stimuleren door verschillende soorten bruikbaar afval naar soort op te slaan en deze vervolgens af te voeren voor bijvoorbeeld recycling omdat hierdoor het overslagstation de afvalscheiding stimuleert en het onbruikbaar afval sneller kan worden afgevoerd naar de uiteindelijke vuilstortplaats. Ook voor de plek(vuilstortplaats) waar het afval uiteindelijk terecht komt heeft de afvalscheiding voordelen omdat er dan meer afval gestort kan worden op de plek vanwege de volumevermindering die bereikt kan worden als gevolg van afvalscheiding. 5 Het klokhuis.nl: huishoudelijk afval Afstudeerverslag Lalta Viren 15

17 1.3 Probleem analyse Verschillende pogingen vanuit de overheid en bedrijven/stichtingen om het milieubewustzijn in Suriname te stimuleren zijn niet voldoende geweest om het afvalbeleid volledig te corrigeren. Er kan wel worden aangenomen dat er een vooruitgang in recente jaren te merken is. Verschillende bedrijven en organisaties zijn zich gaan verdiepen in afvalverwerking om een steentje bij te dragen aan verbetering van het afvalbeleid. Enkele van de ze instanties zijn Stichting Samarja die campagnes voert m.b.t. het milieu en N.V. ReComSur die aan afvalverwerking doet. Er zijn nog heel wat bedrijven die op hun manier zorgen voor schoner milieu, we denken aan Fernandes Bottling Company die Petflessen versnippert en vervolgens exporteert naar het buitenland, N.V COBO die oud metaal (schroot) opkoopt om te exporteren en verschillende kleinhandelaars die oude accu s, koper enz. opkopen om vervolgens aan groothandelaren te verkopen. Ondanks deze vooruitgangen in de recente jaren is het afval probleem in Suriname nog niet opgelost. Alvorens men stappen zal ondernemen om een nieuwe vuilstortplaats op te zetten, zal echter de huidige situatie verbeterd moeten worden. Het oplossen van de huidige knelpunten zal dus noodzakelijk zijn. Enkele knelpunten zijn hieronder opgesomd: Gebrek aan milieubescherming(land, water, vegetatie) op de huidige vuilstortplaats Gebrek aan financiën Ongecontroleerde stort op de huidige vuilstortplaats en onverantwoord verbranden van afval Incomplete wetgeving m.b.t. afvalbeleid Afstudeerverslag Lalta Viren 16

18 Fig.1.3 Onverantwoord verbranden van afval te Ornamibo Het principe van de landfill 6 wordt op veel plaatsen in de wereld toegepast, maar is geen duurzame oplossing vanwege de weinig beschikbare ruimte hiervoor. Echter blijft de landfill in mindere mate nodig omdat niet alle afval verwerkt kan worden. Verdere verwerking en recyclen van afval m.u.v. het storten is van groot belang. Recyclen is op dit moment nog een dure aangelegenheid voor Surinaamse ondernemers en wordt er daarom meestal gekozen voor het aanschaffen van nieuwe producten. Echter kan verandering komen in deze situatie, en kan het recyclen gestimuleerd worden. Het opzetten van een overslagstation kan een goede stap in deze richting zijn. In de volgende hoofdstukken worden mogelijke voordelen uitgewerkt die het recyclen kunnen stimuleren middels toepassing van nieuwe verwerkingsmogelijkheden voor afval in Suriname. Door het ontbreken van andere verwerkingstypen is de kans op sneller vol raken van de huidige vuilstortplaats groter. Er is tot nu toe nog geen specifieke afvalwet voor Suriname. Er wordt gebruikt gemaakt van artikelen uit verschillende wetten. Deze zijn verouderd en zijn aan verandering en aanpassing toe, maar hierin is er nog geen noemenswaardige verandering zichtbaar. De concept afvalstoffenwet, opgesteld in opdracht van het ministerie van Openbare Werken is nog niet van kracht en dient dus slechts als aangrijpingspunt voor onderzoeken en projecten die worden uitgevoerd. 6 Afstudeerverslag Lalta Viren 17

19 De huidige vuilstortplaats zal na enkele jaren uiteindelijk vol raken omdat er haast elke dag afval wordt gestort. Uitkijken naar een andere locatie als vuilstortplaats is dus nodig. Afstudeerverslag Lalta Viren 18

20 1.4 Projectlocatie Een vuilstortplaats mag niet te ver van het verzorgingsgebied liggen, omdat de lange afstand nadelige gevolgen heeft voor de vuilniswagens. De voornaamste gevolgen zijn verhoogde brandstofkosten en verlies van tijd bij het afleggen van lange afstanden. Een vuilstortplaats heeft een beperkte levensduur en zal na enige tijd vol raken. Het is nu haast onmogelijk een vuilstortplaats op te zetten in Paramaribo en Wanica omdat er uit gepubliceerde bevolkingscijfers van het ABS geconcludeerd kan worden dat er steeds meer mensen gaan wonen in deze districten. Er zal zeker ook rekening gehouden moet worden met de aankomende bevolkingsgroei en verschillende ontwikkelingen die deze districten meemaken. Dit heeft als gevolg gehad dat er elders een terrein gezocht moest worden, wil men een nieuwe vuilstortplaats opzetten. In Saramacca wonen er minder mensen dan in de districten Wanica en Paramaribo(volgens de statistieken van het ABS), en zou er aan de rivier genoeg ruimte voor een vuilstortplaats kunnen zijn, hoewel de afstand vanuit Groot Paramaribo en omstreken hiertoe ver is. Andere districten zoals Commewijne en Para zijn niet meegenomen als mogelijke optie omdat er vanwege gebrek aan tijd niet nagegaan kan worden of er voldoende plaats voor een geschikte locatie in deze districten aanwezig is. Om de af te leggen afstand van de vuilniswagens in te korten, is het opzetten van een overslagstation de mogelijke oplossing. Definitie overslagstation De definitie van een overslagstation luidt als volgt: een faciliteit waar vaste afvalstoffen zoals huisvuil, tuinafval en ander afbraakmateriaal worden overgeladen van vuilniswagens naar grotere vrachtwagens of andere transportmiddelen voor efficiënte transport naar officiële vuilstortplaatsen. In zijn eenvoudigste vorm, is een overslagstation een faciliteit in een bepaald gebied waar vuilophaalwagens en particulieren hun afval kwijt kunnen. Waarom worden overslagstations gebruikt? Een belangrijke reden voor het gebruik van een overslagstation is het verminderen van de kosten voor het vervoer van afval naar een landfill, vuilstortplaats of plek van verdere verwerking. Het overbrengen van afval van kleine vuilophaalwagens naar grotere voertuigen/transportmiddelen met als tussenpost een overslagstation is tijdbesparend voor de werknemers omdat zij dan geen lange afstanden hoeven af te leggen naar de uiteindelijke plek van verwerking. Dit werkt ook kosten besparend: het vermindert brandstofverbruik, vereist minder onderhoud van vuilophaalwagens, voorkomt overbodige lucht emissies en vermindert het verkeer op de wegen. Afstudeerverslag Lalta Viren 19

21 Dit houdt in, dat er een locatie tussen het verzorgingsgebied en de nieuwe vuilstortplaats zal moeten komen om de afstand van de vuilniswagens zodoende in te korten. Het afval wordt vervoerd naar deze locatie om tijdelijk opgeslagen te worden (naar soort) en niet recycle-en verwerkbaar afval wordt van hieruit met de boot via het Saramaccakanaal vervoerd naar Saramacca. Verwerking en recycling worden over het algemeen niet gedaan op zo een station Studiegebied Bij dit afstudeeronderzoek zal niet verder ingegaan worden op de afvalstroom vanaf het overslagstation en verder omdat dit op zichzelf een geheel andere studie vereist. De faciliteiten voor de verschillende typen afval zijn wel aanwezig op het station, maar door tekort aan tijd en rekening houdende met de omvang van het afstudeerprojekt wordt dit gedeelte afgebakend. Het belangrijk gedeelte binnen dit onderzoek is het traject vanaf de productie van het huishoudelijk afval tot afvoer van afval vanuit het overslagstation en verder Probleemstelling Er wordt in Suriname gebruik gemaakt van landfill als optie voor de vuilstort, maar landfill is geen duurzame oplossing vanwege de weinig beschikbare ruimte hiervoor, wat met zich meebrengt dat er in de toekomst een alternatieve oplossing nodig is, die mogelijk vereist dat vuil wordt overgeslagen. In Suriname is er nog geen studie verricht naar faciliteiten voor overslag van huishoudelijk afval Doelstelling Een voorstel doen voor de mogelijke locatie en inrichtingen van een faciliteit voor de overslag van het huishoudelijk afval die tot circa 2050 aan de behoeften kunnen voldoen. Afstudeerverslag Lalta Viren 20

22 1.5 Plan van aanpak In deze paragraaf is beschreven hoe het onderzoek zal worden aangepakt.: Verzamelen van literatuur over het ontwerp. Het is belangrijk om na te gaan of er eerdere studies gedaan zijn m.b.t. het onderwerp. Om zo uitgebreid mogelijk te werk te gaan is het nodig verschillende overheidsinstanties en particuliere bedrijven te raadplegen alvorens wordt overgegaan tot selectie van data. Alleen het nodige materiaal en data worden verzameld waarna verwerking hiervan volgt. De nadruk bij het verzamelen van literatuur zal gelegd worden op - De verschillende verwerkingsmogelijkheden die toegepast kunnen worden bij het opzetten van een nieuwe vuilstortplaats. - De huidige wetgeving - Functioneren van de huidige vuilstortplaats - Problemen die geconstateerd zijn door deskundigen in relatie tot het milieu en milieu aspecten. - Bestuderen van verschillende internationale projecten m.b.t. dit onderwerp en vervolgens een eigen concept creëren hieruit Om de werking van een overslagstation beter te begrijpen en worden er verschillende instituten zoals het NIMOS geraadpleegd. Dit ten behoeve van de verschillende milieuaspecten waarop er gelet moet worden bij het ontwerpen. Ook informatie vanuit het internet wordt geraadpleegd voor een beter overzicht van de werking. Er worden ook interviews afgenomen van verschillende personen die zich bezighouden met milieuontwikkeling in Suriname omdat het milieu een belangrijk aspect is waarmee er rekening gehouden moet worden bij het ontwerpen en uitwerken van het afstudeerproject Selectie van data. Hierbij worden de volgende onderzoeken verricht: - Verzamelen van data van de bevolking uit de statistieken van het ABS - Verzamelen van cijfers m.b.t. afvalproductie Groot Paramaribo - Bestuderen van gepubliceerde cijfers uit het onderzoek van Dr. Zuilen - Bezichtigen van de huidige vuilstortplaats - Gesprekken voeren met de heer Poelloe 7 van OW over de afvalstroom naar de vuilstortplaats en hoe dit geschiedt - Een schatting maken van het huidig aanbod van huisvuil en een te verwachten projectie hiervan tot ca en vervolgens uitvoeren van berekeningen. Hierna worden de verkregen cijfers vergeleken met de gepubliceerde cijfers uit het ABS. 7 Meneer Poelloe, werkzaam op het Ministerie van OW afdeling VOV Afstudeerverslag Lalta Viren 21

23 Selecteren van een geschikte en mogelijke locatie voor het opzetten van een overslagstation. Vervolgens wordt er dan overgegaan tot het ontwerpen van een overslagstation. Afstudeerverslag Lalta Viren 22

24 HOOFDSTUK 2 EVALUATIE VAN DE HEERSENDE PROBLEMEN EN MOGELIJKE ALTERNATIEVEN 2.1 Afvalprobleem Afval is één van de grote milieuproblemen in Suriname. Al ongeveer 20 jaar hebben wetenschappers, overheidsvertegenwoordigers en vertegenwoordigers van het bedrijfsleven zich gedurende verschillende congressen 8, seminars, workshops, presentaties en studies met bezorgdheid gebogen over het afvalprobleem in Suriname. Enkele van deze waren: Seminar Afvalverwerking, 7 november 1997 Presentatie Herinrichting Vuilstortplaats Ornamibo, IBT 4 Jan Studie naar een bedrijfsmatige aanpak van de Vuilophaal- en Vuilverwerkingstaken in Groot Paramaribo, september 1990 De conclusie was dat het opgehaalde afval gecontroleerd moet worden gestort, en dit is een belangrijk aspect waarop er gelet moet worden als een overheidssysteem een goed functionerend vuil ophaal systeem wil hebben. Fig.2.1 Huidige vuilstortplaats te Ornamibo (IBT) 8 Herinrichting vuilstortplaats Ornamibo; IBT 4 januari 08 Afstudeerverslag Lalta Viren 23

25 Bovenstaande foto geeft aan wat de huidige situatie van onze algemene vuilstortplaats is. Het is hier duidelijk te merken dat er geen gecontroleerde vuilstort plaatsvindt en geen verdere behandeling voor een schoon milieu aanwezig is. Enkele oorzaken die leiden tot bedreiging van de gezondheid van mens en milieu zijn: geen adequate afvalinzameling, gebrek aan financiële middelen en nauwelijks afvalverwerking. Door de snelle economische ontwikkeling in de laatste jaren is de hoeveelheid afvalstoffen (huis en tuinafval, grof vuil, gevaarlijk en industrieel afval) vermeerdert 9. Ongeveer 20 jaren geleden is er een start gemaakt door het Ministerie van OW een begin te maken aan het oplossen van dit probleem. Destijds was de enige vuilstortplaats te Charlesburg 10, maar deze vuilstortplaats bleek niet te voldoen aan de daarvoor geldende wetten en regels met betrekking tot het milieu en de volksgezondheid. Deze vuilstortplaats dreigde ook na enkele jaren vol te raken doordat er niet aan verdere afvalverwerking gedaan werd. Er werd ook een start gemaakt om de desbetreffende verouderde wetgeving te moderniseren. Groot Paramaribo (Paramaribo en een deel van Wanica) alleen produceren het meeste afval per dag. Dit afval bestaat uit aluminium blikken, plastiek, tuinafval, voedselafval, papieren, kartonnen, constructieafval, chemisch afval, vloeibaar afval, medisch afval en groot afval zoals autowrakken en koelkasten. Door de vuilophaaldienst wordt slechts huisvuil opgehaald en indien burgers ander afval kwijt willen, dienen zij zelf te zoeken naar een oplossing daarvoor. Dit leidt dan ertoe dat er in bepaalde wijken illegaal afval langs de straten of in het water wordt gedumpt en is bijvoorbeeld te merken aan autowrakken en soortgelijk afval dat men soms gewoon op het trottoir of voor hun huis plaatst. Voor zover het afval wordt ingezameld, wordt deze door de verantwoordelijke instanties ongecontroleerd (zonder milieuvoorzieningen, voorzieningen om de hinder te beperken en zonder toezicht, geen leiding, privé personen en bedrijven kunnen zich op elk moment en op elke plek ontdoen van afval) gedumpt op officiële open stortplaatsen. Ook voor particulieren geldt hetzelfde. Op de huidige stortplaats wordt er bij het betreden wel genoteerd om welke type afval het gaat, maar uiteindelijk wordt toch alle afval doorelkaar gedumpt. Dit ongecontroleerd dumpen veroorzaakt een grote milieubelasting, hinder, aanwezigheid van ongedierte zoals gieren, ratten, vliegen en andere insecten en verontreiniging van de lucht en het grond- en oppervlakte water. De huidige wettelijke bepalingen (Politiestrafwet, Hinderwet en Vier Decreten) bieden de mogelijkheid enkele van deze problemen op te lossen, maar deze wetten zijn verouderd en de overheid heeft niet de capaciteit de naleving van de wetten mogelijk te maken. Specifieke wetten en bepalingen die lozing, inzameling, opberging, transport, recycling en verwerking van afval regelen, ontbreken. In het concept afvalstoffenwet is er wel degelijk aandacht besteedt, maar deze wet is nog steeds een concept en is officieel niet van kracht met als gevolg dat er niet opgetreden kan worden tegen de overtreders. 9 Herinrichting vuilstortplaats Ornamibo; IBT 4 januari Herinrichting vuilstortplaats Ornamibo; IBT, presentatie4 januari 08 Afstudeerverslag Lalta Viren 24

26 2.1 Huidige vuilstortplaats Onze huidige vuilstortplaats te Ornamibo ligt in het district Para en is te bereiken via de Martin Luther King weg. De naam Ornamibo is afkomstig van plantage Ornamibo. Hier wordt er nu afval gedumpt afkomstig van Groot Paramaribo. Ornamibo is de enige vuilstortplaats waarbij men een aantal jaren geleden gestart is met het organiseren en herinrichten van dit gebied. Jarenlang was men op zoek naar een adequate en geschikte vuilstortplaats voor Paramaribo en Wanica, maar deze was moeilijk te vinden. Na overleg met de regering en deskundigen is tenslotte het besluit genomen om een terrein van ongeveer 60 ha vrij te geven voor het inrichten van een vuilstortplaats. Er zijn in verschillende districten ook vuilstortplaatsen aanwezig, maar deze worden bij dit onderzoek buiten beschouwing gelaten vanwege de gestelde randvoorwaarden. Er wordt momenteel gebruik gemaakt van een deel van het terrein dat als alternatief werd aangewezen tijdens de werkzaamheden. Vanwege stopzetting van het project zijn de geplande fasen niet uitgevoerd en wordt afval niet gedumpt op de originele landfill locatie. De herinrichting werd gedaan onder directievoering van IBT Engineering Consultants. Uit data verzameld door IBT volgt dat er bij de evaluatie van het afvalprobleem assistentie verleend is door het Nederlands bedrijf Infoplan B.V. Het project van Infoplan is nader uitgewerkt door IBT en is men overgegaan tot uitvoering van het project. Echter is door het ontbreken van (financiële) middelen die vrijgemaakt moesten worden door de overheid slechts een klein deel uitgevoerd. Fig.2.2 Vuilstortplaats Ornamibo Afstudeerverslag Lalta Viren 25

27 Landfill is de methode die nu wordt toegepast te Ornamibo, maar dit wordt niet op de juiste manier gedaan. Er wordt afval gedumpt op de vuilstortplaats en dit zou telkens na elke stort moeten worden afgedekt met een laag zand ter voorkoming van verontreiniging van het milieu. Uiteindelijk hoopt het afgedekte afval zich op tot een berg van meter en wordt er elders op de vuilstortplaats afval gedumpt. Uiteindelijk zijn het heel wat afvalbergen die ontstaan door het storten van afval en het verminderen van deze afvalbergen blijft dus nodig. Verschillende soorten afval worden doorelkaar 11 gestort. Een kwalijke zaak is het dumpen van medisch afval. Medisch afval is meestal zwaar verontreinigd en bevat veel ziektekiemen (www.nvkw.be/medisch afval). Maar zelfs dit afval werd tot een paar maanden geleden gestort te Ornamibo. Het initiatief van N.V ReComSur om een eigen plant op te zetten voor het verwerken van medisch afval 12 heeft het dumpen van medisch afval drastisch verminderd. Dit bedrijf is van mening hetzelfde te doen met andere typen afval, maar dit kost veel tijd en geld en zal dit alles gefaseerd worden uitgevoerd. Een overslagstation is hierbij van groot belang en stimuleert dit afstudeeronderzoek dan ook waar nodig. Door verwaarlozing van dit gebied zijn er echter problemen die opgelost moeten en dienen te worden. Enkele knelpunten worden hieronder opgesomd: Rapers die het terrein betreden en bruikbare spullen zoeken tussen het afval voor hun doeleinden Het verbranden van afval door derden en onbevoegden. Verwaarlozing van het totaal project met een chaotische situatie als gevolg Geen aanpak door bevoegde instanties bij op onverantwoordelijke wijze storten van afval vanwege gebrek aan juiste wetgeving Ongecontroleerde stort vormt daar een gevaar voor de volksgezondheid en het milieu 11 Herinrichting vuilstortplaats Ornamibo; IBT 4 januari Medical waste NV ReComSur Afstudeerverslag Lalta Viren 26

28 Fig.2.3 Ongecontroleerde stort: dumpen van slachtafval Fig. 2.4: Afvalrapers die het terrein betreden voor eigen doeleinden Afstudeerverslag Lalta Viren 27

29 De verwaarlozing van het project is in bovenstaande foto s duidelijk waar te nemen(herinrichting vuilstortplaats Ornamibo; IBT). Bekijken we het milieu aspect, dan wordt duidelijk dat de huidige situatie nadelen met zich meebrengt voor het milieu. Het oppervlaktewater wordt vervuild en er is ook geen afvoer van dit water. Dit heeft als gevolg dat het stilstaand water de juiste plaats is voor het ontstaan van ziekten. Gevaar voor de personen die het afval gaan storten en de werknemers is dus niet uitgesloten. Fig.2.5 Het verbranden van afval op milieu onvriendelijke wijze Afstudeerverslag Lalta Viren 28

30 2.2 Gecontroleerde stortplaats Een gecontroleerde stortplaats is grotendeels of geheel geïsoleerd van de omgeving, waardoor er uitstroom van percolaat kan plaatsvinden na reiniging. Bodem, grond- en oppervlaktewater worden daardoor niet verontreinigd. Na het storten vindt (compactering) en afdekking plaats, waardoor hinder in de omgeving wordt voorkomen. Onder hinder kan worden verstaan: Stank Aantrekken van gieren en andere gedierten Een gepaste term voor dit systeem van vuilstorten wordt ook wel landfill 13 genoemd. De definitie van landfill luidt als volgt: Het storten van onbruikbaar afval(materiaal) door dit te begraven en te bedekken met aarde. Landfill is voor het vuilophaal systeem een haast onmisbaar aspect. Een gecontroleerde stortplaats is ook bewaakt om afvalrapers te vermijden. Afvalrapers zijn namelijk een grote hinder bij het proces van afval storten. Een voorbeeld is die van 6 juli 2012 waarbij een afvalraper die in een doos lag te slapen tussen het afval overreden werd door een bulldozer die werk moest verrichten. De deelnemers aan de voorgaande seminars en discussies concludeerden tevens, dat een systeem moet worden ontwikkeld voor de ophaal en verwerking van huisvuil en industrieel afval en ander vuil in stad en district, dat de water wingebieden moeten worden beschermd en dat er een wet moet komen op de inzameling van vast afval. Suriname beschikt tot nu toe nog niet over een gecontroleerde vuilstortplaats en het is van groot belang dat er naar toe gewerkt wordt om op korte termijn hierover te beschikken. 13 Afstudeerverslag Lalta Viren 29

31 2.3 Concept Afvalstoffenwet Om een begin te maken met de oplossing van het afvalprobleem en het vervangen van de verouderde wetgeving waarover Suriname nu beschikt, heeft het ministerie van OW een afvalstoffenwet ontworpen. Een aanvang voor een nieuw afvalstoffenwet was hoog nodig, omdat Suriname niet beschikte over een volledig geschikte wetgeving betreffende het geheel afvalgebeuren. De ontwerpwet voorziet in regelgeving voor de verwerking van afval en de bescherming van het milieu. Deze wet gaat uit van het internationaal gangbare principe van de vervuiler betaalt. Voor elk soort afval wordt afzonderlijk regels vastgesteld die moeten voorzien in een duurzame en milieuvriendelijke verwerking. In het wetsontwerp zijn regels opgenomen voor de wijze waarop de verschillende soorten vuil verzameld, getransporteerd en verwerkt moeten worden. De ontwerpwet stelt een verwerkingsmethode voor voor verwerking gericht op verbetering van de kwaliteit van afval en gecontroleerd storten van die afvalstoffen die niet doelmatig op een andere wijze verwerkt kunnen worden. In de ontwerpwet zijn ook sancties opgenomen die overtreders strafbaar stellen met een zware boete of inhechtenisneming. Echter is er al een hele tijd voorbij sinds het concept af is, maar tot nu toe wordt er alleen gesproken over de concept afvalstoffenwet omdat deze nog steeds niet van kracht is. Het wachten is dus op de goedkeuring van overheid en De Nationale Assemblee. In het wetsontwerp zijn er ook bepalingen opgenomen voor de bescherming van het milieu, die zullen corresponderen met het ontwerp milieuwet, die het NIMOS in november 2002 heeft ingediend bij het ministerie van Arbeid Technologische Ontwikkeling en Milieu (ATM). Na bestudering van de wet is gebleken dat deze niet in lijn is met het regeringsbeleid en dat een commissie is ingesteld om ervoor te zorgen dat de wet in lijn wordt gebracht met het ministerie. Ook op deze wet zal er dan een poos gewacht moeten worden tot dat deze van kracht zal gaan. De conceptwetten die nog in behandeling genomen moeten worden zijn: Concept afvalstoffen wet Heffingsbesluit afvalstoffen Milieu raamwet (Min v. ATM) Wet Milieu Autoriteit (Min v. ATM) De belangrijkste hierbij is de conceptafvalstoffenwet. De huidige wetgeving waarvan er nu gebruikt maakt, ziet er als volgt uit: Act Description article Responsible Ministry Hindrance act (G.B no.64, z.l.g. bij S.B no. 63) Article 6 Emission of waste or disgusting gases or smells must be prevented Ministry of Trade and Industry Police Penalty law (G.B no.77, z.l.g. bij S.B. Article 39 and 39a Disposal of garbage and waste Ministry of Justice and Police Afstudeerverslag Lalta Viren 30

32 1990 no. 24) on illegal waste sites is forbidden Article 50 Pollution of water well is forbidden Article 73 It is forbidden to place car wrecks on public Roads Decree Havenwezen (Harbor) (S.B no.64) Ordinance Negative list (S.B no.74) Article 17 It is forbidden to dump overboard in public waters ballast, waste and rejected products; the same holds for goods with regard to oily ballast water or oily drain water Ban on import of chemical and radio active waste and certificate necessary for the import of waste Ministry of Justice and Police Ministry of Trade and Police Tabel 2.1 Huidige actieve wetgeving van Suriname1(NIMOS) Het is duidelijk dat er heel wat zaken ontbreken in de huidige wetgeving, lage boetes, geen duidelijke weergave van afvalverwerking enz. De concept afvalstoffenwet bevat de volgende belangrijke zaken: Opzetten van een afvalinzamelingsautoriteit genaamd NV WACOS, met de volgende taken: - Verantwoordelijkheid voor verwerking en verwijdering van huishoudelijk afval - Ontwikkelen van regels voor de inzameling, verwerking en verwijdering van tuin-, gevaarlijk-, bedrijfs- en industrieel afval Samenstellen van een afvalplan voor Suriname in samenwerking met het ministerie van OW, Volksgezondheid, RO en ATM Samenstellen van regels voor gevaarlijk/chemisch afval door de afvalautoriteit, het NIMOS, WACOS, min. van Volksgezondheid en min. van ATM Ontwikkelen van regels ter bescherming van het milieu Vergunningen van afval transporteurs Het vergoeden van de vuilophaal Ontwikkelen van regels/sancties voor overtreders Afstudeerverslag Lalta Viren 31

33 Echter heeft de wet ook bepaalde tekortkomingen: Geen behandeling van recyclen Geen duidelijke richtlijnen m.b.t. afval verwerking Boetes worden gekoppeld aan andere statuten ( algemene geldboetewet). De wet beschikt niet over eigen regels betreffende boetes en kan resulteren in trage betaling indien men zich hieraan schuldig maakt Afstudeerverslag Lalta Viren 32

34 2.4 Afvalindeling Een specifiek onderzoek naar de inhoud van het huisvuil afkomstig van het gemiddelde huishouden is niet gedaan door het ABS en/of ander instantie en heeft dus als direct gevolg dat er geen exacte cijfers over de inhoud van het huisvuil aanwezig zijn. Ongeveer 3 jaren geleden is er een onderzoek gedaan door Dr. L.F. Zuilen met betrekking tot de afvalindeling en afvalgebeuren in Suriname en haar districten. Dit onderzoek is genaamd 2020 VISION ON SOLID WASTE-Strategic Solid Waste Management Plan for Suriname. In dit rapport is de gemiddelde afvalproductie per persoon per district behandeld op basis van een huis aan huis onderzoek dat uitgevoerd is. De conclusie die getrokken kan worden uit dit rapport is, dat de gemiddelde stadsbewoner meer wegwerp materiaal gebruikt dan de gemiddelde districtsbewoner. De cijfers uit het onderzoek van Dr. Zuilen zijn wel beschikbaar en dit helpt dan ook een algemeen beeld te geven van de verschillende soorten afval die de mens dagelijks produceert in stad zowel district. De voornaamste typen afval waaruit huisvuil bestaat zijn: Organisch keukenafval Karton en papier Plastic(PET flessen en andere soorten) Glas Metaal Restafval Afstudeerverslag Lalta Viren 33

35 2.5 Afvalverwerking Wanneer het afval uit ons huis verwijderd is, betekent het nog niet dat het verwerkt is. Wat gebeurt er na de verwijdering van het afval? Voor de ene is het afval, voor de andere is het een grondstof, dat verwerkt kan worden tot een product. Afvalverwerking is iets waaraan er in andere landen al jarenlang aandacht wordt besteed. Een goed voorbeeld is Nederland: de aanwezigheid van glasbakken, overslagstations, speciale posten voor het deponeren van klein chemisch afval enzovoorts. Afval kan op verschillende manieren worden verwerkt. De meest bekende en belangrijke vormen van afvalverwerking kunnen zijn: verbranden composteren storten recyclen Storten en verbranden In Suriname zijn de twee meest realistische vormen van afvalverwerking storten en verbranden. Dit alles komt dus na het recycling proces met als tussenpost het overslagstation. Men kan al zijn afval in vuilniszakken stoppen en de vuilniszak buitenzetten. De vuilophaaldienst haalt het vuil op, vervoert het naar het overslagstation waar recyclebaar afval wordt verkocht aan lokale ondernemers, exporteurs of een speciale overheidsinstantie die zich bezighoudt met verkoop van recyclebaar afval (indien deze instantie er is). Het afval dat niet verder verwerkt kan worden tot eindproduct of grondstof, wordt dan gestort of verbrand op een officiële vuilstortplaats Storten Vroeger werd het huisvuil nog grotendeels gestort waar er maar voldoende plaats was en zo weinig mogelijk omwonenden. Maar met de groeiende populatie en ontwikkelingen in ons land kan men zulke plaatsen niet blijven vinden op korte afstanden. Het is dus hoog tijd dat men andere mogelijkheden moet gaan zoeken om af te komen van het afval. Storten is de gemakkelijkste oplossing, maar voor het milieu is het ook de duurste. Storten staat ook bekend als landfill. De plekken die gebruikt worden voor landfill kunnen, nadat ze vol zijn geraakt, gebruikt worden voor verschillende doeleinden zoals het aanleggen van golfvelden. Dit gebeurt voornamelijk al in Amerika waar men golfvelden en overslagstations opzet op oude landfills. Echter blijft landfill niet de juiste optie voor het afkomen van afval. Het zal steeds moeilijker worden om telkens een plek te vinden voor het storten voor afval omdat we te maken hebben met een groei van de bevolking en dit heeft als gevolg dat ook de afvalproductie versneld zal toenemen als Afstudeerverslag Lalta Viren 34

36 men niet optimaal aan verdere verwerking van het geproduceerde afval zal doen. In plaats van het afval te verwijderen, slaan we het op en blijven we ermee zitten Verbranden Landfill blijkt niet de juiste oplossing te zijn voor het verwijderen van afval. Dit, omdat te stortplaatsen te groot worden en op gegeven moment vol raken. Landfill zal altijd nodig blijven, maar in veel mindere mate dan er nu wordt gebruikt aan land. Een andere optie is verbranden in speciale verbrandingsovens. De vuilophaaldiensten brengen ons afval naar het overslagstation waar het recyclebaar afval wordt uitgehaald. Het restafval dat niet meer gebruikt kan worden wordt dan per boot vanuit het overslagstation vervoerd naar een plaats te Saramacca waar ze bij een hoge temperatuur wordt verbrand en voornamelijk gereduceerd wordt tot as. Verbranden lijkt een interessante oplossing omdat het volume van het afval met ±90 % vermindert 14. We mogen echter niet vergeten dat bij verbranding schadelijke stoffen kunnen vrijkomen. Daarom moeten verbrandingsinstallaties voorzien worden van een rookgaszuivering wat zeer duur is in aankoop en onderhoud, maar voorkomt dat de lucht vervuild wordt. Een dergelijke mogelijkheid is volgens Mevr. Lalieta Somwaru ( NV ReComSur) al bekeken en dit plan zal dan vele voordelen hebben voor Suriname indien deze gerealiseerd wordt.(zie bijlagen) Composteren Composteren is in Suriname voor vele ondernemers en mensen onbekend. In Suriname beschikken wij niet over een aparte vuilophaaldienst voor tuin afval en ander organisch materiaal. Er wordt vaker ook geweigerd door de ophaaldienst tuinafval mee te nemen. Groente, fruit- en tuinafval maakt zo n slordige 40% uit van al het huishoudelijk afval. En voor de verbranding is groente, fruit- en tuinafval niet echt aangeschreven, want het bevat namelijk voor het grootste deel water en dat zou de verbrandingskosten de hoogte doen inschieten. Deze vorm van afvalverwerking heeft ook op zijn beurt zijn vele voordelen maar vergt ook veel van de aanbieder. De boeren kunnen het compost bijvoorbeeld als mest gebruiken voor hun aanplant enzovoorts. Het afval dat bestemd is voor het composteren moet namelijk gesorteerd naar binnen komen en mag bijna of geen andere onnodige onafbreekbare deeltjes bevatten. Indien dit wel het geval is, zal ook bij deze type van verwerking speciale scheidingsapparatuur nodig zijn wat vele kosten met zich meebrengt. In Nederland, waar deze vorm van verwerking reeds plaatsvindt, wordt het afval binnengebracht door de vuilophaaldienst en met een transportband binnen de gebouwen gebracht, terwijl een magnetische band erover gaat en het meeste metaal met zich meeneemt en in aparte bakken werpt. Het afval wordt binnen dan nog eens ontdaan van andere anorganische materialen die niet kunnen worden afgebroken. Het gezuiverde afval wordt dan met een transportband naar silo s gebracht waar het afval kan gisten tot compost dat terug naar de consument gaat die het kan gebruiken in de tuin. Dit is een 14 Afstudeerverslag Lalta Viren 35

37 handige oplossing om de afvalberg te verkleinen, maar het brengt nogal veel werk met zich mee. In Suriname blijkt deze vorm van afvalverwerking op kort termijn nog niet realistisch vanwege de kosten die gepaard gaan hiermee en geen bekendheid hiervan. Het vermijden van afval De beste manier om afvalbergen en luchtvervuiling van verbrandingsovens tegen te gaan is natuurlijk afval vermijden. Dit kan heel simpel gebeuren door gewoonweg in de winkel al geen plastieken zakje te vragen maar zelf een boodschappentas meebrengen. Maar wij kunnen er niet veel aan doen zonder dat de fabrikanten meewerken. Soms zijn producten verschillende keren onnodig verpakt en dat moet worden vermeden. Daarom hebben verschillende drankenproducenten meegewerkt aan een project dat beter is voor het milieu en ook voor hun eigen portemonnae. Ze hebben flessen met statiegeld uitgebracht. Dit zijn glazen of plastieken drankverpakkingen die teruggebracht kunnen worden naar de winkel als ze leeg zijn. Een bekend bedrijf in Suriname die dit doet is Parbo N.V, een bekende bierproducent. De flessen gaan dan terug naar de producenten waar ze grondig worden uitgespoeld en gecontroleerd voordat er weer drank in wordt gedaan. Zo kan de producent terug zijn producten aan de consument aanbieden zonder dat hij zich daar steeds opnieuw nieuwe verpakkingen moet voor aanschaffen. De flessen die niet meer in aanmerking komen om terug gevuld te worden, worden dan gebruikt voor de recyclage. In Suriname wordt ook gewerkt aan het verminderen van de afvalberg, maar dit gebeurt in zeer kleine mate, recycling moet in Suriname dus opgevoerd worden zodat men ook het afval nuttig kan gebruiken, wat zeker vele voordelen zal hebben. Afstudeerverslag Lalta Viren 36

38 2.6 Mogelijke opties voor het recyclen van afval in Suriname Er zijn vele materialen die we wegwerpen waarmee we in principe nog iets mee kunnen doen. Vooraf sorteren van afval is de basis van een goed afvalbeleid. Sorteren we het afval naar soort (plastic, metaal, chemisch, enz.) dan is het makkelijk deze soorten verder te verwerken naar eindproduct. Door het afval vooraf te sorteren kunnen de bijbetrokken instanties heel wat besparen. Ook bij een overslagstation heeft dit zijn voordelen. Afval kan gedumpt worden in het overslagstation naar zijn soort en kan van hieruit verder geleverd worden aan bedrijven die recyclen en afval verwerken. Fig.2.6 Aanbieding van recyclebaar afval Recyclage van glas In Suriname is het glas- recycling proces grotendeels onbekend. Dit, omdat er ook bij dit proces veel gevergd wordt van de aanbieder en er geen speciale locaties aanwezig zijn in de binnenstad en andere gebieden voor de aanbieding van glas. De aanbieder zal hierbij moeten letten op de soort die hij aanbiedt, de kleur, het glas moet ontdaan worden van kurken, doppen enzovoorts. Er wordt nu nog weinig aandacht besteed aan het verstrekken van informatie over scheiden van glas maar op lang termijn zal dit wel moeten gebeuren als men effectief wil meehelpen aan een strak afvalbeleid in Suriname. Echter kan deze vorm van recycling meehelpen bij het besparen van geld dat wordt uitgegeven aan het importeren van grondstoffen voor het vervaardigen van glas en glasproducten in Suriname. Er wordt door NV ReComSur glas verzameld voor de export naar het buitenland, maar dit gebeurt nog op kleine schaal. Afstudeerverslag Lalta Viren 37

39 2.6.2 Recyclage van papier Papierafval is niet een dergelijke ernstige vervuiler en het wordt na verloop van tijd verteerd door de verschillende verteringsorganismen. Maar papier moet vooral gerecycled worden voor het behoud van de bossen. Ongeveer kilo oud papier stemt overeen met ongeveer 17 bomen(www.stopdetelefoongids.nl). Als we dit aantal vergelijken met de hoeveelheden papier die dagelijks wordt weggegooid, dan geeft dit een beeld wat voor schade aan ons milieu wordt aangericht. We werpen dus een waardevolle grondstof weg en niet alleen bomen worden er verspild. Ook wordt er bij papierproductie uit bomen energie en water verbruikt en komt er meer luchtvervuiling bij kijken. Het is dus voordelig om gebruikt papier te recyclen om tenminste minder bomen te gebruiken bij papierproductie. In Suriname wordt door N.V ReComSur krantenpapier opgehaald bij verschillende bedrijven en particulieren. Dit wordt gesorteerd en vervolgens geëxporteerd naar het buitenland voor verdere verwerking. Het bedrijf houdt zich nu voorlopig bezig met krantenpapier, maar uitbreiding in deze branche zal zeker plaatsvinden Recyclage van kunststoffen De bekendste kunststof die wij kennen is waarschijnlijk plastiek, zoals plastiek flessen en speelgoed. Er bestaan verschillende soorten plastiek. Maar twee zijn het best gekend: PET en PVC. Het recyclen van plastiek is niet zo eenvoudig 15. Glas kan bijvoorbeeld gemakkelijk opnieuw worden ingezet in de productie van glazen flessen. Maar met plastiek is dat niet zo evident. Het opnieuw gebruiken van plastiekafval voor drankverpakkingen is in sommige landen zelfs bij wet verboden. Dus moest er naar andere oplossingen gezocht worden. En die heeft men gevonden, want van PVC-afval worden riool buizen en andere profielen gemaakt, van PET-afval worden verpakkingen voor niet-voeding en textielvezels gemaakt. Er zijn in Suriname enkele bedrijven die zich bezighouden met het recyclen van plastiek afval (voornamelijk PET). De bekendste zijn N.V ReComSur en Fernandes. De plastic flessen die ReComSur NV momenteel verwerkt, zijn gemaakt van PET of HDPE. De flessen worden gesorteerd op materiaal en kleur en worden versnipperd tot flakes en worden vervolgens verpakt en geëxporteerd naar het buitenland voor verdere verwerking tot grondstof. 15 Gesprek met student Bedrijfskunde (onderzoek naar het recyclen van Plastiek) Afstudeerverslag Lalta Viren 38

40 Fig.2.7 Versnipperd plastic materiaal (Flakes) Om plastiek op een rendabele manier te recycleren is het echter wel noodzakelijk dat de verschillende soorten plastiek van elkaar gescheiden worden Recyclage van metaal/schroot Metaal is een stof die we allen kennen en die veel gebruikt wordt. Het is een duurzaam materiaal en kan gemakkelijk en oneindige keren opnieuw gerecycleerd worden. Opkoop en export van metaal/ schroot is niet nieuw voor Suriname. In vrijwel alle buurten is er wel oud ijzer in de vorm van een kapotte auto of een onderdeel ervan zichtbaar. Echter is men er nog niet volledig van bewust in Suriname dat ook dit type onbruikbaar afval geld waard is. Slechts een klein deel van de bevolking biedt dit type afval aan voor verkoop. Dit gebeurt al enige tijd en het aantal opkopers is in de recentelijke jaren toegenomen. Dit is te merken aan het aantal bordjes langs de straten en huizen met vraag naar schroot en andere metalen. In de districten zijn er echter minder aanbieders dan Paramaribo. Opkopers die metaal kopen en opstapelen in grote hoeveelheden om vervolgens te exporteren zijn er niet veel. Kleine opkopers, ook wel kleinhandelaren genoemd, verkopen hun hoeveelheid schroot aan de groothandelaren en deze exporteren het materiaal dan naar het buitenland voor verdere verwerking. Een bekend voorbeeld is COBO N.V. Achter het terrein van SURALCO wordt het schroot in grote hoeveelheden opgestapeld, vervolgens verkleind in volume door te persen en dan geëxporteerd naar het buitenland. Aan de toename van de kleinhandelaren is dus te merken dat de opkoop en verkoop van schroot zijn voordelen heeft. Echter kost het een groot deel van de samenleving moeite en tijd om het speciaal te brengen naar de opkopers en ook de overheid biedt weinig tot geen mogelijkheid voor ophaal hiervan. Dit heeft dan als gevolg Afstudeerverslag Lalta Viren 39

41 dat er geen optimale afname is van schroot dat geëxporteerd zou kunnen worden om zo een deel van de kosten die gemaakt worden te dekken, denken wij bijvoorbeeld aan transport. Het is daarom van belang dat het overslagstation mogelijkheid biedt voor opslag van metaal en ander materiaal die dan verder verkocht kan worden aan opkopers of zelf kan worden geëxporteerd. Natuurlijk is het dan belangrijk dat de bevolking de mogelijkheid krijgt hun metaal(afkomstig van de huishoudens) aan te bieden. De belangrijke factoren die hierbij een rol spelen zij dan: Transport voor metaal naar het overslagstation beschikbaar gesteld door de bevoegde instanties(overheid, particulieren) Een speciaal systeem dat ontwikkeld moet worden m.b.t. ophaal van schroot Indien het mogelijk is dat het opgeslagen metaal zelf geëxporteerd kan worden door de bevoegde instantie, zoveel mogelijk kosten proberen te dekken uit de verdiensten Regelmatige afvoer van opgeslagen metaal De ruimte voor opslag van metaal op het terrein van het overslagstation zal overdekt zijn. Als het metaal in wind en weer wordt gelaten zal dit gaan roesten en kunnen er allerlei deeltjes achterblijven die uiteindelijk verwijderd zullen moeten worden, wat veel onnodige moeite vergt. Dit kost dan meer tijd voor schoonmaak en automatisch meer geld. De bedoeling van deze manier van opslag is, het proces van aanvoer op het terrein tot afvoer zo goedkoop en economisch mogelijk te laten verlopen Sorteren en verwerken van Klein Gevaarlijk ( chemisch ) Afval Tot chemisch afval behoren voor het grootste deel gasvormige, vloeibare, vaste of opgeloste afvalstoffen. Chemisch afval komt direct of indirect vrij bij het gebruik van chemicaliën of daaraan gerelateerde producten. Chemisch afval kunnen we onderverdelen in huishoudelijk chemisch afval(klein chemisch afval)en ander gebruik bijvoorbeeld industrieel chemisch afval. Het overslagstation zal ruimte bieden voor tijdelijke opslag van deze twee bovengenoemde typen afval. Onder klein chemisch afval kunnen we verstaan auto batterijen, verf, vervallen schoonmaakmiddelen enz. Industrieel afval kan bestaan uit bijvoorbeeld grote hoeveelheden motorolie en afvalstoffen die gebruikt worden voor het uitvoeren van chemische reacties. Dit zijn dus de twee voornaamste typen chemisch afval die opgeslagen kunnen worden op het terrein van het overslagstation en verder worden verkocht of geëxporteerd. Klein gevaarlijk afval blijkt gekenmerkt te worden door: een grote diversiteit in samenstelling, een zeer verspreid ontstaan, de geringe hoeveelheid per ontstane partij een zeer diverse verpakking, de dikwijls onbekende inhoud van aangeboden recipiënten. Afstudeerverslag Lalta Viren 40

42 Deze vaststelling is van groot belang voor de eindverwerker wiens eerste prioriteit is afvalstoffen op een veilige en afdoende wijze te verwerken binnen de hem door de overheid opgelegde vergunningsvoorwaarden. Hiertoe moet hij in de eerste plaats een goede kennis hebben van de samenstelling van de te verwerken afvalstof. Uitgaande van de aangehaalde kenmerken van het klein chemisch afval en de mogelijkheden en de prioriteiten van de eindverwerking, is het vanuit het oogpunt van de eindverwerker noodzakelijk dat bij het aanbieden van klein chemisch afval voor eindverwerking aan navolgende voorwaarden voldaan wordt: Een voorafgaande identificatie van de aangeboden afvalstoffen is noodzakelijk. De eindverwerker moet vooral op de hoogte zijn van de aard van de aangeboden afvalstof om na te gaan of hij deze afvalstof op een veilige wijze en binnen de hem door de overheid opgelegde normen kan behandelen. Dit moet gebeuren door bevoegd en speciaal getraind personeel Het is noodzakelijk het klein chemisch afval te conditioneren met het oog op het transport naar en de eindverwerking in de gespecialiseerde centra. Het ingezamelde afval moet verpakt worden in de daartoe aangepaste recipiënten. Indien noodzakelijk moet hij bijkomende informatie vragen aan de persoon die de afvalstof komt afleveren indien de herkomst van het product niet duidelijk is. Afstudeerverslag Lalta Viren 41

43 HOOFDSTUK 3 OPTIMALE /MOGELIJKE LOCATIE VAN HET OVERSLAGSTATION Een moeilijk aspect bij dit onderzoek is namelijk het vinden van een juiste locatie voor het overslagstation. De verzorgingsgebieden zijn in kaart gebracht en een juiste locatie (gelet op de afstand) vinden die gemakkelijk bereikbaar is vanuit het verzorgingsgebied ging echter niet gemakkelijk. Hiervoor zijn er enkele gebieden in kaart gebracht die een degelijke optie zouden kunnen zijn voor het plaatsen van het overslagstation. Deze gebieden zijn eerder al aangehaald in het rapport van IBT. Tijdens het onderzoek is getracht informatie in te winnen bij de verschillende instanties zoals het NIMOS en Ministerie van OW, maar deze konden weinig informatie verstrekken over mogelijke locaties die eerder bekeken waren voor een vuilstortplaats. Er is dan gekozen om gebruik te maken van het rapport van IBT omdat er vanwege tijdgebrek en omvang van het onderzoek niet dieper ingegaan kon worden op dit aspect. De bekeken locaties waren: 1. Plaatsen langs de Suriname rivier vanaf het gebied Ornamibo richting Afobakka 2. Terreinen langs het Saramacca kanaal richting Uitkijk 3. Beschikbare terreinen in het district Paramaribo Mogelijke criteria waarnaar er gekeken is om de beste locatie te kiezen zijn: 1. Zo min mogelijk bewoond gebied als we letten op factoren als stank, verkeersintensiteit enz. 2. Het gebied moet niet liggen in de buurt van toeristische en andere activiteiten 3. De afstand van het verzorgingsgebied naar de locatie moet gelijk minder zijn als de huidige afstand naar de vuilstortplaats te Ornamibo(ongeveer 12 km). Dit, omdat er geen gegevens beschikbaar waren over de criteria en keuze van de huidige vuilstortplaats en is er besloten te werken met gegevens uit het rapport van IBT. Uit overwegingen volgt dat alternatief 2 het meest geschikte was voor dit onderzoek gelet op de afstand(ongeveer 10km vanuit centrum paramaribo). Heel wat plaatsen langs de Suriname rivier richting Afobakka worden gebruikt als recreatieoorden voor toeristen enzovoorts. Een overslagstation plaatsen in dit gebied is in strijd met de regels en normen die gelden bij het plannen en ontwikkelen van dit gebied. Het maakt dit gebied dan toeristonvriendelijk en wordt dit alternatief afgewezen. In de hoofdstad Paramaribo is het wat moeilijker een overslagstation op te zetten, omdat er steeds meer mensen hier komen wonen 16, er meer gebouwen worden opgezet en dit district 16 Bevolkingsprojecties van de Republiek Suriname ; ABS Afstudeerverslag Lalta Viren 42

44 heel wat ontwikkelingen meemaakt. Hieruit volgt dat alternatief 2 toch het beste is. Een mogelijke locatie voor het overslagstation is hieronder weergegeven Noot: het is ook mogelijk een overslagstation op te zetten in Paramaribo ondanks er wat minder ruimte beschikbaar is in vergelijking met de overige genoemde districten maar het zoeken van een geschikt terrein en nagaan of dit terrein voldoet, wordt bij dit onderzoek buiten beschouwing gelaten. Er is daarom gekozen om te werken met gegevens van terreinen uit het onderzoek van IBT. Fig. 3.1 Mogelijke locatie voor overslagstation Het terrein tussen de Bomaweg en Leiding 20. Dit gebied ligt ook aan een kanaal (wat een vereiste was voor dit afstudeeronderzoek) en kan dus dienen als goede locatie voor het overslagstation. Het is te bereiken als men de Kameelbrug oversteekt en ligt ongeveer 200 meters verder aan de linkerkant van de Bomaweg. De afstand vanuit groot Paramaribo is vrijwel hetzelfde als wat men momenteel aflegt om te gaan naar de vuilstortplaats te Ornamibo.(ongeveer 12 km).van hieruit kan men dan via de boot het afval elders vervoeren te Saramacca voor verdere verwerking. Het overslagstation heeft als functie tijdelijke opslag van (onbruikbaar)afval en dan binnen een bepaalde tijd het afval afvoeren naar een plek voor verdere verwerking. Het afval afkomstig uit het verzorgingsgebied kan niet te lang blijven in het overslagstation vanwege de verschillende gevolgen die deze kan hebben(stank, ontstaan van een onhygiënische situatie enz.). Afstudeerverslag Lalta Viren 43

45 De mogelijke locatie die gekozen zal worden voor het overslagstation zal liggen tussen de Bomaweg en leiding 20. Gelet op de afstand vanuit Paramaribo is dit een gunstige locatie voor het overslagstation. Deze locatie is onbewoond en biedt voldoende ruimte (ongeveer 1km²) voor het opzetten van een overslagstation(let wel: niet de gehele vrije ruimte zal gebruikt worden). Dit terrein ligt op ongeveer 15 km van Paramaribo. De locatie kan ook bereikt worden via de Nieuw Weergevondenweg en vervolgens de Bomaweg in te slaan. Het ontwerp van het overslagstation is het hoofddoel van dit afstudeeronderzoek, en andere factoren zoals de locatie van het station en de vuilstortplaats worden niet diepgaand onderzocht omdat dit een complete studie vereist dat bij dit onderzoek niet gedaan wordt.( zie randvoorwaarden). In hoofdstuk 5 wordt de mogelijke projectlocatie verder uitgewerkt. Fig. 3.2 Schematische weergave van het te verwachten proces De voornaamste reden voor het opzetten van dit station is de lange afstand die afgelegd zou moeten worden van het verzorgingsgebied naar de vuilstortplaats in Saramacca. De vuilstortplaats te Saramacca wordt bij dit onderzoek niet behandeld en wordt afgebakend vanwege de gestelde randvoorwaarden. Het is wel belangrijk te weten dat de mogelijkheden voor verdere verwerking aanwezig moeten zijn. Er wordt van uitgegaan dat er een landfill en verbrandingsovens aanwezig zullen zijn in Saramacca. Landfill blijft nodig, denken we aan de resten die overblijven na het verbranden en zeker dat deze zo milieuvriendelijk mogelijk in het milieu terechtkomen. Een vuilstortplaats zou zo ver mogelijk van het bewoond gebied moeten liggen vanwege de vele verontreinigingen en problemen m.b.t het milieu die deze met zich meebrengt. De voornaamste problemen zijn: Stank die veroorzaakt kan worden als het afval wordt gestort, rekening houdende dat het afval variërend van 1 dag tot uiterst 2 dagen kan blijven liggen op het overslagstation. Gieren, vliegen en andere gedierten die aangetrokken worden door het afval Afstudeerverslag Lalta Viren 44

46 Een onhygiënische situatie die mogelijk kan ontstaan als hemelwater zich gaat mengen met het gestorte afval Deze problemen kunnen opgelost worden als er gewerkt wordt met de genoemde criteria in hoofdstuk 5. Het plaatsen van een overslagstation buiten het bewoond gebied is ook belangrijk indien deze mogelijkheid aanwezig is. Er is daarom besloten te proberen een geschikte locatie te vinden buiten het bewoond gebied maar ook niet te ver omdat er ook rekening gehouden moet worden met het feit dat ook deze afstand(verzorgingsgebiedoverslagstation) niet te ver mag zijn. In vergelijking met een vuilstortplaats is het overslagstation in veel mindere mate van invloed op het milieu. Door frequente afvoer van het afval en regelmatige schoonmaak als vereiste, is er in zeer mindere mate stank en verontreiniging aanwezig. Het terrein aan de Bomaweg is ongeveer km2 groot. Echter zal niet het gehele terrein in gebruik genomen worden, maar slechts een klein deel hiervan. Het aangegeven oppervlak is slechts een schatting die aangeeft hoe groot dit gebied ongeveer is. Bij de inventarisatie(zie hoofdstuk 5) van de hoeveelheden afval afkomstig uit het verzorgingsgebied wordt duidelijk hoeveel afval er per dag wordt aangeboden. Een deel wordt echter apart gehouden voor verdere verwerking, bijvoorbeeld oud ijzer en plastic(flessen). Uiteindelijk wordt het deel dat overblijft gedumpt in de daarvoor bestemde bak om verder vervoerd te worden naar de vuilstortplaats. Afstudeerverslag Lalta Viren 45

47 HOOFDSTUK 4 CONCEPT OVERSLAGSTATIONS IN HET BUITENLAND EN GEHANTEERDE WERKWIJZE 4.1 Stappen tot het ontwerp Voor het opzetten van een overslagstation dienen verschillende alternatieven en knelpunten geanalyseerd en uitgewerkt te worden. Dit kan gedaan worden door een stappenplan uit te zetten alvorens er uiteindelijk overgegaan wordt tot het ontwerpen. Er wordt een stappenplan opgesteld, die afkomstig is uit bestudeerde gegevens van Handbook for Design and Operation of Rural and Regional Transfer Stations. Dit stappenplan kan verdeeld worden in 5 fasen ziet er als volgt uit: Vooronderzoek: De redenen bepalen voor het opzetten van een overslag station. Op basis van de huidige knelpunten wordt bepaald waarom er een overslag station nodig is. Planning en ontwikkeling Selecteren van een geschikte/mogelijke locatie voor het station Identificeren van eisen vanuit de lokale gemeenschap m.b.t. het opzetten van een station Risico beoordeling Nagaan in hoeverre het mogelijk is een overslagstation te ontwerpen voor de bestemde gemeenschap, lettend op het financieel en operationeel aspect Tijdens het uitwerken van het plan deze aspecten meenemen Ontwerp en bouw,l Analyseren van alternatieve opties voor het ontwerp door het bekijken van verschillende factoren zoals: - Grootte/capaciteit van het ontwerp - Economisch en duurzaam ontwerp - Uitbreidingsmogelijkheden - Overwegen van data management systemen (weegbruggen) - Bepalen van mogelijke modellen op het station: gesloten en/of open faciliteiten - Indien het station zich in een bewoonde omgeving bevindt, rekening houden met lawaai afkomstig van het verkeer enz. Afstudeerverslag Lalta Viren 46

48 Uitvoering Analyseren van de dagelijkse activiteiten op het station, inclusief: - Onderhoud - Aanbieden van recyclebaar materiaal - Milieu controles De belangrijkste redenen voor het gebruik van een overslagstation zijn: - Het recyclen te stimuleren en - De kosten voor de transport van afval te verminderen In vergelijking met landfills zijn overslag stations vele voordelen: - Veiliger voor particulieren om gebruik te maken - Een schonere faciliteit voor klanten om te gebruiken - Biedt de mogelijkheid om afval te screenen voordat het op de officiële stortplaats komt, biedt ook de mogelijkheid gescheiden afval tijdelijk op te slaan om vervolgens aan te bieden voor verdere verwerking.( indien het afval niet aan de bron gescheiden wordt, biedt het ook de mogelijkheid afval op het station te scheiden alvorens wordt gestort, maar dit zorgt voor hogere kosten) - Het is sneller een locatie te vinden voor een overslagstation dan een officiële vuilstortplaats Er is ook bij het ontwerpen gebruik gemaakt van Transfer Station Design Tips door Stefan Bukojemsky. Hierin worden enkele aanbevelingen gedaan voor een duurzaam en efficiënt ontwerp: Scheiden van ruimtes bestemd voor particuliere en overheidsvoertuigen. Deze 2 typen moeten zo snel mogelijk na het betreden gescheiden worden van elkaar Vermijden het overslagstation en de bijbehorende faciliteiten te plaatsen dichtbij openbare wegen en bewoonde gebieden Verharde wegen aanbrengen, dit versoepeld het manoeuvreren van de vuilophaalwagens en verminderd de kans op het opwaaien van stof enz. Hoewel er geen standaard regels zijn voor het ontwerp van faciliteiten t.b.v. recycling enz., is het belangrijk zo simpel mogelijke ontwerpen te maken. Zorgen voor voldoende capaciteit van afval en ontwerpen naar de toekomst toe. Er moet rekening gehouden worden met toename van afval en uitbreidingsmogelijkheden. Afstudeerverslag Lalta Viren 47

49 4.2 Voorbeeld overslagstations in het buitenland Aan de hand van bovengenoemde factoren zijn er verschillende voorbeelden 17 vergeleken om uiteindelijk te komen tot een duurzaam ontwerp. Bij het bekijken worden op de volgende factoren gelet: - Aanwezigheid van een weegbrug, en het model - De stortbak - Inrichting van het terrein, aanwezigheid van verharde wegen - Aanwezigheid van faciliteiten voor opslag van recyclebaar materiaal Vervolgens zijn de volgende overslagstations bekeken: Wollert landfill transfer station Dit overslagstation ligt in Australie en is bestemd voor personenwagens en kleine vrachtwagens (pick-ups). Het overslagstation bestaat uit een open betonnen platform waarop het afval gedumpt wordt. Het gaat hier alleen om huishoudelijk afval dat wordt aangenomen. Fig. 4.1 Wollert landfill transfer station 17 Handbook for Design and Operation of Rural and Regional Transfer Stations Afstudeerverslag Lalta Viren 48

50 Bovenstaand figuur geeft een plattegrond van het station weer. De reden voor het gebruiken van een betonnen platform is het vergemakkelijken van het overladen van afval in een container truck waarbij er gebruik gemaakt wordt van een wheelloader. De bezoekers parkeren hun voertuigen achteruit en laden hun afval uit. Het afval wordt in secties gedumpt op het platform zodat het overladen in de containertruck kan gebeuren zonder een hinder te zijn voor de bezoekers. Een belangrijk aspect bij dit overslagstation is de windrichting die last veroorzaakte. De locatie van het overslagstation ligt in een relatief droog gebied en dit zorgde ervoor dat deeltjes van het afval opwaaiden bij wind. Om het opwaaien tegen te gaan is er aan drie kanten van de stortlocatie een net geplaatst die mogelijke opwaaiende deeltjes kan opvangen. Het terrein wordt ook regelmatig natgemaakt om het opwaaien te verminderen. Fig. 4.2 Wollert landfill transfer station 2 Bovenstaande foto geeft een beeld van het overslagstation, de pijltjes geven een beschrijving van het geheel. Er is ook een weegbrug aanwezig op dit station om data vast te leggen, kosten voor de bezoekers te bepalen voor het aangeboden afval enz. Afstudeerverslag Lalta Viren 49

51 Harlow waste transfer station Harlow waste transfer station ligt in Engeland en is grotendeels bestemd voor huishoudelijk afval. Dit overslagstation bestaat uit verschillende delen waar huishoudelijk afval naar soort opgeslagen wordt, maar dit alles wordt in één gebouw ondergebracht. Het gebouw biedt ruimte voor afval afkomstig uit Harlow, een stadje in Engeland. Dit gebouw lijkt op een groot warenhuis van 50 meter lang, 32 meter breed en 11 meter hoog en biedt opslag voor maximaal 3 dagen. Andere faciliteiten op het terrein zijn: Weegbrug Kantoorgebouw met parkeergelegenheid Faciliteit om afval te verwijderen van banden van voertuigen Het overig beschikbaar terrein is bestemd voor het manoeuvreren van voertuigen en vrachtwagens op het terrein. Fig. 4.3 Harlow waste transfer station Afstudeerverslag Lalta Viren 50

52 Er wordt op dit overslagstation geen afval verwerkt maar slechts opgeslagen. Bruikbaar afval bestemd voor het recyclen wordt opgehaald en niet bruikbaar afval wordt afgevoerd naar de landfill. Op dit station wordt het afval naar soort opgeslagen. Afval dat naar de landfill vervoerd moet worden, wordt overgeladen in de daarvoor bestemde vrachtwagens d.m.v. een wheellloader en hetzelfde met recyclebaar afval. Fig. 4.4 Harlow waste transfer station 2 Bovenstaand figuur geeft de plattegrond van het overslagstation aan. De belangrijkste faciliteiten worden nader beschreven: 1) Gebouw op het overslagstation waar het afval opgeslagen wordt en vervolgens wordt afgevoerd 2 ) Parkeerruimte voor fietsen 3) Kantoorgebouw 5) Weegbrug Afstudeerverslag Lalta Viren 51

53 7) faciliteit voor het reinigen van voertuigen 9) parkeerruimte voor personeel In de figuur is te zien hoe groot de ruimte voor het manoeuvreren is. de vrachtwagens kunnen dan makkelijk in en uit het gebouw gaan zonder een hinder voor elkaar te vormen. Fig. 4.5 Harlow waste transfer station Afstudeerverslag Lalta Viren 52

54 De gevels van het gebouw zijn op de foto hierboven aangegeven om een beter beeld te geven van het geheel. De voorgevel bestaat uit 5 in-en uitgangen bestemd voor het in-en uitladen van afval. In en uitgangen voor het personeel zijn aan de achterkant aangebracht. De technische tekening geeft precies aan hoe het gebouw is ingedeeld en hoe het er aan toe gaat op dit station(zie tekening hier onder). Door middel van pijltjes wordt er een uitleg gegeven hiervan.de tekeningen naast het opslag gebouw zijn de kantoorruimtes. Fig. 4.6 Harlow waste transfer station(detail overslag gebouw) Afstudeerverslag Lalta Viren 53

55 Miami county waste transfer station Het overslagstation ligt in de verenigde staten en is bestemd voor kleine en grote voertuigen / vrachtwagens. Op dit station worden verschillende typen afval aangenomen zoals plastic, chemisch afval, groente en tuinafval en onbruikbaar afval afkomstig van de huishoudens. Er liggen verspreid containers op het terrein die bestemd zijn voor plastic, metaal enz. Onbruikbaar afval afkomstig van de huishoudens kan vervoerd worden naar het gebouw voor opslag om tijdelijk opgeslagen te worden om vervolgens overgeladen te worden in grote transfer trucks om zodoende vervoerd te worden naar de landfill. Op de foto zijn de verschillende containers op het terrein te zien. De aanwezige weegbrug is bestemd voor de voertuigen die naar het gebouw gaan voor het uitladen van onbruikbaar afval.in het gebouw (opslag) zijn er twee ingangen aangebracht. kleine voertuigen moeten via de kleine ingang naar binnen en grote voertuigen(vrachtwagens) via de grote ingang. Het rood omcirkeld gedeelte is de plaats waar de grote transfer trucks naar toe moeten om het afval in te laden voor vervoer naar de landfill. Fig. 4.7 Miami county waste transfer station Afstudeerverslag Lalta Viren 54

56 HOOFDSTUK 5 DE BEVOLKSAANTALLEN, BIJBEHORENDE PROJECTIES EN HOEVEELHEDEN GEPRODUCEERD AFVAL 5.1 Het Verzorgingsgebied Paramaribo en Wanica zijn de districten die reeds behoren tot het verzorgingsgebied van OW. In het district Wanica worden slechts de hoofdwegen en de geasfalteerde wegen aangedaan. Zandwegen en doodlopende wegen worden niet meegenomen. Het streven is dat er zo veel mogelijk districten bij betrokken zullen worden, rekening houdende met de afstand naar het overslagstation toe. Mogelijke districten die meegenomen kunnen worden zullen zijn: Paramaribo Para Wanica Echter wordt er maar in een deel van Wanica vuil opgehaald, voornamelijk de geasfalteerde- en hoofdwegen. Doodlopende wegen en een deel van zandwegen worden niet aangedaan. Het streven bij dit afstudeerproject is, dat zoveel mogelijk districten betrokken kunnen worden. De gekozen districten zijn hierboven aangegeven. Vermeld moet worden dat het district Commewijne hier buiten beschouwing is gelaten vanwege de afstand die de vuilophaalwagens zouden moeten afleggen vanuit Commewijne naar het overslagstation. Aanbevolen kan worden dat er voor Commewijne een eigen overslagstation/vuilstortplaats opgericht zou moeten worden. De omliggende gebieden zouden dan goed gebruik kunnen maken van deze vuilstortplaats. In vergelijking met Paramaribo beschikt Commewijne relatief over veel meer ruimte voor het stortten van afval. Commewijne maakt momenteel veel ontwikkelingen mee, en het is daarom hoognodig om een aparte studie uit te voeren t.a.v. georganiseerde vuilophaal in Commewijne. Para maakt op eigen initiatief (van de DC)gebruik van de vuilstortplaats te Ornamibo. Als dit op den duur vol raakt, zal er uitgekeken moeten worden naar andere alternatieven en is het mogelijk dat er gebruik gemaakt kan worden van het overslagstation in Wanica, omdat de afstand vanuit Para naar het station rendabel is. Afstudeerverslag Lalta Viren 55

57 5.1.1 Paramaribo Paramaribo is de hoofdstad van Suriname en telt momenteel 273,002 inwoners. Afval wordt vrijwel over dit heel gebied opgehaald en vervolgens vervoerd naar Ornamibo om daar gedumpt te worden. Verwacht wordt dat over 40 jaar Paramaribo ongeveer 427,644 inwoners zal tellen. De afvalstroom van dit gebied zal dan automatisch toenemen, en structurele -en georganiseerde aanpak van ophaal tot dumpen- en verder verwerken van afval in dit district is daarom noodzakelijk Wanica Wanica heeft op dit moment de snelst groeiende bevolking van Suriname. Door de jaren heen hebben veel mensen zich gevestigd in dit district, met als gevolg een toename van het ontplooien van activiteiten. In dit district zal volgens het ABS ook de bevolking toenemen. Het aantal inwoners bedraagt nu (volgens de laatste volkstelling in 2004) 97,981 inwoners en dit aantal kan gaan groeien in 2048 tot ongeveer 160,784 inwoners. In dit district wordt er wel regelmatig vuil opgehaald, maar dit gebeurt jammer genoeg alleen aan de geasfalteerde(verharde) hoofdwegen. Dus zijwegen worden niet meegenomen in het vuil ophaal plan. Vandaar dat er wordt gesteld dat afval in Groot Paramaribo plaatsvindt. Het streven is dat er zo spoedig mogelijk in geheel Wanica vuil opgehaald zal moeten worden. Hierdoor stijgt de hoeveelheid geproduceerde afval dan ook, als gevolg van de verwachte bevolkingsgroei en uitbreidende vuilophaal in het geheel district Para Huishoudelijk afval wordt in het district Para niet opgehaald door het ministerie van OW. Het afval wordt wel deels opgehaald, maar dit wordt gedaan op eigen initiatief door de DC. Het opgehaalde afval wordt wel gedumpt te Ornamibo. Para telt 22,589 inwoners en dit aantal kan gaan groeien tot ongeveer 50,913 inwoners over 40 jaar. De bevolkingsgroei in dit district is ook realistisch te verklaren vanwege de verschillende verkavelingsprojecten(bijv. Het Blauwmeer)die zichtbaar worden in dit district, de trek van mensen naar het zuiden 18. De hoeveelheden afval van de districten zijn bekend uit het onderzoek gedaan door mevrouw Zuilen.( zie randvoorwaarden). 18 ABS(statistieken) Afstudeerverslag Lalta Viren 56

58 5.2. De bevolkingsaantallen Een exact beeld van het verzorgingsgebied bij dit afstudeeronderzoek met de verwachte bevolkingsprojecties 19 wordt in de onderstaande schema s aangegeven: District Huidige bevolking 2004(gelijkgest. aan 2012) Geprojecteerde 2024 bevolking Paramaribo 273, ,824 Wanica 97, ,473 Para 22,589 29,668 Tabel 5.1 De geprojecteerde bevolking 2024 t.o.v. de huidige bevolking(abs) Gesteld kan worden dat het overslagstation een levensduur van minimaal 40 jaar zal moeten hebben, en gaan we daarvan uit dan zullen we een projectie van de bevolking tot ongeveer 2050 moeten berekenen. Het bepalen van de levensduur gebeurt op basis van de gebouwen en aanwezige faciliteiten. De gemiddelde levensduur van een gebouw 20 is ongeveer 30 tot 35 jaar. District Groeifactor/12 jaar ( ) Paramaribo 1.16 Wanica 1.18 Para 1.31 Tabel 5.2: Groeifactoren per 12 jaar De groei in 12 jaar is berekend door de bevolkingsprojectie van 2024 te delen door die van 2004(gelijkgesteld aan 2012). Bij verdere berekening zal worden aangenomen dat er met vaste waarden gewerkt zal worden uit het ABS. De factoren voor de projecties van de bevolking zullen dan afgeleid worden uit gegevens van het ABS. Onderstaande schema s weergeven een beeld van de projecties per district: 19 Bevolkingsprojecties van de Republiek Suriname ; ABS 20 Handboek Architectonisch ontwerpen, functionele kwaliteit van gebouwen Afstudeerverslag Lalta Viren 57

59 District Groei/12 jaar ( ) Paramaribo 368,676 Wanica 136,258 Para 38,865 Tabel 5.3 Bevolkingsgroei (geprojecteerd) District Groei/12 jaar ( ) Paramaribo 427,644 Wanica 160,784 Para 50,913 Tabel 5.4 Bevolkingsgroei (geprojecteerd) De uiteindelijke projectie van de 3 districten ziet er als volgt uit: District Bevolking 2004 Bevolking(projectie)2048 Paramaribo 273, ,644 Wanica 97, ,784 Para 22,589 50,913 Totaal 393, ,341 tabel 5.5 Bevolkingsprojectie De bevolkingsgroei van 2012 tot 2048 is in onderstaand tabel grafisch weergegeven: Afstudeerverslag Lalta Viren 58

60 Bevolkingsaantal Overslagstation voor huisvuil aan het Saramacca kanaal Bevolkingsgroei en projectie tot 2048 Paramaribo, 2012, 273,002 Paramaribo, , 317,824 Paramaribo, , 368,676 Paramaribo, , 427,644 Wanica, 2012, 97,981 Wanica, , 115,824 Wanica, , Wanica, , 160, ,258 Para, , Para, 2012, 22,589 Para, , 38,865 29, Paramaribo 273, , , ,644 Wanica 97, , , ,784 Para 22,589 29,668 38,865 50,913 Para, , 50,913 tabel 5.6 Grafische weergave van de bevolkingsgroei over de periode Uit deze gegevens blijkt dat er een toename te verwachten is in de bevolking. De berekening van de toename is van belang, omdat er dan op deze manier een globaal beeld ontstaat over de afvalstroom van de districten naar het overslagstation en uiteindelijk de grootte van de stortruimte bepaald kan worden. Afstudeerverslag Lalta Viren 59

61 5.3 Berekening hoeveelheid (huishoudelijk)afval per tijdseenheid Gemiddelde statistieken van de afvalproductie Om de berekening te kunnen maken voor een algemeen beeld voor de hoeveelheid afval afkomstig uit de verzorgingsgebieden, zal er gewerkt worden met gegevens van mevrouw Zuilen en het ABS van 2005(VOLKSTELLING CENSUS 2004). Data van deze volkstelling is eveneens gebruikt bij het onderzoek van mevrouw Zuilen. Uit dit onderzoek blijkt dat de gemiddelde afval productie in kg/per persoon/per dag in het district Paramaribo 0.47 bedraagt. In de overige districten is dit gemiddelde echter Hoewel er gegevens van bepaalde districten ontbreken, is dit gemiddelde in deze districten behalve Paramaribo vrijwel hetzelfde. Er zijn ook cijfers verkregen van het internet over onderzoeken die gedaan zijn met betrekking tot de gemiddelde afvalproductie van derde wereld landen en de rijkere landen. Dit onderzoek is genaamd Transfer Station Design Concepts for Developing en is geschreven door Sandra Cointreau, een Waste Management Engineering Consultant. Een tabel uit haar onderzoek onderbouwt het onderzoek van mevrouw Zuilen ook waar nodig. Hieronder de tabel met de belangrijke gegevens: Low income country Middle income country High country income KG/CAPITA/DAY 0.4 to to to 1.8 PAPER % 1 to to to 40 PLASTIC % 1 to 5 2 to 6 2 to 10 METAL % 1 to 5 1 to 5 3 to 13 GLASS % 1 to 10 1 to 10 4 to 10 DENSITY KG/C.M. 250 to to to 170 Tabel 5.7 Afvalproductie derde, tweede en eerste wereldlanden door Sandra Cointreau Bovenstaand schema geeft dus informatie over derde wereld landen die gepubliceerd zijn en er is wel een mogelijke link vast te leggen tussen het onderzoek van Mevrouw Zuilen en dit onderzoek. Het over grootste deel van het huishoudelijk afval in Suriname bestaat uit organisch afval en plastic. Onderstaand schema geeft een specificatie aan van de afvalproductie per persoon in de districten. Dit schema is tevens een belangrijk Afstudeerverslag Lalta Viren 60

62 uitgangspunt bij dit afstudeeronderzoek omdat de toevoer van afval naar het overslagstation zal worden berekend. Let wel: de gegevens van Dr. Zuilen worden gebruikt voor een algemeen beeld van de afval toevoer naar het overslagstation. Bij het afstudeer onderzoek is een voorwaarde gesteld dat het station minimaal een levensduur van 40 jaar zal moeten hebben, en er is daarom dan een projectie gemaakt van de bevolking 40 jaren verder. Het zou dan ook mogelijk zijn dat de afvalproductie zal gaan toenemen vanwege de (mogelijke) bevolkingsgroei, maar belangrijk is ook dat tegelijkertijd deze afvalproductie onder controle gehouden kan worden door het ontstaan van steeds nieuwe manieren om het afval te verwerken. Waste generation (kg/capita/day) and composition (%) of household waste District Waste generation rate (kg/cap/day) Organic kitchen waste Cardboard/ paper Plastic Glass Metal Rest Nickerie Coronie Saramacca Paramaribo 0.47* Commewijne 0.24** (A) 30.9(NN) Marowijne Wanica Para 0.3* Brokopondo Sipaliwini (Al) 10.6(Gal)*** 32.2(Pok) 41(Asi)**** Tabel 5.8 Afvalproductie per district. Dr. Zuilen * Data afkomstig van L. Zuilen (2006 & 2008) ** Data afkomstig van L. Zuilen (2008) *** Data afkomstig van L. Zuilen (2007) **** Data afkomstig van L. Zuilen (2008a) Andere data afkomstig van onderzoek verricht door Zuilen in 2009 A=Apoera; NN=Nieuw Nickerie; Al=Albina; Gal=Galibi; Pok=Pokigron; Asi= Asidonopo Afstudeerverslag Lalta Viren 61

63 5.3.2 De bevolkingsaantallen en geproduceerde hoeveelheden afval 2004/ Paramaribo 273, , , ,644 Wanica 97, , , ,784 Para 22,589 29,668 38,865 50,913 Tabel 5.9 Bevolkingsgroei De gemiddelde hoeveelheid geproduceerde afval per persoon per dag in de districten Paramaribo, Para en Wanica wordt in onderstaande tabellen weergegeven. Let wel, hier hebben we te maken met de geprojecteerde bevolking die wordt meegenomen in de berekeningen, omdat bij het ontwerpen de toevoer van afval over ongeveer 40 jaren belangrijk is. Bevolking (geproj.) Gem. Afvalprod./dag Totale afval prod.(kg)/dag Paramaribo 427, Wanica 160, Para 50, Tabel 5.10 Afvalproductie Para, Wanica en Paramaribo Wordt er gekeken naar de afvalproductie per dag die er verwacht mag worden, blijkt deze veel meer te zijn dan het afval dat nu geproduceerd wordt. Belangrijk is, dat er rekening mee gehouden moet worden dat een deel van dit afval gerecycled kan worden en dus niet op de afvalberg belandt. Het totaal geproduceerd afval wordt in zekere mate dus ook verminderd. De randvoorwaarden die hier gesteld worden, is dat Glas, papier, plastic en metaal niet op de afvalberg belanden. Dit deel wordt dus in de berekeningen meegenomen. Totale afval Glas 4% Papier Plastic13% Metaal 2% Rest prod.(kg)/dag 23% (kg)/dag Paramaribo Tabel 5.11 Afvalindeling Paramaribo Gegevens van het district Wanica ontbreken in de gegevens van Dr. Zuilen. Daarom wordt gesteld dat er met de percentages van Para gewerkt zal worden omdat de gegevens Afstudeerverslag Lalta Viren 62

64 voor districten vrijwel hetzelfde zijn. De rest geeft de hoeveelheid afval aan die naar de officiële vuilstortplaats afgevoerd moet worden. Totale afval Glas 11% Papier 9% Plastic11% Metaal 3% Rest prod.(kg)/dag (kg)/dag Wanica Tabel 5.12 Afvalindeling Wanica Totale afval Glas 11% Papier 9% Plastic11% Metaal 3% Rest prod.(kg)/dag (kg)/dag Para Tabel 5.13 Afvalindeling Para Hierboven zijn dus de berekeningen weergegeven van de hoeveelheid afval afkomstig van de verzorgingsgebieden op dag basis. Dit wordt samengevat weergegeven in onderstaand schema: District Tot. Geprod. Afval (kg)/dag Hoeveelh. Afval na selectie (kg)/dag Paramaribo Para Wanica Tabel 5.14 Hoeveelheid afval na selectie in kg/dag/district In het onderzoek van Sandra Cointreau wordt er een gemiddelde dichtheid van kg/m aangenomen voor derde wereld landen. Verdere berekeningen worden gebaseerd op deze dichtheid (250 kg/m ). Er zijn in voorgaande jaren onderzoeken gedaan t.a.v. het Ornamibo project en ook daarvoor waren er berekeningen gemaakt van de afvalproductie per jaar. Er werd gewerkt met een dichtheid van 500 kg/m, maar het ging hier dan om gecompacteerd afval. In dit onderzoek gaan we er echter van uit dat het niet gaat om gecompacteerd afval en wordt er daarom gewerkt met een dichtheid minder dan 500 namelijk 250. Afstudeerverslag Lalta Viren 63

65 District Hoeveelh. Afval na selectie Hoeveelh. Afval na selectie (kg)/dag (m )/dag Paramaribo Para Wanica Tabel 5.15 Hoeveelheid afval na selectie in m³/dag/district Bovenstaand tabel geeft de totale afvalproductie van huisvuil aan per dag per district. Onderstaand tabel geeft de afvalproductie per district per week en per jaar aan: District Hoeveelh. Afval na selectie (m )/dag Hoeveelh. Afval na selectie (m )/week Hoeveelh. Afval na selectie (m )/jaar Paramaribo Para Wanica Totaal Tabel 5.16 Hoeveelheid afval na selectie per dag, week en jaar Afstudeerverslag Lalta Viren 64

66 Afval productie m³ Overslagstation voor huisvuil aan het Saramacca kanaal projectie geproduceerd afval m³/ jaar Paramaribo, Wanica, Para, 9855 Districten Tabel 5.17 Grafische projectie geproduceerd afval/jaar Afstudeerverslag Lalta Viren 65

67 HOOFDSTUK 6 ONTWIKKELING EN AFWEGING VAN ALTERNATIEVEN 6.1 opsomming faciliteiten Uit de gemaakte berekeningen 21 van hoofdstuk 5 kan worden vastgesteld, dat er per week een geschat totaal van ongeveer 4200 m³ afval aangevoerd wordt om verder vervoerd te worden naar de bestemming in Saramacca. Per dag wordt er een hoeveelheid van ongeveer 600 m³ genoteerd. Noemenswaardig is wel dat deze hoeveelheden uitsluitend berekend zijn voor huisvuil(en een schatting zijn). Voordat er wordt overgegaan tot het genereren en afwegen van alternatieven t.b.v. het overslagstation, zullen eerst de benodigde faciliteiten geanalyseerd worden voor het effectiever uitwerken van de alternatieven. De benodigde faciliteiten voor het overslagstation zijn: Kantoorgebouw Weegbrug Opslagruimte voor plastic afvalmateriaal Opslagruimte voor afval glas-en kunststoffen Opslagruimte voor chemisch afval Opslagruimte voor schroot( oud ijzer) Kantine Stortarea De bovengenoemde faciliteiten m.u.v. de stortbak dienen voor zowel de aanvoer als afvoer van afval. In de stortbak komt het afval terecht dat niet recyclebaar is en vervoerd moet worden naar de verdere bestemming te Saramacca. De opslagruimtes voor plastic, glas, chemisch afval en schroot dienen als opslagplek om vervolgens voor verdere doeleinden te kunnen worden gebruikt, we denken bijv. aan export of verkopen van dit materiaal t.b.v. recyclen. Op deze manier kan er geld terugverdiend worden om bijvoorbeeld verder te investeren in dit station of uit te breiden indien dit nodig is. De kantine is bestemd voor de werknemers en eventuele personen die er behoefte aan hebben. 21 Berekeningen gemaakt op basis van cijfers uit 2020 VISION ON SOLID WASTE, Dr. L.F. Zuilen Afstudeerverslag Lalta Viren 66

68 Kantoorgebouw en weegbrug: het kantoorgebouw is de eerste faciliteit die men tegenkomt als men het overslagstation betreedt. Dit station dient als controlepost voor de voertuigen die het terrein betreden en is vervolgens ook verbonden aan de weegbrug. De weegbrug zal vanuit dit gebouw bestuurd worden (bijv. het opnemen van data enz.). Voor dit gebouw zal een ruimte van ongeveer 30 m² moeten volstaan. De ruimte bestaat uit een werkruimte, sanitaire voorzieningen en een klein vergaderzaaltje. De weegbrug dient voor het overgrootste deel voor het wegen van de vuilniswagens met hun afval. Kleinere voertuigen zullen slechts hoeven aan te melden indien zij ander afval willen aanbieden. In specifieke gevallen zal het beheer moeten besluiten indien er wel of niet gebruik gemaakt zal moeten worden van de weegbrug. Opslagruimte voor plastic, glas en metaal: Deze opslagruimte moet opslag bieden voor de bovengenoemde afval soorten. Het is de bedoeling dat deze typen afval tijdelijk opgeslagen worden en vervolgens verder verkocht of geëxporteerd kunnen worden. De opslagruimte biedt de mogelijkheid aan personen die hun afval kwijt willen en biedt dan tegelijkertijd ook wat inkomsten voor het station indien dit afval dan bijvoorbeeld wordt geëxporteerd. Het zal een ruimte zijn met een grootte van ongeveer 1500 m² 22 en is overdekt zodat er geen onhygiënische situatie ontstaat wanneer het regent. De opslagruimte is dus ook bestemd voor personen die hun afval (bovengenoemde soort) willen aanbieden indien zij het zelf willen transporteren naar het station. Er zal door het beheer wel rekening gehouden moeten worden met de beschikbare ruimte en zij zullen dan beslissen hoeveel afval er aangeboden kan worden. Opslag metaal Om een indicatie te krijgen van de hoeveelheden metaal dat aangeboden wordt, worden de hoeveelheden van de 3 districten opgeteld Hoeveelheid metaal(m³) Paramaribo Para Wanica Totaal Tabel 6.1Hoeveelheden metaal Een totaal van 51 m³ aan metaal afval wordt per dag geproduceerd. Op weekbasis wordt dit dan een hoeveelheid van 357 m³. Metaal zal niet regelmatig op weekbasis afgevoerd en/of verkocht worden, omdat dit afhangt van het aanbod hiervan. Een opslag van 22 Capaciteit faciliteiten bepaald in paragraaf 5.3 Afstudeerverslag Lalta Viren 67

69 minstens 2 weken verdubbelt dus het aantal tot 714 m³. Omdat er niet alleen metaal van de huishoudens terecht zal komen op het terrein maar ook van particulieren die vrijwillig hun schroot (de maximale hoeveelheid zal door het beheer aangegeven moeten worden omdat er rekening gehouden moet worden met de beschikbare ruimte) aanbieden zal er een ruimte van 30mx30m vrijgemaakt worden voor opslag. Ook het metaal kan onderverdeeld worden omdat het metaal afkomstig van de huishoudens ook uit aluminium blikken bestaat. Deze kunnen dan handmatig verwijderd -en apart gehouden worden. Opslag plastic Het plastic materiaal dat per dag door de bevolking van Paramaribo, Para en Wanica wordt geproduceerd is gelijk aan ongeveer kg per dag. We spreken dan gauw al over een 130 m³ per dag. Per week wordt dit aantal al vergroot tot 910m³. Net als het metaal, wordt het plastic materiaal een tijdje opgeslagen omdat ervan wordt uitgegaan dat er na een bepaalde tijd afzet hiervan zal plaatsvinden. Hoeveelheid plastic(m³) Paramaribo Para Wanica Totaal Tabel 6.2 Hoeveelheden plastic Uitgaande van een toevoer van 910m³ per week en rekening houdende met het aanbod buiten het verzorgingsgebied om, zal een gebouw van ongeveer 20*30m² moeten voldoen aan het aanbod. Opslag van glas kan in dezelfde ruimte van het plastic opgeslagen worden, aangezien er niet al te grote hoeveelheden geproduceerd worden in vergelijking met plastic en metaal Opslagruimte voor chemisch afval: Uit eerder onderzoek gedaan door IBT is er een afmeting van 100 m² vastgesteld voor de opslag van chemisch afval. Over exacte cijfers m.b.t. chemisch afval beschikken de bij betrokken instanties echter niet. Een exacte afmeting voor opslag is dus moeilijk te schatten. Er zal een ruimte van 15x15m beschikbaar gesteld worden Voor het opslaan van chemisch afval is er een gebouw beschikbaar waaraan er strenge regels verbonden zijn. Dit gebouw wordt apart gehouden van de bovengenoemde afvalsoorten( het wordt dus niet samen opgeslagen). Suriname is recentelijk toegetreden tot de verdragen van Stockholm en Basel, en het is dus nodig dat er rekening gehouden wordt met de gestelde eisen die horen bij deze verdragen tijdens het ontwerpen. Indien er Afstudeerverslag Lalta Viren 68

70 lekkages zijn of zich andere calamiteiten voordoen, moet ervoor gezorgd worden dat schadelijke stoffen het milieu niet in kunnen. Het gebouw wordt daarom voorzien van een speciale on-doorlaatbare bodem en er zal voldoende ventilatie aanwezig zijn. Kantine: de kantine zal belangrijk zijn voor mensen die op het terrein werken. In de randvoorwaarden van dit verslag is aangegeven, dat additionele faciliteiten die mogelijk ook bij zo een overslagstation horen niet geplaatst zullen worden indien dit niet hoognodig is, aangezien er rekening gehouden wordt met het kostenplaatje verbonden aan zo een ontwerp. De belangrijkste faciliteiten zijn in dit hoofdstuk uitgewerkt en zullen moeten voldoen om de huidige heersende problemen op te lossen. De kantine is ongeveer 20m² groot en bestaat uit een verkoop ruimte en sanitaire voorzieningen voor de werknemers. Stortgebied: het stortgebied zal over een goede afwatering moeten beschikken om te voorkomen dat hemelwater zich gaat mengen met het gestorte afval. Het afval wordt met de boot vervoerd naar de vuilstortplaats te Saramacca, en brengt dan met zich mee dat het stortgebied langs het water zal moeten liggen. Er zijn berekeningen over de productie van afval gemaakt om een schatting te krijgen van de grootte ervan. Het is hierbij belangrijk om te weten dat het slechts gaat om een indicatie van de grootte van de ruimte waar het afval gedumpt wordt. Uit het verzorgingsgebied wordt er per week ongeveer 4200 m³ aan afval geproduceerd. Het is de bedoeling dat het stortgebied een volume heeft op basis van geproduceerd afval per dag, maar er wordt bij het ontwerpen rekening gehouden met eventuele calamiteiten die kunnen optreden en dat ook de afvoer van het afval naar Saramacca gestaakt kan worden (bijv. het niet beschikbaar zijn van een ponton of de grootte van de beschikbare ponton). Er is daarom van uitgegaan dat het stortgebied minimaal aan een opslag van 2 dagen moet kunnen voldoen. Uitgaande hiervan zal er een ruimte voor 1200m³ aan afval beschikbaar gesteld moeten worden. Een stortgebied van ongeveer 60 x 10x 2m³ zal voldoende moeten zijn.(dit is een schatting). Het afval wordt met een ponton vervoerd naar de vuilstortplaats te Saramacca. Voor het vervoeren van een groter volume in een keer kunnen meerdere pontons ingezet worden of pontons van een grotere afmeting. Aan de hand van een schema worden deze faciliteiten opgesomd en uitgewerkt, om zodoende na te gaan welke mogelijke opties er bekeken kunnen worden voor het ontwerp van het overslagstation Afstudeerverslag Lalta Viren 69

71 Opperv Overdekt Gevaarlijke Uitbreidingsmo Open/ Van invloed lakte Aanwezige gelijkheid gesloten op de (m²) stoffen ruimte omgeving Kantoorgebouw 30 Ja nee Nee Gesloten nee Weegbrug 15 nee nee Nee Open nee Opslagruimte voor plastic afvalmateriaal Opslagruimte voor afval glasen kunststoffen Opslagruimte voor chemisch afval Opslagruimte voor schroot ( oud ijzer) 600 Ja nee Ja Gesloten nee 300 Ja nee Ja Gesloten nee 225 Ja ja Ja Gesloten nee 600 ja nee Ja Gesloten nee Kantine 20 Ja nee Nee Gesloten nee Stortbak 1500 nee nee Nee Open ja Fig 6.1 schema verschillende faciliteiten Noot: De oppervlaktes van de faciliteiten in bovenstaand schema zijn bepaald aan de hand van de berekeningen m.b.t. geproduceerd afval naar soort uit paragraaf 5.3. Het gaat hier om geprojecteerde hoeveelheden in het eindjaar Afstudeerverslag Lalta Viren 70

72 Kantoorgebouw Weegbrug Opslag plastic Opslag glas Opslag chemisch Opslag schroot Kantine Stortbak Overslagstation voor huisvuil aan het Saramacca kanaal 6.2 Relatie schema s De faciliteiten die ondergebracht worden op het overslagstation zullen min of meer in relatie staan met elkaar. De ligging die de verschillende gebouwen en de stortbak zullen hebben, hangt dus af van de relatie die zij met elkaar hebben en met de omgeving. De faciliteiten genoemd in de vorige paragraaf worden d.m.v. een relatieschema weergegeven en wordt vervolgens bepaald of zij in relatie liggen met elkaar. Uitgaande van dit schema zullen er vervolgens verschillende modellen uitgewerkt worden. Overslagstation Kantoorgebouw Weegbrug Opslag plastic Opslag glas Opslag chemisch Opslag schroot - - Kantine - Stortbak Fig 6.2 relatie schema verschillende faciliteiten Afstudeerverslag Lalta Viren 71

73 6.3 Ontwikkeling alternatieven Bovenstaand relatieschema geeft een beeld over de ruimten en faciliteiten die geplaatst moeten worden op het overslagstation. De totale benodigde oppervlakte bedraagt ongeveer 4000m² voor de faciliteiten en bezet slechts een klein deel van het terrein aan de Bomaweg. (dit geeft dus aan dat niet het geheel terrein nodig is, maar slechts dit deel: zie omcirkeld gedeelte in fig.2.8). Ter verduidelijking worden er plattegrondtekeningen van de alternatieven gemaakt en vervolgens uitgelegd. De lay- out van de verschillende alternatieven en modellen voor het overladen van afval zullen apart uitgelegd worden middels schetsen. Bij uitleg van de verschillende alternatieven zullen er enkele tekens gebruikt worden. Onderstaand tabel geeft wat duidelijkheid hierover. Fig 6.3 Legenda Een belangrijk punt waarmee er rekening gehouden moet worden tijdens het genereren van de alternatieven is, dat het stortgebied zich langs het water zal moeten bevinden. Als de ponton zich aan de oever van het kanaal bevindt om te wachten totdat alle afval is ingeladen, kan dit een obstakel zijn voor ander verkeer te water, indien zij willen langsvaren. Een voorbeeld is de houtzagerij die zich op een kleine afstand bevindt van het overslagstation (zie google figuur in hoofdstuk 1) waarbij het hout met de boot vervoerd wordt. Er zullen daarom naar oplossingen voor dit probleem gezocht moeten worden. Een mogelijk alternatief is het graven van een kanaal dwars door het Saramaccakanaal. Maar dit kan andere problemen met zich meebrengen zoals het moeilijk in-en uitvaren van de ponton en kosten voor onderhoud bij het dichtslibben enz. Afstudeerverslag Lalta Viren 72

74 Hierdoor zal er uitgekeken moeten worden naar een andere mogelijkheid die toegepast kan worden. Ponton Stortbak Fig 6.4 locatie stortbak model1 Een andere mogelijkheid is het verbreden van het saramaccakanaal zodat de ponton zich beter kan manoeuvreren binnen dit gedeelte.( de figuren gelden slechts als indicatie en zijn niet op schaal getekend). Afstudeerverslag Lalta Viren 73

75 Fig 6.5 locatie stortbak model 2 Als het Saramaccakanaal verbreedt wordt, kan ander verkeer te water zich vrij bewegen zonder enige obstakels en is het ook gemakkelijker te om keren voor de ponton voordat hij naar de vuilstortplaats te Saramacca zal varen. Bij dit afstudeerproject zal bij de ontwikkeling van de alternatieven gebruik gemaakt worden van deze methode. Opmerking: er is geen gebruik gemaakt van specifieke criteria bij het maken van een keuze uit de bovengenoemde twee opties. Verbreden van het Saramaccakanaal voldoet hierbij als de beste optie, omdat er voornamelijk is gelet op de vloeiende stroom van het verkeer te water voor een vlotte afvoer van het afval van het overslagstation. Afstudeerverslag Lalta Viren 74

Voorstel 2: Creëer grondstoffenhubs en recycle bedrijfsafval

Voorstel 2: Creëer grondstoffenhubs en recycle bedrijfsafval Gemeenteblad Initiatiefvoorstel voor de raadsvergadering van.. Jaar 2015 Nummer Publicatiedatum Agendapunt initiatiefvoorstel Onderwerp Initiatiefvoorstel van het raadslid

Nadere informatie

In het kader van het actualiseren van het gemeentelijk afvalbeleid is een enquête gehouden onder de inwoners van gemeente Bunnik.

In het kader van het actualiseren van het gemeentelijk afvalbeleid is een enquête gehouden onder de inwoners van gemeente Bunnik. Gemeente Bunnik Verantwoording In het kader van het actualiseren van het gemeentelijk afvalbeleid is een enquête gehouden onder de inwoners van gemeente Bunnik. Deze heeft plaatsgevonden van 30 maart t/m

Nadere informatie

Gemeente Langedijk. gelezen het voorstel van burgemeester en wethouder van 29 december 2009, nummer 14;

Gemeente Langedijk. gelezen het voorstel van burgemeester en wethouder van 29 december 2009, nummer 14; Gemeente Langedijk De raad van de gemeente Langedijk; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouder van 29 december 2009, nummer 14; gelet op artikel 10.23, eerste lid, van de Wet milieubeheer; b

Nadere informatie

bepalingen van de Wet milieubeheer (artikel 10.23, eerste lid), de Gemeentewet en de Algemene wet bestuursrecht

bepalingen van de Wet milieubeheer (artikel 10.23, eerste lid), de Gemeentewet en de Algemene wet bestuursrecht Onderwerp : Afvalstoffenverordening 2010 Samenvatting Deze verordening geeft onder meer aan hoe de inzameling van huishoudelijke afvalstoffen gebeurt, wat wel en niet is toegestaan bij het ter inzameling

Nadere informatie

HANZEHOGESCHOOL GRONINGEN

HANZEHOGESCHOOL GRONINGEN AFVALVERWERKING 2014 HANZEHOGESCHOOL GRONINGEN Hanzehogeschool Groningen maart 2015 Versie 0.1 1 Inhoud 2 Inleiding De Hanzehogeschool beschikt over ca. twintig locaties, waarvan het merendeel is gevestigd

Nadere informatie

Kilogram gescheiden ingezameld per inwoner per jaar Landelijke doelstelling. Resultaat Lingewaard 2011

Kilogram gescheiden ingezameld per inwoner per jaar Landelijke doelstelling. Resultaat Lingewaard 2011 Memo Onderwerp Afvalinzameling: vergelijking Zevenaar- 1 Inleiding Afvalscheiding is belangrijk. Door scheiding aan de bron (in de huishoudens) kunnen afvalcomponenten en fracties worden verkregen die

Nadere informatie

HOOFDSTUK 1: DE AFVALSTOFFENVERORDENING

HOOFDSTUK 1: DE AFVALSTOFFENVERORDENING HOOFDSTUK 1: DE AFVALSTOFFENVERORDENING Algemene toelichting De afvalstoffenverordening heeft betrekking op die bepalingen die worden gesteld voor het beheer van huishoudelijke en andere afvalstoffen.

Nadere informatie

Afval inzameling in Houten

Afval inzameling in Houten Afval inzameling in Houten Historie Rol gemeente Wat is het beleid / doelstellingen? Hoe doen wij het? Kringloopwinkel Tussendoortje: Afvalrace! Historie Foto van vuilophaal 100 jaar geleden Historie Overslag

Nadere informatie

Initiatiefvoorstel voor de raadsvergadering van

Initiatiefvoorstel voor de raadsvergadering van Gemeenteblad.. Jaar 2015 Nummer Publicatiedatum Agendapunt initiatiefvoorstel Onderwerp Initiatiefvoorstel van het raadslid Groen (GroenLinks) van 7 december 2015, getiteld:

Nadere informatie

TRUBER De Peer2Peer afval ophaal service

TRUBER De Peer2Peer afval ophaal service TRUBER De Peer2Peer afval ophaal service MISSIE Stel je voor dat je straat er zo uit ziet als op de afbeelding hiernaast! Zou jij je veilig voelen? Zou jij je zorgen maken om je gezondheid? Illegale dump

Nadere informatie

Sectorplan 19 Kunststofafval

Sectorplan 19 Kunststofafval Sectorplan 19 Kunststofafval 1 Achtergrondgegevens 1. Belangrijkste afvalstoffen Kunststofverpakkingen, land- en tuinbouwfolies, industrieel productieafval, (kunststof) autoafval, PVC 2. Belangrijkste

Nadere informatie

Grondstof voor een beter milieu

Grondstof voor een beter milieu Afval is Grondstof voor een beter milieu ISO-14001 Haal meer uit afval Gescheiden inzameling De Gewestelijke Afvalstoffen Dienst (GAD) zorgt voor het inzamelen van het huishoudelijk afval in Gooi en Vechtstreek.

Nadere informatie

Gescheiden gft inzameling Nesselande

Gescheiden gft inzameling Nesselande rotterdam.nl/onderzoek Gescheiden gft inzameling Nesselande Onderzoek en Business Intelligence Gescheiden gft inzameling Nesselande Een evaluatie M. van Rhee Onderzoek en Business Intelligence (OBI) 13

Nadere informatie

sectorplan 3 Restafval van handel, diensten en overheden

sectorplan 3 Restafval van handel, diensten en overheden sectorplan Restafval van handel, diensten en overheden 1 Achtergrondgegevens 1. Belangrijkste afvalfracties Organisch afval, papier/karton, kunststoffen 2. Belangrijkste bronnen HDO-sectoren. Aanbod in

Nadere informatie

HET AFVALWATERBEHEER IN SURINAME

HET AFVALWATERBEHEER IN SURINAME HET AFVALWATERBEHEER IN SURINAME De hidig huidige sitati situatie PARAMARIBO, NOVEMBER 2009 IR. A. K. SINGH-TJON A LOI AUDREY SINGH-TJON A LOI VERBONDEN AAN DE RICHTING MILIEUWETENSCHAPPEN VAN ADEKUS 1

Nadere informatie

Ketenanalyse Afval in project "Nobelweg te Amsterdam"

Ketenanalyse Afval in project Nobelweg te Amsterdam Ketenanalyse Afval in project "Nobelweg te Amsterdam" 4.A.1_2 Ketenanalyse afval in project "Nobelweg te Amsterdam" 1/16 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 1.1. Wat is een ketenanalyse 3 1.2. Activiteiten Van

Nadere informatie

Coolsingel 65 3012 AC Rotterdam T (010) 27 59 000 welcome@0-to-9.nl www.0-to-9.nl gevestigd in:

Coolsingel 65 3012 AC Rotterdam T (010) 27 59 000 welcome@0-to-9.nl www.0-to-9.nl gevestigd in: Omschrijving Cliënt Roteb Omschrijving Stadskrant Ordernummer 155.00.021 Datum 17 september 2012 Afval in de juiste bak Dat doe je goed! Binnenkort kunnen we niet meer om afvalscheiden

Nadere informatie

BEWONERSCONSULTATIE T.B.V. HET REGIONAAL AFVALBELEIDSPLAN

BEWONERSCONSULTATIE T.B.V. HET REGIONAAL AFVALBELEIDSPLAN BEWONERSCONSULTATIE T.B.V. HET REGIONAAL AFVALBELEIDSPLAN ONDERZOEK INWONERPANEL SOEST GFK, MAART 2014 GfK 2014 Bewonersconsultatie Regionaal Afvalbeleidsplan Maart 2014 1 Inhoud 1. Samenvatting 2. Onderzoeksresultaten

Nadere informatie

Daar waar van belang zullen de gegevens van beide metingen met elkaar worden vergeleken. Achtereenvolgens worden de volgende onderwerpen behandeld:

Daar waar van belang zullen de gegevens van beide metingen met elkaar worden vergeleken. Achtereenvolgens worden de volgende onderwerpen behandeld: Afvalverwerking Hanzehogeschool Groningen 2013 1 Inhoud Inleiding... 3 Afvalverwerkers en afvalstromen... 4 Verzamelen van gegevens... 5 Hoeveelheden afval per locatie... 6 Hoeveelheden afval per gebruiker...

Nadere informatie

Verordening Afvalstoffen 2010

Verordening Afvalstoffen 2010 Verordening Afvalstoffen 2010 Gemeente Brummen Verordening Afvalstoffen 2010 gemeente Brummen Kenmerk : V09.00008/PvD Vastgesteld : bij raadsbesluit RB09.0035/PvD van.. december 2009 1 2 INHOUDSOPGAVE

Nadere informatie

Doe je spreekbeurt over afval en Attero COLA

Doe je spreekbeurt over afval en Attero COLA Doe je spreekbeurt over afval en Attero COLA Kinderen die een spreekbeurt willen geven Wat een goed idee! Je wilt je spreekbeurt houden over afval, afvalscheiding of recycling. Een super interessant onderwerp

Nadere informatie

Doe je spreekbeurt over afval en Attero COLA

Doe je spreekbeurt over afval en Attero COLA Doe je spreekbeurt over afval en Attero COLA Kinderen die een spreekbeurt willen geven Waar op de wereld wordt het afval nog verwerkt op de manier van vroeger? Wat een goed idee! Je wilt je spreekbeurt

Nadere informatie

CO2 impact kringloopbedrijven

CO2 impact kringloopbedrijven CO2 impact kringloopbedrijven CO2 besparing gerealiseerd in 2014 door Stichting Aktief Dhr. G. Berndsen Gildenstraat 43 7005 bl Doetinchem Tel. 0314330980 g.berndsen@aktief-groep.nl Samenvatting Met 1

Nadere informatie

TOELICHTING VOOR DE WEBSITE OP DE AFVALSTOFFENVERORDENING NIEUWEGEIN 2010

TOELICHTING VOOR DE WEBSITE OP DE AFVALSTOFFENVERORDENING NIEUWEGEIN 2010 TOELICHTING VOOR DE WEBSITE OP DE AFVALSTOFFENVERORDENING NIEUWEGEIN 2010 Algemeen Hoofdstuk 10 van de Wet milieubeheer (Wm) gaat over afvalstoffen. Hierin is vastgelegd dat de gemeenteraad een afvalstoffenverordening

Nadere informatie

Afvalstoffenverordening Lelystad 2010

Afvalstoffenverordening Lelystad 2010 Afvalstoffenverordening Lelystad 2010 Wetstechnische informatie Gegevens van de regeling Overheidsorganisatie gemeente Lelystad Officiële naam regeling Afvalstoffenverordening Lelystad 2010 Citeertitel

Nadere informatie

Geen ruimte voor afvalcontainer in nieuwbouwwijk Gemeente Zaanstad Dienst Wijken Dienst Stadsbedrijven

Geen ruimte voor afvalcontainer in nieuwbouwwijk Gemeente Zaanstad Dienst Wijken Dienst Stadsbedrijven Rapport Gemeentelijke Ombudsman Geen ruimte voor afvalcontainer in nieuwbouwwijk Gemeente Zaanstad Dienst Wijken Dienst Stadsbedrijven 26 juni 2009 RA0832169 Samenvatting In het nieuwbouwproject Funen

Nadere informatie

Van afval naar grondstof. Informatieavond voor inwoners

Van afval naar grondstof. Informatieavond voor inwoners Van afval naar grondstof Informatieavond voor inwoners Agenda 2 1. Welkom en inleiding (wethouder Jan van t Zand) 2. Presentatie Afvalbeheer (Paul de Bruin, IPR Normag) 3. Vragen en dialoog 4. Afsluiting

Nadere informatie

Kringloopbedrijf n Roondgaank Nijverheidsstraat 19 17a 7461 AD Rijssen

Kringloopbedrijf n Roondgaank Nijverheidsstraat 19 17a 7461 AD Rijssen Kringloopbedrijf n Roondgaank Nijverheidsstraat 19 17a 7461 AD Rijssen Maatschappelijke functie Inboedelservice Inleveren/ophalen goederen Ruim gevulde winkel Afvalbrengpunt Kringloopbedrijf n Roondgaank

Nadere informatie

Verlaging van afvalstoffenheffing door uitvoering van de Raamovereenkomst verpakkingen

Verlaging van afvalstoffenheffing door uitvoering van de Raamovereenkomst verpakkingen Bijlage Verlaging van afvalstoffenheffing door uitvoering van de Raamovereenkomst verpakkingen mei 2009 Pagina 1 van 7 Samenvatting In deze bijlage wordt inzicht gegeven in de mate waarin als gevolg van

Nadere informatie

NissewaardPanel over grondstoffenbeleid, november 2015. Figuur 1: Aandeel afval dat nu apart wordt gehouden van het restafval (Nmax=709)

NissewaardPanel over grondstoffenbeleid, november 2015. Figuur 1: Aandeel afval dat nu apart wordt gehouden van het restafval (Nmax=709) NissewaardPanel over grondstoffenbeleid, november 201 Deze nieuwsbrief beschrijft in het kort de resultaten van een peiling over grondstoffenbeleid. Uit de resultaten komt naar voren dat driekwart van

Nadere informatie

over gescheiden inzameling van plastics & drankenkartons met rolcontainers

over gescheiden inzameling van plastics & drankenkartons met rolcontainers Vragen en antwoorden over gescheiden inzameling van plastics & drankenkartons met rolcontainers Algemeen Het raadsvoorstel inzameling plastics/drankenkartons geeft sinds de presentatie reactie in de samenleving.

Nadere informatie

Campagneteksten glas en papier

Campagneteksten glas en papier Campagneteksten glas en papier Voor de glas-en-papier-campagne zijn twee uitgewerkte campagneteksten geschreven in de vorm van: DE MEEST GESTELDE VRAGEN OVER GLAS DE MEEST GESTELDE VRAGEN OVER PAPIER Deze

Nadere informatie

Aan de gemeenteraad Agendapunt 6.8/240305. Onderwerp Evaluatie proefexperiment tweemaal gratis brengen snoeiafval in 2004

Aan de gemeenteraad Agendapunt 6.8/240305. Onderwerp Evaluatie proefexperiment tweemaal gratis brengen snoeiafval in 2004 Aan de gemeenteraad Agendapunt 6.8/240305 Roden, 17 maart 2005 Onderwerp Evaluatie proefexperiment tweemaal gratis brengen snoeiafval in 2004 Voorstel Proefexperiment tweemaal gratis brengen snoeiafval

Nadere informatie

ONDERWERP: PROJECT PLAATSING VAN ONDERGRONDSE AFVALCONTAINERS

ONDERWERP: PROJECT PLAATSING VAN ONDERGRONDSE AFVALCONTAINERS Versie 2.0-29/9/2011 Veelgestelde vragen ONDERWERP: PROJECT PLAATSING VAN ONDERGRONDSE AFVALCONTAINERS In dit document kunt u verschillende vragen terugvinden over de ondergrondse containers. De vragen

Nadere informatie

Zeg ook JA tegen afval scheiden.

Zeg ook JA tegen afval scheiden. Zeg ook JA tegen afval scheiden. Elkaar iets beloven. Voor een betere toekomst. Zonder het onnodig verbruiken en weggooien van grondstoffen. Om dat te kunnen realiseren moeten we met elkaar JA zeggen tegen

Nadere informatie

Stadsenquête Leiden 2004

Stadsenquête Leiden 2004 Hoofdstuk 16. Milieu Samenvatting Leiden heeft een Milieustraat aan de J.C. Rijpstraat. Vergeleken met voorgaande jaren zijn zowel de bekendheid als het gebruik verder toegenomen. In de Stadsenquête van

Nadere informatie

Beleidsnotitie van afvalbeleid naar Grondstoffenbeleid

Beleidsnotitie van afvalbeleid naar Grondstoffenbeleid Beleidsnotitie van afvalbeleid naar Grondstoffenbeleid Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 3. Omgekeerd inzamelen... 4 4. Voorscheiding plastics... 5 5. Oud papier en karton... 5 6. GFT... 6 7. Conclusie...

Nadere informatie

Bijlage 3: Afvalbrengpunten in Enschede

Bijlage 3: Afvalbrengpunten in Enschede Bijlage 3: Afvalbrengpunten in Enschede Huidige situatie De gemeente Enschede heeft 3 afvalbrengpunten, in Zuid aan de Vlierstraat, in Oost aan de Lenteweg en in West aan de Binnenhaven. Zuid heeft verreweg

Nadere informatie

Veelgestelde vragen omgekeerd inzamelen in Druten

Veelgestelde vragen omgekeerd inzamelen in Druten Veelgestelde vragen omgekeerd inzamelen in Druten Inhoud Veelgestelde vragen omgekeerd inzamelen in Druten... 1 1. Algemeen... 2 Waarom kiest de gemeente Druten voor omgekeerd inzamelen?... 2 Waarom wordt

Nadere informatie

Hoofdstuk 23. Afval en milieu

Hoofdstuk 23. Afval en milieu Hoofdstuk 23. Afval en milieu Samenvatting De Milieustraat, aan de J.C. Rijpstraat, is een voorziening waar inwoners van Leiden op vertoon van een legitimatie hun grof huishoudelijk en ander afval kunnen

Nadere informatie

Onderzoek Afvalscheiding

Onderzoek Afvalscheiding Rapportage Onderzoek Afvalscheiding In opdracht van: Contactpersonen: Gemeente Velsen Heleen de Mul en Edwin van t Hart Utrecht, maart 2014 DUO Market Research Drs. Aart van Grootheest Drs. Marjan den

Nadere informatie

Alleen ter besluitvorming door het College Actief informeren van de Raad. Collegevoorstel Openbaar

Alleen ter besluitvorming door het College Actief informeren van de Raad. Collegevoorstel Openbaar Openbaar Onderwerp Invoering mini afvalzak van 25 liter per 1-1-2013. Programma / Programmanummer Openbare Ruimte / 1062 BW-nummer Portefeuillehouder T. Tankir Samenvatting In Nijmegen scheiden we afval

Nadere informatie

De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG

De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG > Retouradres Postbus 20901 2500 EX Den Haag De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG Plesmanweg 1-6 2597 JG Den Haag Postbus 20901 2500 EX Den Haag T 070-456

Nadere informatie

Par. 1 Algemene bepalingen

Par. 1 Algemene bepalingen Sector : I/III Nr. : 40 De raad van de gemeente Ferwerderadiel; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 31 augustus 2009, nummer 13/40.09; gelet op artikel 10.23 Wet milieubeheer; besluit:

Nadere informatie

Memo. de leden van de gemeenteraad. het college. Datum: 5 mei 2015. scenario s het nieuwe inzamelen. Geachte leden van de raad,

Memo. de leden van de gemeenteraad. het college. Datum: 5 mei 2015. scenario s het nieuwe inzamelen. Geachte leden van de raad, Memo Aan: Van: de leden van de gemeenteraad het college Datum: 5 mei 2015 Betreft: scenario s het nieuwe inzamelen Geachte leden van de raad, Afval is grondstof. Ons afval is rijk aan grondstoffen die

Nadere informatie

RICHTLIJN BIJ HET OPSTELLEN VAN EEN WERKPLAN

RICHTLIJN BIJ HET OPSTELLEN VAN EEN WERKPLAN Pagina : 1 van 6 RICHTLIJN BIJ HET OPSTELLEN VAN EEN WERKPLAN Inhoudsopgave 1. Doel en toepassingsgebied 2. Principes 3. Indienen van een werkplan 4. Inhoud van het werkplan 4.1. Een duidelijke en overzichtelijke

Nadere informatie

Voorstel aan de raad. Kenmerk 15.503838. Vergaderdatum 9 juni 2015. Afval is Grondstof. Beleidsnota 2015-2018

Voorstel aan de raad. Kenmerk 15.503838. Vergaderdatum 9 juni 2015. Afval is Grondstof. Beleidsnota 2015-2018 Voorstel aan de raad Opgesteld door Stadswerken Kenmerk 15.503838 Vergadering Commissie Stad en Ruimte Vergaderdatum 9 juni 2015 Geheim Nee Afval is Grondstof. Beleidsnota 2015-2018 Het College van burgemeesters

Nadere informatie

Afvalpanel Horst aan de Maas

Afvalpanel Horst aan de Maas Agenda 2e bijeenkomst Afvalpanel Afvalpanel Horst aan de Maas Tweede bijeenkomst 25 maart 2013 WELKOM! Terugkoppeling keukenafvalemmers» Afvalpanel: kleine 1. Welkom / mededelingen 2. Toelichting op kosten

Nadere informatie

Hierbij bied ik u de antwoorden aan op de vragen die door Kamerlid dhr. Smaling van de SP zijn gesteld op 4 februari 2014.

Hierbij bied ik u de antwoorden aan op de vragen die door Kamerlid dhr. Smaling van de SP zijn gesteld op 4 februari 2014. De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG Plesmanweg 1-6 2597 JG Den Haag Postbus 20901 2500 EX Den Haag Uw kenmerk 2014Z01908 Datum 19 februari 2014 Onderwerp

Nadere informatie

Onderzoek huishoudelijk afval

Onderzoek huishoudelijk afval Onderzoek huishoudelijk afval Gemeente Amersfoort Ben van de Burgwal, Marlies Visser 16 april 2014 Samenvatting Leden van het AmersfoortPanel hebben in maart 2014 deelgenomen aan een onderzoek over het

Nadere informatie

Stadsenquête Leiden 2003

Stadsenquête Leiden 2003 Hoofdstuk 21. Milieu Samenvatting Zeven op de tien Leidenaren kent de Milieustraat, aan de J.C. de Rijpstraat, een voorziening waar inwoners van Leiden op vertoon van een legitimatie hun grof huishoudelijk

Nadere informatie

Afvalinzameling in Groningen. Een stadspanel onderzoek

Afvalinzameling in Groningen. Een stadspanel onderzoek B A S I S V O O R B E L E I D Afvalinzameling in Groningen Een stadspanel onderzoek Onderzoek en Statistiek Groningen heeft als kernactiviteiten instrumentontwikkeling voor en uitvoering van beleidsgericht

Nadere informatie

De burgemeester, Mr. J.H.C. van Zanen

De burgemeester, Mr. J.H.C. van Zanen voorstel aan de raad Opgesteld door Stadswerken Kenmerk 15.503838 Vergadering Gemeenteraad Vergaderdatum 25 juni 2015 Jaargang en nummer 2015 59 Geheim Nee Afval is Grondstof. Beleidsnota 2015-2018 Het

Nadere informatie

17 mei 2004 Afvalprobleem bedreigd volksgezondheid en milieu Oplossing in zicht

17 mei 2004 Afvalprobleem bedreigd volksgezondheid en milieu Oplossing in zicht 17 mei 2004 Afvalprobleem bedreigd volksgezondheid en milieu Oplossing in zicht Het grootste milieuprobleem in Suriname is afval. Er is geen adequate afvalinzameling, geen behandeling van afvalwater en

Nadere informatie

Veelgestelde vragen anders afval inzamelen in Berg en Dal

Veelgestelde vragen anders afval inzamelen in Berg en Dal Veelgestelde vragen anders afval inzamelen in Berg en Dal Inhoud Veelgestelde vragen anders afval inzamelen in Berg en Dal... 1 1. Algemeen... 2 Waarom kiest de gemeente Berg en Dal voor anders afval inzamelen?...

Nadere informatie

PROEF RESTAFVAL INZAMELING

PROEF RESTAFVAL INZAMELING PROEF RESTAFVAL INZAMELING Dragonder-noord start 23 september 2013 In uw wijk start eind september 2013 een proef om meer grondstoffen in te zamelen en minder restafval. In deze brochure leest u meer.

Nadere informatie

*ZEA284A3E65* Raadsvergadering d.d. 17 december 2015

*ZEA284A3E65* Raadsvergadering d.d. 17 december 2015 *ZEA284A3E65* Raadsvergadering d.d. 17 december 2015 Agendanr.. Aan de Raad No.ZA.14-30481/DV.15-566, afdeling Ruimte. Sellingen, 10 december 2015 Onderwerp: Afvalstoffenbeleidsplan 2016-2020 Aanleiding

Nadere informatie

DLGP-CIVIELTECHNISCHE WERKEN Component 4 Task Manager ing. M.Blenman

DLGP-CIVIELTECHNISCHE WERKEN Component 4 Task Manager ing. M.Blenman DECENTRALISATIE PROGRAMMA 1-2003-2009 Pilot districten: Nickerie, Para, Wanica, Commewijne en Marowijne DECENTRALISATIE PROGRAMMA 2-2009-2014 Paramaribo, Sipaliwini, Coronie, Saramacca en Brokopondo zijn

Nadere informatie

Z o r g v o o r h et mili eu. Werken met. Afvalstoffen. VGM Algemeen. Milieu. Gezondheid. Veiligheid

Z o r g v o o r h et mili eu. Werken met. Afvalstoffen. VGM Algemeen. Milieu. Gezondheid. Veiligheid Z o r g v o o r h et mili eu Werken met VGM Algemeen Milieu Gezondheid Veiligheid 1 Werken met Gasunie is een van de grootste gasinfrastructuurbedrijven in Europa. Veiligheid heeft binnen Gasunie de hoogste

Nadere informatie

De raad van de gemeente Tholen. Tholen, 6 mei 2015

De raad van de gemeente Tholen. Tholen, 6 mei 2015 No.: Portefeuillehouder: G.J. Harmsen Afdeling: Openbaare Werken Behandelaar: M.L.F. de Bruijn De raad van de gemeente Tholen Tholen, 6 mei 2015 Onderwerp: Consultatie over ontwerpbesluit AB OLAZ met betrekking

Nadere informatie

Afvalverwerking Hanzehogeschool Groningen 2012. Nulmeting

Afvalverwerking Hanzehogeschool Groningen 2012. Nulmeting Afvalverwerking Hanzehogeschool Groningen 2012 Nulmeting 1 Inhoud Inleiding... 3 Afvalverwerkers en afvalstromen... 4 Verzamelen van gegevens... 5 Hoeveelheden afval per locatie... 6 Hoeveelheden afval

Nadere informatie

Deventer Digipanel Diftar Juni 2013

Deventer Digipanel Diftar Juni 2013 Deventer Digipanel Diftar Juni 2013 Uitgave : Team Kennis en Verkenning Naam : Jaap Barink Telefoonnummer : (0570) 693369 Mail : j.barink@deventer.nl 2 Introductie Team Kennis en Verkenning is begin 2013

Nadere informatie

Afvalstoffenverordening

Afvalstoffenverordening Afvalstoffenverordening Hoofdstuk 1 Algemene bepalingen Artikel 1 Begripsomschrijvingen 1. In deze verordening wordt verstaan dan wel mede verstaan: a. wet: Wet milieubeheer; b. inzamelen: de activiteiten

Nadere informatie

sectorplan 27 Industrieel afvalwater

sectorplan 27 Industrieel afvalwater sectorplan Industrieel afvalwater 1 Achtergrondgegevens 1. Belangrijkste afvalstoffen Industriële afvalwaterstromen (niet reinigbaar in biologische afvalwaterzuiveringsinstallaties) 2. Belangrijkste bronnen

Nadere informatie

Gemeente Noordoostpolder

Gemeente Noordoostpolder Gemeente Noordoostpolder Meest gestelde vragen over nieuwe manier van afval inzamelen in Noordoostpolder extra container voor oud papier en karton extra container voor plastic, lege pakken en blik 1. Twee

Nadere informatie

Stadsenquête Leiden 2001

Stadsenquête Leiden 2001 Hoofdstuk 9. Milieu Samenvatting De Milieustraat is een (vrij nieuwe) voorziening waar bewoners zich kunnen ontdoen van hun grof huishoudelijk afval. Ruim twee op de tien Leidenaren heeft hier al eens

Nadere informatie

Sectorplan 4 Afval van onderhoud van openbare ruimten

Sectorplan 4 Afval van onderhoud van openbare ruimten Sectorplan 4 Afval van onderhoud van openbare ruimten 1 Achtergrondgegevens 1. Belangrijkste afvalfracties Veegafval, marktafval, drijfafval, zwerfafval en slib 2. Belangrijkste bronnen diversen 3. Aanbod

Nadere informatie

Op weg naar een circulaire economie

Op weg naar een circulaire economie Op weg naar een circulaire economie Agenda Afvalstromen Cijfers De Haarlemse aanpak Naar een circulaire economie Afval = Grondstof Afvalstromen GFT Kunststof Papier Glas Textiel Restafval GFT-stroom Inzameling

Nadere informatie

ketenanalyse afvalverwijdering BESIX - OVT Utrecht

ketenanalyse afvalverwijdering BESIX - OVT Utrecht afvalverwijdering BESIX - OVT Utrecht BESIX Nederland Branch 23 februari 2015 DEFINITIEVE rapportage - 1 - Documenttitel afvalverwijdering BESIX OVT Utrecht Verkorte documenttitel Voortgangsrapportage

Nadere informatie

Bestek verwerking gemeentelijk groenafval of component(en) daarvan

Bestek verwerking gemeentelijk groenafval of component(en) daarvan Bestek verwerking gemeentelijk groenafval of component(en) daarvan Situatieschets Inwoners van de gemeente Smallingerland kunnen zonder betaling hun groenafval storten bij de milieustraat, het zogenaamde

Nadere informatie

Gescheiden inzameling van papierafval, PMD-afval en huishoudelijk glasafval op de campus Jette

Gescheiden inzameling van papierafval, PMD-afval en huishoudelijk glasafval op de campus Jette Gescheiden inzameling van papierafval, PMD-afval en huishoudelijk glasafval op de campus Jette Dienst Milieucoördinatie, 19 januari 2009 Vanaf 2009 worden op campus Jette volgende afvalfracties gescheiden

Nadere informatie

Stortgasemissies Duurzaam Stortbeheer

Stortgasemissies Duurzaam Stortbeheer Stortgasemissies Duurzaam Stortbeheer 1 Eind rapport ECOFYS Ecofys Nethexiands BV KAnaalweg 16-A 0 Box 8408 3503 8K Utrecnt he Netherlands T +31(0)306623300 F. 631 (0) 30 66 23 301 E. irxo ecofys corn

Nadere informatie

Afvalscheiding nu en in de toekomst Onderzoek en Informatie, mei 2015

Afvalscheiding nu en in de toekomst Onderzoek en Informatie, mei 2015 Afvalscheiding nu en in de toekomst Onderzoek en Informatie, mei 2015 100% afval scheiden = 0 kg restafval! Dat is het doel waar Breda naar streeft. De gemeente onderschrijft daarmee het landelijk actieplan

Nadere informatie

Meer en Betere Recycling

Meer en Betere Recycling Meer en Betere Recycling als onderdeel van VANG Uw sprekers: Max de Vries Marco Kraakman Jacobine Meijer Emile Bruls Geert Cuperus Inhoud deelsessie Meer en Beter Recycling Inleiding Pitches projecten

Nadere informatie

Waarom doen we het ook alweer?

Waarom doen we het ook alweer? Apart inzamelen van gft-afval Als Vereniging Afvalbedrijven stimuleren we dat al het afval in Nederland op de juiste manier wordt verwerkt. Hierbij houden we rekening met het milieu en de kosten. De meest

Nadere informatie

Publicaties Uitvoering Afvalbeheer

Publicaties Uitvoering Afvalbeheer Publicaties Uitvoering Afvalbeheer Hieronder vindt u het overzicht van publicaties uitgebracht tot en met 2010 door Uitvoering Afvalbeheer (UA) en het voormalige Afval Overleg Orgaan (AOO) op onderwerp.

Nadere informatie

REGIONS FOR R4R RECYCLING. Janna Vandecruys OVAM 03/06/2014

REGIONS FOR R4R RECYCLING. Janna Vandecruys OVAM 03/06/2014 REGIONS FOR R4R RECYCLING Janna Vandecruys OVAM 03/06/2014 R4R = INTERREG IV C project Interregionale samenwerking binnen Europa Uitwisseling van ervaringen Doel: effectiviteit regionale beleid verbeteren

Nadere informatie

Afval vroeger en nu. Naam: Vroeger was alles anders. De mensen leefden heel primitief. Dat heb je gezien in het filmpje van Schooltv.

Afval vroeger en nu. Naam: Vroeger was alles anders. De mensen leefden heel primitief. Dat heb je gezien in het filmpje van Schooltv. Afval vroeger en nu Naam: Vroeger was alles anders. De mensen leefden heel primitief. Dat heb je gezien in het filmpje van Schooltv. 1. Wat betekent primitief? 3 antwoorden zijn goed. eenvoudig simpel

Nadere informatie

Aan de Gemeenteraad. Raadsvoorstel nr. 681498

Aan de Gemeenteraad. Raadsvoorstel nr. 681498 meppel.nl Agendapunt V/12. Meppel, 17 maart 2015 Aan de Gemeenteraad. Raadsvoorstel nr. 681498 Onderwerp: Verdergaande scheiding afvalstromen Voorgesteld besluit De raad voor te stellen: 1. Ter uitvoering

Nadere informatie

ketenanalyse afvalverwijdering BESIX - OVT Utrecht

ketenanalyse afvalverwijdering BESIX - OVT Utrecht afvalverwijdering BESIX - OVT Utrecht BESIX Nederland Branch 27 Februari 2014 DEFINITIEVE rapportage - 1 - Documenttitel afvalverwijdering BESIX OVT Utrecht Verkorte documenttitel Voortgangsrapportage

Nadere informatie

Quick scan inzamelsysteem EPSverpakkingen. Stromenanalyse, inzamelkosten en krachtenveldanalyse

Quick scan inzamelsysteem EPSverpakkingen. Stromenanalyse, inzamelkosten en krachtenveldanalyse Quick scan inzamelsysteem EPSverpakkingen via milieustraten Stromenanalyse, inzamelkosten en krachtenveldanalyse Huidige EPS stofstromen Export 1.748 ton Productie EPS verpakkingen in NL 8.265 ton EPS

Nadere informatie

Het Algemeen Bestuur van het openbaar lichaam Milieudienst Kop van Noord-Holland;

Het Algemeen Bestuur van het openbaar lichaam Milieudienst Kop van Noord-Holland; Regionale afvalstoffenverordening 2010 Milieudienst Kop van Noord-Holland Het Algemeen Bestuur van het openbaar lichaam Milieudienst Kop van Noord-Holland; gezien de regionale afvalstoffenverordening van

Nadere informatie

Raadsvoorstel agendapunt

Raadsvoorstel agendapunt Raadsvoorstel agendapunt Aan de raad van de gemeente IJsselstein Zaaknummer : 250089 Datum : 2 februari 2016 Programma : Strategie Blad : 1 van 5 Cluster : Ruimte Portefeuillehouder: dhr. V.G.M. van den

Nadere informatie

SIMON DE RIJKE ONDERZOEKER CITYLOGISTIEK HOGESCHOOL VAN AMSTERDAM AFVAL IN AMSTERDAM

SIMON DE RIJKE ONDERZOEKER CITYLOGISTIEK HOGESCHOOL VAN AMSTERDAM AFVAL IN AMSTERDAM SIMON DE RIJKE ONDERZOEKER CITYLOGISTIEK HOGESCHOOL VAN AMSTERDAM AFVAL IN AMSTERDAM 1919 1847 TOT VER IN DE 19E EEUW 1939 Parool d.d. 19 november 2015 #hergebruikendiezooi AGENDA Afval in Amsterdam Wat

Nadere informatie

Raadsvoorstel. Aanbesteding Nieuw Huisvuilsysteem Oostzaan. Leefomgeving. Gebied en wijkzaken J.J.W.M. Buiks CBW-JDO

Raadsvoorstel. Aanbesteding Nieuw Huisvuilsysteem Oostzaan. Leefomgeving. Gebied en wijkzaken J.J.W.M. Buiks CBW-JDO Titel Nummer 13/12 Aanbesteding Nieuw Huisvuilsysteem Oostzaan Datum 14 maart 2013 Programma Fase Onderwerp Leefomgeving Aanbesteding Nieuw Huisvuilsysteem Oostzaan Gemeentehuis Bezoekadres Kerkbuurt 4,

Nadere informatie

Rapportage Afval scheiden in Purmerend. Gemeente Purmerend SmartAgent, april 2015

Rapportage Afval scheiden in Purmerend. Gemeente Purmerend SmartAgent, april 2015 Rapportage Afval scheiden in Purmerend 1 Gemeente Purmerend SmartAgent, april 2015 Inhoudsopgave Deel 1 Inleiding Aanleiding en onderzoeksvraag Aanpak onderzoek Samenstelling respondenten Leeswijzer Deel

Nadere informatie

Onderzoek Omgekeerd Inzamelen tweede fase

Onderzoek Omgekeerd Inzamelen tweede fase Onderzoek Omgekeerd Inzamelen tweede fase Duurzaam van Afval naar Grondstof Bewonersonderzoek De vragenlijst bestaat uit verschillende delen. Het eerste deel gaat in op de situatie vóór de proef, het laatste

Nadere informatie

Afvalscheidingsgedrag Enschede September 2011

Afvalscheidingsgedrag Enschede September 2011 Afvalscheidingsgedrag Enschede September 2011 1. Achtergrond De gemeente doet onderzoek naar de wijze waarop ze het scheiden van afval kan verbeteren. Dit vormt een onderdeel van het nieuwe afvalbeleid

Nadere informatie

Wat moet je doen? Lees de informatie in dit pakketje

Wat moet je doen? Lees de informatie in dit pakketje AFVAL Wat moet je doen? Lees de informatie in dit pakketje Zoek meer informatie op de computer en bekijk filmpjes over het onderwerp (achterin deze lesbrief staan websites en links voor filmpjes) Overleg

Nadere informatie

Ketenanalyse Ketenanalyse Asbestverwijdering

Ketenanalyse Ketenanalyse Asbestverwijdering Ketenanalyse Ketenanalyse Asbestverwijdering Datum: 7-9-2015 Status: definitief Door: QSN, Gea Helms Inhoudsopgave 1. Introductie... 3 1.1 Scope... 3 1.2 Metaalrecycling... 4 1.3 Asbest... 4 2. Keten asbestverwijdering...

Nadere informatie

Nascheiding kunststoffen. Het heldere alternatief van Attero

Nascheiding kunststoffen. Het heldere alternatief van Attero Nascheiding kunststoffen Het heldere alternatief van Attero Sinds 1 januari 2010 moet elke gemeente in Nederland een fors deel van het kunststof verpakkingsafval scheiden van de rest van het huishoudelijk

Nadere informatie

Duurzaamheid. De voordelen van blikverpakkingen

Duurzaamheid. De voordelen van blikverpakkingen Duurzaamheid De voordelen van blikverpakkingen Duurzaamheid Duurzaamheid is één van de belangrijke aandachtspunten van het bedrijfsleven. Deze brochure is een initiatief van EMPAC, de organisatie van de

Nadere informatie

Milieuprestatie-indicatoren 2006

Milieuprestatie-indicatoren 2006 Milieuprestatie-indicatoren 26 Dimitri Devuyst Milieucoördinator Dimitri.Devuyst@vub.ac.be Reëel gas per m² 1998,46 1999,4 2,35 21,39 22,42 23,15 24,34 25,44 26,44 Cijfers van 23 zijn niet betrouwbaar

Nadere informatie

Van afval naar grondstof in Goirle

Van afval naar grondstof in Goirle Van afval naar grondstof in Goirle Leny van der Ende Bureau Milieu & Werk 16 juni 2014 1 Wij doen onderzoek naar waarde in het afval Welke waardevolle grondstoffen zitten in Goirle nog in het afval Hoe

Nadere informatie

Team Milieu. Afval scheiden: dat doen we samen! Arbo & Milieu. Met het oog op een gezond milieu!

Team Milieu. Afval scheiden: dat doen we samen! Arbo & Milieu. Met het oog op een gezond milieu! Team Milieu Afval scheiden: dat doen we samen! Arbo & Milieu Met het oog op een gezond milieu! De basis van de werkzaamheden van de sector Arbo & Milieu van de directie Personeel van Erasmus MC is neergelegd

Nadere informatie

Minder lokale lasten door afvalinzameling en verwerking goedkoper te maken

Minder lokale lasten door afvalinzameling en verwerking goedkoper te maken Minder lokale lasten door afvalinzameling en verwerking goedkoper te maken Initiatiefvoorstel VVD Rotterdam 14 december 2015 Inhoudsopgave Inleiding 3 Opbouw Afvalstoffenheffing 4 Doelmatigheid verhogen

Nadere informatie

Omgekeerd Inzamelen. Datum: 11 augustus 2014. Versie 3.0. drs. S. Buitinga & de heer R. Sival, BSc. Mevr M. Stam

Omgekeerd Inzamelen. Datum: 11 augustus 2014. Versie 3.0. drs. S. Buitinga & de heer R. Sival, BSc. Mevr M. Stam Omgekeerd Inzamelen Datum: 11 augustus 2014 Versie 3.0 Uitgevoerd door: Auteurs: Opdrachtgever: Newcom Research & Consultancy B.V. drs. S. Buitinga & de heer R. Sival, BSc. Gemeente Woerden Mevr M. Stam

Nadere informatie

Factsheet. Monitor jeugdwerkloosheid Amsterdam 2014. Werkloosheid stijgt naar 24% Definities. Nummer 6 juni 2014

Factsheet. Monitor jeugdwerkloosheid Amsterdam 2014. Werkloosheid stijgt naar 24% Definities. Nummer 6 juni 2014 Nummer 6 juni 2014 Monitor jeugdwerkloosheid Amsterdam 2014 Factsheet Ondanks eerste tekenen dat de economie weer aantrekt blijft de werkloosheid. Negen procent van de Amsterdamse beroepsbevolking is werkloos

Nadere informatie