Een bijzonder multidisciplinair project. Ombouw Sluizen Limburg Born, Maasbracht, Heel

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Een bijzonder multidisciplinair project. Ombouw Sluizen Limburg Born, Maasbracht, Heel"

Transcriptie

1 Een bijzonder multidisciplinair project Ombouw Sluizen Limburg Born, Maasbracht, Heel

2 Voorwoord Het project Sluizen Limburg bewijst waar samenwerking toe kan leiden. Ondanks de risico s en technische uitdagingen waren het de mensen en hun denkwijze die leidden tot een prachtig resultaat. Sluizen Limburg is een verhaal van méér dan staal en beton. Het is vooral een verhaal van mensen. Met het verschijnen van dit boek sluit de Combinatie Besix-Mourik een boeiend hoofdstuk af van een bijzonder verhaal dat Sluizen Limburg heet. Op 26 oktober 2012 is de laatste verlengde sluis in bedrijf gegaan. Hiermee is een kroon gezet op vier jaar succesvol samenwerken. Niet alleen tussen de combinanten Mourik en BESIX, maar ook met de opdrachtgever Rijkswaterstaat en de vele onderaannemers. Samenwerking loopt als een rode draad door dit verhaal en vormt de sleutel tot het succes van een complex, interdisciplinair en risicovol bouwproject als de renovatie en verlenging van de sluizen Born, Maasbracht en Heel. Meer dan technologie, proces of systeem, is de menselijke factor bepalend in het welslagen van een project. Mensen van diverse pluimage, ambacht en oorsprong hebben met tomeloze inzet en vernuft de krachten gebundeld om als één geheel een gedachte concreet om te zetten in een bouwwerk. Elke keer opnieuw, voor een nieuw en uniek probleem, met nieuwe onbekende gezichten, onder andere omgevingsfactoren, tonen mensen waartoe ze samen in staat zijn: iets tastbaars nalaten voor de eeuwigheid. Het beste ontspruit uit de mens als de omstandigheden er naar zijn. Hoe groter de uitdaging, hoe inventiever en gedrevener de mens. En uitdagend of boeiend kun je de afgelopen vier jaren zeker noemen. Zowel voor de werktuigbouwkundige, de elektrotechnicus als de bouwkundige had dit werk alles in zich wat ons vakgebied te bieden heeft. En zo ontstond de driehoeksverhouding mens-techniek-omgeving waarop het succes van dit project is gestoeld. Eén ding kun je van dit project wel zeggen: vervelen gaat het nooit. Geen andere uitspraak, ooit halverwege het project geuit, vat de essentie van de voorbije vier jaren beter samen. Sluizen Limburg was dan ook zonder twijfel een project dat nóóit ging vervelen. Hopelijk denkt u, lezer, na het lezen van dit naslagwerk daar hetzelfde over. Koen De Mey Operations Manager BESIX Nederland Ombouw Sluizen Limburg Walter Deelen Directeur Mourik Limburg Born, Maasbracht, Heel 2

3 Inhoudsopgave 1. Limburgs trots 4 Een waterrijke geschiedenis 5 Sluizen van nu en straks 7 Het begon allemaal met een oude foto van het Julianakanaal 8 2. Van besluit tot contract 9 Overheid gaat voor grootscheepse aanpak 10 Politieke besluitvorming 12 Schipperen binnen de Maasroute 13 Een veelzijdige opdracht 14 Aanbesteden op het snijvlak van tijd, geld, kwaliteit en omgeving Samen bouwen 20 Civiele techniek ontmoet werktuigbouwkunde 21 Over BESIX 22 Over Mourik Limburg 23 Project Start Up (PSU) 24 Project Follow Up (PFU) 25 Babyboom! Een goed begin 27 Civieltechnisch ontwerp: BESIX en Lievense rekenen aan s lands grootste sluizencomplexen 28 Werktuigbouwkundig ontwerp: Mourik bundelt krachten met Boorsma 33 Electrotechnisch ontwerp: Twee aannemers, één combinatie en een derde speler aan boord 36 Risicomanagement: inventariseren, kwantificeren, beheersen 38 Koploper in VGM-management 40 Omgevingsmanagement drukt belangrijke stempel op project Werk in uitvoering 44 Vijf hoogstandjes in beton en staal 45 Renovatiewerk kolken 49 Verlenging sluiskolk naar 225 meter 53 Nieuw bovenhoofd 56 Eigentijdse sluizen met respect voor het verleden 58 Nawoord 60 Colofon 64 3

4 1 Limburgs trots Limburg en haar waterwegen. Ze zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Al eeuwenlang meanderen de Maas en haar diverse aftakkingen door de zachte glooiingen van het Zuid-Nederlandse landschap. Kronkelige lijnen, die sinds de jaren twintig worden afgewisseld met kaarsrechte kanalen. Een waterrijk netwerk waarin mens en natuur hun krachten bundelen. Maar ook elkaars grenzen opzoeken. De talrijke sluizen en stuwen, die voor de Limburgers al lang gemeengoed zijn, spelen hierin een cruciale rol. Toen, nu en straks. De Maas meandert door het Zuid-Nederlandse landschap 4

5 Een waterrijke geschiedenis Wie aan Limburg denkt, denkt al snel aan de Maas. Het fraaie stukje natuur dat zich als een blauw lint door de provincie beweegt. Maar ook de onverschrokken watermassa die al meerdere malen buiten zijn oevers trad. Dergelijke tegenstellingen houden de bijzondere haat-liefdeverhouding tussen de Limburgers en hun Maas in stand. Al eeuwenlang. De Maas treedt buiten haar oevers Grensmaas Maas Water zoet, jouw verlangen naar zout een lange weg, dat meanderen nergens een spoor van oponthoud wat tegenstroom, onder de brug wat spatten of grommen maar wild of gedwee, steeds weer terug naar de schuimende zee Emile Budé Etymologisch onderzoek heeft uitgewezen dat de Germanen zo n tweeduizend jaar geleden al een naam hadden voor de rivier die vanuit het zuiden ons land in stroomde: Maas. In die tijd fungeerden grote rivieren als de Maas als bindmiddel, waarbij haar oevers een geliefde vestigingsplaats waren voor onder andere de Eburonen, Romeinen en Franken. Tot in de middeleeuwen behield de rivier deze functie. De Maas als grens In elk historisch tijdperk heeft de Maas zo haar rol gespeeld. Tijdens de Tachtigjarige Oorlog diende zij af en toe als grens, na 1648 behoorde haar noordoever grotendeels tot de Spaanse Nederlanden. Onder Napoleon liep de Maas dwars door het Departement Nedermaas. Toch zou het nog tot 1830 duren voordat de Maas echt als grens fungeerde. België, toen nog onderdeel van het Koninkrijk der Verenigde Nederlanden van koning Willem I, kwam in opstand en verdreef een deel van de noordelijke troepen uit Limburg. De koning eiste een deel van Limburg en Luxemburg op en zo kreeg het zuiden van Nederland zijn definitieve vorm. 950 kilometer water De Maas ontspringt in Frankrijk en stroomt via België naar Nederland, waar zij de zuidelijkste van de grote rivieren is. Voorbij Wezet vormt zij de grens tussen Belgisch en Nederlands Limburg. Dit gedeelte van de Maas staat bekend als de Grensmaas en ligt tussen Eijsden-Maastricht en Smeermaas-Kessenich. De Maas meandert er veel en is ten behoeve van de scheepvaart vervangen door laterale kanalen: de Zuid-Willemsvaart, het Julianakanaal en het Lateraalkanaal. De rivier zelf is voor een deel ook gekanaliseerd. 5

6 Zuid-Willemsvaart Lengte: 123 kilometer Ingebruikname: 1826 Stroomgebied: van Maastricht naar Den Bosch Stroomt door: Limburg (NL+B), en Noord-Brabant Julianakanaal in aanbouw met reeds geplaatste meerstoelen, waar schepen kunnen afmeren tijdens het wachten op een sluispassage Julianakanaal Het Julianakanaal begint ten noorden van Maastricht bij de stuw van Borgharen als aftakking van de Maas. Ongeveer 36 kilometer verder, bij Maasbracht, sluit het kanaal weer op de Maas aan. De aanleg van het Julianakanaal was een indrukwekkend werk. Op 22 oktober 1925 zette prinses Juliana symbolisch de eerste schop in de grond, waarna de werkzaamheden van start gingen. Bij Borgharen werd een stuw aangelegd, driehonderd meter verderop begon men te graven. Helemaal aan de andere kant, bij Maasbracht, gingen de graafwerkzaamheden eveneens van start. Nog geen tien jaar later sloten beide zijden perfect op elkaar aan. Behalve het kanaal werden er ook elf bruggen en vier sluizen aangelegd. In de jaren 60 heeft een grote vernieuwing plaatsgevonden in het Julianakanaal. Born en Maasbracht kregen nieuwe sluizen, Heel werd nieuw gebouwd en Roosteren werd gesloopt. De oorspronkelijke sluizen Limmel en Born zijn nog altijd operationeel; Maasbracht werd later opnieuw opgebouwd. Naast de oorspronkelijke sluis verrees dus een nieuw complex. Lateraalkanaal Tussen Heel en Buggenum, daar waar de Maas al meanderend haar weg zoekt, ligt het Lateraalkanaal. Een acht kilometer lange watergang die een kortere en snellere route biedt ten opzichte van de oorspronkelijke Maasroute. De enige sluis die de scheepvaart hier tegenkomt, betreft Heel. Scheepvaart die toch via de Maas gaat, waaronder veel plezierboten en de grotere binnenvaart, passeren de sluizen Linne en Roermond. Julianakanaal Lengte: 36 kilometer Ingebruikname: 1935 Stroomgebied: van Maas naar Maas Stroomt door: Limburg Lateraalkanaal Lengte: 8 kilometer Ingebruikname: onbekend Stroomgebied: van Maas naar Maas Stroomt door: Limburg Ombouw Sluizen Limburg Born, Maasbracht, Heel 6

7 Sluizen van nu en straks In Limburg bouwt Combinatie Besix- Mourik (CBM) in opdracht van Rijkswaterstaat Maaswerken aan het project Sluizen Limburg. Dit project behelst een grootscheepse aanpak van de drie sluizencomplexen Born, Maasbracht en Heel. Een overzicht van de sluizencomplexen De sluizencomplexen bevinden zich op de Maasroute, een van de belangrijkste scheepvaartverbindingen binnen Europa. Deze route voert over de Maas en deels over het Juliana- en Lateraalkanaal. Born en Maasbracht De sluizencomplexen Born en Maasbracht bevinden zich beide in het Julianakanaal. Sluis Born ligt het meest zuidelijk en bestaat uit drie sluiskolken waarvan twee van 142 meter en een van 136 meter. Het verval bedraagt 11,35 meter. De westkolk dateert uit 1935 en heeft een monumentale status. Een kleine twintig kilometer noordelijker, waar het Julianakanaal overgaat in de Maas, ligt sluizencomplex Maasbracht. Ook dit complex heeft drie sluiskolken van 142 meter lang. Met 11,85 meter heeft sluis Maasbracht het grootste verval van Nederland. Heel Sluis Heel is gebouwd in 1968, ligt ongeveer tien kilometer ten noorden van Maasbracht en vormt de zuidelijke toegang van de Maas tot het Lateraalkanaal. In tegenstelling tot de sluizen in Born en Maasbracht omvat dit sluizencomplex twee sluiskolken van elk 142 meter lengte. Het verval is hier 6,70 meter. Maasroute en Maaswerken Project Sluizen Limburg maakt onderdeel uit van het project Maasroute. Dit project van Rijkswaterstaat heeft als belangrijkste doel om de vaarweg aan te passen en geschikt te maken voor grotere binnenvaartschepen (klasse Vb). De Maasroute is op zijn beurt een deelproject van de Maaswerken. In dit grootschalige programma werkt Rijkswaterstaat aan een minder dreigende, beter dragende en meer levendige Maas. Naast de Maasroute zijn er binnen de Maaswerken nog twee andere deelprojecten te onderscheiden: Zandmaas en Grensmaas. 7

8 Huub Dohmen De werkploeg bezig met ontgraven Het begon allemaal met een oude foto van het Julianakanaal Huub Dohmen is Limburger in hart en nieren. Als klein jongetje speelde hij maar wát graag in de bossen en de grotten. Of hij ging vissen in de Geul. Water heeft me altijd gefascineerd, zegt Huub. Hij werkt al 35 jaar bij Rijkswaterstaat, waarvan 23 jaar als sluismeester. Huub kan alles en vooral heel gepassioneerd vertellen over de Limburgse waterwegen. Over onder meer de aanleg van het Julianakanaal en de sluizen, over de overstromingen of de bouw van de kolentip. Dit is een installatie om de lading van een kolenwagon in één keer in een schip te lossen. De kolenhandel en het daarbij horende vervoer was de hoofdreden voor het graven van de Limburgse kanalen, aldus Huub foto s Huub beschikt over tientallen meters archiefmateriaal over Limburg en haar waterwegen. Maar ook over alle andere wateren in Nederland en België. In totaal heeft hij zo n foto s, 350 cd-roms en talloze krantenartikelen, oude vakbladen en kaarten. Huub: Ruim twintig jaar geleden kreeg Julianakanaal in aanleg ik een foto van de aanleg van het Julianakanaal. Ik besefte dat zo n oude foto iets heel bijzonders was, iets dat gekoesterd moest worden. En zo is het allemaal begonnen. Nostalgie en informatie Met mijn verzameling kan ik een heleboel mensen een plezier doen, besluit Huub. Mijn collectie heeft een grote nostalgische, maar ook informatieve waarde. Via een oud exemplaar van het vakblad De Ingenieur heb ik Maaswerken kunnen helpen. Daarin stond belangrijke informatie over de grondsoorten bij Born. Bij Born en andere sluizen worden werkzaamheden uitgevoerd om in de toekomst grotere schepen toegang tot de vaarweg te kunnen bieden. Mooi toch, als je elkaar zo kunt helpen? Waarom de Maas overstroomde In januari 1926, december 1993 en januari 1995 werd Limburg onaangenaam verrast door de krachten der natuur. De Maas, die zich normaal gesproken keurig naar haar bedding plooit, trad in die bewuste perioden buiten haar oevers. Het gevolg was duidelijk: ondergelopen straten, kelders vol met water en onbewoonbare huizen. Maar wat was de oorzaak? De Maas is een rivier die in haar stroomgebied alleen door regen gevoed wordt. Het peil is sterk afhankelijk van de hoeveelheid regen die er valt. Hierdoor staat de Maas s winters metershoog, temeer omdat er dan ook sprake is van weinig vegetatie, weinig verdamping en smeltwater in periodes van dooi. Aan de overstromingen in 1993 en 1995 ging in beide gevallen een hevige regenperiode vooraf. Bijna zeventien meter boven NAP De overstromingen in 1995 waren het gevolg van een maand lang aanhoudende regen. In totaal viel er 350 millimeter, ruim twee keer zo veel als normaal. Vanaf 21 januari regende het extreem hard: in Wallonië viel 300 millimeter in tien dagen, drie keer de normale hoeveelheid! De aanvoer van water werd nog eens verhoogd door smeltwater uit Hoog-België. De recordwaterstand van 1926, met een hoogte van 16,92 meter boven NAP, werd meedogenloos overtroffen. Met het project Grensmaas, net als de Maasroute onderdeel van de Maaswerken, moet een dergelijke ramp in de toekomst voorkomen worden. Ombouw Sluizen Limburg Born, Maasbracht, Heel 8

9 2 Van besluit tot contract De werkzaamheden aan de sluizen Born, Maasbracht en Heel behoren tot de Maaswerken. Maar wat houden deze werken precies in? Wanneer zijn ze gestart? En waarom? Een kijkje in de politieke keuken van dit veelomvattende project, met de aanbesteding en contractondertekening als hoogtepunt. Sluis Heel 9

10 Overheid gaat voor grootscheepse aanpak Met de overstromingen van 1993 en 1995 nog vers in het geheugen, stelde de Nederlandse regering in februari 1995 het Deltaplan Grote Rivieren in werking. Dit plan behelsde onder meer de versnelde aanleg van 145 kilometer aan noodkaden ter bescherming van de meest bedreigde gebieden in Brabant en Limburg. Tegelijkertijd verrichtte het kabinet onderzoek naar een andere beschermingsmaatregel: het verruimen van de Maas over een lengte van 222 kilometer. Het logo van de projectorganisatie De plannen voor de verruiming van de Maas werden gecombineerd met reeds bestaande plannen voor een opwaardering van de Maasroute. Hieruit ontstond de startnotitie Zandmaas/ Maasrouteproject, die in oktober 1995 gepubliceerd werd. In april 1997 werd projectorganisatie De Maaswerken opgericht, een samenwerkingsverband tussen het ministerie van Verkeer en Waterstaat, provincie Limburg en het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit. De projectorganisatie kreeg opdracht voor de planvorming en uitvoering van twee deelprojecten: Zandmaas/Maasroute en Grensmaas. Deze deelprojecten dragen niet alleen bij aan veiligheid, maar ook aan natuurontwikkeling en een betere bevaarbaarheid van de Maasroute. Trajectnota/MER De eerste ideeën van de projectorganisatie staan beschreven in de notitie Maaswerken. Deze notitie verscheen in het najaar van 1997 en werd overlegd met onder andere de betrokken gemeenten. De notitie werd op enkele punten aangepast en in februari 1999 verscheen de Trajectnota/ Milieu Effect Rapportage (MER) van Zandmaas/Maasroute. Dit rapport geeft een overzicht van de mogelijke alternatieven voor de invulling van de deelprojecten en de gevolgen daarvan. Bewoners, betrokkenen, overheden en belangenorganisaties mochten hierop inspreken. Voorkeursalternatief In het najaar van 2000 nam staatssecretaris De Vries van Verkeer en Waterstaat haar standpunt in voor één van de alternatieven: het Voorkeursalternatief. Doel van het Voorkeursalternatief was het vlotter bevaarbaar en veiliger maken van de vaarroute, met korte wacht- en passeertijden bij sluizen. Dit moest onder andere bereikt worden door het verhogen van bruggen, het verlengen van sluizen en het geheel verbreden Ombouw Sluizen Limburg Born, Maasbracht, Heel 10

11 In de jaren 90 is de Maas meermaals buiten haar oevers getreden van het Julianakanaal. Grote schepen profiteren hier het meest van. Deze grootschalige en kostbare operatie zal leiden tot een groei van 50% in het goederenvervoer over de Maas. Ontwerp Tracébesluit Na de standpuntinname werkte De Maaswerken het Voorkeursalternatief verder uit tot een Ontwerp Tracébesluit (OTB) voor de Maasroute en het Provinciaal Omgevingsplan Limburg (POL) voor de Zandmaas. Onder het OTB vallen alle maatregelen ter verbetering van de Maasroute, plus enkele maatregelen voor hoogwaterbescherming. Op 4 mei 2001 lagen de plannen gereed voor inspraak, tot 28 juni 2001 kon men hierop inspreken. De ruim reacties die op het OTB binnenkwamen, werden meegewogen in de definitieve vaststelling van het Tracébesluit (TB). In dit stadium werd bijvoorbeeld nog besloten om het Julianakanaal niet geheel, maar gedeeltelijk te verbreden. Tracébesluit Op 18 december 2001 stemde staatssecretaris De Vries in met de maatregelen in het TB. Hierna volgde de gedetailleerde technische uitwerking van het besluit, met onder andere de vergunning- en bestemmingsplanprocedures op provinciaal en gemeentelijk niveau. De uitvoering vindt plaats in drie fasen. Tussen 2002 en 2006 lag de focus vooral op hoogwaterbescherming door kadeverhogingen. De periode tussen 2006 en 2012 staat met name in het teken van natuurontwikkeling. Ook startten in 2006 de voorbereidingen voor de Maasroute, waarvan het grootste deel na 2009 in uitvoering ging. In 2017 moeten de doelstellingen van de Maaswerken, dus ook die van de Maasroute, gerealiseerd zijn. EU-subsidie voor Maasroute De verbetering van de Maasroute biedt betere doorvaarmogelijkheden voor klasse Vb-schepen met eindbestemming Duitsland, België of Frankrijk. Europa ziet het belang hiervan in en geeft Nederland subsidie voor de opwaardering van deze route. De subsidie wordt verstrekt vanuit het Trans-Europees vervoersnetwerk (TEN-T programma) en loopt tot en met

12 Politieke besluitvorming Februari Regering stelt Deltaplan Grote Rivieren in werking Oktober Publicatie startnotitie Zandmaas/ Maasrouteproject April Projectorganisatie De Maaswerken gaat van start Najaar Publicatie notitie Maaswerken februari Publicatie Trajectnota/ MER Zandmaas/ Maasroute Uitvoering fase I (o.a. kadeverhoging) maart/april Bekendmaking TB en POL Zandmaas mei/juni Inspraak op OTB en POL Zandmaas Staatssecretaris neemt standpunt in. Trajectnota wordt uitgewerkt in OTB en POL Zandmaas Uitvoering fase II (o.a. natuurontwikkeling en voorbereiding/ verbetering vaarroute) Maart Aankondiging project Mei Selectiedocumenten binnen bij Rijkswaterstaat Juli Na voorselectie schrijft Combinatie Besix-Mourik zich in januari 28 januari aanbieding Combinatie Besix-Mourik aan Rijkswaterstaat juni Officiële gunning opdracht Sluizen Limburg aan Combinatie Besix-Mourik November Aanbesteding project Sluizen Limburg Alle doelen van De Maaswerken zijn gerealiseerd Oplevering project Sluizen Limburg Uitvoering fase III (hoogwaterbescherming, verbetering vaarroute) Ombouw Sluizen Limburg Born, Maasbracht, Heel 12

13 Schipperen binnen de Maasroute De Maaswerken gaan de boeken in als een omvangrijk en uitdagend project. Iemand die daar alles van weet, is projectmanager Frans Hendrikx van Rijkswaterstaat. Tussen 1995 en 2001 was hij al bij de Maaswerken betrokken. Sinds 2009 is hij verantwoordelijk voor de uitvoering van het deelproject Maasroute. De negen projecten van de Maasroute 1. Brugverhogingen over sluis Weurt; 2. Brugverhogingen in Maaswaalkanaal; 3. Verruiming bochten bij Venlo; 4. Renovatie en verlenging sluizen Born, Maasbracht en Heel; 5. Modernisering sluizen Belfeld en Sambeek; 6. Aanleg keersluis Heumen; 7. Realisatie Regiocentrale Zuid in Maasbracht; 8. Verruiming Julianakanaal; 9. Aanleg keersluis Limmel. Pleziervaart op de Maas Het project Maaswerken is opgericht ter bescherming van het achterland van de Maas. Dit project is verdeeld over drie deelprojecten en voornamelijk gericht op het verruimen van de Maas. In deelproject Zandmaas, het bevaarbare gedeelte van de Maas, gebeurt dit met baggerwerk en nevengeulen. In deelproject Grensmaas, het niet bevaarbare deel tussen België en Nederland, vindt dit plaats door grindwinning. Maasroute Deelproject Maasroute richt zich op de verbetering van de vaarroute. Ontstaan uit het project MOMARO* is het toegevoegd aan de Maaswerken onder andere omdat het betrekking had op hetzelfde gebied als de rest van de Maaswerken. De Maasroute omvat negen afzonderlijke projecten, waaronder de sluizen Born, Maasbracht en Heel. Afstemming projectteams Voor de uitvoering van de Maasrouteprojecten treedt Frans Hendrikx namens Rijkswaterstaat op als opdrachtgever. Hij zet de grote lijnen uit en zorgt voor een optimale afstemming tussen de verschillende interne en externe projectteams. De samenwerking met de projectteams verloopt goed. Frans: Er zijn wel eens spanningen, maar zolang je blijft communiceren kom je er altijd uit. Techniek, veiligheid en omgeving De doelen van de Maasroute moeten in 2017 gerealiseerd zijn. Frans Hendrikx: Ik wil de deadline halen, zakelijk maar ook in goede samenwerking met de projectteams. Dat is soms schipperen, maar ik heb er het volste vertrouwen in dat we elk project tijdig opleveren. Ook project Sluizen Limburg, dat in 2013 al gereed moet zijn. Op technisch gebied is Combinatie Besix-Mourik zeer krachtig en voortvarend. Maar ook zaken als veiligheid en omgeving zijn belangrijke aandachtspunten. Daar blijven we tot het einde aan werken. *MOMARO staat voor Modernisering MaasRoute 13

14 Een veelzijdige opdracht Project Sluizen Limburg is een van de 52 projecten die binnen de Maaswerken wordt uitgevoerd. Na een voorselectie werd op 27 november 2007 de opdracht voor de verlenging en renovatie van de sluizencomplexen Born, Maasbracht en Heel aanbesteed. Zeven maanden later volgde de officiële gunning. Sluis Heel De opdracht werd als Design & Construct bestek op de markt gebracht. Bij Design & Construct definieert de opdrachtgever alleen de functionaliteit voor de te realiseren objecten. De opdrachtnemer is verantwoordelijk voor het ontwerp en de uitvoeringsmethode die deze functionaliteit borgt. Scope De werkzaamheden binnen het project Sluizen Limburg bestaan uit het verlengen van één kolk per sluizencomplex, het vervangen van sluisdeuren en bewegingswerken, het aanpassen van besturing en bediening, het aanpassen van voorhavens, de stabilisatie van bestaande kolkwanden, de renovatie van de volledige sluizencomplexen en andere aanpassingen. Dit veelzijdige programma bleek een prima basis voor een krachtenbundeling tussen BESIX en Mourik Limburg. BESIX nam het civiele gedeelte op zich, Mourik Limburg het werktuigbouwkundige deel. De opdracht bestond tevens uit een integraal deel, dat onder andere betrekking had op organisatorische zaken, het beschikbaar houden van de vaarweg en het vergunningentraject. Civieltechnisch deel De complexiteit van dit waterbouwkundige project is BESIX op het lijf geschreven. Dit heeft met name te maken met het multidisciplinaire karakter van de opdracht en de zware civiele constructies. De kennis en ervaring die BESIX op eerdere (zee) sluizen heeft opgedaan, kan zij hier uitstekend toepassen. Bovendien is BESIX voorloper in Systems Engineering: een systematische en interdisciplinaire projectbenadering die voorheen nog weinig werd toegepast, maar in dit project een vereiste is. In het opstellen van de aanbieding moest het tenderteam rekening houden met de beschikbaarheid van de vaarweg, de aanwezigheid van bestaande constructies, de waterdichtheid van de kanaalbodem en de grondgesteldheid. Een uitdaging voor planning en engineering die, in combinatie met de nodige risicoafwegingen, leidde tot een aanbieding met veel bewezen technieken. Kenmerkend zijn de definitieve combiwanden voor de sluisverlenging, de tijdelijke damwanden voor het bovenhoofd, definitief gewapend onderwaterbeton en een in situ voorzetwand. Hiermee was Ombouw Sluizen Limburg Born, Maasbracht, Heel 14

15 Roel van Oudheusden, tender/projectmanager Mourik Limburg: De veelheid en de repeterende factor van de werktuigbouwkundige en renovatiewerkzaamheden maken dit werk omvangrijk en uitdagend. Eén foutje werkt immers in veelvoud door. Dit vereist van begin tot eind een uiterst nauwgezette aanpak. Bij een nat infraproject komt overal duikwerk kijken Henk Post, commercieel manager BESIX: een snelle, veilige en kostenefficiënte bouwmethode mogelijk. Werktuigbouwkundig deel Het tenderteam van Mourik Limburg maakte de calculaties voor de staalbouw, de renovatiewerkzaamheden en het werktuigbouwkundige deel. Een omvangrijk pakket aan werkzaamheden, bestaande uit onder andere het vervaardigen van 200 drijvende bolders, het vervangen van 20 deurbewegingswerken, de renovatie van 25 schuifbewegingswerken en de conservering van 150 ladders. Dat Mourik Limburg al jaren op kleinere schaal renovatiewerken op de sluizencomplexen uitvoert, bleek een voordeel. In het maken van de calculaties kon het team putten uit een uitgebreide bron van informatie en ervaringen. Gunning De krachtenbundeling tussen BESIX en Mourik Limburg bleek een succesvolle zet. In juni 2008 kreeg de bouwcombinatie de opdracht gegund op basis van de economisch meest voordelige inschrijving (EMVI). Hierin werd niet alleen gekeken naar de prijs, maar ook naar kwaliteit en de prestaties op het gebied van beschikbaarheid. Met het tekenen van het contract conformeerde de combinatie zich aan een aantal belangrijke voorwaarden. Zo was zij verantwoordelijk voor het verkrijgen van de nodige vergunningen en het coördineren van alle werkzaamheden die gelijklopen met de opdracht. Verder zijn strikte afspraken gemaakt over het stremmen van de sluiskolken voor scheepvaartverkeer. Op het niet nakomen van deze afspraken staan fikse boetes. Garanties Na de oplevering in 2013 staat Combinatie Besix-Mourik in voor het meerjarig onderhoud van de sluizen, gedurende een periode van 52 weken. Verder dient zij tien jaar garantie te geven op de aluminium of verzinkte deklagen. Voor de overige conserveringsdelen en alle stalen onderdelen (corrosievorming) geldt een garantieperiode van vijf jaar. Om aan de selectiecriteria voor de renovatiewerkzaamheden te voldoen, hebben we voor een bouwcombinatie gekozen. Mourik Limburg was hiervoor de aangewezen partij. Ze kenden het project en hadden de juiste expertise in huis. Jeroen Philtjens, voormalig tendermanager BESIX: Een uitdagend project. We hebben vanaf het begin veel aandacht besteed aan de beschikbaarheid van de vaarweg, de omgang met vergunningen en het vertalen van de randvoorwaarden naar oplossingen die aantoonbaar aan de eisen voldoen. Vanuit Rijkswaterstaat kreeg de vorming van het team opvallend veel aandacht. 15

16 Scoren met EMVI Rijkswaterstaat Maaswerken gunde de opdracht voor project Sluizen Limburg op basis van de Economisch Meest Voordelige Inschrijving. Deze zogenoemde EMVI-score is door Rijkswaterstaat in het leven geroepen om bij te dragen aan standaardisatie in de bouwsector. Jeroen Philtjens, tendermanager in de aanbestedingsfase, geeft uitleg: We werden beoordeeld op onze fictieve inschrijfprijs. Deze is opgebouwd uit drie componenten: de inschrijfprijs, de prestatie op basis van beschikbaarheid van de sluiskolken en enkele kwalitatieve criteria. De prestatie wordt uitgedrukt in een bedrag, dat gebaseerd is op het aantal dagen dat een kolk gestremd is (hinder voor de scheepvaart). Hoe meer verkeershinder, des te hoger het bedrag. Dit bedrag wordt bij de inschrijfprijs opgeteld. De som van deze twee bedragen kan verhoogd dan wel verlaagd worden met de score op kwaliteit. Kwalitatieve criteria De kwalitatieve criteria zijn onder te verdelen in omgang met de vaarweg, omgeving, samenwerking, techniek en projectbeheersing. Jeroen: Per criterium moesten we aantonen hoe we er invulling aan gaven. Voor omgeving moesten we bijvoorbeeld aangeven hoe we met vergunningen omgaan, een plan van aanpak schrijven voor omgevingsmanagement, aantonen hoe we risico s beheersen en een planning opstellen. Opvallend was de uitgebreide aandacht voor de zachte kant van de organisatie. Samenwerking was hierbij de kerngedachte. Hiervoor moest iedereen een assessment ondergaan met psychologische tests en rollenspellen. Uiteindelijk bleek onze score goed voor de hoogste aftrek. Daar kwam bij dat we de laagste inschrijfprijs hadden en de minste hinder en zodoende, met een fictieve inschrijfprijs van ruim 151 miljoen euro, als Economisch Meest Voordelige Inschrijving uit de bus kwamen. Sluizen Born (2011) Ombouw Sluizen Limburg Born, Maasbracht, Heel 16

17 Uithijsen benedendeur van sluis Born-Oost Aanbesteden op het snijvlak van tijd, geld, kwaliteit en omgeving Een dynamisch project dat vol verrassingen zit. Zo omschrijft contractmanager Sam de Visser van Rijkswaterstaat Maaswerken het project Sluizen Limburg. Als Zeeuw heeft hij iets met water: Van alle projecten die ik begeleid heb, zijn die in de civiele waterbouw het mooist. Dat ik nu een bijdrage lever aan de grootste binnenvaartsluizen van Nederland is natuurlijk prachtig! Sam de Visser Zo n anderhalf jaar voordat de aanbesteding werd gepubliceerd, werd Sam bij het sluizenproject betrokken. Hij was verantwoordelijk voor de tekst van het contract, waarin kwaliteit, planning, budget en omgeving belangrijke aandachtspunten waren. Sam: Ik hield me niet zozeer bezig met wát er in het contract kwam, maar hóe het omschreven werd. Design & CONSTRUCT Als gevolg van Design & Construct neemt Rijkswaterstaat iets meer afstand van de inhoud en uitvoering van het project. In plaats van een exacte technische omschrijving geven we nu aan waaraan een aanbieding moet voldoen, legt Sam uit. Hierin komen ook zaken aan bod als: wat verwachten we van het financieel en planningsmanagement? Welke voorwaarden gelden er voor betaling? Waar moet het kwaliteitssysteem aan voldoen? Al deze aspecten zijn meegenomen in de fictieve inschrijfprijs, op basis waarvan Combinatie Besix- Mourik dus als laagste aanbieder uit de bus kwam. Monitoring Tijd, geld, kwaliteit en omgeving zijn ook tijdens de uitvoering een belangrijke factor. De aannemerscombinatie monitort haar eigen voortgang en houdt, met uitzondering van de vooraf vastgestelde stremmingsperioden, de vaarweg beschikbaar. Om zelf ook een vinger aan de pols te houden, voert Rijkswaterstaat regelmatig audits uit. Deze vinden plaats op systeem-, proces- of productniveau. Sam: Op productniveau toetsen we alleen op onderdelen die wij risicovol achten. Bij de kolkverlenging zien we bijvoorbeeld toe op de aansluiting van het oude op het nieuwe gedeelte. Dit in verband met het risico op lekkage. Bij oplevering van het project voert Rijkswaterstaat een laatste check uit, om vast te stellen of het opleverdossier aan alle eisen en voorwaarden voldoet. 17

18 Sluizen Heel Ombouw Sluizen Limburg Born, Maasbracht, Heel 18

19 19

20 3 Samen bouwen Een van de sleutelwoorden in project Sluizen Limburg is samenwerking. Niet alleen omdat de opdrachtgever er veel waarde aan hecht, maar ook doordat alle betrokken partijen zich met elkaar inzetten om dit project tot een goed einde te brengen. Zo bouwen BESIX, Mourik, Rijkswaterstaat, leveranciers en onderaannemers aan een gezamenlijk succes en een relatie voor de toekomst. Vele partijen hebben zich maximaal ingezet voor één gezamenlijk resultaat 20

de sluis gesloten. voldaan. De techniek en faalkanseisen vormen de bron Rijkswaterstaat werkt aan de Maas: naast de

de sluis gesloten. voldaan. De techniek en faalkanseisen vormen de bron Rijkswaterstaat werkt aan de Maas: naast de KEERSLUIS HEUMEN OMSCHRIJVING PROJECT KEERSLUIS HEUMEN In het kader van de Maaswerken is bij Heumen een nieuwe keersluis gerealiseerd. Een helder baken in het herstelde open kanaallandschap verbetert de

Nadere informatie

MAGAZINE VOOR MEDEWERKERS VAN RIJKSWATERSTAAT. op afstand bedienen

MAGAZINE VOOR MEDEWERKERS VAN RIJKSWATERSTAAT. op afstand bedienen MAGAZINE VOOR MEDEWERKERS VAN RIJKSWATERSTAAT DECEMBER 2015 Bruggen en sluizen op afstand bedienen 01-KRACHT_Cover.indd 1 23-11-15 11:35 REPORTAGE Blauwe golf door ritsend bedienen Buiten timmert de aannemer

Nadere informatie

Verruiming Julianakanaal

Verruiming Julianakanaal Verruiming Julianakanaal Toelichting voor de bewoners van de gemeente Stein De Vries & van de Wiel Kust- & Oeverwerken Fred Doodeman (omgevingsmanager) 30 oktober 2013 Inhoud Voorstellen De Vries & van

Nadere informatie

Renovatie Stuwensemble Nederrijn en Lek. Design & Construct contract

Renovatie Stuwensemble Nederrijn en Lek. Design & Construct contract Renovatie Stuwensemble Nederrijn en Lek Design & Construct contract Inleiding Het stuwensemble in de Nederrijn en Lek gaat grootschalig gerenoveerd worden. Met deze brochure informeert Rijkswaterstaat

Nadere informatie

Voorsprong door gebundelde kennis

Voorsprong door gebundelde kennis Advies- en ingenieursbureau dhv.nl Voorsprong door gebundelde kennis samenwerking bij complexe mobiliteitsprojecten Altijd een oplossing verder Een opdrachtgever met raad en daad bijstaan betekent meer

Nadere informatie

Leiden Ringweg Oost. Bouwfasering Sumatrabrug. Movares Nederland B.V. ing. R. van der Vlies Kenmerk TW-VDV-120009934 - Versie 1.0

Leiden Ringweg Oost. Bouwfasering Sumatrabrug. Movares Nederland B.V. ing. R. van der Vlies Kenmerk TW-VDV-120009934 - Versie 1.0 Leiden Ringweg Oost Bouwfasering Sumatrabrug Opdrachtgever Gemeente Leiden Ondertekenaar Movares Nederland B.V. ing. R. van der Vlies Kenmerk TW-VDV-120009934 - Versie 1.0 Utrecht, 10 mei 2012 Definitief

Nadere informatie

Heijmans Avans Minor 2010-2011. Infrastructuur: van knelpunt tot aanbesteding

Heijmans Avans Minor 2010-2011. Infrastructuur: van knelpunt tot aanbesteding Heijmans Avans Minor 2010-2011 Infrastructuur: van knelpunt tot aanbesteding Avans Hogeschool is een topinstituut dat toekomstige beroepsoefenaren opleidt tot excellente professionals, die zichzelf en

Nadere informatie

Opwaardering Twentekanalen. Economische stimulans Oost-Nederland

Opwaardering Twentekanalen. Economische stimulans Oost-Nederland Opwaardering Twentekanalen Economische stimulans Oost-Nederland 21 oktober 2014 Onderwerpen Wat doet? en de Twentekanalen Sluis Eefde Verruiming Twentekanalen Wat doet? Organisatie doel Eén RWS, Samen

Nadere informatie

Inhuur van civieltechnisch personeel

Inhuur van civieltechnisch personeel Inhuur van civieltechnisch personeel Marktconsultatiedocument Zwolle, 11 december 2015 Status: Definitief Versie: 1.0 Marktconsultatiedocument pagina 1 van 7 Inhoud 1. Inleiding 3 2. Onderwerpen voor de

Nadere informatie

Aanbesteding project A2 Maastricht ligt op koers

Aanbesteding project A2 Maastricht ligt op koers BEZOEKADRES President Rooseveltlaan 101 6224 CH Maastricht POSTADRES Postbus 1992 6201 BZ Maastricht TEL. +31 (043) 351 63 01 FAX +31 (043) 351 63 16 E-MAIL info@a2maastricht.nl INTERNET Maastricht, 28

Nadere informatie

Verslag Informatiebijeenkomst Wilhelminasluis 14-4-2011

Verslag Informatiebijeenkomst Wilhelminasluis 14-4-2011 Verslag Informatiebijeenkomst Wilhelminasluis 14-4-2011 Dit is een verslag van de informatiebijeenkomst Wilhelminasluis van 14 april 2011. De bijeenkomst had als doel het bespreken van de plannen voor

Nadere informatie

Dijkverbetering Zuidelijke Randmeren en Eem. Aanpak ontwerp en uitvoering Kern Spakenburg

Dijkverbetering Zuidelijke Randmeren en Eem. Aanpak ontwerp en uitvoering Kern Spakenburg Dijkverbetering Zuidelijke Randmeren en Eem Aanpak ontwerp en uitvoering Kern Spakenburg Doel bijeenkomst U informeren over uitkomst aanbesteding Kennismaking met de aannemer Mogelijkheid geven vragen

Nadere informatie

themadag Uitvoering Publieke taken betaalbaar René Duifhuizen Projectmanager stadsbrug De Oversteek donderdag 23 januari 2014

themadag Uitvoering Publieke taken betaalbaar René Duifhuizen Projectmanager stadsbrug De Oversteek donderdag 23 januari 2014 themadag Uitvoering Publieke taken de juiste balans tussen innovatief, duurzaam en betaalbaar René Duifhuizen Projectmanager stadsbrug De Oversteek donderdag 23 januari 2014 Innovatieve aanbesteding &

Nadere informatie

Iv-Water. Ingenieursbureau met Passie voor Techniek

Iv-Water. Ingenieursbureau met Passie voor Techniek Iv-Water Ingenieursbureau met Passie voor Techniek Passie voor Techniek Advies gebaseerd op inhoudelijke kennis Iv-Water Water is van essentieel belang voor al het leven op aarde, maar het kan ook een

Nadere informatie

Combiplan Nijverdal. Martijn Takken 6 November 2014

Combiplan Nijverdal. Martijn Takken 6 November 2014 Combiplan Nijverdal Martijn Takken 6 November 2014 1 Volker InfraDesign Het Interne integrale ontwerpbureau voor de infrasector van VolkerWessels en voor Volker Construction International / Volker Stevin

Nadere informatie

Werken in en aan de praktijk

Werken in en aan de praktijk Werken in en aan de praktijk Avans Hogeschool is een topinstituut dat toekomstige beroepsoefenaren opleidt tot excellente professionals, die zichzelf en hun beroep voortdurend blijven ontwikkelen. Daarnaast

Nadere informatie

Veelgestelde vragen oeververvanging Gouwe in Waddinxveen

Veelgestelde vragen oeververvanging Gouwe in Waddinxveen Veelgestelde vragen oeververvanging Gouwe in Waddinxveen Staat uw vraag er niet bij, stelt u deze dan via zuidholland@pzh.nl. Vermeldt u in het onderwerp Oevers Waddinxveen. 1. Wat, waar, waarom en wanneer

Nadere informatie

Naam: De Romeinen. Vraag 1. De Romeinen hebben veel gebouwd. Noem vijf verschillende toepassingen. pagina 1 van 6

Naam: De Romeinen. Vraag 1. De Romeinen hebben veel gebouwd. Noem vijf verschillende toepassingen. pagina 1 van 6 Naam: De Romeinen De Romeinse bouwkunst. De Romeinen behoren tot de beste bouwers uit de geschiedenis. Ze bouwden tempels, riolen, waterleidingen, wegen, kanalen, huizen, aquaducten, havens, bruggen en

Nadere informatie

Molenmaker Techniek B.V. Sneek

Molenmaker Techniek B.V. Sneek December 2015 Molenmaker Techniek B.V. Sneek Inhoud 10 jaar Molenmaker Techniek B.V. www.mts-cilinders.nl Eigen transport Lopende projecten Gerealiseerde projecten 10 jaar Molenmaker Techniek B.V. Dit

Nadere informatie

Nieuwsbrief Verruiming Twentekanalen fase 2

Nieuwsbrief Verruiming Twentekanalen fase 2 Lammertink, H.E.M. (BMO-COM) Van: Twentekanalen (DON) Verzonden: woensdag 18 februari 2015 18:35 Onderwerp: Nieuwsbrief Verruiming Twentekanalen fase 2 - nummer 5 Nummer 5 / 18 februari

Nadere informatie

9Sommige stukken van beken en rivieren bieden nog extra charme, Prachtige oorspronkelijke stukken van beken

9Sommige stukken van beken en rivieren bieden nog extra charme, Prachtige oorspronkelijke stukken van beken Prachtige oorspronkelijke stukken van beken 9Sommige stukken van beken en rivieren bieden nog extra charme, doordat daar de werking van de elementen goed zichtbaar is, of omdat de sfeer er gewoonweg sprookjesachtig

Nadere informatie

Co-creatie, een zoektocht naar de ultieme samenwerking in een projectomgeving

Co-creatie, een zoektocht naar de ultieme samenwerking in een projectomgeving Elk project of programma op het gebied van ruimte, water en mobiliteit is uniek en vraagt om een eigen aanpak. Maar als het om complexe opgaven gaat met meerdere bestuurlijke én omgevingspartijen, ziet

Nadere informatie

Lesbrief Julianakanaal 1

Lesbrief Julianakanaal 1 Lesbrief Julianakanaal 1 Het Julianakanaal is jarig! Op 16 september 2015 is het 80 jaar geleden dat het Julianakanaal is geopend door Prinses Juliana. Reden voor beide Musea in de Gemeente Stein om hier

Nadere informatie

(Ontwerp-)Tracébesluit. Inhoud. Voorkeursvariant Ontwerptracébesluit Doelstelling Milieueffecten Vervolgstappen

(Ontwerp-)Tracébesluit. Inhoud. Voorkeursvariant Ontwerptracébesluit Doelstelling Milieueffecten Vervolgstappen (Ontwerp-)Tracébesluit Inhoud Voorkeursvariant Ontwerptracébesluit Doelstelling Milieueffecten Vervolgstappen Voorkeursvariant Voorkeursvariant Ontwerpkeuze (I) Oriëntatie sluis Breedte buitenhaven Havenmondverbreding

Nadere informatie

Professioneel behoud van monumenten

Professioneel behoud van monumenten Professioneel behoud van monumenten Heijmans Restauratiewerken 1 De waarde van monumenten Monumentale bruggen, sluizen en stuwen, kade-, stads- en vestingmuren, fortificaties en andere verdedigingswerken

Nadere informatie

INNOVATIEF FAMILIEBEDRIJF

INNOVATIEF FAMILIEBEDRIJF INNOVATIEF FAMILIEBEDRIJF Van Halteren Infra staat bekend om haar oplossingsgerichte aanpak bij het plaatsen van damwandconstructies. Sinds 1938 groeide het familiebedrijf -onder leiding van drie generaties

Nadere informatie

Deskundigenpool. Bundelen van kennis en ervaring

Deskundigenpool. Bundelen van kennis en ervaring Deskundigenpool Bundelen van kennis en ervaring 1 Aanleiding Veel grote projecten in Noord-Brabant Complexe / dynamische projecten Veel verschillende bevoegde instanties Samenwerking onontbeerlijk Specialistische

Nadere informatie

Baggerspeciedepot Hollandsch Diep

Baggerspeciedepot Hollandsch Diep Baggerspeciedepot Hollandsch Diep Bijeenkomst CEDA-NL 20 januari 2009 Inhoud 1. Historie van het project 2. Scope van het werk 3. Samenwerking Opdrachtgever (OG) Opdrachtnemer (ON) 4. Toekomst Lars Teulings

Nadere informatie

Drinkwater wij voegen er iets aan toe

Drinkwater wij voegen er iets aan toe Drinkwater wij voegen er iets aan toe Samen met u... Drinkwater is van levensbelang voor de maatschappij. Als de drinkwatervoorziening wegvalt, komt ons dagelijks leven vrijwel tot stilstand. Als drinkwaterbedrijf

Nadere informatie

Aanbesteding van Toerit Someren

Aanbesteding van Toerit Someren Aanbesteding van Toerit Someren Rijkswaterstaat, Nederland De nieuwe aanbestedingsmethode gericht op vermindering van milieueffecten en CO2 uitstoot werd succesvol toegepast bij een aanbesteding voor een

Nadere informatie

Uw procesregiseur. Expertise in het bouwtraject. Sterk in verbinden. Dat is Adams Bouwadviesbureau. Al meer dan 15 jaar een

Uw procesregiseur. Expertise in het bouwtraject. Sterk in verbinden. Dat is Adams Bouwadviesbureau. Al meer dan 15 jaar een sterk in verbinden Sterk in verbinden. Dat is Adams Bouwadviesbureau. Al meer dan 15 jaar een toonaangevend ingenieursbureau. Gespecialiseerd in duurzaam en constructief bouwadvies voor woningbouw en utiliteitsbouw.

Nadere informatie

NAP contactbijeenkomst 15 februari 2007, Zeist Gerard Filé adviesgroep Kosten- en RisicoManagement DHV Management Consultants

NAP contactbijeenkomst 15 februari 2007, Zeist Gerard Filé adviesgroep Kosten- en RisicoManagement DHV Management Consultants Kostenmanagement in de GWW-sector NAP contactbijeenkomst 15 februari 2007, Zeist Gerard Filé adviesgroep Kosten- en RisicoManagement DHV Management Consultants Programma - Introductie (DHV) - Achtergrond

Nadere informatie

PROJECTMANAGEMENT 1 SITUATIE

PROJECTMANAGEMENT 1 SITUATIE PROJECTMANAGEMENT George van Houtem 1 SITUATIE Het werken in en het leidinggeven aan projecten is tegenwoordig eerder regel dan uitzondering voor de hedendaagse manager. In elk bedrijf of organisatie komen

Nadere informatie

Project Mainportontwikkeling Rotterdam Procedurewijzer

Project Mainportontwikkeling Rotterdam Procedurewijzer Project Mainportontwikkeling Rotterdam Procedurewijzer meer ruimte voor haven verbetering kwaliteit leefomgeving 2 Projecten voor haven en leefomgeving procedures voor de uitvoering Het Project Mainportontwikkeling

Nadere informatie

Water, wij halen eruit wat erin zit

Water, wij halen eruit wat erin zit Water, wij halen eruit wat erin zit U ziet papier......wij zien water Samen met u... Als uw afvalwaterzuiveringsinstallatie aan vernieuwing toe is, staat u voor belangrijke keuzes. Strategische, operationele

Nadere informatie

Verzuim als team te lijf

Verzuim als team te lijf 18 Unieke multidisciplinaire samenwerking richt zich op pas bevallen politieagentes Verzuim als team te lijf Tekst: Ard Agteresch beeld: Jeroen van Kooten Bij de aanpak van verzuim bieden standaardprocedures

Nadere informatie

Voor een volledig overzicht van de uitspraken van mijn ambtsvoorganger verwijs ik naar bijlage 1.

Voor een volledig overzicht van de uitspraken van mijn ambtsvoorganger verwijs ik naar bijlage 1. a 1 > Retouradres: Postbus 20901, 2500 EX Den Haag De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG Plesmanweg 1-6 2597 JG Den Haag Postbus 20901 2500 EX Den Haag T 070

Nadere informatie

Virtual Design & Construction. Sneller, beter, slimmer

Virtual Design & Construction. Sneller, beter, slimmer Virtual Design & Construction Sneller, beter, slimmer Virtual Design & Construction Sneller, beter, slimmer Royal HaskoningDHV biedt u met Virtual Design & Construction (VDC) een unieke methode om integraal

Nadere informatie

Nieuwe aanpak voor planstudie Hoevelaken

Nieuwe aanpak voor planstudie Hoevelaken Nieuwe aanpak voor planstudie Hoevelaken Vervroegd betrekken van de markt December 2011 Nieuwe aanpak voor planstudie Hoevelaken Aanleiding Knooppunt Hoevelaken heeft een vaste plaats in de file top-25.

Nadere informatie

Bijlage H: VAKGEBIED PROJECTMANAGEMENT

Bijlage H: VAKGEBIED PROJECTMANAGEMENT RVOI-2001 Bijlage H: VAKGEBIED PROJECTMANAGEMENT Deze Bijlage is opgesteld door de heer ir. C.H. Wentink, sectordirecteur Ruimte, vastgoed en economie van Witteveen + Bos. Hij heeft zich hierbij o.a. laten

Nadere informatie

Zinkinfo Benelux. Gebr. de Koning: Leo van Dijk. ipv delft: Johan Büdgen. ipv Delft

Zinkinfo Benelux. Gebr. de Koning: Leo van Dijk. ipv delft: Johan Büdgen. ipv Delft Zinkinfo Benelux ipv Delft Gebr. de Koning: Leo van Dijk ipv delft: Johan Büdgen INHOUD ipv Delft voorstelronde opdracht ontwerp realisatie ipv Delft ontwerp Een goed ontwerp maken vereist visie, creativiteit

Nadere informatie

Zuidwillemsvaart. Paul van Donk en Teun Geenen

Zuidwillemsvaart. Paul van Donk en Teun Geenen Zuidwillemsvaart S ochtends moesten wij om 8 uur op school zijn om in de bus te stappen richting Den Bosch. Toen wij daar aankwamen kregen wij een lekker bakske koffie, en mochten wij het museum van het

Nadere informatie

Project Dijkversterking Krimpen

Project Dijkversterking Krimpen Project Dijkversterking Krimpen Dijkversterking & UAV-gc Samenwerken met de opdrachtnemer Huub Verbruggen Projectmanager Dijkversterking Krimpen Even voorstellen Huub Verbruggen Projectmanager van beroep

Nadere informatie

Omlegging en opwaardering Zuid-Willemsvaart

Omlegging en opwaardering Zuid-Willemsvaart Nieuwsbrief Nummer 9 November 2013 Omlegging en opwaardering Zuid-Willemsvaart Inhoud Nieuwe Zuid-Willemsvaart gaat Máximakanaal heten Fietsers profiteren van opwaardering kanaal Weinig overlast door goede

Nadere informatie

Welkom. bij. projectbezoek Dive-unders t.b.v.

Welkom. bij. projectbezoek Dive-unders t.b.v. Welkom bij projectbezoek Dive-unders t.b.v. Welkom 14.15-14.30: Informatie over het D&C contract door Wiljan de Moor. 14.30-15.00: Toelichting over de Dive-unders -> productie van diepwanden door Wiljan

Nadere informatie

Asset op orde. Expliciet Samenwerken aan Beheerste Oplevering en Overdracht

Asset op orde. Expliciet Samenwerken aan Beheerste Oplevering en Overdracht Asset op orde Expliciet Samenwerken aan Beheerste Oplevering en Overdracht Inhoudsopgave Kader nieuwe aanpak Oplevering en Overdracht 2. Basis op Orde via EOD en EID 5 3. KR8 als uitgangspunt 6 5. Doelstellingen

Nadere informatie

Bijlage 2 Indicatieve doorlooptijden (open) aanbesteding(svarianten)

Bijlage 2 Indicatieve doorlooptijden (open) aanbesteding(svarianten) Bijlage 2 Indicatieve doorlooptijden (open) aanbesteding(svarianten) Wanneer duidelijkheid burger* Aanbestedings dossier gereed Opties 0 en 1 Optie 2 Optie 3 Optie 4 DT Noord (verlegd en verdiept**) met

Nadere informatie

De Ouderenpartij NH maakt zich ernstig zorgen over de hoogwaterveiligheid Den Oever/Afsluitdijk/Kornwerderzand

De Ouderenpartij NH maakt zich ernstig zorgen over de hoogwaterveiligheid Den Oever/Afsluitdijk/Kornwerderzand Vragen nr. 25 Aan de leden van Provinciale Staten van Noord-Holland Haarlem, 26 juni 2012 Onderwerp: vragen van de heer J.H. Leever (ONH). De voorzitter van Provinciale Staten van Noord-Holland deelt u

Nadere informatie

Zandmaas/Maasroute Tracébesluit

Zandmaas/Maasroute Tracébesluit Zandmaas/Maasroute Tracébesluit Peilopzetplan Het Peilopzetplan is een bijlage bij het Tracébesluit Zandmaas/Maasroute en is opgesteld door projectorganisatie De Maaswerken. De Maaswerken is een samenwerkingsverband

Nadere informatie

AUGUSTINUS IJzersterk fundament onder elk bouwproject

AUGUSTINUS IJzersterk fundament onder elk bouwproject AUGUSTINUS IJzersterk fundament onder elk bouwproject Augustinus Aannemersbedrijf gaat graag de diepte in. Betonwerken in de grond voor verschillende toepassingen en in elke gewenste afmeting zijn ons

Nadere informatie

Handreiking D&C Contracten. 26 September 2005

Handreiking D&C Contracten. 26 September 2005 Handreiking D&C Contracten 26 September 2005 Ministerie van Verkeer en Waterstaat Rijkswaterstaat BIBLIOTHEEK RIJKSWATERSTAAT UTRECHT NR Z4Z).5...qo& RWS bibliotheek locatie Utrecht Postbus 20.000 3502

Nadere informatie

aan van ter kennisname aan Omgevingsteam Haagweg M. van de Velde J. Prins - (070) 326 15 91

aan van ter kennisname aan Omgevingsteam Haagweg M. van de Velde J. Prins - (070) 326 15 91 MEMO aan van ter kennisname aan Omgevingsteam Haagweg M. van de Velde J. Prins datum doorkiesnummer bijlage(n) 01-10-2013 (070) 326 15 87 - (070) 326 15 91 betreft Voorlopig Faseringsdraaiboek Haagweg

Nadere informatie

Van Swaay Aangenaam. Van ons mag u meer verwachten. De kracht van Van Swaay. Projectontwikkeling. Groot- & Utiliteitsbouw.

Van Swaay Aangenaam. Van ons mag u meer verwachten. De kracht van Van Swaay. Projectontwikkeling. Groot- & Utiliteitsbouw. Van Swaay Aangenaam Van ons mag u meer verwachten. De kracht van Van Swaay Van Swaay is een aannemingsbedrijf en projectontwikkelaar met stevige roots in Wageningen. Onze activiteiten richten zich voornamelijk

Nadere informatie

"Wij zijn creatieve denkers met kennis van industriële automatisering" JB Systems Westlandseweg 190 3131 HX Vlaardingen Postbus 108 3130 AC Vlaardingen T +31 10 460 80 60 F +31 10 460 80 00 info@jbsystems.nl

Nadere informatie

Een project, weet waar je aan begint!

Een project, weet waar je aan begint! Een project, White paper Projectmanagement Auteur: Natascha Leeuwenkuijl Januari 2013 Bedrijfskunde www.avansplus.nl Een project, Je hebt t vast ooit meegemaakt, dat je op een gegeven moment in een project

Nadere informatie

De kracht van pps in lightrail

De kracht van pps in lightrail De kracht van pps in lightrail Over de groeiende noodzaak van lightrail in stedelijke gebieden, de voordelen van publiek-private samenwerking en de gebundelde krachten van Strukton. Strukton pleit voor

Nadere informatie

Zandhonger. Kerend Tij Innovatie Competitie Hydrodynamische innovatie van de stormvloedkering Oosterschelde. 19 september 2002

Zandhonger. Kerend Tij Innovatie Competitie Hydrodynamische innovatie van de stormvloedkering Oosterschelde. 19 september 2002 Zandhonger Kerend Tij Innovatie Competitie Hydrodynamische innovatie van de stormvloedkering Oosterschelde 19 september 2002 Zandhonger, Gaat de Oosterschelde kopje onder? De Deltawerken veranderden de

Nadere informatie

Ontwerp-MER Waterkwaliteit Volkerak-Zoommeer

Ontwerp-MER Waterkwaliteit Volkerak-Zoommeer Ontwerp-MER Waterkwaliteit Volkerak-Zoommeer Portefeuillehouder: A. van den Berg Vergaderdatum: 2 maart 2010 Agendapunt: Beleidsveld: 150 Kenmerk D&H: 840252 Aard voorstel: Besluitvormend Kenmerk VV: Steller:

Nadere informatie

Watermanagement en het stuwensemble Nederrijn en Lek. Voldoende zoetwater, bevaarbare rivieren

Watermanagement en het stuwensemble Nederrijn en Lek. Voldoende zoetwater, bevaarbare rivieren Watermanagement en het stuwensemble Nederrijn en Lek Voldoende zoetwater, bevaarbare rivieren Rijkswaterstaat beheert de grote rivieren in Nederland. Het stuwensemble Nederrijn en Lek speelt hierin een

Nadere informatie

Rijkswaterstaat Dienst Verkeerskunde Bureau Dokumentatie Postbus 1031 3000 BA Rotterdam D 0338

Rijkswaterstaat Dienst Verkeerskunde Bureau Dokumentatie Postbus 1031 3000 BA Rotterdam D 0338 S. js.io Rijkswaterstaat Dienst Verkeerskunde Bureau Dokumentatie Postbus 1031 3000 BA Rotterdam D 0338 Ri jkswater s t aat, Dienst Verkeerskunde, Hoofdafdeling Scheepvaart. Dordrecht, 2 juni 1975. NOTITIE

Nadere informatie

Industrial Services. In-Service Verification Brandbeveiliging

Industrial Services. In-Service Verification Brandbeveiliging Industrial Services In-Service Verification Brandbeveiliging Brandveiligheid als zakelijke en morele overweging Brandveiligheid en brandbeveiliging zijn begrippen die binnen de kaders van wet en regelgeving

Nadere informatie

Innovatief opdrachtgeverschap

Innovatief opdrachtgeverschap Innovatief opdrachtgeverschap CBZ Bouwdag Verpleging en Verzorging Bussum, 6 maart 2008 Inhoud TNO en innovatief opdrachtgeverschap Waarom geïntegreerd contract? Wat kunnen we leren uit andere sectoren?

Nadere informatie

Haitsma Beton - de pionier in prefab

Haitsma Beton - de pionier in prefab De grootste van Nederland De imposante brug over het Van Starkenborghkanaal bij Eibersburen heeft de langste voorgespannen liggers van Nederland. Haitsma Beton zorgde voor het ontwerp, de productie en

Nadere informatie

Cabama Engineering B.V.

Cabama Engineering B.V. Cabama Engineering B.V. Cabama Engineering B.V. is een onafhankelijk, betrouwbaar en flex- ibel teken en engineeringsbureau. Cabama Engineering biedt professionele en duurzame diensten voor de markten

Nadere informatie

Programma. Nieuwe zeesluis IJmuiden. Sluizencomplex IJmuiden. Scope 22-10-2015

Programma. Nieuwe zeesluis IJmuiden. Sluizencomplex IJmuiden. Scope 22-10-2015 Nieuwe zeesluis IJmuiden Mediabijeenkomst 20 oktober 2015 Jaap Blokland, EPCM-directeur OpenIJ Scope Design, Build, Finance & Maintain contract (DBFM) voor het ontwerpen en realiseren van de nieuwe zeesluis

Nadere informatie

Scope 3 Analyse 2011

Scope 3 Analyse 2011 Algemeen gedeelte Blad : 1 van 7 Scope 3 Analyse 2011 Ippel Civiele Betonbouw B.V. Scope 3 Analyse Pag. 1 van 7 Algemeen gedeelte Blad : 2 van 7 INHOUDSOPGAVE Inleiding Stap 1: De hoofdlijnen van de waardeketen

Nadere informatie

Water, energie en grondstoffen. We kunnen geen dag zonder. Ze zijn een bron van leven en welzijn. Een bron van nijverheid en welvaart.

Water, energie en grondstoffen. We kunnen geen dag zonder. Ze zijn een bron van leven en welzijn. Een bron van nijverheid en welvaart. 3 Water, energie en grondstoffen. We kunnen geen dag zonder. Ze zijn een bron van leven en welzijn. Een bron van nijverheid en welvaart. Een bron van inspiratie voor iedereen die wil bouwen aan een betere

Nadere informatie

Kijk op bouwen. Woningbouw Utiliteit Weg- en waterbouw Onderhoud, renovatie en restauratie Verbouwingen Houthandel

Kijk op bouwen. Woningbouw Utiliteit Weg- en waterbouw Onderhoud, renovatie en restauratie Verbouwingen Houthandel Woningbouw Utiliteit Weg- en waterbouw Onderhoud, renovatie en restauratie Verbouwingen Houthandel Samenvatting Van der Geest Oud Ade is een betrouwbaar en ervaren bouwbedrijf dat u volledig terzijde staat

Nadere informatie

Sluis met enkele draaideuren

Sluis met enkele draaideuren thema 1 Het sluitstuk van de Zuid-Willemsvaart: Sluis Empel Sluis met enkele draaideuren De omlegging van de Zuid-Willemsvaart bevat twee nieuwe sluiscomplexen: Hintham en Empel. Van deze twee sluizen

Nadere informatie

Maar je kunt Frankrijk ook ontdekken per boot via de rivieren en kanalen. Wij doen dat al een paar jaar met onze boot, de Cadans III.

Maar je kunt Frankrijk ook ontdekken per boot via de rivieren en kanalen. Wij doen dat al een paar jaar met onze boot, de Cadans III. Frankrijk het meest favoriete vakantieland van Nederland. Velen gaan met de auto, caravan, camper of fiets. Voor een weekend bezoekt men vaak Parijs of een van de andere fraaie steden. Maar je kunt Frankrijk

Nadere informatie

Management. Analyse Sourcing Management

Management. Analyse Sourcing Management Management Analyse Sourcing Management Management Business Driven Management Informatie- en communicatietoepassingen zijn onmisbaar geworden in de dagelijkse praktijk van uw organisatie. Steeds meer

Nadere informatie

Competenties met indicatoren bachelor Civiele Techniek.

Competenties met indicatoren bachelor Civiele Techniek. Competenties met indicatoren bachelor Civiele Techniek. In de BEROEPSCOMPETENTIES CIVIELE TECHNIEK 1 2, zijn de specifieke beroepscompetenties geformuleerd overeenkomstig de indeling van het beroepenveld.

Nadere informatie

UW DROOMWONING IN TIEN STAPPEN. Waar woonwensen werkelijkheid worden

UW DROOMWONING IN TIEN STAPPEN. Waar woonwensen werkelijkheid worden UW DROOMWONING IN TIEN STAPPEN Waar woonwensen werkelijkheid worden 1 2 DROOMPLEK GEVONDEN? OF ZOEKT U NOG? HOE WORDT UW DROOMWONING WERKELIJKHEID? Iedereen heeft dromen. Zeker als het om wonen gaat. Maar

Nadere informatie

De tijd dat de aannemer alleen stenen kon stapelen is voorbij

De tijd dat de aannemer alleen stenen kon stapelen is voorbij De tijd dat de aannemer alleen stenen kon stapelen is voorbij De verantwoordelijkheid voor logistieke processen, kwaliteits-beheersing en planning komt steeds meer bij de aannemer te liggen. Wij, als coördinerend

Nadere informatie

Nieuwsbrief. Deltaplan voor het Landschap, Moerenburg-Heukelom-Koningshoeven

Nieuwsbrief. Deltaplan voor het Landschap, Moerenburg-Heukelom-Koningshoeven Moerenburg- Inhoud: Zichtbare resultaten Kavelruil Heukelom 6 Kavelruil belangrijk voor realisatie doelstellingen Toekomstige plannen Deelname aan de Nationale Natuurwerkdag Procesmanager Nellie Raedts

Nadere informatie

Vragen en antwoorden over de projecten in en om Aduard

Vragen en antwoorden over de projecten in en om Aduard Vragen en antwoorden over de projecten in en om Aduard Brug Aduard, rondweg Aduard-Nieuwklap, knooppunt Nieuwklap en vervangen deklaag N983 van brug tot N355 Versie 19 februari 2016 1. Waarom worden deze

Nadere informatie

Hoorzitting college van burgemeester en wethouders van gemeente Capelle aan den IJssel en van gemeente Krimpen aan den ĪJssel

Hoorzitting college van burgemeester en wethouders van gemeente Capelle aan den IJssel en van gemeente Krimpen aan den ĪJssel Hoorzitting college van burgemeester en wethouders van gemeente Capelle aan den IJssel en van gemeente Krimpen aan den ĪJssel Zitting op donderdag 4 september 2014 om 14.00 uur DE MINISTER VAN INFRASTRUCTUUR

Nadere informatie

Curriculum Vitae. Ing. Johannes Wilhelmus Maria (Jos) van Maarschalkerweerd

Curriculum Vitae. Ing. Johannes Wilhelmus Maria (Jos) van Maarschalkerweerd T +31 618609473 E jos@zichtopinfra.nl W zichtopinfra.nl A Hobbemaplantsoen 31 1701 KD Heerhugowaard Curriculum Vitae Ing. Johannes Wilhelmus Maria (Jos) van Maarschalkerweerd Naam Geboortedatum 27 december

Nadere informatie

Les bruggen bouwen in een team

Les bruggen bouwen in een team Les bruggen bouwen in een team BRUGGEN BOUWEN IN EEN TEAM ACHTERGRONDINFORMATIE VOOR DE LEERKRACHT Projecten vragen om samenwerking. Vanuit verschillende disciplines moet binnen een project worden samengewerkt

Nadere informatie

Stappenplan nieuwe Dorpsschool

Stappenplan nieuwe Dorpsschool Stappenplan nieuwe Dorpsschool 10 juni 2014 1 Inleiding Het college van burgemeester en wethouders heeft op 10 juni 2014 dit stappenplan vastgesteld waarin op hoofdlijnen is weergegeven op welke wijze

Nadere informatie

Aanleiding. N237 Utrecht-Amersfoort. Einde aan voorbereiding. speciale uitgave augustus 2011

Aanleiding. N237 Utrecht-Amersfoort. Einde aan voorbereiding. speciale uitgave augustus 2011 speciale uitgave augustus 2011 N237 Utrecht-Amersfoort Vanaf begin september werkt aannemersbedrijf Mourik-Groot Ammers aan de reconstructie van de N237, het gedeelte tussen de Berekuil en de Universiteitsweg.

Nadere informatie

j o r r i t s m a b o u w. n l

j o r r i t s m a b o u w. n l jorritsmabouw.nl Sinds 1880 de bouw meester Jorritsma Bouw is al vijf generaties een modern, vooruitstrevend familiebedrijf. De historie van ons bedrijf gaat terug tot 1880, toen Johannes Jorritsma zijn

Nadere informatie

Dit project is een samenwerking tussen partijen, maar wie heeft de contractuele verantwoordelijkheid? Onderstaand organigram laat dit goed zien.

Dit project is een samenwerking tussen partijen, maar wie heeft de contractuele verantwoordelijkheid? Onderstaand organigram laat dit goed zien. Verslag Workshop Omgevingsmanagement op 29 september 2011 Met prachtig technisch weer en een opkomst van ruim 65 omgevingsmanagers ging de workshop Omgevingsmanagement van start. Gerda Haisma, afdelingshoofd

Nadere informatie

Meerjarenprogramma Kunstwerken (MJPK-2) 2015-2017. Beheer in balans

Meerjarenprogramma Kunstwerken (MJPK-2) 2015-2017. Beheer in balans Meerjarenprogramma Kunstwerken (MJPK-2) 2015-2017 Beheer in balans Opsteller : DSB/R&W Concept : versie 6 januari 2015 1 Inhoudsopgave Samenvatting 1. Inleiding 2. Terugblik MJPK-1 3. Programma 4. Financiering

Nadere informatie

Congestie ECT Terminal

Congestie ECT Terminal Koninklijke Schuttevaer-BLN Congestie ECT Terminal BLN-Koninklijke Schuttevaer krijgt de afgelopen tijd veel vragen van leden en media over de ontstane situatie in de Rotterdamse haven. Vooralsnog ziet

Nadere informatie

Oplossingsvrij specificeren

Oplossingsvrij specificeren Oplossingsvrij specificeren ir. J.P. Eelants, projectmanager Infrabouwproces CROW Samenvatting De methodiek van oplossingsvrij specificeren richt zich niet alleen op het formuleren van functionele eisen.

Nadere informatie

Optimistzeilen Brabant & Limburg Jeugd project

Optimistzeilen Brabant & Limburg Jeugd project Optimistzeilen Brabant & Limburg Jeugd project Door beide provincies stroomt de rivier de maas, die vroeger de vriend maar ook de vijand was van de plaatselijke bevolking. Hij beschermde tegen vijanden

Nadere informatie

Samenwerken. In de ondergrondse infra

Samenwerken. In de ondergrondse infra Samenwerken In de ondergrondse infra Mede mogelijk gemaakt door: Resultaat van het Cross-over project Kabels en Leidingen in samenwerking met de WENb Richard Advocaat - Oasen Mehmet Duran - Vitens Laura

Nadere informatie

Kaschra Bouwmanagement

Kaschra Bouwmanagement Kaschra Bouwmanagement VAN INITIATIEF TOT EN MET GEBRUIK Kaschra Bouwmanagement werkt vanuit ervaring en deskundigheid in het hele bouwtraject. Onze dienstverlening omvat: management op de bouwplaats bouwtoezicht

Nadere informatie

I.H.B.M. Advies- en Tekenbureau

I.H.B.M. Advies- en Tekenbureau I.H.B.M. Advies- en Tekenbureau JOUW RECHTERHAND IN INNOVATIE I.H.B.M. Advies- en Tekenbureau B.V. I.H.B.M. Advies en Tekenbureau B.V. is een onafhankelijk, betrouwbaar en flexibel teken en engineeringsbureau.

Nadere informatie

Reductiemaatregelen versie 2. Plan van Aanpak CO2- Reductiemaatregelen uit ketenanalyses

Reductiemaatregelen versie 2. Plan van Aanpak CO2- Reductiemaatregelen uit ketenanalyses Plan van Aanpak CO2- Reductiemaatregelen uit ketenanalyses Naam Paraaf Datum Opgesteld M. Adriaans 13-9-2012 Gecontroleerd A.F. Verhallen 13-9-2012 Datum: 28-8-2011 Reductiemaatregelen Ketenanalyses Ippel

Nadere informatie

Dorpsstraat vragen en antwoorden Wat is het doel van de reconstructie?

Dorpsstraat vragen en antwoorden Wat is het doel van de reconstructie? Wat is het doel van de reconstructie? - verbeteren leefomgeving bewoners - kwaliteit van het wegdek verbeteren - optimaliseren inrichting van de weg Zijn er nog andere zaken die nu tegelijkertijd aangepakt

Nadere informatie

Aanpak Duurzaam GWW- Aan de slag!

Aanpak Duurzaam GWW- Aan de slag! Aanpak Duurzaam GWW- Aan de slag! Johan van Dalen, ProRail, Cindy de Groot, Provincie Zuid-Holland Esther Veendendaal, RVO 5 juni 2014 Ontstaan van Duurzaam GWW Het begon met Duurzaam Inkopen Nu verder

Nadere informatie

Staalbouw specialisten

Staalbouw specialisten Neco Neede Constructie - Neco is in 1964 opgericht aan de Parallelweg te Neede. Al snel groeide Neco uit tot een gerenommeerd staalconstructiebedrijf in de regio Achterhoek-Twente met tevens verwerking

Nadere informatie

De praktijk van duurzaam inkopen bij Rijkswaterstaat

De praktijk van duurzaam inkopen bij Rijkswaterstaat De praktijk van duurzaam inkopen bij Rijkswaterstaat Henk Tiemensma RWS Bouwdienst 16 september 2008 Inhoud presentatie Organisatie Ministerie van Verkeer en Waterstaat Rijkswaterstaat Organisatie Bouwdienst

Nadere informatie

Burdock, the standard in project management, recruitment & consultancy. Continuous effort is our standard

Burdock, the standard in project management, recruitment & consultancy. Continuous effort is our standard Burdock, the standard in project management, recruitment & consultancy Continuous effort is our standard Burdock lost kennis- en capaciteitsvraagstukken op bij opdrachtgevers in de civiele techniek, infrastructuur,

Nadere informatie

Nieuwe Zeesluis IJmuiden

Nieuwe Zeesluis IJmuiden Nieuwe Zeesluis IJmuiden OV IJmond 5 november 2015 Jan Rienstra, RWS omgevingsmanager Rob Gordijn, OpenIJ omgevingsmanager De nieuwe Zeesluis IJmuiden Waarom? Wat is gevraagd? Wat zijn de uitgangspunten?

Nadere informatie

REDENGEVENDE OMSCHRIJVING RIOOL ONDER HET GLOP EN DE BOTERHAL

REDENGEVENDE OMSCHRIJVING RIOOL ONDER HET GLOP EN DE BOTERHAL REDENGEVENDE OMSCHRIJVING RIOOL ONDER HET GLOP EN DE BOTERHAL Inleiding Hoorn is een van de steden waar zich de uitzonderlijke situatie voordoet dat al vanaf de late Middeleeuwen riolen zijn aangelegd.

Nadere informatie