Alles van waarde is weerloos over landschap, herijking EHS groen blauwe diensten

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Alles van waarde is weerloos over landschap, herijking EHS groen blauwe diensten"

Transcriptie

1 Alles van waarde is weerloos over landschap, herijking EHS groen blauwe diensten Gerbrand van t Klooster LTO Nederland Coördinator ruimtelijke ordening

2 Waarden van het landschap, RLG (1996): ruimte en openheid, openbaarheid van de ruimte, ervaren van vrijheid, rust, stilte, langzaamheid, duisternis, de aanwezigheid van natuur, cultuur en historie, gebouwde en ongebouwde cultuurmonumenten en -patronen, productiepotentie van bodem en water, werkgelegenheid

3 Anders gezegd: collectieve waarden natuur, landschap (in visuele zin), cultuurhistorie, aardkundige waarden, plaats en dichtheid van activiteiten economische waarden, economische activiteiten,werkgelegenheid, inkomen sociaal-culturele waarden levensstijl, leefkwaliteit

4 Twee benaderingen: Gebiedsbenadering Europese Landschapsconventie: Landschap is een gebied, zoals door mensen waargenomen, waarvan het karakter bepaald wordt door de actie en interactie van natuurlijke en menselijke factoren. Ze omvat dus zowel het natuurlandschap als cultuurlandschap. Systeembenadering: Leefmilieu van levensgemeenschappen. Het ecosysteem centraal. Natuur heeft een intrinsieke waarde die uitstijgt boven die van mensen.

5 Waar willen we naar toe? Landschappelijk driesporenbeleid? Natuurlandschap: natuurdoelen/ecologie centraal realisatie door EHS, verbindingen, Natura 2000 overheid verantwoordelijk Landbouwlandschap: landbouw centraal voor productie randvoorwaarden via (EU) milieubeleid Multifunctioneel Landschap verweving stad, recreatie, wonen, natuur, landbouw afstemming RO, milieu nodig

6 Leidende ontwikkelingen Stad en land Platteland van en voor ondernemers, voor recreatie en voor burgers Globalisering Open markten: meer toegang tot EU agrarische producten, meer internationale concurrentie, grotere prijs- en inkomensfluctuaties, voedselvraag en zekerheid Klimaat Verzilting en droogte, zeespiegelstijging, dijkverhoging, watertoets Duurzame productie Milieu- en omgevingskwaliteit, reductie emissies, gewasbescherming, ecologische footprints Biodiversiteit EHS, agrarisch beheer natuur, Natura 2000 Biobased economie Energie, grondstoffen voor chemie Overheid en bestuur Decentralisatie ILG en RO, waterschappen op de schop, minder sturing, minder subsidies, wel regels Bedrijven in de keten Verticale afspraken en binding, meer consument, meer samenleving, meer duurzaam

7 Herijking EHS: Uitgangspunten kabinet Bezuiniging op natuur: van 300 mln naar 100 mln In 2018 herijkte EHS, doelstelling omvang omlaag Provincies meer zeggenschap Prioriteit voor EHS t.b.v. EU doelen N2000 en KRW Geen aankopen EHS, geen verbindingszones Beheer bij voorkeur door agrariërs en in samenwerking TBO s Tenminste 25 % EHS door agrarisch en particulier natuurbeheer Natuurgebieden zoveel mogelijk toegankelijk en beleefbaar voor toerisme/recreatie

8 Herijking EHS Hoe ver zijn we gekomen in 20 jaar: Taakstelling 2018 Realisatie Restant Beheer Inrichting Aankoop » wv ha PN

9 Herijking EHS Reactie en inzet LTO: Bezuinigingen op natuur nodig: prioriteit voor economie Bezuinigingen zijn zeer fors: prioriteiten stellen in natuur Beheer (agrarisch en natuur) bestaande gebieden zeker stellen EHS inzetten voor N 2000 en KRW Benut economische waarde landschap en natuur economische dragers voor mooi landschap/natuur multifunctioneel (natuur)ondernemerschap samenwerking landbouw-natuurorganisaties marktwerking natuurgebieden GLB inzetten voor natuur?

10 Wat te doen? Provincies moeten nieuwe realiteit accepteren en aan de slag: van top down naar bottom up herbegrenzen op gebiedsniveau met kwaliteit en betrokkenheid planologische schaduwwerking er af afmaken voor 2018 wat moet ruilgronden BBL inzetten en verkopen verkopen overhoeken/bossages natuur buiten EHS

11 Kansen voor Groen Blauwe Diensten Onderdeel GLB: Peiler 1: 800 mln/jaar» nu nog via toeslagrechten alleen naar boeren» substantieel deel inkomen melkvee en zetmeeltelers» na 2013: budget onbekend: minder» afbouw toeslagrechten, omslag naar ha premie» extra cross compliance en/of vergroening, hoe??? Peiler 2: 125 mln/jaar» voor concurrentieversterking/san/platteland/leader» niet voor inkomen: wel voor publieke diensten» cofinanciering overheden

12 Groen Blauwe Diensten, wat zijn dat? Ecosysteemdiensten: voordelen van natuur voor mensen: Productiediensten» voedsel, drinkwater, hout, brandstof Regulerende diensten» klimaat (CO2), schoon water, lucht en bodem, plaagbestrijding, bestuiving gewassen Culturele diensten:» recreatie, beleving, gezondheid, esthetiek Ondersteunende diensten:» Bodemvorming, nutriëntenkringloop, biodiversiteit

13 Groen blauwe diensten in de praktijk Voorbeelden: Akkerranden Weidevogelbeheer Weidegang Waterberging, rietkragen Onderhoud wallen/bossages Nieuwe bossen Ruime vruchtwisseling, permanent grasland

14 Voor welk landschapsbeeld gaan we? Welke Groen Blauwe Diensten kunnen we leveren? Wat zijn belangrijke randvoorwaarden? Wat kan Gagelvenne hierin betekenen? Wat spreken we af?

15 Streefbeeld Meerdimensionaal ondernemen Ondernemen door het slaan van een brug tussen duurzame productie binnen het eigen bedrijf, behoeften en beleving van burgers Milieu Ruimte Acceptatie Agrarisch ondernemerschap schakel in de OPLOSSING van vraagstukken duurzame gebiedsontwikkeling

16 Dank voor uw aandacht

Twentse landbouw in nieuw krachtenveld. Gerko Hopster &JurgenNeimeijer

Twentse landbouw in nieuw krachtenveld. Gerko Hopster &JurgenNeimeijer Twentse landbouw in nieuw krachtenveld Gerko Hopster &JurgenNeimeijer Programma Voorstellen Stellingen Presentatie trends en ontwikkelingen Discussie Conclusies en afronding Pratensis Adviesbureau voor

Nadere informatie

Vergroening en verduurzamen landbouw

Vergroening en verduurzamen landbouw Duurzame landbouw Gezond voedsel - Vitaal platteland Vergroening en verduurzamen landbouw Wim Dijkman Dronten, 2-12 2014 1 Agenda Groen Ondernemen Gemeenschappelijk Landbouwbeleid Maatregelen POP en water

Nadere informatie

POP-3. Plattelands Ontwikkelings Programma 2014-2020. Informatiebijeenkomst Europese Fondsen november 2014 POP3

POP-3. Plattelands Ontwikkelings Programma 2014-2020. Informatiebijeenkomst Europese Fondsen november 2014 POP3 Informatiebijeenkomst Europese Fondsen november 2014 POP3 POP-3 Plattelands Ontwikkelings Programma 2014-2020 1 Provincie Zeeland Uitvoering POP-3: Johan Wandel Boy Saija Arjon Copper Programma Zeeuws

Nadere informatie

Het nieuwe GLB en de positie van agrarisch natuurbeheer en ANV s

Het nieuwe GLB en de positie van agrarisch natuurbeheer en ANV s Het nieuwe GLB en de positie van agrarisch natuurbeheer en ANV s Paul Terwan Drachten, 14-12-2011 ALV BoerenNatuur Belangrijkste veranderingen EU-geldstroom naar NL neemt iets af, vooral in eerste pijler

Nadere informatie

Toekomst Gemeenschappelijk Landbouwbeleid. Herman Snijders Programmadirectie GLB, Ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie (EL&I)

Toekomst Gemeenschappelijk Landbouwbeleid. Herman Snijders Programmadirectie GLB, Ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie (EL&I) Toekomst Gemeenschappelijk Landbouwbeleid Herman Snijders Programmadirectie GLB, Ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie (EL&I) Ontstaan Jaren vijftig: Voedselzekerheid Deviezen sparen

Nadere informatie

Wegwijzer naar een groene toekomst

Wegwijzer naar een groene toekomst Wegwijzer naar een groene toekomst Investeren in biodiversiteit Investeren in behoud en duurzaam gebruik van biodiversiteit en natuurlijke hulpbronnen loont. Het zorgt ervoor dat ecosystemen ook in de

Nadere informatie

De kustpolders: Hoe behoud een essentiële stap is richting duurzame ontwikkeling

De kustpolders: Hoe behoud een essentiële stap is richting duurzame ontwikkeling De kustpolders: Hoe behoud een essentiële stap is richting duurzame ontwikkeling Prof. dr. Patrick Meire Universiteit Antwerpen Ecosystem management research group De polders, tussen de kust en zandig/zandlemig

Nadere informatie

Natuur weer verbinden met de mens: kansen creëren voor biodiversiteit in Zuid Holland. Paul Opdam. Wageningen Universiteit en Alterra

Natuur weer verbinden met de mens: kansen creëren voor biodiversiteit in Zuid Holland. Paul Opdam. Wageningen Universiteit en Alterra Natuur weer verbinden met de mens: kansen creëren voor biodiversiteit in Zuid Holland Paul Opdam Wageningen Universiteit en Alterra paul.opdam@wur.nl 3 kernpunten EHS: verzekering voor biodiversiteit Klimaatverandering

Nadere informatie

Platform Biodiversiteit, Ecosystemen en Economie

Platform Biodiversiteit, Ecosystemen en Economie Een initiatief IUCN-Nederland en VNO-NCW met deelname van: Bedrijfsleven Shell, FrieslandCampina, DSM Recron, IDH Initiatief Duurzame Handel LTO Nederland Natuur- en milieuorganisaties Natuurmonumenten,

Nadere informatie

LEADER in POP3. Voorlichting over achtergronden, eisen en procedures? Met deze informatie kunt alvast aan de slag* Ochtend programma

LEADER in POP3. Voorlichting over achtergronden, eisen en procedures? Met deze informatie kunt alvast aan de slag* Ochtend programma *Deze presentatie wordt gedurende 2014 geactualiseerd zodra nieuwe informatie beschikbaar is LEADER in POP3 Ochtend programma Voorlichting over achtergronden, eisen en procedures? Met deze informatie kunt

Nadere informatie

GROENMANIFEST VAN DRENTHE. Investeren in een vitaal platteland

GROENMANIFEST VAN DRENTHE. Investeren in een vitaal platteland GROENMANIFEST VAN DRENTHE Investeren in een vitaal platteland GROENMANIFEST VAN DRENTHE Investeren in een vitaal platteland Assen, 15 maart 2011 2 Groenmanifest van Drenthe Groenmanifest van Drenthe Investeren

Nadere informatie

STUREN MET WATER. over draagvlak en draagkracht in de westelijke veenweiden

STUREN MET WATER. over draagvlak en draagkracht in de westelijke veenweiden STUREN MET WATER over draagvlak en draagkracht in de westelijke veenweiden STUREN MET WATER Het ontwerp Sturen met water van het Veenweide Innovatiecentrum Zegveld (VIC) zet in op actief, dynamisch grondwaterbeheer

Nadere informatie

Selectief maar voortvarend investeren in effectief agrarisch natuurbeheer

Selectief maar voortvarend investeren in effectief agrarisch natuurbeheer Selectief maar voortvarend investeren in effectief agrarisch natuurbeheer De breedte van het speelveld Betaald beheer (SNL): 179.000 ha, 64 mln. (excl. ganzen) 13.500 bedrijven = 27% van grondgebonden

Nadere informatie

Natuur, landschap en economie in een vitaal platteland manifest van ANWB, FPG, De12Landschappen, LTO, Natuurmonumenten, NPN, RECRON en Staatsbosbeheer

Natuur, landschap en economie in een vitaal platteland manifest van ANWB, FPG, De12Landschappen, LTO, Natuurmonumenten, NPN, RECRON en Staatsbosbeheer Natuur, landschap en economie in een vitaal platteland manifest van ANWB, FPG, De12Landschappen, LTO, Natuurmonumenten, NPN, RECRON en Staatsbosbeheer 1. Algemeen Dit manifest gaat over het beleid met

Nadere informatie

Waardering en verzilvering ecosysteembaten Waterdunen

Waardering en verzilvering ecosysteembaten Waterdunen Waardering en verzilvering ecosysteembaten Waterdunen Martine Smit en Martijn Blom CE Delft, 20 maart 2013 Presentatie Deel 1: Algemeen Economische betekenis van natuur & recreatie Waardering ecosysteembaten

Nadere informatie

Gebiedsprogramma 2016-2020. Dit document geeft schematisch de hoofdlijnen weer van het Gebiedsprogramma 2016 2020.

Gebiedsprogramma 2016-2020. Dit document geeft schematisch de hoofdlijnen weer van het Gebiedsprogramma 2016 2020. Gebiedsprogramma 2016-2020 Dit document geeft schematisch de hoofdlijnen weer van het Gebiedsprogramma 2016 2020. 1 Integrale gebiedsopgaven Initiëren, faciliteren en uitvoeren van integrale gebiedsopgaven

Nadere informatie

Gebiedscoöperatie Oregional. Gerard Titulaer Stichting Streekgala

Gebiedscoöperatie Oregional. Gerard Titulaer Stichting Streekgala Gerard Titulaer Stichting Streekgala Achtergrond/aanleiding: - Ontwikkelingen in de landbouw, maatschappij, vraag vanuit de markt, ontwikkelingen in de keten - Project Grenzeloos Vermarkten - Gangbare

Nadere informatie

Rol PBL in het natuurbeleid Netwerk Land en Water. Petra van Egmond 21 maart 2014

Rol PBL in het natuurbeleid Netwerk Land en Water. Petra van Egmond 21 maart 2014 Rol PBL in het natuurbeleid Netwerk Land en Water Petra van Egmond 21 maart 2014 Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) Het PBL draagt bij aan de kwaliteit van de politiek-bestuurlijke afweging door het

Nadere informatie

PLANOLOGIE VAN STAD & LAND

PLANOLOGIE VAN STAD & LAND PLANOLOGIE VAN STAD & LAND Wat hebben we de vorige keer gedaan? RO is een proces! (vervolg) Groenbeleid in de praktijk Hoe wil je wonen? BNB Huub Hooiveld Eikelhof, 2016 Wat gaan we vandaag doen? Opzet

Nadere informatie

EU subsidies voor KRW opgaven

EU subsidies voor KRW opgaven EU subsidies voor KRW opgaven Themabijeenkomst op 26 november 2015 Govert Kamperman en Wimjan van der Heijden Waar staan we bij stil Kerndoelstellingen Europa Europa 2020-strategie EU subsidies, waar begint

Nadere informatie

www.salland.ltonoord.nl

www.salland.ltonoord.nl Workshop Gebiedscoalities door Ben Haarman voorzitter LTO Salland en Herman Menkveld voorzitter ANV Salland LTO Salland Beter samen Ondernemen Dan samen Ondergaan! ltosalland1@gmail.com www.salland.ltonoord.nl

Nadere informatie

STAD & LAND in de ruimtelijke ordening

STAD & LAND in de ruimtelijke ordening STAD & LAND in de ruimtelijke ordening BNB voltijd Huub Hooiveld Eikelhof, 2016 Wat hebben we de vorige keer gedaan? Wat gebeurt er in het landelijk gebied? Ontwikkeling van de landbouw: Extensivering

Nadere informatie

Natuur- en recreatieplan Westfriesland

Natuur- en recreatieplan Westfriesland Natuur- en recreatieplan Westfriesland Ondertitel Regionale Projectgroep 10 september 2015 Waar staan we in het proces? 2 Vijf werkblokken Blok 1: Het leggen van de basis Blok 2: Evaluatie Blok 3: Actualisatie

Nadere informatie

3 Q NOV. 2010. 2010-62.458/48/A.20, LGW 284674 Galen Last L.J. van (050)316 4193

3 Q NOV. 2010. 2010-62.458/48/A.20, LGW 284674 Galen Last L.J. van (050)316 4193 o [p[r vdöi] De /& groningen o Martinikerkhof 12 Postbus 610 9700 AP Groningen Aan de leden van Provinciale Staten, de heren Luitjens en Blom. a- C/) 050 316 49 33 Datum Briefnummer Zaaknummer Behandeld

Nadere informatie

B-107 Green Deal Icoonproject recreatiegebieden en natuur Veluwe

B-107 Green Deal Icoonproject recreatiegebieden en natuur Veluwe B-107 Green Deal Icoonproject recreatiegebieden en natuur Veluwe Ondergetekenden 1. De Minister van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie, de heer drs. M.J.M. Verhagen, handelend als bestuursorgaan,

Nadere informatie

Nieuwe GLB in relatie tot de Toeslagrechten. Jan Moggré ZLTO advies

Nieuwe GLB in relatie tot de Toeslagrechten. Jan Moggré ZLTO advies Nieuwe GLB in relatie tot de Toeslagrechten Jan Moggré ZLTO advies Ontwikkeling GLB 1960 1980 Markt- en prijsbeleid 1980-1990 2000; Produktiebeperking, afbouw markt- en prijsbeleid, gekoppelde inkomenssteun

Nadere informatie

Het Bosschap voor bos en natuur

Het Bosschap voor bos en natuur Het Bosschap voor bos en natuur Ir. G.J.P. Jansen secretaris www.bosschap.nl Kerngegevens Bosschap Opgericht in 1954 Publiekrechtelijke bedrijfsorganisatie Verplichte registratie voor bos- en natuurbedrijven:

Nadere informatie

Vraag en antwoord Ecologische Hoofdstructuur

Vraag en antwoord Ecologische Hoofdstructuur Vraag en antwoord Ecologische Hoofdstructuur Maart 2013 Wat is de ecologische hoofdstructuur (EHS)? De ecologische hoofdstructuur is een samenhangend netwerk van bestaande en nog te ontwikkelen belangrijke

Nadere informatie

Draagvlak voor natuur: van verdelen naar verbinden

Draagvlak voor natuur: van verdelen naar verbinden Draagvlak voor natuur: van verdelen naar verbinden CSA (Kris) van Koppen, Universitair hoofddocent Milieubeleid, Wageningen Universiteit 1.Karakterisering 2.Diagnose 3.Hoe verder Karakterisering: trends

Nadere informatie

Landschap en Ruimtelijke Kwaliteit

Landschap en Ruimtelijke Kwaliteit Landschap en Ruimtelijke Kwaliteit Even terugkijken Successen van de afgelopen tijd Uniek systeem voor duurzaam beheer Zelfstandige Landschapsfondsen Betrokkenheid ANV s en andere lokale partijen Voorbeeld

Nadere informatie

Informatieve presentatie Waterplan Land van Cuijk

Informatieve presentatie Waterplan Land van Cuijk Waterplan Land van Cuijk 1 Inhoud Waterplan land van Cuijk: 1. Waarom het 2. Wat is het 3. Totstandkoming 4. Communicatie over 5. Uitvoeringsprogramma 6. Vragen 2 1 Raad gemeente Heeft u nog iets te kiezen?

Nadere informatie

- - - - - - - - o o o - - - - -

- - - - - - - - o o o - - - - - o o o o o o Zorg voor groene groei in een circulaire, biobased economie Centrale vragen: Wat zijn ambities van RWS in het thema? Hoe raken andere beleidsvelden/partijen en RWS elkaar? Wat moet je

Nadere informatie

AGRARISCH NATUUR- EN LANDSCHAPSBEHEER EN STARING ADVIES

AGRARISCH NATUUR- EN LANDSCHAPSBEHEER EN STARING ADVIES AGRARISCH NATUUR- EN LANDSCHAPSBEHEER EN STARING ADVIES De provincies willen waardevolle landbouwgebieden en natuurterreinen verder ontwikkelen. Staring Advies kan eigenaren van agrarische bedrijven en

Nadere informatie

Naar een Nieuwe Agenda voor het landelijk gebied in de provincie Utrecht

Naar een Nieuwe Agenda voor het landelijk gebied in de provincie Utrecht Naar een Nieuwe Agenda voor het landelijk gebied in de provincie Utrecht Wat komt er allemaal op ons landelijk gebied af en wat betekent dat voor het ontwikkelingsperspectief van de land- en tuinbouw?

Nadere informatie

Mechanismen van Randerij

Mechanismen van Randerij Mechanismen van Randerij..waarde creërend en probleem oplossend download Randerij.pdf > http://www.jwlp.nl/pdf/projecten/randerij.pdf Randerij De Randerij is een concept voor natuurlandbouw en natuurrecreatie

Nadere informatie

TOPSURFLAND. 1. Waterschappen

TOPSURFLAND. 1. Waterschappen TOPSURFLAND Hieronder wordt beschreven wat de toegevoegde waarde is van Topsurf voor de samenleving en wat de effecten zijn van het gebruik van Topsurfland voor alle belanghebbenden. 1. Waterschappen De

Nadere informatie

Meer met minder. Waterschaarste en grotere vraag naar voedsel. Laan van Staalduinen, Algemeen directeur LEI. 6 juni 2012

Meer met minder. Waterschaarste en grotere vraag naar voedsel. Laan van Staalduinen, Algemeen directeur LEI. 6 juni 2012 Meer met minder Waterschaarste en grotere vraag naar voedsel Laan van Staalduinen, Algemeen directeur LEI 6 juni 2012 Inhoud presentatie Mondiale trends die van invloed zijn op toekomstige watervraag Nationale

Nadere informatie

Aan de vaste Kamercommissie voor Economische Zaken, Landbouw en Innovatie

Aan de vaste Kamercommissie voor Economische Zaken, Landbouw en Innovatie Aan de vaste Kamercommissie voor Economische Zaken, Landbouw en Innovatie Datum Behandeld door Doorkiesnummer Onderwerp 3 november 2011 Onderhandelingsakkoord Decentralisatie Natuur en Landelijk Gebied

Nadere informatie

Nota Reacties en Commentaar

Nota Reacties en Commentaar Nota Reacties en Commentaar Instantie Reactie Commentaar Verwerking 1 Raad van Delfzijl Intentie in visie opnemen de N33 tot de Eemshaven te verdubbelen in de toekomst voor betere aansluiting Eemsdeltagebied

Nadere informatie

Bijlage 4: Indicatieve provinciale verdeling prestaties en rijksbudgetten

Bijlage 4: Indicatieve provinciale verdeling prestaties en rijksbudgetten Bijlage 4: Indicatieve provinciale verdeling prestaties en rijksbudgetten 2007-2013 De provinciale verdeling is in veel gevallen gebaseerd op de te realiseren prestatie en daarom nadrukkelijk indicatief.

Nadere informatie

Kringlooplandbouw: Meer verdienen met aandacht voor het natuurlijk systeem. Linda van der Weijden

Kringlooplandbouw: Meer verdienen met aandacht voor het natuurlijk systeem. Linda van der Weijden Kringlooplandbouw: Meer verdienen met aandacht voor het natuurlijk systeem Linda van der Weijden Opzet Inhoud: Hoe ontwikkel je met het natuurlijk systeem? Proces: Hoe pakken we dat aan? 2 Wat is kringlooplandbouw?

Nadere informatie

Hoofdlijnen Gemeenschappelijk Landbouwbeleid

Hoofdlijnen Gemeenschappelijk Landbouwbeleid Hoofdlijnen Gemeenschappelijk Landbouwbeleid 2014-2020 Omvorming + nieuwe opzet directe betalingen Overgangsjaar Toegang tot nglb Basispremie Vergroening en de eisen Communicatie 2 Het nieuwe GLB, nog

Nadere informatie

Burger. Voedselkwaliteit: Denk aan: smaak / vers / uit de regio ZW WW NN

Burger. Voedselkwaliteit: Denk aan: smaak / vers / uit de regio ZW WW NN Naam: Burger Voedselkwaliteit: Denk aan: smaak / vers / uit de regio Weet wat je eet! Kom in de stal. Laat mensen kijken en vertel je verhaal. Wat zijn de vragen van de burgers? Verantwoorden van herkomst

Nadere informatie

Nieuwe verdienmodellen en verrassende coalities! Hans Huijbers

Nieuwe verdienmodellen en verrassende coalities! Hans Huijbers Nieuwe verdienmodellen en verrassende coalities! Hans Huijbers Voorzitter ZLTO Kort voorstellen Hans Huijbers Melkveehouder in De Kempen (Wintelre) Sinds november 2009 voorzitter ZLTO Portefeuille Duurzaam

Nadere informatie

Vergelijking in de tijd (Soortenrijkdom) Akkers Moerassen

Vergelijking in de tijd (Soortenrijkdom) Akkers Moerassen Staat van 2014 Soortenrijkdom Wat is de gemiddelde kwaliteit van de soorten rijkdom in zes biotopen? Voor de vulling van deze zijn gegevens gebruikt van de vlakdekkende inventarisaties in het buitengebied

Nadere informatie

AQUATISCHE LANDBOUW. haal meer uit land én water

AQUATISCHE LANDBOUW. haal meer uit land én water AQUATISCHE LANDBOUW haal meer uit land én water AQUATISCHE LANDBOUW Waarom wel het land, maar niet de sloot benutten in de veenweiden? Dat is de vraag waar het om draait in het icoon Aquatische landbouw

Nadere informatie

Biodiversiteit visie Boerenbond. Symposium biodiversiteit 4 november 2010

Biodiversiteit visie Boerenbond. Symposium biodiversiteit 4 november 2010 Biodiversiteit visie Boerenbond Symposium biodiversiteit 4 november 2010 1 Landbouw en biodiversiteit Domesticatie leidde tot 1000den variëteiten en soorten Heel wat biodiversiteit is er omwille van landbouw

Nadere informatie

Eerste Kamer der Staten-Generaal

Eerste Kamer der Staten-Generaal Eerste Kamer der Staten-Generaal 1 Vergaderjaar 1999 2000 Nr. 134b 26 800 XIV Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij (XIV)

Nadere informatie

2. De nota Natuur voor mensen, mensen voor natuur

2. De nota Natuur voor mensen, mensen voor natuur 2. De nota Natuur voor mensen, mensen voor natuur De Nota Natuur voor mensen, mensen voor natuur bevat de strategie voor het natuurbeleid voor de komende tien jaar, met een doorkijk naar 2020. De nota

Nadere informatie

Gebiedsavond Bodegraven-Noord

Gebiedsavond Bodegraven-Noord Gebiedsavond Bodegraven-Noord Programma 20.00 u Welkom door Jan Leendert van den Heuvel 20.10u Presentatie over schetsontwerp voor Bodegraven-Noord 20.30u Korte pauze, vragen inventariseren 20.45u Tafelgesprekken

Nadere informatie

Samen werkt beter. De partners. Samenwerken aan toekomstbestendige ontwikkeling met een balans tussen economie en ecologie

Samen werkt beter. De partners. Samenwerken aan toekomstbestendige ontwikkeling met een balans tussen economie en ecologie De partners De 15 partners van zijn: Landschap Overijssel, LTO Noord, Natuur en Milieu Overijssel, Natuurlijk Platteland Oost, Natuurmonumenten, Overijssels Particulier Grondbezit (OPG), provincie Overijssel,

Nadere informatie

Voor wie doet u het allemaal? Ontdek het met uw eigen Verdienmodel

Voor wie doet u het allemaal? Ontdek het met uw eigen Verdienmodel Voor wie doet u het allemaal? Ontdek het met uw eigen Verdienmodel Voor wie doet u het eigenlijk allemaal? Veel ondernemers werken met passie aan hun product of dienst. Dan komt het weleens voor dat ondernemers

Nadere informatie

Natuurpact ontwikkeling en beheer van natuur in Nederland

Natuurpact ontwikkeling en beheer van natuur in Nederland Natuurpact ontwikkeling en beheer van natuur in Nederland 1. Inleiding Een rijke, aantrekkelijke en maatschappelijk waardevolle natuur in Nederland, dat is waar het kabinet samen met de provincies en een

Nadere informatie

Aanbeveling 6: Stimuleer behoud en herstel biodiversiteit in eigen land

Aanbeveling 6: Stimuleer behoud en herstel biodiversiteit in eigen land Aanbeveling 6: Stimuleer behoud en herstel biodiversiteit in eigen land De Taskforce Biodiversiteit & Natuurlijke Hulpbronnen adviseert: Stimuleer in eigen land reeds gestelde doelen voor het behoud en

Nadere informatie

Programma 2 e gebiedsavond Buitengebied Moerdijk

Programma 2 e gebiedsavond Buitengebied Moerdijk Marco Siecker Wietske Theloesen 26 mei 2014 Programma 2 e gebiedsavond Buitengebied Moerdijk 1. Opening 19:30 2. Terugblik 1 e gebiedsavond 19:35 3. Terugblik 1 e gebiedstafel 19:40 4. Thema s uitwerken

Nadere informatie

Beleggen in de toekomst. de kansen van beleggen in klimaat en milieu

Beleggen in de toekomst. de kansen van beleggen in klimaat en milieu Beleggen in de toekomst de kansen van beleggen in klimaat en milieu Angst voor de gevolgen? Stijging van de zeespiegel Hollandse Delta, 6 miljoen Randstedelingen op de vlucht. Bedreiging van het Eco-systeem

Nadere informatie

Bodem & Klimaat. Op weg naar een klimaatbestendig bodembeheer

Bodem & Klimaat. Op weg naar een klimaatbestendig bodembeheer Bodem & Klimaat Op weg naar een klimaatbestendig bodembeheer Jaartemperaturen en warmterecords in De Bilt sinds het begin van de metingen in 1706 Klimaatverandering KNMI scenarios Zomerse dagen Co de Naam

Nadere informatie

Grondbeleid EHS. Provincie Zuid-Holland. Onderzoeksopzet

Grondbeleid EHS. Provincie Zuid-Holland. Onderzoeksopzet Grondbeleid EHS Provincie Zuid-Holland Onderzoeksopzet Amsterdam, maart 2014 Inhoudsopgave 1. Achtergrond en aanleiding... 2 2. Probleemstelling en onderzoeksvragen... 3 3. Afbakening... 4 4. Werkwijze...

Nadere informatie

Hoog tijd voor een écht duurzame landbouw

Hoog tijd voor een écht duurzame landbouw nnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnn... Hoog tijd voor een écht duurzame landbouw een visie over de hervormingen in de landbouw Oktober 2013 nnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnn... Inleiding Landbouwbeleid heeft grote invloed op

Nadere informatie

economische mogelijkheden sociale omgeving ecologisch kapitaal verborgen kansen

economische mogelijkheden sociale omgeving ecologisch kapitaal verborgen kansen economische mogelijkheden sociale omgeving ecologisch kapitaal verborgen kansen REDD+ een campagne voor bewustwording van suriname over haar grootste kapitaal Wat is duurzaam gebruik van het bos: Duurzaam

Nadere informatie

Dokteren aan een procrustesbed De EHS en de natuur in Nederland na 2018

Dokteren aan een procrustesbed De EHS en de natuur in Nederland na 2018 Dokteren aan een procrustesbed De EHS en de natuur in Nederland na 2018 Drs. Jaap Gersie - j.gersie@fm.ru.nl Lsg Milieu en Beleid - Sectie Geografie, Planologie en Milieu Faculteit der Managementwetenschappen

Nadere informatie

Blijvend geld en aandacht nodig voor Nationale landschappen, Provincies doen meer dan het Rijk

Blijvend geld en aandacht nodig voor Nationale landschappen, Provincies doen meer dan het Rijk Nationale landschappen: aandacht en geld nodig! 170610SC9 tk 7 Blijvend geld en aandacht nodig voor Nationale landschappen, Provincies doen meer dan het Rijk De Rekenkamer Oost-Nederland heeft onderzoek

Nadere informatie

Voorsprong met mineralen

Voorsprong met mineralen Voorsprong met mineralen Samen staan de sectoren sterker Deze bijeenkomst werd mogelijk gemaakt door LTO Gelderland, Overijssel en de Rabobank. Circulaire Economie Nieuwe toverwoord of kansrijke uitdaging

Nadere informatie

Symposium Zoogdiervereniging De toekomst van de Natuursector 27 januari 2012

Symposium Zoogdiervereniging De toekomst van de Natuursector 27 januari 2012 Symposium Zoogdiervereniging De toekomst van de Natuursector 27 januari 2012 prof. mr. Friso de Zeeuw praktijkhoogleraar Gebiedsontwikkeling TU Delft directeur Nieuwe Markten Bouwfonds Ontwikkeling De

Nadere informatie

wethouder Hans Vereijken

wethouder Hans Vereijken wethouder Hans Vereijken Welkom, aanleiding bijeenkomst Programma 22 oktober 2014 Programma 1. Welkom 2. MaashorstManifest, meerjarenplan (Geert Versteijlen) 3. Film de Maashorst 4. Natuurkern (Anke Dielissen)

Nadere informatie

Nederland importland. Landgebruik en emissies van grondstofstromen

Nederland importland. Landgebruik en emissies van grondstofstromen Nederland importland Landgebruik en emissies van grondstofstromen Vraagstelling en invulling Welke materiaalstromen naar en via Nederland veroorzaken wereldwijd de grootste milieudruk? Klimaat, toxische

Nadere informatie

Geef natuur en landschap de vijf

Geef natuur en landschap de vijf Geef natuur en landschap de vijf Bijdragen aan een groen en gezond Gelders verkiezingsprogramma Na de decentralisatie van overheidstaken heeft de Provincie Gelderland een nieuwe, belangrijke rol gekregen

Nadere informatie

Natuurpact ontwikkeling en beheer van natuur in Nederland

Natuurpact ontwikkeling en beheer van natuur in Nederland Natuurpact ontwikkeling en beheer van natuur in Nederland 1. Inleiding Een rijke, aantrekkelijke en maatschappelijk waardevolle natuur in Nederland, dat is waar het kabinet samen met de provincies en een

Nadere informatie

NATUURPUNT MALDEGEM-KNESSELARE nominatie Groene Pluim 2014

NATUURPUNT MALDEGEM-KNESSELARE nominatie Groene Pluim 2014 NATUURPUNT MALDEGEM-KNESSELARE nominatie Groene Pluim 2014 NATUURPUNT vzw Een onafhankelijke organisatie gedragen door vrijwilligers grootste natuurbeschermingsorganisate in Vlaanderen eind 2001 opgericht

Nadere informatie

Beleidsopgaven en operationele doelen voor het landelijk gebied 2007-2013

Beleidsopgaven en operationele doelen voor het landelijk gebied 2007-2013 Beleidsopgaven en operationele doelen voor het landelijk gebied 2007-2013 Bijlage 2 Beleidsopgave Operationeel doel Prestatie-indicator Landbouw Duurzame landbouw 1. Grondgebonden landbouw De landbouw:

Nadere informatie

Natuur en Landschap: naar nieuwe vormen van betrokkenheid en financiering uitgebreide themabeschrijving

Natuur en Landschap: naar nieuwe vormen van betrokkenheid en financiering uitgebreide themabeschrijving Natuur en Landschap: naar nieuwe vormen van betrokkenheid en financiering uitgebreide themabeschrijving (september 2011) Wat is het probleem/de uitdaging? In de afgelopen decennia zijn natuur en landschap

Nadere informatie

Nationaal Park De Biesbosch in de Biesboschregio. Dick Verheijen 4 oktober 2013

Nationaal Park De Biesbosch in de Biesboschregio. Dick Verheijen 4 oktober 2013 Nationaal Park De Biesbosch in de Biesboschregio Dick Verheijen 4 oktober 2013 Biesbosch ontwikkelingen Toekomstvisie Biesbosch 2021 Natuur en gezondheid, ook in de Biesbosch Biesbosch feiten Nationaal

Nadere informatie

Provincie Gelderland drs. J.W. van der Vegte Postbus 9090 6800 GX Arnhem

Provincie Gelderland drs. J.W. van der Vegte Postbus 9090 6800 GX Arnhem > Retouradres Postbus 303, 3720 AH, Bilthoven Provincie Gelderland drs. J.W. van der Vegte Postbus 9090 6800 GX Arnhem Locatie Bilthoven A. van Leeuwenhoeklaan 9 3721 MA Bilthoven Postbus 303 3720 AH Bilthoven

Nadere informatie

'Maak werk van Vrije tijd in Brabant'

'Maak werk van Vrije tijd in Brabant' 'Maak werk van Vrije tijd in Brabant' OPROEP VANUIT DE VRIJETIJDSSECTOR Opgesteld door: Vrijetijdshuis Brabant, TOP Brabant, Erfgoed Brabant, Leisure Boulevard, NHTV, MKB, BKKC, Stichting Samenwerkende

Nadere informatie

Visie / Organisatie Beschrijving Opmerkingen Begroot Visie

Visie / Organisatie Beschrijving Opmerkingen Begroot Visie Visie / Organisatie Beschrijving Opmerkingen Begroot Visie Visie 'Uitnodigend Oirschot' - Natuur / landschap: ontwikkeling en beleving - Vrijetijdseconomie - Erfgoed(beleving) - Burgerparticipatie - Versterking

Nadere informatie

Voor de kwaliteit van Limburg. Nationaal landschap Zuid-Limburg POL 2014 Regiobijeenkomst 3 april 2014

Voor de kwaliteit van Limburg. Nationaal landschap Zuid-Limburg POL 2014 Regiobijeenkomst 3 april 2014 Voor de kwaliteit van Limburg Nationaal landschap Zuid-Limburg POL 2014 Regiobijeenkomst 3 april 2014 Prioriteit provinciale belangen Regio s van provinciaal belang: Nationaal Landschap Zuid-Limburg Maasdal

Nadere informatie

Antwoord. van Gedeputeerde Staten op vragen van. A.H.K. van Viegen (Partij voor de Dieren) (d.d. 25 oktober 2011) Nummer 2567

Antwoord. van Gedeputeerde Staten op vragen van. A.H.K. van Viegen (Partij voor de Dieren) (d.d. 25 oktober 2011) Nummer 2567 van Gedeputeerde Staten op vragen van A.H.K. van Viegen (Partij voor de Dieren) (d.d. 25 oktober 2011) Nummer 2567 Onderwerp Nederland meest vervuilde land van Europa Aan de leden van Provinciale Staten

Nadere informatie

ABiodiversiteit en natuur & landschap in de samenleving

ABiodiversiteit en natuur & landschap in de samenleving ABiodiversiteit en natuur & landschap in de samenleving Voorzichtig herstel bedreigde soorten Verdere achteruitgang functioneren van ecosystemen en biodiversiteit Meer aandacht voor natuur als basisvoorwaarde

Nadere informatie

Gebiedsontwikkeling Zuidelijk Westerkwartier Projectnota Vastgesteld door GS op: 17 maart 2015 Vastgesteld door het DB op: 23 juni 2015

Gebiedsontwikkeling Zuidelijk Westerkwartier Projectnota Vastgesteld door GS op: 17 maart 2015 Vastgesteld door het DB op: 23 juni 2015 Gebiedsontwikkeling Zuidelijk Westerkwartier Projectnota Vastgesteld door GS op: 17 maart 2015 Vastgesteld door het DB op: 23 juni 2015 Projectnota Zuidelijk Westerkwartier 17-03-2015 1 Inhoud 1.! Inleiding...

Nadere informatie

Ronde Tafel Kringlooplandbouw Noord Nederland Kansen in GLB 2014-2020. 17 okt 2013 De Tike Henk Kieft, ETC

Ronde Tafel Kringlooplandbouw Noord Nederland Kansen in GLB 2014-2020. 17 okt 2013 De Tike Henk Kieft, ETC Ronde Tafel Kringlooplandbouw Noord Nederland Kansen in GLB 2014-2020 17 okt 2013 De Tike Henk Kieft, ETC Gemeenschappelijk landbouwbeleid 2014-2020 Kansen voor Kringloop aanpak Prioriteiten 2 e pijler

Nadere informatie

Duurzaamheid als drager voor gebiedsontwikkeling. Drs. ing. Bert Krikke Projectdirecteur

Duurzaamheid als drager voor gebiedsontwikkeling. Drs. ing. Bert Krikke Projectdirecteur Duurzaamheid als drager voor gebiedsontwikkeling Drs. ing. Bert Krikke Projectdirecteur Inhoud presentatie 0. Hoe omgaan met ambities 1. Wat is het Ecomunitypark 2. Voor wie is het park 3. Van samenwerking

Nadere informatie

GLB en Vergroening. Goed boeren, goed beheren

GLB en Vergroening. Goed boeren, goed beheren GLB en Vergroening Goed boeren, goed beheren Per 2014 start de Europese Unie (EU) een nieuw Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB). Voor Nederland is het nieuwe beleid erop gericht om bedrijven meer concurrerend

Nadere informatie

ZA5223. Flash Eurobarometer 290 (Attitudes of Europeans Towards the Issue of Biodiversity, wave 2) Country Specific Questionnaire Netherlands

ZA5223. Flash Eurobarometer 290 (Attitudes of Europeans Towards the Issue of Biodiversity, wave 2) Country Specific Questionnaire Netherlands ZA5223 Flash Eurobarometer 290 (Attitudes of Europeans Towards the Issue of Biodiversity, wave 2) Country Specific Questionnaire Netherlands FLASH 290 BIODIVERSITY Q1. Hebt u ooit gehoord van de term biodiversiteit?

Nadere informatie

Lessen en Uitdagingen uit Duurzaam Bodembeheer Utrecht West.

Lessen en Uitdagingen uit Duurzaam Bodembeheer Utrecht West. Lessen en Uitdagingen uit Duurzaam Bodembeheer Utrecht West. Wim Honkoop Begeleiding 35 individuele melkveehouders. Al ruim 3 jaar actief in het opstellen en optimaliseren van Kringloopwijzer resultaten.

Nadere informatie

Bodems in een veranderend(natuur) landschap

Bodems in een veranderend(natuur) landschap Bodems in een veranderend(natuur) landschap door de ogenvan eengeograaf Erik Meijles Rijksuniversiteit Groningen Faculteit Ruimtelijke Wetenschappen& Kenniscentrum Landschap e.w.meijles@rug.nl Foto: Koopman

Nadere informatie

Natuurlijke Klimaatbuffer Ooijen-Wanssum. Natte natuur voor droge voeten

Natuurlijke Klimaatbuffer Ooijen-Wanssum. Natte natuur voor droge voeten Natuurlijke Klimaatbuffer Ooijen-Wanssum Natte natuur voor droge voeten Marcel Vermeulen projectleider / projectcoördinator Staatsbosbeheer regio Zuid Projectenbureau initiëren, begeleiden, uitvoeren extern

Nadere informatie

GEWIJZIGD. 4a 0070/12 31 januari 2013 RZ RO David Moolenburgh Leo Hulst 291833

GEWIJZIGD. 4a 0070/12 31 januari 2013 RZ RO David Moolenburgh Leo Hulst 291833 Raadsvoorstel [ bijlagge e]ggggggg AAN AGENDAPUNT NUMMER RAADSVERGADERING COMMISSIE ORGANISATIEONDERDEEL PORTEFEUILLEHOUDER BEHANDELEND AMBTENAAR TOESTELNUMMER de gemeenteraad 4a 0070/12 31 januari 2013

Nadere informatie

De Delta Natuurlijk INHOUD - DE PLEK - STRUCTUREN - KANS + KWALITEIT - STRUCTUURVISIE - STEDENBOUWKUNDIG MODEL

De Delta Natuurlijk INHOUD - DE PLEK - STRUCTUREN - KANS + KWALITEIT - STRUCTUURVISIE - STEDENBOUWKUNDIG MODEL INHOUD - DE PLEK - STRUCTUREN - KANS + KWALITEIT - STRUCTUURVISIE - STEDENBOUWKUNDIG MODEL - - UITVOERING EN STRATEGIE - IN VOGELVLUCHT.. DE PLEK IJsseldelta-zuid structuurvisie stedenbouw kundig plan

Nadere informatie

Beleid voor het Fries landelijk gebied per thema

Beleid voor het Fries landelijk gebied per thema Bijlage 1 Beleid voor het Fries landelijk gebied per thema 1. Landbouw Plannen waarin het provinciaal beleid voor landbouw is weergegeven zijn: o Streekplan Friesland o Nota Landbouw-Economisch beleid

Nadere informatie

Leiedal in 120 minuten Thema Ruimte. Infovergadering 19/02/2013

Leiedal in 120 minuten Thema Ruimte. Infovergadering 19/02/2013 Leiedal in 120 minuten Thema Ruimte Infovergadering 19/02/2013 5 werkvormen, 9 werkgebieden 5 werkvormen: 1. Dienstverlening aan de aangesloten gemeenten 2. Intergemeentelijke samenwerking 3. Regionale

Nadere informatie

Structuurvisie Eiland van Schalkwijk + beoordelingskader en -protocol

Structuurvisie Eiland van Schalkwijk + beoordelingskader en -protocol Structuurvisie Eiland van Schalkwijk + beoordelingskader en -protocol Behoud en ontwikkeling van het landelijk karakter en de openheid van het gebied met ruimte voor landbouw, natuur, water, recreatie,

Nadere informatie

Een. ondernemende EHS. voor Brabant

Een. ondernemende EHS. voor Brabant Een ondernemende EHS voor Brabant Een ondernemende EHS voor Brabant Natuur- en landschapsontwikkeling is belangrijk voor een mooi, gevarieerd en aantrekkelijk Brabants platteland. Brabantse boeren en tuinders

Nadere informatie

Biodiversiteit: kansen voor het Nederlandse bedrijfsleven. Seminar 5 september 2012

Biodiversiteit: kansen voor het Nederlandse bedrijfsleven. Seminar 5 september 2012 Biodiversiteit: kansen voor het Nederlandse bedrijfsleven Seminar 5 september 2012 Introductie Doel Inzichtelijk maken (financieel) economische waarde van ecosysteemdiensten en biodiversiteit voor individuele

Nadere informatie

Nr. 18 Brief van de staatssecretaris van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie

Nr. 18 Brief van de staatssecretaris van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie 31920 Vergunningverlening natuur- en milieuwetgeving Nr. 18 Brief van de staatssecretaris van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Den Haag,

Nadere informatie

GROENMANIFEST GRONINGEN. landbouw en natuur samen sterker

GROENMANIFEST GRONINGEN. landbouw en natuur samen sterker GROENMANIFEST GRONINGEN landbouw en natuur samen sterker GROENMANIFEST Groningen landbouw en natuur samen sterker Groningen, 13 juli 2011 2 Groenmanifest van Groningen 1. Basis Dit Groenmanifest Groningen

Nadere informatie

Themabijeenkomst natuur en landschap. Natuur- en recreatieplan Westfriesland

Themabijeenkomst natuur en landschap. Natuur- en recreatieplan Westfriesland Themabijeenkomst natuur en landschap Natuur- en recreatieplan Westfriesland Programma (Toekomst) kracht van het gebied in beeld krijgen Start (13.00 uur) Welkom en toelichting natuur- en recreatieplan

Nadere informatie

Naar een écht groen Gemeenschappelijk Landbouwbeleid

Naar een écht groen Gemeenschappelijk Landbouwbeleid Naar een écht groen Gemeenschappelijk Landbouwbeleid Advies van Vogelbescherming Nederland, Natuurmonumenten, Landschapsbeheer Nederland, De12Landschappen, Milieudefensie en Stichting Natuur en Milieu.

Nadere informatie

Bijlage 3 Duurzame gebiedssjablonen verder uitgewerkt

Bijlage 3 Duurzame gebiedssjablonen verder uitgewerkt Bijlage 3 Duurzame gebiedssjablonen verder uitgewerkt De volgende sjablonen voor duurzame gebiedsontwikkeling zijn te onderscheiden: gezonde wijk Klimaatvriendelijke wijk / gebied Prachtig compacte wijk

Nadere informatie

Gebiedsontwikkeling Kinderdijk Herontwikkeling entreezone

Gebiedsontwikkeling Kinderdijk Herontwikkeling entreezone Gebiedsontwikkeling Kinderdijk Herontwikkeling entreezone Programma Fatih Ozdere Algemene introductie Samenwerking met Alblasserdam en SWEK Financien Lennart Graaff - procesmanager Proces project Gebiedsontwikkeling

Nadere informatie

2. Klimaat en duurzaamheid

2. Klimaat en duurzaamheid 1. Armoede Het Gentse OCMW ontwikkelt samen met de bevoegde stedelijke diensten een stedelijk sociaal-ecologisch werkgelegenheidsproject met als doel bestaande arbeidszorg-projecten op elkaar af te stemmen.

Nadere informatie