Juridische status van standaarden en protocollen in de ambulancezorg

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Juridische status van standaarden en protocollen in de ambulancezorg"

Transcriptie

1 Juridische status van standaarden en protocollen in de ambulancezorg

2 Inhoud Inleiding...3 Wettelijke verankering van de professionele standaard...4 Is er een juridisch verschil tussen een standaard, norm, richtlijn of protocol?...7 Wat is het nut van het opstellen van standaarden, richtlijnen en protocollen?...8 Aansprakelijkheid zorgverleners in geval van niet naleving van het protocol, de richtlijn etc....9 Literatuur Ambulancezorg Nederland, Beroeps Vereniging Ambulancezorg, Stichting LAMP, juni

3 Inleiding Een goede kwaliteit van gezondheidszorg is voor ons allen van groot belang. Mede om deze kwaliteit van zorg te waarborgen is een wettelijk kader tot stand gebracht. Relevante wetten zijn onder meer de Kwaliteitswet Zorginstellingen, de Wet op de geneeskundige behandelingsovereenkomst (WGBO) de Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg (Wet BIG). Op basis van deze wetgeving dienen zorgaanbieders zelf kwaliteitseisen te formuleren; zowel ten aanzien van zorginhoudelijke aspecten, als ten aanzien van organisatorische aspecten. Deze nota richt zich op de juridische kaders van de eisen aan de kwaliteit van zorginhoudelijke aspecten in de ambulancezorgverlening. Daar de kwaliteit van de geleverde zorg de verantwoordelijkheid is van de zorgaanbieders, zien wij een ontwikkeling waarbij geprotocolleerde en gestandaardiseerde werkwijzen hun intrede doen. In de ambulancezorg zien wij dat deze geprotocolleerde en gestandaardiseerde werkwijzen vooral op landelijk niveau worden ontwikkeld. Dit is ook een voor de hand liggende ontwikkeling: het voorkomt dat iedere organisatie zelf zijn standaarden en protocollen moet ontwikkelen, hetgeen zou kunnen leiden tot grote regionale verschillen. Dat dit een ongewenste situatie is behoeft geen nader betoog. Landelijk ontwikkelde standaarden en protocollen leiden tot een grotere uniformiteit van de kwaliteit van de geboden zorg. Een andere niet onbelangrijke reden om zorg te verlenen op basis van standaarden en protocollen, is gelegen in de grotere claimbereidheid en claimbewustheid bij patiënten. Dit is een gevolg van een toename van de juridisering en verzakelijking van de samenleving. Juist met het oog op juridische procedures kan het voor individuele zorgverleners belangrijk zijn om te kunnen beargumenteren dat zij hebben gehandeld op basis van de normen van de beroepsgroep. Daarbij komt dat de wetgever de rechtspositie van de patiënt heeft versterkt; een afspiege ling daarvan zien wij in de jurisprudentie. Het uitgangspunt hij die eist, bewijst wordt in de rechtspraak vergaand genuanceerd: steeds vaker moet de gedaagde hulpverlener aannemelijk maken dat de gevolgde handelwijze de juiste was. Het is dan ook niet verwonderlijk dat standaarden en protocollen een belangrijk onderwerp vormen waarover in de rechtszaal omstandig wordt gediscussieerd en geprocedeerd. Regelmatig is dan de relevante vraag aan de orde wat nu de juridische status is van standaarden en protocollen: zijn dit slechts handelingsaanwijzingen of moet ervan worden uitgegaan dat een standaard of een protocol de norm is voor het medisch handelen? Ambulancezorg Nederland, Beroeps Vereniging Ambulancezorg, Stichting LAMP, juni

4 Wettelijke verankering van de professionele standaard Met de inwerkingtreding van de Wet op de geneeskundige behandelingsovereenkomst per 1 april 1995 is met het oog op het onderhavige onderwerp een aantal aspecten van belang: 1. Met de inwerkingtreding van de WGBO worden de ambulanceverpleegkundige, de centralist Meldkamer Ambulancezorg (MKA) (of deze verpleegkundige is of niet, doet niet ter zake voor wat betreft de reikwijdte van de WGBO) en de ambulancechauffeur -indien hij medische handelingen verricht- beschouwd als een hulpverlener in de zin van deze wet. Daar de ambulancechauffeur medische handelingen -met uitzondering van de Basic Life Support (BLS)- slechts verricht in opdracht van en onder verantwoordelijkheid van de ambulanceverpleegkundige, wordt diens functioneren in deze nota niet behandeld. Deze nota beperkt zich tot de centralist MKA en de ambul anceverpleegkundige en de medisch m anager ambulancezorg (MMA). De WGBO gaat ervan uit dat er behandelingsovereenkomst ontstaat tussen de centralist MKA en de patiënt die zelf om hulp vraagt, of ten behoeve van wie hulp door een ander wordt gevraagd. De constructie waarin een behandelingsovereenkomst ontstaat is eigenlijk gecompliceerder, maar heeft geen andere gevolgen: de patiënt ten behoeve van wie een hulpvraag wordt gesteld, gaat een behandelingsovereenkomst aan met de RAV. Deze organisatie dient ervoor te zo rgen dat deze overeenkomst doorwerkt in de relatie centralistpatiënt en ambulanceverpleegkundige-patiënt. 2. In de WGBO is de professionele standaard als norm voor het handelen van hulpverleners verankerd en wel op de volgende wijze in art. 7: 453 BW: De hulpverlener moet bij zijn werkzaamheden de zorg van een goed hulpverlener in acht nemen en handelt daarbij in overeenstemming met de op hem rustende verantwoordelijkheid, voortvloeiende uit de hulpverleners geldende professionele standaard. Ambulancezorg Nederland, Beroeps Vereniging Ambulancezorg, Stichting LAMP, juni

5 Waaruit bestaat de professionele standaard? De professionele standaard is als het ware opgebouwd uit drie segmenten: 1. Recht van buiten : wettelijke voorschriften jurisprudentie 2. Recht van binnen : beroepscodes en gedragsregels vakinhoudelijke technische regels standaarden, richtlijnen en protocollen regels betreffende specifieke hulpverlenings -ethische kwesties 3. Mengvormen: richtlijnen van de Inspectie voor de Gezondheidszorg algemene juridische, ethische en beroepsnormen Wettelijke voorschriften De wettelijke voorschriften of bepalingen betreffen internationale verdragen en regels van de Europese Unie, de Grondwet en regels van algemeen recht (Burgerlijk Wetboek en Wetboek van Strafrecht) en specifieke wetgeving op het terrein van de gezondheidszorg. Aan alle wettelijke bepalingen die te maken hebben met het uitoefenen van het beroep, moet een hulpverlener zich houden. Jurisprudentie Lang niet alle situaties die zich in de praktijk voordoen, worden door de teksten van de wet gedekt. Rechterlijke uitspraken in praktijksituaties vormen een nadere uitleg van de wettekst. Als zodanig zijn hulpverleners uiteraard ook aan de rechterlijke uitspraken gebonden. Beroepscodes en gedragsregels Beroepscodes en gedragsregels ontlenen hun importantie aan het feit dat de beroepsgroep zelf heeft bepaald welke attitude en welk gedrag -met betrekking tot bepaalde aspecten- van collega s worden verwacht. Met name voor de tuchtrechter vormen beroepscodes en gedragregels belangrijke uitgangspunten ter toetsing van het handelen van een individuele beroepsbeoefenaar. De rechter beoordeelt onder meer of de beroepsbeoefenaar zich heeft gehouden aan de opvattingen en visie binnen de beroepsgroep betreffende de specifieke aspecten van de verleende zorg. Indien dit niet het geval was, dan toetst de rechter wat het argument was om af te wijken van de opvattingen en visie van de beroepsgroep. Vakinhoudelijke technische regels Zien beroepscodes en gedragsregels veelal op attitude en gedrag, bij de vakinhoudelijke technische regels gaat het om de techniek van het vak. Het gaat om de huidige stand van wetenschap en techniek op het vakgebied van de ambulancezorg en spoedeisende hulp, zoals onder meer blijkt uit de literatuur, rapporten van de Gezondheidsraad, etc. De rechter onderkent ook dat er binnen de beroepsgroep verschillende scholen kunnen zijn met elk een eigen visie op een bepaald onderwerp. Standaarden, richtlijnen en protocollen In de literatuur en het spraakgebruik worden deze begrippen dan weer als synoniemen gebruikt en dan weer krijgt elk begrip zijn eigen nuance. Waar het hier om gaat is de vraag welke waarde de rechter aan deze begrippen hecht in een juridische procedure. Ambulancezorg Nederland, Beroeps Vereniging Ambulancezorg, Stichting LAMP, juni

6 Belangrijk is het adagium: Handelen volgens de standaard is kwaliteit leveren; het is voldoen aan de norm dat de geleverde zorg in ieder geval doeltreffend, doelmatig en patiëntgericht wordt geleverd. Maar zijn standaarden en protocollen rechtsregels? Ja, wel degelijk. Standaarden en protocollen zijn voor hulpverleners instrumenten om verantwoorde zorg te kunnen leveren. In een procedure toetst de rechter of de hulpverlener heeft gehandeld in overeenstemming met deze instrumenten en zo niet, welke argumenten de hulpverlener had om daar van af te wijken. Tevens toetst de rechter of gehandeld is zoals een redelijk bekwame vakgenoot in gelijke omstandigheden zou hebben gehandeld. Regels van hulpverlenings-ethische kwesties Met deze regels worden standpunten en rapporten bedoeld die vanuit de beroepsgroep zelf worden gepubliceerd. Voorbeelden: het rapport Doen of laten van de Nederlandse Vereniging voor Kindergeneeskunde; Levensbeëindigend handelen bij wilsonbekwamen door de KNMG. Dit soort rapporten ontstaat veelal naar aanleiding van problemen die in de praktijk zijn ontstaan en waarvoor geen duidelijk wettelijk kader is. Zij verkennen de grenzen van gelegitimeerd handelen en het juridisch aanvaardbare daarbij. Richtlijnen van de Inspectie Weliswaar houdt de Inspectie voor de Gezondheidszorg zich de laatste jaren in toenemende mate bezig met toezicht op een zekere afstand, dat neemt niet weg dat de inspectie richtlijnen kan afgeven. Richtlijnen van de inspectie hebben niet de kracht van wetgeving en worden ook niet door de beroepsgroep zelf opgesteld, derhalve vormen deze richtlijnen een aparte categorie. Richtlijnen van de inspectie moeten worden beschouwd als een zwaarwegend advies. Uit de wettelijke verankering van de professionele standaard volgt dat de ten behoeve van de centralisten MKA en ambulanceverpleegkundigen geformuleerde standaarden en protocollen een belangrijke rol vervullen bij de vraag of door de centralist MKA dan wel de ambulanceverpleegkundige de zorg van een goed hulpverlener is betracht, dan wel of deze toerekenbaar is tekort geschoten. Een regelmatig geuite opvatting luidt, dat niet in alle meldkamers en ambulancediensten volgens een strak geprotocolleerd regime wordt gewerkt en dat deze zorgverleners dus ook geen juridisch verwijt kan worden gemaakt dat zij zich niet aan het protocol zouden hebben gehouden. Deze opvatting is een onjuiste. De reden daarvoor wordt hierna nader uitgewerkt. Ambulancezorg Nederland, Beroeps Vereniging Ambulancezorg, Stichting LAMP, juni

7 Is er een juridisch verschil tussen een standaard, norm, richtlijn of protocol? Zowel in de medische als in de juridische literatuur zijn uitgebreid pogingen gedaan om definities op te stellen betreffende de standaard, richtlijn, voorschrift, norm etc. Verdedigd is bijvoorbeeld dat voorschriften en standaarden bindend zijn, maar richtlijnen onverbindende handelingsaanwijzingen zijn, bedoeld als hulpmiddel voor hulpverleners om te komen tot verantwoord handelen. Protocollen worden dan weer beschouwd als zijnde lokale vertalingen van landelijke richtlijnen. Anderen betogen dat niet de benaming, maar de aard van de handelingsinstructie bepalend is voor het antwoord op de vraag hoe bindend het onderhavige stuk is voor de praktijk en dus of sprake is van een standaard, richtlijn of protocol. Uit de strenge rechtspraak op dit gebied blijkt dat op dit moment de rechter geen gehoor geeft aan alle fraai opgezette theoretische verschillen tussen richtlijnen, standaarden, adviezen etc. Indien in een instelling -en dit geldt onverkort voor een Meldkamer Ambulancezorg en voor de ambulanceverpleegkundige werkzaam op de ambulance- een afspraak is gemaakt om iets op een bepaalde wijze te doen, dan dienen de betrokken hulpverleners zich daaraan te houden. Afwijken van de afspraak is geoorloofd, mits dit inhoudelijk wordt gemotiveerd met het oog op de medische situatie van die bepaalde patiënt. Voor de juridische status van de opgestelde regels doet de benaming er niet toe. Dus, of een bepaalde beoordelingswijze voor de centralist of de ambulanceverpleegkundige op schrift is gesteld in een landelijk protocol, dan wel dat er niets op papier is gezet maar op de Meldkamer Ambulancezorg of binnen de dienst bepaalde afspraken zijn gemaakt hoe te handelen en te oordelen in bepaalde situaties, maakt geen verschil in de wijze waarop en de mate waarin de centralist dan wel de ambulanceverpleegkundige door de rechter wordt gehouden aan het landelijk protocol respectievelijk de lokale afspraak. Uitgangspunt in de jurisprudentie is: hulpverleners dienen zich te houden aan de voor hun geldende protocollen; indien een centralist of ambulanceverpleegkundige wil afwijken van het protocol, dan is dit geoorloofd mits dit goed is gemotiveerd en wel met het oog op de specifieke situatie van die individuele patiënt. Ambulancezorg Nederland, Beroeps Vereniging Ambulancezorg, Stichting LAMP, juni

8 Wat is het nut van het opstellen van standaarden, richtlijnen en protocollen? Een momenteel veel gehoord standpunt in de gezondheidszorg is dat beroepsbeoefenaren bij voorkeur niets meer op papier zetten om te voorkomen dat zij in een gerechtelijke procedure worden gehouden aan hetgeen zij zelf hebben vastgesteld. Men is als het ware bang dat door het opstellen van standaarden en protocollen de eigen galg wordt gebouwd waar men vervolgens aan opgehangen wordt. Deze visie verdient geen navolging en wel om de volgende redenen. Ten eerste blijkt uit de rechtspraak al dat ook mondelinge afspraken in een organisatie onder omstandigheden bindend kunnen zijn. Ten tweede: in een gerechtelijke procedure waarin het handelen van een centralist of een ambulanceverpleegkundige ter beoordeling aan de rechter wordt voorgelegd, neemt de rechter altijd een beslissing. Zonodig en zo mogelijk laat de rechter zich adviseren door deskundigen, waarna hij zijn beslissing neemt. Een door de beroepsgroep breed gedragen en op schrift gestelde visie betreffende verantwoorde zorg, is verre te prefereren boven de norm die door de rechter ter zitting wordt vastgesteld op basis van de visie van een deskundige ter zitting. Bovendien geven de op schrift gestelde regels de centralist en de ambulanceverpleegkun- dige in een gerechtelijke procedure houvast; immers hij kan zich verdedigen door te stelen dat hij heeft gehandeld conform de regels, de professionele standaard die geldt binnen zijn beroepsgeroep. Ambulancezorg Nederland, Beroeps Vereniging Ambulancezorg, Stichting LAMP, juni

9 Aansprakelijkheid zorgverleners in geval van niet naleving van het protocol, de richtlijn etc. De Hoge Raad besliste in het Protocollen-arrest dat van een ziekenhuis en de daaraan verbonden artsen mag worden verwacht dat zij zich in beginsel houden aan de door henzelf opgestelde voorschriften met betrekking tot verantwoord handelen 1. Uitgangspunt is dat het niet naleven van het protocol als een toerekenbare tekortkoming heeft te gelden. Afwijking van die voorschriften is slechts aanvaardbaar indien dat in het belang van een goede patiëntenzorg wenselijk is. De in een protocol vastgelegde regel heeft veelal het karakter van een veiligheidsnorm: de patiënt mag er immers op vertrouwen dat hij conform de vastgelegde regels wordt behandeld. In het Protocollen-arrest verwoordt de Hoge Raad de aansprakelijkheid als volgt: Indien schending van de veiligheidsnorm plaatsvindt, dient tot uitgangspunt te worden genomen dat, indien door een als tekortkoming aan te merken gedraging een risico ter zake van het ontstaan van schade in het leven is geroepen en dit risico zich vervolgens verwezenlijkt, daarmee het causaal verband tussen die gedraging en de aldus ontstane schade in beginsel is gegeven. Het is dan aan de aangesprokene om te stellen en te bewijzen dat die schade ook zonder zijn gedraging zou zijn ontstaan. Een voor de hand liggend verweer is dat niet elke in de standaard, protocol etc. vastgelegde regel een veiligheidsnorm is, zodat de bovenvermelde strenge regel niet geldt. Echte veiligheidsnormen (zo luidt het verweer) strekken er immers toe ongevallen te voorkomen; als veiligheidsnormen zover worden opgerekt dat alle normen uit de medisch professionele standaard dienen te worden beschouwd als veiligheidsnormen, dan komt dit niet overeen met de doelstelling van professionele standaarden. De doelstelling van de in de standaard vastgelegde regel is het stroomlijnen van de behandeling waarbij een zo efficiënt en effectief mogelijke werkwijze centraal staat en niet meer dan dat. De Hoge Raad verwerpt een dergelijk verweer: voor de beantwoording van de vraag of de schade die de patiënt heeft opgelopen is veroorzaakt door de gedraging die een risico ter zake van het ontstaan van schade in het leven heeft geroepen, is niet meer van belang of de gewraakte gedraging een overtreding van een echte veiligheidsnorm betreft. Voldoende is dat vaststaat dat door de gewraakte gedraging inderdaad een risico in het leven is geroepen ter zake van het ontstaan van de schade, die zich vervolgens ook verweze nlijkt. Met andere woorden: is er een nauw verband tussen de beschermende strekking van de geschonden norm en het risico dat zich heeft verwezenlijkt, dan is het causaal verband tussen de handeling en de schade het uitgangspunt en is het aan de aangesproken zorgverlener om te stellen en te bewijzen dat hij juist heeft gehandeld. Voor centralisten MKA en ambulanceverpleegkundigen is het grote belang van deze jurisprudentie gelegen in het feit dat de door de be roepsgroep ontwikkelde en vastgelegde regels er juist bij uitstek toe strekken om aan de hand van deze regels een zo optimaal mogelijke en zo veilige mogelijke indicatie te stellen. En bovendien, om aan de hand daarvan te zorgen dat de patiënt de geïndiceerde hulp ook daadwerkelijk krijgt. Aan deze regels worden de hulpverleners -als uitgangspunt- gehouden, los van de benaming die de beroepsgroep heeft gekozen voor de desbetreffende documenten.hebben de protocollen een landelijke status, dat wil zeggen dat er brede consensus is binnen de beroepsgroep dat de juiste handelwijze is zoals is beschreven in het protocol, dan zijn landelijke protocollen gezaghebbende documenten. Als zodanig zijn zij een belangrijk onderdeel van de professionele standaard. 1 Het arrest van de Hoge Raad betreft een casus uit een ziekenhuis. Echter, de normen die de Hoge Raad in dit arrest formuleert gelden onverkort voor andere sectoren in de gezondheidszorg. Ambulancezorg Nederland, Beroeps Vereniging Ambulancezorg, Stichting LAMP, juni

10 Literatuur HR 16 juni 2000, NJ 2000, 548 HR 2 maart 2001, NJ 2001, 649. Protocollen-arrest Rb Breda 20 augustus 2002, zaaknr /HA ZA Medische aansprakelijkheid. Prof. mr W.R. Kastelein (eindred.), Koninklijke Vermande 2003 Richtlijnen voor verantwoorde zorg. Over de betekenis van standaardisering voor patiënt, professional en patiëntenzorg. Preadvies Vereniging voor Gezondheidsrecht. Prof. mr F.C.B. van Wijmen, 2000 Ambulancezorg Nederland, Beroeps Vereniging Ambulancezorg, Stichting LAMP, juni

VERANTWOORD DELEGEREN

VERANTWOORD DELEGEREN VERANTWOORD DELEGEREN Mr J.J.A. van Boven VAN BOVEN Juridisch Adviesbureau Arnhem GOED HULPVERLENERSCHAP Iedere hulpverlener moet de zorg van een goed hulpverlener betrachten in overeenstemming met de

Nadere informatie

Verantwoordelijkheidsverdeling in de ambulancezorg. Enkele beroepsinhoudelijke vraagstukken

Verantwoordelijkheidsverdeling in de ambulancezorg. Enkele beroepsinhoudelijke vraagstukken Verantwoordelijkheidsverdeling in de ambulancezorg Enkele beroepsinhoudelijke vraagstukken Inhoud Inleiding...3 Contouren van de Wet BIG...4 Verantwoordelijkheid van de MMA bij de totstandkoming van de

Nadere informatie

Beschrijving Functiegebied Medisch Management binnen de ambulancezorg

Beschrijving Functiegebied Medisch Management binnen de ambulancezorg Beschrijving Functiegebied Medisch Management binnen de ambulancezorg Opdrachtgever : Ambulancezorg Nederland Opsteller : THYMOS training & advies Status : definitief, bestuurlijk vastgesteld op 22 april

Nadere informatie

PROFESSIONEEL STATUUT VOOR EEN HUISARTS IN DIENST BIJ EEN HUISARTS

PROFESSIONEEL STATUUT VOOR EEN HUISARTS IN DIENST BIJ EEN HUISARTS BIJLAGE II PROFESSIONEEL STATUUT VOOR EEN HUISARTS IN DIENST BIJ EEN HUISARTS Overwegende: - dat overeenkomstig artikel 5 onder a van de CAO HID/DA de huisarts zijn werkzaamheden zal verrichten met inachtneming

Nadere informatie

Inzet centralist op de Meldkamer voor Ambulancezorg

Inzet centralist op de Meldkamer voor Ambulancezorg Inzet centralist op de Meldkamer voor Ambulancezorg Versie: 2.0, augustus 2009 Status: definitief Opgesteld door: Mr. J.J.A. van Boven, VAN BOVEN Juridisch Adviesbureau voor de Gezondheidszorg in opdracht

Nadere informatie

Professioneel statuut vakgroep Specialisten Ouderengeneeskunde

Professioneel statuut vakgroep Specialisten Ouderengeneeskunde Professioneel statuut vakgroep Specialisten Ouderengeneeskunde VOORWOORD De ouderenzorg is volop in beweging. Zorgorganisaties en specialisten ouderengeneeskunde dragen daarbij een bijzondere verantwoordelijkheid

Nadere informatie

: Gerard Spong : 4 juni 2014. Wijziging verzekeringswet

: Gerard Spong : 4 juni 2014. Wijziging verzekeringswet van datum woorden : Gerard Spong : 4 juni 2014 : 1345 Wijziging verzekeringswet 1. De minister van Volksgezondheid heeft het voornemen geuit art. 13 Zorgverzekeringswet te wijzigen. De wijziging komt er

Nadere informatie

V&VN. Visie van beroepsvereniging Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland. V&VN De professionele standaard, een uitwerking 1

V&VN. Visie van beroepsvereniging Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland. V&VN De professionele standaard, een uitwerking 1 V&VN De professionele standaard, een uitwerking Visie van beroepsvereniging Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland V&VN De professionele standaard, een uitwerking 1 Inhoud Pagina Vooraf 2 1. Wat is

Nadere informatie

Inhoud. Algemeen. Wetgeving. Woord vooraf Redactie. Inhoud. Lijst van afkortingen

Inhoud. Algemeen. Wetgeving. Woord vooraf Redactie. Inhoud. Lijst van afkortingen òòâò^" òò"ò òòæò òòâò òòªò A A"òòò A""òò A"""ò A"Æòò A"Æäò A"Æåò AÆòòò AÆ"òò AÆ"äò AÆÆòò AÆâòò Aƪòò B B"òòò B""òò Woord vooraf Redactie Lijst van afkortingen Algemeen Basisinformatie De geschiedenis van

Nadere informatie

2. Wetgeving. Wetgeving

2. Wetgeving. Wetgeving 2. Wetgeving Norm: Relevante wetgeving betreffende de bloedtransfusieketen Verantwoordelijkheden: Alle betrokkenen die handelingen verrichten binnen de bloedtransfusieketen Vragen aan het ziekenhuis: Niet

Nadere informatie

Coöperatie: Coöperatieve Huisartsenpost t Hellegat, statutair gevestigd te Klaaswaal, gemeente Cromstrijen.

Coöperatie: Coöperatieve Huisartsenpost t Hellegat, statutair gevestigd te Klaaswaal, gemeente Cromstrijen. Doel: Dit protocol heeft als doel het in kaart brengen van juridische aspecten verbonden aan de functie van Triagist op een huisartsenpost van de Coöperatie en Triagisten daarin inzicht en sturing te geven

Nadere informatie

Professioneel Statuut MMA

Professioneel Statuut MMA Professioneel Statuut MMA Inhoudsopgave Inleiding 3 A. Algemeen 3 1 Inleiding en doelstellingen 3 2. Definities 3 3. Juridische kaders 5 B. Bestuur RAV 6 4. Taken en verantwoordelijkheden bestuur RAV algemeen

Nadere informatie

Gedragscode voor verzekeringsartsen werkzaam voor de uitvoeringsinstellingen SV

Gedragscode voor verzekeringsartsen werkzaam voor de uitvoeringsinstellingen SV Gedragscode voor verzekeringsartsen werkzaam voor de uitvoeringsinstellingen SV Inleiding Van iedere professional wordt gevraagd dat hij de waarden die hij in zijn beroep dient, en de daaraan ten grondslag

Nadere informatie

Kwaliteit, veiligheid en aansprakelijkheid. s-hertogenbosch, 5 februari 2010 Buby den Heeten

Kwaliteit, veiligheid en aansprakelijkheid. s-hertogenbosch, 5 februari 2010 Buby den Heeten Kwaliteit, veiligheid en aansprakelijkheid s-hertogenbosch, 5 februari 2010 Buby den Heeten Veiligheid begint bij je zelf! Belangrijk uitgangspunt Nederlands aansprakelijkheidsrecht Spreekwoordelijk: Wie

Nadere informatie

Samenvatting. Consument, ARAG SE, gevestigd te Leusden, hierna te noemen: Aangeslotene. 1. Procesverloop

Samenvatting. Consument, ARAG SE, gevestigd te Leusden, hierna te noemen: Aangeslotene. 1. Procesverloop Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 2014-373 d.d. 9 oktober 2014 (mr. P.A. Offers, prof. mr. E.H. Hondius en drs. W. Dullemond, leden en mr. E.E. Ribbers, secretaris) Samenvatting

Nadere informatie

ANONIEM BINDEND ADVIES

ANONIEM BINDEND ADVIES ANONIEM BINDEND ADVIES Partijen : A te B, tegen C te D en E te F Zaak : Declaraties, ontbreken vertaling, gelijkheidsbeginsel Zaaknummer : 2010.00043 Zittingsdatum : 18 augustus 2010 1/6 Geschillencommissie

Nadere informatie

Regeling melding misstand woningcorporaties

Regeling melding misstand woningcorporaties Regeling melding misstand woningcorporaties Regeling van de procedure voor het melden van een vermoeden van een misstand en van de (rechts)bescherming van de melder en de vertrouwenspersoon integriteit.

Nadere informatie

Besluit van. Op de voordracht van Onze Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, kenmerk ;

Besluit van. Op de voordracht van Onze Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, kenmerk ; Besluit van houdende tijdelijke regels inzake de zelfstandige bevoegdheid tot het verrichten van voorbehouden handelingen van verpleegkundig specialisten (Besluit tijdelijke zelfstandige bevoegdheid verpleegkundig

Nadere informatie

Reanimatie & Recht. mr. Bob Berkemeier Letselschade adviseur Maassen Letseldesk

Reanimatie & Recht. mr. Bob Berkemeier Letselschade adviseur Maassen Letseldesk Reanimatie & Recht zorgvuldig balanceren tussen hulpverleningsplicht en zelfbeschikkingsrecht mr. Bob Berkemeier Letselschade adviseur Maassen Letseldesk Hulpverleningsplicht Verankerd in: Millennia van

Nadere informatie

De verhouding jeugdarts/ minderjarige en diens ouders (vanuit familierecht, WGBO en tuchtrecht)

De verhouding jeugdarts/ minderjarige en diens ouders (vanuit familierecht, WGBO en tuchtrecht) De verhouding jeugdarts/ minderjarige en diens ouders (vanuit familierecht, WGBO en tuchtrecht) -mr. dr. Wilma Duijst, forensisch arts en rechterplaatsvervanger rechtbank Gelderland -mr. Alex Smit, voorzitter

Nadere informatie

Bedrijfscommissiekamer voor de Overheid voor Rijk en Politie

Bedrijfscommissiekamer voor de Overheid voor Rijk en Politie Bedrijfscommissiekamer voor de Overheid voor Rijk en Politie Rolnummer: RP98.041 DE BEDRIJFSCOMMISSIEKAMER VOOR RIJK EN POLITIE, ADVISERENDE NAAR AANLEIDING VAN EEN VERZOEK OM BEMIDDELING INZAKE EEN GESCHIL

Nadere informatie

11-521 RvT Zwolle. Taxatie als deskundige. Noodzaak van plaatselijke bekendheid.

11-521 RvT Zwolle. Taxatie als deskundige. Noodzaak van plaatselijke bekendheid. 11-521 RvT Zwolle DE RAAD VAN TOEZICHT VAN DE NEDERLANDSE VERENIGING VAN MAKELAARS IN ONROERENDE GOEDEREN NVM. -------------------------------------------------------------------------------------------------------

Nadere informatie

De Commissie beslist met inachtneming van haar Reglement en op basis van de volgende stukken:

De Commissie beslist met inachtneming van haar Reglement en op basis van de volgende stukken: Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 214 d.d. 6 september 2011 (prof. mr. C.E. du Perron, voorzitter, en mr. F.E. Uijleman, secretaris) Samenvatting Lijfrenteverzekering, informatieplicht.

Nadere informatie

Tuchtrecht. Astrid Koeter Liesbeth Rozemeijer Klaartje Droste Karin Timm

Tuchtrecht. Astrid Koeter Liesbeth Rozemeijer Klaartje Droste Karin Timm Tuchtrecht Astrid Koeter Liesbeth Rozemeijer Klaartje Droste Karin Timm Overzicht Soort klachten Vooronderzoek, schriftelijk en mondeling Zitting Raadkamer Beslissing Hoger beroep Soort klachten Geen of

Nadere informatie

Juridische betekenis van professionele standaarden voor farmaceutische zorg

Juridische betekenis van professionele standaarden voor farmaceutische zorg Juridische betekenis van professionele standaarden voor farmaceutische zorg Opgesteld door Prof. Mr. Marie-Hélène Schutjens, 3 februari 2014 Inleiding 1. Het Handvest van de apotheker als grondslag voor

Nadere informatie

Klacht tegen makelaar als lid van de Bedrijfshuuradviescommissie. Nietontvankelijkheid

Klacht tegen makelaar als lid van de Bedrijfshuuradviescommissie. Nietontvankelijkheid Klacht tegen makelaar als lid van de Bedrijfshuuradviescommissie. Nietontvankelijkheid klacht. Klager is eigenaar van een horecapand. Huurder en verhuurder worden het niet eens over een verzoek van huurder

Nadere informatie

Professionalisering. Beroepscode. Datum: 20-11-2013. Versie: 1.0

Professionalisering. Beroepscode. Datum: 20-11-2013. Versie: 1.0 Professionalisering Beroepscode Datum: 20-11-2013 Versie: 1.0 Inhoudsopgave Omschrijvingen... 3 Algemeen... 3 Aspecten met betrekking tot de beroepsuitoefening... 3 Aspecten met betrekking tot de houding

Nadere informatie

1. Inleiding en doel. 2. Uitgangspunten en definities

1. Inleiding en doel. 2. Uitgangspunten en definities Model versie oktober 2005 Professioneel Statuut GGZ 1. Inleiding en doel 1.1. Binnen de GGZ is er behoefte aan een professioneel statuut voor professionals. Dit professioneel statuut heeft een algemeen

Nadere informatie

de bank ambtshalve onderzoek de bank Definitieve Bevindingen

de bank ambtshalve onderzoek de bank Definitieve Bevindingen POSTADRES Postbus 93374, 2509 AJ Den Haag BEZOEKADRES Prins Clauslaan 20 TEL 070-381 13 00 FAX 070-381 13 01 E-MAIL info@cbpweb.nl INTERNET www.cbpweb.nl AAN de bank DATUM 17 maart 2006 CONTACTPERSOON

Nadere informatie

REGIONAAL TUCHTCOLLEGE VOOR DE GEZONDHEIDSZORG TE AMSTERDAM

REGIONAAL TUCHTCOLLEGE VOOR DE GEZONDHEIDSZORG TE AMSTERDAM REGIONAAL TUCHTCOLLEGE VOOR DE GEZONDHEIDSZORG TE AMSTERDAM Het college heeft het volgende overwogen en beslist omtrent de op 20 oktober 2006 binnengekomen klacht van: A, wonende te B, k l a g e r, tegen

Nadere informatie

De Commissie beslist met inachtneming van haar Reglement en op basis van de volgende stukken:

De Commissie beslist met inachtneming van haar Reglement en op basis van de volgende stukken: Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 2012-262 d.d. 17 september 2012 (prof. mr. M.M. Mendel, voorzitter, mr. E.M. Dil-Stork en mr. A.W.H. Vink, leden, en mr. drs. D.J. Olthoff,

Nadere informatie

Uitspraak: 7 april 2015 HET REGIONAAL TUCHTCOLLEGE VOOR DE GEZONDHEIDSZORG TE EINDHOVEN

Uitspraak: 7 april 2015 HET REGIONAAL TUCHTCOLLEGE VOOR DE GEZONDHEIDSZORG TE EINDHOVEN Uitspraak: 7 april 2015 HET REGIONAAL TUCHTCOLLEGE VOOR DE GEZONDHEIDSZORG TE EINDHOVEN heeft het volgende overwogen en beslist omtrent de op 12 november 2014 binnengekomen klacht van: [A] wonende te [B]

Nadere informatie

Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling

Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling Advies 7 april 2010 1 2 Inhoudsopgave Samenvatting 5 Aanbevelingen 7 Aanleiding en context voor dit advies 9 Algemeen 11 Opmerkingen bij tekst en opzet van

Nadere informatie

Wet op de geneeskundige behandelingsovereenkomst (WGBO)

Wet op de geneeskundige behandelingsovereenkomst (WGBO) Wet op de geneeskundige behandelingsovereenkomst (WGBO) De Wet op de geneeskundige behandelingsovereenkomst (WGBO) regelt rechten en plichten van de individuele patiënt en de zorgverlener in hun onderlinge

Nadere informatie

Handboek gezondheidsrecht

Handboek gezondheidsrecht Handboek gezondheidsrecht Deel II Gezondheidszorgen recht Vijfde, geheel herziene druk Prof. dr. HJ.J. Leenen t Mr. dr. J.C.J. Dute Prof. mr. W.R. Kastelein Bohn Stafleu van Loghum Houten 2008 Inhoud 1

Nadere informatie

Burgerinitiatief schriftelijke informatieplicht medische. behandelingsovereenkomst

Burgerinitiatief schriftelijke informatieplicht medische. behandelingsovereenkomst chirurg. Patiënten weten vaak niet of nauwelijks aan welke risico s ze bij een ingrepen]. ingreep worden blootgesteld. behandelingsovereenkomst Burgerinitiatief schriftelijke informatieplicht medische

Nadere informatie

De werkafspraken hebben vooralsnog alleen betrekking op geneesmiddelenreclame in de zin van hoofdstuk 9 van de Geneesmiddelenwet.

De werkafspraken hebben vooralsnog alleen betrekking op geneesmiddelenreclame in de zin van hoofdstuk 9 van de Geneesmiddelenwet. Werkafspraken tussen de Inspectie voor de Gezondheidszorg (inspectie), de stichting Code Geneesmiddelenreclame (CGR) en de Keuringsraad Openbare Aanprijzing Geneesmiddelen (KOAG) over de wijze van samenwerking

Nadere informatie

Bevindingen De bevindingen van het CBP luiden als volgt:

Bevindingen De bevindingen van het CBP luiden als volgt: POSTADRES Postbus 93374, 2509 AJ Den Haag BEZOEKADRES Prins Clauslaan 20 TEL 070-381 13 00 FAX 070-381 13 01 E-MAIL info@cbpweb.nl INTERNET www.cbpweb.nl AAN Zorgverzekeraar DATUM 27 februari 2003 CONTACTPERSOON

Nadere informatie

C, tandarts, werkzaam te B, bijgestaan door mr. L. Neuschäfer-Greebe, verbonden aan DAS Rechtsbijstand te Amsterdam,

C, tandarts, werkzaam te B, bijgestaan door mr. L. Neuschäfer-Greebe, verbonden aan DAS Rechtsbijstand te Amsterdam, 272/2012 ECLI:NL:TGZRZWO:2013:47 REGIONAAL TUCHTCOLLEGE VOOR DE GEZONDHEIDSZORG Beslissing in de zaak onder nummer van: 272/2012 REGIONAAL TUCHTCOLLEGE TE ZWOLLE Beslissing d.d. 1 november 2013 naar aanleiding

Nadere informatie

REGLEMENT GESCHILLENCOMMISSIE DEFENSIE GENEESKUNDIGE ZORG Per 1 januari 2016

REGLEMENT GESCHILLENCOMMISSIE DEFENSIE GENEESKUNDIGE ZORG Per 1 januari 2016 REGLEMENT GESCHILLENCOMMISSIE DEFENSIE GENEESKUNDIGE ZORG Per 1 januari 2016 Begripsomschrijving Artikel 1. In dit reglement wordt verstaan onder: stichting : de Stichting Geschillencommissies voor Consumentenzaken;

Nadere informatie

Uitspraak Landelijke Commissie van Vertrouwenslieden

Uitspraak Landelijke Commissie van Vertrouwenslieden Uitspraak Landelijke Commissie van Vertrouwenslieden Uitspraaknr. : 07-06 Datum : 13 november 2007 Partijen : de cliëntenraad , vertegenwoordigd door zijn voorzitter, ,

Nadere informatie

REGLEMENT GESCHILLENCOMMISSIE ZORGINSTELLINGEN Per 7 juli 2015

REGLEMENT GESCHILLENCOMMISSIE ZORGINSTELLINGEN Per 7 juli 2015 REGLEMENT GESCHILLENCOMMISSIE ZORGINSTELLINGEN Per 7 juli 2015 Begripsomschrijving Artikel 1. In dit reglement wordt verstaan onder: stichting: de Stichting Geschillencommissies voor Consumentenzaken;

Nadere informatie

24 de psycholoog / oktober 2012

24 de psycholoog / oktober 2012 24 de psycholoog / oktober 2012 Over het verschil tussen opvraag- en verstrektoestemming Vragen staat vrij, Iedere psycholoog heeft er wel eens mee te maken: je hebt een cliënt in zorg (gehad) en er komt

Nadere informatie

Een disfunctionerende collega: wat nu? M.J. Kelder, bedrijfsarts Arbo Unie

Een disfunctionerende collega: wat nu? M.J. Kelder, bedrijfsarts Arbo Unie 1 Een disfunctionerende collega: wat nu? M.J. Kelder, bedrijfsarts Arbo Unie 2 Wat komt er aan de orde? Soorten klachtenprocedures Wie krijgt een klacht? Are some doctors more equal? Als het gebeurt, wat

Nadere informatie

Kluwer Online Research Bedrijfsjuridische berichten Verruiming van de zorgplicht en werkgeversaansprakelijkheid

Kluwer Online Research Bedrijfsjuridische berichten Verruiming van de zorgplicht en werkgeversaansprakelijkheid Bedrijfsjuridische berichten Verruiming van de zorgplicht en werkgeversaansprakelijkheid Auteur: Mr. T.L.C.W. Noordoven[1] Hoge Raad 23 maart 2012, JAR 2012/110 1.Inleiding Maakt het vanuit het oogpunt

Nadere informatie

LJN: BA8945, Rechtbank 's-gravenhage, KG 07/529 Print uitspraak

LJN: BA8945, Rechtbank 's-gravenhage, KG 07/529 Print uitspraak LJN: BA8945, Rechtbank 's-gravenhage, KG 07/529 Print uitspraak Datum uitspraak: 06-07-2007 Datum publicatie: 06-07-2007 Rechtsgebied: Civiel overig Soort procedure: Kort geding Inhoudsindicatie: Eiseres

Nadere informatie

HET REGIONAAL TUCHTCOLLEGE VOOR DE GEZONDHEIDSZORG TE EINDHOVEN

HET REGIONAAL TUCHTCOLLEGE VOOR DE GEZONDHEIDSZORG TE EINDHOVEN HET REGIONAAL TUCHTCOLLEGE VOOR DE GEZONDHEIDSZORG TE EINDHOVEN heeft het volgende overwogen en beslist omtrent de klacht van: 1. A, in zijn hoedanigheid van hoofdinspecteur voor de geestelijke Gezondheidszorg

Nadere informatie

MEMORIE VAN TOELICHTING ALGEMEEN. 1. Inleiding

MEMORIE VAN TOELICHTING ALGEMEEN. 1. Inleiding Wijziging van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering teneinde nader inhoud te geven aan het beginsel van openbaarheid van de behandeling van zaken betreffende personen- en familierecht MEMORIE VAN

Nadere informatie

DAS Nederlandse Rechtsbijstand Verzekeringmaatschappij N.V, gevestigd te Amsterdam, hierna te noemen: Aangeslotene.

DAS Nederlandse Rechtsbijstand Verzekeringmaatschappij N.V, gevestigd te Amsterdam, hierna te noemen: Aangeslotene. Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 2014-372 d.d. 9 oktober 2014 (mr. P.A. Offers, prof. mr. E.H. Hondius en drs. W. Dullemond, leden en mr. E.E. Ribbers, secretaris) Samenvatting

Nadere informatie

RAAD VAN TOEZICHT VERZEKERINGEN

RAAD VAN TOEZICHT VERZEKERINGEN RAAD VAN TOEZICHT VERZEKERINGEN U I T S P R A A K Nr. i n d e k l a c h t nr. 070.00 ingediend door: hierna te noemen klager`, tegen: hierna te noemen 'verzekeraar. De Raad van Toezicht Verzekeringen heeft

Nadere informatie

de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid De Nederlandse Voorschotbank B.V., gevestigd te Amsterdam, hierna te noemen Aangeslotene.

de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid De Nederlandse Voorschotbank B.V., gevestigd te Amsterdam, hierna te noemen Aangeslotene. Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 2013-146 d.d. 21 mei 2013 (prof. mr. M.L. Hendrikse, voorzitter, mr. W.H.G.A. Filott mpf, mr. J.Th. de Wit, leden en mevrouw mr. M. Nijland,

Nadere informatie

Raad van Toezicht stichting Zorgpartners Friesland

Raad van Toezicht stichting Zorgpartners Friesland Raad van Toezicht stichting Zorgpartners Friesland Kader voor het toezicht op de kwaliteit en veiligheid van de zorg; versie 29-01-13 Inleiding De Raad van Toezicht heeft in oktober 2006 uit haar midden

Nadere informatie

RAAD VAN TOEZICHT VERZEKERINGEN

RAAD VAN TOEZICHT VERZEKERINGEN RAAD VAN TOEZICHT VERZEKERINGEN U I T S P R A A K Nr. i n d e k l a c h t nr. 2003.1733 (052.03) ingediend door: hierna te noemen 'klager', tegen: hierna te noemen 'verzekeraar'. De Raad van Toezicht Verzekeringen

Nadere informatie

DE STATUS VAN HET VERPLICHTE PROCES-VERBAAL VAN DE TERECHTZITTING

DE STATUS VAN HET VERPLICHTE PROCES-VERBAAL VAN DE TERECHTZITTING Prof. dr.ir. A. F.P. van Putten, M. E. Van Putten- Veeken, PO Box 1200, 5602 BE, Eindhoven. V 2011 DE STATUS VAN HET VERPLICHTE PROCES-VERBAAL VAN DE TERECHTZITTING SAMENVATTING In onderstaand onderzoek

Nadere informatie

Positionering van de specialist ouderen geneeskunde

Positionering van de specialist ouderen geneeskunde Positionering van de specialist ouderen geneeskunde Samenwerking tussen professional en bestuur/management Specialist ouderen genees kunde: betrokken professional en gesprekspartner Bestuurders of management

Nadere informatie

No.W03.12.0197/II 's-gravenhage, 16 juli 2012

No.W03.12.0197/II 's-gravenhage, 16 juli 2012 ... No.W03.12.0197/II 's-gravenhage, 16 juli 2012 Bij Kabinetsmissive van 18 juni 2012, no.12.001344, heeft Uwe Majesteit, op voordracht van de Minister van Veiligheid en Justitie, bij de Afdeling advisering

Nadere informatie

Strafrecht als waarborg voor kwaliteit van zorg?

Strafrecht als waarborg voor kwaliteit van zorg? Strafrecht als waarborg voor kwaliteit van zorg? een benadering vanuit de gezondheidsrechtelijke praktijk mr. W.R. Kastelein, advocaat/partner Nysingh advocaten-notarissen N.V. te Zwolle tel. 038-425 9155

Nadere informatie

De juridische implicaties van de Nederlandse artseneed

De juridische implicaties van de Nederlandse artseneed j. l e g e m a at e De juridische implicaties van de Nederlandse artseneed Inleiding Al enige tijd is het zo dat de artseneed geen juridische basis of verankering heeft. Dat geldt dus ook voor de in 2003

Nadere informatie

Juridische aspecten van de behandeling van beroepsziektezaken. mr Veneta Oskam en Derk-Jan van der Kolk NIS, 16 mei 2013

Juridische aspecten van de behandeling van beroepsziektezaken. mr Veneta Oskam en Derk-Jan van der Kolk NIS, 16 mei 2013 Juridische aspecten van de behandeling van beroepsziektezaken mr Veneta Oskam en Derk-Jan van der Kolk NIS, 16 mei 2013 Agenda Inleiding Bewijs Causaliteit Praktische aanpak Deskundigen Zorgplicht werkgever

Nadere informatie

RAAD VAN TOEZICHT VERZEKERINGEN. Voor zover voor de beoordeling van de klacht van belang, is het navolgende gebleken.

RAAD VAN TOEZICHT VERZEKERINGEN. Voor zover voor de beoordeling van de klacht van belang, is het navolgende gebleken. RAAD VAN TOEZICHT VERZEKERINGEN U I T S P R A A K Nr. i n d e k l a c h t nr. 2005.2662 (068.05) ingediend door: hierna te noemen 'klagers', tegen: hierna te noemen 'verzekeraar'. De Raad van Toezicht

Nadere informatie

Beroepscode voor oefentherapeuten

Beroepscode voor oefentherapeuten Beroepscode voor oefentherapeuten www.oefentherapeut.nl zorg voor bewegen 1. Inleiding Voor u ligt de Beroepscode voor oefentherapeuten. De code is door de beroepsvereniging geformuleerd en weerspiegelt

Nadere informatie

De inkoop van Bijlage II B diensten onder de Aanbestedingswet 2012

De inkoop van Bijlage II B diensten onder de Aanbestedingswet 2012 De inkoop van Bijlage II B diensten onder de Aanbestedingswet 2012 mr. J.C. (Kees) van de Water, KW Legal, maart 2013 De praktijk van vóór 1 april 2013 laat zien, dat het in voorkomende gevallen voor een

Nadere informatie

Ontwerp van decreet. houdende wijziging van het tarief op het recht op verdelingen en gelijkstaande overdrachten. Advies. van de Raad van State

Ontwerp van decreet. houdende wijziging van het tarief op het recht op verdelingen en gelijkstaande overdrachten. Advies. van de Raad van State stuk ingediend op 1529 (2011-2012) Nr. 11 20 juni 2012 (2011-2012) Ontwerp van decreet houdende wijziging van het tarief op het recht op verdelingen en gelijkstaande overdrachten Advies van de Raad van

Nadere informatie

Privacy. Informatie. www.arienszorgpalet.nl

Privacy. Informatie. www.arienszorgpalet.nl Privacy Informatie www.arienszorgpalet.nl Inleiding Over ons Over AriënsZorgpalet AriënsZorgpalet is een toonaangevende zorginstelling in Enschede. Met 900 medewerkers en 350 vrijwilligers bieden we onze

Nadere informatie

Voorrang hebben versus overschrijding van de maximumsnelheid

Voorrang hebben versus overschrijding van de maximumsnelheid Voorrang hebben versus overschrijding van de maximumsnelheid Mr. Bert Kabel (1) Inleiding In het hedendaagse verkeer komt het regelmatig voor dat verkeersdeelnemers elkaar geen voorrang verlenen. Gelukkig

Nadere informatie

Chapter 9 Samenvatting CHAPTER 9. Samenvatting

Chapter 9 Samenvatting CHAPTER 9. Samenvatting Chapter 9 Samenvatting CHAPTER 9 Samenvatting 155 Chapter 9 Samenvatting SAMENVATTING Richtlijnen en protocollen worden ontwikkeld om de variatie van professioneel handelen te reduceren, om kwaliteit van

Nadere informatie

Samenwerkingsprotocol. Consumentenautoriteit Nederlandse Zorgautoriteit

Samenwerkingsprotocol. Consumentenautoriteit Nederlandse Zorgautoriteit Samenwerkingsprotocol Consumentenautoriteit Nederlandse Zorgautoriteit Afspraken tussen de Staatssecretaris van Economische Zaken en de Raad van Bestuur van de Nederlandse Zorgautoriteit over de wijze

Nadere informatie

Samenvatting. 1. Procesverloop

Samenvatting. 1. Procesverloop Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 2012-296 30 oktober 2012 (mr. C.E. du Perron, voorzitter, mr. E.M. Dil-Stork en mr. P.A. Offers, leden, en mr. E.E. Ribbers, secretaris) Samenvatting

Nadere informatie

Algemene Voorwaarden Naomi Bisschop Business Development, 1 augustus 2015

Algemene Voorwaarden Naomi Bisschop Business Development, 1 augustus 2015 Algemene Voorwaarden Naomi Bisschop Business Development, 1 augustus 2015 Artikel 1 - Definities en begrippen 1. In deze algemene voorwaarden hierna te noemen Voorwaarden - worden de hiernavolgende termen

Nadere informatie

Beroepscode doktersassistent. Nederlandse Vereniging van Doktersassistenten

Beroepscode doktersassistent. Nederlandse Vereniging van Doktersassistenten Beroepscode doktersassistent Nederlandse Vereniging van Doktersassistenten Beroepscode Doktersassistent Wat is een beroepscode? Een beroepscode bevat ethische en praktische normen en waarden van het beroep.

Nadere informatie

Datum van inontvangstneming : 14/06/2013

Datum van inontvangstneming : 14/06/2013 Datum van inontvangstneming : 14/06/2013 Vertaling C-258/13-1 Zaak C-258/13 Verzoek om een prejudiciële beslissing Datum van indiening: 13 mei 2013 Verwijzende rechter: Varas Cíveis de Lisboa (Portugal)

Nadere informatie

Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden

Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden Jaargang 2009 230 Besluit van 18 mei 2009, houdende wijziging van het Besluit afbreking zwangerschap (vaststelling duur zwangerschap) Wij Beatrix, bij de gratie

Nadere informatie

REGLEMENT KEURMERK STICHTING GARANTIEWONING

REGLEMENT KEURMERK STICHTING GARANTIEWONING REGLEMENT KEURMERK STICHTING GARANTIEWONING Artikel 0: Definities Artikel 1: Stichting GarantieWoning Artikel 2: Reglement Artikel 3: Keurmerk Artikel 4: Het verlenen van het keurmerk GarantieWoning Artikel

Nadere informatie

De disfunctionerende hulpverlener. Behoeft de dokter behandeling?

De disfunctionerende hulpverlener. Behoeft de dokter behandeling? Samenvatting najaarsvergadering, 4 november 2005 De disfunctionerende hulpverlener. Behoeft de dokter behandeling? mr. E.W.M. Meulemans, advocaat bij Nysingh advocaten notarissen in Zwolle Het disfunctioneren

Nadere informatie

De Commissie beslist met inachtneming van haar Reglement en op basis van de volgende stukken:

De Commissie beslist met inachtneming van haar Reglement en op basis van de volgende stukken: Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 2011-346 d.d. 2 december 2011 (mr. P.A. Offers, voorzitter, mr. B.F. Keulen en mr. A.W.H. Vink, leden, en mr.drs. D.J. Olthoff, secretaris)

Nadere informatie

Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 2015-057 d.d. 20 februari 2015 (prof. mr. M.L. Hendrikse en mr. E.E. Ribbers, secretaris)

Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 2015-057 d.d. 20 februari 2015 (prof. mr. M.L. Hendrikse en mr. E.E. Ribbers, secretaris) Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 2015-057 d.d. 20 februari 2015 (prof. mr. M.L. Hendrikse en mr. E.E. Ribbers, secretaris) Samenvatting Inboedelverzekering. Uitleg van verzekeringsvoorwaarden.

Nadere informatie

de positie van de verzekerde/patiënt in Nederland en daarbuiten in het licht van de voorgenomen wijziging van art 13 Zvw (EU-aspecten)

de positie van de verzekerde/patiënt in Nederland en daarbuiten in het licht van de voorgenomen wijziging van art 13 Zvw (EU-aspecten) de positie van de verzekerde/patiënt in Nederland en daarbuiten in het licht van de voorgenomen wijziging van art 13 Zvw (EU-aspecten) Jac Rinkes Workshop SKGZ 3-10-13 Zorgverzekeringswet Artikel 13 1.

Nadere informatie

DE PROCEDURE IN TUCHTZAKEN VAN DE ORDE DER GENEESHEREN

DE PROCEDURE IN TUCHTZAKEN VAN DE ORDE DER GENEESHEREN DE PROCEDURE IN TUCHTZAKEN VAN DE ORDE DER GENEESHEREN Inleiding. Nico Biesmans, Magistraat-assessor Provinciale Raad van Antwerpen Bij de oprichting van de Orde der Geneesheren heeft de wetgever het toezicht

Nadere informatie

Protocol. Klachtencommissie. Autimaat B.V.

Protocol. Klachtencommissie. Autimaat B.V. Protocol Klachtencommissie Autimaat B.V. Doetinchem December 2011 Protocol van de klachtencommissie van Autimaat B.V. Inhoudsopgave Toepassingsgebied 3 Begripsbepaling 3 Doelstelling van de klachtenregeling

Nadere informatie

BENELUX COUR DE JUSTICE GERECHTSHOF. Zaak A 98/2 Campina Melkunie / Benelux-Merkenbureau

BENELUX COUR DE JUSTICE GERECHTSHOF. Zaak A 98/2 Campina Melkunie / Benelux-Merkenbureau COUR DE JUSTICE BENELUX GERECHTSHOF Zaak A 98/2 Campina Melkunie / Benelux-Merkenbureau Nadere conclusie van de Advocaat-Generaal L. Strikwerda (stuk A 98/2/17) GRIFFIE REGENTSCHAPSSTRAAT 39 1000 BRUSSEL

Nadere informatie

Bevoegdheidsregeling voorbehouden handelingen

Bevoegdheidsregeling voorbehouden handelingen Bevoegdheidsregeling voorbehouden handelingen Je bent werkzaam op het gebied van de individuele gezondheidszorg en krijgt daardoor te maken met voorbehouden handelingen. Voorbehouden handelingen zijn geneeskundige

Nadere informatie

Klachtenreglement. B r a n c h e ve r e n i g i n g voor P r o f e s s i o n e l e B ew i n d vo e r d e r s e n I n k o m e n s b e h e e r d e r s

Klachtenreglement. B r a n c h e ve r e n i g i n g voor P r o f e s s i o n e l e B ew i n d vo e r d e r s e n I n k o m e n s b e h e e r d e r s Klachtenreglement Datum 10 december 2015 Onderwerp Klachtenreglement Auteur Klachtencommissie E-mail klachten@bpbi.nl B r a n c h e ve r e n i g i n g voor P r o f e s s i o n e l e B ew i n d vo e r d

Nadere informatie

Referentielijst 2013 Nota Verantwoorde Ambulancezorg

Referentielijst 2013 Nota Verantwoorde Ambulancezorg Referentielijst 2013 Nota Verantwoorde Ambulancezorg Hoofdstuk 1 Ambulancezorg; mobiele schakel in de (acute) zorgketen 1.1 Sectorrapport Ambulances-in-zicht 2011, artikel 4 en 6 Wet veiligheidsregio s

Nadere informatie

Algemene voorwaarden 2015. Algemeen

Algemene voorwaarden 2015. Algemeen Algemene voorwaarden 2015 Algemeen Deze voorwaarden zijn onder uitdrukkelijke terzijdestelling van daarmee in strijd zijnde voorwaarden van de opdrachtgever of de cliënt van toepassing in de verhouding

Nadere informatie

2008/088 C E N T R A A L T U C H T C O L L E G E voor de Gezondheidszorg Beslissing in de zaak onder nummer 2008/088 van: A., wonende te B.

2008/088 C E N T R A A L T U C H T C O L L E G E voor de Gezondheidszorg Beslissing in de zaak onder nummer 2008/088 van: A., wonende te B. C E N T R A A L T U C H T C O L L E G E voor de Gezondheidszorg Beslissing in de zaak onder nummer van: A., wonende te B., appellant, klager in eerste aanleg, tegen C., arts, werkzaam te D., verweerder

Nadere informatie

ANONIEM BINDEND ADVIES

ANONIEM BINDEND ADVIES ANONIEM BINDEND ADVIES Partijen : A vertegenwoordigd door E te F tegen C te D Zaak : Geneeskundige zorg, buitenlandpolis, uitsluiting bestaande aandoening Zaaknummer : 2011.00384 Zittingsdatum : 21 december

Nadere informatie

Rolnummer 4560. Arrest nr. 21/2009 van 12 februari 2009 A R R E S T

Rolnummer 4560. Arrest nr. 21/2009 van 12 februari 2009 A R R E S T Rolnummer 4560 Arrest nr. 21/2009 van 12 februari 2009 A R R E S T In zake : de prejudiciële vraag over artikel 13 van de wet van 21 april 2007 betreffende de verhaalbaarheid van de erelonen en de kosten

Nadere informatie

Achmea Schadeverzekeringen N.V., gevestigd te Apeldoorn, hierna te noemen Aangeslotene.

Achmea Schadeverzekeringen N.V., gevestigd te Apeldoorn, hierna te noemen Aangeslotene. Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 2014-381 d.d. 20 oktober 2014 (mr. A.W.H. Vink, voorzitter, mr. C.E. du Perron en mr. E.M. Dil-Stork, leden en mr. I.M.L. Venker, secretaris)

Nadere informatie

Prof. mr. drs. M.L. Hendrikse

Prof. mr. drs. M.L. Hendrikse Amsterdam Centre for Insurance Studies (ACIS) Eigen schuld en bereddingsplicht bij zorgverzekeringen Prof. mr. drs. M.L. Hendrikse Algemene opmerkingen (1) De zorgverzekeringsovereenkomst bestaat niet:

Nadere informatie

RAAD VAN TOEZICHT VERZEKERINGEN

RAAD VAN TOEZICHT VERZEKERINGEN RAAD VAN TOEZICHT VERZEKERINGEN U I T S P R A A K Nr. i n d e k l a c h t nr. 2006.0691 (013.06) ingediend door: hierna te noemen klaagster, tegen: hierna te noemen verzekeraar. De Raad van Toezicht Verzekeringen

Nadere informatie

De Commissie heeft vastgesteld dat tussenkomst van de Ombudsman Financiële Dienstverlening niet tot oplossing van het geschil heeft geleid.

De Commissie heeft vastgesteld dat tussenkomst van de Ombudsman Financiële Dienstverlening niet tot oplossing van het geschil heeft geleid. Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 2012-160 d.d. 22 mei 2012 (mr. R.J. Verschoof, voorzitter, prof. mr. M.L.Hendrikse en mr. E.M. Dil-Stork, leden, en mr. E.E. Ribbers, secretaris)

Nadere informatie

Samenvatting. 1. Procedure

Samenvatting. 1. Procedure Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 293 d.d. 25 oktober 2011 (prof. mr. M.L. Hendrikse, voorzitter en mevrouw mr. M.B.S. Brinkman, secretaris) Samenvatting Execution only. Computerstoring.

Nadere informatie

Professioneel Statuut PROFESSIONEEL STATUUT VAN DE BEDRIJFSARTS

Professioneel Statuut PROFESSIONEEL STATUUT VAN DE BEDRIJFSARTS Professioneel Statuut PROFESSIONEEL STATUUT VAN DE BEDRIJFSARTS 1. Overwegingen 1.1. Het professioneel statuut van de bedrijfsarts (in het vervolg: het professioneel statuut) is bedoeld om de professionele

Nadere informatie

KLACHTEN REGLEMENT. Branchevereniging voor Professionele Bewindvoerders en Inkomenbeheerders

KLACHTEN REGLEMENT. Branchevereniging voor Professionele Bewindvoerders en Inkomenbeheerders KLACHTEN REGLEMENT Branchevereniging voor Professionele Bewindvoerders en Inkomenbeheerders Versie 13 mei 2012 1 Klachtenreglement Artikel 1 Algemeen 1. Elk lid van de branchevereniging behoort een interne

Nadere informatie

BINDEND ADVIES. Partijen : A te B, tegen C te E Zaak : Hulpmiddelenzorg, hulphond Zaaknummer : 2010.00147 Zittingsdatum : 7 juli 2010

BINDEND ADVIES. Partijen : A te B, tegen C te E Zaak : Hulpmiddelenzorg, hulphond Zaaknummer : 2010.00147 Zittingsdatum : 7 juli 2010 BINDEND ADVIES Partijen : A te B, tegen C te E Zaak : Hulpmiddelenzorg, hulphond Zaaknummer : 2010.00147 Zittingsdatum : 7 juli 2010 1/6 Geschillencommissie Zorgverzekeringen (prof. mr. A.I.M. van Mierlo

Nadere informatie

BEROEPSCODE VOOR DE PSYCHODIAGNOSTISCH WERKENDE, die lid is van de VERENIGING VOOR PSYCHODIAGNOSTISCH WERKENDEN (VVP)

BEROEPSCODE VOOR DE PSYCHODIAGNOSTISCH WERKENDE, die lid is van de VERENIGING VOOR PSYCHODIAGNOSTISCH WERKENDEN (VVP) BEROEPSCODE VOOR DE PSYCHODIAGNOSTISCH WERKENDE, die lid is van de VERENIGING VOOR PSYCHODIAGNOSTISCH WERKENDEN (VVP) Omschrijvingen: Psychologisch-pedagogisch assistent (PPA) MBO- of MBO + -niveau: Deze

Nadere informatie

Rabobank Nederland, gevestigd te Utrecht, hierna te noemen Aangeslotene.

Rabobank Nederland, gevestigd te Utrecht, hierna te noemen Aangeslotene. Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 2013-341 d.d. 25 november 2013 (mr. J.S.W. Holtrop, voorzitter, mevrouw mr. J.W.M. Lenting en mr. A.P. Luitingh, leden en mevrouw mr. L.T.A.

Nadere informatie

De Raad van Toezicht Rotterdam geeft de volgende uitspraak in de zaak van:

De Raad van Toezicht Rotterdam geeft de volgende uitspraak in de zaak van: Taxatie. Onjuiste taxatiewaarde. Tussen klaagster en haar ex-echtgenoot is een gerechtelijke procedure over huwelijkse voorwaarden gevoerd. De ex-echtgenoot heeft daarbij een beroep gedaan op een in zijn

Nadere informatie