Samenvatting leerpunten uit online-enquête werksessie

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Samenvatting leerpunten uit online-enquête werksessie"

Transcriptie

1 24 Resultaten peiling Samenvatting leerpunten uit online-enquête werksessie De 32 auteurs en redactieleden die aan dit boek hebben meegewerkt, hadden als voorbereiding op de werksessie van 7 november 2013 zestig stellingen ingediend. Na de werksessie hebben zij allemaal via een online-enquête op deze stellingen gereageerd. In dit artikel vindt u de belangrijkste resultaten. Onderwerpen die aan bod komen, zijn onder meer de samenwerking met het waterschap, de waarde van neerslagreeksen en ruimtelijke spreiding van neerslag, modelbenaderingen, onder- en bovengrondse maatregelen en de communicatie naar derden. De resultaten van de enquête gebruiken we om de discussies en de ontwikkeling en uitwisseling van kennis met deskundigen, belangstellenden en betrokkenen te voeden. De algemene indruk is dat met relatief beperkte ingrepen vooral bovengronds veel regenwateroverlast is te voorkomen of te beperken. 337 Auteur Peter Ganzevles (Archirion),

2 Ervaringen met de aanpak van regenwater overlast in bebouwd gebied De auteurs en redactieleden die aan dit boek hebben meegewerkt, hadden als voorbereiding op de werksessie van 7 november 2013 zestig stellingen ingediend. Na de werksessie hebben zij via een online-enquête op deze stellingen gereageerd. Alle 32 betrokkenen, onder wie medewerkers van elf gemeenten en achttien adviseurs, hebben de enquête volledig ingevuld. In dit artikel vindt u de belangrijkste resultaten. Tabel 24.1 geeft een selectie van de stellingen en de bijbehorende reacties. Algemeen Uit de reacties op de stellingen blijkt dat voor de meeste opinies een duidelijke meerderheid te vinden is. Soms roepen stellingen meer vragen op, wat leidt tot een diffuser antwoord. 338 Het begrip norm leidt tot associaties die ook in de reacties op de stellingen terugkomen. Hoewel de meeste deelnemers behoefte hebben aan een grens, vinden zij de norm doorgaans een te rigide middel om deze grens vast te leggen. Enkele opmerkingen van deelnemers zijn: Een norm probeert vast te leggen welk risico je accepteert als maatschappij. Klakkeloos voldoen aan normen is om niet te hoeven nadenken. Normen moeten vooral deskundig worden geformuleerd. Werknormen kunnen een kader geven waarvan gemotiveerd mag worden afgeweken. Ik kan me voorstellen dat een nieuwe set standaardbuien wordt opgesteld. Opvallend is dat de deelnemers het rekenen met modellen vooral als middel zien om maatregelen te ontwerpen en dimensioneren. Het proactief verkrijgen van meer inzicht is kennelijk nog geen gemeengoed in de huidige praktijk. Een meerderheid ziet mogelijkheden om met een what if -benadering de effecten van extreme neerslag in kaart te brengen. Planvorming Het waterschap wordt niet als natuurlijke partner gezien in het planproces. Andersom geven gemeenten wel aan dat zij meer betrokken willen worden bij de planprocessen van het waterschap in het regionaal watersysteem. Uit de meeste artikelen in dit boek blijkt ook geen grote betrokkenheid (of proactieve rol) van het waterschap. De meningen over de integrale aanpak van water in de stad in relatie tot ruimtelijke opgaven en herstructureringen zijn eensluidend positief. Extreme neerslag Wat is extreme neerslag? Dat blijft voor velen een vraag. De meesten zien heil in het gebruik van (maatgevende) gebeurtenissen, waarbij een gebeurtenis gemeten op de

3 Werksessie auteurs, resultaten peiling Tabel 24.1 Selectie van stellingen met antwoorden uit de peiling na de werksessie. Een maaiveldanalyse is geschikt voor detaillering van maatregelen, waarbij dimensionering minder belangrijk is. Bijvoorbeeld het laten weglopen van water naar gebieden waar dat geen kwaad kan. Een methodiek om regenwateroverlast in beeld te brengen gebaseerd op een beperkte set ontwerpbuien heeft de voorkeur. Een what if benadering heeft de voorkeur boven het toepassen van een eenduidige norm. Gemeenten moeten strenge eisen stellen aan bouwpeilen als één van de meest effectieve maatregelen om wateroverlast te bestrijden. Het analyseren van extreme situaties is iets anders dan de keuze om maatregelen te treffen om specifieke overlast tegen te gaan. We moeten RO-mensen meer betrekken bij het ontwerpen van maatregelen in de openbare ruimte om de effecten van extreme neerslag te beperken. We moeten burgers en bedrijven beter gaan voorlichten over de kwetsbare locaties bij extreme neerslag. Bij het bestemmen van locaties moeten stedelijk planologen meer rekening gaan houden met de locaties die kwetsbaar zijn voor extreme neerslag. 339 Overdimensioneren van voorzieningen tegen wateroverlast is in deze bezuinigingstijd niet acceptabel. Waterschappen moeten meer betrokken zijn bij wateroverlast in stedelijk gebied. Met een bovengrondse waterbewuste inrichting kan op eenvoudige wijze wateroverlast op de meeste plekken worden voorkomen. Regenwaterkolken en kolkaansluitleidingen moeten net als putten en leidingen in rioolbeheerbestanden worden opgenomen. Net als kolken en rioolleidingen moeten ook kolkaansluitleidingen worden onderhouden. Tijdelijk kan een groter restrisico worden geaccepteerd, als maatregelen veel beter (kosteneffectief) na 10 of 20 jaar getroffen kunnen worden bij bijv. een rioolvervanging of herinrichting ( ingecalculeerde ellende ). Normen kunnen een goed hulpmiddel zijn om met politiek en burgers afspraken te maken welk veiligheidsniveau wordt nagestreefd. Als we meer water op straat accepteren, moeten we aangeven welke hoeveelheden met welke frequentie we waar mogen verwachten. De burger mag verwachten dat we aangeven hoe groot het overstromingsrisico is. Waterkwaliteit is een onderwerp dat vrijwel altijd ondergeschikt is aan schade door regenwateroverlast. Gemeenten moeten regenwateroverlast beter registreren en eventueel historisch onderzoek doen om nut en noodzaak van maatregelen beter te kunnen onderbouwen. Het gebruik van historische neerslagreeksen om de statistiek van de effecten van extreme neerslaggebeurtenissen te onderbouwen is zinloos. Resultaten uit het verleden zijn geen garantie voor de toekomst. Het beter in kaart brengen van de kans op neerslag ergens in Nederland is relevant. Hierdoor kan worden beseft dat een bui die eens in de 100 jaar valt veel vaker ergens in Nederland optreedt. Voorkomen is beter dan genezen: toets nieuwe ontwikkelingen op de gevoeligheid voor regenwateroverlast. En dan niet met een reguliere standaardbui + 10% maar om een substantieel zwaardere bui. Hoog tijd voor ruimtelijke neerslagstatistiek! Op het moment dat je (denkt dat je) het niet kan oplossen, wil je ook niet weten dat je een probleem hebt Mee eens Deels mee (on)eens Mee oneens Onduidelijk Geen mening Response (%)

4 Ervaringen met de aanpak van regenwater overlast in bebouwd gebied ene locatie ook voor toetsing op een andere locatie gebruikt kan worden. Een enkeling ziet ook de meerwaarde van de inzet van neerslagreeksen, ondanks het besef dat 99,9% van de tijd niets interessants gebeurt. De meeste deelnemers vinden het meenemen van ruimtelijke spreiding van neerslag nuttig. Maar niet iedereen is overtuigd van de inzet van hogeresolutieneerslaggegevens, zoals Raingain of X-bandradar. 340 Model De inzet van een stresstest om te onderzoeken of een water- en rioolsysteem gevoelig is voor wateroverlast, spreekt iedereen aan. Over de aanpak ervan (keuze bui, spreiding neerslag) blijven vragen bestaan. Het belang van goed gereedschap wordt algemeen ondersteund. Het inzetbereik van modelbenaderingen voor het dimensioneren van maatregelen is discutabel. De een stelt met maaiveldanalyse de omvang van voorzieningen te kunnen dimensioneren, terwijl anderen dit volledig uitsluiten. Maatregelen Uit de antwoorden blijkt dat de deelnemers liever voorkomen dan genezen. Zij beschouwen het voorschrijven en handhaven van passende bouwpeilen als een van de meest effectieve maatregelen. Ook de (her)inrichting van het maaiveld heeft de voorkeur boven allerlei ondergrondse maatregelen. De kosten van maatregelen zijn leidend voor het treffen van maatregelen. De meningen over technisch-economische afwegingen zijn verdeeld. Regenwateroverlast incalculeren mag, maar de deelnemers denken verschillend over tegen welke prijs en welke factoren gewogen moeten/mogen worden. Het overdimensioneren van voorzieningen zien de meesten los van de financiële mogelijkheden. Het devies is: als je het doet, doe het dan goed. Communicatie naar derden Alle (model)exercities zijn erop gericht de werkelijkheid zo goed mogelijk in beeld te brengen. Hoe beter het gemodelleerde beeld is, hoe beter dit te communiceren is naar belanghebbenden (bewoners, ondernemers). De vraag is of gemeenten de kans op wateroverlast ook moeten laten zien en communiceren. De spanningsboog tussen de onzekerheid in de resultaten versus de zekerheid van onverzekerbaarheid en economische waardedaling is vooraf lastig in te schatten.

5 Werksessie auteurs, resultaten peiling Niemand is tegen deze informatieplicht, de manier waarop is wel discutabel en vereist veel zorgvuldigheid. Tot slot De resultaten van de enquête gebruiken we om de discussies en de ontwikkeling en uitwisseling van kennis met deskundigen, belangstellenden en betrokkenen te voeden. Aan definitieve conclusies zijn we nog niet toe. Er zijn nog grote veranderingen gaande, zoals de ontwikkeling van reken- en weermodellen, het verzamelen en verwerken van benodigde gegevens (objecten, maaiveld), het meten van neerslag en overlast, en het visualiseren van informatie. Toch is dat geen reden om de problemen af te wachten. De algemene indruk is dat met relatief beperkte ingrepen vooral bovengronds veel regenwateroverlast is te voorkomen of te beperken. 341

Stedelijke Wateropgave

Stedelijke Wateropgave Stedelijke Wateropgave Vergelijking normen voor water op straat en inundatie Stichting RIONED Voorwoord Er is een norm voor het optreden van water op straat in relatie tot de capaciteit van de riolering

Nadere informatie

Extreme neerslag in het stedelijk gebied. STOWA, 1 juni 2017 Harry van Luijtelaar, Stichting RIONED

Extreme neerslag in het stedelijk gebied. STOWA, 1 juni 2017 Harry van Luijtelaar, Stichting RIONED Extreme neerslag in het stedelijk gebied STOWA, 1 juni 2017 Harry van Luijtelaar, Stichting RIONED Zwaarste buien deze eeuw Apeldoorn, 120 mm in 75 minuten (2009) Herwijnen 94 mm in 70 minuten (2011) Deelen,

Nadere informatie

DE KLIMAATBESTENDIGE STAD: INRICHTING IN DE PRAKTIJK. Kosten en baten van inrichting. Wiebe Bakker november 2015

DE KLIMAATBESTENDIGE STAD: INRICHTING IN DE PRAKTIJK. Kosten en baten van inrichting. Wiebe Bakker november 2015 DE KLIMAATBESTENDIGE STAD: INRICHTING IN DE PRAKTIJK Kosten en baten van inrichting Wiebe Bakker november 2015 Waar is nog behoefte aan? Keuze bij inrichting openbare ruimte + riolering: traditioneel of

Nadere informatie

De riolering op straat. Maaiveldhoogtekaarten voor het bebouwd gebied

De riolering op straat. Maaiveldhoogtekaarten voor het bebouwd gebied De riolering op straat Maaiveldhoogtekaarten voor het bebouwd gebied De riolering op straat Maaiveldhoogtekaarten voor het bebouwd gebied Mei 2014 Stichting RIONED, Ede auteurs ing. Marcel Glasbergen,

Nadere informatie

Handreiking stedelijke wateropgave VNG-UvW. Ledenbrief van de VNG behorend bij de presentatie van Evert van der Meide op de RIONED-dag 2006, sessie 3

Handreiking stedelijke wateropgave VNG-UvW. Ledenbrief van de VNG behorend bij de presentatie van Evert van der Meide op de RIONED-dag 2006, sessie 3 Handreiking stedelijke wateropgave VNG-UvW Ledenbrief van de VNG behorend bij de presentatie van Evert van der Meide op de RIONED-dag 2006, sessie 3 Brief aan de leden T.a.v. het college frontoffice tel.

Nadere informatie

Het waterbeleid van de provincie Limburg is beschreven in het Provinciaal Waterplan Limburg, dd. 20 november 2009.

Het waterbeleid van de provincie Limburg is beschreven in het Provinciaal Waterplan Limburg, dd. 20 november 2009. Memo Ter attentie van Project management Den Dekker B.V. Datum 03 januari 2013 Distributie Projectnummer 111850-01 Onderwerp Parkeerterrein Jumbo Heythuysen Geachte heer Bosman, 1 WATERBELEID Het streven

Nadere informatie

Waterschap De Dommel. Waterberging. De visie tot 2050 op hoofdpunten

Waterschap De Dommel. Waterberging. De visie tot 2050 op hoofdpunten Waterschap De Dommel Waterberging De visie tot 2050 op hoofdpunten Inhoud 2 De waterbergingsvisie van Waterschap De Dommel; doel, kader en status 4 Werknormen wat zijn dat? 5 Waterschap De Dommel kan niet

Nadere informatie

Impacttest extreme buien. Harry van Luijtelaar (Stichting RIONED) Amersfoort, 11 september 2014

Impacttest extreme buien. Harry van Luijtelaar (Stichting RIONED) Amersfoort, 11 september 2014 Impacttest extreme buien Harry van Luijtelaar (Stichting RIONED) Amersfoort, 11 september 2014 Wat willen we? Effecten extreme buien en maatregelen zo realistisch nauwkeurig en gedetailleerd mogelijk simuleren

Nadere informatie

Doel: voorkom regenwateroverlast!

Doel: voorkom regenwateroverlast! http://bit.ly/2pjgadl Wereldtemperatuur 188-216 Ontwikkeling extreme neerslag Doel: voorkom regenwateroverlast! Masterclass klimaatadaptatie Kennemerland, 18 mei 217. Harry van Luijtelaar, Stichting RIONED

Nadere informatie

Impressie(informatieavond(rioolvervanging(Straatweg( Datum:(8(september(2015( Opstelling(verslag:(Tineke(van(Oosten(en(Sieb(de(Jong((cgOH)(

Impressie(informatieavond(rioolvervanging(Straatweg( Datum:(8(september(2015( Opstelling(verslag:(Tineke(van(Oosten(en(Sieb(de(Jong((cgOH)( Impressie(informatieavond(rioolvervanging(Straatweg( Datum:(8(september(2015( Opstelling(verslag:(Tineke(van(Oosten(en(Sieb(de(Jong((cgOH)( Indeling(van(de(avond:(van(19.00(uur(tot(21.00(uur(konden(bewoners(van(de(Straatweg(informatie(

Nadere informatie

Extreme neerslaggebeurtenissen nemen toe en komen vaker voor

Extreme neerslaggebeurtenissen nemen toe en komen vaker voor Nieuwe neerslagstatistieken voor het waterbeheer: Extreme neerslaggebeurtenissen nemen toe en komen vaker voor 2015 10A In 2014 heeft het KNMI met het oog op klimaatverandering nieuwe klimaatscenario s

Nadere informatie

Ruimte om te leven met water

Ruimte om te leven met water Ruimte om te leven met water Het huidige watersysteem is volgens de nieuwe In de toekomst wil het waterschap een zoveel Om de benodigde ruimte aan hectares te verwerven inzichten niet meer op orde. Aanpassingen

Nadere informatie

De uitkomsten van het onderzoek van TAUW en de toetsing aan het huidige beleid, zijn in deze memo samengevat.

De uitkomsten van het onderzoek van TAUW en de toetsing aan het huidige beleid, zijn in deze memo samengevat. MEMO Datum : 24 mei 2016 Aan Van : Stadsdeelcommissie Noord : Hans van Agteren Onderwerp : Grondwateroverlast Enschede Noord Inleiding In het Gemeentelijk RioleringsPlan (GRP) zijn zeven gebieden benoemd

Nadere informatie

Management summary - Flitspeiling: Week van passend onderwijs

Management summary - Flitspeiling: Week van passend onderwijs Management summary - Flitspeiling: Week van passend onderwijs Van 24 t/m 28 maart vond de Week van Passend Onderwijs plaats. De Week is een initiatief van het ministerie van OCW en 22 onderwijsorganisaties,

Nadere informatie

Nieuwe statistieken: extreme neerslag neemt toe en komt vaker voor

Nieuwe statistieken: extreme neerslag neemt toe en komt vaker voor Nieuwe statistieken: extreme neerslag neemt toe en komt vaker voor Hans Hakvoort (HKV), Jules Beersma (KNMI), Theo Brandsma (KNMI), Rudolf Versteeg (HKV), Kees Peerdeman (Waterschap Brabantse Delta/STOWA)

Nadere informatie

Wateroverlast Opheusden. welkom

Wateroverlast Opheusden. welkom Wateroverlast Opheusden welkom Bewonersavond 19 november 2014 Programma 19.00 uur: Ontvangst 19.30 uur: Opening door voorzitter (Henk van Bockel) 19.35 uur: Welkomstwoord (burgemeester Veerhoek) 19.40

Nadere informatie

Openbaar. Beantwoording raadsvragen regenwaterafvoer. Alleen ter besluitvorming door het College. Collegevoorstel. Onderwerp.

Openbaar. Beantwoording raadsvragen regenwaterafvoer. Alleen ter besluitvorming door het College. Collegevoorstel. Onderwerp. Collegevoorstel Openbaar Onderwerp Beantwoording raadsvragen regenwaterafvoer Programma / Programmanummer Groen & Water / 1023 BW-nummer Portefeuillehouder H. Tiemens Samenvatting Op 21 augustus 2014 heeft

Nadere informatie

Omgang met hemelwater binnen de perceelgrens

Omgang met hemelwater binnen de perceelgrens Omgang met hemelwater binnen de perceelgrens Ir. Emil Hartman Senior adviseur duurzaam stedelijk waterbeheer Ede, 10 april 2014 Inhoud presentatie Wat en hoe van afkoppelen Wat zegt de wet over hemelwater

Nadere informatie

Regenwatersystemen op de testbank. Benchmark functioneren bij extreme neerslag

Regenwatersystemen op de testbank. Benchmark functioneren bij extreme neerslag Regenwatersystemen op de testbank Benchmark functioneren bij extreme neerslag Regenwatersystemen op de testbank Benchmark functioneren bij extreme neerslag 2 < tekst Harry van Luijtelaar tekstadvies Lijntekst,

Nadere informatie

Keynote Future Green City 26 november 2015 10.30-12.00

Keynote Future Green City 26 november 2015 10.30-12.00 Keynote Future Green City 26 november 2015 10.30-12.00 Thema: Leven met water in de stad Speech: - Geweldig om zoveel professionals bezig te zien met groen en water in stedelijk gebied! - In het Deltaprogramma

Nadere informatie

Regenwatersystemen op de testbank

Regenwatersystemen op de testbank Regenwatersystemen op de testbank Harry van Luijtelaar Stichting RIONED RIONEDdag, 5 februari 215 Overzicht presentatie Aanleiding Rekentool (testbank) Extreme buien Vergelijken functioneren systemen Conclusies/lessen

Nadere informatie

PROVINCIALE COMMISSIE LEEFOMGEVING (PCL) UTRECHT

PROVINCIALE COMMISSIE LEEFOMGEVING (PCL) UTRECHT 1 PROVINCIALE COMMISSIE LEEFOMGEVING (PCL) UTRECHT Aan: Gedeputeerde Staten van Utrecht en Provinciale Staten van Utrecht Pythagoraslaan 101 3508 TH Utrecht Datum: 1 oktober 2009 Ons kenmerk: PCL 2009/05

Nadere informatie

Dakbedekking en waterhuishouding - Hoe blauw zijn groene daken?

Dakbedekking en waterhuishouding - Hoe blauw zijn groene daken? Dakbedekking en waterhuishouding - Hoe blauw zijn groene daken? Kees Broks (STOWA), Harry van Luijtelaar (Stichting RIONED) Groene daken zijn hot, ook vanuit het oogpunt van stedelijk waterbeheer. Ze vangen

Nadere informatie

2013, peiling 4 december 2013

2013, peiling 4 december 2013 resultaten 2013, peiling 4 december 2013 Van 25 november tot en met 8 december 2013 is een peiling onder het HengeloPanel gehouden. Van de 2.685 panelleden die waren uitgenodigd, hebben 1.701 leden de

Nadere informatie

Programma van de avond: vgrp 2015-2019 Inwonersbijeenkomst. Positie vgrp5 gemeentebeleid. Even voorstellen. Relaties met beleid / plannen

Programma van de avond: vgrp 2015-2019 Inwonersbijeenkomst. Positie vgrp5 gemeentebeleid. Even voorstellen. Relaties met beleid / plannen vgrp 2015-2019 Inwonersbijeenkomst 8 Januari 2015 19:45 20:00 20:05 20:15 22:00 Programma van de avond: Welkom en voorstelronde Toelichting doel bijeenkomst Wat is een vgrp? Gesprek met de inwoners adv

Nadere informatie

DE KLIMAATBESTENDIGE STAD: INRICHTING IN DE PRAKTIJK. Kosten en baten van inrichting. Wiebe Bakker 25 november 2015

DE KLIMAATBESTENDIGE STAD: INRICHTING IN DE PRAKTIJK. Kosten en baten van inrichting. Wiebe Bakker 25 november 2015 DE KLIMAATBESTENDIGE STAD: INRICHTING IN DE PRAKTIJK Kosten en baten van inrichting Wiebe Bakker 25 november 2015 Klimaatadaptatie een hot item Deltaprogramma Nieuwbouw en herstructurering Klimaatbestendige

Nadere informatie

Belastingaangifte over 2013

Belastingaangifte over 2013 Belastingaangifte over 2013 Rapportage 28 maart 2014 Over dit onderzoek Aan het onderzoek deden 20.482 leden van het EenVandaag Opiniepanel mee. Het onderzoek vond plaats van 26 tot en met 28 maart 2014.

Nadere informatie

De grensoverschrijdende regio Plannen zonder grenzen. Symposium Geo Promotion

De grensoverschrijdende regio Plannen zonder grenzen. Symposium Geo Promotion De grensoverschrijdende regio Plannen zonder grenzen Symposium Geo Promotion Workshop Plannen zonder grenzen Arjan Brink Hans van Loon De maatschappelijke vraag bepaalt de ruimtelijke inrichting Vroeger..

Nadere informatie

Hoe gaan waterschappen om met waterberging op groene daken?

Hoe gaan waterschappen om met waterberging op groene daken? Hoe gaan waterschappen om met waterberging op groene daken? Marc Laeven (Stroom en Onderstroom, thans Sweco) en Kees Broks (STOWA/Broks-Messelaar Consultancy) Tellen waterschappen de waterberging op groene

Nadere informatie

Denk mee met Rijnland

Denk mee met Rijnland Denk mee met Rijnland weergave conferentie 2 juni ten behoeve van waterbeheerplan 5 IJMUIDEN AMSTERDAM WEST WASSENAAR GOUDA Droge voeten, schoon water Inhoudsopgave: Inleiding 3 Een nieuw waterbeheerplan

Nadere informatie

HET LEIDERDORPPANEL OVER...

HET LEIDERDORPPANEL OVER... HET LEIDERDORPPANEL OVER... Resultaten peiling 13: Meedenken en meedoen in de openbare ruimte april 2015 Inleiding Deze nieuwsbrief beschrijft de resultaten van de 13 e peiling met het burgerpanel van

Nadere informatie

E richard.wilbrink@mwhglobal.com Van. Advies toekomstige hemelwaterberging en afvoer

E richard.wilbrink@mwhglobal.com Van. Advies toekomstige hemelwaterberging en afvoer Aan Gemeente Maassluis Behandeld door Richard Wilbrink T.a.v. De heer E. Zeeman E richard.wilbrink@mwhglobal.com Van Richard Wilbrink MSc. T 015-7511854 Betreft Voorbereidende onderzoeken winkelcentrum

Nadere informatie

Regenwater (voorzieningen) op eigen terrein. Ontwikkeling RainTools. Overzicht Webinar. Aanleiding

Regenwater (voorzieningen) op eigen terrein. Ontwikkeling RainTools. Overzicht Webinar. Aanleiding Regenwater (voorzieningen) op eigen terrein Harry van Luijtelaar, Stichting RIONED Overzicht Webinar RainTools software Schematisering perceel Functioneren, effecten maatregelen Vragen en opmerkingen Respons

Nadere informatie

Onderzoek Grote klasse(n)?!

Onderzoek Grote klasse(n)?! Onderzoek Grote klasse(n)?! November 2013 Over het onderzoek Dit online onderzoek, tot stand gekomen in samenwerking met jongerenwebsite Scholieren.com, is gehouden van 5 tot 12 november 2013. Er deden

Nadere informatie

De klimaatbestendige stad: hoe doe je dat?

De klimaatbestendige stad: hoe doe je dat? De klimaatbestendige stad: hoe doe je dat? De klimaatbestendige stad Klimaatadaptatie van stedelijk gebied staat sinds kort prominent op de publieke agenda. Op Prinsjes dag heeft het kabinet de Deltabeslissing

Nadere informatie

Leerervaringen excursie Nijmegen

Leerervaringen excursie Nijmegen Leerervaringen excursie Nijmegen In het kader van het project Watercoalitie van het Ministerie van I&M vond op 10 september 2012 een excursie plaats. Medewerkers van het ministerie, de gemeenten Delft

Nadere informatie

Kans op extreme neerslag

Kans op extreme neerslag Kans op extreme neerslag Aart Overeem, KNMI Wageningen University & Research (Kees Lemcke, KNMI) Down the Drain, Ede 18 april 2017 Overzicht presentatie Inleiding Hoe meet je regen met weerradars? De kans

Nadere informatie

Gescheiden gft inzameling Nesselande

Gescheiden gft inzameling Nesselande rotterdam.nl/onderzoek Gescheiden gft inzameling Nesselande Onderzoek en Business Intelligence Gescheiden gft inzameling Nesselande Een evaluatie M. van Rhee Onderzoek en Business Intelligence (OBI) 13

Nadere informatie

Rioolnotitie Bouw en woonrijpmaken Woningbouwlocatie Brinkersweide te Rhenen

Rioolnotitie Bouw en woonrijpmaken Woningbouwlocatie Brinkersweide te Rhenen Rioolnotitie Rioolnotitie Kenmerk : RL14IV673 Datum : 10 augustus 2015 Versie : Definitief Auteur : A. van der Stelt Controle : F. Hazen 2 Rioolnotitie Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 3 1. Uitgangspunten...

Nadere informatie

Van Neerslag tot Schade

Van Neerslag tot Schade Van Neerslag tot Schade Opdrachtgevers: STOWA Stichting Leven met Water Provincie Zuid Holland Waterschap Zuiderzeeland Verbond van Verzekeraars Uitvoerenden: HKV, KNMI en UT Doelstelling Het onderzoeken

Nadere informatie

WAARDERING GEMEENTEBESTUUR KOGGENLAND

WAARDERING GEMEENTEBESTUUR KOGGENLAND WAARDERING GEMEENTEBESTUUR KOGGENLAND Gemeente Koggenland Maart 2016 www.ioresearch.nl COLOFON Uitgave I&O Research Piet Heinkade 55 1019 GM Amsterdam 020-3330670 Rapportnummer 2016/concept Datum Maart

Nadere informatie

Experiment Woning op Waarde-model

Experiment Woning op Waarde-model Experiment Woning op Waarde-model Conclusies maart 2011 Door Vincent Gruis, professor Housing Management TU Delft Aanleiding Driekwart van de woningen in Nederland is na de Tweede Wereldoorlog gebouwd.

Nadere informatie

Ruimtelijke Adaptatie in de praktijk

Ruimtelijke Adaptatie in de praktijk Ruimtelijke Adaptatie in de praktijk Robert de Graaff (ORG-ID) Tbv breakoutsessie op Deltacongres 6 november 2014 Gebaseerd op presentatie van Frans van de Ven op Festival ruimtelijke adaptatie 9 oktober

Nadere informatie

Maatschappelijke waardering van Nederlandse Landbouw en Visserij

Maatschappelijke waardering van Nederlandse Landbouw en Visserij Nederlandse Landbouw en Visserij Inhoud 1 Inleiding 03 2 Samenvatting en conclusies landbouw en visserij 3 Maatschappelijke waardering landbouw 09 4 Associaties agrarische sector 13 5 Waardering en bekendheid

Nadere informatie

Naar een klimaatbestendig Eindhoven. Luuk Postmes 19 mei 2015

Naar een klimaatbestendig Eindhoven. Luuk Postmes 19 mei 2015 Naar een klimaatbestendig Eindhoven Luuk Postmes Speerpunten Eindhoven op watergebied Klimaatverandering Wateroverlast zomerse buien Hittestress Droogtestress Duurzame stad: Energie neutraal Grondstoffen

Nadere informatie

Aan de slag blijven. Schematisch overzicht van thema s, leerdoelen en inhoud

Aan de slag blijven. Schematisch overzicht van thema s, leerdoelen en inhoud Schematisch overzicht van thema s, leerdoelen en inhoud Jezelf presenteren De medewerker moet zichzelf goed presenteren. Bijvoorbeeld door er schoon en verzorgd uit te zien. Zo laat hij/zij een goede indruk

Nadere informatie

NIEUWE NEERSLAGSTATISTIEK VOOR WATERBEHEERDERS NIEUWE NEERSLAGSTATISTIEK VOOR WATERBEHEERDERS

NIEUWE NEERSLAGSTATISTIEK VOOR WATERBEHEERDERS NIEUWE NEERSLAGSTATISTIEK VOOR WATERBEHEERDERS NIEUWE NEERSLAGSTATISTIEK VOOR WATERBEHEERDERS NIEUWE NEERSLAGSTATISTIEK VOOR WATERBEHEERDERS 1 NIEUWE NEERSLAGSTATISTIEK VOOR WATERBEHEERDERS brochure 26a 2004 INHOUD 1 Aanvulling van de historische

Nadere informatie

10 onmisbare vaardigheden voor. de ambtenaar van de toekomst. 10 vaardigheden. Netwerken. Presenteren. Argumenteren 10. Verbinden.

10 onmisbare vaardigheden voor. de ambtenaar van de toekomst. 10 vaardigheden. Netwerken. Presenteren. Argumenteren 10. Verbinden. 10 vaardigheden 3 Netwerken 7 Presenteren 1 Argumenteren 10 Verbinden Beïnvloeden 4 Onderhandelen Onderzoeken Oplossingen zoeken voor partijen wil betrekken bij het dat u over de juiste capaciteiten beschikt

Nadere informatie

Toetsing signaalgebieden Uitvoering actie A4 bekkenbeheerplan Demer. Actorenoverleg 27/02/2012

Toetsing signaalgebieden Uitvoering actie A4 bekkenbeheerplan Demer. Actorenoverleg 27/02/2012 Toetsing signaalgebieden Uitvoering actie A4 bekkenbeheerplan Demer Actorenoverleg 27/02/2012 1 - Inleiding - Bekkenbeheerplan Demer: actie A4 Inventariseren van het effectieve bodemgebruik in zones bestemd

Nadere informatie

Geen koopzondag in Scherpenzeel

Geen koopzondag in Scherpenzeel Geen koopzondag in Scherpenzeel Ook dit jaar was de SGP aanwezig op de jaarmarkt in Scherpenzeel. Fractieleden en steunfractieleden bemanden de kraam naast boekhandel De Zonnebloem aan de Dorpsstraat.

Nadere informatie

Afkoppelen hemelwater. Oude Pastoriebuurt. Auteur(s): Dhr. T. van den Kerkhof Dhr. R. Thijssen 04-09 - 2015

Afkoppelen hemelwater. Oude Pastoriebuurt. Auteur(s): Dhr. T. van den Kerkhof Dhr. R. Thijssen 04-09 - 2015 Afkoppelen hemelwater Oude Pastoriebuurt Auteur(s): Dhr. T. van den Kerkhof Dhr. R. Thijssen 04-09 - 2015 Opening - welkom Ton van den Kerkhof Projectleider Roy Thijssen Adviseur riolering en water Luuk

Nadere informatie

Programma Zwakke Schakels Kust

Programma Zwakke Schakels Kust Programma Zwakke Schakels Kust Ruimteconferentie 1 Inhoud Over het onderzoek Toelichting achtergrond programma Conclusies uit onderzoek en aandachtspunten voor toekomstige waterveiligheidsprogramma s Bestuurlijke

Nadere informatie

Zandwinputten. Baggernet Thema-ochtend over Zandwinputten. Een overzicht. Afdelingsoverleg Bodem & Water 22 juni John Maaskant.

Zandwinputten. Baggernet Thema-ochtend over Zandwinputten. Een overzicht. Afdelingsoverleg Bodem & Water 22 juni John Maaskant. Zandwinputten Een overzicht Afdelingsoverleg Bodem & Water 22 juni 2009 Baggernet Thema-ochtend over Zandwinputten John Maaskant Ministerie van Verkeer & Waterstaat Marc Pruijn Ministerie van Volkshuisvesting,

Nadere informatie

Risico Reductie Overzicht

Risico Reductie Overzicht Risico Reductie Overzicht Handleiding Auteurs Hellen Havinga en Olivier Sessink Datum 7 juli 2014 Versie 1.0 Inhoudsopgave 1.Risico Reductie Overzicht in vogelvlucht...4 2.Wie kan Wat met een Risico Reductie

Nadere informatie

Uitwerking hemelwaterbeleid gemeente Leeuwarderadeel

Uitwerking hemelwaterbeleid gemeente Leeuwarderadeel Uitwerking hemelwaterbeleid gemeente Leeuwarderadeel Voor: Opgesteld door: Versie 1 (14-06-2012) Uitwerking hemelwaterbeleid gemeente Leeuwarderadeel Dit document bevat 11 bladzijden. Ons kenmerk: 19312RA-MW-LED

Nadere informatie

2. Wat zijn per sector/doelgroep de algemene inzichten ten aanzien van de inhoud van de continuïteitsplannen?

2. Wat zijn per sector/doelgroep de algemene inzichten ten aanzien van de inhoud van de continuïteitsplannen? Samenvatting Aanleiding en onderzoeksvragen ICT en elektriciteit spelen een steeds grotere rol bij het dagelijks functioneren van de maatschappij. Het Ministerie van Veiligheid en Justitie (hierna: Ministerie

Nadere informatie

Stedelijke wateropgave. (van traditionele rioolvervanging

Stedelijke wateropgave. (van traditionele rioolvervanging Stedelijke wateropgave (van traditionele rioolvervanging i naar duurzame leefomgeving) Landelijke bijeenkomst waterambassadeurs 21-09-2010 Inhoud: Wettelijk kader en doelen Stand van zaken invulling sted.

Nadere informatie

Van : ing. G. Spruijt Paraaf :

Van : ing. G. Spruijt Paraaf : Memo Datum : 29-10-2013 Bestemd voor : BRO Boxtel Van : ing. G. Spruijt Paraaf : Projectnummer : 20120469 Betreft : Bergingsberekening Intratuin Deventer te Deventer Aanleiding Op d.d. 25 maart 2013 is

Nadere informatie

Ondergrondse opslag. Kansen en dilemma s

Ondergrondse opslag. Kansen en dilemma s Ondergrondse opslag Kansen en dilemma s Nut en noodzaak? 2 Historisch perspectief Aanname alles is optimaal geregeld, water volgt functie; Nu voldoende water door externe aanvoer; Weinig urgentie voor

Nadere informatie

Kleine kans - mogelijk grote gevolgen. Donderdag 5 juni 2014, CineMec, Ede

Kleine kans - mogelijk grote gevolgen. Donderdag 5 juni 2014, CineMec, Ede DE Impact VAN extreme buien Kleine kans - mogelijk grote gevolgen Donderdag 5 juni 2014, CineMec, Ede Verdiep uw inzicht en anticipeer beter Verdiep en verfijn uw inzicht in de impact van extreme buien.

Nadere informatie

E-book. De 6 principes van succesvolle gedragsverandering. Mastering Change

E-book. De 6 principes van succesvolle gedragsverandering. Mastering Change E-book De 6 principes van succesvolle gedragsverandering Mastering Change De 6 principes van succesvolle gedragsverandering Door Stefan op de Woerd en Jochem Aubel We hebben allemaal wel eens een poging

Nadere informatie

Roken. 1. Rook jij? Toelichting Ja Ik vind dat ze n beetje doorslaan. Binnen niet roken prima! Maar op terrassen moet gewoon kunnen.

Roken. 1. Rook jij? Toelichting Ja Ik vind dat ze n beetje doorslaan. Binnen niet roken prima! Maar op terrassen moet gewoon kunnen. Roken Op 1 juli 2008 is het rookverbod ingevoerd in de horeca en door de jaren heen wordt het op steeds meer plaatsen verboden om te roken. 6 5 1. Rook jij? 5 (n=215) 4 38% 8% 3% Ja Af en toe Nee, maar

Nadere informatie

Notitie. Beleid ten behoeve van. Ontheffingen in het kader van de Wet ruimtelijke ordening

Notitie. Beleid ten behoeve van. Ontheffingen in het kader van de Wet ruimtelijke ordening Notitie Beleid ten behoeve van Ontheffingen in het kader van de Wet ruimtelijke ordening Gemeente Bussum Afdeling Ruimtelijke Inrichting September 2009 1 1. AANLEIDING De gemeente Bussum heeft in het jaar

Nadere informatie

Regenwater op eigen terrein

Regenwater op eigen terrein Regenwater op eigen terrein Uitwerking RainTools rekenvoorbeelden Webinar Stichting RIONED 14 april 15 Harry van Luijtelaar 1 REKENMODEL EN SCHEMATISERINGEN De rekenvoorbeelden in dit webinar zijn uitgewerkt

Nadere informatie

Herinrichten diepe plassen

Herinrichten diepe plassen Herinrichten diepe plassen Verantwoord hergebruik is mogelijk 13 april 2011 Tommy Bolleboom, Bodem+ Inhoud Handreiking in notendop Focus op RWS Implementatie tot nu toe 2 Kader handreiking Wat is een diepe

Nadere informatie

BURGERPANEL CAPELLE OVER WELSTANDSVRIJ BOUWEN

BURGERPANEL CAPELLE OVER WELSTANDSVRIJ BOUWEN BURGERPANEL CAPELLE OVER WELSTANDSVRIJ BOUWEN Gemeente Capelle aan den IJssel April 2016 www.ioresearch.nl COLOFON Uitgave I&O Research Piet Heinkade 55 1019 GM Amsterdam 020-3330670 Rapportnummer 2016

Nadere informatie

Mensen en Natuur PLANNEN MET NATUUR! Inleiding

Mensen en Natuur PLANNEN MET NATUUR! Inleiding alterra lei landbouw, natuur en voedselkwaliteit PLANNEN MET NATUUR! Groene wet- en regelgeving en decentrale overheden Inleiding De veranderende natuurwetgeving heeft grote gevolgen voor gemeenten en

Nadere informatie

Programma van eisen 4seizoenenonderhoud

Programma van eisen 4seizoenenonderhoud Programma van eisen 4seizoenenonderhoud Checklist voor te maken afspraken met de opdrachtnemer Versie 7 juli 2005 Van aandachtspunten naar eisen In de bijeenkomsten van de regionale werkgroepen is geconstateerd

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Zie het Deltaprogramma als een flexibele verzekering. Nieuwsbrief 3 2014. Aan- of afmelden voor deze nieuwsbrief?

Inhoudsopgave. Zie het Deltaprogramma als een flexibele verzekering. Nieuwsbrief 3 2014. Aan- of afmelden voor deze nieuwsbrief? Binnen de IJssel-Vechtdelta werken zes overheidspartners samen aan een waterveilige en klimaatbestendige toekomst. De provincie Overijssel, Waterschap Groot Salland, Veiligheidsregio IJsselland en de gemeenten

Nadere informatie

1. INLEIDING Inspraakprocedure Leeswijzer INSPRAAKREACTIES EN ANTWOORDEN Reacties en antwoorden per inspreker 3 3.

1. INLEIDING Inspraakprocedure Leeswijzer INSPRAAKREACTIES EN ANTWOORDEN Reacties en antwoorden per inspreker 3 3. INHOUDSOPGAVE 1. INLEIDING 2 1.1 Inspraakprocedure 2 1.2 Leeswijzer 2 2. INSPRAAKREACTIES EN ANTWOORDEN 3 2.1 Reacties en antwoorden per inspreker 3 3. CONCLUSIE 4 Inspraakrapportage herinrichting Van

Nadere informatie

Gemeentelijke aanpak regenwateroverlast. Een inventarisatie

Gemeentelijke aanpak regenwateroverlast. Een inventarisatie Gemeentelijke aanpak regenwateroverlast Een inventarisatie Gemeentelijke aanpak regenwateroverlast Inhoud Voorwoord 3 Samenvatting 4 1 Inleiding 5 1.1 Aanleiding 5 1.2 Oorzaken regenwateroverlast 5 1.3

Nadere informatie

STRAATENQUÊTE MASTERPLAN LIJNBAANHOVEN

STRAATENQUÊTE MASTERPLAN LIJNBAANHOVEN STRAATENQUÊTE MASTERPLAN LIJNBAANHOVEN Centrum voor Onderzoek en Statistiek (COS) In opdracht van ds+v Centrum voor Onderzoek en Statistiek (COS) Auteur: Project: 07-2610 Prijs: Adres: Goudsesingel 78,

Nadere informatie

1 Voor de medewerker is duidelijk waarom het voor de organisatie belangrijk is om de motieven voor vertrek te horen

1 Voor de medewerker is duidelijk waarom het voor de organisatie belangrijk is om de motieven voor vertrek te horen EXITINTERVIEW drs. D. Dresens 1 SITUATIE Het exitinterview is een gesprek dat uw organisatie met een vertrekkende medewerker kan voeren. Het doel van dit gesprek is duidelijk te krijgen wat de reden van

Nadere informatie

Risico s D&C, aannemerservaringen

Risico s D&C, aannemerservaringen Risico s D&C, aannemerservaringen Robbert Naus, Dura Vermeer Asfaltontwikkelingen 1 Inhoud Inleiding risicoanalyse Uniforme methodiek Ervaringen Conclusies en aanbevelingen Asfaltontwikkelingen 2 Inleiding

Nadere informatie

Intern advies. Geluid

Intern advies. Geluid Intern advies Zaaknummer : Registratienummer : Omschrijving project : Moskee Aanvrager : Projectlocatie : Bellavistaterrein Geluid Adviseur : P. Leemreize Datum advies : 20 april maart 2015 Advies aan

Nadere informatie

Burgerpanel Capelle aan den IJssel

Burgerpanel Capelle aan den IJssel Burgerpanel Capelle aan den IJssel Resultaten peiling 7: parkeren in Capelle maart 203 Inleiding Deze nieuwsbrief beschrijft de resultaten van de 7 e peiling met het burgerpanel van Capelle aan den IJssel.

Nadere informatie

Beroepsmatige instelling Bij beroepsmatige instelling wordt gekeken naar wat u motiveert en welke doelstellingen u op werkgebied heeft.

Beroepsmatige instelling Bij beroepsmatige instelling wordt gekeken naar wat u motiveert en welke doelstellingen u op werkgebied heeft. Pagina 1 van 21 BIP-werkgerelateerde persoonlijkheidsvragenlijst Dit rapport geeft een overzicht van uw positie op de vier persoonlijkheidsdimensies die relevant zijn voor het functioneren in een werkomgeving:

Nadere informatie

Resultaten fietsenquête

Resultaten fietsenquête Resultaten fietsenquête Geslacht 16% meer mannen dan vrouwen hebben deze enquête beantwoord. 1 Leeftijd Minder jonge mensen hebben de enquête ingevuld. Zij zijn dus ondervertegenwoordigd in de resultaten

Nadere informatie

Klimaatverandering in Utrecht. Erwin Rebergen Beheerder/Beleidsadviseur stedelijk water gemeente Utrecht Groenmoetjedoen!

Klimaatverandering in Utrecht. Erwin Rebergen Beheerder/Beleidsadviseur stedelijk water gemeente Utrecht Groenmoetjedoen! Klimaatverandering in Utrecht Erwin Rebergen Beheerder/Beleidsadviseur stedelijk water gemeente Utrecht Groenmoetjedoen!-dag,12 juni 2016 De klimaatopgave, omgaan met 1. Intensievere neerslag 2. Stijging

Nadere informatie

leeft......met water Regenwater gescheiden afvoeren

leeft......met water Regenwater gescheiden afvoeren Schijndel leeft......met water Regenwater gescheiden afvoeren Schijndel leeft met water Door veranderende weersomstandigheden en toekomstige ontwikkelingen in de waterwetgeving, moet iedere gemeente een

Nadere informatie

Nederland boven water!

Nederland boven water! Nederland boven water! Risicobewust ruimtelijk ontwerpen Netwerkdag Ruimtelijke Adaptatie 19 januari 2017 Welkom! Welke organisatie vertegenwoordig je? Ben je al bekend met het concept meerlaagsveiligheid?

Nadere informatie

PRESENTATIE RESULTATEN ENQUÊTE KNIP T ZAND. Maandag 27 mei 2013

PRESENTATIE RESULTATEN ENQUÊTE KNIP T ZAND. Maandag 27 mei 2013 PRESENTATIE RESULTATEN ENQUÊTE KNIP T ZAND DOELSTELLING DEZE AVOND : Informatieavond over: doelstelling opzet analyse Geen discussieavond DOELSTELLING ENQUÊTE KNIP T ZAND Zolang de bussluis er ligt, is

Nadere informatie

ALCOHOLKENNIS OVERGEDRAGEN

ALCOHOLKENNIS OVERGEDRAGEN Al cohol kenni s over gedr agen Eval uat i eal cohol voor l i cht i ng doorpeer si ndehor eca ALCOHOLKENNIS OVERGEDRAGEN Evaluatie alcoholvoorlichting door peers in de horeca Juli 2005 INTRAVAL Groningen-Rotterdam

Nadere informatie

[ENQUETE COMMUNICATIE]

[ENQUETE COMMUNICATIE] 13 [ENQUETE COMMUNICATIE] Enquête communicatie Brederode Wonen Inleiding Brederode Wonen zet zich in voor optimale communicatie met haar huurders en goede informatievoorziening voor een ieder die daar

Nadere informatie

Ontwikkeling Dishoek Beknopte watertoets

Ontwikkeling Dishoek Beknopte watertoets Ontwikkeling Dishoek 2013189 Beknopte watertoets BADI B.V. 31-01-2014 Documentnummer: 2013189 Watertoets 1 Status: Definitief Revisie: 1 Opsteller: MM Kwaliteitscontroleur: MK Projectleider: DR Akertech

Nadere informatie

Deltabeslissing Ruimtelijke adaptatie

Deltabeslissing Ruimtelijke adaptatie Deltaprogramma Ruimtelijke adaptatie Deltabeslissing Ruimtelijke adaptatie Het Deltaprogramma: een nieuwe aanpak Een goede kwaliteit van de leefomgeving is een basisvoorwaarde voor een aantrekkelijk vestigingsklimaat

Nadere informatie

Resultaten eerste peiling digitaal burgerpanel Externe communicatiemiddelen gemeente Oirschot. Januari 2015

Resultaten eerste peiling digitaal burgerpanel Externe communicatiemiddelen gemeente Oirschot. Januari 2015 Resultaten eerste peiling digitaal burgerpanel Externe communicatiemiddelen gemeente Oirschot Januari 2015 Inhoud 1. Inleiding... 3 2. Resultaten... 4 2.1 Onderzoeksverantwoording... 4 2.2 Hoe tevreden

Nadere informatie

RESPONS Er zijn panelleden benaderd. Van hen hebben er de vragenlijst ingevuld. Dit resulteert in een respons van 61%.

RESPONS Er zijn panelleden benaderd. Van hen hebben er de vragenlijst ingevuld. Dit resulteert in een respons van 61%. Samenvatting Parkeren 2016 Cluster Ruimte en Economie/afdeling Advies heeft O&S gevraagd een onderzoek naar parkeren uit te zetten onder de leden van het Delft Internet Panel (DIP). In april 2016 is het

Nadere informatie

Vragen en antwoorden Aanpak Agniesebuurt

Vragen en antwoorden Aanpak Agniesebuurt Vragen en antwoorden Aanpak Agniesebuurt Waarom aan de slag in de Agniesebuurt? Oude stadswijken zoals de Agniesebuurt, die dichtbebouwd zijn met veel verharding en weinig open water en groen, zijn kwetsbaar

Nadere informatie

(Regionale) gebiedsinformatie over huidig watersysteem

(Regionale) gebiedsinformatie over huidig watersysteem Memo DM 1013497 Aan: Marktpartijen uitwerking plannen het Burgje, gemeente Bunnik Van: Beke Romp, Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden Datum: 13 januari 2016 Onderwerp: Notitie gebiedskenmerken (waterthema

Nadere informatie

Nieuwe tijden, nieuwe collectieve pensioenen

Nieuwe tijden, nieuwe collectieve pensioenen Nieuwe tijden, nieuwe collectieve pensioenen Werkgevers en werknemers aan het woord Onderzoek verricht in opdracht van Nationale-Nederlanden door Motivaction. Wat vinden werkgevers en werknemers van pensioenen.

Nadere informatie

Opgave 1 Agressie op het sportveld

Opgave 1 Agressie op het sportveld Opgave 1 Agressie op het sportveld 1 maximumscore 3 uitvoerende macht (één van de volgende): 1 politie/openbaar Ministerie/officier van justitie/minister van Veiligheid en Justitie met als taak het opsporen

Nadere informatie

Zonder nulmonitoring géén watersysteemanalyse

Zonder nulmonitoring géén watersysteemanalyse Zonder nulmonitoring géén watersysteemanalyse Aanpak stedelijk water Situatie vroeger Nr. Processtap 1 Doel beschrijven 2 Inrichtingsplan 3 Maatregelen nemen 4 (soms) Monitoring (maatregel effectief ja/nee)

Nadere informatie

Toelichting bij de Voortgangsrapportage Maatschappelijke Zorg

Toelichting bij de Voortgangsrapportage Maatschappelijke Zorg Naam: Klas: praktijkbegeleider: Werkplek: Toelichting bij de Voortgangsrapportage Maatschappelijke Zorg Gedurende de opleiding werken de studenten in de praktijk aan praktijkopdrachten. Een schooljaar

Nadere informatie

Collegevoorstel. Zaaknummer: Project Oranjelaan en omgeving in Vlijmen

Collegevoorstel. Zaaknummer: Project Oranjelaan en omgeving in Vlijmen Collegevoorstel Inleiding Voor het project Oranjelaan en omgeving in Vlijmen zijn twee aanleidingen: - Het project is vooral ingegeven door de overlast van hemelwater ( water op straat situatie ), die

Nadere informatie

Beleidskader Parkeren. Gemeente Oude IJsselstreek

Beleidskader Parkeren. Gemeente Oude IJsselstreek Beleidskader Parkeren Gemeente Oude IJsselstreek Inhoudsopgave 1. Inleiding 3 2. Achtergronden 4 3. Visie 5 3.1 Visie 5 3.2 Hoofdvarianten 5 3.3 Meetbaar 5 4. Beleidskader 6 2 1. Inleiding De afgelopen

Nadere informatie

Gezondheidseffectscreening Stad & Milieu Voor een gezonde inrichting van de woonomgeving

Gezondheidseffectscreening Stad & Milieu Voor een gezonde inrichting van de woonomgeving Gezondheidseffectscreening Stad & Milieu Voor een gezonde inrichting van de woonomgeving Uw gemeente en een gezond milieu Nieuwe woningen, nieuwe wegen, nieuwe bedrijven. In een gemeente die in beweging

Nadere informatie

Inleiding. Asset management Wat, waarom en hoe? Asset management Wat, waarom en hoe? Asset management Wat, waarom en hoe? Asset management?

Inleiding. Asset management Wat, waarom en hoe? Asset management Wat, waarom en hoe? Asset management Wat, waarom en hoe? Asset management? Inleiding Stand van zaken Nederland? Groeiende druk op de buitenruimte Veeleisende burgers Krimpende budgetten en Risico management Planmatig en weinig flexibiliteit en creativiteit; Beheer en onderhoud

Nadere informatie

Klimaatverandering, hevige buien en riolering

Klimaatverandering, hevige buien en riolering Visie van Stichting RIONED Klimaatverandering, hevige buien en riolering Samenvatting > Probleem > Oplossingen en maatregelen > Aanpak > Stichting Rioned > Samenvatting Door de klimaatverandering zullen

Nadere informatie

Voorstel aan dagelijks bestuur

Voorstel aan dagelijks bestuur Voorstel aan dagelijks bestuur Datum vergadering 25-03-2014 Agendapunt 7 Steller / afdeling M.J. Potter / Projecten en waterkeringen Openbaar Ja Bestuurder L.H. Dohmen Bijlage(n) 2 Programma Waterkeringszorg

Nadere informatie