ZORGPROGRAMMA VALPREVENTIE. Versie augustus 2013

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "ZORGPROGRAMMA VALPREVENTIE. Versie augustus 2013"

Transcriptie

1 ContactpersoonA.J.Biewenga,voorzitterenhuisarts Raadhuislaan4 7981EMDiever InschrijfnummerKamervanKoophandel: AGBcoderechtspersoon: Bankrekeningnummer: ZORGPROGRAMMAVALPREVENTIE Versieaugustus2013 1

2 Voorwoord 4 1. Feitenencijfersovervalongevallen 5 Definitie 5 Valincidenten 5 Voorkomenheupfracturenbijouderen 6 ZorgprogrammaValpreventieEDD 8 2. Risicoopvallen 9 Intrinsiekerisicofactoren 9 Extrinsiekerisicofactoren 9 Eenvoudigeinschattingkansopherhaaldvallen Valpreventie 11 Betrokkendisciplines 11 Identificatie 11 Multifactoriëleevaluatievalrisico 12 Multidisciplinairbehandelplan 13 Follow up 14 EvaluatieZorgprogrammaValpreventie Bijlagen 16 A. ScoreformulierValanalyse 16 B. Vragenlijsten 17 C. ProtocolMetenorthostatischehypertensie 21 D. Interventiesmultidisciplinairbehandelplan 23 E. Socialekaartbijvalpreventie 26 F. Oefenprogrammavalpreventie 27 G. Bronnen 29 2

3 3

4 Voorwoord Zelfstandigwonende,kwetsbareouderenlopeneengrootrisicoomtevallenenietstebreken.De bijbehorendeherstelperiodeisvaaklangendevalheefteennegatieveinvloedopzelfredzaamheidensociale contacten. Jaarlijksondergaanongeveer plusserseenbehandelingopdespoedeisendehulpafdelingvaneen ziekenhuis,vanwieernaarschatting99.000binnenkomennaaraanleidingvaneenval.hetaantalopnamenin hetziekenhuisnaeenvalbij55 plussersis40.000eniederjaarzijner1.900slachtoffersdieoverlijdenaande gevolgenvaneenval. Iederjaarbezoektéénopde45mensenvan55jaarenouderdeSEHafdelingvaneenziekenhuisalsgevolgvan eenval. Valongevallenbijouderenhebbenvaakernstigegevolgen.Ruimdehelftvan55 plussers(55.000)dienaeen valopeensehafdelingwordenbehandeld,heefteenfractuuropgelopen.ditisinveelgevalleneenheupfractuur(12%,12.000).bijthuiswonende,kwetsbareouderen(75jaarenouder)ishetaandeelheupfracturen noghoger(18%). Oplatereleeftijdverloopthetgenezingsproceslangzamer.Bijouderenduurteenziekenhuisopnamelanger. Mensenonderde55jaardienaeenvalwordenopgenomeninhetziekenhuisblijvendaargemiddeld4dagen. Voorpatiëntenvan55jaarenouderduurteenopnamennaeenvalincidentgemiddeld12dagen.Bovendien zijndeklachtenophogereleeftijdvaakvanblijvendeaard. Jaarlijksbrengenvalongevallenvan55 plussers740miljoeneuroaandirectemedischekostenmetzichmee. Tweederdevandezekostenkomendoorvalongevallenvanzelfstandigwonende75 plussers.ditisongeveer , perongeval. Naastdeextrabelastingvoordegezondheidszorgenhogemedischekosten,hebbendezevalongevallennog anderenadeligegevolgen.hetoplopenvaneenfractuurisbijouderenvaakeenaanslagopdezelfstandigheid, zelfredzaamheidenmobiliteit.eenvalincidentkanook(psycho )socialegevolgenhebben.uitonderzoekblijkt dateenvalveelinvloedheeftophetzelfvertrouwenvan55 plussers.veel55 plussersblijkenangstigtezijn opnieuwbinnen ofbuitenshuistevallen.opvallendisdatdezeangsteerdertoe danafneemt,alshetongeval langergeledenis. Ouderenhebbennaeenvalmeermoeitemettraplopen,douchenenschoonmaken.Daarnaastblijkenzena eenvalminderactieftezijn.tweevijfdevandeonderzochteouderengaatruimeenjaarnadevalmindervaak wandelen,fietsen,winkelenentuinierendandaarvoor. Alsgevolgvaneenvalkanhetnodigzijndewoningaantepassenofteverhuizen.Doorletselalsgevolgvan eenvalrakenouderenvaakuithunnormaleritme.delichamelijkeengeestelijkeconditiewordtminder, waardoorhetrisicoopgezondheidsklachtenverdertoeneemt. Preventievanvalongevallenloontdusdemoeite. 4

5 1. Feitenencijfersovervalongevallen Eenvalishetmeestvoorkomendeongelukbijouderen.Vallenveroorzaaktvaakbotbreukenofandereletsels metblijvendeinvaliditeitalsgevolg.vooralweinigmobieleouderenmetchronischeziektenlopeneenhoog risicoomtevallen. Vallenheeftvaakgrotegevolgen.Indeeersteplaatshebbenoudereneensterkverhoogdekansop botbreuken.defunctionelebeperkingennaeenbreukzijnvaakingrijpenden,ondankseenlangenkostbaar revalidatieproces,zijndeherstelkansenmatig.dehelftvandeouderenmeteenheupfractuurkomtnietmeer terugophetniveauvanfunctionerenvanvoordevaleneenvijfdevandezeouderensterftbinnendrie maanden.ookwordenveelouderennaeenvalbangomopnieuwtevallen.vallenendeangstomtevallen verhogendekansenopeendepressieenverminderendematevanactiviteitenmobiliteitenhetaantalsociale contacten.daarbijhebbenouderendievalleneenhogermedicatiegebruikeneentoegenomenafhankelijkheid vanzowelmedischeensocialevoorzieningenalsvanmantelzorgers 1. Hetisvangrootbelangpreventievemaatregelentenemenbijdezegroepouderen.Erzijnnogweinigbewezen preventieveinterventiesomvallentevoorkomen.hetpreventievehuisbezoekis(nog)nietbewezen 2.Erzijn veelindirecterelatiesenrisicofactoren,zoalshetgebruikvangeneesmiddelen(benzodiazepinen),defysieke woonomgeving 3,dematevanfitheidenbeweging,eerderefracturen,geslacht,gewicht,verminderdgezichtsvermogenenosteoporose 4.Erzijnaanwijzingendateenmultidisciplinaireeneenmultifactoriëleaanpakmeer effectheeftdaneenenkelvoudigeaanpak 5. Definitie Iedereenweetwatvallenis.Dedefinitie vallen waarditzorgprogrammavanuitgaatluidtalsvolgt: Valleniseenonbedoeldeveranderingvandelichaamspositie,die resulteertinhetneerkomenopdegrondofeenanderlagerniveau. Valincidenten Ongeveer33,3%vandezelfstandigwonendemensenvan65jaarenoudervalttenminsteéénkeerperjaar, 11,4%valttenminstetweekeerofvakerperjaar 6.Bijgeïnstitutionaliseerdeouderenishetaantalvalincidenten noghoger:30 70%valtminstenséénkeerperjaaren15 40%valttweekeerofvakerperjaar 7. Ongeveer10%vandevalpartijenbijouderenleidttotserieusletsel,waaronderheupfracturen(1 2%),andere fracturen(3 5%)enletselvandewekedelenenhoofdtrauma(5%) 8. Bijna70%vandezelfstandigthuiswonendenondervindtlichamelijkegevolgenvandelaatsteval,6%heeft ernstigletselzoalseenfractuur,23,5%maaktgebruikvandegezondheidszorg(huisarts,fysiotherapeut, opnameinhetziekenhuisofverpleeghuis)en17,2%wordtmedischbehandeldalsgevolgvandeval. Bijnaeenderdevandeouderenrapporteerteenafnameinhetlichamelijkfunctionerenalsgevolgvande laatsteval,17%issociaalminderactiefen15%islichamelijkminderactief.uiteindelijkkanditzelfsleidentot verliesvanzelfstandigheid 9. 1 VilansVerbeterpakketValpreventie, VanHaastregtJCM,DiederiksJPM,vanRossumE,deWitteLP,CrebolderHFJM.Effectsofpreventivehomevisitsto elderlypeoplelivinginthecommunity:systematicreview.bmj2000;320: G.M.E.E.Peeters,N.M.vanSchoor,P.LipsenD.J.H.Deeg.Valideringvanscreeningsinstrumentenvoordeidentificatievan vallers 7 LandelijkePrevalentiemetingenZorgproblemen, RichtlijnPreventievanvalincidentenbijouderen, RichtlijnPreventievanvalincidentenbijouderen,2004 5

6 Voorkomenheupfracturenbijouderen Indeperiode zijnergemiddeld17.000ziekenhuisopnamengeregistreerdmetalshoofddiagnose heupfractuur;15.000vandezeheupfracturenwashetgevolgvaneenprivéongeval,sportblessureofarbeidsongevalbijpersonenvan55jaarenouder. Bijnaalleheupfracturenwordenklinischbehandeldendaarmeegevendeziekenhuisopnameninverbandmet heupfractureneengoedbeeldvanhetoptredenvanheupfractureninnederland. Vandeheupfracturenkomteenkwartvoorbijmannenendriekwartbijvrouwen(mannen:3.400opnamen, vrouwen:11.000).datkomtneerop19opnameninverbandmetheupfracturenper10.000mannenen52per vrouwen.Bovende55jaarneemthetaantalheupfracturensterktoemetdeleeftijd(ziefiguur1). Figuur1.Ziekenhuisopnamen(gemiddeldoverdeperiode )metheupfracturen (ICD 9code820)alshoofddiagnose,naarleeftijd(55+)engeslacht(Bron:LMR) In2007bedroeghetaantalnieuwegevallenvaneenheupfractuur17.900(0,6per1.000mannenen1,6per 1.000vrouwen).Hetbetrefthetaantalziekenhuisopnamenmeteenheupfractuuralshoofdontslagdiagnose 10. Incidentieper1.000 Incidentieabsoluut Leeftijdsklasse mannen vrouwen mannen vrouwen 0 0,03 0, ,05 0, ,02 0, ,06 0, ,09 0, ,05 0, ,06 0, ,06 0, ,13 0, ,17 0, ,21 0, ,37 0, ,49 0, ,58 0, ,99 1, ,73 3, LMR,2009 6

7 Leeftijdsklasse mannen vrouwen mannen vrouwen ,40 7, ,55 13, ,26 26, Totaal 0,64 1, Totaal65+ 3,76 8, Tabel1:Aantalziekenhuisopnamenmetheupfractuuralshoofdontslagdiagnose(absoluutenper1.000) naarleeftijdengeslachtin2007(bron:lmr,2009). Vallenbelangrijksteoorzaakvanheupfractuur Verrewegdebelangrijksteoorzaakvaneenheupfractuuriseenval(97%,14.000).Vandie14.000is15% gestruikeldofuitgegledenen4%isvaneenhoogtegevallen(bv.uitstoelofbed).debelangrijksteactiviteitten tijdevanhetongevaliseennoodzakelijkeactiviteit,zoalslopeninenomhuis. Vandemensenvan55jaarenouderdieeenheupbreken,overlijdtbijna25%binneneenjaarnahetoplopen vandeheupfractuurennogeens25%blijftpermanentinvalide.eenheupfractuuriseenvandebelangrijkste oorzakenvanverminderdfunctionerenenvanverhoogdemortaliteit 11. Sterftecijfersvanheupfracturen Officiëlesterftecijfersvanheupfracturenzijnonbetrouwbaaromdatbijsterftealsgevolgvaneenheupfractuur, deheupfractuurvaaknietopdedoodsoorzakenverklaringgenoteerdwordt.juistbijoverlijdensgevallen waarbijeenrelatiebestaatmetheupfracturenwordendoorbehandelendeartsenvakernietdanweleennietnatuurlijkedoodsoorzaakopgegeven.hetbetreftveelalhoogbejaardemensen,dienaeenvalwaarbijzijeen heupfractuuroplopen,binneneenmaandoverlijden,waarnaeenverklaringvooreennatuurlijkedoodwordt afgegeven. Jaarlijksoverlijdengemiddeld1.000seniorenvan55jaarofouderaandegevolgenvaneenheupfractuur.Met hetoogopdeonbetrouwbaresterftecijfersvoorheupfracturenisditeenonderschattingvandewerkelijke aantallen.meervrouwen(69%,700)danmannen(31%,320)overlijdennaeenheupfractuur.hoeoudermen is,hoegroterhetrisicoomteoverlijdennaeenheupfractuur(ziefiguur2).indeleeftijdsgroep55 74jaar overlijdenjaarlijks0,17per10.000seniorennaeenheupfractuuren9,7per10.000seniorenvanaf75jaarof ouder. Figuur2.Sterfte(gemiddeldoverdeperiode )alsgevolgvanheupfracturen, naarleeftijd(55+)engeslacht(bron:cbs Statistiekniet natuurlijkedood). 11 NationaalKompas 7

8 ZorgprogrammaValpreventieEDD DelandelijkecijfersdoenvermoedendaterookinDieverenDwingelooveelvalincidentenvoorkomen.De huisartsenvanstichtingeerstelijnszorgdieverdwingeloo(edd)voereninjanuari2013eennulmetinguit. Nulmeting 1. Aantalzelfstandigwonendemensen 65van t/m AantalbewonersvandeWeyert 65van t/m %zelfstandigwonendemensen 65metheupfractuurvan t/m %zelfstandigwonendemensen 65metpolsfractuurvan t/m %bewonersvandeweyert 65metheupfractuurvan t/m %bewonersvandeweyert 65metpolsfractuurvan t/m Metbehulpvanhetmultidisciplinairprogrammavalpreventie,waarbijdediversezorgverlenerssamenwerken, wilstichtingeddhetaantalvalincidententerugtebrengen. HetzorgprogrammaValpreventieStichtingEDDisgemaaktdoordewerkgroepvalpreventie: - PeterSaathof,Huisarts, - ReneeHaartsen,Praktijkverpleegkundige; - AlyNoord,WijkverpleegkundigeZZWD; - SilviaWoudenberg,Ergotherapeut; - TinekeAgterbosch,Fysiotherapeut; - EvelineNieuwland,adviseurAdiantarHealthcareConcepting. Doelstellingzorgprogramma Hetterugdringenvanhetaantal65 plussersdatvaltmetalsgevolgeenfractuurofeenziekenhuisopname. Omtekunnenbeoordelenofdedoelstellingvanhetzorgprogrammagehaaldwordt,wordtuitgegaanvanhet aantalheup enpolsfracturenin2012(zieookbovenstaandenulmeting). 8

9 2. Risicoopvallen Vallenwordtbijouderendoormeerdererisicofactorenbepaald.Menonderscheidtintrinsieke(persoonsgebonden)enextrinsieke(omgevingsgerelateerde)risicofactorenvoorvallen.Inhetalgemeenzijnintrinsieke risicofactorenbelangrijkerdanextrinsiekerisicofactoren,dieveelalheteffectvandeintrinsiekerisicofactoren verhogen.hetvalrisiconeemtooktoemethetaantalaanwezigerisicofactoren. Intrinsiekerisicofactoren Intrinsiekerisicofactorenwordentoegeschrevenaandetoestandvandeoudere: - Mobiliteitsstoornissen, - Eerdergevalleninvoorgaandejaar; - Psychofarmaca; - Moeitemetdeactiviteitenvanhetdagelijkseleven; - Lichamelijkeactiviteit; - Artrose; - Visusstoornissen; - Urine incontinentie; - ZiektevanParkinson,MultipleSclerose,CVA,neuropathie; - Duizeligheid; - Polyfarmacie; - Leeftijd; - Vrouwelijkgeslacht; - Depressievesymptomen; - Cognitievestoornissen 12 ; - CVAgehadinhetverleden; - Perifereneuropathie; - Angstomtevallen. Extrinsiekerisicofactoren Extrinsiekerisicofactorenwordentoegeschrevenaandeomgevingvandeouderezoals: - Trappen, - Drempels; - Gladdeofnattevloeren; - Kleedjes,losliggendetegels; - Meubilairdattekleinoftegrootisvoordepersoon; - Schoeisel; - Slechteverlichting; - Onbekende/onrustigeomgeving; - Huisdieren; - Toegankelijkheid RichtlijnPreventievanvalincidentenbijouderen 13 PeetersGMEE,VanSchoorNM,LipsPenDeegDJH.Valideringvanscreeningsinstrumentenvoordeidentificatievan vallers.december,

10 Eenvoudigeinschattingkansopherhaaldvallen Mensendievakervallenhebbenbaatbijpreventievemaatregelen.Omtekunnenbepalenwiehiervoorin aanmerkingkomt,ishetgoedominteschattenofdehuidigevaleenincidentisdanweleenvoorbodevan herhaaldvallenm.b.v.eenrisicoprofiel.erzijnrisicoprofielendiedekansopeenherhaaldevalvoorspellen, maardezezijnteomslachtigvoordedagelijksepraktijk. Eenrecentontwikkeldeengevalideerdevalbeslisboom 14 maakteensnelle,eenvoudigeinschattingmogelijk vandekansdateenouderedienaeenvaldehuisartsofsehconsulteert,opnieuwzalvallen. Metéénvraagoftest(zonderextrameetinstrumenten)wordendevolgenderisicofactorengemeten: - Valgeschiedenis Wordtnagevraagdmetdevraag hoevaakbentugevallenindeafgelopen12maanden, - Gebruikvanloophulpmiddel Wordtspecifiekgevraagd gebruiktueenhulpmiddelbijhetlopen ; - Valangst Valangstwordtgemetenmetdevraag:bentubangomtevallen?Eriseenscoremogelijktussen 0(=geenangst)en10(=veelangst).Mensengevenzelfeencijferaanhunangst. Schema1.Snelleinschattingkansopherhaaldvallen 14 PeetersG,EldersP,LipsP,DeegD.Snelleinschattingvandekansopherhaaldvallenbijouderen.H&W54(5)april

11 3. Valpreventie Preventievemaatregelenzijnvangrootbelangengerichtophetminimaliserenvanhetvalrisicoenhetvoorkomenvanvalletsels.Geslaagdeinterventiesvoorkomenvalgerelateerdemorbiditeit,mortaliteit,verliesvan zelfstandigheidendeangstomopnieuwtevallen.multidisciplinairevalpreventieprogramma szijnhetmeest succesvol. Verantwoordelijkhedenvanbetrokkendisciplines Bijhetzorgprogrammazijndehuisartsen,praktijkverpleegkundigen,fysiotherapeuten,ergotherapeutenen wijkverpleegkundigenbetrokken.alsdebetrokkendisciplinesouderenmeteenvalrisicosignalerengevenzij deouderehetadviesomnaardehuisartstegaan.specifiekeverantwoordelijkhedenzijn: Huisartsenpraktijkverpleegkundige - Dehuisartsendepraktijkverpleegkundigescreentdeoudere, - Dehuisartsincludeertdeoudereinhetzorgprogrammaenisverantwoordelijkvoordebehandeling; - Dehuisartsmaakteenmedicatieoverzichtengeeftadvies(polyfarmacie); - Depraktijkverpleegkundigeverzameltdegegevensvoordeevaluatievandevalgeschiedenisende valrisicofactorenenbespreektdezemetdehuisarts; Fysiotherapeut - Defysiotherapeutkijktmiddelsvalidetestennaarevenwicht,krachtenbalans, - Defysiotherapeutgeefttraining. Ergotherapeut - Deergotherapeutlegtindiennodigeenhuisbezoekafomdeexternerisico factoreninkaarttebrengen, - Deergotherapeutadviseertindiennodig; - Deergotherapeutkandevaardighedeninhetdagelijkshandelenobserverenentesten; - Deergotherapeutkaneentraininginvaardighedengeven; - Deergotherapeutgeeftinstructieoverhetgebruikvanhulpmiddelen. Wijkverpleegkundige - Dewijkverpleegkundigekaneenhuisbezoekafleggenomdeexternerisicofactoreninkaarttebrengen; - Dewijkverpleegkundigekanadviezenm.b.t.deactiviteitenvanhetdagelijkseleven. Identificatie Debasisvoorsuccesvollepreventievanvalincidentenbijoudereniseenmultifactoriëleevaluatiedieleidttot gerichteinterventiemaatregelen.vooreendergelijkeevaluatieeninterventiekomtdepopulatieouderenmet eenverhoogdvalrisicoofdepopulatieouderendiereedséénofmeerkerenzijngevalleninaanmerking. Voorhetopsporenvanouderenmeteenverhoogdrisicovoorvallenzijnertweemogelijkheden: - Verrichtbijouderenvan65jaarenouderdiezichmeldenmeteenvalofvalletselzonodigeenevaluatie vanhetval enfractuurrisico, - Verrichtcasefindingopverhoogdval enfractuurrisicobijouderenvan65jaarenouderdiezichniet meldennaaraanleidingvaneenvalincidentofeenvalletselmaarwaarwelsprakeisvanmobiliteitsstoornisofosteoporoseofgebruikvaneenloophulpmiddel. Zieookschema2Identificatie. 11

12 Schema2.Identificatie Multifactoriëleevaluatievalrisico Nadeidentificatievandeouderemeteenverhoogdval enfractuurrisicowordendevolgendeconsulten gepland. Consulthuisarts Dehuisartsincludeert(indienoudereditwil),informeertdepatiëntoverhetprogrammaValpreventieen verwijstnaardepraktijkverpleegkundige.dehuisartsgeefteenruiterenmaakticpccodea80aan. Dehuisartszorgtervoordatdepraktijkverpleegkundigeeenafspraakmetdeouderemaakt.Indienersprakeis vancognitieveachteruitgangofdementievraagtzijdemantelzorgeraanwezigtezijnbijdeafspraak. 1 e ConsultPOH(binnen2wekennaconsultbijdehuisarts) Depraktijkverpleegkundigeneemteenkorteanamneseafenbespreektmetdeouderedeonderwerpenvan devolgendevragenlijsten(ziebijlageb): 1. VragenlijstValrisico, 2. VragenlijstOsteoporose; 3. VragenlijstVeiligheidenvalpreventieinenomhuis. Indiendepraktijkverpleegkundigekwetsbaarheidofcognitieveproblematiekvermoedt,maaktzijgebruikvan hetstartdocument(ziezorgprogrammakwetsbareouderen). Indiendepatiëntlastheeftvanduizeligheidklachten,verrichtdepraktijkverpleegkundigeonderzoeknaar orthostatischehypotensie(ziebijlagec). 12

13 Indiendepraktijkverpleegkundigeproblemenvermoedtmetbalans,mobiliteitofspierkrachtverwijstzijvoor eenbeoordelingvandeaardvandeproblematieknaardefysiotherapeut. Indiendepraktijkverpleegkundigeproblemenzietinenrondomdewoningen/oferiseenscorevan0 18op vragenlijst3verwijstzijnaardeergotherapeute. Bijverzoekombeoordelingzorgendezedisciplineservoordatdepraktijkverpleegkundigebinnenvierweken eenrapportageheeftontvangen. 1. Intrinsiekefactoren Verzamelddoor * Valhistorie Praktijkverpleegkundige: * Duizeligheidklachten * scoreformuliervalanalyse * Voetproblematiek+onveiligschoeisel15 * HIS * Gewrichtsproblemen * Evt.rapportageoverigedisciplines * Osteoporose * Cognitieveproblemen * Valangst * Visusstoornissen * ADLafhankelijkheid * Incontinentie * Medicatie * Problemenmetbalans Fysiotherapeutm.b.v.testen: * Problemenmetmobiliteit * Tendemstand * Problemenmetspierkracht * Timed chair standtest 2. Extrinsiekefactoren Evaluatiedoor * Problemeninofrondomhethuis Ergotherapeute MultidisciplinairBehandelplan Depraktijkverpleegkundigeheeftalleinformatiegebundeldenopbasisvandezeevaluatiesteltzijeenconcept multidisciplinairbehandelplanop: Welkeproblemenzijner, Welkeinterventieszijnnodig(ziebijlageD); Wiegaatdezeuitvoeren; Wanneerdeevaluatieteruggekoppeldnaardehuisarts/praktijkverpleegkundige. Depraktijkverpleegkundigebespreekthetconceptbehandelplanmetdehuisartsendeoverigebetrokken disciplines. 2 e ConsultPOH(binnen6wekennaconsultbijdehuisarts) Depraktijkverpleegkundigebespreekthetvoorgesteldebehandelplanmetdeoudere. Ziepagina Alsidealeschoenvoorouderenmetbetrekkingtothandhavingvandebalanswordtbeschouwddeschoenmeteenlage, stevigehak,eenhoogcontrefort,eenstevigemaarniettedikkezoolenmetreliëf. 13

14 MULTIDISCIPLINAIRBEHANDELPLANVALPREVENTIE Naampatiënt Geboortedatum Datum Intrinsiekefactoren Problemen? Interventies Doorwie? Evaluatie Valhistorie POH Valangst ADLafhankelijkheid Visus Duizeligheid Incontinentie Voetprobleem Gewrichtsklachten Osteoporoseanalyse Cognitie Balans Fysiotherapeut Mobiliteit Spierkracht Medicatie Huisarts Extrinsiekefactoren Problemen? Interventies Doorwie? Uitkomsten Omgeving Ergotherapeute Schoeisel Follow up Podotherapeute Defollow upbestaatuittweecontactmomentengedurendehetzorgprogramma. 3 e ConsultPOH(6maandnainclusie) Depraktijkverpleegkundigezietdeouderebinnen6maandennainclusieinhetzorgprogramma. Doel:monitorenvandevoortgangvanhetmultidisciplinairbehandelplan. 4 e consultpoh(12maandnainclusie) Depraktijkverpleegkundigezietdeouderebinnen12maandennainclusieinhetzorgprogramma. Doel:vaststellenofgesteldedoelenzijnbehaald,afrondenzorgenbeëindigingvanhetzorgprogramma. Voorwaarde:elkedisciplineheeftdeeindrapportagetijdigaangeleverdbijdepraktijkverpleegkundige/huisarts. Zodraallerapportagesbinnenzijn,plantdepraktijkverpleegkundigeeenafspraak.Naafloopvanhetconsult evalueertzijdeuitkomstvanhetbehandelplanmetdehuisarts. 14

15 EvaluatieZorgprogramma Prestatie indicatoren 1. Aantalzelfstandigwonendemensen 65van t/m AantalbewonersvandeWeyert 65van t/m %zelfstandigwonendemensen 65metheupfractuurvan t/m %zelfstandigwonendemensen 65metpolsfractuurvan t/m %bewonersvandeweyert 65metheupfractuurvan t/m %bewonersvandeweyert 65metpolsfractuurvan t/m Aantalmensen 65opgenomeninhetzorgprogrammavalpreventie 8. Aantalverwijzingennaarergotherapie 9. Aantalverwijzingennaarfysiotherapie 10. Aantalverwijzingennaarpodotherapie 11. Aantalanalysesopvalrisicoverhogendemedicatie 15

16 BIJLAGEA ScoreformulierValanalyse Naampatiënt Invuldatum.. POH... Algemeen Voeldevalaankomen ja neetoelichting... Voorafklachten ja neetoelichting... Plaatsval Tijdstipval. Activiteitvoorval Opgelopenletsel Bewusteloosgeweest ja neetoelichting.. Zelfopgestaan ja neetoelichting.. Duizeligheid Duizeligvoordeval ja neetoelichting.. Mobiliteit Opvallendaandevoet Opvallendaanhetschoeisel Gewrichtsproblemen Pijnlijkegewrichten ja neetoelichting.. Osteoporose Gewicht kg Fractuurna50 e levensjaar ja neetoelichting.. Laaggebruikzuivelproducten ja neetoelichting.. Weiniginbuitenlucht/zon ja neetoelichting.. Fracturenindefamilie ja neetoelichting.. Gebruikcorticosteroiden ja neetoelichting.. Cognitie Uitslagkloktest UitslagMMSE Valangst Ongerust/onzeker/angstigomtevallen Waaromangstervaren UitslagShortFES 1 Gezichtsvermogen Frequentieoogcontrole.. Afwijkingdichtbijzien ja neetoelichting.. Afwijkingverafzien ja neetoelichting.. ADL UitslagBarthelIndex.. Omgevingsfactoren UitslagVragenlijstVeiligheidenvalpreventieinenomhuis Mictie Isersprakevanincontinentie ja neetoelichting.. 16

17 BIJLAGEB Vragenlijst1 Vragenlijsten Valrisico Zouuhetjuisteantwoordwillenaankruisen: 1. Hoevaakbentugevallenindeafgelopen6maanden? >1x 1x niet 2. Wanneerbentuvoorhetlaatstgevallen? Voeldeuhetaankomen?.. ja nee - Watwasuaanhetdoen?.. ja nee - Bentubewusteloosgeweest? ja nee - Konuzelfovereindkomen? ja nee - Waarbentugevallen? - Opwelktijdstipbentugevallen? - Hebtuletselopgelopentengevolgevanhetvallen? ja nee 3. Bentuweleensduizelig? ja nee 4. Hebtuproblemenmetuwevenwicht? ja nee 5. Hebtuproblemenmetlopen? ja nee 6. Hebtumoeitemetopstaanuitdestoel? ja nee 7. Hebtuproblemenmetaanenuitkleden? ja nee 8. Gebruiktumedicijnenvoorslaapstoornissen,tegensomberheid(depressie) ofandererustgevendemedicijnenmeteengelesticker? ja nee 9. Hoeveelverschillendemedicijnengebruiktuperdag? 4ofmeer max3 10. Heeftupijnklachteninknieënofheupen? ja nee 11. Bentubekendmetartrosevanuwheupenofknieën? ja nee 12. Verliestuweleensongewensturine? ja nee 13. Heeftuproblemenmethetlezenvandekrant?(metofzonderbril) ja nee Dankvoorhetinvullenvanditvragenformulier. 17

18 Vragenlijst2 Osteoporose Naam: Geboortedatum: Geslacht: Komenerfracturenvoorinuwfamilie? Ja/Nee Eninhetbijzondere,heupfractuurbijuwmoederofvader? Ja/Nee Heeftuooitietsgebrokennauw50ste? Ja/Nee Zoja,hoevaak? Wasdelaatstekeermeerdan2jaargeleden: Heeftuooiteenrugwervelgebroken? Ja/Nee Heeftueenlaaglichaamsgewicht,lagerdan60kg? Ja/Nee Neemtuminderdan500mgcalcium (komtoverheenmet4eenhedenmelk en/ofzuivelproducten)perdagin? Ja/Nee Neemtucalciumsupplementenin? Ja/Nee NeemtuvitamineDsupplementenin? Ja/Nee 18

19 19 Vragenlijst3 Veiligheidenvalpreventieinenomhuis(bron:ConsumentenVeiligheid) Testdeveiligheidbijuthuis:kruishethokjeaan,waardetekstkloptmetdesituatiebijuthuis. Huiskamer Indekamerstaandespullenniettedichtopelkaar,zodatervoldoendeloopruimteisenuzichniet steedsstootofstruikelt. Allemeubelszijngoedstabiel;eropleunen,ofsteunzoekengaatzonderschuivenofkantelen. Deluiestoelenzijnniettediepoftelaagzodatopstaanweinigmoeitekost. Erliggengeenlossekledenopdegrondwaaroverukuntstruikelenofuitglijden. Devloerisvoldoendestroefzodatuitglijdennietkan. Detelefoonstaatopeenmakkelijkbereikbareplaats. Opdegrondliggengeenlossesnoerenwaaroverukuntstruikelenofuitglijden. Hetraampjeofschuifjeomverseluchtbinnentelatenzijntebedienenzonderklimpartijen. Keuken Dedingendieuvaaknodigheeftstaanopgrijphoogte. Despullenindeprovisiekastofkelderzijnzonderrekkenenbukkentepakken. Devloerisstroef,ookalserwaterisgemorst. Dekeukenkastjessluitengoedzodatuzichernietaanstoot. Gangentrap Gangentrapzijngoedverlicht Erliggengeenobstakelsindegang. Erliggengeenspullenopdetrap. Detrapisstroef. Devloerbedekkingopdetrapzitgoedvast.Endeeventueletraproedenook. Detrapheeftaanbeidezijdeneensolideleuning. Bijdelaatstetreden(bovenenonderaandetrap)ziteenextrahandgreep. Slaapkamer Hetbedisvoldoendehoogzodatopstaangeenproblemengeeft. Erliggengeenlossekleedjeswaaroverukuntstruikelenofuitglijden. Eriseenlichtknopjebijhetbedzodatopstaaninhetdonkernietnodigis.

20 20 Badkamerentoilet Erisvoldoenderuimteomtewendenentekeren. Erzijnhandgrepenaangebrachtalsditnodigis(steunbijhetbad,dedoucheenhettoilet,zoalseen douchebeugel). Erzijnveiligheidsmaatregelengenomenzodatuitglijdenonderdedoucheofinhetbadnietmogelijkis (antislipstickersoftegels,douche ofbadmat). Dematjeszijnvoorzienvaneenantisliplaag. Dedeurisookvanafdebuitenzijdeteontgrendelen. Alleverbindingenzittenvast,lampenwordenmeteenschakelaarbediend. Overdehogerandvanhetbadofdedouchestappengeeftgeenproblemen. Rondhethuis Destoepenhetstraatjenaardevoordeurzijnvlak.Erliggengeenlossetegelsenerstekengeentegels uit. Eriseengoedeverlichtingopplaatsenwaarditnodigis. Destoepenhetstraatjezijnnietbegroeidmetmosofoverwoekerdmetonkruid. Algemeen Inhuisiseenveiligehuishoudtrapaanwezig(stevig,stabiel,antislipenmeteensteunbeugel). Elektrischeapparatenensnoerenzijngoedonderhouden. Dedrempelsinenomuwhuiszijngeenobstakels. Zowelindehuiskamer,deslaapkameralsdebadkameriseentelefoon(detelefoonkannatuurlijkook draadlooszijn). Ingevalvannood Voorhetgevalerietsmisgaat,zijnerafsprakengemaaktmetdeburen,kinderenofhuisgenoten. Ingevalvannoodiserhulpviadetelefooncirkelofeenalarmeringssysteem. Hoeveelveiligekruisjeskreeguwhuis? Heelgoed.Maardenknogniet: mijkannietsgebeuren.blijfopuwhoede Goed.Blijfopuwhoede.Kanhetnogbeter?Ganahoeuwhuis heelgoed kanworden Matig.Ulooptmeerrisicodannodigis.Verbeteringopenkelepuntenisgeenoverbodigluxe. 0 9 Slecht.Inuwhuisishetoppassengeblazen.Verbeteringisoptalvanpuntennodig.Wachthierniette langmee!

21 BIJLAGEC ProtocolMetenorthostatischehypotensie Bron:Valanalyse,inventarisatievalrisico65+doordeeerstelijnszorg Metdezetestkuntueventuelestoornissenindebloeddrukregulatievaststellen.Eenverstoorde bloeddrukregulatiekanleidentotduizeligheidendaarmeetoteenverhoogdvalrisico.alsdepatiëntonder begeleidingvantweepersonennietkanstaan,meetudebloeddrukliggendofzittend.bijernstige orthostatischehypotensiekandepatiënttijdensdetestvallenofeensyncopekrijgen. Instructie 1. Legdeprocedureenhetdoeluitaandepatiënt.Zorgdatdepatiëntzichcomfortabelvoelt. 2. Laatdepatiëntminimaal5minutenopderugopbedliggen,voorafgaandaandeorthostase meting. 3. Dearmdientvrijvankledingtezijn,ineenontspannenhoudingenmetdehandpalmnaarboven. 4. Uvoertdebloeddrukmetinghandmatiguit,metbehulpvaneenstethoscoopeneenbloeddrukmeter. 5. Plaatsdecuff2à3cmbovendeelleboogplooi,waarbijuhetmiddenvandecuff(aangegevenmeteenpijl) opdearteriabrachialisplaatst.zorgvoordejuistemaatcuff,dearmomtrekmoet40tot50%vandecuff zijn. 6. Bepaaldebloeddrukenpolsslagbijdepatiëntinliggendehouding.Vraagdaarbijooknaardeklachtendie genoemdwordenonderpunt10indezelijst.ditomtekunnenvergelijkenmetklachtenbijopstaan. 7. Vraagdepatiëntomtekomenstaan,eventueelmetassistentie.Verwijderdebloeddrukcuffniet. 8. Vraagdepatiëntdearmopharthoogtetehouden,ofondersteunhierin. 9. Meetdeeerstestaandebloeddrukenpolsopexact1minuutnahetgaanstaan. 10. Vraagaandepatiëntofdezeklachtenheeftals:lichtheidinhethoofd,draaierigheid,zwakte, waarnemingsveranderingen(zwartevlekken,sterretjeszien,wazigzien),gevoeltevallen,slaperigheid, vermoeidheid,nietlekkervoelen,misselijkheid,hoofdpijn,pijnopdeborst. 11. Observeerdepatiëntopbewustzijnsveranderingen,gelaatskleur,transpiratie,vallen,beven/trillen, rusteloosheid. Opmerkingen 1. Wanneerdepatiëntnietinstaatisom(eventueelmetsteunvaneenverpleegkundigeofloophulpmiddel) minimaal3minutentestaan,volgdanbovenstaandeprocedureterwijldepatiëntopdebedrandzit. Vermelddeomstandighedenbijheteindresultaat. 2. Rugliggingisbelangrijkomdatinzijligginggemetenbloeddrukkenmeestallagerzijn,wattotverkeerde conclusieskanleiden. Bloeddruk Pols Klachtenenobservaties Liggend Staandop1minuut Staandop3minuten 21

22 Interpretatie Afkappunten/ criteria Validiteit Prevalentie Dalingvandesystolemettenminste20mmHgen/ofdalingvandediastole mettenminste10mmhgbinnen3minutennahetopstaan. Orthostatischehypotensiekanoverdedagvariëren.Hetisdaarombelangrijk ombijklachtenmeerderemetingenteverrichtenopverschillendetijdstippen. Bijeencorrecteuitvoeringvandemetingisdesensitiviteitendespecificiteit hoogtenopzichtevandebloeddrukdaling.deklinischebetekenisvanorthostatischehypotensiezonderklachtenisbeperkt,zekerwanneerereengoede polsversnellingoptreedt.erzijngeengoedegegevensbeschikbaaroverde voorspellendewaardevanorthostatischehypotensievoorvallenindenabije toekomst. Overdeprevalentiebijouderenzijnverschillendecijfersbekend,afhankelijk vandekwetsbaarheidvandepopulatie.hetlooptuiteenvan20%in thuiswonendenvanaf65jaartot52%opeengeriatrischeafdeling,maarvaak zonderklachten.hetisduidelijkdatdeprevalentietoeneemtmetdeleeftijd. 22

23 BIJLAGED Interventiesmultidisciplinairbehandelplan Deuitkomstenvandeevaluatievanhetval enfractuurrisicogevenrichtingaanhetmultidisciplinairebehandelplan.hetbehandelplanbenoemtdeinterventiespervastgesteldprobleem.onderstaandiseenoverzicht vanmogelijkeproblemenenbijbehorendeinterventies. Bijsyncopesanalysedoordehuisarts Doelstelling: Nadereanalysedoordehuisarts Interventies: Achterhalenoorzaakvandesyncope,zonodigverwijzingvooreencardiologischeen/ofneurologische evaluatie. Bijproblemeninbalans,spierkrachtofmobiliteiteenbeweegadviesvandefysiotherapeut Vooreenbeweegadvieswordtverwezennaareenfysiotherapeutmetexpertiseophetgebiedvanouderen. Verwijsprocedure: Viaverwijsbriefvandehuisarts. Doelstelling: - Verkleinenvandekansopeenvalincidenteneventuelegevolgenvandevaltebeperken. Interventies - Verbeterenvanmobiliteit,balans,loopvaardigheidenkracht, - ZieverderbijalgeB,OefenprogrammaValpreventie. Terugkoppeling: - Eindrapportagenaarhuisarts4wekennaverwijzing. Bijvoetproblemenen/ofrisicohoudendschoeiseleenadviesvandepodotherapeut Verwijsprocedure: Viaverwijsbriefvandehuisarts. Doelstelling: Evaluatiedoordepodotherapeut. Interventies: Overweeginterventiesophetgebiedvanschoeiselbijouderenmeteenverminderdestabiliteitenbalans; Terugkoppeling: - Eindrapportagenaarhuisarts4wekennaverwijzing. Bijeenverhoogdfractuurrisicoanalysedoordehuisarts Doelstelling: Inventarisatierisicooposteoporosedoordepraktijkverpleegkundige. Interventies: Stelvastoferaanwijzingenzijnvooreenverhoogdfractuurrisicoopgrondvan: - Eenvermoedenvaneenwervelfractuur(opvallendelengtevermindering,gelokaliseerderugpijn, postuurveranderingen), - Eenrecentefractuur(<2jaargeleden); - Eenrisicoscore 4puntenvolgensonderstaanderisicotabel. 23

24 Risicofactor Risicoscore Leeftijd 70jaar 1 Leeftijd 60jaar 2 Gewicht<60kg,BMI<20 1 2vallenindeafgelopen12maanden 1 Heupfractuurbijvaderofmoeder 1 Fractuurdoorgemaaktnahet50elevensjaar 2jaargeleden: - 1fractuur - 2fracturen - Dehuisartsvraagteenbotdensitometrieaanbijeenscore 4; - VitamineDsuppletievolgensNHGStandaardFractuurpreventie,oktober2012; - BeleidvolgensNHGStandaardFractuurpreventie,oktober2012. Bijcognitieveproblemeneenanalysedoordehuisarts Cognitieisniettebeïnvloedenmaarweleenrisicofactorvoorvallen.Patiëntenmeteencognitievestoornis schattenhuneigenmogelijkhedenen/ofdetakendiezijmoetenuitvoerenverkeerdin,zebegrijpen opdrachtenonvoldoendeenwetennietgoedwelkerisico sbepaaldgedragmetzichmeebrengt. DepraktijkverpleegkundigekandeOLDvragenlijst,dekloktekentestofdeMMSEalshulpmiddelgebruikenom vasttestellenofersprakeisvancognitieveproblemen.zieooktwadementieofnhgstandaarddementie. Bijvalangsteenbeweegadviesvandefysiotherapeut Vooreenbeweegadvieswordtverwezennaareenfysiotherapeutmetexpertiseophetgebiedvanouderen. Verwijsprocedure: Viaverwijsbriefvandehuisarts. Doelstelling: - Verkleinenvandekansopeenvalincidenteneventuelegevolgenvandevaltebeperken. Interventies - Verbeterenvanmobiliteit,balans,loopvaardigheidenkracht, - ZieverderbijlageE,OefenprogrammaValpreventie. Terugkoppeling: - Eindrapportagenaarhuisarts4wekennaverwijzing. Bijvisusproblematiekanalysedoordehuisarts Doelstelling: Nadereanalysedoordehuisarts Interventies: - Indiencorrectiesinhetgezichtsvermogengewenstzijnwordtdoorverwezennaaroogarts/optometrist

25 Bijvragenoverdemedicatieeenadviesvandehuisarts Hetgebruikvanpsychofarmacaen/ofhetgebruikvanvierofmeerverschillendemedicijnenkanleidentoteen verhoogdevalkans. Doelstelling: Medicijnscreening. Interventies: - Dehuisartsendepraktijkverpleegkundigeevaluerendevoorgeschrevenmedicatie,vooralpsychotrope medicatie. - RegulierefarmaceutischezorgverleningzoalsvastgelegdindeNederlandseApotheekNorm(NAN). Bijverminderdezelfredzaamheideenadviesvanergotherapeut MoeitehebbenmetADLbezighedeniseenrisicofactorvoorvallen.Actiefbezigblijvenwerktbeschermend tegenvallen. Verwijsprocedure: Viaverwijsbriefvanpraktijkondersteunerofhuisarts. Doelstelling: Ondersteunenvandecliëntbijdienszelfredzaamheid. Interventies: - Leefstijladviezen, - Voorlichtingeneducatie; - Observerenensignaleren; - Begeleidingenondersteuningbijhetzelfmanagement. Terugkoppeling: - Eindrapportagenaarhuisarts. Bijeenscorevan0 18opdevragenlijstVeiligheidenvalpreventieinenomhuiseenadviesvande ergotherapeut Verwijsprocedure: Viaverwijsbriefvandehuisarts. Doelstelling: Analyseertindethuissituatie,bijdedagelijksebezigheden,waardevalrisicomomentenaanwezigzijn. Interventies: - Adviseerthoeindepraktischesituatieomtegaanmeteenverminderdevenwicht,omvallente voorkomen, - Begeleidtenadviseertoverwoningaanpassingenenvoorzieningen,gerichtopvalpreventieenleertde ouderehiermeeomtegaan; - Helptdeouderevalangstteoverwinnendoordeoudereveiligtelerenhandelenenopdepuntente begeleidenwaarvalangstbestaatofontstaat; - Adviseertenbegeleidteenklantmetvisusstoornissen,hoecontrastaantebrengenindeomgevingen adviseertoververlichting(bron: Terugkoppeling: - Eindrapportagenaarhuisarts4wekennaverwijzing. 25

26 BIJLAGEE SocialekaartbijValpreventie ZieSocialekaartKwetsbareouderen. 26

27 BIJLAGEF Onderzoek Doelstelling Verminderenvanvalrisico, Oefenprogrammabijvalpreventie Verminderenvandeimpactvanhetvallen; Verbeterenbotsterkte. Interventie Opbouw: groepsbehandelingvalpreventieprogramma individueletrainingmetaanpassingnivo Basisonderzoek Vas scorevalangst Sneltest - 5xzitten/opstaan - 5sec.staanopfoam - 5sec.omhoogkijken - 5sec.op1beenstaan Lopen - Ganganalyse,letop: o stoppenmetpratentijdenslopen o lagerestaphoogte o korterestaplengte o minderstapcontinuiteit moeitemetdraaientijdenslopen - lagereloopsnelheid - 10meterlooptest - 6stappentest(paslengtecorreleertmetvalrisico) - Steptest Evenwicht - BergBalanceScore - Tinetti - Barthel - TUGT ADLvaardigheden - Transfers,traplopen,kousenaandoen,teennagelsknippen Mobiliteit - extensiewk - extensieheup - dfl.enkel Kracht - voorspelleralgemenespierkracht=handknijpkracht - Dors/Pl.ant.Flexieenkel - Flexie/Extensieknie - Flexie/ExtensieHeup - ExtensieWervelkolom/rompstabiliteit 27

28 Interventie Educatie - Risico slerenzien - Leefwijzeaanpassen Mobiliteitstraining Accentop: - Evenwicht - Conditie - Spierkracht - Mobiliteit - Opstaan - Stepup/aside - Opstaanvandegrond - Lopen - Lopenendragen Belastingbotten - Lopen,steppen,joggen,springen Traininglopen - Diverseloopvormen Evenwichtstraining - Oefentol,hindernisbaan Obstakeltraining - Hindernisbaan Krachttrainingopstaan - Stepup - Opstaanvandegrondenlopen - Lopen - Lopenendragen Duur Duurprogramma6weken 2xperweektrainingmethuiswerkoefeningendagelijks Evaluatiena6weken,indiennodignogmaals6weken. Evaluatie Vasvalangst 10meterlooptest 6stappentest(paslengtecorreleertmetvalrisico) Steptest BergBalanceScore Tinetti Barthel TUGT Terugkoppeling NaafloopeindevaluatieenverslagnaarHA. 28

29 BIJLAGEG Bronnen ZorgprogrammaValpreventieEerstelijnszorgHaaksbergen(december2012) Valanalyseinventarisatievalrisico65+doordeeerstelijnszorg,ConsumentenVeiligheid(2011) ConceptrichtlijnOsteoporoseenfractuurpreventie,derdeherziening(2010) RichtlijnPreventiebijvalincidentenbijouderen,NVKG(2004) Snelleinschattingvandekansopherhaaldvallenbijouderen,H&W54(4)april2011 VanPreventieverzekerd(2007) Zorgplan2011,achtergrondinformatie(2011) HandboekContra indicatieverkeersdeelname(2008) 29

Valproblematiek in de eerste en tweede lijn. Dr Marielle Emmelot-Vonk Klinisch geriater Geriatrie UMC Utrecht m.h.emmelotvonk@umcutrecht.

Valproblematiek in de eerste en tweede lijn. Dr Marielle Emmelot-Vonk Klinisch geriater Geriatrie UMC Utrecht m.h.emmelotvonk@umcutrecht. Valproblematiek in de eerste en tweede lijn Dr Marielle Emmelot-Vonk Klinisch geriater Geriatrie UMC Utrecht m.h.emmelotvonk@umcutrecht.nl Het komt vaak voor Het heeft belangrijke gevolgen Balans en veroudering

Nadere informatie

STAPPENPLAN PREVENTIE VAN VALLEN IN DE EERSTE LIJN

STAPPENPLAN PREVENTIE VAN VALLEN IN DE EERSTE LIJN STAPPENPLAN PREVENTIE VAN VALLEN IN DE EERSTE LIJN Preventie van nieuwe valincidenten en letsel bij zelfstandig wonende ouderen. STAP 1: Screenen op valrisico in de eerste lijn. 1. Bent u de afgelopen

Nadere informatie

Opbouw. Meten is weten, maar wat en hoe? Meetinstrumenten als gereedschap. 2. Doel van de meting. 1. Wat wil je meten?

Opbouw. Meten is weten, maar wat en hoe? Meetinstrumenten als gereedschap. 2. Doel van de meting. 1. Wat wil je meten? Opbouw Valproblematiek bij mensen met verstandelijke beperkingen. Meten is weten: maar hoe? Lotte Enkelaar Ellen Smulders Bewegingswetenschappers, fysiotherapeuten UMC St Radboud, Nijmegen Afdeling Revalidatie

Nadere informatie

De Valanalyse inclusief scoreformulier

De Valanalyse inclusief scoreformulier De Valanalyse inclusief scoreformulier download dit scoreformulier www.veiligheid.nl/valanalyse Op dit scoreformulier noteert u de scores van de testen van de 12 risicofactoren van de Valanalyse. U kunt

Nadere informatie

Valincidenten bij ouderen: Valt het mee?

Valincidenten bij ouderen: Valt het mee? Valincidenten bij ouderen: Valt het mee? Michiel Hijwegen, geriatrie fysiotherapeut TSz Huub Maas, geriater TSz Waarom zijn valincidenten relevant? Uiting van kwetsbaarheid/negatieve gezondheidsuitkomsten

Nadere informatie

TWA Osteoporose, fractuur- en valpreventie Apeldoornse Standaard Revisie 2013

TWA Osteoporose, fractuur- en valpreventie Apeldoornse Standaard Revisie 2013 TWA Osteoporose, fractuur- en valpreventie Apeldoornse Standaard Revisie 2013 Deze transmurale werkafspraak betreft de volgende categorieën patiënten patiënten die vragen hebben over osteoporose, zonder

Nadere informatie

Veilig bewegen in en om het huis. 16 maart 2017

Veilig bewegen in en om het huis. 16 maart 2017 Veilig bewegen in en om het huis 16 maart 2017 Veilig bewegen in en om het huis Cijfers en feiten m.b.t. valincidenten De gevolgen van een val Parkinson en valrisico Risicofactoren en wat kunt u er aan

Nadere informatie

Bewegen door Senioren

Bewegen door Senioren Dianne Laarhoven-Klein, algemeen fysiotherapeut met aandacht voor geriatrie 2030: 4 miljoen Nederlanders ouder dan 65 jaar. 2030: 4 miljoen Nederlanders ouder dan 65 jaar. Dat is bijna 25% van de totale

Nadere informatie

Stappenplan mobiliteit

Stappenplan mobiliteit Stappenplan - Het vaststellen van beperkingen in de - Het behouden de of voorkomen van achteruitgang in bij ouderen - Het verbeteren van de bij ouderen - Het voorkomen van samenhangende problemen zoals

Nadere informatie

Epidemiologische data en oorzaken van recidiverend vallen DR. W. JANSSENS DIENST GERIATRIE UZ GENT 18 NOVEMBER 2015

Epidemiologische data en oorzaken van recidiverend vallen DR. W. JANSSENS DIENST GERIATRIE UZ GENT 18 NOVEMBER 2015 Epidemiologische data en oorzaken van recidiverend vallen DR. W. JANSSENS DIENST GERIATRIE UZ GENT 18 NOVEMBER 2015 DEFINITIE = een onverwachte gebeurtenis waarbij de oudere op de grond, vloer of een lager

Nadere informatie

1. Inleiding 3 Definitie 3 Valincidenten 3 Ziekenhuisopnamen na een heupfractuur bij ouderen 4 Situatie Haaksbergen 6 Zorgprogramma Valpreventie 6

1. Inleiding 3 Definitie 3 Valincidenten 3 Ziekenhuisopnamen na een heupfractuur bij ouderen 4 Situatie Haaksbergen 6 Zorgprogramma Valpreventie 6 Zorgprogramma Valpreventie December 2011 1 1. Inleiding 3 Definitie 3 Valincidenten 3 Ziekenhuisopnamen na een heupfractuur bij ouderen 4 Situatie Haaksbergen 6 Zorgprogramma Valpreventie 6 2. Risico op

Nadere informatie

4. INVENTARISATIE OUDERENZORG

4. INVENTARISATIE OUDERENZORG 4. INVENTARISATIE OUDERENZORG Ingevuld door : Datum : PERSOONSGEGEVENS Naam : Geboortedatum : Telefoon (check) : BSN : Verzekering (check) : Huisarts : Naam contactpersoon : Telefoon contactpersoon : HULPVRAAG

Nadere informatie

valpreventie voor psychogeriatrische cliënten

valpreventie voor psychogeriatrische cliënten valpreventie voor psychogeriatrische cliënten Aantal valincidenten in verpleeghuizen In verpleeghuizen wordt veel gevallen. Jaarlijks vallen verpleeghuiscliënten gemiddeld 2 keer. Psychogeriatrische cliënten

Nadere informatie

Osteoporose: de feiten

Osteoporose: de feiten Reinier de Graaf Groep Osteoporose: de feiten Dieu Donne Niesten Orthopedisch chirurg RdGG CBO richtlijn 2011 Osteoporose is een chronische aandoening die in hoofdzaak bij ouderen voorkomt Mede als gevolg

Nadere informatie

Valkliniek: hoe complexe valproblemen multidisciplinair behandelen? Evelyn Van Cleynenbreugel

Valkliniek: hoe complexe valproblemen multidisciplinair behandelen? Evelyn Van Cleynenbreugel Valkliniek: hoe complexe valproblemen multidisciplinair behandelen? Evelyn Van Cleynenbreugel Voor wie? 65- plusser: die zich aanbiedt na een acuut valincident OF die gang- en/of evenwichtsproblemen heeft

Nadere informatie

De multifactoriële aanpak van valproblematiek bij hoogrisicopersonen verloopt in drie fasen: A Case finding B Multifactoriële C Multifactoriële

De multifactoriële aanpak van valproblematiek bij hoogrisicopersonen verloopt in drie fasen: A Case finding B Multifactoriële C Multifactoriële Inleiding Valproblematiek is een multifactorieel probleem en vraagt om een multidisciplinaire aanpak. Valpreventie is daarenboven het meest effectief wanneer het zich richt op oudere personen met een verhoogd

Nadere informatie

II EVALUATIEPROTOCOL VALLEN

II EVALUATIEPROTOCOL VALLEN II EVALUATIEPROTOCOL VALLEN ORTHOSTATISCHE HYPOTENSIE 1. Heeft u soms last van duizeligheid/draaierigheid? neen ja Zo ja: Heeft u dit gevoel bij het rechtstaan uit bed, stoel of zetel, bij het bukken?

Nadere informatie

Achteruitgang mobiliteit. Dr. Nathalie van der Velde Internist - Klinisch Geriater

Achteruitgang mobiliteit. Dr. Nathalie van der Velde Internist - Klinisch Geriater Achteruitgang mobiliteit Dr. Nathalie van der Velde Internist - Klinisch Geriater Indeling Achtergrond mobiliteit / vallen Casus Meetschalen Inleiding Gestoorde mobiliteit = atypische pres. ziekte Uiting

Nadere informatie

Multifactoriële C Multifactoriële evaluatie

Multifactoriële C Multifactoriële evaluatie A Case finding B Multifactoriële C Multifactoriële evaluatie interventies De zeven risicofactoren worden op gestandaardiseerde wijze geëvalueerd. In de praktijk gebeurt dit bij voorkeur multidisciplinair

Nadere informatie

valpreventie Sophia E. de Rooij internist-geriater 03 april 2008

valpreventie Sophia E. de Rooij internist-geriater 03 april 2008 valpreventie Sophia E. de Rooij internist-geriater 03 april 2008 Mw Grijpstuiver, 75 jaar oud Vroeger Nu de kans op een val is groot! - ongeveer driekwart van alle letsels, opgelopen bij een privéongeval,

Nadere informatie

De rol van de huisarts in valpreventie

De rol van de huisarts in valpreventie De rol van de huisarts in valpreventie Dr. B. Ponsaers huisarts Incidentie (in WZC s) 30-70% valt éénmaalper jaar Waarvan 15-40% meerdere keren per jaar valt Het risico bij bewoners met cognitieve stoornissen

Nadere informatie

Vallen en valreductie

Vallen en valreductie Vallen en valreductie Inhoudelijke nascholing in kader ouderen module 3 juni 2014 Opzet avond Uitleg vallen en gevolgen Interactief verschillende items: zie verder Plenaire terugkoppeling Wie doet wat:

Nadere informatie

VALLEN (BIJ DEMENTIE)

VALLEN (BIJ DEMENTIE) VALLEN (BIJ DEMENTIE) 19-09-2012 Marije Nederlof, Physician Assistant Klinische Geriatrie Elkerliek Ziekenhuis Cirkel van leven 17 miljoen inwoners in NL 2,6 miljoen 65 plussers (1 op 6) jaar geslacht

Nadere informatie

Inleiding Doel Doelgroep Verantwoordelijkheid Definities Valrisicofactoren

Inleiding Doel Doelgroep Verantwoordelijkheid Definities Valrisicofactoren Inleiding Valincidenten komen regelmatig voor, vooral bij de psychogeriatrische cliënt. De valongelukken kunnen tot ingrijpende lichamelijke gevolgen leiden zoals fracturen. Het herstelproces na een fractuur

Nadere informatie

Inleiding. A Case finding B Multifactoriële C Multifactoriële. Transfer van informatie bij ontslag

Inleiding. A Case finding B Multifactoriële C Multifactoriële. Transfer van informatie bij ontslag Inleiding Het College van Geneesheren voor de dienst Geriatrie heeft in het kader van kwaliteitsverbeterende initiatieven de laatste jaren gewerkt rond het gebruik van assessment instrumenten. Aan de hand

Nadere informatie

FRAILTY : INTEGRAAL DEFINIËREN EN METEN

FRAILTY : INTEGRAAL DEFINIËREN EN METEN FRAILTY : INTEGRAAL DEFINIËREN EN METEN 25 Februari 2012 Robbert Gobbens Katrien Luijkx, Marcel van Assen, Ria Wijnen-Sponselee, Jos schols OPBOUW PRESENTATIE Het definiëren van kwetsbaarheid Het meten

Nadere informatie

Valanalyse 65+ Interventie. Samenvatting

Valanalyse 65+ Interventie. Samenvatting Interventie Valanalyse 65+ Samenvatting Doel Het uiteindelijke doel van deze interventie is eerstelijnszorgverleners ondersteunen bij het opsporen van ouderen met een verhoogd valrisico en het geven van

Nadere informatie

Workshop TraZAG. Rene v.d.heuvel Verpleegkundig Specialist Ron Warnier Verpleegkundig Specialist Liesbeth Machielsen, casemanager

Workshop TraZAG. Rene v.d.heuvel Verpleegkundig Specialist Ron Warnier Verpleegkundig Specialist Liesbeth Machielsen, casemanager Workshop TraZAG Rene v.d.heuvel Verpleegkundig Specialist Ron Warnier Verpleegkundig Specialist Liesbeth Machielsen, casemanager Opbouw Screenen van ouderen Zorgplan/proces TraZAG instrument Opbouw TraZAG

Nadere informatie

VALPREVENTIE WAT KUNT U ER ZELF AAN DOEN? Sjaak Coenen

VALPREVENTIE WAT KUNT U ER ZELF AAN DOEN? Sjaak Coenen VALPREVENTIE WAT KUNT U ER ZELF AAN DOEN? Sjaak Coenen HOEVEEL 55-PLUSSERS KRIJGEN TE MAKEN MET ERNSTIG LETSEL TEN GEVOLGE VAN EEN VAL? A 1 op de 43 55-plussers B 1 op de 83 55-plussers C 1 op de 123 55-plussers

Nadere informatie

Stappenplan: Mondzorg in de eerste lijn

Stappenplan: Mondzorg in de eerste lijn Stappenplan: Mondzorg in de eerste lijn - Een goede mondhygiëne, waardoor de cliënt goed kan eten en slikken, zodat ondergewicht voorkomen wordt. - Voorkomen van infecties door slechte mondhygiëne (o.a.

Nadere informatie

Iemand met overzicht die met me meedenkt Ouderenzorgproject Midden Utrecht. Petra Cornelis

Iemand met overzicht die met me meedenkt Ouderenzorgproject Midden Utrecht. Petra Cornelis Iemand met overzicht die met me meedenkt Ouderenzorgproject Midden Utrecht Petra Cornelis OmU in de praktijk Petra Cornelis, praktijkverpleegkundige ouderen en operationeel manager 2014 Introductie Inhoud

Nadere informatie

Uitnodiging voor huisartspraktijken voor deelname aan onderzoek Valpreventie in de eerstelijnszorg

Uitnodiging voor huisartspraktijken voor deelname aan onderzoek Valpreventie in de eerstelijnszorg Uitnodiging voor huisartspraktijken voor deelname aan onderzoek Valpreventie in de eerstelijnszorg Geachte huisarts, Zorggroep RCH Midden-Brabant heef het initiatief genomen om valpreventie te implementeren

Nadere informatie

Toolkit Val- en fractuurrisico

Toolkit Val- en fractuurrisico Toolkit Val- en fractuurrisico Doelen 1. Preventie van (recidief) valincidenten bij zelfstandig wonende ouderen. 2. Preventie van (recidief) valincidenten bij in het ziekenhuis opgenomen patiënten. Achtergrond:

Nadere informatie

Geriatrisch probleem: Val- en fractuurrisico

Geriatrisch probleem: Val- en fractuurrisico Geriatrisch probleem: Val- en fractuurrisico Doel: - Preventie van (recidief) valincidenten bij zelfstandig wonende ouderen - Preventie van (recidief) valincidenten bij in het ziekenhuis opgenomen patiënten

Nadere informatie

KWETSBARE OUDEREN, EEN HOLISTISCHE BENADERING

KWETSBARE OUDEREN, EEN HOLISTISCHE BENADERING KWETSBARE OUDEREN, EEN HOLISTISCHE BENADERING Robbert Gobbens, Hogeschool Rotterdam en Tranzo Tilburg University Katrien Luijkx, Tranzo Tilburg University OPBOUW WORKSHOP Ontwikkeling van kwetsbaarheid

Nadere informatie

Valpreventie voor psychogeriatrische cliënten

Valpreventie voor psychogeriatrische cliënten Valpreventie voor psychogeriatrische cliënten Blijf Staan valpreventie Aantal valincidenten in verpleeghuizen In verpleeghuizen wordt veel gevallen. Onder een valincident verstaan we een onbedoelde verandering

Nadere informatie

HANDLEIDING TILBURG FRAILTY INDICATOR (TFI) Een instrument om de mate van kwetsbaarheid bij oudere mensen vast te stellen

HANDLEIDING TILBURG FRAILTY INDICATOR (TFI) Een instrument om de mate van kwetsbaarheid bij oudere mensen vast te stellen HANDLEIDING TILBURG FRAILTY INDICATOR (TFI) Een instrument om de mate van kwetsbaarheid bij oudere mensen vast te stellen T.b.v. de pilot Wijkzorg Gevraagd! in Spijkenisse en Vlaardingen Robbert Gobbens

Nadere informatie

Vallen?! Voorkomen bevalt beter! VAN ZUILICHEM Gespecialiseerde Therapeuten

Vallen?! Voorkomen bevalt beter! VAN ZUILICHEM Gespecialiseerde Therapeuten Ergotherapie Vallen?! Voorkomen bevalt beter! Ergotherapie Ergotherapie biedt de cliënt mogelijkheden een optimale wijze van uitvoeren van dagelijkse activiteiten te bereiken in de eigen omgeving. Zelfredzaamheid

Nadere informatie

DE TILBURG FRAILTY INDICATOR (TFI)

DE TILBURG FRAILTY INDICATOR (TFI) DE TILBURG FRAILTY INDICATOR (TFI) Presentatie d.d. 23 oktober 2012 Robbert Gobbens, Hogeschool Rotterdam en Tranzo Tilburg University OPBOUW PRESENTATIE Ontwikkeling van kwetsbaarheid Definities van kwetsbaarheid

Nadere informatie

Valpreventie in ziekenhuizen: update van de literatuur

Valpreventie in ziekenhuizen: update van de literatuur Valpreventie in ziekenhuizen: update van de literatuur Prof. Koen Milisen Centrum voor Ziekenhuis- en Verplegingswetenschap, K.U.Leuven & Dienst Geriatrie, UZ Leuven Voorkomen 40% tot 60% van alle incidenten

Nadere informatie

Gemeente Huizen: interventies valpreventie

Gemeente Huizen: interventies valpreventie Gemeente Huizen: interventies valpreventie In dit overzicht zijn interventies opgenomen die bekend zijn binnen Voorkom vallen. Beweeg! Wilt u uw interventie ook opgenomen zien in dit schema? Vul HIER het

Nadere informatie

Valpreventie in woonzorgcentra Stand van zaken met betrekking tot de effectiviteit van valpreventiemaatregelen

Valpreventie in woonzorgcentra Stand van zaken met betrekking tot de effectiviteit van valpreventiemaatregelen Valpreventie in woonzorgcentra Stand van zaken met betrekking tot de effectiviteit van valpreventiemaatregelen Koen Milisen RN, PhD & Ellen Vlaeyen, RN, MSN Expertisecentrum Val- en fractuurpreventie Vlaanderen

Nadere informatie

Valanalyse. screeningstool valrisico voor de eerstelijns zorg. Vitaal ouder worden

Valanalyse. screeningstool valrisico voor de eerstelijns zorg. Vitaal ouder worden Valanalyse screeningstool valrisico voor de eerstelijns zorg Vitaal ouder worden Inhoudsopgave Inleiding... 3 Valrisicotest... 5 Valanalyse... 7 De 13 risicofactoren... 8 De Valanalyse, inclusief scoreformulier...

Nadere informatie

Vitale Vaten. Ineke Sterk projectleider Vitale Vaten 4 oktober 2011

Vitale Vaten. Ineke Sterk projectleider Vitale Vaten 4 oktober 2011 Vitale Vaten Ineke Sterk projectleider Vitale Vaten 4 oktober 2011 Dé Gezonde regio: waar? Dé Gezonde regio: wie? Verleiden Opbouw presentatie Inleiding hart- en vaatziekten Project Vitale Vaten Gorinchem

Nadere informatie

Protocol valpreventie thuiszorg

Protocol valpreventie thuiszorg Protocol valpreventie thuiszorg Doelstelling protocol Het verbeteren van de secundaire preventie bij ouderen met een valproblematiek. De werkwijze voor een analyse van de valproblematiek staat beschreven.

Nadere informatie

Valpreventieparcours

Valpreventieparcours Valpreventieparcours Spreektekst voor de scheidsrechter 1. Ervaar hoe het voelt om een wankel gangpatroon te hebben en wandel met 'samengebonden' voeten tot aan de volgende kegel. 2. Zoals je ziet neemt

Nadere informatie

Valpreventie: oefeningen ter bevordering van lenigheid, kracht en evenwicht

Valpreventie: oefeningen ter bevordering van lenigheid, kracht en evenwicht Valpreventie: oefeningen ter bevordering van lenigheid, kracht en evenwicht Inleiding: Vallen is een omvangrijk probleem in Nederland, waarbij 24% tot 35% van de thuiswonende 65plussers minstens 1 keer

Nadere informatie

Osteoporose Botontkalking Hou je je broze botten heel? Vakgroep Reumatologie P. van Oijen, reumatoloog J. van der Donk, osteoporoseverpleegkundige

Osteoporose Botontkalking Hou je je broze botten heel? Vakgroep Reumatologie P. van Oijen, reumatoloog J. van der Donk, osteoporoseverpleegkundige Osteoporose Botontkalking Hou je je broze botten heel? Vakgroep Reumatologie P. van Oijen, reumatoloog J. van der Donk, osteoporoseverpleegkundige Wat is botontkalking? Definitie osteoporose Een systemische

Nadere informatie

Zo blijven ouderen op de been

Zo blijven ouderen op de been Zo blijven ouderen op de been Winne Kramer Msc winnekramer@casema.nl Inleiding 1. Val probleem 2. Cijfers 2017 Overlijden 65 plus na een val incident Ziekenhuis opnames 65 plus na val Spoedeisende hulp

Nadere informatie

De Gecombineerde Valrisico Score

De Gecombineerde Valrisico Score DOEL(GROEP): OPBOUW: De Gecombineerde Valrisico Score Door Arnout van Baal De GVS is toe te passen op alle patiëntgroepen De test is een combinatie van de 10 Meter Looptest (10-MLT), de Timed Up and Go

Nadere informatie

Interprofessionele vorming Gentbrugge-Ledeberg. Donderdag 11 juni 2015

Interprofessionele vorming Gentbrugge-Ledeberg. Donderdag 11 juni 2015 Interprofessionele vorming Gentbrugge-Ledeberg Donderdag 11 juni 2015 Medicatieproblematiek en valpreventie in de eerste lijn Carolien Bogaerts Interprofessionele vorming Wat is een IPV? IPV = interprofessionele

Nadere informatie

DATA EN LOCATIES 2012

DATA EN LOCATIES 2012 DATA EN LOCATIES 2012 Utrecht - Maarssen dinsdag 6 november 21 november dinsdag 11 december Zwolle dinsdag Eindhoven dinsdag dinsdag Hengelo maandag Nootdorp Amsterdam 7 november 27 november 12 december

Nadere informatie

> Veilig op stap: valpreventie bij ouderen. www.azstlucas.be

> Veilig op stap: valpreventie bij ouderen. www.azstlucas.be > www.azstlucas.be 2 Inhoudsopgave 2 Inleiding 3 Gevolgen van een val 4 Risicofactoren en tips om valincidenten te vermijden 4 1. Beweging 4 2. Medicatie 4 3. Bepaalde aandoeningen 4 4. Ondervoeding 5

Nadere informatie

Fysiotherapie bij osteoporose Digna de Kam Fysiotherapeut/ Bewegingswetenschapper

Fysiotherapie bij osteoporose Digna de Kam Fysiotherapeut/ Bewegingswetenschapper Fysiotherapie bij osteoporose Digna de Kam Fysiotherapeut/ Bewegingswetenschapper Digna.dekam@radboudumc.nl Programma Inleiding Osteoporose De rol van de fysiotherapeut bij osteoporose KNGF behandelrichtlijn

Nadere informatie

Jan Visschedijk. Valangst en heupfracturen

Jan Visschedijk. Valangst en heupfracturen Jan Visschedijk Valangst en heupfracturen Overzicht I. VALANGST Vallen vs valangst? Wat is valangst? Hoe meten we valangst? Wat kun je er aan doen? II. VALANGST NA EEN HEUPFRACTUUR Literatuurstudie Cross-sectionele

Nadere informatie

PROBLEEMINVENTARISATIE, ZORGBEHANDELPLAN EN FRADIE

PROBLEEMINVENTARISATIE, ZORGBEHANDELPLAN EN FRADIE PROBLEEMINVENTARISATIE, ZORGBEHANDELPLAN EN FRADIE De probleeminventarisatie is een overzicht van beperkingen en problemen op verschillende levensgebieden: lichamelijke gezondheid, emotioneel welbevinden,

Nadere informatie

Gebruik USER in de GRZ. Romke van Balen

Gebruik USER in de GRZ. Romke van Balen Gebruik USER in de GRZ Romke van Balen Antonius Binnenweg rotterdam Inhoud Onderwerpen: Waarom meten in de GRZ? Meetplan en keuze voor USER Ervaring in de praktijk ICT ondersteuning Meetplan GRZ 4 doelen:

Nadere informatie

VAL-net. Evelyn Van Cleynenbreugel

VAL-net. Evelyn Van Cleynenbreugel VAL-net Ontwikkeling van een prototype begeleidingsnetwerk voor verbetering van therapietrouw voor valpreventie bij thuiswonende ouderen met verhoogd valrisico. Evelyn Van Cleynenbreugel P r o b l e e

Nadere informatie

Fractuur en Osteoporosepolikliniek. Berthina van de Wardt, Verpleegkundige

Fractuur en Osteoporosepolikliniek. Berthina van de Wardt, Verpleegkundige Fractuur en Osteoporosepolikliniek Berthina van de Wardt, Verpleegkundige B.H.E.vandewardt@umcutrecht.nl 14-02-2013 Inhoud Ontstaan F&O polikliniek Bestaansrecht F&O polikliniek Doel van de F&O polikliniek

Nadere informatie

Werkblad beschrijving interventie

Werkblad beschrijving interventie Werkblad beschrijving interventie Valanalyse 65+ Gebruik de handleiding bij dit werkblad www.nji.nl/jeugdinterventies/beschrijven of www.loketgezondleven.nl/interventies/ Contact NJi Contact NCJ Contact

Nadere informatie

Valpreventie in de huisartsenpraktijk. Dr Elie Balligand

Valpreventie in de huisartsenpraktijk. Dr Elie Balligand Valpreventie in de huisartsenpraktijk Dr Elie Balligand 27/05/2016 Agenda Introductie Valproblematiek Enkele cijfers Getuigenis Valpreventie in de (huisartsen)praktijk Medicatie Casuïstiek 2 27/05/2016

Nadere informatie

Valpreventie kwetsbare ouderen

Valpreventie kwetsbare ouderen Valpreventie kwetsbare ouderen 2 Vallen komt veel voor. Eén op de drie thuiswonende ouderen van 65 jaar en ouder valt minstens één keer per jaar. Een dergelijke val kan nare gevolgen hebben. Het is dan

Nadere informatie

vitaal blijven valanalyse screeningstool valrisico voor de eerstelijns zorg

vitaal blijven valanalyse screeningstool valrisico voor de eerstelijns zorg vitaal blijven screeningstool valrisico voor de eerstelijns zorg Inhoudsopgave Inleiding... 3 Valrisicotest... 5 scoreformulier ook digitaal www.veiligheid.nl/ Valanalyse... 7 De 12 risicofactoren... 8

Nadere informatie

Op weg naar een betere aanpak van valpreventie bij thuiswonende ouderen

Op weg naar een betere aanpak van valpreventie bij thuiswonende ouderen Op weg naar een betere aanpak van valpreventie bij thuiswonende ouderen door Dr. Pieter Op de Beeck, Katholieke Universiteit Leuven Promotor: Prof. dr. Patrik Vankrunkelsven, Katholieke Universiteit Leuven

Nadere informatie

Laten we ouderen vallen?

Laten we ouderen vallen? Laten we ouderen vallen? STICHTING SENIORENBELANGEN GELDROP-MIERLO 12 november 2015 Geldrop Doel van deze bijeenkomst Het aantal valincidenten en de gevolgen worden onderschat en daarom willen we U bewust

Nadere informatie

Vitalis Brunswyk. Revalidatiecentrum voor ouderen. Ella van der Meeren - 22 februari 2016

Vitalis Brunswyk. Revalidatiecentrum voor ouderen. Ella van der Meeren - 22 februari 2016 Vitalis Brunswyk Revalidatiecentrum voor ouderen Ella van der Meeren - 22 februari 2016 1 Wat doet Vitalis Brunswyk? Zorg voor ouderen. Verzorging en verpleging. Voor korte periode of langere tijd. Tevens

Nadere informatie

MET VALLEN EN OPSTAAN

MET VALLEN EN OPSTAAN MET VALLEN EN OPSTAAN VALPREVENTIE - Patiëntinformatie - Inleiding Ongeveer 30% van de 65-plussers valt minstens eenmaal per jaar. Bij de 80-jarigen verhoogt dit percentage zelfs tot 50 %. Zowel persoons-

Nadere informatie

Valpreventie in woonzorgcentra

Valpreventie in woonzorgcentra Valpreventie in woonzorgcentra Stand van zaken met betrekking tot de effectiviteit van valpreventiemaatregelen Wintermeeting, 27 februari 2015 Ellen Vlaeyen, RN, MSN & Koen Milisen RN, PhD Expertisecentrum

Nadere informatie

Blijf Staan Module Valpreventie voor psychogeriatrische cliënten

Blijf Staan Module Valpreventie voor psychogeriatrische cliënten Blijf Staan Module Valpreventie voor psychogeriatrische cliënten Deze module is gebaseerd op het wetenschappelijk onderzoek Fall Prevention in psychogeriatric nursing homes waarop drs. J. Neyens in 2007

Nadere informatie

Richtlijn Osteoporose en fractuurpreventie Nederlandse Vereniging voor Reumatologie Derde herzien druk, 2011

Richtlijn Osteoporose en fractuurpreventie Nederlandse Vereniging voor Reumatologie Derde herzien druk, 2011 Richtlijn Osteoporose en fractuurpreventie Nederlandse Vereniging voor Reumatologie Derde herzien druk, 2011 Stroomdiagram van diagnostiek,behandeling en follow-up bij patiënten van 50 jaar en ouder met

Nadere informatie

factsheet Effectiviteit van lichamelijke oefeningen bij valpreventie

factsheet Effectiviteit van lichamelijke oefeningen bij valpreventie factsheet Effectiviteit van lichamelijke oefeningen bij valpreventie Disclaimer Bij de samenstelling van deze publicatie is de grootst mogelijke zorgvuldigheid in acht genomen. VeiligheidNL aanvaardt echter

Nadere informatie

Botgezondheid & Zorg in Nederland

Botgezondheid & Zorg in Nederland Botgezondheid & Zorg in Nederland Peter van den Berg Verpleegkundig Specialist Fracturen & Osteoporose 19-12-2016 1 Conflict of Interest Voor dit onderwerp geen persoonlijke conflict of interest. Sprekersvergoedingen

Nadere informatie

Monitoren in de thuissituatie na een heup fractuur, ervaringen met de SO-HIP studie

Monitoren in de thuissituatie na een heup fractuur, ervaringen met de SO-HIP studie Monitoren in de thuissituatie na een heup fractuur, ervaringen met de SO-HIP studie Margriet Pol MSc Docent/onderzoeker Ergotherapie Hogeschool van Amsterdam Kenniscentrum ACHIEVE 1 TRENDS IN SENSOR TECHNOLOGIE

Nadere informatie

Staken antihypertensiva bij ouderen. Groot Haags Geriatrie Referaat oktober 2016 Marielle Hofman, aios geriatrie

Staken antihypertensiva bij ouderen. Groot Haags Geriatrie Referaat oktober 2016 Marielle Hofman, aios geriatrie Staken antihypertensiva bij ouderen Groot Haags Geriatrie Referaat oktober 2016 Marielle Hofman, aios geriatrie 2 Vragen Zou u antihypertensiva staken bij een geriatrische patiënt met hypertensie en een

Nadere informatie

door Tamara Schellekens, Marcel Bouvy, Martine Kruijtbosch - 18-01-2013

door Tamara Schellekens, Marcel Bouvy, Martine Kruijtbosch - 18-01-2013 Apothekers sporen ouderen met valrisico op Zo n honderd deelnemers aan valpreventieproject door Tamara Schellekens, Marcel Bouvy, Martine Kruijtbosch - 18-01-2013 Een project op het gebied van geneesmiddelen

Nadere informatie

Meetinstrument valpreventie

Meetinstrument valpreventie Vink steeds het voor jou meest passende antwoord aan. Slechts één antwoord is mogelijk. Indien meerdere antwoorden mogelijk zijn, wordt dit met * aangegeven. Indien stippellijnen, hierop invullen a.u.b.

Nadere informatie

Vallen voorkomen Thuis en in het ziekenhuis

Vallen voorkomen Thuis en in het ziekenhuis Vallen voorkomen Thuis en in het ziekenhuis Afdeling fysiotherapie Inleiding Eén op de drie thuiswonende ouderen en de helft van de verpleeghuisbewoners valt minstens eenmaal per jaar. Jaarlijks vinden

Nadere informatie

Vallen als symptoom: een alarmteken?

Vallen als symptoom: een alarmteken? h.-hartziekenhuis vzw Vallen als symptoom: een alarmteken? Dr. C. Mertens geriater www.hhzhlier.be 1 Vallen als symptoom Val bij ouderen meer dan een traumatologisch probleem! www.hhzhlier.be Valevaluatie

Nadere informatie

7 Testen. Consultatiebureau voor ouderen (deel II)

7 Testen. Consultatiebureau voor ouderen (deel II) Consultatiebureau voor ouderen (deel II) Naam klant: Heer Mevrouw Datum: Woonplaats klant: 7 Testen Datum ------------------------ ------------------------ ------------------------ ------------------------

Nadere informatie

Verbeterpakket Valpreventie

Verbeterpakket Valpreventie Preventie van vallen, doen we met ons allen In dit Verbeterpakket - ontwikkeld voor de deelnemers aan het Verbeteraject van Zorg voor Beter - vindt u (achtergrond)informatie om valpreventie in uw eigen

Nadere informatie

Valpreventie bij thuiswonende ouderen Praktijkrichtlijn voor Vlaanderen

Valpreventie bij thuiswonende ouderen Praktijkrichtlijn voor Vlaanderen Valpreventie bij thuiswonende ouderen Praktijkrichtlijn voor Vlaanderen Milisen, K., Coussement, J., Vlaeyen, E., Bautmans, I., Bertrand, I., Boonen, S., Cambier, D., De Coninck, L., De Cuyper, M., Delbaere,

Nadere informatie

Voorlopige minimale dataset Diabetes

Voorlopige minimale dataset Diabetes Voorlopige minimale dataset Diabetes Bestand 1: Identificatie client/patient nummer Begindatum_zorgtraject Einddatum_zorgtraject Reden_einddatum_zorgtraject Einde kalenderjaar Verwijzing naar 2e lijn Overlijden

Nadere informatie

VALPREVENTIE MB Brochure: Vallen l Ziekenhuis Oost-Limburg

VALPREVENTIE MB Brochure: Vallen l Ziekenhuis Oost-Limburg VALPREVENTIE MB 3036 Brochure: Vallen l Ziekenhuis Oost-Limburg 1 WELKOM Een val is snel gebeurd, ook tijdens uw verblijf in het ziekenhuis. Samen met u en uw naasten willen alle ziekenhuismedewerkers

Nadere informatie

Valpreventie. Een taak van de ergocoach? /!

Valpreventie. Een taak van de ergocoach? /! 2017 Valpreventie Een taak van de ergocoach? /! Marleen de Boer 06-40259954 kr8mcc@gmail.com Wie zijn jullie? Eerste indruk; valpreventie jouw thema? Spar even met je buurman Waarom en hoe? Hebben we

Nadere informatie

Multidisciplinaire aanpak van valpreventie in de thuiszorg Rapport studieavond op 4 september 2009 SIT regio Mortsel

Multidisciplinaire aanpak van valpreventie in de thuiszorg Rapport studieavond op 4 september 2009 SIT regio Mortsel ThuisGezondheidsZorg - Regio Mortsel Multidisciplinaire aanpak van valpreventie in de thuiszorg Rapport studieavond op 4 september 2009 SIT regio Mortsel Auteurs: De Coninck Leen De Lepeleire Jan Dieleman

Nadere informatie

Het belang van valpreventie Praktijkrichtlijn voor Vlaanderen Vallen

Het belang van valpreventie Praktijkrichtlijn voor Vlaanderen Vallen Het belang van valpreventie Praktijkrichtlijn voor Vlaanderen Marsham Cindy referentiepersoon valpreventie Vallen Een onverwachte gebeurtenis waarbij de persoon op de grond, vloer of een lager gelegen

Nadere informatie

Valpreventie. T +32(0) F +32(0) Campus Sint-Jan Schiepse bos 6. B 3600 Genk

Valpreventie. T +32(0) F +32(0) Campus Sint-Jan Schiepse bos 6. B 3600 Genk Valpreventie T +32(0)89 32 50 50 F +32(0)89 32 79 00 info@zol.be Campus Sint-Jan Schiepse bos 6 B 3600 Genk Campus Sint-Barbara Bessemerstraat 478 B 3620 Lanaken Medisch Centrum André Dumont Stalenstraat

Nadere informatie

Ellen Vlaeyen. Studiedag Themareeks inzoomen op ziektebeelden: Ergotherapie bij valrisico 16/10/2014

Ellen Vlaeyen. Studiedag Themareeks inzoomen op ziektebeelden: Ergotherapie bij valrisico 16/10/2014 Ellen Vlaeyen Studiedag Themareeks inzoomen op ziektebeelden: Ergotherapie bij valrisico 16/10/2014 Inhoud workshop Deel 1: Inleiding: Valproblematiek & voorstelling EVV Deel 2: Valpreventie: Praktijkrichtlijnen

Nadere informatie

Protocol valpreventie verzorgingshuis

Protocol valpreventie verzorgingshuis Protocol valpreventie verzorgingshuis Doelstelling protocol Het verbeteren van de secundaire preventie bij ouderen met een valproblematiek. De werkwijze voor een analyse van de valproblematiek staat beschreven.

Nadere informatie

SCREENING KWETSBAARHEID

SCREENING KWETSBAARHEID SCREENING KWETSBAARHEID OUDEREN 20 november 2012 Robbert Gobbens Kees Grimbergen OPBOUW WORKSHOP Lezingen: - Wat is kwetsbaarheid? - Hoe kan kwetsbaarheid worden gemeten? Opdracht in kleine groepen DEFINITIE

Nadere informatie

KWETSBAARHEID VAN OUDEREN

KWETSBAARHEID VAN OUDEREN KWETSBAARHEID VAN OUDEREN MET HARTFALEN 20 november 2015 Robbert Gobbens Inholland, Zonnehuisgroep Amstelland INLEIDING Persbericht Den Haag, 4 februari 2011 Kwart van de 65-plussers kwetsbaar - Ruim een

Nadere informatie

Kwetsbare ouderen. Wat kunt u er zelf aan doen?

Kwetsbare ouderen. Wat kunt u er zelf aan doen? Kwetsbare ouderen. Wat kunt u er zelf aan doen? Hoeveel procent van Nederland is ouder dan 65 jaar? A 11 % B 5 % C 42% Hoeveel wonen er zelfstandig A. 50% van de 70 jaar en ouder B. 83 % van de 70 jaar

Nadere informatie

ERGOTHERAPIERICHTLIJN VALPREVENTIE

ERGOTHERAPIERICHTLIJN VALPREVENTIE ERGOTHERAPIERICHTLIJN VALPREVENTIE Mw. C. Theune Dr. E.M.J. Steultjens Ergotherapierichtlijn Valpreventie Nederlandse Vereniging voor Ergotherapie, 2005 1 Op de volgende wijze kunt u refereren aan de Ergotherapierichtlijn

Nadere informatie

Doel Preventie van duizeligheid en complicaties bij zelfstandig wonende ouderen.

Doel Preventie van duizeligheid en complicaties bij zelfstandig wonende ouderen. STAPPENPLAN DUIZELIGHEID IN DE EERSTE LIJN Doel Preventie van duizeligheid en complicaties bij zelfstandig wonende ouderen. STAP 1: Screenen op duizeligheid in de eerste lijn. Hebt u de afgelopen maand

Nadere informatie

Valpreventie Valpreventie

Valpreventie Valpreventie Valpreventie e d n a v Week e i t n e v Valpre WEEK VAN DE VALPREVENTIE Wist u dat : 1 op 3 van de 65-plussers ten minste één keer per jaar valt? Het risico om te vallen toeneemt met de leeftijd? 32 tot

Nadere informatie

Patiënteninformatie. De valpolikliniek

Patiënteninformatie. De valpolikliniek Patiënteninformatie De valpolikliniek De valpolikliniek Valpolikliniek, polikliniek Geriatrie, route 1.2 Telefoon (050) 524 65 55 Algemeen Neemt u bij ieder bezoek aan het ziekenhuis uw ziekenhuispasje

Nadere informatie

Good practices in de psychomotorische therapie voor ouderen met depressie. Cindy Teixeira Mota 25 april 2013

Good practices in de psychomotorische therapie voor ouderen met depressie. Cindy Teixeira Mota 25 april 2013 Good practices in de psychomotorische therapie voor ouderen met depressie Cindy Teixeira Mota 25 april 2013 Inhoud Depressieve ouderen Bewegen, maar hoe? Bij ons, in Kortenberg Bij depressieve ouderen

Nadere informatie

metabole en cardiovasculaire aandoeningen info voor patiënten Valpreventie

metabole en cardiovasculaire aandoeningen info voor patiënten Valpreventie metabole en cardiovasculaire aandoeningen info voor patiënten Valpreventie Inhoud 01 Voorwoord... 04 02 Beweging en evenwicht... 04 03 Medicatiegebruik... 05 04 Bloeddrukproblemen... 05 05 Gezichtsvermogen...

Nadere informatie

Valpreventie en fixatiearme zorg in WZC: wat zegt de evidentie?

Valpreventie en fixatiearme zorg in WZC: wat zegt de evidentie? Valpreventie en fixatiearme zorg in WZC: wat zegt de evidentie? Prof. dr. Koen Milisen Expertisecentrum Val- en fractuurpreventie Vlaanderen Departement Maatschappelijke Gezondheidszorg en Eerstelijnszorg,

Nadere informatie