gaat de PvdA redden? Wie }<(l(tp$=adbcbb< SALE SALDI SOLDES Extra bijlage 2013/14 italian design furniture CULTUREEL SEIZOEN Den Haag entraal

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "gaat de PvdA redden? Wie }<(l(tp$=adbcbb< SALE SALDI SOLDES Extra bijlage 2013/14 italian design furniture CULTUREEL SEIZOEN Den Haag entraal"

Transcriptie

1 Een échte Haagse krant Vrijdag 6 september 2013 jaargang 7 nummer 330 }<(l(tp$=adbcbb< 1,95 Actueel Alternatief Spuiforum krijgt geen kans 3 Cultuur 12-jarige Noa debuteert bij Residentie Orkest 9 Extra bijlage CULTUREEL SEIZOEN Den Haag entraal Appel speelt laatste marathon Deense porno in het Filmhuis Residentie Orkest vat weer moed Verlinde streeft Van den Ende voorbij Bijzondere jubilea in Koninklijke Schouwburg Branoul strijdt om voortbestaan Koos Breukel in het Fotomuseum 2013/14 NTjong, de samenwerking tussen het Nationale Toneel, Stella Den Haag en Theater aan het Spui brengt dit seizoen nieuwe jeugdvoorstellingen op de planken. >Foto: Marijke de Gruyter Wie gaat de PvdA redden? Wie gaat bij de gemeenteraadsverkiezingen volgend jaar maart de Haagse PvdA redden? Als enige grote partij hebben de sociaal-democraten nog geen lijsttrekker bekend gemaakt. Want de vraag is vooral wie kan en wie wil de PvdA redden? Landelijk staat de partij er in de peilingen al maanden beroerd voor en dat vertaalt zich doorgaans plaatselijk. In Den Haag is de PvdA bovendien door het Spuiforum totaal verscheurd geraakt en haakt een deel van de achterban mogelijk af. De grote roerganger achter het Spuiforum, wethouder Marnix Norder, heeft inmiddels zijn vertrek aangekondigd. Hij werd al twee keer eerder als lijsttrekker gepasseerd en kreeg onlangs van zijn eigen fractievoorzitter Jeltje van Nieuwenhoven alvast een schot voor de boeg met haar aankondiging dat de nieuwe Haagse lijsttrekker een jonge vrouw moet zijn. Maar niemand heeft een idee wie die gedroomde rol kan vervullen. Op het Binnenhof kan Samsom na de weglopers de afgelopen weken niemand missen. Bovendien, wat heeft de Haagse gemeenteraad een ambitieuze politicus te bieden? De garantie op een wethouderspost is er straks zelfs niet. Deze week heeft PvdA-wethouder Henk Kool zich formeel kandidaat gesteld voor de gemeenteraad. Net als Norder vroeg hij zich af of het geen tijd was om te stoppen. Maar de druk om de partij in deze tijd van nood niet in de steek te laten, moet fors zijn geweest. Kool is een bekend gezicht en spreekt de taal van het volk. Minder blij zal de partijtop zijn met het feit dat Gerard Verspuij - de dissident bij het Spuiforum en sindsdien de paria binnen de fractie - zelfstandig een handtekeningenactie is begonnen om tot lijsttrekker te worden gekozen. De PvdA rest nog vier weken om verder rond te kijken. >Zie ook pagina 5. Ingezonden mededeling italian design furniture SALE SALDI SOLDES Scheveningseweg 14 Den Haag (t/o het Vredespaleis) ma t/m za van uur

2 Lezersaanbieding den haag centraal Nazomer in Umbrië Villaggio Le Tre Isole aan het Lago di Trasimeno 1 week 255,- appartement voor 1-4 personen Is er iets heerlijker dan een nazomer in Umbrië? s Morgens ontbijten op je eigen terras, uitkijkend over het meer. Of brunchen aan het haventje van San Feliciano, waar de cappuccino nog altijd maar 1,20 kost. Wandel s avonds 300 meter naar restaurant Giramondo om de regionale specialiteit penne alla Norcina te eten, of rij een paar kilometer de berg op naar Montalcino voor een goddelijke bistecca Fiorentina bij een overweldigend uitzicht. Alles wat een mens kan wensen bij een verrukkelijke nazomer is hier bij de hand: natuurschoon, gastronomie, watersport, shopping en alom eeuwenoude cultuur. De adembenemende stad Perugia ligt op 18 km afstand, Assisi op 45 km en Arezzo op 60 km. Zelfs het wereldberoemde Siena is maar 80 km rijden. Het rustige familieparkje Le Tre Isole aan het Lago di Trasimeno is al vele jaren geliefd bij reisorganisaties Vrij Uit en TUI. Dankzij een persoonlijke relatie met de eigenaren kunnen wij gedurende de hele maand september een last minute Giardino aanbieden tegen de prijs van 255,- per week*. Dat is inclusief bedlinnen en eindschoonmaak. Nergens goedkoper. Aankomst mogelijk op alle dagen van de week. De appartementen Giardino liggen op de begane grond en bestaan uit een woon/eetkamer met keuken, een badkamer en een slaapkamer met tweepersoonsbed. In de woonkamer staat een 1-persoons bedbank met apart onderschuifbed. Het appartement is uitgerust met serviesgoed voor vier personen, grote ijskast en televisie. Le Tre Isole beschikt over een bar, winkeltje, wasserette, internetpunt, tennisbanen, beachvolleyveld, basketbalveld, zwembad en een speeltuintje. Le Tre Isole ligt 1500 kilometer van Den Haag. Vliegen kan vanaf Rotterdam, Amsterdam en Eindhoven naar Rome, Pisa en Florence. Ook Brussel/Charleroi-Perugia is een optie. Boeken kan telefonisch bij Den Haag Centraal: (maandag t/m donderdag van 9 tot 17 uur) of via * De boekingskosten bedragen 15,- per appartement DEMONSTRATIES UITDEUKEN VAN AUTO STORING DIAGNOSE UITNODIGING OPEN DAG HAC WIEL BALANCEREN RUIT GRAVEREN CONTROLEN RAPPORTEREN ADVIES VOOR UW AUTO KENNISMAKING PARTNERS INFORMATIE AUTOVERZEKERINGEN DEMONSTRATIE ZONDER WATER AUTOWASSEN RAD VAN AVONTUUR BROODJE, KOPJE KOFFIE THEE OF EEN IJSJE LID WORDEN VAN DE HAC MET HOGE KORTING HAAGSE AUTOMOBILISTENCLUB ZATERDAG 14 SEPTEMBER a.s. organiseert de HAAGSE AUTOMOBILISTEN CLUB een OPEN DAG. Leden en niet- leden zijn van TOT UUR van harte welkom bij AUTO SCHADE HERSTEL WIBU Platinaweg 7, Den Haag (wijk Kerketuinen). Voor meer informatie zie: U KOMT TOCH OOK?

3 Vrijdag 6 september 2013 > Den Haag Centraal actueel<3 Dooievaar-architect Ledderhof stapt uit overleg Alternatief Spuiforum krijgt geen eerlijke kans Door Coos Versteeg De goede sfeer bij de uitwerking van het Dooievaar-alternatief voor het cultuurpaleis Spuiforum is helemaal over. De belangrijkste tekenaar van het alternatief, ir. Jan Ledderhof, is woest uit het overleg met de gemeente gestapt. Volgens hem krijgt het Dooievaar-plan geen eerlijke kans en doen met name de directeuren van de betrokken kunstinstellingen er alles aan om het alternatief zo duur mogelijk te maken, zodat het straks in de vergelijking met het Spuiforum alsnog kan sneuvelen. Nauwelijks twee weken terug leek het er nog op dat gemeente, Dooievaar, de toekomstige gebruikers en het architectenbureau Neutelings Riedijk (de ontwerper van het Spuiforum), eendrachtig samenwerkten om het alternatief een serieuze kans te geven. De gemeenteraad wil alleen over een alternatief nadenken als het beduidend goedkoper en beter is dan het omstreden Spuiforum. Deze krant berichtte half augustus dat de uitwerking van de plannen wel langer op zich zal laten wachten dan de eerder opgelegde termijn van zes weken, maar dat het college van B en W hiermee inmiddels had ingestemd. Medio oktober zou de gemeenteraad er dan naar kunnen kijken. Het ziet er nog steeds naar uit dat de uitwerking eind volgende week bij burgemeester en wethouders op tafel ligt, maar de eendrachtige samenwerking met Dooievaar heeft inmiddels behoorlijke averij opgelopen. Architect Ledderhof heeft de handdoek deze week in de ring gegooid. De medewerking aan het alternatief is een farce. We worden gewoon genaaid. Ik kan niet zeggen dat er van bewuste sabotage sprake is, dat kan ik niet bewijzen, maar de motivatie om het Dooievaarplan een serieuze kans te geven ontbreekt volledig. Bij de directeuren van de kunstinstellingen die er straks moeten gaan wonen, maar ook bij architectenbureau Neutelings Riedijk natuurlijk. Die moeten immers tegen hun zin werken aan een alternatief voor hun eigen plan. Genegeerd Volgens Ledderhof worden tal van voorstellen die het plan goedkoper maken zonder reden terzijde geschoven en valt steeds de keuze op kostbare en gecompliceerde oplossingen. Dan gaat het bijvoorbeeld om plafonds van 6,80 meter hoog in plaats van 3,40 meter. Delen van het bij het plan betrokken ministerie van binnenlandse zaken worden afgebroken, terwijl die ruimte volgens Ledderhof heel goed benut kan worden voor de basisschool van het Koninklijk Conservatorium. Ledderhof: Logische goedkope oplossingen worden steeds genegeerd. De instellingen praten niet met ons, maar uitsluitend met Neutelings Rietdijk, zodat we ook niet kunnen vragen waarom het conservatorium zo krampachtig vasthoudt aan één ingang voor de zalen en het onderwijsinstituut. De andere leden van Dooievaar begrijpen de frustraties van Ledderhof, maar willen vooralsnog doorknokken tot het einde. Niemand van hen wil openlijk over de kwestie praten, omdat de gemeente hen eerder al een zwijgplicht heeft opgelegd. Maar dat er veel begrip is voor Ledderhof blijkt uit de anonieme reacties. Die variëren van we worden genaaid, maar laten we het compromis zoeken tot Je wint het gevecht niet als je het bijltje erbij neergooit. De kans is echter groot dat als de gesprekken tussen Dooievaar met Neutelings Rietdijk deze week niet bevredigend verlopen de samenwerking alsnog uit elkaar klapt. Landelijke try-out in Mariahoeve Theater tegen pesten Door Jasper Gramsma Nog maar net is het nieuwe schooljaar van start gegaan en meteen krijgen de eerstejaars VMBO ers van de François Vatelschool een moeilijk onderwerp te verhapstukken. Met de opkomst van sociale media heeft ook online pesten een vlucht genomen en veel scholen worstelen met dit thema. Theatergroep PlayBack maakt daarom een interactieve voorstelling die jongeren confronteert met de emotionele gevolgen van pesten. Vrijdag is de landelijke première van Like, maar de leerlingen van deze school in Mariahoeve kregen alvast een voorproefje. Verschillende pestscènes uit het leven van Zoë, een levensechte scholiere, passeren de revue. Haar beste vriendin laat haar in de steek en via de groeps-whatsapp gaan de pesterijen van kwaad tot erger. Zo erg zelfs, dat Zoës huis ongevraagd als feestlocatie wordt gebruikt. Als alles uit de hand is gelopen, is de voorstelling ten einde. Het woord is aan de jonge toeschouwers. Waar ging het over?, vraagt gespreksleider Kim Zonneveld. Tientallen vingers gaan de lucht in, van verlegenheid lijkt geen sprake. Pesten, zegt de één, Cavia s, roept de ander. Alles is waar. Zonneveld: Welk pestmoment was het naarst? Daarover zijn ze het roerend eens: het moment dat Zoë door medeleerlingen met yoghurt wordt besmeurd. En waarom deden ze dat? Volgens één van de jongens om zichzelf beter te voelen. Al pratende lijken de scholieren hun eigen gedrag steeds beter te begrijpen. Zonneveld voegt een spelelement toe. Er wordt een scène opnieuw gespeeld en wanneer het pesten begint, roepen de leerlingen stop. De twaalfjarige Penina wordt uit het publiek gehaald. Zij mag op haar eigen manier de pesterij afwenden, terwijl de acteurs meespelen. Ik zal je nog wel een lesje leren, zegt het meisje tegen de pestkop. Ze Met de ipad in de hand simuleren de kinderen een groepsgesprek op WhatsApp. > Foto: Eveline van Egdom kan op applaus rekenen uit het publiek. Tot slot volgt een stelling: Op sociale media is het makkelijker om te pesten dan in het echt. Opnieuw lijkt de groep eensgezind. Online ben je veel anoniemer. Met foto s kun je erge dingen doen zonder dat je ziet wat de gevolgen zijn, vat een leerling samen. Zielig Carlo uit 1C is enthousiast na afloop. Ik vond het niet eng om mee te doen, het was juist interessant, vertelt de brugklasser over zijn bijdrage. De situatie komt hem bekend voor: Ik kwam altijd op voor een meisje dat gepest werd. Je moet niet bang zijn, goed nadenken wat je zegt en je mond opentrekken. Eigenlijk zijn de pesters zelf zielig. Femke Bulder kijkt als vertrouwenspersoon van de François Vatelschool tevreden terug op de voorstelling: Het is goed dat dit thema bespreekbaar wordt gemaakt, want het leeft onder de jongeren. Dit verhaal is herkenbaar voor ze en dat merk je ook als ze zich zo inleven. Het online pesten is voor de school een lastig onderwerp. Wij hebben er weinig grip op en het is niet altijd zichtbaar, legt Bulder uit. Toch zien we voor onszelf een grote rol weggelegd. Veel ruzies die op sociale media ontstaan, worden tenslotte op school uitgevochten. Via onze eigen Twitter- en Facebookaccount controleren we wat er gebeurt, maar het is onmogelijk om alles te checken. Door na de voorstelling goede klassenafspraken te maken over sfeer en omgang, hopen we de angel eruit te halen. Voor de theatergroep, die altijd volgens deze methodiek werkt, was de keuze voor dit thema een logische. Artistiek leider Kim Zonneveld: Jongeren vinden het moeilijk om een bepaalde ethiek vol te houden op het net, omdat ze zelf zo goed mogelijk uit de bus willen komen. Dat een grap iemands wereld kan doen instorten, realiseren ze zich vaak niet. Waar alles om draait is: hoor ik erbij of niet?. Hoewel Zonneveld met de voorstelling nog iets meer de diepte in wil, hoopt ze dat de boodschap beklijft: Als het pesten uit de hand loopt en je ziet wat het met de ander doet, kun je als groep echt iets doen. Première film in Circustheater De film Smoorverliefd, die werd opgenomen in Den Haag, gaat deze maandag in première in het Circustheater. Onder meer Anna Drijver, Susan Visser en Johnny de Mol vertolken een rol in deze romantische komedie. De feel good -film draait om de romantische verwikkelingen in de turbulente levens van vier vrouwen, wonend in de Hofstad: puberdochter Eva, haar chaotische moeder Judith, brave tante Barbara en ambitieuze Versoepeling terrastijden taboe Ingezonden mededeling Exclusieve brilmode grote zus Anna. Ze wonen onder één dak en maken er samen gezellig een potje van. De dames zijn mooi, moedig en verstandig, maar soms weten ze het ook even niet meer. De cast loopt rond uur over de rode loper bij het Circustheater. In Pathé Scheveningen is om uur een speciale publieksvoorstelling met welkomstdrankje. Tickets zijn te koop via en aan de kassa van de bioscoop. Het college van B en W voelt er niets voor de geldende sluitingstijden voor terrassen te versoepelen. De fractie van de VVD had hier bij monde van het raadslid Daniëlla Gidaly voor gepleit. Sinds de invoering van soepeler regels voor de vestiging van terrassen klagen eigenaren van bestaande terrassen over de strenge controles van sluitingstijden. Elf uur is elf uur. Het bestaande gedoogbeleid, zodat terrassen wat langer open konden blijven dan elf uur, is hierdoor beëindigd. Het VVDraadslid Daniëlla Gidaly had ervoor gepleit om in de zomer als het warmer is dan 25 graden terrassen langer open te laten, mist daarover contact is met omwonenden. Ze verwees naar Leiden en Utrecht waar deze mogelijkheid bestaat. Het college ziet hier niets in. Hoogstraat AP Den Haag

4 4>varia Den Haag Centraal > Vrijdag 6 september 2013 stadsmens De voorraden bij de BabyBullenBank slinken door almaar groeiende vraag Zomaar een greep uit het assortiment: jasjes in allerlei soorten en kleuren, stapels truitjes en een vrolijke witte beer met een knalrood hartje. We zijn in de ruimte waar de kleinere spullen van de BabyBullenBank zijn opgeslagen. Sinds begin dit jaar helpt Stek, stichting voor Stad en Kerk in Den Haag, jonge moeders aan spullen voor hun kind. Zowel voor als na de bevalling blijkt de behoefte groot bij vrouwen die zelf niet de middelen hebben om iets aan te schaffen. Intussen slinken de voorraden bullen bij Stek in groten getale en uit allerlei kringen aangeleverd door de groeiende vraag. Daarom doet de Bank opnieuw een beroep op mensen. Op dit moment zijn vooral kinderwagens, maxi-cosi s, wiegjes en bedjes nodig. Andere spullen zijn ook welkom. De ruimte waar wij zijn, is in elk geval nog goed gevuld. De rij mini-jasjes wekt vertedering. Er hangen zulke mooie dingetjes tussen, zegt Jenneke van Veelen, projectleider individuele hulpverlening. Een telefoontje van een maatschappelijk werker van het Medisch Centrum Haaglanden zette de BabyBullenBank in gang. Hij vertelde me dat er het hele jaar door vragen kwamen van hoogzwangere vrouwen die Nu zijn vooral kinderwagens, maxi-cosi s, wiegjes en bedjes nodig. >Foto: Stek geen geld en helemaal geen babyspullen hadden. Collega s van hem konden wel voor spullen zorgen, maar hij had er geen opslagruimte voor. Of wij ze konden gebruiken? Ik vond het een geweldig idee en ben er bij Stek over gaan praten. Na een artikel in het vrijwilligersbulletin van Stek en een kleine oproep in Kerk in Den Haag stroomden de spullen binnen. De groep vrouwen die dringend hulp nodig heeft, varieert. Het kan een heel jonge vrouw zijn die onverwacht zwanger blijkt of een moeder die niet meer op een kindje had gerekend en alle spullen al had weggedaan. Vaak gaat het ook om vrouwen voor wie de schuldhulpverlening is ingeschakeld. Zij moeten van 50 euro in de week leven en mogen geen nieuwe schulden maken. Een kinderwagen of een bedje is dan niet te betalen. Aanvragen komen via hulpverlenende instanties binnen. De vrouwen die Stek rechtstreeks benaderen, wordt verteld eerst te overleggen met de hulpverlener. Wie geen hulpverlener heeft, moet die gaan zoeken bij onder meer maatschappelijk werk. Een moeder in nood kan niet zonder, stelt Jenneke van Veelen met klem. Als je geen geld hebt voor spullen, dan wordt de opvoeding ook een probleem. Je moet met een hulpverlener over de situatie kunnen praten. Stek verliest deze cliënten overigens niet uit het oog. Noodsituatie Drie vrijwilligsters houden zich bezig met de BabyBullenBank. Jenneke van Veelen, ruim vijf jaar verbonden aan Stek, is zelf sinds deze week weg bij de Bank en is opgevolgd door Nikoline Stauttener. Het vertrek is noodgedwongen. Haar taak als coördinator individuele hulpverlening vergt steeds meer tijd. Eerder moest zij al stoppen bij De Halte, die tijdelijk opvang biedt aan voornamelijk vrouwen die in een noodsituatie verkeren. Ik werkte één dag voor De Halte en twee dagen voor de individuele hulpverlening. Maar door het groeiende aantal aanvragen was dat in twee dagen niet meer te doen. En: De eerste jaren waren de vragen heel breed: van een fiets die nodig was tot iemand die er dringend een weekje tussenuit moest. Daar is geen budget meer voor. Nu gaat het om broodnood, om mensen die geen geld meer hebben om eten te kopen. Ruim 800 vrijwilligers en meer dan veertig medewerkers zijn actief voor Stek, de stichting die pal staat voor mensen die in de klem zijn geraakt. Dat kan dankzij de steun van onder meer de Diaconie van de Protestantse Gemeente te s Gravenhage, de grootste opdrachtgever van Stek. Ook de Baby- BullenBank blijkt weer in een behoefte te voorzien. Jenneke van Veelen: Onze drie vrijwilligsters vinden het zulk leuk werk. Soms heeft iemand alleen een bedje nodig, maar dan doen zij er nog een aardigheidje bij, wat speelgoed bijvoorbeeld of een paar mooie kleertjes. Joke Korving Spullen aanbieden kan tijdens werkdagen van 9.00 tot uur bij Stek, Parkstraat 32. Thuis afhalen is ook mogelijk (070) Eigen parkeergelegenheid is aanwezig. Ingezonden mededeling Ziggo digitaal 30 Elk weekend luister je UIT! op 89.3 Radio West DOWNLOAD DE WEST APP! UIT! is het uitgaansmagazine van 89.3 Radio West. Elke zaterdag- en zondagmorgen hoor je de beste tips voor een geslaagd weekend. Presentator Rogier van der Zanden praat je ieder weekend bij over theater- en filmvoorstellingen, wandelingen en evenementen in de regio. Natuurlijk geeft hij ook in iedere uitzending vrijkaarten weg voor voorstellingen, beurzen, attractie- en themaparken! Natuurlijk kun je alle tips ook terugvinden op de website van Omroep West: Altijd op de hoogte blijven van de programma s van Omroep West? Schrijf je in voor de maandelijkse nieuwsbrief via Op 8 september vind je Rogier en de dames en heren van het Omroep West promotieteam natuurlijk ook op het Haags UIT Festival! UIT! elke zaterdag: van uur elke zondag: van uur

5 Vrijdag 6 september 2013 > Den Haag Centraal actueel<5 De bouwwethouder haakt af PvdA verder zonder Norder Vilan Door Jan van der Ven Het besluit van PvdA-wethouder Norder om zich na de verkiezingen volgend jaar terug te trekken uit de lokale politiek, komt niet als een grote verrassing. Hetgeen ook geldt voor zijn besluit zich niet kandidaat te stellen voor het lijsttrekkerschap. Norder heeft afgelopen zomer tijdens zijn vakantie de balans opgemaakt en moet tot de conclusie gekomen zijn dat voor hem geen vooraanstaande functie meer is weggelegd in de Haagse PvdA. Daarvoor stuit hij intern op teveel tegenstanders. Dus vond hij het tijd worden om na tien jaar de Haagse politiek te verlaten. Een lijsttrekkerschap was hem voor de zomer al min of meer ontnomen toen PvdA-fractievoorzitter Jeltje van Nieuwenhoven verklaarde dat het tijd wordt voor een jonge vrouwelijke lijsttrekker. Vooral Norder knoopte deze boodschap in de oren. Want twee keer eerder verloor hij de strijd om het lijsttrekkerschap van vrouwelijke tegenkandidaten. De eerste keer ging de eer naar Jetta Klijnsma, de huidige staatssecretaris van sociale zaken. Vier jaar geleden moest Norder het afleggen tegen Jeltje van Nieuwenhoven. Bolle Na het afhaken van Norder zijn de ogen vanzelfsprekend gericht op mogelijke andere kandidaten voor het lijsttrekkerschap. Er zijn er meer, maar er kleeft aan ieder alternatief een nadeel. De droomkandidaat heeft de PvdA niet in huis. Marieke Bolle heeft zich kandidaat gesteld voor het raadslidmaatschap en wil tevens wethouder worden. Het kan zijn dat ze zichzelf in een later stadium uitroept tot kandidaat-lijsttrekker, maar deze stap heeft ze (nog) niet gezet. Bolle is niet de gedroomde kandidaat. Haar blinde voorkeur voor de bouw van het Spuiforum en haar nauwe banden met cultureel- Den Haag pleiten niet voor een lijsttrekkerschap. Want met Marieke Bolle krijgt de PvdA in ieder geval geen volkswapen tegen de PVV. Een kandidaat die zich in stilte voorbereidt, is wethouder Rabin Baldewsingh. Hij voelt zich al lange tijd klaar om zich te melden als kandidaatlijsttrekker, maar wacht op het juiste moment om zichzelf te lanceren. De PvdA er is zeer geliefd in Hindoestaanse kring en vergaarde tijdens de vorige raadsverkiezingen bijna voorkeurstemmen. Ter vergelijking: Norder kreeg er toen slechts Baldewsingh heeft zich echter afgelopen maanden niet geprofileerd, hij hield zich vooral stil. Deze onduidelijkheid pleit tegen hem. Want waar staat Baldewsingh eigenlijk precies voor? Marnix Norder.>Foto: PR Haagse Harry Marnix Rueb Fundament Spuiforum is meteen stuk zwakker Nu bouwwethouder Marnix Norder zijn vertrek heeft aangekondigd, wordt het politieke fundament voor het omstreden Spuiforum een stuk zwakker. Een baas die zijn afscheid aankondigt, is vanaf dat moment vleugellam. Niemand die nog rekening met hem houdt. En zeker binnen het krachtenveld van de politiek, waar opportunisme aan de orde van de dag is, zal de loyaliteit binnen de verscheurde PvdA straks behoorlijk op de proef worden gesteld. Boze tongen beweren nu al dat Marnix vertrek met de Noorderzon alles te maken heeft met het risico dat zijn megaplan aan het Spui alsnog sneuvelt of financieel gierend uit de hand loopt. Het Spuiforum moet na volgend jaar maart dus worden getrokken door D66-collega Marjolein de Jong. Die is in de loop van de procedure steeds meer in de schaduw van Norder terechtgekomen, maar haar positie is in de toekomst ook ongewis. Ze weet in elk geval zeker dat ze geen lijsttrekker bij de verkiezingen is, wil wel graag als wethouder terugkeren, maar moet maar afwachten of vergadering van 8 juli over het Spuiforum. Kool probeerde het tij te keren toen hij aan zag komen dat een meerderheid van de leden zich zou gaan uitspreken voor een herkansing van het alternatief voor het Spuiforum, dat van de Dooievaar. Hij werd echter onthaald op een stevig boe-geroep. Kool twijfelt openlijk over een lijsttrekkerschap. Ook hij kijkt naar de landelijke opiniepeilingen, die al maandenlang rampzalig zijn voor de dat ook voor haar is weggelegd. In elk geval is binnen haar eigen partij het slot van het Spuiforum. Het bestuur van D66 is er deze week mee akkoord gegaan dat een groep verontruste partijgenoten alle ruime krijgt mee te discussiëren over het huidige plan voor het Spuiforum en het alternatief. De groep bepleitte in juni in een brief aan het bestuur uitstel van de besluitvorming over het Spuiforum. De verontruste D66 ers wilden zodoende meer kansen creëren voor het alternatief van Dooievaart. Tot voor kort hield de leiding van D66 vast aan het Spuiforum. Deze lijn heeft het bestuur nu losgelaten. Beide plannen kunnen straks uitvoerig worden besproken door de verontruste briefschrijvers. Tot die groep behoren onder meer oud-wethouder Rene Vlaanderen, oud-minister Laurens Jan Brinkhorst, Hanneke Gelderblom (jarenlang lid van de Eerste Kamer en voormalig fractievoorzitter in de Haagse gemeenteraad), alsook voormalig Europarlementariër Doeke Eisma. PvdA. In deze voor de PvdA zo barre tijden hoeft een lijsttrekkerschap daardoor niet vanzelf tot een wethouderschap te leiden. De kans dat de PvdA namelijk na de verkiezingen in de oppositie belandt, lijkt steeds reëler. China Vanzelfsprekend zingt ook de naam van PvdA-wehouder Henk Kool rond. Vier jaar geleden was hij al kandidaat voor het lijsttrekkerschap, maar zag er vanaf toen plots Jeltje van Nieuwenhoven naar voren werd geschoven, mede om met haar de PVV de pas af te snijden. Deze opzet lukte maar net. Met Van Nieuwenhoven aan het roer verloor de PvdA vijf zetels, maar met de resterende tien zetels bleef de partij net de grootste. Henk Kool kreeg als beloning een wethouderschap. De afgelopen vier jaar was Kool vooral te vinden in China en talloze hoofdsteden van Europa. Zijn contacten met de eigen partij zijn als gevolg daarvan verwaterd. Hoe smal zijn basis in de PvdA geworden is, bleek op de leden- De xxxxx parkeergarage Nadat mijn huis, mijn kleine rode kater Vilan Tim van en de ik ruim Looeen jaar lang de ellende van een renovatie hebben verdragen, komt er iets anders in zicht. De gemeente stuurde een brief met de aankondiging van een inspraakavond. Ze willen een parkeergarage bouwen. Daar hoort inspraak bij. Want we hebben hier een democratie. De nieuwe parkeergarage komt te staan tegenover een andere parkeergarage. Die is niet in handen van de gemeente. Dat scheelt dus inkomsten. Elke keer als de gemeente het woord inspraak gebruikt, bedoelt ze eigenlijk te zeggen: onze kassa. Ze hebben daar de macht van het pluche, en de macht van de bureaucratie. Valt er iets tegen te beginnen? Je zou zeggen van niet. Wacht nog even. We zijn een opstandig volk aan het worden. De wrok tegen kabinet en andere overheden zit elke dag dieper en kwaadaardiger. Bij mij ook. Op elke internetsite met een poll kies ik voor het grootste anti-antwoord dat er is. Geen vertrouwen, optiefen, Nederland gaat kapot aan het bezuinigen. Die wrok zorgt ervoor dat ik misschien toch naar dat inspraakavondje ga. Om dwars te liggen, uit principe. De nieuwe garage moet komen op een doodgewoon plein met auto s die komen en gaan. Bij een van de oprijpaden staat een karretje waar je Vietnamese loempia s kunt kopen. In december komt er altijd een grote oliebollenkraam naast met een dikke Hollandse man erin. Ze doen alletwee goede zaken. Er staat een bushalte. Om het plein heen zijn huizen gebouwd. Het is doodsaai en daardoor heeft het iets prettigs. Ik fiets er vaak langs; een auto heb ik niet. Rijlessen nemen was een merkwaardig avontuur dat na zes dubbele uren eindigde. Ik ben dus geen directe belanghebbende. Daardoor sta ik vast sterker. Maar wat moet ik straks zeggen? Gemeente, ik vrees voor het inkomen van de juffrouw die Vietnamese loempia s verkoopt. En ook voor de loempia s zelf, al eet ik die nooit. Deze mevrouw staat er al jaren, ziet u, en ze knikt iedereen vriendelijk toe. Ze geeft bij elke loempia een servet, waarmee ze een belangrijke bijdrage aan onze beschaving levert. U mag haar toch niet wegjagen?. Uiteraard verkleed ik mezelf als loempia, in een zelfgemaakt pak met schuimrubber aan de binnenkant. Zo verschijnt uw columniste in het avondjournaal en alle grote dagbladen, indien mogelijk zal ik naar u zwaaien. Van de gemeente krijg ik vervolgens een begrijpende brief. Daarna beginnen ze met bouwen. Zo gaan die dingen. Vergeten doen we het niet. Wij van het volk zijn aan morren, en ik zeker. Vilan van de Loo

6 6>Varia Den Haag Centraal > Vrijdag 6 september 2013 terugblik foto s uit het haags gemeentearchief Van beurzen en dingen die voorbij gaan Mannen konden naar diamantbeurzen, postzegelbeurzen, tabaksbeurzen en niet te vergeten effectenbeurzen. Maar voor vrouwen bestond dit niet. De Dameskroniek, Het tijdschrift voor de ontwikkelde vrouw, organiseerde daarom in 1920 speciaal voor haar abonnees de Damesbeurs. Na een Chocolatier Droste en bakkerij Lensvelt hadden hun lekkers in glazen kasten liggen eerste succesvolle beurs in Amsterdam, vond de tweede editie in het najaar van hetzelfde jaar plaats in de Haagse Dierentuin. De pers mocht voor de opening al een kijkje nemen. Een journalist van Het Vaderland vond het een leuke en gezellige boel. Hij had vertrouwen in het succes van de beurs aangezien leukheid en gezelligheid toch één van de eerste eischen zijn die een vrouw aan een beurs zal stellen. Op de beurs kregen de Haagse dames een overzicht van het belangrijkste dat de Nederlandse industrie op dat moment voortbracht. Vijftig firma s toonden de nieuwste huishoudelijke artikelen, interieurs, levensmiddelen en modeartikelen. Veel artikelen konden de bezoeksters uitproberen of proeven. Chocolatier Droste en bakkerij Lensvelt hadden hun lekkers veilig in glazen kasten liggen, er zijn tenslotte maar weinig vrouwen die aan de verzoeking kunnen weerstaan, zoo hier en daar eens eventjes te proeven. De Damesbeurs was dermate succesvol dat deze tot het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog door het hele land trok. De populariteit van de beurs hield aan tot het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. In 1948 en 1949 werd in Amsterdam weer voorzichtig een start gemaakt met de Damesbeurs, alleen verwachtend een herinnering aan het schone verleden te vinden of vage beelden van een verre toekomst. Veel producten waren in die naoorlogse jaren gericht op de smalle beurs. Zo waren er bijvoorbeeld stapelpannen te koop waarmee op één vlam een heel diner klaargemaakt kon worden. De oorspronkelijke exploitant van de vooroorlogse Damesbeurzen, de Haagse Dameskroniek, was niet te spreken over het gebruik van dezelfde naam voor de beurzen in Amsterdam. Burgemeester mr. F.M.A. Schokking opent op 22 september 1953 in de Houtrusthallen de 71 ste Damesbeurs en bekijkt de fabricatie van nylonkousen. >Foto: Stokvis Zij meende de oudste rechten te hebben en spande een rechtszaak aan. De Haagse Dameskroniek kreeg uiteindelijk gelijk en won het alleenrecht op de naam Damesbeurs. De Amsterdamse organisatoren moesten noodgedwongen enkele weken voor de opening in 1950 de beurs hernoemen naar Domein van de Vrouw. Deze beurs werd later de Huishoudbeurs, die nog steeds ieder jaar plaatsvindt in februari. Demonstraties bleven een integraal onderdeel van de Damesbeurs. Op de foto tonen demonstratrices aan burgemeester Schokking de fabricage van nylonkousen. De demonstraties en de beursthema s geven door de jaren heen een goed beeld van de ontwikkeling van Nederland: emigratie in de periode 1952 tot 1954, vliegvakanties in 1959, de vrije zaterdag en vrije tijd in 1961 en de komst van aardgas in In dat jaar werd met een flinke presentatie het publiek op de beurs voorbereid op alle veranderingen die de bel van Slochteren in huis en fornuis teweeg zou brengen. In de jaren vijftig zagen Rotterdamse winkeliers hun klanten wegtrekken naar Den Haag en Amsterdam en gingen ze onderling samenwerken om dit tegen te gaan. De drie grootste lokale middenstandsverenigingen sloegen de handen ineen en organiseerden de Femina, de beurs voor mode en huishouding. De beurs was meteen een groot succes, al snel moest men verhuizen van Diergaarde Blijdorp naar een grotere locatie: de Ahoy. Ook in Den Haag is er één keer een Femina georganiseerd. Een aantal middenstanders was er slecht over te spreken dat ze geen standruimte kregen op de Damesbeurs. Ze namen contact op met de organisatoren van de Femina en wisten ze zover te krijgen in het voorjaar van 1957 een voorjaars- Femina in Den Haag te organiseren. De Damesbeurs sprak er schande van en vreesde een verflauwende belangstelling bij twee soortgelijke beurzen in dezelfde stad. Oorlog in Den Haag: Damesbeurs contra Femina kopte Het Vrije Volk. Als het een oorlog was, was het wel een kortdurende. De eerste Haagse Femina was verre van succesvol en kreeg nooit een vervolg. Den Haag bleef voor wat betreft vrouwenbeurzen tot 1993 het exclusieve terrein voor de Damesbeurs, die tot 1987 in het najaar is gehouden in de Houtrusthallen en daarna in de Statenhal in het Congresgebouw. Cynthia Hamberg Ingezonden mededeling Boomsma pure graanjenever 1L uit Leeuwarden, van 14,95 voor 10, 95 Bols vieux 1L De vieux met dat Franse vleugje van 15,45 voor 11, 45 vodka drinkskaya 1L Gemaakt van de beste Nederlandse granen. Zuiver & zacht, van 15,95 voor 13, 95 Calvados Coquerel 0.7L Fijne, uitmuntende calvados met een krachtige appelsmaak, van 19,60 voor 16, 95 scotch Whisky The dundee 1L Een goed uitgebalanceerde whisky voor een nu nog aantrekkelijkere prijs, van 14,95 voor 13, 95 dalwhinnie 15 years single malt highland 0.7L Aromatisch, lichtrokerig met een weelderige, lange, lichtzoete afdronk. Nog even voor een hele lage vaste prijs van 38,75 voor 32, 95 Coal ila 12 years single malt islay 0.7L Zeer complexe Islay met smaken van vanille en nootmuskaat, lichtkruidig, de afdronk is lang en zacht met tonen van turf en rook. Nog even voor een hele lage vaste prijs van 41,75 voor 34, 95 ACTIES op=op Drinkland importeert, reeds vele jaren, rechtstreeks wijnen uit Chili van het wijnhuis Tierra Alta. De wijnen komen uit de belangrijkste wijnregio s de Maule en Colchagua Valley. Door het optimale klimaat van veel zonneschijn en de koelere bries van de Andes en de Pacific, ontstaan mooie kwaliteitswijnen, zoals de beroemde Carmenère druif. Voor U selecteren wij 1 witte wijn en 2 rode wijnen uit de Collection serie. Wijnen met een mooie fruitsensatie en zachte tannines door de houtrijping. Tierra alta Collections sauvignon Blanc syrah Cabernet sauvignon Per fles nu van 8,55 voor 6, 75 WiTTe Wijnen Zuid-Afrika / Paarl louis Fourie sauvignon Blanc Frisse, crispy, droge, witte wijn met smaken van passievruchten en citrus. Nu van 8,75 voo 6, 95 Spanje / Rueda Cuatro rayas 100% Sauvignon Blanc, elegante, droge, witte wijn uit Noord Spanje. Nu van 8,95 voor 6, 50 rode Wijnen Frankrijk / Côtes de Duras malbec Baraban 2005 Gitton Père et Fils. Bijzondere 100% Malbec, mondvullende, lichtkruidige, rode wijn met zachte tannines. Ideaal voor de koelere nazomer barbecues! Nu van 13,75 voor 8, 75 Spanje / Rioja puerta vieja Tinto 100% Tempranillo druiven, door de korte houtlagering behoudt deze Rioja zijn frisheid. Nu van 7,85 voor 6, 48 6 flessen in linnen wijntas 35, 00! rosé den haag * Voorhout * noordwijk * oegstgeest Prinsestraat 57 Jacoba van Beierenhof 28 Maarten Kruytstraat 24 Lange Voort Chili / Central Valley Tierra alta syrah / pinot noir reserva De combinatie van Syrah druiven uit Colchagua Valley en Pinot Noir druiven uit Casablanca Valley geven deze rosé een geweldig volle smaak met aroma s van aardbeien, frambozen en zwarte bessen. Nu van 9,50 voor 6, 95

7 Vrijdag 6 september 2013 > Den Haag Centraal actueel<7 COC wil nieuwe plek homomonument Als het aan COC Haaglanden ligt, krijgt het Internationaal Homomonument een andere plek. Op de huidige locatie nabij Madurodam komt de sculptuur volgens voorzitter Harry Derksen onvoldoende tot zijn recht. Een nieuwe, eervolle plaats aan de Koningskade moet de zichtbaarheid vergroten. Door Jasper Gramsma Dit kan echt niet, dacht Harry Derksen toen hij tijdens de afgelopen dodenherdenking minister Bussemaker moest ontvangen bij het Internationaal Homomonument. De voorzitter van COC Haaglanden vindt de gedenkplek gelegen naast een tramkeerlus en een toiletgebouw aan de Koninginnegracht onacceptabel: Wanneer je als stad een internationaal monument hebt, mag je dat niet wegstoppen. Zeker niet als je je beroept op een reputatie van vrede en recht. Derksen vatte het idee op om het monument te verplaatsen naar het heuvelachtige grasveld langs de Koningskade, ter hoogte van de Koninklijke Academie van Beeldende Kunsten. Het is een mooie plek waar genoeg ruimte is voor ceremonies, zonder dat omwonenden er last van hebben. Bovendien is de grond eigendom van de gemeente, net als het monument, licht hij toe. De COC-voorman is met de gemeente in gesprek over de verhuizing: Het is allemaal erg lastig. Men zegt dat het wel twee jaar kan duren, maar mijn streven is dat het monument binnen een jaar is De eerste dag van het nieuwe schooljaar was voor Onderwijswethouder Ingrid van Engelshoven het moment om de één aanmeldleeftijd voor kinderen nog eens onder de aandacht te brengen. Dit gebeurde in basisschool Het Volle Leven waar de ouders van Jack en Jodi eerst een privé-rondleiding kregen van directeur Margreeth Alta. Door Elske Koopman Zowel Jack als Jodi worden in oktober 2013 één jaar. Dat betekent dat zij als eersten een brief krijgen over de nieuwe regeling in Den Haag waarbij ouders hun kind kunnen aanmelden als het een jaar is. Alle ouders met kinderen die volgende maand één jaar worden, krijgen deze brief thuis waarin staat dat ze hun kind kunnen aanmelden op de basisschool. Zij kunnen dat doen tot en met de eerstvolgende 30 september. Drie weken later horen ze van hun voorkeursschool of hun kind is aangenomen. Zo niet, dan verplaatst. In zijn strijd voor een snelle verhuizing vindt Derksen steun bij D66 en de VVD. Raadslid Arjen Lakerveld (VVD): Dit monument verdient een betere plek. Het verplaatsen is een kleine moeite, maar of dit de concrete plek kunnen ze hun kind aanmelden bij een andere basisschool. Daar komen ze dan wel achteraan de lijst, net zoals dat nu gaat. Dat is zoals het nu ook gaat. Voor ons betekent deze nieuwe regeling dat we minder gaten in de wachtlijst krijgen, want ja, ook hier is een wachtlijst, aldus Alta. Vragen Zij beantwoordt geduldig de vragen van de ouders van Jack en Jodi. De vader van Jack had nog niet eerder gehoord van de nieuwe aanmeldregeling, zijn vrouw wel. Maar allebei hebben ze nog de prangende vraag wat er gebeurt als ze na 30 september volgend jaar gaan verhuizen. Als ze dan kiezen voor een andere school, komen ze net als voorheen onderaan de lijst. Op scholenwijzer.nl kunnen de ouders zich al oriënteren op de scholen en op het toelatingsbeleid dat voor elke school anders is. Vanaf volgend jaar kunnen ze daar ook zien hoeveel ruimte de school nog heeft voor nieuwe aanmeldingen. wordt, blijft nog even de vraag. Ik ben in elk geval enthousiast en probeer dat samen met Kim Waanders van D66 ook over te brengen op andere fracties. Derksen is positief gestemd over het politieke draagvlak. Hij verwacht op korte Wethouder van Engelshoven en Wiely Hendricks van de Haagse schoolbesturen bieden ouders informatie aan over de aanmeldprocedure. > Foto: PR termijn een meerderheid in de gemeenteraad. Ik hoop dat we tijdens WATH, het eerste Haagse homofestival op 2 november, een crowdfunding kunnen starten om de verplaatsing te bekostigen, zegt Derksen. Hoeveel geld ervoor nodig is, weet hij nog niet. Wereldwijd is het gekrulde metalen lint van kunstenaar Theo ten Have het enige internationale homomonument. Het herinnert aan de homoseksuelen die in de bezettingsjaren zijn omgekomen, tegelijkertijd is het een teken van strijd voor gelijke rechten en tegen discriminatie. De vorm en overlopende kleuren van de sculptuur staan symbool voor een zelfbewust homoseksueel leven. De verplaatsing kan op goedkeuring rekenen van de Haagse ontwerper. Ik juich het toe, omdat ik het monument oorspronkelijk voor dit gebied heb ontworpen. Er is meer ruimte, waardoor het effect sterker is, aldus Ten Have. Er is in het verleden al veel gesteggeld over een geschikte plek voor het monument. Aanvankelijk zou de sculptuur aan de rand van het Malieveld worden geplaatst, maar vanwege juridisch getouwtrek is uitgeweken naar de huidige plek. Bij de onthulling in 1993 was van een keerlus en een toiletgebouw geen sprake. In 2010 gingen er stemmen op voor een alternatieve locatie toen het toilethuisje voor de trambestuurders van HTM werd geplaatst. Het college besloot dat verplaatsing van de sculptuur te ingrijpend zou zijn. Wel is er bij wijze van compromis een beukenhaag geplaatst om het huisje aan het zicht te onttrekken. Eén aanmeldleeftijd voor scholen van start Oud-wethouder Stolte in opspraak Wilbert Stolte. > Foto: Bonaire Vandaag >Foto: Wikimedia De Haagse oud-wethouder Wilbert Stolte is vorige week bij minister Plasterk op het matje geroepen. De CDA er Stolte is sinds 2011 rijksvertegenwoordiger, een soort superburgemeester, van Bonaire, Sint Eustatius en Saba. Hij wordt ervan beschuldigd daar vooral het belang van de aan het CDA verwante partij Union Pariotiko Boneriano (UPB) te behartigen. Hij moest uitleg geven aan de minister over zijn aanpak van de bestuurlijke problemen op met name het grootste van de drie eilanden, Bonaire. Begin dit jaar verscheen al een kritisch rapport over de werkwijze van de Haagse oud-wethouder waarin Overigens is het gebruiken van het ene aanmeldpunt vrijblijvend en geen garantie op inschrijving op de school met voorkeur. Twee scholen doen niet mee aan de regeling: schoolvereniging Wolters in Benoordenhout en Montessorischool Waalsdorp. De afspraken gelden ook niet voor het speciaal onderwijs, internationaal onderwijs of kinderen die voor 1 oktober 2012 geboren zijn. Als die zijn toegelaten tot een basisschool, hebben ze de garantie van een plek. werd geadviseerd de oud-wethouder te vervangen. Het rapport was opgesteld door de voormalig burgemeester van Dordrecht, Ronald Bandell. Die was door minister Plasterk op pad gestuurd om verslag te doen van de bestuurlijke crisis op het eiland. Die crisis ontstond mede nadat Stolte was aangetreden als superburgemeester van het tropische eiland. Het rapport, waarin kritiek stond te lezen over de werkwijze van Stolte, bleef intern en leidde niet tot acties van de minister. Nadat NRC Handelsblad vorige week bij de minister om opheldering had gevraagd, ontbood Plasterk de oudwethouder. Vervolgens lichtte hij de Tweede Kamer in. verreck Succes Vrijwel iedere ochtend kijk ik na het ontwaken in het gezicht van Sylvie. Ik weet niet precies welke achternaam ze nu voert, maar u begrijpt wel wie ik bedoel. Ze lacht altijd lief en verleidelijk en, wat nog opmerkelijker is, ze houdt haar mond. Om haar zo dicht bij me te hebben moet ik wel even opstaan en de gordijnen openschuiven, maar daar ligt ze dan in volle glorie. Bij mij aan de overkant is een filiaal van Hunkemöller en s ochtends wordt met de vrachtwagen nieuwe lingerie aangevoerd. Op die vrachtwagen ligt Sylvie. Niet veel aan. Qua kleding en eigenlijk ook qua alles. Maar zeer succesvol. Je kan er niet om heen, zeker niet in mijn nauwe winkelstraat. Vroeger lag Do iedere ochtend voor mijn deur. Ook mooi, een zangeres die genoemd is naar de eerste trede van de toonladder. Do heb ik weleens ontmoet in een radio-studio. Aardig meisje, kan toon houden, maar piepklein. De vrachtwagenstoffeerders van Hunkemöller hebben haar flink moeten opblazen, want ook haar kleding nam niet veel ruimte in. Maar goed, voor Bekende Nederlanders is het een vertrouwd procédé: jezelf opblazen. Zo is de alomtegenwoordige entrepreneur Ali B. het bewijs dat er ook islamieten zijn die zichzelf kunnen opblazen zonder daarbij het leven te laten. Of de schade van een vergelijkbare orde is, laat ik aan uw beoordeling over. Maar hij is zeer succesvol. Umberto Tan heeft een nieuwe talkshow. Hij mag bij RTL de tijd tussen de reclameblokken vullen. Ik hoorde op de radio de jonge frisse columnist en cabaretier Johan Fretz verklaren dat Tan het goed had gedaan. Hij had immers meer dan kijkers. Laat ik er eens even fors inkleunen: is men op de hoogte van de kijk- en luistercijfers van Adolf Hitler? Of die van de Jonge Kim Papzak van Noord-Korea die onlangs onder meer een ex-minnares liet executeren. Dat is nog eens uitmaken! De grote belangstelling voor het œuvre van beide heren lijkt mij geen bewijs voor de kwaliteit ervan. Over die lieve Umberto hoor je mij niets zeggen, ik wens hem een geweldig kijkcijfersucces toe. Maar ik moet wel huilen als veelbelovende artistieke vaandeldragers van de nieuwe generatie dit marktdenken blijken te omarmen en zelfs vanzelfsprekend vinden. Wat is succes? Kijk naar jezelf en naar wat je doet en maakt en word blij. Met kijkcijfer 1. Marcel Verreck

8 8>varia Den Haag Centraal > Vrijdag 6 september 2013 Stadsmuseum moet mogelijk dicht Door Pieter de Leeuw Leidschendam/Voorburg - Dat musea in Nederland het bepaald niet makkelijk hebben, is een understatement, maar het lot van het Stadsmuseum Leidschendam-Voorburg is in al zijn tegenspoed toch weer uitzonderlijk. Eerst besloot de gemeente om circa 6 ton te investeren in de verbouwing van het museum en de aankoop van de naastgelegen winkelruimte. Vervolgens kreeg het museum de opdracht om zodanige bezuinigingen door te voeren dat er niks anders opzat dan het voltallige personeel te ontslaan. Nu wordt het museum dat tiptop is verbouwd, noodgedwongen gerund door vrijwilligers. Het museumbestuur beraadt zich op de ontstane situatie. Bestuursvoorzitter Henk Knoester zegt dat het vijfkoppige bestuur tot 1 november de tijd wil nemen om te bepalen hoe de nabije toekomst van het museum in de Voorburgse Herenstraat eruit zal gaan zien. Met het gezicht van een oorwurm: Wat natuurlijk ook een mogelijkheid is, is dat we het museum moeten sluiten, ja, dat is zeker een serieuze optie. Knoester stelt nadrukkelijk dat een museum niet naar behoren kan functioneren zonder een directeur die in het bezit is van alle relevante kennis als het erom gaat hoe een museumcollectie beheerd dient te worden. Én minstens zo belangrijk die beschikt over een netwerk om het museum commercieel op te stoten in de vaart der volkeren. Het museum mocht zich verheugen in een uitstekende directeur die per 1 augustus is vertrokken want zijn contract liep nu eenmaal af. Sindsdien is het behelpen, zegt Knoester. Het is een uitdrukking die hij veelvuldig bezigt als het erom gaat de tegenwoordige situatie van het museum te kenschetsen. Het is behelpen. Zo n vijftig jaar geleden ging het museum voor de eerste keer open, in zekere zin met een dubbele taak. De De gevel van het museum dat binnenkort wellicht wordt gesloten.> Foto: PR eerste taak was het tonen van de lokale historie. Een pronkstuk van de collectie die circa objecten omvat, is het Romeinse wagenwiel dat eens door de nederzetting Forum Hadriani moet hebben gerold. En van wat recenter datum is het schilderij waarop de bibliothecaris Johannes van Rossum is te zien. Hij onderhield een liefdesrelatie met Prinses Marianne en is de vader van het buitenechtelijke kind dat de dappere prinses besloot bij zich te houden. Beeldhouwers De tweede taak van het museum gold het tentoonstellen van de werken van kunstenaars uit de regio. Dat zijn er nogal wat, want in Voorburg hebben steeds veel beeldhouwers gewoond en gewerkt. De educatieve tak van het museum heeft zich vooral in het basisonderwijs een vaste plek veroverd met lesprogramma s en rondleidingen. Met het vertrek van de ervaren directeur is één van de vrijwilligers voorlopig benoemd tot interim directeur. Deze vrijwilliger kwam daarvoor het meest in aanmerking omdat hij de oprichter bleek te zijn van een ander museum. Knoester slikt even voor hij zegt het stripboekenmuseum in Groningen. Jan de Vries is één van de 50 vrijwilligers die het museum nu draaiende houden. Voor aanvang van de zomervakantie schreef hij wat je noemt, een brief op hoge poten aan het College. Hij schreef onder meer in zijn brief: Helaas heeft het besluit van de gemeente tot gevolg dat het hart uit dit museum wordt gehaald. Of hij al iets gehoord heeft? Ja, een bevestiging van de ontvangst. De Vries lijkt het nog steeds niet helemaal te kunnen geloven. In zijn woning in Leidschendam, veel kunst aan de muur, schudt hij verontwaardigd met het kale hoofd: Ik geloof oprecht dat de gemeente niet begrijpt dat een museum zonder een directeur niet kan bestaan, wie heeft er ooit van gehoord dat een bedrijf geen leidinggevende nodig heeft. De stemming onder de vrijwilligers noemt hij gelaten. Natuurlijk proberen we om positief te blijven en de moed erin te houden, maar ik verwacht dat als de bedenktijd van het museumbestuur voorbij is en deze naar buiten zal brengen wat volgens hen het beste is om te doen, de meeste vrijwilligers het museum de rug toe zullen keren als er niks verandert. Ja, ik ook, ja. In de gesprekken met het museumbestuur is door de gemeente steeds het Huygensmuseum Hofwijck als lichtend voorbeeld aangewezen, want ook daar werd een pittige bezuinigingsoperatie uitgevoerd en kijk, ze hebben daar niet één, maar zelfs twee directeuren. Knoester haalt diep adem en legt uit: Het Huygensmuseum heeft een internationale uitstraling en is daarom op geen enkele manier te vergelijken met het Stadsmuseum dat een puur regionale functie heeft. Dat betekent dat het voor hen een stuk makkelijker is om geldstromen te vinden. Overigens is dat bij uitstek een taak van de directeur en die hebben we als gevolg van de bezuinigingen moeten ontslaan. De gemeente verklaart dat een extra financiële bijdrage niet aan de orde is. Wat ze doen, zegt de Vries, is de geschiedenis van hun eigen gemeente zo, hup, over de schouder gooien. Knoester verwacht niet dat de gemeente het museum alsnog de helpende hand zal gaan reiken. Het is soms alsof ze het niet willen begrijpen. Even later: Nee, ik voel me absoluut niet serieus genomen. Waarvoor hij zegt te pleiten, is niet dat het gehele bezuinigingspakket van tafel gaat. We weten allemaal dat er bezuinigd moet worden maar nu moeten we op een jaarlijks bedrag van in 3 jaar tijd 40% inleveren, dat gaat gewoon niet. In de gemeenteraad hebben de fracties van Groen Links en GBLV (Gemeentebelangen) ervoor gepleit dat het museum alsnog financieel zou worden ondersteund, maar alle andere partijen, tezamen een meerderheid vormend, zien daartoe geen reden. Kanaaltocht Maurice van den Berge brengt 11 mille op Geen ongunstige stroming, vertragende landwind of dreigende uitputting, nòch de gedachte aan het overlijden in het zicht van de Franse kust van een Britse voorgangster hielden de missie van Maurice van den Berge tegen. En dus overhandigde de Haagse Kanaalzwemmer tijdens een benefietavond de stichting Spieren voor Spieren het resultaat van zijn geslaagde sponsoractie: een cheque van elfduizend euro. Door Jos Praat Dat het streefbedrag van tien mille werd overschreden was te danken aan echtgenote Ien. Een dag voor de overtocht was dat geld al binnen. Maurice hoefde alleen nog maar even van Dover naar Calais te zwemmen. En toen dat gelukt was ontstond het idee om zijn zwemtijd in euro s om te zetten, legde ze aan de trotse familieleden, sponsors en ZIAN-clubgenoten uit. Een veiling van belangeloos ingebrachte stukken en een loterij bleken donderdagavond in Blu Events aan de Scheveningse haven voldoende om een eindbedrag van elfduizend euro op de cheque te kunnen noteren. Gelukkig maar dat Maurice niet sneller was, anders hadden we een lagere opbrengst moeten noteren, grapte de moeder van Maud en Renée. Die hun echtgenoot en vader een jaar Maurice en Olivia. >Foto s: Creative Images moesten afstaan in zijn streven om met een Kanaaltocht geld voor een goed doel op te halen. Met een door vrienden samengestelde film gaf de 43-jarige sporter een inkijkje in de voorbereidingen van zijn barre zwemtocht van 47 kilometer. Zoals de wintertrainingen, waarmee de voormalig wedstrijdzwemmer en poloër de basis voor de benodigde conditie legde. Vier keer per week stond ik om vijf uur op, piepte de deur uit en lag dan om zes uur in het zwembad. Vervolgens stond ik dan om acht uur in de showroom, lichtte de sportieve Mazda-dealer toe. Vele trainingskilometers in open water, een IJsselmeeroversteek en tenslotte een zwemtocht van Hoek van Holland naar Scheveningen leverden de benodigde spierkracht en zelfvertrouwen. Dat de hele onderneming lukte was mogelijk door de steun van m n gezin, vrienden die hun boot beschikbaar stelden, m n coach Marcel van der Togt, de Engelse loods en schipper Lance Oram en alle aanmoedigingen op Facebook. De Hagenaar, die sinds vijf augustus bij de internationale Kanaalgemeenschap behoort, vergat ook niet de vele belangloze bijdragen te noemen. Zoals die van de eigenaar van Blu Events, die zijn zaak voor het goede doel beschikbaar stelde. En zijn vader Jan, die tijdens Maurice s afwezigheid het bedrijf in de Bankastraat draaiende hield. Olivia Hoewel de avond om Van den Berge draaide, trok de vijfjarige Olivia onbedoeld de meeste aandacht. Feestelijk gekleed en in haar felgekleurde rolstoel met vrolijk knipperende voorwieltjes bewoog de jeugdige ambassadrice van Spieren voor Spieren zich behendig door de menigte. Om tenslotte de show te stelen toen haar held Maurice het eindresultaat van de sponsoractie bekend maakte. Toen ik Olivia ontmoette, wist ik waar ik het allemaal voor deed. Wij hebben zelf twee gezonde dochters. En om kinderen met een spierziekte, zoals Olivia, te kunnen helpen was ik vastbesloten dit waagstuk tot een goed einde te brengen. Het was alle moeite meer dan waard, bekende de afgetrainde zwemmer. Die, zonder het zelf te weten, ook de Kanaalploeg van het Haagse PLONS inspireerde. Vanaf de veerboot naar Dover zagen we Maurice in de verte zwemmen. Hij was toen bijna halverwege Het Kanaal maar had nog steeds een gelijkmatige, krachtige slag. Machtig om te zien. Zo zouden wij ook wel over willen steken, aldus Inge Wolfs. Die twee dagen na de solo van Van den Berge na twaalf estafette-uren van de Haagse ploeg als slotzwemster de kust van Cap Gris Nez opklauterde. Wereldrecord Sixpack Estafetteploeg Sixpack vestigde zondag een wereldrecord door in 9 uur en 45 minuten Het Kanaal te bedwingen. Het team van oud-hzzian wedstrijdzwemmers, bestaande uit Jan van der Elst (57), Ron van der Harst (55), Sacha Honig (56), Erwin Metz (57), Peter van Os (56) Marius Ros (54) en Cees Vervoorn (53) was daarmee de snelste Kanaalploeg ooit in de categorie 55+.

9 Vrijdag 6 september 2013 > Den Haag Centraal cultuur<9 In Afrika geneesheer, in Europa organist Voor Albert Schweitzer was Bach allesomvattend Hij werd beroemd als geneesheer in duister Afrika. Maar voordat hij daarheen vertrok, genoot Albert Schweitzer al faam als organist. Hij wordt een halve eeuw na zijn dood nog steeds in ere gehouden als kenner en vertolker van het œuvre van Bach. Ben van Oosten, organist van de Grote Kerk, reconstrueert in het kader van het Internationaal Orgelfestival het programma dat Schweitzer in 1928 in diezelfde kerk speelde. Door Aad van der Ven Honderd jaar geleden stichtte Albert Schweitzer een bescheiden hospitaal bij een Amerikaanse zendingspost in Lambaréné, in de Afrikaanse staat Gabon. Al spoedig stroomden de zieken en anderen die hulp behoefden toe. Om deze daad van barmhartigheid te gedenken worden in deze periode verspreid over Europa circa honderd orgelconcerten aan de in 1965 overleden arts, musicus, theoloog en filosoof gewijd. Ben van Oosten voert op 12 september de composities uit die ook op 1 mei 1928 op het programma stonden toen Schweitzer het toenmalige Witte-orgel in de Grote Kerk bespeelde. Dat het naast één werk van César Franck (Premier Choral) uitsluitend gaat om composities van Johann Sebastian Bach (o.m. enkele koraalbewerkingen, Prelude en Fuga in c) wekt geen verwondering. In 1905, toen Schweitzer dertig was, had hij zijn omvangrijke en diepgravende Bach-monografie geschreven, het resultaat van een jarenlange verdieping in het werk van deze Thomascantor. Zijn muziek is een voertuig van steeds terugkerende ritmische motieven, die op een sublieme manier uitdrukking geven aan vrede, geluk, sprankelende vreugde, intense pijn of verdriet, aldus Schweitzer in één van zijn publicaties. In geen ander individu, Albert Schweitzer. >Foto: PR in welke periode van de geschiedenis van de mensheid dan ook, zag hij zo duidelijk de hand van God. Psalmmelodie Al lang voordat hij bekend werd als de onbaatzuchtige redder van talloze zieke Afrikanen, genoot Schweitzer een reputatie als organist en als musicus in het algemeen. Toen hij zeven was had hij al een psalmmelodie opgeschreven en daar akkoorden bij bedacht. Zijn medische en muzikale studie liepen gelijk op. Belangrijk was zijn contact met de Parijse organist en componist Charles- Marie Widor, aan wie Ben van Oosten trouwens een doorwrochte studie en een stel opnamen heeft gewijd. Het was Widor die Schweitzer, afkomstig uit het puriteinse Elzas-Lotharingen, de ogen opende voor de weelderige schoonheid van de Franse orgelkunst en meer in het bijzonder de pracht van het Cavaillé-Coll-orgel. Maar Widor had ook een andere kant, zegt Ben van Oosten. Hij heeft zich terdege verdiept in de muziek van Bach en verzette zich tegen de pompeuze manier waarop die vaak gespeeld werd. De triosonates bijvoorbeeld noemde hij kamermuziek. Die benadering heeft er toe bijgedragen dat de ervaren Widor en de veelbelovende Schweitzer het van meet af aan goed met elkaar konden vinden en dat hun samenwerking vruchten heeft afgeworpen. Schweitzer zette zich in voor een meer stijlvolle weergave van Bachs muziek. Ook propageerde hij nadrukkelijk de bouw van orgels waarvan het klankkarakter daarmee in overeenstemming was. De Haagse organist kon in zijn boek over Widor dan ook niet om diens Duitse collega heen. Bedachtzaam Hoeveel respect Van Oosten ook voor de mens en musicus Albert Schweitzer heeft, hij ontkent niet dat diens spel, zoals dat dankzij een groot aantal opnamen nog steeds te horen is, nu een nogal gedateerde indruk maakt. Het klinkt nu wel heel langzaam, bezadigd en bedachtzaam. Toch bezit het een zodanige allure dat het boven die bezwaren uitstijgt. De combinatie Bach-Franck die op 1 mei 1928 in de Grote Kerk klonk en die Ben van Oosten nu letterlijk overneemt, geeft een mooi beeld van de Duits-Franse as in de muzikale creativiteit van Albert Schweitzer. Op het romantische Witte-orgel dat hij toen bespeelde zal Franck vast heel mooi hebben geklonken, zegt Ben van Oosten. Maar ik denk dat hij meer had genoten van Bach op het Metzler-orgel van nu. Aan het optreden van de vaste organist van de Grote Kerk op 12 september gaat een lezing vooraf over Schweitzer door de organist en dirigent Aad van der Hoeven. Maar voordat het zover is hebben de orgelliefhebbers in het kader van dit festival al drie concerten door andere organisten achter de rug. Om te beginnen is er Jan Hage, die in 2011 de Haagse Kloosterkerk voor de Utrechtse Dom verruilde. Net als alle andere organisten slaat hij Bach niet over. Daarnaast speelt hij Messiaen ( L Ascension ) en Reubke (Sonate in c). Gijsbert Kok, die we in Den Haag ook kennen als stadsbeiaardier, voert voornamelijk barokmuziek en ook Reger uit. Naast Bach en Reger speelt de Belgische organist Peter Van de Velde ook een werk van zijn vooraanstaande landgenoot Flor Peeters. Thomas Trotter uit Birmingham, die ook het orgel van Westminster Abbey in Londen pleegt te bespelen, sluit met een extreem gevarieerd programma het festival onconventioneel en laagdrempelig af. Internationaal Orgelfestival. Organisten: Jan Hage (7 september), Gijsbert Kok (10 september), Peter Van de Velde (11 september), Ben van Oosten (12 september) en Thomas Trotter (14 september). Grote Kerk, begintijd telkens uur. Meer informatie: Noa Wildschut. > Foto: Maurice Heesen Violiste Noa Wildschut (12) debuteert bij Residentie Orkest Ik denk dat ik erg ga genieten Door Ellen Segeren Het Residentie Orkest begeleidt op zaterdag 7 september een bijzondere violiste: de twaalfjarige Noa Wildschut. Zij maakt haar debuut bij het orkest tijdens het Zuiderparkconcert, één van de eerste concerten van het RO dit seizoen. Al op hun twaalfde soleren bij een symfonieorkest, dat overkomt niet veel musici. Noa Wildschut was ook wel een tikje overrompeld toen ze de aanvraag van het Residentie Orkest kreeg, vertelt ze. Ik vind het een enorme eer om door dit orkest gevraagd te worden, het lijkt me heel leuk en bijzonder. Noa begon muziek te maken toen ze twee jaar was. Eerst op de cello. Eigenlijk alleen omdat ik een groter instrument wilde dan mijn zus, die viool speelde, vertelt ze lachend. Ik hield de strijkstok vast zoals je dat bij een viool doet, dat ging niet zo goed. Op haar vierde stapte ze over op de viool. Haar zus revancheerde zich, want haar viool is inmiddels een slag groter: Zij speelt nu altviool. Bijna vanaf haar eerste vioolstreek heeft Noa les gehad van de beroemde vioolpedagoge Coosje Wijzenbeek, die veel grote talenten heeft afgeleverd, onder wie Janine Jansen. Noa heeft in haar jonge leven ook al heel wat concertpodia in binnen- en buitenland beklommen. Een kleine samenvatting: op haar zesde stond ze in het Concertgebouw en soleerde ze live op tv bij het Jeugd Orkest Nederland. Ze won op haar negende als jongste deelnemer het Internationale Louis Spohr-vioolconcours en op haar tiende de Iordens Viooldagen. Ook kreeg ze in januari de Young Talent Award van het Concertgebouw en de Deutsche Bank. Nu is het dus tijd voor het volgende hoogtepunt: haar debuut bij het Residentie Orkest, met de Romanze nr. 2 van Beethoven en de Introduction et Rondo capriccioso van Saint-Saëns. Noa: De Romanze is muzikaal, het is een stuk met mooie melodieën, prachtig lyrisch. Het werk van Saint-Saëns is heel virtuoos, met veel loopjes. Het zijn twee totaal verschillende werken, maar allebei bijzonder en mooi. Ik vind veel stijlen mooi. Ik houd erg van romantiek, maar kan ook genieten van Mozart en Bach. Langzaam Pittig repertoire dus bij dit concert, dat een stevige voorbereiding vraagt. Noa heeft haar eigen methode om straks beslagen ten ijs te komen: Ik heb de orkestpartituren. Die bestudeer ik terwijl ik opnames van de werken beluister. Dan kan ik wennen aan de orkestklank en de begeleiding en weet ik precies wat ik kan verwachten als ik ervoor sta. Ook voor het instuderen van haar partijen hanteert Noa een bewezen aanpak. Ik studeer alles in een langzaam tempo in. Vooral de loopjes in de virtuoze stukken doe ik eerst heel langzaam. Dat is goed voor de zuiverheid en de duidelijkheid. En de moeilijke plekjes herhaal ik vaak op verschillende manieren. De twee stukken die ik ga spelen zijn verschillend van karakter, dus ik moet op andere dingen letten. Het concert gaat ze geven op een Italiaanse viool uit 1714, een Giovanni Grancino, die ze een halfjaar geleden in bruikleen kreeg van het Nationaal Muziekinstrumenten Fonds. Een prachtig instrument met een diepe klank, vertelt ze. Ik kan er grote zalen mee vullen, maar ook als ik er heel zacht op speel, is het goed te horen. Op deze viool is het gemakkelijker om muzikaal te spelen. Hierop bereik je niet snel een grens. Ik moest wel even wennen, want een instrument en de bespeler moeten naar elkaar toegroeien. Maar nu gaat het heel goed. Het is ook bijzonder om te beseffen wat voor leven de viool heeft gehad, wat die allemaal al heeft meegemaakt. Ze kijkt erg uit naar haar optreden met het Residentie Orkest. Ik ben meestal wel zenuwachtig als ik ga optreden, maar ik heb er ook altijd heel veel zin in. Dit wordt een bijzonder concert, omdat het in een mooie omgeving is in de buitenlucht, dat heeft een speciale sfeer. Ik denk dat ik erg ga genieten. Residentie Orkest onder leiding van Perry So, met Noa Wildschut (viool). Muziek van onder anderen Beethoven en Saint-Saëns. Zaterdag 7 september, uur, Parktheater. Meer informatie:

10 10>Cultuur Den Haag Centraal > Vrijdag 6 september 2013 Portret Marietje leest als een roman Schelmenstreken van een Indische ziel Door Jill Stolk In de Indische pers komt Marie Cecile van Oordt ( ) naar voren als een mirakel van kunstvaardigheid, als een zeldzaam virtuoos in de oplichtkunst. Als prostituee, als heilsoldate of detective, steeds wisselend van locatie, slaat zij haar slag. Chantage gaat zij geenszins uit de weg. Op een avontuur beluste mannen wikkelt zij om haar vinger. Ook winkeliers en hotelhouders laten zich beetnemen. Ziedaar in het kort het portret van Marietje. Termorshuizen (1935), neerlandicus en historicus, promoveert in 1988 op een studie over de journalist en romancier P.A. Daum. In twee delen beschrijft hij, met medewerking van Anneke Schotte, de geschiedenis van de Indische pers. In 2001 verschijnt Journalisten en heethoofden. Een geschiedenis van de Indisch-Nederlandse dagbladpers In 2011 verschijnt Realisten en reactionairen, een geschiedenis van de Indisch-Nederlandse pers Tijdens zijn pershistorische arbeid ontmoet Termorshuizen Marietje. Buitenechtelijke relaties en een valse stiefmoeder zorgen voor een grimmig verhaal Marietje komt uit een gegoede familie. Haar overgrootvader Jacob Theodoor Frederik van Oordt trekt in 1839 naar de kolonie Indië en vestigt zich in Semarang als inspecteur van de gouvernements-thee cultuur. Buitenechtelijke relaties en een valse stiefmoeder zorgen voor een grimmig verhaal. Marietje wordt na haar geboorte afgestaan aan de zusters Ursulinen in Soerabaja. Al jong wordt ze geadopteerd door het echtpaar Bronsgeest. Als ze twaalf is, verliest ze het contact met haar pleegouders. Ze verblijft met een baboe in de kampong, krijgt vervolgens onderdak bij het Leger des Heils, waar ze wegloopt vanwege het godsdienstig gezeur. Als tiener komt als ze al op straat te staan en vanaf 1914 volgt de pers gretig haar schelmenstreken. Wanneer Marietje in 1917 terecht staat voor de Raad van Justitie is de hele zaal gevuld met nieuwsgierigen, journalisten, rechters en deurwaarders. Termorshuizen hanteert een bijzonder stijlkenmerk, het zogenaamde terugpikken, een hoogst voorkomende manier om de lezer bij de les te houden. Een voorbeeld: op bladzij 38 trouwt Chris Krop, de enige zoon van Marietje, met Lizzy Voogdt, op 10 juli 1941 te Batavia. Marietje komt voor het huwelijk over uit Makassar. Op bladzijde 85 noteert Termorshuizen: In juli 1941 trouwde haar zoon met Lizzy Voogdt in Batavia. Ze kwam ik schreef het al over uit Makassar om het huwelijk bij te wonen. De passage op bladzijde 38 valt onder het hoofdstuk Huwelijk met Christian Krop; een zoon en een scheiding. De passage op bladzijde 85 staat in het hoofdstuk Nieuwe omzwervingen; Marietjes memoires. Op tal van plaatsen gebruikt Termorshuizen dit stijlmiddel (zoals ik eerder schreef zoals opgemerkt, ik introduceerde hem al die al eerder gestelde intrigerende vraag), maar evenwichtig verdeeld over het aantal pagina s. Het kan zijn dat de chronologie van dit levensverhaal zich lastig laat plooien. Bravour Over welke documenten kon Ter- mors- huizen beschikken? Allereerst het krantenmateriaal van onder meer Bataviaasch Nieuwsblad, De Indische Courant, Java-Bode, Sumatra Post en de Preanger-Bode. Ook in Het land van herkomst (1935) van E. du Perron komen we informatie over Marietje tegen. Zij komt zich met veel bravour melden op de voorgalerij van huize Du Perron te Bandoeng, vraagt het geboortehuis in Meester Cornelis, Batavia, te huur, krijgt het voor elkaar, betaalt vervolgens de huur niet en verwaarloost de woning. Marietje wordt gearresteerd en krijgt een jaar gevangenisstraf. Haar advocaat zegt tegen Du Perron senior: Vergeeft u t haar maar ( ), het kind is werkelijk niet slecht, het is een ziel. Dan is er een deel van Marietjes levensverhaal bewaard gebleven. Schoondochter Lizzy, met haar gezin wonend in Hooglanderveen, stelt Marietje voor haar memoires te schrijven. Er is vast wel een uitgever bereid het werk uit te geven. Van de opbrengst van het boek kan Marietje naar Holland reizen en haar familie weerzien. April 1968 stuurt Marietje een eerste deel naar haar schoondochter. Lizzy is echter zo geschokt door de inhoud dat ze het manuscript verbrandt. Niemand mag dit ooit lezen. Er komt geen boek. Marietje zal niet afreizen naar haar familie in Nederland. En als ze haar looks verliest wordt het bestaan wel heel arm. Andere familieleden, de drie halfbroers en de halfzus van haar moeder negeerden haar altijd al. Marietje overlijdt in 1974 te Kuala Lumpur. Bij de plechtigheid komen veel vrienden haar een laatste groet brengen. Roman De kleinkinderen van Marietje denken anders. Oma s levensverhaal mag de wereld in. In 2000, na Lizzy s dood, komt er wonder boven wonder nog een deel van het manuscript boven water. En er is een familie-archief van de familie van Oordt waar Termorshuizen eveneens over kan beschikken. Met deze ingrediënten heeft de auteur een portret van Marietje gecomponeerd, een portret dat leest als een roman. Het zindert tussen de bladzijden. Termorshuizen heeft tijdens zijn pershistorische werk een groot gevoel voor Marietje ontwikkeld. Er is hem veel aan gelegen Marietje een nieuw leven te schenken voor de ogen van haar en zijn lezerspubliek. Niemand zorgde voor mijn ziel ; Marietje van Oordt ( ), een tragisch leven aan de Indische zelfkant. Door Gerard Termorshuizen. Vormgeving Sabrina Luthjens en Christina Schürmann. Uitgever: Stichting Tong Tong ISBN Prijs: 14,50 Euro jazz Een bizar toeval Tijdens mijn vakantie hoorde ik dat Rita Reys was overleden. Een schok, ondanks haar hoge leeftijd. Mijn meest persoonlijke herinnering aan haar gaat terug naar een interview bij haar en Pim Jacobs, in Tienhoven. Na afloop wilde Pim me naar het station rijden. Ik moest bekennen dat mijn echtgenote in onze auto buiten op me wachtte. Wáát, ontplofte Rita, ben je gek? Je laat je vrouw toch niet buiten staan? Ik stamelde dat aldus in goed overleg was besloten, maar Rita keek me aan alsof ik een slavendrijver was. Haar muziek heb ik op stapels cd s, maar die bliksemende blik van toen gaat niet meer uit m n hoofd. Na de vakantie thuis zag ik dat, een dag ná Rita, drummer Peter Ypma (71) was overleden. Bizar toeval. Ypma was jarenlang drummer in het trio van La Reys. Over hem nauwelijks een woord in de kranten. Ypma, hier schoolgegaan op het Thorbecke lyceum, had de Haagse jazz hoog zitten. Pepijn, Theater in de Steeg (Peter Ypma plus Eleven band), hij speelde er vaak, maakte deel uit van groep die naar een nieuw Haags jazzpodium zocht en stelde zelfs voor een pand aan het Huygensplein te kopen om daaronder een jazzclub te beginnen. Het kwam er niet van, maar toch. Jazz ging hem aan het hart. Hij gaf bijna dertig jaar les op het Rotterdams conservatorium en zag met lede ogen hoe muzikale allerhande zich als jazz presenteerde. Uit zijn laatste interview (30 mei 2013, bron onbekend): Het publiek van tegenwoordig snap ik niet meer. Neem nou zo n fenomeen als Jamie Cullum. Hij is van een dermate onzin, maar het publiek vreet het. Pianist Hank Jones mocht bij de gratie Gods in zijn sterfjaar drie keer op het North Sea spelen in een achterafzaaltje en Jamie Cullum heeft de grote zaal en die wordt afgebroken. Horen jullie nou niet de aanslag, de voicings, de intro s die Jones speelt? Ze horen het niet. Is dat doofheid? Is dat opvoeding? De jazzagenda s voor nu en straks in Den Haag vliegen inmiddels mijn mailbox weer binnen. Ik selecteer: eerst saxofoniste Suzanne Alt die na haar laatste cd How to kiss nog niet in Den Haag speelde en nu (7 september) in De Regentenkamer te horen is. Bij haar jazz met een flinke dot funk en soul. Een dag eerder bij sociëteit Engels de band van klarinettist Dr Bernard Berkhout met old time swing à la Goodman, goed voor een kleine dance hall aan de Emmakade. Vibrafonist Frits Landesbergen speelt op 13 september op de Friday Night sessie in Muzee (het Schevenings museum). Zijn drummer is Hans Braber en die is op maandag 9 september leider van de wekelijkse jamsessie in Murphy s Law. Tenslotte twee generaties jazzpiano: Erik Doelman in de Regentenkamer (12 september) met zijn jamsessie, good old Roefie Hueting in z n eentje (8 september, 14.30) in het jazzcafé van het Zorgcentrum aan de Bezuidenhoutseweg 150. En let op het kleine Est Est Est. Zaterdags gypsy jazz, vrijdags verrassingen. Bert Jansma

11 Vrijdag 6 september 2013 > Den Haag Centraal Sport<11 Aanstekelijk enthousiasme bij Invitational Duinzicht Zo veel bezoekers, dat is zeldzaam André Ziekelijk juichgedrag De sfeer tijdens het evenement op de compacte baan op de grens van Wassenaar en Den Haag is tamelijk ludiek.> Foto: Creative Images Het begon als aardigheidje, als een tussendoortje op de speelkalender. Inmiddels is de Duinzicht Invitational, die op 2 september voor de achttiende keer werd gespeeld, voor veel Nederlandse golfprofessionals uitgegroeid tot een gewilde prijs. Al blijft de sfeer tijdens het evenement op de compacte baan op de grens van Wassenaar en Den Haag tamelijk ludiek. Den Haag Centraal proefde die sfeer. En de fish & chips. Plus de saté. En het Ierse bier. En vooruit, we waren er nu toch een glaasje champagne. Door Martin van Zaanen Nadat afgelopen zondag alle slagen bij elkaar waren opgeteld, bleek dat Inder van Weerelt de Duinzicht Invitational had gewonnen. En dat hij dat op overtuigende wijze had gedaan. In de finaleronde had hij zijn directe achtervolgers al snel op een fikse achterstand gezet. Na 27 holes eindigde Van Weerelt met een score van -5. Ralph Miller (-1), John Bleys en Guido van der Valk (beiden +2) kwamen in het klassement op gepaste afstand achter hem. De opzet van het toernooi is dat de professionals vanaf uur eerst een ronde van 18 holes spelen, waarna vanaf uur de negen beste spelers er nog eens negen lopen om de eindstand te bepalen. De cut voor deze super nine lag dit jaar hoog: op +3. Met zijn overwinning liet Inder Van Weerelt 53 professionals die in Nederland of België les geven of als professional de golfsport beoefenen, achter zich. Annemiek de Goederen was met + 8 de beste vrouwelijke pro. In totaal werden er op de baan, die niet anders valt te omschrijven als klein-maar-fijn, 76 birdies geslagen, waarvan Ralph Miller er vier voor zijn rekening nam. De zege paste in het beeld van een Van Weerelt die momenteel in een goede flow zit. Op 17 augustus schreef de 33-jarige Amsterdammer op De Rosendaelsche ook al het Nationaal Open op zijn naam. Zijn vorm belooft iets voor het KLM Open, de jaarlijkse hoogmis voor het golf in Nederland, die van 12 tot en met de 15 september op De Kennemer in Zandvoort wordt gespeeld. Dat op het gezicht van de normaal al goedlachse Van Weerelt een extra brede grijns lag, kwam omdat hij hier vorig jaar, precies op de grens van Wassenaar en Den Haag, ook al met de trofee in zijn handen stond. Ik zal er dan ook alles aan doen volgend jaar weer van de partij te zijn, klonk het na afloop. Duinzicht is een beetje mijn baan aan het worden. Ik had het geluk dat veel van mijn putts vielen. Mijn korte spel liep lekker, ik maakte weinig fouten. Erg gecontroleerd gespeeld, maar ja, dat moet hier ook. Zowel de organisatie als de greenkeepers die de baan zo goed hebben geprepareerd, verdienen een pluim. Woorden die aansloten bij wat de voormalig speler op de Europese Tour en destijds eerste lid van Golf Team Holland, in 2012 na zijn eerste zege al zei: Zoveel bezoekers bij een golfwedstrijd, dat is zeldzaam in Nederland. Op een paar grote toernooien na, zie je dat nergens. Multifunctioneel In en rond Den Haag zijn vandaag de dag tien golfbanen te vinden. Golfclub Duinzicht (par 58) ligt aan de Theo Mann-Bouwmeesterlaan 203 en werd in 1984 opgericht. Andere tijden. De opmars van golf in Nederland was al wel begonnen, maar over het hele land lagen nog geen 35 banen. Toenmalig wethouder van Sportzaken Piet Vink introduceerde bij hun buren van HDM het plan om hun hockeyvelden multifunctioneel te gaan benutten. Aldus geschiedde. Stichting Duinzicht werd opgericht en er werden negen holes aangelegd. Mooie tijden. Want wat verliep alles aanvankelijk lekker provisorisch. Pionieren was het. Zo lagen de afslagplaatsen en de greens naast de hockeyvelden en de holes liepen er overheen. Wilde je aan de andere kant verder spelen, moest je over een rij populieren heen slaan. Anno 2013 is het terrein bijna geheel gescheiden van de hockeyvelden en staat er een eigen clubhuis. Omdat de jonge aanplant van weleer erg hoog is gegroeid, heeft het complex een intieme ligging en zorgt voor een beschut gevoel. In september 2009 werd begonnen aan een uitbreiding en zagen op de Amonsvlakte twee nieuwe holes het levenslicht. De 450 bomen die ervoor gekapt moesten, werden elders op de baan herplant. Hoewel de baan nog de C-status heeft, is er al wel een EGA-status, zodat je op Duinzicht kaarten voor je handicapadministratie kan spelen. Sinds 2012 hebben ze het Committed to Green-predikaat. De vereniging telt 550 leden, maar wie direct wil aanschuiven moet even geduld hebben, er is inmiddels een wachtlijst. Een uitpuilend clubhuis, een uitpuilend terras en een nog meer uitpuilend stagedeelte vóór het terras Fietsen Waar loop je bij het betreden van een golfterrein meteen tegen een viskraam aan? Nou, aan de Theo Mann Bouwmeesterweg, waar een volle parkeerplaats en rijen in de zon blinkende fietsen achter het clubhuis illustreerden dat ook dit jaar een legertje leden en golfliefhebbers de weg naar de baan had gevonden. Voor de bezoekers waren er, behalve elkaars gezelschap en topgolf, ook weer extra s als de Impossible Putt en een Pro-shop. De eerste Invitational werd in 1996 georganiseerd door toenmalig clubpro Vince Kelly, die uitblonk in enthousiasme, originaliteit en daadkracht. Destijds werd gespeeld om een trofee met de naam Dying Fly. Vanaf 2003 begon het er qua wedstrijdelement serieus aan toe te gaan. Garry Jack was de eerste officiële winnaar, het jaar erop John Woof. In 2005 won een amateur: Arnoud Krijt. In 2006 was het Meindert Jan Boekel en in 2007 won Chris Setford. Het jaar daarna kwam er een play-off tussen Ralph Miller en Garry Jack aan te pas, die door Miller werd gewonnen én 2010 kwamen op naam van Mark Reynolds, de editie van 2011 viel in handen van Wouter de Vries en de afgelopen twee jaar kwam Inder van Weerelt als beste uit de verf. Completeert hij volgend jaar de trilogie, is er sprake van een unieke prestatie. En hoewel tradities bij het golf een groot goed zijn, moet er dan toch eens aan een naamsverandering worden gedacht. Opgelucht Easy does it bij de Invitational. Sterker nog: op Duinzicht moet je spelen in de geest van Ernie Els, oftewel The Big Easy, de grote Zuid-Afrikaan met de relaxte en gecontroleerde slag. Het wordt wel als het officieuze nationale kampioenschap 9-holes banen gezien al dient te worden aangemerkt dat dit vooral gebeurt door de Duinzichters zelf. Zeer enthousiaste leden. En dat enthousiasme werkt aanstekelijk. Een uitpuilend clubhuis, een uitpuilend terras en een nog meer uitpuilend sta-gedeelte vóór het terras. Bij de meeste leden was niet alleen de trots van de gezichten af te lezen, maar ook de nieuwsgierigheid hoe de toppers het ervan af brachten op dezelfde greens waar zij normaal zelf voor een zo laag mogelijk aantal slagen staan te knokken. Geamuseerd, in veel gevallen met een glaasje in de hand, keken ze de professionals op de vingers. Wanneer door zo n nationale crack een makkelijk lijkend puttje werd gemist, klonk het opgelucht: Aha, dat overkomt hen dus óók. Ergert u zich ook zo aan die spelers die ons na het maken van een doelpunt ongevraagd trakteren op een walgelijk toneelstukje? Misselijkmakend vind ik het als de doelpuntmaker als een zwakzinnige langs de lijn loopt met zijn duim in zijn mond en aait over zijn buik alsof die rond en dik is. Deze was voor mijn vrouw die in verwachting is en waar ik veel van houd, lijkt de speler ermee te willen zeggen. Of is het kind er al en is hij dolgelukkig met het pas geboren kindje? Dat interesseert ons niet, beste vriend, wil ik dan schreeuwen. Dat willen wij helemaal niet weten. Wij kennen je vrouw niet en afgemeten aan jou gedrag willen we haar ook niet kennen en zeker niet je toekomstige kind. Vaak gaan die spelers dan op zoek naar de camera. Ook zo n zege van het mediatijdperk, dat vastpakken van de camera voor een close up. Daar ben ik sinds het wangedrag van Maradona tijdens een WK al van genezen. Die door de cocaïne wijd openstaande pupillen geven mij nog regelmatig braakneigingen. En wat denkt u van die ingestudeerde dansjes in groepsverband bij een cornervlag? Hebben die jongens niets anders te doen door de week? Moeten ze die tijd niet gebruiken om spelhervattingen in te slijpen? Wanneer staat er eens een coach op die dit egocentrische exhibitionisme aan banden legt. Het toppunt vind ik wel die speler die over het veld rent en de spelers die hij onderweg tegenkomt, weert met een handgebaar. U hebt het vast ook wel eens gezien. Nee, nee, jij niet en jij ook niet, want mijn vriendje zit op de bank en daar moet ik naar toe, want die wil ook wel eens in beeld komen. Misschien was de eerste speler die hij weigerde wel de speler die de bal veroverde met een sliding en was de tweede wel de man van de assist. Zo n speler is in mijn ogen geen teamspeler maar een splijtzwam. Wie gaat al deze enge mensen eens uitleggen dat ze lid zijn van een team. Dat blijdschap een spontane emotie is die je deelt met je teamgenoten en supporters. Ik heb het uitgelegd. Een speler die teamleden wegduwend het hele veld overstak om kushandjes te geven aan zijn vriendin op de eretribune, kreeg als boodschap dat hij bij een volgende keer voortaan naast haar mocht gaan zitten. André Wetzel Oud-voetballer en trainer

12 12>haagse natuur Den Haag Centraal > Vrijdag 6 september 2013

13 Vrijdag 6 september 2013 > Den Haag Centraal haagse natuur<13 Pestvogel Begin september, herfst en winter naderen. Dan heb je kans om een spectaculaire vogel uit verre oorden te zien in tuin of park, vooral in steden: de pestvogel. Vroeger dacht men dat de pestvogel een voorbode was van de zwarte dood, de pest, vandaar zijn naam. Ze broeden in het noordelijkste deel van de taiga s in Europa en Azië. Als ze s winters niet genoeg voedsel kunnen vinden, zakken ze soms zelfs af tot in ons land om de laatste bessen van de struiken te eten. Pestvogels hebben hoge kuiven en brede gele strepen op vleugel- en staartpunten en opvallend lakrode staafjes aan de vleugels, daarom zou de naam lakvogel beter passen. Blijf goed opletten op de vogels in uw omgeving, wellicht heeft u een ontmoeting met zo n lakvogel en dat vergeet je nooit meer! (Dit was de laatste aflevering met natuurfoto s uit >Foto & tekst: Adri de Groot

14 14>Varia Den Haag Centraal > Vrijdag 6 september 2013 stadsgroen Zomer Automobilistenclub viert mogelijk laatste jubileum Wat ik ga vertellen neemt u vast niet in dank af. Toch moet het gezegd worden, het is immers zaak om eerlijk te blijven: de zomer is voorbij. De meteorologische, de weerkundige, de kalenderkundige: allemaal voorbij. Ach, wat zou dat. U en ik hebben al minstens veertig, vijftig of misschien zelfs zestig zomers zien komen en gaan, het is de normaalste zaak van de wereld. Maar deze zomer was anders. Misschien omdat we van januari tot en met juni hebben gewacht op het Toch moet het gezegd worden, het is immers zaak om eerlijk te blijven: de zomer is voorbij voorjaar, tot we ons ten einde raad realiseerden dat we hem moesten overslaan. Daarop volgde de vlucht van de moedelozen, zij die, murw gebeukt door grijze luchten en kille noordenwinden het vliegtuig naar de lente namen. Wij, de achterblijvers keken bedroefd omhoog in het laatste weekend van juni, toen de regen niet meer stopte en ons leed versterkte. Daarop volgde de eerste week van juli. We keken om het hoekje van de deur, strekten een hand: is het droog? Ja, het is droog. En, vreemder nog: het is niet zo koud! We riepen collega s, buren, vrienden terug van de mediterrane eilanden en vertelden ze dat het lékker was in Nederland. En het gebeurde dat we op terrassen gingen zitten. Het gezicht onwennig geheven naar die vreemde ronde bal. De eerste die zijn jas uittrok verklaarde de zomer voor geopend, waarna de warmte doorzette en binnen zeven dagen de bomen in blad stonden. Het gras groeide, de tuincentrumeigenaren jubelden, net als kledingverkopers en strandtenthouders. Zomer! Het wende gemakkelijk. Van huis gaan zonder jas, zonder paraplu, zonder haast, het werd een gewoonte. Weken achtereen op de fiets naar het strand, naar het bos, naar de speeltuin, het verveelde geen moment. Het zomerde zelfs zo lang dat kinderen uit hun pasgekochte zomergoed groeiden en er tijd was om ouden van dagen naar buiten te rijden voor een broodnodige dosis vitamine D. En dan kom ik u vandaag vertellen dat er een eind aan komt. Ik hoop dat u me het niet kwalijk neemt. Maar wat ik eigenlijk met een lange omweg probeer te vertellen, is dat de voorjaarsbollen weer de grond in mogen. Maar u kunt er ook nog een maand of twee mee wachten. Want wie weet, hoe lang de nazomer gaat duren! Wendy Hendriksen > Meer columns en een boek op Pieter den Dulk, al sinds 1999 voorzitter van de Haagse Automobilisten Club, repareert zijn auto niet meer zelf. Voorheen was de eigen sleutelruimte één van de voordelen die de club zijn leden bood. >Foto: PR Goedkopere benzine, reductie op wasbeurten en materialen, het lidmaatschap van de Haagse Automobilisten Club (HAC) heeft zich altijd uitbetaald. Vijftig jaar lang. Maar nu de viering rondom het jubileum van de HAC nadert, wil Pieter den Dulk, voorheen secretaris en sinds 1999 voorzitter van de vereniging, niet onrealistisch overkomen. Mensen zijn gevoelig voor kortingen. Nog steeds. Maar misschien bestaan we over tien jaar niet meer. Door Saskia Herberghs De aanvankelijk enigszins elitaire club, zoals Den Dulk zegt, trok in eerste instantie vooral rijksambtenaren aan. Zij konden zich een auto permitteren maar waren gehouden aan een code die het hen verbood om voordeeltjes te behalen uit hun positie, bijvoorbeeld via de personeelsvereniging. De HAC kon hen wél kortingen verschaffen. Het was in die tijd niet ongebruikelijk dat mensen zelf olie verversten en aan hun auto sleutelden. De auto was een groot bezit maar ook duur. Als mensen kortingen konden krijgen, hadden ze daar veel voor over. Ook voor de hoge ambtenaren was het een dubbeltjeskwestie. De club beleefde zijn hoogtijdagen begin jaren 90. Er waren toen leden en er werd lustig aan auto s gesleuteld, ook in een eigen sleutelruimte aan de Ahornstraat. Onder leiding van oud-bestuurslid ing. Jansen kwam menig auto als nieuw van de brug. Maar dat werd op een gegeven moment te veel beunhazerij. De club fungeerde als een soort mini-anwb. Maar daar staat de veiligheid voorop, en wij bieden geen hulp bij pech onderweg. Wij willen het autorijden voor privé-doeleinden bevorderen. Inmiddels heeft de club leden en aan waarde ingeboet. Den Dulk: Ons ledenbestand is vergrijsd en jongeren van nu willen zich niet bij een vereniging aansluiten. Ook door de toename van lease-auto s is de behoefte aan een club als de onze tanende. Er wordt nu niet meer veel aan auto s gesleuteld. Althans, niet door de eigenaren zelf. Ook Den Dulk zelf verricht geen kleine reparaties aan zijn Mercedes. De technologie is veranderd. De administratie van de club verhuisde van de Laan van Eik en Duinen naar de Zilverstraat. Uitdeuken Toch hoopt hij dat de jubileumviering op zaterdag 14 september niet alleen nostalgische gevoelens losmaakt. Ook al willen we daar wel de oude sfeer oproepen. Er worden demonstraties gegeven in het uitdeuken van auto s zonder spuiten, wielen balanceren, autowassen zonder water en er zijn autocontroles door ervaren monteurs, die geïnteresseerden warm moeten maken voor een lidmaatschap. Al laten zij zich misschien eerder lokken door de kortingen van partners van de HAC, zoals verzekeringsbedrijven, een reisbureau of leveranciers van auto-onderdelen. Den Dulk: Mijn dochter is lid voor de kortingen op vakanties. Met behulp van een onderzoek van studenten van de Haagse Hogeschool wil de HAC nieuw elan in de club brengen. Liefst zou Den Dulk zien dat bijvoorbeeld nieuwe Hagenaars zich zouden aansluiten, zoals immigranten. Maar, zo onderkent hij, ook het bestuur is niet bepaald een heterogene groep en bestaat uit mannen op leeftijd. Wij vinden het nog steeds leuk. Maar het is leuker als we over vijf jaar een grotere vereniging zijn geworden. Naar zijn overtuiging zijn mensen nog steeds gevoelig voor de voordelen die het lidmaatschap biedt. In de begintijd hadden we op Scheveningen een kamer vol poetsmiddelen. Leden waren daar misschien twee kwartjes goedkoper uit dan in de winkel. Daar reden ze graag voor om. Dat zou nu nog kunnen. Zaterdag 14 september houdt de Haagse Automobilistenclub van 10 tot 15 uur open huis bij Autoschade Herstel WIBU aan de Platinaweg 7. juridisch Smaad en laster In de zomer is het komkommertijd en figureren roddel en achterklap meer op de voorpagina s dan anders. High profile echtscheidingen, sexschandalen, BFF s die hun best friend een verbaal mes in de rug steken, zorgen ervoor dat journalisten in vakantietijd wat te doen hebben. Voor advocaten is dit daarom een periode om niet te ver weg van de telefoon te zitten. Want in het kielzog van deze drama s is de rechtsstrijd nooit ver weg. Na het moddergooien in de pers volgt niet zelden het ernstige gezicht van een raadsman in beeld, die aankondigt dat zijn cliënt stappen gaat ondernemen. Tot een echte procedure komt het overigens maar zelden, want het conflict gaat meestal om de aandacht en niet om de beweerdelijk geleden imagoschade. Er bestaat niet zoiets als slechte publiciteit, verklaarde ooit circusdirecteur P.T. Barnum. En Oscar Wilde, 19 de eeuwse drama- koningin, vond zelfs dat er maar één ding erger was dan dat er kwaad over je werd gesproken, en dat was als er helemaal niet over je werd gepraat. Er zijn inderdaad nogal wat voorbeelden van mensen wiens ondergang ze beroemder maakten dan hun hele carrière ervoor. Neem O.J. Simpson, die in de VS een bekende footballspeler was in de jaren tachtig van de vorige eeuw. Hij werd pas echt wereldberoemd door het moordproces tegen hem in 1994, dat hij dankzij een batterij geslepen advocaten tot verbazing van iedereen won. Pech voor OJ was dat hij er desondanks niet in slaagde zijn faam in contanten te verzilveren, en inmiddels zit hij een straf uit wegens afpersing in een gevangenis ergens in Nevada. In de rechtszaal valt er weinig eer te behalen met een smaadzaak. Als het al komt tot een strafzaak komt de dader er doorgaans vanaf met een boete of een voorwaardelijke straf. Treffen partijen elkaar voor de civiele rechter, dan sneuvelt de claim vaak op de vraag hoe de schade moet worden vastgesteld. Alleen het Koninklijk Huis wint zonder uitzondering al zijn rechtszaken. Niet heel erg verrassend misschien, als je bedenkt dat de rechter rechtspreekt uit naam van de Koning. Wat weinig mensen weten is dat je sneller smadelijk bezig bent dan gedacht. Het plaatsen van een foto op Facebook van een uitje met vrienden kan reeds fataal zijn. Want als Voor advocaten is dit daarom een periode om niet te ver weg van de telefoon te zitten. Want in het kielzog van deze drama s is de rechtsstrijd nooit ver weg één van die vrienden door zijn baas ontslagen wordt, omdat hij zich op die dag ziek had gemeld, dan heeft de argeloze plaatser van de foto privé informatie onrechtmatig geopenbaard, namelijk zonder toestemming. En dat kan smadelijk zijn. Het zal de lezer van deze column dus niet verbazen dat de personen die ik hiervoor heb genoemd, hetzij al lang dood zijn, of gedetineerd zitten. Zou ik namelijk namen noemen van bekende, levende BN-ers die in opspraak zijn gekomen, dan zou het best zo kunnen zijn dat ik lasterlijk bezig ben. Voor je het weet ligt er een klacht bij de deken van de Orde van advocaten en word ik geschrapt van het advocatentableau. Op dat soort publiciteit zit ik natuurlijk niet te wachten. Michael van Basten Batenburg Delissen Martens advocaten belastingadviseurs mediation

15 14>Uitagenda Den Haag Centraal > Vrijdag 6 september 2013 oplossingen van vorige week R E G I E S C E N E B E T O N E O V A A L S R C D W E R G C O S N A P D I A M A N T E R E O V I E N T A T R I B O T S I N G S C H A K E N A L E E N E G E L A T E N N E I G I N G O I M C A I R O A L E S T S H A M P O O A D A S E R T R O T S A E S R H O N E L I M K E R A L A R M I E R S E sudoku kruiswoordpuzzel het weer in den haag Koel weer voorlopig niet in zicht Hoewel de weerkundige zomer reeds voorbij is, hadden we nog een mooie apotheose met temperaturen die richting de 30 graden uitliepen aan het einde van deze week. In de Residentie werd donderdagmiddag nog ruim 27 graden gemeten in de schaduw. Ook op vrijdag kan t kwik nog zomers uitpakken mits die wind lang genoeg aflandig blijft in Den Haag. Een hogedrukgebied dat via ons land doorschoof naar de Baltische Staten gaf een zwoele zuidelijke stroming met de aanvoer van zeer warme continentale lucht. De zon scheen ook volop. Het strandweer op Scheveningen was nog even te doen met een doorgaans aflandig waaiende wind. Wel neemt de buienkans toe in het weekeinde vanwege de aanwezigheid spoedgevallen SMASH (Stichting Mobiele Artsen Service Haaglanden) SMASH is een samenwerkings verband van alle huisartsen in Den Haag, Leidschendam, Rijswijk, Voorburg, Voorschoten en Wassenaar. SMASH regelt spoedeisende huisartsenhulp buiten kantoortijden. Iedere dag tussen uur s avonds en 8.00 uur s morgens; gedurende het hele weekend en op alle erkende feestdagen. Informatie dienstdoende apotheken Tandartsendienst avond- en weekenddienst alleen spoed Stichting Dierenambulance Den Haag (dag en nacht bereikbaar) van lagedrukgebieden boven, of in de buurt van Nederland. Het kan dan tot enkele stofbuien gaan komen en het koelt ook wat af in West-Nederland met meer kans op graden overdag dan dik boven die riante 25. Sommige weerpatronen hebben een voorkeur voor bepaalde fasen in het jaar. Zo kennen we het bekende Weihnachtstauwetter op z n Duits. Dat is de kerstdepressie die vaak vlak na een koude decembermaand de kop op steekt en de kerstdooi binnenbrengt. In de septembermaand is het kenmerkend dat zich bij voorkeur tussen 5 en 12 september dikwijls een warmtegolf voordoet onder invloed van een fraai en solide hogedrukgebied boven Oost- Europa. Ook dit jaar is het dus weer een keer raak met die temperatuurplafonds tot inderdaad 30 graden. In het weekeinde en begin nieuwe week is het dus koeler. Tot dinsdag houden we die wisselvalligheid. Een doorbraak naar zeer wisselvallig en koel weer is voorlopig niet in zicht. Er bestaat zelfs een gerede kans dat het hogedrukgebied vanuit de Azorenregio weer aansterkt vanaf medio volgende week en ons na een kleine dip weer volop in het mooie nazomerweer brengt. September lijkt best een aardige maand te gaan worden en met de warme voorgeschiedenis ligt het niet voor de hand dat er een koude maand uitrolt. Meer weerinfo via de site Marc Putto Weerman vrijdag zaterdag zondag maandag Min (⁰C) 18 Max (⁰C) 25 Zon (%) 90 Neerslag (%) 5 Wind zzo wzw zw 4 Alarmcentrale 112 Politie Haaglanden Meldnummer dierenbescherming (10ct./min.) Dierenartsen weekenddienst (Spoedgevallen nacht en weekend) en w 4 Horizontaal: 1 wapen 6 Europese vrouw 12 Griekse letter 13 profeet 15 vulkaan op Sicilië 17 de dato 19 Verenigde Naties 20 ar 22 vernis 23 soort hert 25 ijzerhoudende grond 26 glazen verpakking 28 dik touw 30 koninginregentes 31 een weinig scheel 33 gokspel 35 vogel 36 bedorven 38 intens genoegen 40 inham 43 eikschiller 45 moes 47 zonderling 49 plechtige colofon Den Haag Centraal B.V. Plaats AD Den Haag Hoofdredactie Coos Versteeg Casper Postmaa (plv) Coördinatie redactie Annerieke Simeone Stadsredactie Jasper Gramsma Saskia Herberghs Vera de Jonckheere Marc Konijn Joke Korving Alexander Münninghoff Adrie van der Wel Renate van der Zee Gemeentepolitiek Jan van der Ven Elske Koopman Economie Sjoerd Hauptmeijer Joep van Zijl Cultuurredactie Jan Paul Bresser Egbert van Faassen Sjoerd van Faassen Bert Jansma Babeth Knol Eric Korsten Thijs Kramer Astrid van Leeuwen Olivier van Nooten Anneke Ruys Jill Stolk Aad van der Ven Sportredactie Ronald Mooiman (coördinator) André Buurman Bert Tielemans Hans Willink Chris Willemsen Eindredactie Dick Toet Wouter Storm (corrector) gelofte 50 moerasvogel 51 voorzetsel 52 vrucht 54 eerstkomende 55 kosten koper 57 korte notitie 58 droogvloer 60 verbond 62 jaargetijde 63 pl. in Overijssel. Verticaal: 2 gammel 3 op de wijze van 4 gereed 5 wiel 7 domoor 8 oosterlengte 9 waterplant 10 bijbelse figuur 11 pl. in Zuid-Holland 14 Russisch gebergte 16 hoeveelheid 18 moerassig Voor een compleet overzicht: Columnisten Marc Delissen Vilan van de Loo Marcel Verreck André Wetzel Rubrieken Emilie Bolsius (medisch) Annette de Hoop (onderwijs) Wendy Hendriksen (tuin) Willem Post (internationaal) Marc Putto (weerbericht) Marnix Rueb (cartoon) Michael van Basten Batenburg (juridisch) Henk Savelberg (culinair) Renate van der Zee (society) Illustraties Marcello s Art Factory Vormgeving Anneke de Zwaan Fotografie Gilles Boeuf Jurriaan Brobbel C&R Pan Chen Creative Images Eveline van Egdom Piet Gispen Mylène Siegers Otto Snoek Thomas Vahé en fotopersbureau s Hollandse Hoogte en WFA 19 groot aantal 21 water in Utrecht 24 getijde 27 karig 28 aangehaalde lus 29 vogelnaam 30 wondvocht 32 lidwoord 34 gesloten 37 heks 38 mak 39 Europeaan 40 deel v.e. bloem 41 woestijndier 42 bouwmateriaal 44 steen 46 rondhout 48 vertrager 53 Europeaan 54 wandversiering 56 nonsens 57 Chinese deegwaar 59 science fiction 61 namiddag. Uitgever John van Ringelenstein Advertentieverkoop Rogier Panis mobiel: Jordy Bode mobiel: Correspondentie Advertentie Redactie Algemeen Abonnementen (ma t/m vr: 9 17 u) Abonnementsprijzen 2013 Kwartaal 23,95 / Halfjaar 43,95 /Jaar 74,95 * Bij betaling met acceptgiro worden 2,50 administratiekosten in rekening gebracht. Verzendkosten buitenland zijn voor rekening van de abonnee. >Abonnementenservice< Voor opgave abonnementen, verhuizingen, bezorging en wijzigingen: Bel (ma t/m vr: 9 17 u), of per Voor opzeggingen (uitsluitend schriftelijk, uiterlijk 4 weken voor einde abonnementsperiode).

16 12>UITAGENDA Den Haag Centraal > Vrijdag 6 september 2013 D E N H A A G DO 5 SEP T/M WO 11 SEP 2013 FILM A G E N D A Adres: ADRES: Spui 191 Spui BN Den Haag 2511 BN Den Haag Koop kaarten online: Koop kaarten online: Openingstijden Reserveringen van onze kassa: via onze kassa: Dagelijks Ma. t/m vr. vanaf :00 uur uur. Zaterdag vanaf uur Zondag vanaf uur Zo. 14:00 Uit kasten en kluizen: De Uitverkorenen Portret van lichting rekruten tijdens de opleiding van het Korps Mariniers. BUitenDoek 2013 Openluchtvoorstellingen. Entree is gratis. Vr. 21:00 searching for sugar Man (SE/ UK, 82 ) Za. 21:00 Mon oncle (FR, 112 ) Vr. 13:00 (NL, 112 ) SPECIAL SPECIAL SPECIAL cinemum: BorgMan Met je baby naar de bios! 1 Ma. 21:45 (90 ) SPECIAL sneak PrevieW Verrassende voorpremière. 4 Dag. 12:45 19:45 (GR, 97 ) PREMIÈRE gerhard richter Painting Docu over schilder 1 Richter en de complexe processen van zijn artistieke creaties. Dag. 17:30 21:45 (SE, 103 ) PREMIÈRE eat sleep Die De stoere tomboy Rasa is een Kroatische immigrante in Zweden. Dag. 18:45; ook Do. Zo. Di. Wo. 13:00; Vr. 10:45 (CA, 108 ) PREMIÈRE stories We tell Prachtig portret van een intelligent, warm en 1 liefhebbend gezin. Dag. (beh Vr.) 12:15 (FR, 83 ) PREMIÈRE les vacances De MonsieUr hulot Tati s klassieker 1 over een vakantie in een hotel aan zee. Dag. (beh Zo.) 17:00 (FR, 96 ) PREMIÈRE trafic Een Tati-film met een Nederlands tintje. 1 Restaurant: Dag. 19:15; Dag. (beh Vr. Zo.) 12:30 14:45; Dag (beh. Za) 21:30; Dag. (beh Do. Za.) 10:15 (NL, 112 ) Reserveren: Zuidlarenstraat VP Den Haag 2E WEEK BorgMan Zwarte komedie van Alex van Warmerdam. 4 Dag. (beh Za. Zo.) 15:00 (FR, 124 ) 2E WEEK PlaytiMe Tati s klassieker met Monsieur Hulot in Parijs. 1 Dag. 19:00; Dag. (beh Vr. Ma.) 10:45; Ma. 10:30 (Spanje, 95 ) 3E WEEK Una Pistola en cada Mano Komedie over acht mannen 1 met een identiteitscrisis. Dag. 15:15; Dag. (beh Vr. Za.) 21:00; Za. 21:30 (VS, 130 ) 4E WEEK MUD Meeslepende indie hit met Matthew McConaughey. 3 Dag. 10:15 19:30; ook Za. Zo. Di. 16:30; Do. 16:45 (FR, 104 ) 4E WEEK alceste à Bicyclette Gevoelige film over vriendschap. 1 Dag. 21:15; ook Do. Za. Zo. Di. 14:00; Ma. Wo. 16:15 (FR, 130 ) 5E WEEK le Passé Familiedrama van de regisseur van A Separation. 2 Do. Za. Zo. Di. 10:30 (FR, 90 ) 6E WEEK JoUr De fete Tati s klassieker. 1 Dag. (beh Za. Zo.) 15:00; Za. 10:15 (FR, 94 ) 10E WEEK les BeaUx JoUrs Feel-good movie over ouder worden. 1 Dag. 17:30; Dag. (beh Ma.) 21:45 (VS, 101 ) LAATSTE WEEK the look of love Biopic over Paul Raymond. 4 kindervoorstellingen Vr. Wo. 10:30 (SE, 43 ) het kleine spookje laban Zes avonturen van 1 het dappere spookje Laban. Za. 13:00 (DE, 97 ) vampierzusjes Vampiertweeling probeert zich aan te passen 2 aan het gewone mensenleven. Za. Zo. 15:00 (GB, 92 ) De g.v.r. Mooie verfilming kinderboek van Ronald Dahl. 1 Za. Zo. 15:00 (SE, 91 ) De Beste zomer Twee stadskinderen brengen de zomer door 1 op het platteland. Do. Za. 21:00; Vr. Di. 19:00; Do. 16:00; Zo. 15:00; Wo. 17:00 (NL, 112 ) BorgMan Zwarte komedie van Alex van Warmerdam. 4 Do. Za. 19:00; Vr. Di. 16:00; Vr. 21:15; Wo. 19:15 (FR, 104 ) alceste à Bicyclette Komische en gevoelige film over 1 vriendschap. kindervoorstellingen Za. 16:00 Wo. 15:00 (DE, 97 ) vampierzusjes Vampiertweeling probeert zich aan te passen 2 aan het gewone mensenleven. Riviervismarkt 55 buitenhof Buitenhof 20 Filminfo en reserveringen ( 0,80 cpm) Kassa open: Do/Vr en Zo t/m Wo 10:00 uur Za om 11:00 uur Voor alle 3D voorstellingen gelden andere tarief voorwaarden. SCHeveningen pathe.nl/scheveningen Kurhausweg 2 Filminfo en reserveringen ( 0,80 cpm) Kassa open: Dagelijks 11:00 uur. Voor alle 3D voorstellingen gelden andere tarief voorwaarden. SPuimarkt do 20:00 CHUNGKIN EXPRESS Wong Kar Wai, 1994 di 21:45 wo 19:45 Smoorverliefd do/ma/di/wo 19:00, 21:45 do/vr/ma/wo ook om 11:30 do/ma/wo ook om 16:15 vr/za ook om 16:30, 19:15, 22:00 zo 16:00, 18:15, 21:00 di ook om 14:00 za ook om 11:50 JobS vr/za/zo/ma/di/wo 13:30 vr/za/zo/ma/wo ook om 19:00 do 11:55, 19:15 di ook om 18:30 Het meisje met de 9 Pruiken di 21:00 Sneak Preview do/zo/ma/di/wo 15:00, 17:20, 19:40, 22:00 zo/ma/di/wo ook om 12:30 ma/di/wo ook om 10:10 vr/za 11:55, 14:15, 16:40, 19:00, 22:15 we re the millers do/ma/di/wo 22:10 za/ma/di/wo ook om 16:00 vr/za/zo ook om 22:15 do/zo ook om 11:10 wo ook om 10:10, 12:40 ma ook om 13:45 vr ook om 12:30 zo ook om 17:10 borgman vr/za/ma/di/wo 13:15, 15:30, 17:45, 20:00 do/vr/za/zo ook om 21:30 ma/di/wo ook om 11:00 do/zo ook om 12:30, 14:45, 17:00, 19:15 zo ook om 10:15 blue JaSmine do/vr/za/zo 19:30 vr/ma/di/wo ook om 10:45 ma/di/wo ook om 21:25 do/za ook om 16:50 di ook om 18:45 ma ook om 16:30 mud the lone ranger behind the Candelabra do/vr/za/zo/ma/wo 21:45 the Heat despicable me 2 3d SPiJt! do/vr/za/zo/ma 21:30 di 15:45 vr ook om 16:00 do/vr/za/zo/di/wo 16:45 vr/za/zo/ma/di/wo ook om 19:15 wo ook om 10:10, 21:50 za/zo 14:35 di 11:45 do 14:30 vr 12:15 wo 12:25 do/vr/ma/wo 14:10 di 11:15 za 14:25 zo 16:15 zo 11:00 VOOR 3st 3ht 1t VOOR 4gasdht 2e WeeK 3gst 2e WeeK 4gt 3e WeeK 3ght 4e WeeK 3gat 5e WeeK 3ga 5e WeeK 3sht 6e WeeK 3gt 11e WeeK 2ga 12e WeeK 9at Pathé OPera encore giulio CeSare 1 do/di 13:30 ma 19:15 50+BIOS Song for marion 1t ma 21:00 wo 20:40 VOOR Smoorverliefd 3st vr/za 22:40 ma 14:40 VOOR white HouSe down 3g do/zo/di/wo 20:30 vr/za/di ook om 17:20 vr/za ook om 15:10, 20:00 zo/wo ook om 17:40 ma 13:00, 18:15, 20:40 di ook om 11:40, 12:20 do ook om 12:40, 18:10 JobS vr/di/wo 12:30 do/ma 18:20, 20:50 zo/wo ook om 18:30, 21:00 vr/za ook om 17:55 za ook om 12:40, 20:30, 23:00 di ook om 18:10, 20:00 ma ook om 12:00, 13:25 vr ook om 20:20, 22:50 do ook om 13:40 zo ook om 14:20 riddick do/zo/ma/di/wo 18:40 zo/ma/wo ook om 21:10 do/di ook om 21:00 vr/za 18:20 vr ook om 20:40, 23:00 za ook om 20:50, 23:10 the ConJuring di 20:45 Sneak Preview do/zo/ma/wo 16:30 do/vr/zo ook om 11:10 do/di ook om 14:20 vr ook om 13:10, 15:20, 17:20 za 11:20, 15:15, 17:10 di ook om 11:15, 16:20 ma ook om 12:20, 14:25 one direction: this is us 3d do/vr/za/zo/ma/wo 20:20 do/di/wo ook om 17:50 za/zo/wo ook om 12:50 zo/di/wo ook om 15:00 vr/di ook om 11:10 vr/ma ook om 13:30 vr/za ook om 22:45 zo/ma ook om 18:00 do ook om 11:05, 13:20, 15:50 di ook om 13:25, 20:15 ma ook om 11:15, 15:40 vr ook om 16:45, 18:50 za ook om 16:50, 18:45 we re the millers vr 23:25 za 23:30 zo 20:40 You re next do/zo/di/wo 15:20 zo/ma/wo ook om 18:10 do/di ook om 18:00 vr 12:40, 16:10, 19:10 za 16:05, 19:20 ma ook om 14:00 the mortal instruments: CitY of bones kick-ass 2 do/di 21:20 vr/za 14:30 zo/wo 21:30 wo ook om 11:30, 14:25 ma 21:35 do/zo/di/wo 15:50 zo/ma/wo ook om 20:50 vr/za 13:20, 17:50, 21:10, 22:35 do/di ook om 20:40 do ook om 11:10, 13:30 ma ook om 16:00 vr ook om 11:00 zo ook om 12:30 elysium vr 21:50 za 22:00 Pain and gain do 20:45 mud zo/ma/di 17:50 ma/di ook om 13:15 do 13:05, 17:40 ma ook om 11:10 vr 19:20 wo 17:55 za 19:10 PerCY JaCkSon: Sea of monsters 3d do/vr/ma 12:50 zo/di/wo 12:40 ma/wo ook om 20:15 zo/di ook om 20:10 do ook om 20:00 vr ook om 21:40 za 21:30 the lone ranger do/di/wo 19:00 vr/za 13:40, 20:10 ma/wo ook om 16:40 vr/di ook om 11:10 zo/ma ook om 19:10 do ook om 11:50, 16:20 zo ook om 11:00, 16:45 di ook om 16:30 ma ook om 11:30 the Heat do/zo/ma/di/wo 18:20 do/di ook om 11:30 ma/wo ook om 11:10 vr/za 18:00 do ook om 11:40, 13:50 di ook om 13:40 vr ook om 12:10 grown ups 2 di/wo 19:30 Smoorverliefd do/ma/di 11:30, 14:30, 17:30 vr/za/zo 15:15, 18:10, 21:00 do/ma/wo ook om 20:30 di/wo ook om 21:40 vr/za ook om 12:10 wo ook om 12:15, 15:00, 17:45 di ook om 19:00 JobS do/vr/za/zo/ma/di 19:45 do/vr/zo/ma/di ook om 11:30, 14:15, 17:00 do/vr/za/zo/ma ook om 22:25 wo 17:15, 18:50, 21:20, 23:50 za ook om 11:50, 16:15 di ook om 22:40 riddick do/zo/ma/di 12:10, 14:40, 17:10, 19:50, 22:20 vr/za 12:30, 15:10, 17:50, 20:20, 22:50 3ht 4gt 4at VOOR 4gasdht 2e WeeK 2g 2e WeeK 3gst 3e WeeK 4gah 3e WeeK 3ga 3e WeeK 4gt 4e WeeK 4g 4e WeeK 4gt 4e WeeK 3gat 4e WeeK 3g 5e WeeK 3ga 6e WeeK 3gt 8e WeeK 2gt 3st VOOR 3ht 4gt buitenhof Buitenhof 20 Filminfo en reserveringen ( 0,80 cpm) Kassa open: Do/Vr en Zo t/m Wo 10:00 uur Za om 11:00 uur Voor alle 3D voorstellingen gelden andere tarief voorwaarden. SCHeveningen pathe.nl/scheveningen Kurhausweg 2 Filminfo en reserveringen ( 0,80 cpm) Kassa open: Dagelijks 11:00 uur. Voor alle 3D voorstellingen gelden andere tarief voorwaarden. SPuimarkt Spuimarkt 65 Filminfo en reserveringen ( 0,80 cpm) Kassa open: Do/vr/ma/di/wo vanaf 11:00 uur Za 11:30 uur Zo 10:00 uur Voor alle 3D, IMAX en IMAX 3D voorstellingen gelden andere tarief voorwaarden. di 21:45 wo 19:45 Smoorverliefd VOOR 3st do/ma/di/wo 19:00, 21:45 do/vr/ma/wo ook om 11:30 do/ma/wo ook om 16:15 vr/za ook om 16:30, 19:15, 22:00 zo 16:00, 18:15, 21:00 di ook om 14:00 za ook om 11:50 JobS vr/za/zo/ma/di/wo 13:30 vr/za/zo/ma/wo ook om 19:00 do 11:55, 19:15 di ook Eat om 18:30 Sleep Die Het meisje met de 9 Pruiken di 21:00 Sneak Preview do/zo/ma/di/wo 15:00, 17:20, 19:40, 22:00 zo/ma/di/wo ook om 12:30 ma/di/wo ook om 10:10 vr/za 11:55, 14:15, 16:40, 19:00, 22:15 we re the millers do/ma/di/wo 22:10 za/ma/di/wo ook om 16:00 vr/za/zo ook om 22:15 do/zo ook om 11:10 wo ook om 10:10, 12:40 ma ook om 13:45 vr ook om 12:30 zo ook om 17:10 borgman vr/za/ma/di/wo 13:15, 15:30, 17:45, 20:00 do/vr/za/zo ook om 21:30 ma/di/wo ook om 11:00 do/zo ook om 12:30, 14:45, 17:00, 19:15 zo ook om 10:15 blue JaSmine do/vr/za/zo 19:30 vr/ma/di/wo ook om 10:45 ma/di/wo ook om 21:25 do/za ook om 16:50 di ook om 18:45 ma ook om 16:30 mud the lone ranger behind the Candelabra do/vr/za/zo/ma/wo 21:45 the Heat despicable me 2 3d SPiJt! do/vr/za/zo/ma 21:30 di 15:45 vr ook om 16:00 do/vr/za/zo/di/wo 16:45 vr/za/zo/ma/di/wo ook om 19:15 wo ook om 10:10, 21:50 za/zo 14:35 di 11:45 do 14:30 vr 12:15 wo 12:25 do/vr/ma/wo 14:10 di 11:15 za 14:25 zo 16:15 zo 11:00 3ht 1t VOOR 4gasdht 2e WeeK 3gst 2e WeeK 4gt 3e WeeK 3ght 4e WeeK 3gat 5e WeeK 3ga 5e WeeK 3sht 6e WeeK 3gt 11e WeeK 2ga 12e WeeK 9at Pathé OPera encore giulio CeSare 1 do/di 13:30 ma 19:15 50+BIOS Song for marion 1t ma 21:00 wo 20:40 VOOR Smoorverliefd 3st vr/za 22:40 ma 14:40 VOOR white HouSe down 3g do/zo/di/wo 20:30 vr/za/di ook om 17:20 vr/za ook om 15:10, 20:00 zo/wo ook om 17:40 ma 13:00, 18:15, 20:40 di ook om 11:40, 12:20 do ook om 12:40, 18:10 JobS vr/di/wo 12:30 do/ma 18:20, 20:50 zo/wo ook om 18:30, 21:00 vr/za ook om 17:55 za ook om 12:40, 20:30, 23:00 di ook om 18:10, 20:00 ma ook om 12:00, 13:25 vr ook om 20:20, 22:50 do ook om 13:40 zo ook om 14:20 riddick do/zo/ma/di/wo 18:40 zo/ma/wo ook om 21:10 do/di ook om 21:00 vr/za 18:20 vr ook om 20:40, 23:00 za ook om 20:50, 23:10 the ConJuring di 20:45 Sneak Preview do/zo/ma/wo 16:30 do/vr/zo ook om 11:10 do/di ook om 14:20 vr ook om 13:10, 15:20, 17:20 za 11:20, 15:15, 17:10 di ook om 11:15, 16:20 ma ook om 12:20, 14:25 3ht 4gt 4at VOOR 4gasdht 2e WeeK one direction: this is us 3d 2g Rasa, do/vr/za/zo/ma/wo een 20:20 moslima do/di/wo ook om afkomstig 17:50 za/zo/wo ook om uit 12:50 de zo/di/wo 2e WeeK ook om 15:00 vr/di ook om 11:10 vr/ma ook om 13:30 vr/za ook om 22:45 zo/ma Balkan, ook om 18:00 do woont ook om 11:05, 13:20, ergens 15:50 di ook op om 13:25, het 20:15 platteland ma ook om 11:15, 15:40 vr ook om 16:45, 18:50 za ook om 16:50, 18:45 van we re Zweden. the millers Wanneer de eigenaar van 3gst de vr 23:25 za 23:30 zo 20:40 3e WeeK fabriek You re next waar zij een baantje heeft, 4gah aankondigt do/zo/di/wo 15:20 zo/ma/wo dat ook om er 18:10 ontslagen do/di ook om 18:00 vr zullen 12:40, 16:10, vallen 3e WeeK 19:10 za 16:05, 19:20 ma ook om 14:00 vanwege the mortal instruments: de wereldwijde CitY of bones financiële crisis, 3ga do/di 21:20 vr/za 14:30 zo/wo 21:30 wo ook om 11:30, 14:25 ma 21:35 3e WeeK is kick-ass de nood 2 onder de arbeiders groot. Het 4gt do/zo/di/wo 15:50 zo/ma/wo ook om 20:50 vr/za 13:20, 17:50, 21:10, 22:35 do/di ook 4e WeeK kan om 20:40 niet do ook om toevallig 11:10, 13:30 ma ook zijn om 16:00 dat vr ook de om 11:00 meesten zo ook om 12:30 van hen elysium immigranten zijn. Rasa heeft 4g vr 21:50 za 22:00 4e WeeK daarnaast Pain and gain een persoonlijk probleem: zij 4gt do 20:45 4e WeeK zorgt mud op liefdevolle, bijna vriendschappelijke 3gat zo/ma/di wijze 17:50 ma/di ook voor om 13:15 haar do 13:05, zieke 17:40 ma ook vader, om 11:10 vr 19:20 maar wo op 4e WeeK 17:55 za 19:10 een PerCY gegeven JaCkSon: Sea moment of monsters besluit 3d hij naar 3g do/vr/ma 12:50 zo/di/wo 12:40 ma/wo ook om 20:15 zo/di ook om 20:10 do ook 5e WeeK Noorwegen om 20:00 vr ook om 21:40 te za 21:30 verhuizen. Daarmee dreigt the lone ranger 3ga nog do/di/wo een 19:00 vr/za fundament 13:40, 20:10 ma/wo ook onder om 16:40 vr/di haar ook om 11:10 dagelijkse zo/ma 6e WeeK ook om 19:10 do ook om 11:50, 16:20 zo ook om 11:00, 16:45 di ook om 16:30 routine ma ook om 11:30 weg te vallen. > Foto: PR the Heat 3gt do/zo/ma/di/wo 18:20 do/di ook om 11:30 ma/wo ook om 11:10 vr/za 18:00 do ook om 11:40, 13:50 di ook om 13:40 vr ook om 12:10 grown ups 2 di/wo 19:30 Smoorverliefd do/ma/di 11:30, 14:30, 17:30 vr/za/zo 15:15, 18:10, 21:00 do/ma/wo ook om 20:30 di/wo ook om 21:40 vr/za ook om 12:10 wo ook om 12:15, 15:00, 17:45 di ook om 19:00 JobS do/vr/za/zo/ma/di 19:45 do/vr/zo/ma/di ook om 11:30, 14:15, 17:00 do/vr/za/zo/ma ook om 22:25 wo 17:15, 18:50, 21:20, 23:50 za ook om 11:50, 16:15 di ook om 22:40 riddick do/zo/ma/di 12:10, 14:40, 17:10, 19:50, 22:20 vr/za 12:30, 15:10, 17:50, 20:20, 22:50 wo 11:30, 14:00, 16:30, 19:00, 21:30, 00:05 the ConJuring di 21:00 Sneak Preview do/vr/za/zo/ma/di 16:40 do/vr/za/ma/di ook om 18:50 do/vr/ma/di ook om 11:15 zo ook om 10:15, 14:20, 17:40 wo 17:15 one direction: this is us 3d do/zo/ma/wo 11:40, 16:50 do/zo/ma ook om 19:30, 22:00 vr/za 12:15, 14:50, 17:20, 19:50, 22:20 do/zo ook om 14:10 ma/wo ook om 14:20 di 13:00, 15:30, 18:15, 20:20, 22:30 wo ook om 00:15, 19:20, 21:50 we re the millers You re next do/vr/za/zo/ma/di 22:40 do/ma/di ook om 11:40 vr ook om 12:10 wo 23:15 dagelijks 19:40 do/vr/za/zo/ma/di ook om 16:50 do/ma/di ook om 11:15, 14:00 vr ook om 11:50 za ook om 13:50 zo ook om 12:15 the mortal instruments: CitY of bones do/vr/za/zo/ma 22:10 wo 22:20 kick-ass 2 Pain and gain do/vr/ma/di 11:20 do/ma/di ook om 13:40 wo 11:45, 16:20 PerCY JaCkSon: Sea of monsters 3d zo 16:00 CHennai express BOLLYWOOD FILMS do/vr/za/zo/ma 19:00 do/vr/ma/di ook om 13:30 wo 19:10 the lone ranger do/vr/zo/ma 19:10 do/ma/di ook om 13:50 za/wo 19:25 the Heat zo 11:00 the Heat now You See me di 13:30 great expectations wo 00:05 white HouSe down do/vr/za/ma/di 21:15 do/vr/ma/di ook om 16:00 zo 20:00, 22:45 wo 22:15 do/vr/zo/ma/di 21:45 do/vr/ma/di ook om 16:30 za 17:00, 22:00 wo 22:10 do/vr/za/zo/ma/di 12:30, 15:00, 17:30, 20:00, 22:30 wo 11:10, 13:30, 16:00, 18:30, 21:00 zo ook om 10:10 elysium imax KINDERvooRstEllINgEN BUITENHOF de Smurfen 2 nl vr/wo 14:30 za/zo 12:25 zo ook om 10:15 verschrikkelijke ikke 2 zo/wo 12:15 za 11:40 SCHEVENINGEN vampier ZuSJeS za 11:10 de Smurfen 2 nl SPUIMARKT vr/zo/wo 15:00 vr/wo ook om 17:15 za 12:30, 14:40 zo ook om 10:30, 12:45 zo/wo 13:15, 14:15, 16:15 do/di 16:00 vr/za 15:40 za ook om 12:30, 14:50 ma 15:55 vr ook om 15:05 de Smurfen 2 3d (nl) monsters university 3d (nl) verschrikkelijke ikke 2 3d zo/wo 12:10 za 12:20 verschrikkelijke ikke 2 zo/ma/di/wo 15:30 vr/za 16:00 zo/wo ook om 13:50 do 15:20 za ook om 13:30 do/zo/di/wo 15:40 vr/za/ma 15:50 zo/wo ook om 11:20, 13:30 za ook om 11:30, 13:40 zo 11:10 8e WeeK 2gt 3st VOOR 3ht 4gt 4at VOOR 4gasdht 2e WeeK 2g 2e WeeK 3gst 3e WeeK 4gah 3e WeeK 3ga 3e WeeK 4gt 4e WeeK 4gt 4e WeeK 3g 5e WeeK 3ght 5e WeeK 3ga 6e WeeK 3gt cinemum 3gt 11e WeeK 3ga 50+BIOS 3ga 3g VOOR 4e WeeK 4g 6e WeeK 2ga 11e WeeK 2ga 5e WeeK 2a 6e WeeK 2ga 6e WeeK 2ga 9e WeeK 2a 11e WeeK 2ga 11e WeeK 2ga KleuterBIOS nijntje de film 1 zo 10:15 za/zo 12:20 wo 13:05, 15:10 vr t/m zo 14:40 6e WeeK de Smurfen 2 nl 2ga zo 10:45, 13:00, 15:10 za 11:50, 14:00 vr 13:50 wo 14:10 6e WeeK de Smurfen 2 3d nl 2ga za 11:50, 12:50, 14:55 zo 10:10, 11:40, 13:50 wo 13:15, 15:15 vr 14:20 11e WeeK verschrikkelijke ikke 2 3d 2ga

17 Vrijdag 6 september 2013 > Den Haag Centraal eten&drinken<13 koken met henk savelberg Koken in Marrakech, tajines de eetrubriek Le Bistroquet Frans Adres Lange Voorhout, Den Haag Telefoon Geopend Lunch: Ma. t/m vrij van uur. Diner: Ma. t/m zat van 18 tot 22 uur. Zondag gesloten Oordeel: + Keuken - Bediening Le Bistroquet op het Voorhout is vermaard vanwege de historische foto die Theo Meijer ( ) in 1977 aldaar van Van Agt en Wiegel maakte, terwijl zij buiten de grote verkiezingswinnaar Den Uyl om een nieuw kabinet zonder PvdA bekokstoofden. Ach, er heeft zich in een halve eeuw zoveel in Le Bistroquet afgespeeld: als de muren hier konden praten! Maar die muren zijn de muren niet meer. Eind juni berichtten we al dat het restaurant dat Gerard Fagel in de jaren zestig pal naast de Amerikaanse ambassade begon, een extreme make-over zou krijgen. Inmiddels is het zover; een reden voor hernieuwde kennismaking. Het valt me niet mee. Net terug uit Madrid, waar horeca-etablissementen bestaan die in eeuwen niet of nauwelijks zijn veranderd, schrik ik van de kilwitte koelcel aan het Voorhout, waarin bordeelrode bankjes als in een Amerikaanse diner staan opgesteld. Mijn gaste spreekt van een snackbaruitstraling, ik hou het quasi vriendelijk op een trendy discotheek. Elke sfeer, elke privacy of intimiteit is hier rücksichtlos verwijderd. Misschien had ik t minder erg gevonden als ook de naam was veranderd en een compleet andere stijl van koken was geïntroduceerd. Maar dit zie ik al hinken op twee gedachten. Dit voelt als verraad. Een icoon is niet meer. Saur (over iconen aan het Voorhout gesproken) is vijf jaar geleden ook totaal veranderd. Maar die zaak heeft onder nieuw regime ook een compleet ander concept gekregen. Des Indes is na een megarenovatie nog even heerlijk oubollig en te duur als altijd (zeker voor zo n matige keuken) en De Posthoorn blijft godzijdank nog steeds hetzelfde. Ik heb niets tegen supermoderne zaken, maar van bepaalde monumenten moet men gewoon afblijven. Genoeg gezeurd over deze heiligschennis. We treffen een zwoele zomeravond en kunnen dus buiten onder de linden dineren. Daar zit gelukkig nog altijd het vertrouwde Bistroquet-publiek: keurige dames en heren op leeftijd, afgewisseld met een enkel Dennewegtafeltje met SUVvrouwtjes die er tussen de gangen door lustig op los roken. Le Bistroquet-eigenaar Jan Lindeboom had al aangekondigd dat de prijzen in zijn restaurant niet zouden veranderen en die belofte heeft hij gehouden, die zijn nog onverminderd aan de hoge kant. Een glas sauvignon blanc touraine van La Chapinière kost 8,, een hoofdgerecht gemiddeld 35,. Daar staat tegenover dat de amuse van het huis geen karig toastje is, maar een prachtig truffelsoepje, terwijl we eerder al op olijven en macademianoten waren getrakteerd. Mijn gaste begint met terrine van ganzenlever met brioche en sjalottencompote ( 23,50), die absoluut onweerstaanbaar is. Ik heb om de avond financieel nog enigszins binnen de perken te houden gekozen voor het viergangen menu ( 45, ), en eerlijk is eerlijk: dat menu is keurig van prijs en spreekt me ook qua samenstelling aan. Het begint met zacht gegaarde rode mul met Hollandse garnalen, aardappelsalade, Romeinse kropsla en champagnevinaigrette (ook los verkrijgbaar 15, ). Het is een goed begin. Ik maak nog wel eens mee, dat wanneer één van de gasten een menu heeft en daardoor aan meer gangen komt dan de eetpartner, dat de keuken spontaan een kleinigheidje serveert voor de tafelgenoot. Dat blijft hier uit. Ik heb sowieso niet het gevoel dat we nou echt vol overgave in de watten worden gelegd. Ik heb zelf de tafel en stoelen bladvrij moeten maken; pas toen ik daarmee begon ging de ober meehelpen. We krijgen niet spontaan een wijnkaart en het bestellen van de wijn laat ook lang op zich wachten. Als de wijn dan komt, is de fles die ik wenste niet meer voorradig maar krijg ik een alternatief te proeven, namelijk een sauvignon blanc van het Zuid-Afrikaanse huis Neil Ellis. Die is overigens heel aangenaam en we krijgen m voor dezelfde prijs als de beoogde wijn ( 30, ). Ik was blij dat we niet binnen hoefden te eten, maar bij het hoofdgerecht wreekt zich nu dat we buiten zitten. Mijn gegrilde runder bavette met cantharellen, pickels, aardappel, bosui en Madeirajus is op een niet of nauwelijks verwarmd bord geserveerd en is binnen de kortste keren koud. Jammer, want de kok verstaat verder wel zijn vak en heeft dit stuk grofdradige smaakvolle vlees in Nederland niet vaak op de kaart prima bereid. De overzijde geniet van een halve kreeft met mayonaise en sla ( 19,50) en daar laat de wijn zich prima mee combineren. Zoals dat tegenwoordig hoort bij dames, wil mijn tafelgenote geen dessert. Bij mijn menu hoort een niet onaardig nagerecht van zacht gegaarde ananas met vanillecrème en chocolade-ijs. Koffie is hier natuurlijk (ongevraagd) een koffieservies ( 5, p.p.) en met een fles San Pellegrino ( 5, ) erbij, brengt dat het totaalbedrag op 148,. Dat is fors en ik vraag me af of het publiek dat bereid is zoveel te betalen, ook zo gecharmeerd is van de steriele, moderne ambiance. Coos Versteeg 7 Voorgerechten vanaf 15,- Hoofdgerechten vanaf 19,50 Nagerechten vanaf 12,50 Info Alle creditcards In Marokko hoort de bereiding van tajines tot de traditionele manier van koken. Tajine is zowel de naam van de aardewerken schaal als van het gerecht. In wezen is het de gemoderniseerde vorm van de eeuwenoude kleipot. Tijdens het koken slaat de condens neer op de binnenkant van het trechtervormige deksel en loopt weer terug op het gerecht in de schaal waardoor de smaak volledig blijft behouden, de kruiden/specerijen hun aroma s langzaam afgeven en alles langzaam in eigen vocht gaar wordt. Qua techniek lijkt de tajine op een gietijzeren daube. Er bestaan honderden recepten van tajines met groenten, vlees, vis en eieren en combinaties daarvan. De Arabieren brachten specerijen als gember, karwij en kaneel mee en ook het combineren van vlees en fruit en de combinatie van zoet en zuur zijn van oorsprong Arabisch. Klassieke tajines bestaan meestal uit vlees met groenten en/of fruit en amandelen, vis met tomaten, ingemaakte citroen, gember en saffraan of kip met groenten, ingemaakte citroenen, dadels en olijven. Als smaakmakers worden er aan de tajine oranjebloesemwater, rozenwater, knoflook en kruiden en specerijen toegevoegd. Het is een uitstekende manier om minder malse stukken vlees boterzacht gaar te stoven. Vooral schapenvlees wordt op deze manier bereid. Lamsvlees wordt meestal geroosterd maar de lamsschouder wordt wel weer vaker in een tajine verwerkt. Minder bekend is de qamama een tajine van uien, specerijen en rozijnen die bij geroosterd vlees of vis wordt geserveerd. Door het langzaam garen karameliseren de uien tot goudbruin en nemen alle smaken van de specerijen op. Door Annerieke Simeone Bang voor concurrentie is horecaondernemer Eelco van Leijden niet. Welnee, met Laganini heb ik een gat in de markt. Er zit hier wel een Italiaanse traiteur, maar een zaak gericht op de hele Méditerranée ontbreekt nog in het Hofkwartier. De naam Laganini, wat in het Kroatisch zoiets als easy going betekent, vertelt iets over de aspiraties van de ondernemer die een aantal jaren terug zijn hart verpandde aan dit land. Kroatië heeft een fantastische eetcultuur, misschien nog wel beter dan de Italiaanse of Spaanse. Iedereen heeft daar een groente- en fruittuin en teelt eigen wijnen. Bijna alles is biologisch. Logischerwijs haalt Van Leijden daar de meeste eetwaar vandaan. Als Laganini met muzikale ondersteuning van de Haagse band Splendid op zaterdag 21 september wordt geopend, kunnen gasten voor het eerst proeven van zijn assortiment. Van Leijden somt op: We hebben een keur aan vleeswaren, denk aan serranoham, prosciutto, salami s en San Daniele Ham. Maar ook vele kazen. Topper is volgens hem de Pag kaas van het gelijknamige Kroatische eiland. Die kaas heeft net het predicaat beste kaas van de wereld gekregen. Zelfs de Engelse koningin eet m op haar broodje. De ondernemer is naar eigen zeggen de enige die de kaas in Tajine qamama > 6 grote uien, in dunne ringen gesneden >8 tenen knoflook, gepeld en gehalveerd >6 eetlepels olijfolie >1 eetlepel geraspte verse gember >2 theelepels zout >1 theelepel versgemalen peper >1 theelepel kaneelpoeder >1 theelepel gemalen korianderzaad >plukje saffraan >100 gram rozijnen > 50 gram gedroogde abrikozen, fijngehakt >¾ liter water Europa mag importeren. Ook lekker is volgens hem de pata negra op een geroosterde toast met knoflook en tomaat. Maar er zijn meer belegde broodjes te krijgen. Uiteraard op Kroatisch brood dat elke dag vers uit de oven komt. Wie een consistentere maaltijd wenst, kan uitwijken naar de achterzijde van Laganini. Daat liggen de maaltijdschotels. Bijvoorbeeld een pasta met courgette of lamskoteletjes met wilde asperges. De traiteurzaak is geen restaurant benadrukt Van Leijden, maar je kunt Week de saffraan ½ uur in een beetje warm water. Meng de gember tot en met de abrikozen. Bedek de bodem van het onderste deel van de tajine met uiringen en knoflook en sprenkel daarover de olijfolie. Voeg het specerijen/rozijnenmengsel toe en schep alles luchtig om. Schenk het water erover, zet het bovenste deel (de schoorsteen) erop en zet de tajine op zacht vuur. Laat de uien zachtjes gaar worden en karameliseren tot goudbruin en het vocht helemaal inkoken. Kijk af en toe of het water misschien bijgevuld moet worden. De uien moeten boterzacht zijn en dan pas gaan karameliseren. Een Marokkaanse hoofdmaaltijd is niet compleet zonder Batinjaan, een salade van aubergine en tomaat maar ook op de Mezze tafel misstaat deze salade niet. Batinjaan zalud, Marokkaans bijgerecht voor 4 personen: >1 grote aubergine >flinke scheut olijfolie >30 gram ui fijngehakt >2 teentjes knoflook, fijngehakt >sap van ½ citroen >½ theelepel zeezout, >vers gemalen peper >½ eetlepel suiker, > 1 grote aromatische tomaat in 4 plakken gesneden >4 zwarte olijven, >bladpeterselie Schil de aubergine en snijd hem in plakken van ongeveer 2½ cm dik. Bak de plakken aubergine in een koekenpan in de olijfolie tot ze zacht zijn en pureer ze. Voeg aan de puree toe: ui, knoflook, citroensap, peper, zout en suiker. Meng alles goed door elkaar. Laat het mengsel in de koelkast afkoelen. Verdeel de auberginesalade over 4 bordjes. Strijk de bovenkant glad, vorm in het midden een kuiltje en leg daar de plak tomaat in. Besprenkel het geheel met wat olijfolie en serveer de batajaan goed gekoeld. Kroatische lekkernijen bij Laganini Pršut, Kroatische prosciutto is te verkrijgen bij Laganini. > Foto: PR hier tussen de olijfolies, chutneys en wijnen wel je broodje eten. Er is plek voor zo n 15 man. In de kelder slaat Van Leijden zijn wijnen op. Daar zijn ook geregeld proeverijen. Uiteraard met een vlees- of kaasplankje erbij. En of hij het nog niet druk genoeg zal krijgen: Bij Laganini kun je binnenkort ook een Kroatische wijnreis boeken. Laganini, Molenstraat 16, open vanaf zaterdag 21 september, (vanaf 16 september online).

18 10>uitagenda Den Haag Centraal > Vrijdag 6 september 2013 Exposities De Affiche Galerij Het Souterrain (Station Spui), ma t/m zo van uur. >Tt/m 30 september: (On)begrensd. Eerstejaars studenten van de Koninklijke Academie van Beeldende Kunsten Den Haag en de Willem de Kooning Academie Rotterdam ontwerpen affiches op het thema (On)begrensd. ARTtrium Turfmarkt 147, ma t/m vr van 7-19 uur. >Tt/m 6 september: Nog één keer goed kijken. Impressies over het oude en de transitie naar het nieuwe. Werk van Roxane Daniels, Nicole Donkers, Robert Huiberts, Guus Kramer, Francis Lukombo, Walter Palm, Nancy Remmerswaal en Dirk van Liebergen, Ron Stam, Leonard van de Ven. Atrium Spui 70, ma t/m vr van 07-19, do tot 21.30, za van uur. >Tt/m 26 oktober: Den Haag Sculptuur - Russia XXI. Een unieke tentoonstelling van Russische beeldhouwkunst. Eén tentoonstelling, twee locaties. De kerntentoonstelling is in museum Beelden aan Zee. Een twintigtal monumentale beelden op het Lange Voorhout in Den Haag complementeren de tentoonstelling. Het is het eerste grote overzicht van eigentijdse Russische sculptuur buiten Rusland. >Tt/m 21 september: Peace Gallery Challenge. De Global Partnership for the Prevention of Armed Conflict (GPPAC) heeft met steun van de gemeente Den Haag een online kunstwedstrijd uitgeschreven. De wedstrijd bood kunstenaars de kans om hun werk te delen en een verhaal over vrede te vertellen. >Tt/m 21 september: Het Vredespaleis, een honderd jaar oud monument. Het Vredespaleis is een markant gebouw, on-nederlands en door sommigen een waar sprookjespaleis genoemd. Het had echter maar weinig gescheeld of het paleis had een héél ander uiterlijk gekregen. >Tt/m 21 september: Peace Philanthropy Then and Now. Met een twintigtal voorbeelden van toonaangevende en soms controversiële personen wordt de veranderende traditie van vredesfilantropie geïllustreerd. >Tt/m 21 september: Een Vredesgroet uit Den Haag, Prentbriefkaarten, souvenirs & curiosa van het Vredespaleis. >Tt/m 21 september: Vrouwen en Vrede. Tentoonstelling over Bertha von Suttner, Aletta Jacobs en andere vrouwen die een rol hebben gespeeld binnen de (internationale) vredesbewegingen. Museum Beelden aan Zee Harteveltstraat 1, , di t/m zo van uur. >Tt/m 27 oktober: Den Haag Sculptuur - Russia XXI. Een unieke tentoonstelling van Russische beeldhouwkunst. Eén tentoonstelling, twee locaties. De kerntentoonstelling is in museum Beelden aan Zee. Een twintigtal monumentale beelden op het Lange Voorhout in Den Haag complementeren de tentoonstelling. Het is het eerste grote overzicht van eigentijdse Russische sculptuur buiten Rusland. >Tt/m 27 oktober: Oscar Jespers. Retrospectief van de beroemde Belgische beeldhouwer Oscar Jespers (Borgerhout Brussel 1970). Boulevard Scheveningen Strandweg. >Tt/m 30 april: Zeespiegel. Op de nieuwe boulevard komen 5 kiosken. Kiosk 3, 4 en 5 zijn voorjaar 2012 geopend. Voorjaar 2013 volgen Kiosk 1 en 2. Samen vormen de 14 verlichte fotopanelen op de kiosken een openbare tentoonstelling van ca 22 x 3 meter. De afstand tussen de kiosken onderling is 500 meter. Museum Bredius Lange Vijverberg 14, , di t/m zo van uur. >Tt/m 1 januari: Museum Bredius - Vaste collectie. Verzameling van kunsthistoricus Bredius. Een collectie van schilderijen, zilver en porselein in een 18 de eeuws herenhuis. >Tt/m 8 september: Huygens rond de Hofvijver. Constantijn Huygens ( ) band met Den Haag staat centraal in deze presentatie. Christus Triumfatorkerk Laan van Nieuw Oost Indie 143, do en vr van uur. > 31 augustus t/m 30 september: Lous Reesink-Luijer. Quilts. Museum voor Communicatie Zeestraat 82, , di t/m vr van 10-17, za en zo van uur. >Tt/m 31 december: Alles werkt! Contact in de jaren 50 en 60. Contact in de jaren 50 en 60. >Tt/m 31 december: Het Rijk van Heen en Weer. Knetterend spannende ontdekkingstocht voor avonturiers van 4 t/m 12 jaar, op zoek naar contact. >Tt/m 31 december: StarRing. Wat hebben The Matrix, Harry Potter en Mary Poppins met elkaar gemeen? Tentoonstelling die je telefonisch meesleurt in de wereld van de speelfilm. Ontdek welke rol is weggelegd voor jezelf... en voor jouw mobieltje. >Tt/m 31 december: Briefgeheimen. Selectie van honderden kaarten waarop Nederlanders en Vlamingen hun geheim anoniem opbiechten. >Tt/m 8 september: Iconen van de Post. In deze tentoonstelling zie je hoe de geschiedenis was verlopen zónder belangrijke uitvindingen op het gebied van de post. > 27 augustus juli 2014: De Biechtbuizen. In de Biechtbuizen kun je je hart luchten. Iedereen kan het horen, maar niemand weet dat jij het was. Opperst anoniem en 100% vertrouwelijk. CORPUS reis door de mens Willem Einthovenstraat 1, , di t/m zo van 9-19 uur. >Tt/m 31 december: Reis door de mens. De bezoeker kan op spectaculaire wijze zien, voelen en horen hoe het menselijk lichaam werkt en welke rol gezond eten, gezond leven en veel bewegen daarbij spelen. Escher in het Paleis Lange Voorhout 74, , di t/m zo van uur. >Tt/m 31 december: Escher in Het Paleis - Permanente tentoonstelling. Museum en virtuele attractie gewijd aan het werk en leven van Nederlands beroemdste graficus M.C. Escher, gevestigd in het voormalige werkpaleis van Wilhelmina, Juliana en Beatrix. >Tt/m 31 december: Kijken als Escher. Combinatie Escher prenten met optische en kinetische kunst. >Tt/m 3 november: Escher en Schatten uit de Islam. Het Tropenmuseum in Amsterdam en Escher in Het Paleis te Den Haag komen tot een unieke samenwerking bij een tentoonstelling over M.C. Escher en één van zijn belangrijkste inspiratiebronnen: islamitische kunst. Fotomuseum Den Haag Stadhouderslaan 43, , di t/m zo van uur. > 7 september januari 2014: Koos Breukel - Me We The Circle of Life. Koos Breukel is een van de bekendste portretfotografen van Nederland. Hij fotografeert kinderen, studenten, schrijvers, politici, zeilers en transseksuelen. Gemeentemuseum Den Haag Stadhouderslaan 41, , di t/m zo van uur. >Tt/m 31 december: Mondriaan en De Stijl. Mondriaan en De Stijl hebben een definitieve plek gekregen in Nederland. In het Gemeentemuseum Den Haag is een complete vleugel ingericht met werk van de groep rond Piet Mondriaan en Theo van Doesburg. >Tt/m 31 mei: Meesters uit het Mauritshuis - In het Gemeentemuseum Den Haag. Het Mauritshuis verbouwt en daarom is tijdelijk z n vaste collectie verhuisd naar het Gemeentemuseum Den Haag. Daar zijn tot halverwege 2014 ruim 100 meesterwerken te zien, zoals Vermeers Gezicht op Delft, Potters Stier en Rembrandts Anatomische les. >Tt/m 31 mei: Het wonder van Delfts Blauw. In de stijlkamers is een omvattend overzicht te zien van de spannende geschiedenis van vier eeuwen Delfts aardewerk. >Tt/m 10 november: Geert Lap en Leen Quist minimalistische keramiek, Porseleinen dozen, kommen en schalen van de kunstenaar Leen Quist en keramisch werk van Geert Lap. >Tt/m 29 september: Grensverleggend. Werken uit de collectie Bert Kreuk. >Tt/m 10 november: René Lalique ( ) Meester van de Franse Art Nouveau en Art Deco. De exclusieve objecten van de Franse juwelenontwerper en glaskunstenaar René Lalique. >Tt/m 13 oktober: Nul, ZERO en Amerikaanse minimal art. De achtste in de serie presentaties in het Willem Cordia kabinet, waarin de collectie van de Triton Foundation centraal staat. Werk van Lucio Fontana, Yves klein e.a. > 24 augustus t/m 3 november: David Jablonowski Prosumer. Vanaf de zomer van 2013 organiseert het museum jaarlijks de eerste Nederlandse museale solotentoonstelling van een kunstenaar die de Ateliers heeft doorlopen, hét instituut voor jong talent in de kunst in Nederland. David Jablonowski (Bochum, 1982) is de eerste kunstenaar in de reeks. Museum de Gevangenpoort Buitenhof 33, , Galerie t Fotokabinet opent het nieuwe culturele seizoen met de expositie Oriënteren van de Italiaanse fotograaf Nicola Zolin. De Oriënt is voor velen het geografisch gebied waar de zon opkomt. Zolin koppelt dat aan een gemoedstoestand, de innerlijke wens tot oriëntatie, door zich onder te dompelen in de mystiek van Oosterse filosofie en spiritualiteit. De tentoonstelling is een verhalende weerslag geworden van de (zoek)tocht die hij van september 2012 tot aan juli 2013 maakte door de Balkan, Turkije, de Kaukasus, Azerbeidzjan, Iran, India en Nepal. Oriënteren is te zien t/m zondag 29 september in Galerie t Fotokabinet, Maziestraat 2 di t/m vr van 10-17, za en zo van uur (laatste rondleiding start om uur), >Tt/m 31 december: Museum de Gevangenpoort - Vaste collectie. Bezoek de gevangenis, waarvan de geschiedenis teruggaat tot de Middeleeuwen. Rondleiding door de Gajolen, Ridderkamer, Stockzolder, Pijnkelder, Examineerkamer en Treurkamer. Collectie o.a. schandborden, boeien, brandijzers, beulszwaarden en beenblokken. > 30 augustus t/m 21 september: Het Vredespaleis. Zowel de Gevangenpoort als het Vredespaleis zijn iconen van de stad Den Haag als centrum van het recht. In het kader van de viering van 100 jaar Vredespaleis wordt de relatie met het Vredespaleis uitgelegd. Haags Historisch Museum Korte Vijverberg 7, , di t/m vr van 10-17, za en zo van uur. >Tt/m 8 september: Huygens rond de Hofvijver. Constantijn Huygens ( ) band met Den Haag staat centraal in deze presentatie. > 30 augustus januari 2014: In het licht van het Vredespaleis. Den Haag rond 1900, In deze tentoonstelling wordt het Vredespaleis, dat in 1913 zijn deuren opende, geplaatst in de context van een aantal belangrijke ontwikkelingen die zich rond 1900 in Den Haag voordeden. Haagse Kunstkring Denneweg 64, , di t/m za van 12-17, zo van uur. > 28 augustus t/m 15 september: Rainer Bullhorst, Werk van Rainer Bullhorst en Vitrine van vertoon 10: Vic Boissevain (vitrine ingang). Humanity House Prinsegracht 8, , ma t/m za van uur en zo van uur. >Tt/m 31 december: Humanity House experience. Zien, voelen en beleven wat het is om een ramp mee te maken. In het Humanity House maakt de bezoeker precies datgene mee waarvan hij hoopt dat het hem nooit ècht zal overkomen. Huygensmuseum Hofwijck Westeinde 2a, di t/m do, za & zo van uur. >Tt/m 31 december: Huygensmuseum Hofwijck - Vaste collectie. Bezoek de prachtige museale tuin en het huis met de verdiepingen De Gouden Eeuw van Constantijn, Christiaan onder de Sterren, de Pronkzaal en de Oud-Hollandse keuken. Met een audioguide kunt u tijdens uw rondgang door huis én tuin het verhaal van Hofwijck beluisteren. Kasteel Duivenvoorde Laan van Duivenvoorde 4, di t/m za van 14 en uur (rondleiding alleen onder begeleiding van een gids). Expositie do t/m zo van uur. >Tt/m 19 oktober: Duivenvoorde en Oranje. Van Oranjesymboliek op portretten tot koninklijke huwelijksgeschenken. Van mooie hofjaponnen tot Oranjeporselein. Van archiefstukken tot foto s van ontmoetingen met de koninklijke familie. Tastbare herinneringen aan een eeuwenoude band. >Tt/m 19 oktober: Koninklijke sjaals. Het textiele werk van dessin-, mode- en productontwerpers wordt 3 maanden lang gepresenteerd in de mangelkamer van kasteel Duivenvoorde. Kinderboekenmuseum Prins Willem-Alexanderhof 5, , di, do en vr van uur, wo, za, zo en feestdagen van uur. >Tt/m 31 december: Kikker. Geïnspireerd op de werken van Max Velthuijs, heeft Kikker en zijn vriendjes een vast onderkomen in het Kinderboekenmuseum. Kikker nodigt de allerkleinsten uit tot spel en prikkelt hun fantasie. >Tt/m 31 december: Papiria. Een avontuurlijke ontdekkingstocht door de wereld van het kinderboek en de eigen verbeelding. Kinderen strijden tegen Inktvraat die dit literaire luilekkerland bedreigt. Lange Vijverberg >Tt/m 13 september: Innovatie uit de doeken. Wat gebeurt er achter de bouwschutting van het Mauritshuis? Deze zomer brengen het Koninklijk Kabinet van Schilderijen Mauritshuis en Royal Dutch Shell hun samenwerking in beeld met een openlucht fototentoonstelling. Lange Voorhout Lange Voorhout. >Tt/m 8 september: Den Haag Sculptuur - Russia XXI. Een unieke tentoonstelling van Russische beeldhouwkunst. Eén tentoonstelling, twee locaties. De kerntentoonstel-

19 Vrijdag 6 september 2013 > Den Haag Centraal uitagenda<11 ling is in museum Beelden aan Zee. Een twintigtal monumentale beelden op het Lange Voorhout in Den Haag complementeren de tentoonstelling. Het is het eerste grote overzicht van eigentijdse Russische sculptuur buiten Rusland. Letterkundig Museum Prins Wilem-Alexanderhof 5, , di t/m vr van 10-17, za en zo van uur. >Tt/m 31 december: Het Pantheon schrijvers jaar literatuur. Nederlandse en Vlaamse schrijvers vanaf de middeleeuwen tot heden. Het Pantheon brengt alle hoogtepunten uit de Nederlandse literatuur in de meest brede zin bijeen. >Tt/m 1 juni: Het stenen bruidsbed. Als voorproefje op het Harry Mulisch Huis in oprichting wijdt het Letterkundig Museum een tijdelijke tentoonstelling aan het boek en de schrijver. De bezoeker ondergaat in een filmische ervaring het raadselachtige en bedwelmende verhaal van Het stenen bruidsbed. Livingstone Gallery Anna Paulownastraat 70A/B, , wo t/m za van uur en laatste zo v.d. maand. > 8 september t/m 27 oktober: Kevin Berlin. John van t Slot, Schilderijen en werk op papier. Louis Couperus Museum Javastraat 17, , wo t/m zo van uur. >Tt/m 10 november: Louis Couperus 50 jaar. Dit jaar is het 150 jaar geleden dat Couperus werd geboren aan de Haagse Mauritskade. Het Louis Couperus Museum viert het jubileumjaar met een expositie die is samengesteld naar aanleiding van het Album Amicorum dat Couperus voor zijn 50 ste verjaardag van vrienden en bewonderaars ontving. Louwman Museum - Nationaal Automobiel Museum Leidsestraatweg 57, , di t/m zo van uur. >Tt/m 31 december: Louwman Museum - Vaste collectie. Ruim 200 auto s uit de periode 1886 tot heden, en een collectie automobiele kunst die bestaat uit schilderijen, sculpturen en affiches. Madurodam George Maduroplein 1, jan-mrt van 9-18 uur, apr-juni van 9-20 uur, juli&aug van 9-21 uur; sept-okt van 9-19 uur, nov-dec van 9-17 uur. De kassa s sluiten 1 uur eerder. >Tt/m 31 december: Madurodam. In Madurodam ontdek je met elkaar wat Nederland zo bijzonder maakt. Marcello s Art Factory - Galerie Haags Koningin Emmakade 148, di t/m do van 10-18, vr van uur. > 5 t/m 29 september: Moods - Hans Willink. Begin 2012 exposeerde Hans zijn prachtige zwart-wit Haagse tango foto s in de galerie op de succesvolle expositie Tango en La Haya. Dit jaar verrast hij ons met MOODS, Haagse moods wel te verstaan. Museum Meermanno I Huis van het Boek Prinsessegracht 30, , di t/m zo van uur. >Tt/m 15 september: Gewapend met kennis. 500 jaar militaire boekcultuur in Nederland, De tentoonstelling laat een overzicht zien van de militaire boekcultuur in Nederland. >Tt/m 29 september: Klaar met het boek - Studenten Grafisch Ontwerpen KABK. Aan de hand van eigen werk, speciaal gemaakt voor de tentoonstelling, vragen de studenten de bezoeker om na te denken over de houdbaarheidsdatum van het papieren boek. De Mesdag Collectie Laan van Meerdervoort 7f, , wo t/m zo van uur. >Tt/m 1 januari: De Mesdag Collectie - vaste collectie. De Mesdag Collectie, voorheen Museum Mesdag, herbergt een uitzonderlijke verzameling 19 de -eeuwse kunst. De collectie behoort, met haar vele schilderijen van de Haagse School en de Franse School van Barbizon, tot de belangrijkste in haar soort. >Tt/m 8 september: Verbeelding van de Oriënt. Gedreven door nieuwsgierigheid en op zoek naar exotische voorstellingen reisden in de 19 de eeuw veel westerse kunstenaars naar de voornamelijk islamitische landen rondom de Middellandse Zee. Museon Stadhouderslaan 37, , di t/m zo van uur. >Tt/m 31 december: Leefruimte voor mens en dier. Educatieve tentoonstelling over o.a. de druk die door de mens wordt uitgeoefend op de natuur. >Tt/m 31 december: De Poolzaal, overleven tussen ijs en smeltwater. De tentoonstelling biedt inzicht in de veranderingen die zowel natuur als cultuur in het polaire gebied doormaken en gaan doormaken. >Tt/m 31 december: De eerste kustbewoners: ontdek het geheim onder een vinexwijk. VINEX locatie Ypenburg was gedurende een aantal eeuwen het woongebied van de prehistorische mens. >Tt/m 31 december: Geologie en Techniek. Deze educatieve tentoonstelling maakt, aan de hand van interactieve presentaties, moderne mediatoepassingen en museumvoorwerpen, de belangrijkste geologische processen in de aarde en de aardkorst inzichtelijk. >Tt/m 31 december: Satellieten, ver weg - toch dichtbij. Leer door middel van interactieve opstellingen de techniek van satellieten en raketten kennen! >Tt/m 27 oktober: #STADVANDETOEKOMST. Bouw mee aan de stad van de toekomst in het Museon. Je kunt hier onderzoeken hoe je als stadsbewoner kunt bijdragen aan het bedenken van oplossingen voor grote uitdagingen van onze tijd. Muzee Scheveningen Neptunusstraat 90, , di t/m za van 10-17, zo van uur. >Tt/m 30 september: Strandmuur tot Boulevard van De Solà Morales. De ontwikkeling van de Scheveningse boulevard >Tt/m 29 september: Spannende spinnen. Deze bijzondere zoölogische tentoonstelling laat ca. 50 soorten levende spinnen zien. Twee verzorgers zijn tijdens openingstijden aanwezig om bezoekers te woord te staan en om hen (ook letterlijk) in aanraking te laten komen met de wereld van de spin. Nieuwe Kerk Spui 175, , Kaartverkoop voor de meeste concerten via de kassa Dr Anton Philipszaal: ma t/m za van uur. Telefonisch bereikbaar vanaf uur. Op voorstellingsavonden vanaf uur tot aanvang voorstelling. > 7 september: OpenluchtHotel. Lekker nagenieten van de zomer door het slapen in de buitenlucht in een unieke kamer gemaakt door kunstenaars. Nutshuis Riviervismarkt 5, , ma t/m vr uur. > 6 september t/m 25 oktober: DocuDenHaag HEILIG Haagse fotografen Mieke Meesen, Claudia Heinermann en David Galjaard werden uit een grote stapel inzendingen geselecteerd door een jury om hun plan met als onderwerp Heilig uit te voeren. Zij zoeken alle drie op eigen wijze naar heiligheid in de huidige maatschappij. Raadhuis de Paauw Raadhuislaan 22. > 25 augustus t/m 15 september: Prenten en tekeningen Brandweermuseum Wassenaar. Ruim dertig prenten en tekeningen uit de verzameling van het museum. Er zijn 17 de, 18 de en 19 de eeuwse prenten met voorstellingen van branden en portretten en instructietekeningen van en door Jan van der Heijden. Panorama Mesdag Zeestraat 65, , ma t/m za van 10-17, zo van uur, alle dagen geopend! Behalve 25 december en 1 januari. >Tt/m 31 december: Panorama Mesdag - Vaste opstelling. Zinsbegoochelend panorama van Scheveningen in 1881 en museum gewijd aan overige werken van Hendrik Willem Mesdag. >Tt/m 3 november: Look around De Gevangenpoort toont het verhaal van misdaad en straf door de eeuwen heen. Net als de Tower in Londen en de Conciergerie in Parijs in een eeuwenoude gevangenis. Dat maakt het museum bijzonder. Bezoekers stappen in de voetsporen van gevangenen. Geopend di-vr tot uur, za zo tot uur, gesloten op maandag. Voor meer info: > Foto:PR photography. Overzicht van werk van Jan van der Woning en een selectie uit werk van verschillende panoramafotografen afkomstig uit de hele wereld. Speciaal voor de tentoonstelling is er een panorama-installatie geconstrueerd waar een panorama foto van de kroning van Koning Willem Alexander getoond wordt. Pier Scheveningen Strandweg 0. >Tt/m 30 september: Kiosk 3 op de Pier ( Galerie Duindorp). Tientallen Schilderijen gemaakt op diverse locaties in Scheveningen door Anneloes Groot en gastkunstenaars zijn te bezichtigen dagelijks van tot in deze glazen vitrine ( kiosk). Platform57 Zuidlarenstraat 57. >Tt/m 30 juni: System As Second Skin. Een site specific installatie van Hans Wilschut. platform57.nl Galerij Prins Willem V Buitenhof 35, , di t/m zo van uur. >Tt/m 31 december: Galerij Prins Willem V - Vaste collectie. Verzameling voornamelijk 17 de -eeuwse schilderijen, een weerspiegeling van de smaak van Prins Willem V. ProDemos - Huis voor democratie en rechtstaat Hofweg 1H. >Tt/m 1 oktober: Originele Grondwet uit De Grondwet van Thorbecke uit 1848 legde de basis voor ons huidige bestuurlijke stelsel. Museum Rijswijk Herenstraat 67, , di t/m vr en zo van 14-17, za van uur (25, 31 dec en 1 jan gesloten). >Tt/m 27 oktober: Rijswijk Textiel Biënnale. Twintig internationale kunstenaars tonen beeldende kunst van textiel, die veelal voor het eerst in Nederland is te zien. SEA LIFE Scheveningen Strandweg (Boulevard) 13, , ma t/m zo van uur. (25 december gesloten). >Tt/m 5 januari: Zeesterren, Zeesterren zijn al meer dan 300 miljoen jaar op deze aarde en zijn er in vele maten, soorten en kleuren. Sea Life heeft een prachtige verzameling naar Scheveningen gehaald. Stroom Den Haag Hogewal 1, , wo t/m zo van uur. > 7 september t/m 17 november: De Wereldhoofdstad van K.P.C. de Bazel. De eerste Vredesconferentie in Den Haag leidde tot de oprichting van het Permanente Hof van Arbitrage, waarvoor passende huisvesting nodig was. Dit bracht de Haagse medicus en pacifist P.H. Eykman op het idee een nieuwe wereldhoofdstad te stichten met een Vredespaleis en een aantal academies waaronder één voor antropologie, één voor kunst en één voor pedagogiek, hygiëne en economie. > 8 september t/m 17 november: Charles van Otterdijk - Double Centre. Tussenrapportages uit een schemergebied. De Verdieping van Nederland Prins Willem Alexanderhof 5, ma & zo van 12-17, di van 09-20, wo t/m za van uur. > t/m 31 oktober: Middeleeuwse encyclopedie en de Wet afschaffing slavernij. In De Verdieping van Nederland, de gezamenlijke tentoonstellingsruimte van het Nationaal Archief en de Koninklijke Bibliotheek, kunt u een nieuwe selectie topstukken zien. Het is een keuze uit de collectie authentieke boeken en documenten met historische waarde. Zo kunt u onder andere een prachtig verlucht handschrift bekijken van Jacob van Maerlants Der nature bloeme, maar ook de Wet op de afschaffing van de slavernij uit Vitrine Weimarstraat 48, Continu te bezichtigen. > 5 september t/m 25 oktober: Vitrine 40. Ontwerper en fotograaf Welmer Keesmaat zal de veertigste editie van VITRINE voor zijn rekening nemen. In de periode vanaf 5 september tot en met 25 oktober zal hij ten minste 7 keer de opstelling veranderen. WTC The Hague Art Gallery Prinses Margrietplantsoen 33, >Tt/m 8 september: Zomertentoonstelling Azië. De kunstenaars die hun werken gaan tonen hebben allen op verschillende wijze een speciale binding met Azië. Werk van o.a. Ingrid van der Hoeven, Seekee en Zhuang Hong Yi. Yellow Fellow Leidschendam Burgemeester Sweenslaan 5. >Tt/m 9 september: Haagse Synthese 1. Overzicht van de meest belangrijke beeldende kunstenaars van de laatste decennia, die een grote binding hebben met Den Haag. Werk van o.a. Bonies, de Krijger, Quee, Rajlich, Hoogervorst, Pennock, Rous jr. en Verdijk. Yi Jun Peace Museum Wagenstraat 124A, ma t/m vr van 10-17, zo van uur. > t/m 31 december: Yi Jun Peace Museum - Vaste collectie. Eerbetoon aan de Koreaanse onafhankelijkheidsstrijder en diplomaat Yi Jun en herinnering aan het bredere doel van wereldvrede.

20 2>UITAGENDA Den Haag Centraal > Vrijdag 6 september 2013 Museumnacht werpt licht in h De vierde editie van de Haagse Museumnacht betekent naast een hoop kunst en vertier rond het thema licht, hopelijk ook een nieuwe stroom bezoekers aan Haagse culturele instellingen. Door Olivier van Nooten Het culturele seizoen breekt weer aan, wat in Den Haag met gepaste feestelijkheid wordt gevierd. Van 6 tot 8 september is er het cultuurweekend 48 uur van Den Haag. Naast een Embassy Festival, kunst en mode in het Noordeinde, Grachtenpracht en het UIT Festival, valt ook de Museumnacht in dat weekend. Dit onderdeel is toe aan een vierde editie en draait deze keer rond het thema licht. Er is zó veel te doen! Een bredere samenwerking tussen alle evenementen zou Den Haag als cultuurstad nog meer op de kaart zetten. Die 48 uur zijn de overkoepelende factor waarbinnen alles samenkomt. Geen overload, maar dat het in elkaar overloopt, woordgrapt Sascha van Veen, werkzaam bij organisatiebureau Winkelman Van Hessen. Ze is contactpersoon voor alle betrokkenen bij de Museumnacht ( niet logistiek, vooral communicatief en organisatorisch ). Het thema zorgt voor een lijn in het aanbod; door onderling afstemmen ontstaat een sterk geheel. De eentweetjes zijn leuk, dan ben je echt aan het verbinden. Onze opzet is de samenwerking versterken tussen culturele instellingen in Den Haag. Om bezoekers die connectie te laten ervaren zonder praktische bezwaren, vervoert de organisatie hen tot laat met bus en boot door de stad. Wie tijdig met de auto arriveert, kan parkeren met een passe-partout, terwijl reizigers met een smartphone programmering en tijdstippen kunnen koppelen aan hun locatie. Vanaf de eerste bijeenkomst in maart bleken er steeds meer instellingen enthousiast over deelname: in de eerste druk van het programmaboekje spreekt men nog van ruim 30 deelnemers, inmiddels zijn het er 41, vertelt Van Veen tevreden. Ze zorgen zelf voor de programmering, wij regelen de randvoorwaarden. De meeste instellingen doen al meerdere jaren mee en weten waar ze aan toe zijn. Met extra programmering, zoals dans en muziek, verlaag je de drempel naar een vaste collectie of tijdelijke tentoonstelling. Het moet wel om de kunst gaan, dus niet een feestje met het museum als decor. Kwaliteit en een band met Den Haag zijn voorwaarden: we willen kenbaar maken wat voor moois er allemaal is en dat delen met een zo groot mogelijk publiek. Jong Het evenement is volgens Van Veen voor iedereen geschikt ( alle leeftijden, van binnen en buiten Den Haag ) maar een belangrijk deel van de doelgroep is vrij jong. Naast de reguliere programmering blijkt dat uit het succes van de KinderNachtRoute. Curt Fortin (bekend van Telekids en Omroep West) zal bij het beeld van Haags Jantje aan de Hofvijver om uur het startsein geven; 3 uur later begint de Museumnacht. Vorig jaar bleek het te kort om met kinderen verschillende onderdelen van het programma te zien. Ook deden er toen maar 5 instellingen mee, deze keer zijn dat er 15, verklaart Van Veen. Kinderen van 4 tot en met 12 jaar kunnen dit jaar onder meer schilderen met licht in Galerij Prins Willem V, lichtbloemen en vuurvliegjes maken in het Museum voor Communicatie of de hoofdrol spelen in de voorstelling van Aadje Piraatje in het Gemeentemuseum. De Museumnacht opent in de Koninklijke Schouwburg met rapformatie Kern Koppen, video- en lichtkunst van WERC Collective en dans van Juvat Westendorp De Museumnacht opent in de Koninklijke Schouwburg met rapformatie Kern Koppen, video- en lichtkunst van WERC Collective en dans van Juvat Westendorp. Ter afsluiting zijn er feesten aan zee (F.A.S.T.) en in het centrum (Supermarkt en Boterwaag). Tussendoor is er onder meer tijd voor spinnen kijken in het donker (Muzee Scheveningen), Haags Lullûh (Haags Historisch Museum) en Glow in the Dark (Centrale Bibliotheek). Om moeilijker te bereiken publiek duidelijk te maken dat cultuur heel leuk is en een prima vervanger van een avond stappen heeft de organisatie dit jaar een andere plek gekozen als Ook de vierde editie van de Haagse Museumnacht slaat een brug tussen versch epicentrum. Na de opening in de Schouwburg is de Grote Markt de kern, een plek waar altijd ruimte voor cultuur is geweest, zoals bandjes en nieuw talent. We richten ons vooral op jongeren, en waar zijn die op zaterdagvond? Daar willen we zichtbaar zijn. In samenwerking met Acku deden we promotieacties tijdens de introductieweken voor nieuwe studenten. Er komt een universiteit, wat weer kansen biedt voor Haagse instellingen: de stad stroomt vol jongeren die helemaal niet bekend zijn met de cultuur hier. Lang voor het dansen Theater, Muziek & Evenementen Gegevens voor de UITagenda De brongegevens voor deze weekagenda zijn afkomstig van Den Haag Marketing. Tips voor de agenda kunt u (uiterlijk een maand van te voren) uitsluitend mailen naar Arja Kalhorn en Rob Hogeslag: Voor de meest actuele culturele informatie kunt u kijken op Vrijdag 6 september 06:00 Visafslag Scheveningen > Rondleiding visafslag [Wandeling] Alles over de visserij en het leven van de vissers vroeger en nu. U wordt ontvangen met een kopje koffie en thee en een film over de visafslag. Na de film gaat de rondleiding van start. 7,65 unitedfishauctions.com/nl/scheveningen 10:00 Omniversum > Omniversum! Ronduit Spectaculair [Speelfilm] Prachtige films op een gigantisch koepelscherm. Beeld en geluid in Omniversum zijn zo groot dat het theater op zijn grondvesten trilt. 10:30 Stayokay Hostel Den Haag > Willemsvaart - StrandRelax [Boottocht] Boottocht van de Haagse binnenstad naar Scheveningen. De Willemsvaart neemt je in één uur bijna 400 jaar terug in de tijd. 12,50 jeugd 7,- 12:00 Binnenhof > Uitreiking Internationale Kindervredesprijs [Jeugd] De Internationale Kindervredesprijs is een bijzonder initiatief van Stichting KidsRights. De prijs wordt jaarlijks uitgereikt aan een kind dat zich op bijzondere wijze heeft ingezet voor de rechten van het kind, waar ook ter wereld. 13:00 Bierkade > Ooievaart - Den Haag vanaf het water [Boottocht] Geniet van een anderhalf uur durende boottocht in een historische Kagenaar van De Ooievaart door de Haagse grachten. Ook afvaart om uur. 11,- jeugd 7,50 Kaarten te koop bij VVV, Spui 68 en Wagenstraat 193, :00 Dr. Kuyperdam Koninginnegracht > Willemsvaart - Varen tussen stad en strand [Boottocht] Twee uur varen tussen Haagse Binnenstad en de kust over enkele Haagse Singelsgrachten en de Koninginnegracht. 15,- jeugd 7,- 15:00 Maranathakerk > Bazaar- en rommelmarkt [Markt] Grote bazaar met loterij, rad van avontuur, portrettekenen, kinderhoek, verkoop van kleding, schoenen, boeken, platen, curiosa en speelgoed. Gratis 16:00 Creatief Warenhuis Hoop > Nieuw Licht - New Light [Dance, Tentoonstelling, Festival] Hoe toepasselijk: tijdens 48 uur van Den Haag blijft HOOP 48 uur lang open. In de winkel aan Driehoekjes 7 wordt werk van talentvolle jonge ontwerpers verkocht. Buiten bouwt Mudd Projects speciaal voor 48 uur van Den Haag een kunstenaarsdorp. Gratis. 17:00 Bierkade > Haagse Grachtenpracht [Moderne dans, Literatuur, Boottocht, Jeugd, Festival] De Haagse choreografe Lonneke van Leth presenteert in samenwerking met de Ooievaart de tweede editie van festival Haagse Grachtenpracht. Diverse speciale korte acts, op t water, onder de bruggen, in de tuinen en op de kade, zullen je verrassen en doen verwonderen! 29, :00 Historische Haven aan het Zieken (verlengde Spui) > Salonboot Rondvaart Den Haag - Proeverij [Culinair, Boottocht] Een varende wijnproeverij vanuit Den Haag langs de oude landhuizen aan de Vliet, waaronder het Huygensmuseum Hofwijck. 34,95 Rondvaart, proeverij met sommelier 19:00 Appeltheater > Bagdad Café en Liquid Town Toneelgroep De Appel [Toneel] Bagdad Café en Liquid Town is een feestelijk zomerproject dat in het teken staat van veertig jaar Toneelgroep De Appel. Twee producties geregisseerd door twee gastregisseurs: Bagdad Café (regie Saskia Mees) en Liquid Town (regie Judith de Rijke). 22,50 uitpas 21,- 19:15 Bierkade > Haagse Grachtenpracht [Moderne dans, Literatuur, Boottocht, Jeugd, Festival] De Haagse choreografe Lonneke van Leth presenteert in samenwerking met de Ooievaart de tweede editie van festival Haagse Grachtenpracht. Diverse speciale korte acts, op t water, onder de bruggen, in de tuinen en op de kade, zullen je verrassen en doen verwonderen! 29, :30 Hogeschool Helicon > Quatre- Mainsgroep s-gravenhage [Klassieke muziek] Diverse amateur-pianisten vormen quatre-mainsduo s. Gratis 20:00 Haags Pop Centrum > HPC Muziekcafé [Popmuziek] HPC Muziekcafé is de plek waar de afgelopen jaren vele honderden bands hebben gestaan en vaak hun debuutoptreden hadden. The Royal Spuds (folkpunk), Pattern Cutoff (electronic), Klopje Popje (indierock). Gratis 20:00 Paard van Troje > Kevin Isaacs & Tallawah [Popmuziek] Kevin Isaacs was al op vroege leeftijd geïnspireerd door zijn vader, de legendarische reggae artiest Gregory Isaacs. Hij is duidelijk een zoon van zijn vader. 6,- 20:00 Rk spiritueel centrum De Boskant > Theodore Dalrymple [Lezing] De populaire Britse essayist en cultuurcriticus Theodore Dalrymple houdt een lezing in De Boskant. Het thema is: Sympathy, Empathy and Sentimentality. 10,- Aanmelden is noodzakelijk en kan tot 4 september via 21:00 Café De Vinger > Haagse Vinger Beats [Dance] Een elektronische dansavond met een Haagse stempel. Een avond vol goede muziek en gezelligheid. Iedere editie heeft een ander thema en staat in het teken van een andere muziekstroming. Dj's: Detag (Vinger Beats, Sub One) Ian Martin (SEER Radio, Bunker records). Live: Cancerdogs (Panzerkreuz, Bunker records). Gratis; na uur 3,50 euro. events/ :15 Theater aan het Spui > Speeldrift Toneelschuur Producties [Toneel] Wat begint als een onschuldig spelletje met de gymleraar, eindigt als drama in de rechtbank. 17,50 16,- 20:15 Theater Diligentia > FU:DGE [Cabaret] Negen jonge cabarettalenten geven een voorproefje van hun nieuwe show. Met afterparty. 15,- 21:00 SuperMarkt > Eefje de Visser [Popmuziek] Singer-songwriter. Nederlandstalige muziek met een internationale sound. Try-out show. 12,- 21:00 Paard van Troje > Paardcafé [Popmuziek] Live-optredens in het café. Regelmatig staan er weer nieuwe acts op het podium van het Paardcafé. Kom kennismaken met aanstormende bands, lekker dansen op de muziek van één van de dj s of gewoon gezellig een drankje drinken. Blindwillies, Mercury Winter & Dj CTLR-Z. Gratis 21:00 Historische Haven aan het Zieken (verlengde Spui) > Salonboot Rondvaart Den Haag - Candlelight Shipping [Boottocht] De antieke Salonboot vaart af vanaf het Zieken.

O, antwoordde ik. Verder zei ik niets. Ik ging vlug de keuken weer uit en zonder eten naar school.

O, antwoordde ik. Verder zei ik niets. Ik ging vlug de keuken weer uit en zonder eten naar school. Voorwoord Susan schrijft elke dag in haar dagboek. Dat dagboek is geen echt boek. En ook geen schrift. Susans dagboek zit in haar tablet, een tablet van school. In een map die Moeilijke Vragen heet. Susan

Nadere informatie

Een land waar. mensen goed geïnformeerd zijn over handicaps

Een land waar. mensen goed geïnformeerd zijn over handicaps Een land waar mensen goed geïnformeerd zijn over handicaps Lilian (48) vraagt haar zoontje om even een handje te komen geven. Dat doet hij en dan gaat hij weer lekker verder spelen. Wij nemen plaats aan

Nadere informatie

ALLES DUBBEL. Survivalgids. voor startende tweelingmama s. Denise Hilhorst

ALLES DUBBEL. Survivalgids. voor startende tweelingmama s. Denise Hilhorst Voorproefje ALLES DUBBEL Survivalgids voor startende tweelingmama s Denise Hilhorst Inhoud Dubbel van start 7 Dubbel ervaren 8 Dubbel zwanger 10 Dubbel voorbereiden 19 Dubbel bevallen 25 Dubbel voeden

Nadere informatie

Alleen een plastic tasje

Alleen een plastic tasje Alleen een plastic tasje Gaat u zitten, fijn dat u er bent. Wilt u thee? Met suiker? Zal ik beginnen bij het begin? Ik woon hier sinds 1970. Toen ik hier aankwam, had ik alleen een klein plastic tasje

Nadere informatie

Apostolische rondzendbrief

Apostolische rondzendbrief oktober 9, 2011 Jaargang 1, nummer 1 Lieve mensen, Zo bent u een voorbeeld voor alle gelovigen in Macedonië en Achaje geworden. Wij zijn nu al weer een tijdje hier in het zuiden van Griekenland, in de

Nadere informatie

Mijn laatste nieuwsbrief

Mijn laatste nieuwsbrief Mijn laatste nieuwsbrief Lieve familie, vrienden en sponsors! Mijn laatste nieuwsbrief schrijf ik vanuit het prachtige en kleurrijke Sri Lanka! Hier vierde ik Kerst en Oud en Nieuw met de bemanning van

Nadere informatie

CLASICO. Viña Ventisquero Syrah Lijn: Druivenras: Herkomst: Proefnotitie: Viña Ventisquero Chardonnay. Lijn:

CLASICO. Viña Ventisquero Syrah Lijn: Druivenras: Herkomst: Proefnotitie: Viña Ventisquero Chardonnay. Lijn: Produktblad 1 van 61 Viña Ventisquero De wijngaard Ventisquero is het resultaat van een nieuwe uitdaging van Agrosuper, de grootste producent van verse voedingsmiddelen in Chili. Enthousiast over het idee

Nadere informatie

Theorieboek. leeftijd, dezelfde hobby, of ze houden van hetzelfde. Een vriend heeft iets voor je over,

Theorieboek. leeftijd, dezelfde hobby, of ze houden van hetzelfde. Een vriend heeft iets voor je over, 3F Wat is vriendschap? 1 Iedereen heeft vrienden, iedereen vindt het hebben van vrienden van groot belang. Maar als we proberen uit te leggen wat vriendschap precies is staan we al snel met de mond vol

Nadere informatie

AGENDA nr. 4 JARIG NIEUWS

AGENDA nr. 4 JARIG NIEUWS AGENDA nr. 4 Zondag 18 oktober Zendingsdienst met Mercy ships Dinsdag 27 oktober Luizencontrole Zondag 1 november School-kerkdienst in de Hervormde Kerk Maandag 2 t/m vrijdag 10-minutengesprekken 6 november

Nadere informatie

de aanbieding reclame, korting De appels zijn in de a Ze zijn vandaag extra goedkoop.

de aanbieding reclame, korting De appels zijn in de a Ze zijn vandaag extra goedkoop. Woordenlijst bij hoofdstuk 4 de aanbieding reclame, korting De appels zijn in de a Ze zijn vandaag extra goedkoop. alleen zonder andere mensen Hij is niet getrouwd. Hij woont helemaal a, zonder familie.

Nadere informatie

jaargang 18 nummer 5 oktober 2015 Uitnodiging

jaargang 18 nummer 5 oktober 2015 Uitnodiging Secr. Gerard Thijssen Rozenbloemstraat 34, 4921 KG Made Tel: 0162-683323 Mail: heemkundemadedrimmelen@gmail.com NIEUWSBRIEF jaargang 18 nummer 5 oktober 2015. Uitnodiging Op dinsdag 20 oktober organiseert

Nadere informatie

Ik ben maar een eenvoudige ezel, maar ik wil je graag een mooi verhaal vertellen

Ik ben maar een eenvoudige ezel, maar ik wil je graag een mooi verhaal vertellen De ezel van Bethlehem Naar een verhaal van Jacques Elan Bewerkt door Koos Stenger Ik ben maar een eenvoudige ezel, maar ik wil je graag een mooi verhaal vertellen over iets wat er met me gebeurd is. Het

Nadere informatie

NIEUWBOUWNIEUWS KONINGIN WILHELMINASCHOOL

NIEUWBOUWNIEUWS KONINGIN WILHELMINASCHOOL KONINGIN WILHELMINASCHOOL NIEUWBOUWNIEUWS STAND VAN ZAKEN Donderdagmiddag zijn we weer in d nieuwe school om te kijken of alles goed wordt afgeleverd. Dan zal ook de Kunstenaar, Elmo Vermijs aanwezig zijn.

Nadere informatie

nieuwsbrief We zullen doorgaan Postbus 3364 3502 GJ Utrecht Telefoon: 030 22 99 922 Maart 2012

nieuwsbrief We zullen doorgaan Postbus 3364 3502 GJ Utrecht Telefoon: 030 22 99 922 Maart 2012 Maart 2012 We zullen doorgaan In deze nieuwsbrief een nieuw gezicht: Diana Davelaar. Diana is de opvolger van Patrick Veenendaal. Patrick moest om gezondheidsredenen stoppen. Diana heeft in oktober het

Nadere informatie

Weer naar school. De directeur stapt het toneel op. Goedemorgen allemaal, zegt hij. * In België heet een mentor klastitularis.

Weer naar school. De directeur stapt het toneel op. Goedemorgen allemaal, zegt hij. * In België heet een mentor klastitularis. Weer naar school Kim en Pieter lopen het schoolplein op. Het is de eerste schooldag na de zomervakantie. Ik ben benieuwd wie onze mentor * is, zegt Pieter. Kim knikt. Ik hoop een man, zegt ze. Pieter kijkt

Nadere informatie

Johannes 20, 1-18 20 april Pasen 2014 Wehl. (ds. A. Oude Kotte-de Boon) Thema: 'Het verhaal van Maria van Magdala ' Gemeente,

Johannes 20, 1-18 20 april Pasen 2014 Wehl. (ds. A. Oude Kotte-de Boon) Thema: 'Het verhaal van Maria van Magdala ' Gemeente, Johannes 20, 1-18 20 april Pasen 2014 Wehl (ds. A. Oude Kotte-de Boon) Thema: 'Het verhaal van Maria van Magdala ' Gemeente, We zijn er doorheen gegaan, Veertig dagen en nachten, Tijd van voorbereiding...

Nadere informatie

lesmap Wortel van Glas HETGEVOLG Wortel van Glas 16+

lesmap Wortel van Glas HETGEVOLG Wortel van Glas 16+ Wortel van Glas 16+ Naast de reguliere producties is en blijft het werk met en voor moeilijke doelgroepen een absolute noodzaak voor Stefan Perceval. Binnen dat kader presenteren we ook Wortel van Glas,

Nadere informatie

Zondag 6 maart 2016, 10.00 uur Jeugddienst. Voorganger: ds. Bert de Wit

Zondag 6 maart 2016, 10.00 uur Jeugddienst. Voorganger: ds. Bert de Wit Preek Zondag 6 maart 2016, 10.00 uur Jeugddienst Thema: @Home Voorganger: ds. Bert de Wit Schriftlezing: Lucas 15:11-32 Een vader had twee zonen zo begint het verhaal. Met de beschrijving van een gezin.

Nadere informatie

De gelijkenis van de verloren zoon.

De gelijkenis van de verloren zoon. De gelijkenis van de verloren zoon. Eerst lezen. Daarna volgen er vragen en opdrachten. Gelijkenissen Toen de Heere Jezus op aarde was, heeft Hij gelijkenissen verteld om de mensen veel dingen te leren.

Nadere informatie

DE KLEINE ONDERNEMER 50% KORTING HEEFT OOK KLEINGELD, ZEG MAAR.

DE KLEINE ONDERNEMER 50% KORTING HEEFT OOK KLEINGELD, ZEG MAAR. DE KLEINE ONDERNEMER 50% KORTING HEEFT OOK KLEINGELD, ZEG MAAR. Die oorspronkelijke bewoners gingen weg omdat, punt 1, geen huizen met een tuin. Drie kamers, vier kinderen, dat werkt allemaal niet. We

Nadere informatie

Majesteit, Koninklijke Hoogheid, excellenties, dames en heren,

Majesteit, Koninklijke Hoogheid, excellenties, dames en heren, Toespraak van de minister-president, mr. dr. Jan Peter Balkenende, bijeenkomst ter ere van de 50 ste verjaardag van de Verdragen van Rome, Ridderzaal, Den Haag, 22 maart 2007 Majesteit, Koninklijke Hoogheid,

Nadere informatie

Advies aan de stuurgroep CJG & Gemeente Assen

Advies aan de stuurgroep CJG & Gemeente Assen Advies aan de stuurgroep CJG & Gemeente Assen Aanleiding De gemeente Assen en Stuurgroep CJG willen de komende periode meer zicht krijgen op de wensen en behoeftes van jongeren uit Assen als het gaat om

Nadere informatie

Hoeveel jaar ben je al lid van RWB? 14 jaar.

Hoeveel jaar ben je al lid van RWB? 14 jaar. Het seizoen zit er bijna op, het eerste speelt nog in de nacompetitie voor promotie, de jeugdtoernooien gaan beginnen en we hebben nog twee evenementen te goed om dit voetbalseizoen af te sluiten. Als

Nadere informatie

Iris marrink Klas 3A.

Iris marrink Klas 3A. Iris marrink Klas 3A. 1 Inhoud. 1- Voorpagina 2- Inhoud, inleiding & mijn mening 3- Dag 1 4- Dag 2 5- Dag 3 6- Dag 4 7- Dag 5 Inleiding. Ik kreeg als opdracht om een dagverslag te maken over Polen. 15

Nadere informatie

OOGGETUIGE. Johannes 20:30-31

OOGGETUIGE. Johannes 20:30-31 1 januari OOGGETUIGE Johannes 20:30-31 Een nieuw jaar ligt voor ons. Wat er gaat komen, weten we niet. Al heb je waarschijnlijk mooie plannen gemaakt. Misschien heb je goede voornemens. Om elke dag uit

Nadere informatie

MARIAN HOEFNAGEL. De nieuwe buurt. Uitgeverij Eenvoudig Communiceren

MARIAN HOEFNAGEL. De nieuwe buurt. Uitgeverij Eenvoudig Communiceren MARIAN HOEFNAGEL De nieuwe buurt Uitgeverij Eenvoudig Communiceren 1 4 Een nieuw huis Dit is nu ons nieuwe huis. De auto stopt en Kika s vader wijst trots naar het huis rechts. Kika kijkt. Het is een rijtjeshuis

Nadere informatie

Nieuwsbrief juli 14. Voorwoord. Rommelmarkt. C1000 Cambuurplein spaaractie.

Nieuwsbrief juli 14. Voorwoord. Rommelmarkt. C1000 Cambuurplein spaaractie. Voorwoord. Hier is weer de nieuwsbrief, tevens laatste dit jaar, van onze school, met de nodige informatie over school erin opgenomen. In deze nieuwsbrief is er info over de schoolkalender, de schoolgids,

Nadere informatie

En.donderdag is het dan ook nog Hoeksteenfeestdag! De weersvoorspelling is goed en dat belooft dus ook weer een topdag te worden.

En.donderdag is het dan ook nog Hoeksteenfeestdag! De weersvoorspelling is goed en dat belooft dus ook weer een topdag te worden. CALKOENSTRAAT 15 1121XA LANDSMEER INFO-BULLETIN 19 2 juli JAARGANG 2013-2014 Vanuit de directie Op het moment dat ik mijn aandeel voor de INFO schrijf, is de vakantie echt in het vooruitzicht. Wat een

Nadere informatie

Nieuwsbrief SHIB september 2013

Nieuwsbrief SHIB september 2013 Nieuwsbrief SHIB september 2013 www.shib.nl info@shib.nl Postbus 250, 3770 AG Barneveld Bankrekening 1526.55.018 t.n.v. SHIB SHIB 10 jaar en meer Al eerder lieten we weten: SHIB bestaat dit jaar 10 jaar!

Nadere informatie

Afdeling Harderwijk-Hierden

Afdeling Harderwijk-Hierden Afdeling Harderwijk-Hierden Nieuwsbrief Januari 2014 Van de bestuurstafel Na de hernieuwde start op de ledenvergadering van september 2013 zet het bestuur zich met enthousiasme in om de afdeling Harderwijk-Hierden

Nadere informatie

Project groepen 3-4B en 4A Schip ahoy.. Theaterbezoek groep 3 en 4:

Project groepen 3-4B en 4A Schip ahoy.. Theaterbezoek groep 3 en 4: In dit Blaadje: Project groepen 3-4B en 4A Schip ahoy..... 1 Theaterbezoek groep 3 en 4:... 1 Lentekriebels... 2 Inschrijving Avondvierdaagse... 2 Open- deur- ochtend... 2 Ouderbedankochtend 2015... 2

Nadere informatie

Dagboek Nederland onder water?! Komt Nederland onder water te staan? En wat kunnen jij en de politiek doen om dit te voorkomen?

Dagboek Nederland onder water?! Komt Nederland onder water te staan? En wat kunnen jij en de politiek doen om dit te voorkomen? Dagboek Dagboek Nederland onder water?! Komt Nederland onder water te staan? En wat kunnen jij en de politiek doen om dit te voorkomen? Dat het klimaat verandert is een feit. Je hoort het overal om je

Nadere informatie

Zaken voor mannen. Verhalen van mannen met epilepsie

Zaken voor mannen. Verhalen van mannen met epilepsie Zaken voor mannen Verhalen van mannen met epilepsie Introductie Niet alle mannen vinden het prettig om over hun gezondheid te praten. Ieder mens is anders. Elke man met epilepsie ervaart zijn epilepsie

Nadere informatie

Genesis 1 en 2 enkele verzen Marcus 16: 1 8 11-04-2004. Pasen is opstaan

Genesis 1 en 2 enkele verzen Marcus 16: 1 8 11-04-2004. Pasen is opstaan Gelezen: Genesis 1 en 2 enkele verzen Marcus 16: 1 8 11-04-2004 Pasen is opstaan Gemeente, Het woord, het werkwoord dat bij Pasen hoort is: opstaan. Daarbij horen de afgeleide zelfstandige naamwoorden:

Nadere informatie

Bilzen, april 2015. Beste ouders,

Bilzen, april 2015. Beste ouders, 1 Kor 15: 1-4 Broeders en zusters, ik herinner u aan het evangelie dat ik u verkondigd heb, dat u ook hebt aangenomen, dat uw fundament is en uw redding, als u tenminste vasthoudt aan de boodschap die

Nadere informatie

Take a look at my life 9

Take a look at my life 9 Take a look at my life 9 Verslaafd aan foto,s maken. Elke dag weer mijn mobiel uit me zak halen en foto,s maken van de dingen die ik mee maak of tegenkom. Er zijn al zoveel mensen die gebruik maken van

Nadere informatie

Zondag 22 mei 2011 - Kogerkerk - 5e zondag van Pasen - kleur: wit - preek Deuteronomium 6, 1-9 & 20-25 // Johannes 14, 1-14

Zondag 22 mei 2011 - Kogerkerk - 5e zondag van Pasen - kleur: wit - preek Deuteronomium 6, 1-9 & 20-25 // Johannes 14, 1-14 Zondag 22 mei 2011 - Kogerkerk - 5e zondag van Pasen - kleur: wit - preek Deuteronomium 6, 1-9 & 20-25 // Johannes 14, 1-14 Gemeente van onze Heer Jezus Christus, Twee prachtige lezingen vanochtend. Er

Nadere informatie

De woensdagen betreffen studie/werkdagen voor het team. 2 e Pinksterdag 2016 ma 16-05-2016 Zomervakantie 2016 ma 25-07 t/m vr 02-09

De woensdagen betreffen studie/werkdagen voor het team. 2 e Pinksterdag 2016 ma 16-05-2016 Zomervakantie 2016 ma 25-07 t/m vr 02-09 Ouderblad De Heksenketel van Nutsbasisschool Burgst. Locaties: Groene Hil 20 en Moeraszegge 73 Mailadressen: MR: mrburgst@gmail.com Heksenketel: p.duijvelaar@nbsburgst.nl OCgr.hil: oudercommissie.gh@nbsburgst.nl

Nadere informatie

Take a look at my life week 26

Take a look at my life week 26 Take a look at my life week 26 Zo weer een week voorbij, wat vliegen ze ineens om. Voorheen gingen mijn dagen nooit zo snel maar nu met een kleine in huis kom ik gewoon tijd te kort. Daan is inmiddels

Nadere informatie

Tuin van Heden.nu 1 Mag ik zijn wie ik ben? Van In 5

Tuin van Heden.nu 1 Mag ik zijn wie ik ben? Van In 5 Tuin van Heden.nu 1 Mag ik zijn wie ik ben? Van In 5 5 Tuin van Heden.nu 1 Mag ik zijn wie ik ben? Van In 6 Zacheüs (1) Het is erg druk in de stad vandaag. Iedereen loopt op straat. Zacheüs wurmt zich

Nadere informatie

Wees duidelijk tegen je klanten

Wees duidelijk tegen je klanten Ronald Dingerdis Wees duidelijk tegen je klanten 3 In onze training Klantgerichtheid en communicatie vroeg een cursist me onlangs of je tegen je klant kan zeggen dat hij extreem vervelend is. Dat hij onredelijk

Nadere informatie

Nieuws uit groep 6. De laatste weken hebben we ook veel stil gestaan bij het vak Geschiedenis. En dan met name over de Ridderzaal en de Grote Kerk

Nieuws uit groep 6. De laatste weken hebben we ook veel stil gestaan bij het vak Geschiedenis. En dan met name over de Ridderzaal en de Grote Kerk Nieuws uit groep 6 Vakantie! Eindelijk is de vakantie aangebroken. We hebben er al een poosje naar uit gekeken. En de laatste weken waren ook wel wat rommelig. Steeds meer boeken waren uit, steeds werd

Nadere informatie

Elke miskraam is anders (deel 2)

Elke miskraam is anders (deel 2) Elke miskraam is anders (deel 2) Eindelijk zijn we twee weken verder en heb ik inmiddels de ingreep gehad waar ik op zat te wachten. In de tussen tijd dacht ik eerst dat ik nu wel schoon zou zijn, maar

Nadere informatie

DINEREN IN DE HOFTRAMMM

DINEREN IN DE HOFTRAMMM DINEREN IN DE HOFTRAMMM De bijzondere creatie van Bobby van Galen en Pierre Wind Foto s en tekst: Martien Versteegh Eigenaar en gastheer Bobby van Galen heet u van harte welkom Het begon met een droom

Nadere informatie

Vertel de kinderen, of praat met hen over het verschil tussen film, tv kijken of naar het theater gaan.

Vertel de kinderen, of praat met hen over het verschil tussen film, tv kijken of naar het theater gaan. LESBRIEF Binnenkort gaan jullie met jullie groep naar de voorstelling Biggels en Tuiten Hieronder een aantal tips over hoe je de groep goed kan voorbereiden op de voorstelling. VOOR DE VOORSTELLING Vertel

Nadere informatie

De twee zaken waarover je in dit boek kunt lezen, zijn de meest vreemde zaken die Sherlock Holmes ooit heeft opgelost.

De twee zaken waarover je in dit boek kunt lezen, zijn de meest vreemde zaken die Sherlock Holmes ooit heeft opgelost. Sherlock Holmes was een beroemde Engelse privédetective. Hij heeft niet echt bestaan. Maar de schrijver Arthur Conan Doyle kon zo goed schrijven, dat veel mensen dachten dat hij wél echt bestond. Sherlock

Nadere informatie

Thema Op het werk. Lesbrief 13. Hoe werkt de machine?

Thema Op het werk. Lesbrief 13. Hoe werkt de machine? Thema Op het werk. Lesbrief 13. Hoe werkt de machine? is op het werk. moet aan de machine werken. De chef vertelt eerst hoe de machine werkt. Dan werkt met de machine. De machine doet het niet. roept een

Nadere informatie

Geboortegedichtjes. Wie zegt dat er geen wonderen gebeuren. En ook nog nooit gebeurd zijn bovendien. Die moet beslist met eigen ogen

Geboortegedichtjes. Wie zegt dat er geen wonderen gebeuren. En ook nog nooit gebeurd zijn bovendien. Die moet beslist met eigen ogen Geboortegedichtjes Wie zegt dat er geen wonderen gebeuren En ook nog nooit gebeurd zijn bovendien Die moet beslist met eigen ogen Dit schitterende wonder komen zien We hebben ze geteld Je armpjes en je

Nadere informatie

Wmo krant Nummer 1. Samen tot goede oplossingen komen. Wmo is meedoen. voor cliënten van Syndion voor ouders / vertegenwoordigers

Wmo krant Nummer 1. Samen tot goede oplossingen komen. Wmo is meedoen. voor cliënten van Syndion voor ouders / vertegenwoordigers Wmo krant Nummer 1 voor cliënten van Syndion voor ouders / vertegenwoordigers Samen tot goede oplossingen komen Voor u ligt de Wmo-krant van Syndion. We hebben deze krant gemaakt omdat er veel verandert

Nadere informatie

De Road Runners naar Luxemburg.

De Road Runners naar Luxemburg. De Road Runners naar Luxemburg. Donderdag 13 mei was het weer zo ver de Road Runners { zo noemen zich tegenwoordig } en aan hang { supporters } 11 personen, zijn we naar Luxemburg geweest, het is een combinatie

Nadere informatie

Alle kinderen uit groep 7 B zijn inmiddels op de hoogte gebracht. We hopen dat u uw kind ook thuis goed opvangt als hij/zij erover wil praten.

Alle kinderen uit groep 7 B zijn inmiddels op de hoogte gebracht. We hopen dat u uw kind ook thuis goed opvangt als hij/zij erover wil praten. Bladzijde 1 Overlijden Bladzijde 2 Nieuwe leerlingen Uitslag MR verkiezingen Het beste paard van stal Avondvierdaagse Bladzijde 3 Penningmeester gezocht Klusjes schoolplein Zomerlezen Bladzijde 4 Zonnetje

Nadere informatie

Congrestoespraak Lodewijk Asscher PvdA-congres, 3 november 2012. -GESPROKEN WOORD GELDT-

Congrestoespraak Lodewijk Asscher PvdA-congres, 3 november 2012. -GESPROKEN WOORD GELDT- Congrestoespraak Lodewijk Asscher PvdA-congres, 3 november 2012. -GESPROKEN WOORD GELDT- Dames en Heren, Partijgenoten, Ik sta hier beduusd voor u. Het is een bijzondere tijd geweest. Als ik in terugkijk

Nadere informatie

Nr. 71 : 26 januari 2014 Een digitaal platform voor mensen die elkaar ontmoeten bij de Perronmeetings

Nr. 71 : 26 januari 2014 Een digitaal platform voor mensen die elkaar ontmoeten bij de Perronmeetings Nr. 71 : 26 januari 2014 Een digitaal platform voor mensen die elkaar ontmoeten bij de Perronmeetings Spoor ❶ Spoor ❷ Het begin God s dagboek - gedenkboek God houdt een dagboek bij. Mogelijk staat in dat

Nadere informatie

Nieuwsbrief september 2015

Nieuwsbrief september 2015 Nieuwsbrief september 2015 Beste Sponsors en andere geïnteresseerden, Voor u ligt een nieuwe nieuwsbrief van Stichting Moz Kids met daarin veel informatie over wat er de afgelopen tijd in Mozambique en

Nadere informatie

Lieve vrienden van El Manguaré,

Lieve vrienden van El Manguaré, Lieve vrienden van El Manguaré, Vanuit een overstroomd Iquitos de tweede tamtam van 2012. Twee dagen geleden schreef ik onderstaand stukje: Manguaré kampt met wateroverlast! Zoals Yolanthe in de vorige

Nadere informatie

Pantheon Villas & Suites Griekenland Kreta Bali

Pantheon Villas & Suites Griekenland Kreta Bali Pantheon Villas & Suites Griekenland Kreta Bali 1. Algemene informatie 1.1. Naam - Ligging - Eliza sterren Pantheon Villas & Suites - (Griekenland Kreta Bali) - 4 sterren 1.2. Faciliteiten en afstanden

Nadere informatie

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 MEMORY WOORDEN 1.1 TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 ik jij hij zij wij jullie zij de baby het kind ja nee de naam TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 2 MEMORY WOORDEN 1.2 TaalCompleet A1 Memory Woorden

Nadere informatie

April 2013. Beste allemaal, Burgemeester Aboutaleb op bezoek

April 2013. Beste allemaal, Burgemeester Aboutaleb op bezoek April 2013 Beste allemaal, Burgemeester Aboutaleb op bezoek Wat een geweldige feestweek! De hele week heeft in het teken gestaan van de kroning van prins Willem Alexander tot Koning van ons land. Maandagmorgen

Nadere informatie

C.B.S. De Oanrin Piterpôlle 29 9286 EM Twijzel Tel: 0511 54 10 46 Email: oanrin@noventa.nl Website: oanrin.noventa.nl Nieuwsbrief 18 september 2015

C.B.S. De Oanrin Piterpôlle 29 9286 EM Twijzel Tel: 0511 54 10 46 Email: oanrin@noventa.nl Website: oanrin.noventa.nl Nieuwsbrief 18 september 2015 C.B.S. De Oanrin Piterpôlle 29 9286 EM Twijzel Tel: 0511 54 10 46 Email: oanrin@noventa.nl Website: oanrin.noventa.nl Nieuwsbrief 18 september 2015 Terugkijken op de informatie-inloopavond Op dinsdagavond

Nadere informatie

belangrijke data... 5 december 2014, nr. 8

belangrijke data... 5 december 2014, nr. 8 belangrijke data..... 5 december 2014, nr. 8 Don 18 dec Kerstdiner, 18.00 19.00 uur: alle kinderen vanaf 12.00 uur vrij Vrij 19 dec Start kerstvakantie, alle kinderen vanaf 12.00 uur vrij. De Kerstvakantie

Nadere informatie

Hallo allemaal! Nieuwsbrief 7 maart seizoen 2014-2015! BELANGRIJK!!!!!!!!!

Hallo allemaal! Nieuwsbrief 7 maart seizoen 2014-2015! BELANGRIJK!!!!!!!!! Hallo allemaal! Nieuwsbrief 7 maart seizoen 2014-2015! BELANGRIJK!!!!!!!!! Hallo allemaal, het is weer tijd voor een nieuwsbrief! We zitten alweer in maart en zijn we in de tweede periode van dit seizoen

Nadere informatie

Talismanbulletin 15 mei 2014

Talismanbulletin 15 mei 2014 Talismanbulletin 15 mei 2014 Beste ouders en verzorgers, Belangrijke data: Donderdag 15 mei Open podium 14:00 uur 8m, 6ml, 3m, 4d, 1-2c Vrijdag 16 mei Open podium 14.00 uur 7m,6c,4n,3s,1-2n,1-2mm Maandag

Nadere informatie

Die nacht draait Cees zich naar me toe. In het donker voel ik heel zachtjes zijn lippen op mijn wang.

Die nacht draait Cees zich naar me toe. In het donker voel ik heel zachtjes zijn lippen op mijn wang. Vanavond ga ik mijn man vertellen dat ik bij hem wegga. Na het eten vertel ik het hem. Ik heb veel tijd besteed aan het maken van deze laatste maaltijd. Met vlaflip toe. Ik hoop dat de klap niet te hard

Nadere informatie

Offener Internationaler Stadtwerke- Cup 15 Hamm (D)

Offener Internationaler Stadtwerke- Cup 15 Hamm (D) NIEUWSBRIEF SEPTEMBER Seizoen 2015-2016 Hallo allemaal! De eerste weken zitten er weer op en alles draait weer alsof het nooit vakantie is geweest! Iedereen is lekker uitgerust in de vakantie en we kunnen

Nadere informatie

MEDEDELINGEN RK basisschool De Walvis

MEDEDELINGEN RK basisschool De Walvis MEDEDELINGEN RK basisschool De Walvis nummer 1 vrijdag 4 september 2015 Geachte ouders, verzorgers, Hierbij gaan de eerste mededelingen. De nieuwsbrief komt uit op de laatste schooldag van de maand. En

Nadere informatie

Vlindernieuws. Belangrijke data. Personeel

Vlindernieuws. Belangrijke data. Personeel Vlindernieuws Belangrijke data 22-25 juni Kamp locatie Noord 2 juli: Vuurvlindermarkt locatie Noord 7-8 juli: Eindmusical groep 8 locatie West 8 juli: Eindmusical groep 8 locatie Noord 10 juli: Laatste

Nadere informatie

Elk seizoen een nieuw interieur

Elk seizoen een nieuw interieur 52 Stijlvol Wonen B i n n e n k i j k e n Elk seizoen een nieuw interieur De kans dat Anke en Geert ooit uitgekeken raken op hun interieur, is wel heel erg klein. De inrichting wordt namelijk regelmatig

Nadere informatie

PPL NIEUWSBRIEF EXTRA EDITIE. In en rond het centrum. Helpt u ons helpen?! In dit nummer

PPL NIEUWSBRIEF EXTRA EDITIE. In en rond het centrum. Helpt u ons helpen?! In dit nummer PPL NIEUWSBRIEF Augustus 2010 Jaargang 11, nr. 3 nummer nummer 1 Stichting Polen Project Lesna, Javalaan 59, 2013 VE Heemstede, In dit nummer EXTRA EDITIE Op zondagavond 8 augustus jl. opende het NOSjournaal

Nadere informatie

De meester is een Vampier

De meester is een Vampier De meester is een Vampier Door Wout Terpstra Het is maandag en Tom werd wakker. Hij vindt het altijd heel leuk op school. Maar vandaag weet hij het niet. Want ze krijgen een nieuwe meester. Tom!Tom! Ben

Nadere informatie

De Franse keizer Napoleon voerde rond 1800 veel oorlogen in Europa. Hij veroverde verschillende gebieden, zoals Nederland en België. Maar Napoleon leed in 1813 een zware nederlaag in Duitsland. Hij trok

Nadere informatie

Rivka voelt tranen in haar ogen. Vader aait over haar wang. Hij zegt: Veel plezier, prinsesje. Vergeet je nooit wie je bent? Dan draait vader zich

Rivka voelt tranen in haar ogen. Vader aait over haar wang. Hij zegt: Veel plezier, prinsesje. Vergeet je nooit wie je bent? Dan draait vader zich 1942-1943 1 Rivka! Het is tijd om te gaan!, roept vader. Rivka is blij. Ze gaat logeren. Ze weet niet bij wie. En ze weet ook niet hoe lang. Maar ze heeft er wel zin in. Vader heeft gezegd: Je gaat in

Nadere informatie

MEI 2016 NIEUWSBRIEF. Succesvolle actie Help meester Paul naar de top.

MEI 2016 NIEUWSBRIEF. Succesvolle actie Help meester Paul naar de top. NIEUWSBRIEF MEI 2016 Beste ouder(s) Na twee weken meivakantie (de eerste zullen we qua weer snel vergeten) zijn we afgelopen maandag weer fris en fruitig aan de start verschenen. We maken ons op voor het

Nadere informatie

belangrijke data... 6 februari 2015, nr. 11

belangrijke data... 6 februari 2015, nr. 11 belangrijke data..... 6 februari 2015, nr. 11 Ma 16 feb t/m vrij 20 feb 10- Minutengesprekken groep 1 t/m 7 Ma 23 feb t/m vrij 27 feb Voorjaarsvakantie Ma 2 maart studiedag, alle leerlingen vrij Din 3

Nadere informatie

Nieuwsbrief 16, 28 april 2015

Nieuwsbrief 16, 28 april 2015 Nieuws van Nieuwsbrief 16, 28 april 2015 Kind op maandag... 1 Maandaggeld... 1 Aanmeldingen nieuwe leerlingen... 2 Avond4daagse... 2 Continurooster vrijdag 1 mei... 2 Jantje Beton loterij... 2 Schoonmaakavond

Nadere informatie

René op vakantie. 10-17 mei 2013 P U T T E N

René op vakantie. 10-17 mei 2013 P U T T E N René op vakantie 10-17 mei 2013 P U T T E N Begeleider Theo Vrijdag 10 mei Vertrek naar Landal Tegen 12 uur rijdt de Tendens bus de Ranonkelweg in en René straalt als hij mij ziet. Na de lunch nemen we

Nadere informatie

Nieuwsbrief Juli 2015

Nieuwsbrief Juli 2015 Afscheid nemen is met zachte vingers, wat voorbij is, dicht doen en verpakken in de goede gedachten der herinnering. Nieuwsbrief Juli 2015 Inhoud Nieuwsbrief: Groep 8. Personeel. Schoolagenda. Engels.

Nadere informatie

Lesmateriaal bij de voorstelling: Zwemmen Zonder Mouwen

Lesmateriaal bij de voorstelling: Zwemmen Zonder Mouwen Lesmateriaal bij de voorstelling: Zwemmen Zonder Mouwen Beste docent, Binnenkort gaat u met uw klas naar de voorstelling Zwemmen Zonder Mouwen; een muzikale 8+ voorstelling die zich afspeelt in en rondom

Nadere informatie

een goed jaar voor jou, voor mij en voor de hele buurt.

een goed jaar voor jou, voor mij en voor de hele buurt. een goed jaar voor jou, voor mij en voor de hele buurt. Dames en Heren Beste vrienden Een gelukkig Nieuwjaar. Van harte Voor u, voor wie u dierbaar is, en voor ons allemaal. Een gelukkig Nieuwjaar. Een

Nadere informatie

14 God ging steeds voor hen uit, overdag in een wolk, s nachts in licht en vuur.

14 God ging steeds voor hen uit, overdag in een wolk, s nachts in licht en vuur. Psalmen Psalm 78 1 Een lied van Asaf. De lessen van het verleden Luister allemaal naar mijn woorden. Luister goed, want ik wil jullie iets leren. 2 Wijze woorden wil ik spreken, wijze woorden over het

Nadere informatie

NIEUWSBRIEF 23 oktober 2012 Nr.05

NIEUWSBRIEF 23 oktober 2012 Nr.05 NIEUWSBRIEF 23 oktober 2012 Nr.05 Algemeen: HONDEN OP HET SCHOOLPLEIN Gisteren is er weer een kind op het schoolplein gebeten door een kleine hond. Gelukkig bleek de schade mee te vallen. Toch doen wij

Nadere informatie

Spreekopdrachten thema 4 Wonen

Spreekopdrachten thema 4 Wonen Spreekopdrachten thema 4 Wonen Opdracht 1 bij 4.1 ** Uitleg voor de docent: Op de volgende pagina vind je een blad met plaatjes. Knip de plaatjes uit en doe ze in een envelop. Geef elk tweetal een envelop.

Nadere informatie

OPVOEDEN ZO!!! De cursus is bedoeld voor ouders van kinderen van 3 tot 12 jaar

OPVOEDEN ZO!!! De cursus is bedoeld voor ouders van kinderen van 3 tot 12 jaar OPVOEDEN ZO!!! Algemeen Het opvoeden van kinderen is leuk maar kan soms ook heel zwaar zijn. Bij het opvoeden van je kind komt heel wat kijken. Jij bent tenslotte diegene, die hem het goede voorbeeld moet

Nadere informatie

Deze handreiking is van:

Deze handreiking is van: 9 lessen over het volgen van Jezus Deze handreiking is van: Deze cursus is geschreven Beryl Voorhoeve en opgemaakt door Judith Maarsen. Ten behoeve van de kinderstudiegroepen voor de bovenbouw Gebruikte

Nadere informatie

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen,

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Ik weet niet of het u is opgevallen, maar het trof mij dat de lezingen van vandaag vol tegenstellingen zitten: het begint al bij Jesaja 41: mensen zijn

Nadere informatie

3 oktober 2015 is de Landelijke Open Dag Dierenartsen. Doe mee! Laat zien dat u samenwerkt om goede zorg te bieden!

3 oktober 2015 is de Landelijke Open Dag Dierenartsen. Doe mee! Laat zien dat u samenwerkt om goede zorg te bieden! 3 oktober 2015 is de Landelijke Open Dag Dierenartsen Doe mee! Laat zien dat u samenwerkt om goede zorg te bieden! Dit jaar organiseert de KNMvD voor de vierde keer de Landelijke Open Dag Dierenartsen.

Nadere informatie

Maandbericht. Coördinator van het oud papier is Gerhard Bos (0621267668). Op www.obs-de-meent.nl kunt u een handleiding vinden voor het inzamelen.

Maandbericht. Coördinator van het oud papier is Gerhard Bos (0621267668). Op www.obs-de-meent.nl kunt u een handleiding vinden voor het inzamelen. www.obs-de-meent.nl Maandbericht Agenda jaargang 6 vrijdag 3 juli 2015 11 juli Oud papier 8 aug. Oud papier 17 aug. Eerste schooldag OUD PAPIER-ouders juli augustus : Wouter en Jasper Bos Merel Alberts

Nadere informatie

Nieuwsbrief 17 Christus kwam ook voor jou!

Nieuwsbrief 17 Christus kwam ook voor jou! Nieuwsbrief 17 Christus kwam ook voor jou! Intro Het club- en verenigingseizoen is alweer in volle gang. We kijken met dankbaarheid terug naar de opening van het winterwerk. Verderop in deze nieuwsbrief

Nadere informatie

AMIGA4LIFE. Hooggevoelig, wat is dat? WWW.AMIGA4LIFE.NL T. 06-424 99985 @AMIGA4LIFECOACH VLAARDINGEN

AMIGA4LIFE. Hooggevoelig, wat is dat? WWW.AMIGA4LIFE.NL T. 06-424 99985 @AMIGA4LIFECOACH VLAARDINGEN AMIGA4LIFE Hooggevoelig, wat is dat? 7-10 jaar WWW.AMIGA4LIFE.NL T. 06-424 99985 @AMIGA4LIFECOACH VLAARDINGEN 1 voorlichtingsbrochure hooggevoeligheid - www.amiga4life.nl Ik heb een talent! Ik kan goed

Nadere informatie

Eén ding is nodig. Deze geschiedenis kun je lezen in Lukas 10 : 38 42.

Eén ding is nodig. Deze geschiedenis kun je lezen in Lukas 10 : 38 42. Eén ding is nodig Deze geschiedenis kun je lezen in Lukas 10 : 38 42. We hebben met elkaar nagedacht over de wonderen die de Heere Jezus heeft gedaan toen Hij op de aarde was. Grote wonderen! Weet je t

Nadere informatie

Nieuwsbrief nr.20 9 juni 2016

Nieuwsbrief nr.20 9 juni 2016 Nieuwsbrief nr.20 9 juni 2016 Vanuit de directie Gevonden voorwerpen In de ruimte naast de voordeur staat een bak met gevonden voorwerpen. In deze bak liggen jassen, shirtjes, broodtrommels, bekers etc.

Nadere informatie

>>> Dag tegen het Pesten 19-04-12 >>> Codename Future - Tel. 070-3024770 - Fax. 070-3644934 www.codenamefuture.nl 1

>>> Dag tegen het Pesten 19-04-12 >>> Codename Future - Tel. 070-3024770 - Fax. 070-3644934 www.codenamefuture.nl 1 >>> Codename Future - Tel. 070-3024770 - Fax. 070-3644934 www.codenamefuture.nl 1 Inhoudsopgave Colofon 3 Dag tegen het pesten 4 Highlights 4 Pesten gebeurt in mijn klas het meest met 5 Welke uitspraak

Nadere informatie

Huizen. Heerlijke achtertuin. Op 6 min van centrum Nijmegen. Royale woonkamer met veel daglicht. Veilige, rustige autoluwe straat

Huizen. Heerlijke achtertuin. Op 6 min van centrum Nijmegen. Royale woonkamer met veel daglicht. Veilige, rustige autoluwe straat Huizen vanhendriks Wethouder Verrietstraat 37, 6576 DA Ooij Op 6 min van centrum Nijmegen Veilige, rustige autoluwe straat Royale woonkamer met veel daglicht Heerlijke achtertuin Maar liefst 4 slaapkamers

Nadere informatie

Christelijke basisschool De Melkfabriek 5, 1221 CE Hilversum 035-6859913 www.avonturijnhilversum.nl E-mail: avonturijn@proceon.nl

Christelijke basisschool De Melkfabriek 5, 1221 CE Hilversum 035-6859913 www.avonturijnhilversum.nl E-mail: avonturijn@proceon.nl Christelijke basisschool De Melkfabriek 5, 1221 CE Hilversum 035-6859913 www.avonturijnhilversum.nl E-mail: avonturijn@proceon.nl Beste ouders, 30 oktober 2015. Een eerste week na de herfstvakantie, waarbij

Nadere informatie

Nieuwsbrief. De Regenboog kleurt je leven

Nieuwsbrief. De Regenboog kleurt je leven 5 juni 2015 Nieuwsbrief De Regenboog kleurt je leven Voor in uw agenda 11 juni studiemiddag, groep 1 t/m 8 vrij 15 juni MR vergadering 17 juni OR vergadering 18 juni prakitisch verkeersexamen groep 8 22

Nadere informatie

Bijbellezing: Johannes 2 vers 1-12. Bruiloftsfeest

Bijbellezing: Johannes 2 vers 1-12. Bruiloftsfeest Bijbellezing: Johannes 2 vers 1-12 Bruiloftsfeest Sara en Johannes hebben een kaart gekregen In een hele mooie enveloppe Met de post kregen ze die kaart Weet je wat op die kaart stond? Nou? Wij gaan trouwen!

Nadere informatie

Nieuwsbrief Jozefschool

Nieuwsbrief Jozefschool November 2015 Belangrijke data 30 november: Algemene ledenvergadering OV 4 december: Sinterklaasviering. Let op de brief die u hierover nog krijgt. 17 december: De kinderen zijn allemaal om 12.00 uur uit.

Nadere informatie

NIEUWSBRIEF JULI- AUGUSTUS LANDTRAINING VERSCHUIFT NAAR EEN ANDERE DAG

NIEUWSBRIEF JULI- AUGUSTUS LANDTRAINING VERSCHUIFT NAAR EEN ANDERE DAG NIEUWSBRIEF JULI- AUGUSTUS Hallo allemaal, Voor sommigen is de vakantie al begonnen en voor anderen is het bijna vakantie. Afgelopen vrijdagavond was de officiële laatste training van NOVA en was er een

Nadere informatie

Concept WHAT S UP, LATER?!

Concept WHAT S UP, LATER?! Omgevingsverkenning Toen ik aan mijn vrienden vroeg hoe ze denken over later en pensioen was de eerste reactie van allemaal: nee ik denk alleen over nu na eigenlijk. Vervolgens zei ik dat ze later als

Nadere informatie

Anti-pestprotocol. We werken samen aan een goede sfeer op school. Catharinaschool Wellerlooi

Anti-pestprotocol. We werken samen aan een goede sfeer op school. Catharinaschool Wellerlooi Anti-pestprotocol We werken samen aan een goede sfeer op school Catharinaschool Wellerlooi Inleiding De Catharinaschool wil haar kinderen een veilig pedagogisch klimaat bieden. Wij streven ernaar dat de

Nadere informatie

Cursus Klantgericht denken en handelen NUMMER 93, 20 MAART 2015

Cursus Klantgericht denken en handelen NUMMER 93, 20 MAART 2015 NUMMER 93, 20 MAART 2015 IN DIT NUMMER Cursus Klantgericht denken en handelen lees verder Molen zoekt molenaar (m/v) lees verder Maand van de geschiedenis 2015 lees verder Officiële aftrap Knoal! lees

Nadere informatie