Wat is alcohol? Koffie en koude douches ontnuchteren je niet. Alcohol kan lekker zijn, maar wordt schadelijk bij overmatig gebruik

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Wat is alcohol? Koffie en koude douches ontnuchteren je niet. Alcohol kan lekker zijn, maar wordt schadelijk bij overmatig gebruik"

Transcriptie

1 Alcohol De feiten

2 Wat is alcohol? Alcohol kan lekker zijn, maar wordt schadelijk bij overmatig gebruik Koffie en koude douches ontnuchteren je niet Met alcohol kun je verantwoord omgaan. Het is lekker en zorgt dan voor een opgewekte en gezellige sfeer. Maar pas op: alcohol wordt schadelijk bij overmatig gebruik! Volgens de wet is elke drank met meer dan 0,5 procent alcohol een alcoholhoudende drank. De scheikundige naam van alcohol is ethanol. Het is een kleurloze en reukloze stof die onstaat uit gisting van granen en vruchten. Alcohol is alleen verdund drinkbaar. Gegiste dranken zoals bier en wijn bevatten alcohol en mogen geschonken worden aan wie zestien jaar is of ouder. Gedistilleerde dranken zoals wodka en rum mogen alleen verkocht worden aan meerderjarigen (plus achttien). Wanneer je alcohol drinkt, dan wordt de alcohol opgenomen via je slokdarm, maag en dunne darm tot in het bloed. Via het bloed bereikt de alcohol dan na een tiental minuten de hersenen. Vanaf dat moment ben je onder invloed. Omdat alcohol voor je lichaam een vreemde en schadelijke stof is, wordt bijna 95% van de alcohol afgebroken door je lever. De rest wordt uitgescheiden via de urine, adem en zweet. De lever doet er ongeveer anderhalf uur over om de inhoud van één standaardglas af te breken. De afbraak kan op geen enkele manier beïnvloed worden. Extra bewegen, koffie drinken of een ijskoude douche nemen, zullen dus echt niet helpen om sneller nuchter te worden. Als je tijdens een avondje uit heel veel drinkt, is het dus best mogelijk dat je de volgende morgen nog dronken bent.

3 Alcohol en sport

4 Alcohol en sport Alcoholgebruik voor of tijdens het sporten wordt sterk afgeraden Tips bij het sporten Alcoholvrije cocktail voor sporters Alcohol heeft negatieve effecten op de sportprestatie. Alcoholgebruik, zelfs in geringe mate, maakt de bloedvaten wijder. Het hart moet dan een grotere inspanning leveren om het bloed in het lichaam te pompen. Daardoor verminderen de kracht en het uithoudingsvermogen van het hart. De spieren, die we hard nodig hebben tijdens het sporten, kunnen daardoor niet op volle kracht werken. Alcohol heeft geen uitgesproken negatieve invloed op de zuurstofopname en de hartsnelheid. Alcohol vermindert het pijngevoel. Daardoor zal je sneller je grenzen verleggen. Zo worden er vaak risico s genomen, met sportblessures tot gevolg. Alcohol heeft ook een vochtafdrijvend effect. Tijdens intensieve sportbeoefening belemmeren het zweten en overvloedig alcoholgebruik de vochthuishouding en daarmee ook het herstel van de sporter. Alcohol kan bij zware inspanningen leiden tot krampen, spierstijfheid en een verhoogde opstapeling van melkzuur in de spieren. Neem geen risico s en drink liever voor een training of een wedstrijd geen alcohol of beperk het tot kleine hoeveelheden. Onmiddellijk na een zware inspanning drink je beter geen alcohol. De meeste sporters hebben op dat moment uitgeputte vocht- en koolhydratenreserves en een lege maag. Voor het afbreken van alcohol heeft het lichaam extra suiker nodig. Dit kan na een fysieke inspanning een tekort aan mineralen en suikers opleveren. Met een lege maag wordt de alcohol sneller in het bloed opgenomen, waardoor de merkbare effecten ook extra hevig kunnen zijn. Drink daarom eerst voldoende water en eet eerst voedsel dat rijk is aan koolhydraten zodat je lichaam zich kan herstellen. Sportsfan 8 cl ananassap 8 cl grapefruitsap 1 cl vers geperst citroensap 2 cl amandelsiroop (orgeat) 1 Doe alle ingrediënten met 4 ijsblokjes in de shaker. Sluit de shaker en schud het geheel ongeveer 15 seconden door elkaar. 2 Vul het longdrinkglas ongeveer tot de helft met vergruisd ijs en giet de inhoud van de shaker door een barzeef. Serveer met een rietje.

5 Alcohol en kater

6 Alcohol en kater Door het tekort aan vocht drukken de hersenen tegen de schedel Hoe voorkom je een kater? En wat als je er al een hebt? Alcohol stimuleert de vochtafscheiding. Dit wil zeggen dat je meer vocht verliest dan je tot je neemt. Hierdoor krijg je een slap gevoel. Bovendien drukken de hersenen door het tekort aan vocht tegen de schedel. Dat veroorzaakt hoofdpijn. De alcohol uit alcoholische dranken wordt rechtstreeks opgenomen doorheen de maagwand in het bloed. Eens in het lichaam wordt alcohol afgebroken door een enzyme (alcoholdehydrogenase of ADH) dat zich hoofdzakelijk in de lever bevindt. De hoeveelheid beschikbare ADH is echter beperkt, waardoor grote hoeveelheden alcohol niet meteen kunnen afgebroken worden en in het lichaam opgestapeld worden. De opgestapelde alcohol geeft aanleiding tot vergiftigingsverschijnselen. De kater is daar een uiting van. Voorkomen Drink geen al te grote hoeveelheden snel achter elkaar. Meng niet te veel verschillende soorten alcohol. Drink tussendoor af en toe ook eens een glas water of een frisdrank. Drink zeker voor het slapengaan nog enkele glazen water. Help, ik heb een kater! Probeer indien mogelijk uit te slapen. Hoewel je hongergevoel je na een zwaar avondje uit soms in de steek laat, kan een stevig ontbijt wonderen verrichten. Vers fruit is hierbij zeker een aanrader. Ga na een nachtelijke uitspatting niet onmiddellijk in de felle zon zitten. Je hoofd kan er nog meer van bonzen. Drink water.

7 Alcohol en kater Bestaat er een antikaterpil? Opkikker Vele jongeren hopen dat ze er eens een nachtje kunnen invliegen zonder de volgende dag een kater te hebben. Zou er dan geen antikaterpil bestaan? Neen. Wél zijn er bepaalde malafide verkopers die beweren dat ze het wondermiddeltje al op de markt gebracht hebben. Niets is echter minder waar. Uit de samenstelling van de pil is af te leiden dat het hoofdzakelijk gaat om een vitaminepil met suiker. Uit wetenschappelijke onderzoeken is gebleken dat de antikaterpil niet zorgt voor een verlaging van het alcoholpromillage in het bloed. Het blijft dus onverantwoord om aan het verkeer deel te nemen of andere bezigheden uit te voeren waar de volle aandacht bij nodig is. Een schijnbare vermindering van het gevoel van dronkenschap kan door volgende oorzaken verklaard worden: Placebo-effect. De vitamines die aan de pil zijn toegevoegd zouden een beperkt effect kunnen hebben op de afbraak van alcohol voor slecht doorvoede mensen die veel alcohol drinken. De schade door overmatig alcoholgebruik kan door een eenvoudige pil niet worden tegengegaan. Veel water drinken tijdens en na het drinken van alcohol is het op één na beste medicijn tegen een kater. Het beste is en blijft nog altijd niet drinken of gewoon met mate drinken. Spring Awakening 6 cl sinaasappelsap 2 cl ananassap 2 cl passievruchtennectar 2 cl kersensap 2 cl vers geperst citroensap 2 cl mangosiroop 1 Doe alle ingrediënten met 4 ijsblokjes in de shaker. Sluit de shaker en schud het geheel ongeveer 15 seconden door elkaar. 2 Doe 3-4 ijsblokjes in het longdrinkglas en giet de inhoud van de shaker door een barzeef.

8 Alcohol en verkeer

9 Alcohol en verkeer Invloed op je rijvaardigheid Effecten van alcohol Je kent het wel. Je gaat een avondje stappen met vrienden en je duikt het nachtleven in. Vaak word je dan bijna verplicht met de auto te gaan. Je rijvaardigheid is als gevolg van alcohol echter flink afgenomen, waardoor je je eigen leven en dat van anderen in gevaar brengt. De gevolgen van rijden onder invloed kunnen enorm zijn: een boete, je rijbewijs kwijt, jezelf en anderen doodrijden of een ongeluk veroorzaken waarbij je een ernstig letsel oploopt. Het Openbaar Ministerie besteedt ongeveer een derde van haar tijd aan het afhandelen van alcoholdelicten. Verminderde waarneming Je ziet minder wat er links en rechts van jou gebeurt (de tunnelblik). Vertraagd reactievermogen Minder controle over been- en armspieren, dus een latere reactie. Afname concentratie De verdovende invloed van alcohol maakt dat je minder goed oplet. Overmoedigheid Onder invloed denk je meer te kunnen en neem je meer risico s. 0 0,5 promille 1 glas voor vrouwen, tot 2 glazen voor mannen Polsslag en ademhaling versnellen. Pijngevoel vermindert. Stemming en gedrag veranderen. Reactievermogen in het verkeer vermindert. Eetlust neemt toe. 0,5 1,5 promille tot 7 glazen voor vrouwen, tot 10 glazen voor mannen Stemming en gedrag veranderen heel duidelijk. Zelfoverschatting doet haar intrede. Geheugen wordt minder. Coördinatie van de spieren wordt aangetast. Links en rechts van de gezichtsas wordt minder waargenomen. 1,5 3,0 promille tot 12 glazen voor vrouwen, tot 20 glazen voor mannen Eerder genoemde effecten worden nog sterker. Gedrag wordt emotioneel. Zelfkritiek verdwijnt. Kans op misselijkheid en braken wordt groot. Het gezicht wordt rood en zwelt op, de pupillen verwijden zich. 3,0 4,0 promille tot 16 glazen voor vrouwen, tot 26 glazen voor mannen De zintuigen raken verdoofd en de drinker is totaal in de war. Wat je hoort en ziet, dringt nauwelijks tot je door.

10 Alcohol en verkeer Het weigeren van een alcoholtest is een misdrijf Voorkomen is beter dan genezen Het is erg moeilijk te bepalen hoeveel glazen iemand moet gedronken hebben om zich in een staat van dronkenschap te bevinden. Daar bestaat geen passend antwoord op. Dit hangt af van diverse factoren zoals je gewicht, je lichamelijke gesteldheid en gezondheid, je eetgewoontes, het tijdstip van het laatste drankje en nog een aantal andere factoren. Ook geslacht is belangrijke factor! Iedere bestuurder is verplicht mee te werken aan een alcoholtest. Als je weigert, levert deze weigering op zich al een misdrijf op. Een weigering staat bij de rechter gelijk aan de hoeveelheid drank die de hoogste veroordeling oplevert. Blaas je positief, dan wordt overgegaan tot het nemen van een bloedproef. Dit gebeurt door een arts. Als deze arts van oordeel is dat het niet verstandig is om bloed af te nemen, bestaat er nog een derde mogelijkheid, namelijk de urineproef. Een taxi is altijd goedkoper dan de kleinste boete. Andere mogelijkheden zijn de nachtbus, indien die rijdt, of onderling afspreken wie er niet drinkt. Denk eraan dat te veel alcohol drinken na een avondje stappen de volgende morgen niet alleen een kater kan opleveren, maar ook een proces-verbaal wegens rijden onder invloed. Alcoholresten blijven trouwens vrij lang in het lichaam aanwezig. Deze kunnen ervoor zorgen dat je de volgende morgen nog onder invloed bent en niet met de auto mag rijden. Police Control 8 cl ananassap 2 cl kokossiroop 2 cl chocoladesaus 1 cl room 1 eetlepel geklopte room 1 cl grenadinesiroop 1 Doe het ananassap, de kokossiroop, de chocoladesaus en 1 cl room met 4 ijsblokjes in de shaker. Sluit de shaker en schud het geheel ongeveer 15 seconden door elkaar. Giet de inhoud van de shaker door een barzeef in het glas. 2 Schep met een lepel de geklopte room erop en druppel de grenadinesiroop overheen.

11 Alcohol en groep

12 Alcohol en groep Een mens kan leren omgaan met alcohol 7 stadia van dronkenschap Het feit dat heel wat mensen alcohol drinken maar geen alcoholist worden, betekent dat de mens kan leren met alcohol om te gaan. Toch is drankmisbruik een groot maatschappelijk probleem. De omstandigheden waarin geconsumeerd wordt, zijn belangrijk. Omgeving en mensen zijn ook vaak een beslissende factor in je drinkgedrag. Er kan een zevental stadia aangeduid worden in het verloop van het drinken van alcohol in een groep met de bijhorende alcoholintoxicaties : 1. Spraakzaamheid Waarschijnlijk is een glas drinken en even wat kletsen de meest verbreide vorm van ontspanning. Het is vaak heel gezellig om met mensen te keuvelen terwijl je kan genieten van een drankje. 2. Alcohol maakt de tongen los Als we eenmaal iets op hebben, komen we los. Plotseling blijken we barstensvol leuke verhalen te zitten terwijl we normaal gezien wat geremder zijn. In deze fase gebeurt het soms ook al eens dat we zaken vertellen waar we achteraf spijt van hebben. Maar over het algemeen is dit een jolige fase. 3. De remmen los! Nog een paar glazen verder zijn we zo ontremd dat we ons erotisch opgewonden voelen. We beginnen te flirten, zijn toegeeflijk en leggen contacten die we zonder drank niet zouden durven leggen. Een flinke kater na afloop is hier zeker al mogelijk. 4. Ruzie Nu komen we in de kritieke fase. Als je nu niet naar huis gaat, kan je in serieuze problemen komen. Je remmingen zijn volledig weg en je ziet naar niets meer om. Het leuke groepsgevoel kan nu

13 Alcohol en groep 7 stadia van dronkenschap Nadorst snel omdraaien in mogelijke ruzies waarbij er vaak gevochten wordt. Het is dus in deze fase dat er dronkemansruzies ontstaan en chauffeurs zonder enig besef achter het stuur van hun wagen plaatsnemen. De volgende dag wordt gekenmerkt door een zware kater, nadorst en vaak ook schuldgevoelens. 5. Dubbele tong De vrienden in de kroeg zijn nu vaak ook boven hun theewater en jutten elkaar op om toch nog verder te drinken. Het is in deze fase dat je achteraf naar huis fietst om daarna het sleutelgat niet meer te vinden. De volgende dag heb je een zware kater, nadorst, geheugenverlies, schuldgevoelens en voornemens om nooit meer zo veel te drinken. 6. Stupiditeit In deze fase weet je echt niet meer wat je aan het doen bent. Je wordt veel te laat uit het café gezet en veel van je vrienden zijn nu ook al naar huis. De weg naar huis is een grote calvarietocht waarbij je vernielingen aanricht en tegen iedereen begint te lallen. Van enig normaal sociaal contact is momenteel totaal geen sprake meer. De volgende dag heb je een zware kater, nadorst, trillende handen, spijt en heel veel schuldgevoelens. Vaak moet je ook problemen oplossen die je tijdens je zatte tocht hebt aangericht. 7. Bewusteloosheid Deze fase behoeft eigenlijk weinig uitleg. Je hebt zodanig veel gedronken dat je van de wereld weg bent. De volgende dag weet je niet meer wat er gebeurd is. Je trilt nog na en hebt geheugenverlies en een ongelooflijke nadorst. One Jule 1 limoen 2 cl limoensap ijskoud mineraalwater om mee aan te vullen 1 Was de limoen met heet water, deel in 4 en doe de 4 delen in het glas. Pers de limoen met de stamper uit en giet het limoensap uit. 2 Vul het glas met vergruisd ijs en giet daar mineraalwater overheen. Roer alles goed door elkaar en serveer met rietjes.

14 Alcohol en libido

15 Alcohol en libido Vrouwen gewilliger... maar slechts eventjes Langdurig drankmisbruik kan blijvende impotentie veroorzaken Alcohol heeft een verdovende werking op je hersenen, waardoor je remmingen wegvallen. Hierdoor doe je zaken die je in nuchtere toestand nooit zou durven. Na een paar glazen alcohol zal je dus ook veel sneller naar iemand toestappen. De drempel om over te gaan tot seks zal bijgevolg ook een stuk kleiner worden. Directe invloed bij vrouwen... Na enkele glazen neemt de lust iets toe. De testosteronspiegel verhoogt wat waardoor een orgasme ook iets heftiger kan worden. Bij hoge doses alcohol neemt het verlangen naar seks sterk af en de intensiteit van het verlangen ook....en bij mannen Na enkele glazen neemt het verlangen naar seks toe. De testosteronspiegel verlaagt. Bij hoge doses alcohol lukt het moeilijker om een erectie te krijgen en ook het klaarkomen wordt moeilijker. Langdurig gebruik bij vrouwen... Vermindering van het verlangen naar seks. Kwaliteit van het orgasme vermindert. Er kunnen menstruatiestoornissen voorkomen....en bij mannen Vermindering van het verlangen naar seks. Het krijgen van erectieproblemen en problemen om klaar te komen. Er bestaat een mogelijkheid tot impotentie. Ongeveer 8% van de mannen met een alcoholprobleem heeft last van erectieproblemen. Bij de helft daarvan komt het niet meer goed, ook al drinken ze nooit meer alcohol.

16 Alcohol en libido Anticonceptiemiddelen Het moet niet altijd selderij zijn Normaal gezien bestaat er geen oorzakelijk verband tussen het niet goed functioneren van een anticonceptiemiddel (pil, prikpil, spiraaltje, condoom,...) en alcohol. Pil of condoom vergeten Als je te veel gedronken hebt, schat je de risico s minder goed in. Je vergeet bijvoorbeeld een condoom te gebruiken met alle mogelijke gevolgen vandien. Pil uitbraken Doordat je te veel gedronken hebt, kan het zijn dat je moet braken en dat je je pil mee uitbraakt. Als je hebt overgegeven meer dan 2 uur nadat je de pil hebt ingenomen, hoef je geen nieuwe in te nemen. De pil is dan namelijk al door je bloed opgenomen. Pussy Foot 6 cl ananassap 6 cl sinaasappelsap 6 cl grapefruitsap 2 cl grenadinesiroop decoratie: schijf ananas 1 cocktailkersje, 1 cocktailprikker 1 Doe alle ingrediënten met 4 ijsblokjes in de shaker. Sluit de shaker en schud het geheel ongeveer 15 seconden door elkaar. 2 Doe 3-4 ijsblokjes in het longdrinkglas en giet de inhoud van de shaker door een barzeef. Steek het stukje ananas op de rand van het glas en prik daar met een cocktailprikkertje het cocktailkersje aan. Serveer met rietjes.

17 Alcohol en dronkenschap

18 Alcohol en dronkenschap Dubbele tong, dubbel zicht en dubbele persoonlijkheid Een glaasje miserie? Eenmaal je te veel gedronken hebt, vertoon je kenmerken van dronkenschap: Kenmerken Gedragsveranderingen zijn vaak het gevolg van overdreven alcoholgebruik. Je kan plots overdreven vrolijk of juist erg droevig worden. Doordat je de mond- en tongspieren niet meer volledig onder controle hebt, spreek je doorgaans niet meer verstaanbaar maar met een dubbele tong. Waggelende en strompelende gang, die gepaard gaat met struikelen en vallen. De reactiesnelheid vermindert. Het gezichtsveld wordt steeds smaller waardoor je zogenaamd begint te tunnelzien. Je moet veelvuldig naar het toilet gaan. Misselijkheid en braken. Vaak gaat dronkenschap gepaard met zelfoverschatting. Risico s Zelfoverschatting gecombineerd met een vertraagde reactiesnelheid is een verkeerde cocktail die kan leiden tot heel wat miserie. Veel jongeren krijgen nadat ze een glas te veel hebben gedronken een stoer gedrag. Dit veroorzaakt vaak beschonken incidenten en vechtpartijen. Veel jongeren nemen tijdens hun studentenperiode deel aan cantussen. Dit is vaak onschuldig. Toch komt het jaarlijks een paar keer voor dat studenten of jongeren (bijna) overlijden door een overdosis alcohol.

19 Alcohol en dronkenschap Wat moet je doen bij dronkenschap? Laatste rondje Voor de dronken persoon geldt uiteraard dat hij moet stoppen met drinken. Hij kan beter wat water drinken of eerst een hapje eten. Zo worden de effecten wat vertraagd. In het uiterste geval helpt overgeven ook! Nog enkele tips Geef iemand in een beschonken toestand zeker geen drank meer. Laat iemand die dronken is niet alleen. Laat de betrokken persoon water drinken of iets eten. Probeer de persoon wakker te houden tot hij in bed ligt. Als hij toch in slaapt valt, kijk dan of hij nog reageert op externe prikkels. Wanneer hij niet meer reageert, bel dan onmiddellijk een arts of de ambulance. Tipsy Maracuja 15 cl Maracujanectar 2 cl vers geperst citroensap 2 cl bessensiroop 1 cl amandelsiroop decoratie : 1 schijfje sinaasappel, 1 cocktailkersje 1 Doe alle ingrediënten met 4 ijsblokjes in de shaker. Sluit de shaker en schud het geheel ongeveer 15 seconden door elkaar. 2 Doe 3-4 ijsblokjes in het longdrinkglas en giet de inhoud van de shaker door de barzeef. Snijd het schijfje sinaasappel tot het midden in en steek het met het cocktailkersje op de rand van het glas. Serveer met een rietje.

20 Nog enkele weetjes De alcoholconcentratie in het bloed bereikt haar maximum één uur na het laatste drankje. Alcohol en sigaretten blijken dikke vrienden te zijn: volgens bepaalde bronnen heeft 80% van de personen die meer dan een pakje per dag roken, ook een drankprobleem. Alcohol remt de verbranding van vet. Bovendien bevatten de meeste alcoholische dranken veel calorieën én onderdrukken ze de honger naar gezonde voeding. Je kan er dus dikker van worden... Alcohol breekt een bepaalde soort (slechte) cholesterol af. Daarom kan het gezond zijn voor de hart-en bloedvaten. Dit geldt echter alleen voor mannen boven de 50 en vrouwen boven de 40 en alleen bij matig gebruik. Bij grotere hoeveelheden alcohol wordt het zelfs schadelijk voor het hart. Alcohol komt bij vrouwen harder aan dan bij mannen. Alcohol verdeelt zich namelijk over het lichaamsvocht. Bij mannen bestaat gemiddeld 60% van het lichaam uit lichaamsvocht, terwijl dit bij vrouwen slechts 50% is. Vrouwen hebben dus sneller een promillage.

21 Voor meer informatie kan u zich wenden tot 401 Liberale Mutualiteit Lange Nieuwstraat 109 Provincie Antwerpen 2000 Antwerpen 03/ fax 03/ Liberale Mutualiteit Koninginneplein van Brabant 1030 Brussel 02/ fax 02/ West-Vlaams Liberaal Revillpark 1 Ziekenfonds 8000 Brugge 050/ / fax 050/ Liberale Mutualiteit Brabantdam 109 van Oost-Vlaanderen 9000 Gent 09/ fax 09/ Liberale Mutualiteit Geraetsstraat 20 Limburg 3500 Hasselt 011/ fax 011/ Liberale Mutualiteit - Prieelstraat 22 Vlaams Gewest 1730 Asse Mutualité Libérale - 02/ Région Flamande 02/ fax 02/

22 V.U. Geert Messiaen, Livornostraat 25, 1050 Brussel

Alcoholintoxicatie 1

Alcoholintoxicatie 1 Alcoholintoxicatie 1 Je hebt teveel alcohol gedronken en dit heeft dusdanige effecten op je lichaam gehad dat een opname in het ziekenhuis noodzakelijk was. Doordat je teveel gedronken hebt kan er van

Nadere informatie

Hoe zit dat met alcohol? Ieder glas alcohol is vergif!

Hoe zit dat met alcohol? Ieder glas alcohol is vergif! 1 Hoe zit dat met alcohol? Ieder glas alcohol is vergif! Het alcoholpercentage in: - Bier 5% - Wijn 12% - Sterke drank 35% Voor het alcoholpercentage in je bloed maakt het niets uit of je bier, wijn of

Nadere informatie

Aanwezigheidseis leidinggevende of barvrijwilliger. Instructie Verantwoord Alcoholgebruik

Aanwezigheidseis leidinggevende of barvrijwilliger. Instructie Verantwoord Alcoholgebruik I.V.A. Instructie Verantwoord Alcoholgebruik Aanwezigheidseis leidinggevende of barvrijwilliger Horeca Tijdens het verstrekken van alcohol dient er altijd een leidinggevende aanwezig te zijn. Deze persoon

Nadere informatie

Alcohol nuchter bekeken

Alcohol nuchter bekeken Alcohol nuchter bekeken Alcohol en kanker Vandaag zal kanker je misschien niet echt bezighouden. Het is wel een feit dat overdadig alcoholgebruik op termijn het risico op bepaalde soorten kanker verhoogt.

Nadere informatie

wat doet alcohol eigenlijk met je lichaam?

wat doet alcohol eigenlijk met je lichaam? de kater komt later ziek door te veel alcohol Je hebt te veel alcohol gedronken. Dit heeft je zo ziek gemaakt dat we je met spoed moesten opnemen in ons ziekenhuis. Waarschijnlijk ben je - net als je ouders/verzorgers

Nadere informatie

Wat je moet weten over alcohol

Wat je moet weten over alcohol Wat je moet weten over alcohol 1 2 Op een feestje of op café drinken veel mensen alcohol. Dat vinden ze gezellig. Maar is alcohol drinken wel altijd zo gezellig? In deze folder vind je: wat alcohol met

Nadere informatie

speciaal onderwijs lesbrief alcohol UITGAVE: STICHTING VOORKOM! T (030) 637 31 44 E-MAIL: STICHTING@VOORKOM.NL WWW.VOORKOM.NL

speciaal onderwijs lesbrief alcohol UITGAVE: STICHTING VOORKOM! T (030) 637 31 44 E-MAIL: STICHTING@VOORKOM.NL WWW.VOORKOM.NL speciaal onderwijs UITGAVE: STICHTING VOORKOM! T (00) 67 1 44 E-MAIL: STICHTING@VOORKOM.NL WWW.VOORKOM.NL inhoud LES 1: KENNISMAKING MET ALCOHOL SOORTEN DRANK DE WERKING VAN ALCOHOL 4 DE GEVOLGEN VOOR

Nadere informatie

Gevolgen van alcoholgebruik

Gevolgen van alcoholgebruik Gevolgen van alcoholgebruik Katwijk 7 februari 2008 Programma Trends in alcohol gebruik Effecten en risico s Gevolgen (bij jongeren) Mogelijke oplossingen Conclusies 1 Algemene trends bij jongeren Steeds

Nadere informatie

Laten we toasten op een zorgeloze zomer!

Laten we toasten op een zorgeloze zomer! Eenvoudige recepten voor zomerse cocktails V.G. 361/BUOP_B-AA05.040_W-INT-RS.9 V. U. Manpower Belgium, Philippe Lacroix, Louizalaan 523, 1050 Brussel Laten we toasten op een zorgeloze zomer! Een zalige

Nadere informatie

Bestuursreglement - protocol alcohol z.v.v. Blauw Wit 66

Bestuursreglement - protocol alcohol z.v.v. Blauw Wit 66 Bestuursreglement - protocol alcohol z.v.v. Blauw Wit 66 Inhoud Bestuursreglement - protocol alcohol in de sportkantine z.v.v. Blauw Wit '66 pag. 3 Instructie Verantwoord Alcohol schenken pag. 6 Bestuursreglement

Nadere informatie

Diabetes and. alcohol. alcohol

Diabetes and. alcohol. alcohol Diabetes and alcohol en alcohol De risico s kennen Een alcoholisch drankje nuttigen met vrienden kan een leuk sociaal gebeuren zijn. Maar alcohol dient met mate te worden gebruikt om de gezondheidsrisico

Nadere informatie

Instructie Verantwoord Alcoholgebruik

Instructie Verantwoord Alcoholgebruik Instructie Verantwoord Alcoholgebruik 1a Programma Eerste lesuur De barvrijwilliger en de Drank- en Horecawet introductie m.b.v. video Alcohol en de wet (6 min.) informatie m.b.v. sheets (25 min.) Informatie

Nadere informatie

1 Wat is er met me aan de hand? 11

1 Wat is er met me aan de hand? 11 Leven met een alcoholprobleem 07-03-06 09:25 Pagina 7 Inhoud Voorwoord 1 Wat is er met me aan de hand? 11 Typerend beeld van de kwaal 11 Symptomen 12 Vroege en late symptomen 14 Diagnostiek 14 Een paar

Nadere informatie

Happy mocktail for you! Retro. M ocktail

Happy mocktail for you! Retro. M ocktail Happy mocktail for you! Retro M ocktail Party De Happy Mocktail Kalender! De Centra voor Alcohol- en andere Drugproblemen (CAD Limburg) bieden u met deze receptenkalender, die tegelijkertijd ook een verjaardagskalender

Nadere informatie

ALCOHOL. Zonder flauwekul

ALCOHOL. Zonder flauwekul ALCOHOL Zonder flauwekul Op een feestje of in een café drinken veel mensen alcohol. Dat vinden ze gezellig. Maar is alcohol drinken eigenlijk wel gezellig? Het is belangrijk dat je weet wat alcohol met

Nadere informatie

ATTEST SPORTCLUB OF FITNESSCENTRUM. 1. In te vullen door de verantwoordelijke van het fitnesscentrum of van de sportclub.

ATTEST SPORTCLUB OF FITNESSCENTRUM. 1. In te vullen door de verantwoordelijke van het fitnesscentrum of van de sportclub. Lange Nieuwstraat 109-2000 Antwerpen 03/203.76.00 info@lmpa.be 03/225.02.35 www.lmpa.be ondernemingsnr : 04 117628 22 ATTEST SPORTCLUB OF FITNESSCENTRUM 1. In te vullen door de verantwoordelijke van het

Nadere informatie

...en wie ben jij? TIPS VOOR MENTOREN

...en wie ben jij? TIPS VOOR MENTOREN ...en wie ben jij? TIPS VOOR MENTOREN Als mentor ben jij er verantwoordelijk voor dat jouw groepje eerstejaars studenten tijdens hun introductieperiode een onvergetelijke inleiding krijgt op hun studietijd.

Nadere informatie

LES VOOR G-KRACHT. Drinkwater Dit water is gebotteld leidingwater waar koolzuurgas al dan niet wordt aan toegevoegd en chloor wordt uitgefilterd.

LES VOOR G-KRACHT. Drinkwater Dit water is gebotteld leidingwater waar koolzuurgas al dan niet wordt aan toegevoegd en chloor wordt uitgefilterd. LES VOOR G-KRACHT DRINKWATERS Ons lichaam bestaat voor 70% uit water. Dagelijks scheiden we 2,5 liter uit langs de gekende wegen. We zouden ongeveer 1,5 l water moeten drinken per dag en daarbij nemen

Nadere informatie

Drinkwaters. De les ná G-kracht. In deze les gaat het over:

Drinkwaters. De les ná G-kracht. In deze les gaat het over: De les ná G-kracht Drinkwaters In deze les gaat het over: Welke rol water speelt voor onze gezondheid Welke soorten drinkwater er zijn Hoe je water het best kunt drinken en serveren Opdracht 1: Ben jij

Nadere informatie

Gezond genieten. Stellingen 55-plussers en alcohol: WAAR OF NIET WAAR?

Gezond genieten. Stellingen 55-plussers en alcohol: WAAR OF NIET WAAR? Gezond genieten Stellingen 55-plussers en alcohol: WAAR OF NIET WAAR? 1. Op oudere leeftijd kun je lichamelijk beter tegen alcohol. 2. Vanaf het vijfenveertigste jaar heeft alcohol een gunstig effect op

Nadere informatie

Voor een beter zicht! Optiek. www.lm.be

Voor een beter zicht! Optiek. www.lm.be Voor een beter zicht! Optiek www.lm.be Je ziet niet goed en dat zorgt voor heel wat hinder in het dagelijkse leven? Dan is het tijd om er iets aan te doen! Gelukkig verhelpen een bril, lenzen of een chirurgische

Nadere informatie

Speciaal onderwijs LESBRIEF OVER ALCOHOL UITGAVE: STICHTING VOORKOM! POSTBUS 91 3990 DB HOUTEN TELEFOON 030-6373144

Speciaal onderwijs LESBRIEF OVER ALCOHOL UITGAVE: STICHTING VOORKOM! POSTBUS 91 3990 DB HOUTEN TELEFOON 030-6373144 Speciaal onderwijs LESBRIEF OVER ALCOHOL UITGAVE: STICHTING VOORKOM! POSTBUS 91 3990 DB HOUTEN TELEFOON 030-6373144 Lesbrief over alcohol INHOUD pagina Inleiding 2 Welke soorten drank zijn er? 2 De werking

Nadere informatie

In deze folder vind je:

In deze folder vind je: Op een feestje of op café drinken veel mensen alcohol. Dat vinden ze gezellig. Maar is alcohol drinken wel altijd zo gezellig? In deze folder vind je: wat alcohol met je doet; welke risico s er zijn; dat

Nadere informatie

LESBRIEF OVER ALCOHOL EN ALCOHOLVERSLAVING

LESBRIEF OVER ALCOHOL EN ALCOHOLVERSLAVING V.S.O. WWW.VOORKOM.NL LESBRIEF OVER ALCOHOL EN ALCOHOLVERSLAVING UITGAVE: STICHTING VOORKOM! POSTBUS 91 3990 DB HOUTEN TELEFOON 030-6373144 Lesbrief: V.S.O. alcohol en alcoholverslaving INHOUDSOPGAVE pagina

Nadere informatie

Inleiding. Bron: Nationale Drugsmonitor Jaarbericht 2007. Uitgave van Trimbosinstituut

Inleiding. Bron: Nationale Drugsmonitor Jaarbericht 2007. Uitgave van Trimbosinstituut : Alcohol, roken en drugs Inleiding In onze maatschappij zijn het gebruik van alcohol en andere drugs heel gewoon geworden roken en het drinken van alcoholische dranken gebeurt op recepties, feestjes,

Nadere informatie

Samen op weg naar een gezond leven! Dieet. www.lm.be

Samen op weg naar een gezond leven! Dieet. www.lm.be Samen op weg naar een gezond leven! Dieet www.lm.be 2 Bij LM ontvang je een terugbetaling voor: dieetadvies geneesmiddelen tegen overgewicht vakanties voor jongeren met obesitas 3 Dieetadvies Een maatje

Nadere informatie

Jawel, je staat model!

Jawel, je staat model! Jawel, je staat model! Jawel, je staat model! Als ouder, grootouder, heb je een voorbeeldfunctie voor de jongere generaties. Zeker voor hun puberteit is het gezin voor kinderen een belangrijk referentiekader.

Nadere informatie

lesbrief alcohol UITGAVE: STICHTING VOORKOM! T (030) 637 31 44 E-MAIL: STICHTING@VOORKOM.NL WWW.VOORKOM.NL

lesbrief alcohol UITGAVE: STICHTING VOORKOM! T (030) 637 31 44 E-MAIL: STICHTING@VOORKOM.NL WWW.VOORKOM.NL UITGAVE: STICHTING VOORKOM! T (030) 637 31 44 E-MAIL: STICHTING@VOORKOM.NL WWW.VOORKOM.NL inhoud Les 1: Kennismaking met alcohol 3 Wat is alcohol? 4 Hoeveel alcohol per glas? 4 Alcohol: gevolgen korte

Nadere informatie

Lesbrief bij Biertje Casper van Marleen Schmitz voor groep 8

Lesbrief bij Biertje Casper van Marleen Schmitz voor groep 8 Inhoud van deze lesbrief - Thema s in het boek - Lesopzet - Doel van de les - Uitwerking - Bijlage: opdrachtenblad en feiten over alcohol Lesbrief bij Biertje Casper van Marleen Schmitz voor groep 8 Thema

Nadere informatie

Beste ouders. Uit onderzoek blijkt dat ongevallen waarbij kinderen betrokken raken, zich vaak afspelen in en rond de woning.

Beste ouders. Uit onderzoek blijkt dat ongevallen waarbij kinderen betrokken raken, zich vaak afspelen in en rond de woning. Een veilig huis voor klein gespuis Beste ouders Joko, een veilig huis voor klein gespuis is een project van de Liberale Mutualiteit, in samenwerking met haar jeugddienst, Crejaksie vzw. Uit onderzoek blijkt

Nadere informatie

Waarom sociale hygiëne?

Waarom sociale hygiëne? Waarom sociale hygiëne? Met ingang van 2000 geldt voor verenigingen, buurt- en clubhuizen de volgende regeling: Twee leidinggevende personen per vereniging dienen over een SVH Verklaring Sociale Hygiëne

Nadere informatie

Gratis Drank? Alcohol. Bekijk het eens nuchter.

Gratis Drank? Alcohol. Bekijk het eens nuchter. Gratis Drank! Gratis Drank? Gratis drank! Zo hebben we dit bewaarboekje met negen strips van Cowboy Henk genoemd. Gratis, omdat u het voor niks krijgt, en drank omdat het daarover gaat. Zo simpel kan het

Nadere informatie

Pubers en genotmiddelen. Irene Lapajian Gezondheidsbevorderaar GGD HM 6 oktober 2014

Pubers en genotmiddelen. Irene Lapajian Gezondheidsbevorderaar GGD HM 6 oktober 2014 Pubers en genotmiddelen Irene Lapajian Gezondheidsbevorderaar GGD HM 6 oktober 2014 Overzicht - Inleiding - (hersen)ontwikkeling pubers - Genotmiddelen: - energiedrank - roken - alcohol - Opvoeding en

Nadere informatie

ONDERZOEKSDOCUMENT: GEBRUIK VAN ALCOHOL ONDER JONGEREN, IN HET VERKEER

ONDERZOEKSDOCUMENT: GEBRUIK VAN ALCOHOL ONDER JONGEREN, IN HET VERKEER Gemeente Breda Claudius Prinsenlaan 10 4811 DJ Breda Postbus 90156, 4800 RH Breda N: Kenneth Wilson T: 06 30735070 E: k.wilson@breda.nl W: www.breda.nl ONDERZOEKSDOCUMENT: GEBRUIK VAN ALCOHOL ONDER JONGEREN,

Nadere informatie

Afslank Programma voor Dames

Afslank Programma voor Dames Afslank Programma voor Dames Afslank Programma voor dames 1 Afslank Programma voor dames 2 Afslank Programma voor dames 3 Afslank Programma voor dames 4 Afslank Programma voor dames 5 Afslank Programma

Nadere informatie

Gezonde tanden, een leven lang! Tand-Plus. www.lm.be

Gezonde tanden, een leven lang! Tand-Plus. www.lm.be Gezonde tanden, een leven lang! Tand-Plus www.lm.be 2 Bij LM ontvang je een terugbetaling voor: orthodontie jaarlijks mondonderzoek tandzorgen 3 Orthodontie Een stralend gebit? Ook voor jou! Een stralende

Nadere informatie

Project Alcohol 2014

Project Alcohol 2014 Project Alcohol 2014 Naam: Jong geleerd is oud gedaan!!!! Laat je niet Naam: F L s E s E N Klas:!!! 1 Inleiding De carnaval komt eraan. Een feest dat gevierd moet worden. Maar is het feestje van plezier

Nadere informatie

Voeding en zwangerschapsbraken Algemene informatie

Voeding en zwangerschapsbraken Algemene informatie Voeding en zwangerschapsbraken Algemene informatie Afdeling Diëtetiek IJsselland Ziekenhuis In deze folder vindt u algemene informatie over ernstig braken tijdens de zwangerschap. Wat is zwangerschapsbraken?

Nadere informatie

Zwangerschapsbraken. gevoelige slokdarm door het braken waardoor slikken moeizaam gaat

Zwangerschapsbraken. gevoelige slokdarm door het braken waardoor slikken moeizaam gaat Zwangerschapsbraken Zwangerschapsbraken wordt ook wel hyperemesis gravidarum genoemd. Het is een term die wordt gebruikt voor overmatig braken tijdens de eerste helft van de zwangerschap. Veel vrouwen

Nadere informatie

ONTNUCHTERENDE BLIK OP JEUGD EN ALCOHOL

ONTNUCHTERENDE BLIK OP JEUGD EN ALCOHOL ONTNUCHTERENDE BLIK OP JEUGD EN ALCOHOL Regionale bijeenkomsten Bestrijding overlast en verloedering Bert Bieleman, Annelies Kruize, Cindy Zimmerman ONDERWERPEN Drinkgedrag Effecten Maatregelen DRINKGEDRAG

Nadere informatie

Alcohol. Hoeveel is te veel?

Alcohol. Hoeveel is te veel? Alcohol. Hoeveel is te veel? V.U.: Frieda Matthys, Vereniging voor Alcohol- en andere Drugproblemen vzw, VAD, Vanderlindenstraat 15, 1030 Brussel - juni 2015 (herziene druk) - D/2015/6030/ 30 DeDe DrugLijn

Nadere informatie

Voeding voor, tijdens en na het wielrennen

Voeding voor, tijdens en na het wielrennen Voeding voor, tijdens en na het wielrennen Opzet presentatie: wielrennen energie wat doet voeding gezonde voeding/sportvoeding (sport)voeding voor, tijdens, na vragen Goede voeding zorgt voor Prestatieverbetering

Nadere informatie

DRINK VEILIG ALCOHOLVRIJ. voor volwassenen

DRINK VEILIG ALCOHOLVRIJ. voor volwassenen DRINK VEILIG ALCOHOLVRIJ voor volwassenen INHOUDSOPGAVE 1. Inleiding 6 2. Alcoholvrije opvoeding 7 3. Alcoholvrije werkplek 15 4. Alcoholvrije verkeersdeelnemer 20 5. Alcoholvrije zwangerschap 25 COLOFON

Nadere informatie

Gezonde tanden, een leven lang! Tandzorg. www.lm.be

Gezonde tanden, een leven lang! Tandzorg. www.lm.be Gezonde tanden, een leven lang! Tandzorg www.lm.be 2 Bij LM ontvang je een terugbetaling voor: orthodontie jaarlijks mondonderzoek tandzorg die de ziekteverzekering niet terugbetaalt 3 Orthodontie Een

Nadere informatie

Alcohol en jongeren. Ziekenhuis Bernhoven 8 juli 12 juli Allert Vos. Gordon Slabbers. Internist. Kinderarts

Alcohol en jongeren. Ziekenhuis Bernhoven 8 juli 12 juli Allert Vos. Gordon Slabbers. Internist. Kinderarts Alcohol en jongeren Ziekenhuis Bernhoven 8 juli 12 juli Allert Vos Internist Gordon Slabbers Kinderarts 16-7-2010 1 De Jeugd deugt, maar met alcohol??? 2 Opbouw informatie-avond Een gewoon weekend in 2008

Nadere informatie

lesbrief alcohol UITGAVE: STICHTING VOORKOM! T (030) 637 31 44 E-MAIL: STICHTING@VOORKOM.NL WWW.VOORKOM.NL

lesbrief alcohol UITGAVE: STICHTING VOORKOM! T (030) 637 31 44 E-MAIL: STICHTING@VOORKOM.NL WWW.VOORKOM.NL UITGAVE: STICHTING VOORKOM! T (030) 637 31 44 E-MAIL: STICHTING@VOORKOM.NL WWW.VOORKOM.NL inhoud Les 1: Kennismaking met alcohol 3 Wat is alcohol? 4 Hoeveel alcohol per glas? 4 Alcohol: gevolgen korte

Nadere informatie

Functionele dyspepsie

Functionele dyspepsie Functionele dyspepsie Maag-, darm- en leverziekten Beter voor elkaar 2 Van uw MDL-arts heeft u te horen gekregen dat u een (functionele) dyspepsie heeft. Om te begrijpen wat deze term precies inhoud en

Nadere informatie

Voedingsadviezen na een Whipple-operatie

Voedingsadviezen na een Whipple-operatie Voedingsadviezen na een Whipple-operatie Albert Schweitzer ziekenhuis september 2014 pavo 1127 Inleiding U heeft een Whipple-operatie gehad waarbij (een deel van) uw alvleesklier is verwijderd. Na de operatie

Nadere informatie

Zorg voor een ander begint bij jezelf!

Zorg voor een ander begint bij jezelf! Zorg voor een ander begint bij jezelf! Zelfzorg voor mantelzorgers Zelfzorg Zorg je thuis voor iemand die je dierbaar is? Of voor iemand in je omgeving? Dan ben je waarschijnlijk een mantelzorger. Mantelzorg

Nadere informatie

Voor een beter zicht! Optiek. www.lm.be

Voor een beter zicht! Optiek. www.lm.be Voor een beter zicht! Optiek www.lm.be Je ziet niet goed en dat zorgt voor heel wat hinder in het dagelijkse leven? Dan is het tijd om er iets aan te doen! Gelukkig verhelpen een bril, lenzen of een chirurgische

Nadere informatie

Traintechniek VOEDING VOOR MINIOREN. Coordinator Traintechniek Sylvia de Kort

Traintechniek VOEDING VOOR MINIOREN. Coordinator Traintechniek Sylvia de Kort Traintechniek VOEDING VOOR MINIOREN Coordinator Traintechniek Sylvia de Kort februari 2016 Zwemmen en voeding Je vindt sporten leuk, met name het zwemmen. Je besteed daar veel tijd aan, niet alleen tijdens

Nadere informatie

Bijlagen bij de handleiding voor de mobiele. Happy Drinks bar

Bijlagen bij de handleiding voor de mobiele. Happy Drinks bar Bijlagen bij de handleiding voor de mobiele Happy Drinks bar Bijlage 1. Happy Drinks voor 16-min Mega Mintie Mega Mintie nodig voor 4 glazen nodig voor 20 glazen nodig voor 75 glazen 8 schijven verse ananas

Nadere informatie

Uw kind en genotmiddelen Dinsdag 7 oktober 2014. Linda van Delft Gezondheidsbevorderaar 088-3084284 lvandelft@ggdhm.nl

Uw kind en genotmiddelen Dinsdag 7 oktober 2014. Linda van Delft Gezondheidsbevorderaar 088-3084284 lvandelft@ggdhm.nl Uw kind en genotmiddelen Dinsdag 7 oktober 2014 Linda van Delft Gezondheidsbevorderaar 088-3084284 lvandelft@ggdhm.nl Wat zijn genotmiddelen? Dit zijn stoffen die een verandering van het bewustzijn veroorzaken

Nadere informatie

Ouder worden en alcohol

Ouder worden en alcohol Ouder worden en alcohol V.U.: Paul Van Deun, Vereniging voor Alcohol- en andere Drugproblemen vzw, VAD, Vanderlindenstraat 15, 1030 Brussel - september 2015 - D/2015/6030/41 De De DrugLijn is een initiatief

Nadere informatie

Leefstijladviezen bij hartfalen

Leefstijladviezen bij hartfalen Leefstijladviezen bij hartfalen 1. Begrijp het belang van medicijnen De dagelijkse voorgeschreven hoeveelheid van de verschillende soorten medicijnen is essentieel voor een goede behandeling van hartfalen.

Nadere informatie

lesbrief speciaal basisonderwijs UITGAVE: STICHTING VOORKOM! T (030) 637 31 44 E-MAIL: STICHTING@VOORKOM.NL WWW.VOORKOM.NL

lesbrief speciaal basisonderwijs UITGAVE: STICHTING VOORKOM! T (030) 637 31 44 E-MAIL: STICHTING@VOORKOM.NL WWW.VOORKOM.NL lesbrief speciaal basisonderwijs UITGAVE: STICHTING VOORKOM! T (030) 637 31 44 E-MAIL: STICHTING@VOORKOM.NL WWW.VOORKOM.NL inhoud LES 1: ROKEN EN BLOWEN 3 GEWOONTEN 3 CONTRACT 4 ROKEN EN JOUW GEZONDHEID

Nadere informatie

Welkom bij Uw kind en genotmiddelen. Irene Lapajian Adviseur Gezondheidsbevordering

Welkom bij Uw kind en genotmiddelen. Irene Lapajian Adviseur Gezondheidsbevordering Welkom bij Uw kind en genotmiddelen Irene Lapajian Adviseur Gezondheidsbevordering Agenda Genotmiddelen Pubergedrag en hersenontwikkeling Energiedrank Roken: sigaret, waterpijp en shishapen Alcohol Opvoedtips

Nadere informatie

Maag-, darm- en leverziekten. Functionele dyspepsie

Maag-, darm- en leverziekten. Functionele dyspepsie Afdeling: Onderwerp: Maag-, darm- en leverziekten 1 Van uw MDL-arts heeft u te horen gekregen dat u een (functionele) dyspepsie heeft. Om te begrijpen wat deze term precies inhoud en hoe hiermee om te

Nadere informatie

regio Gooi en Vechtstreek Niet uitgeslapen? Jongeren en slapeloosheid www.cjggooienvechtstreek.nl

regio Gooi en Vechtstreek Niet uitgeslapen? Jongeren en slapeloosheid www.cjggooienvechtstreek.nl regio Gooi en Vechtstreek Niet uitgeslapen? Jongeren en slapeloosheid www.cjggooienvechtstreek.nl n Niet uitgeslapen? Jongeren en slapeloosheid We slapen gemiddeld zo n zeven tot acht uur per nacht. Dat

Nadere informatie

Bert Vinken. Vincent van Gogh Voor geestelijke gezondheidszorg. Presentatie alcohol en opvoeding Trimbos-instituut

Bert Vinken. Vincent van Gogh Voor geestelijke gezondheidszorg. Presentatie alcohol en opvoeding Trimbos-instituut Nee tegen alcohol (en drugs) schade Bert Vinken Vincent van Gogh Voor geestelijke gezondheidszorg Programma 19.30 uur 20.30 uur 20.45 uur 21.30 uur Presentatie Pauze vraag en antwoord Einde Drugs Definities

Nadere informatie

matige alcohol consumptie gezondheid

matige alcohol consumptie gezondheid matige alcohol consumptie positief voor gezondheid R e s u l t a t e n v a n 3 j a a r w e t e n s c h a p p e l i j k o n d e r z o e k Matige en regelmatige alcoholconsumptie heeft overall een positief

Nadere informatie

Gezond leven betekent dat je; - voldoende beweegt - gezond eet

Gezond leven betekent dat je; - voldoende beweegt - gezond eet Gezond leven betekent dat je; - voldoende beweegt - gezond eet Waarom eet je eigenlijk? Je krijgt er energie van! Energie heb je nodig alle processen in je lichaam b.v. voor lopen, computeren Maar ook

Nadere informatie

ALCOHOL, DRUGS, ROKEN & MEDICIJNEN

ALCOHOL, DRUGS, ROKEN & MEDICIJNEN Voo Click icon to add picture Praktijk Veiligheids Instructie ALCOHOL, DRUGS, ROKEN & MEDICIJNEN ASSET INTEGRITY PARTNER PAGE 1 Inhoud voorwoord Voorlichting alcoholgebruik Voorlichting drugsgebruik Voorlichting

Nadere informatie

Middeleninfo. Alcohol. Tripmiddelen

Middeleninfo. Alcohol. Tripmiddelen Middeleninfo Alcohol Tabak Cocaïne Hasj Heroïne Paddo's Smartdrugs Speed Tripmiddelen XTC Alcohol Afhankelijkheid Gewenning Alcohol & Bij 'sociaal gebruik' kan er al sprake zijn van matige geestelijke

Nadere informatie

Een gezonde voeding vormt de basis voor een goede conditie. Probeer volgend advies te volgen:

Een gezonde voeding vormt de basis voor een goede conditie. Probeer volgend advies te volgen: SCHEMA OP MAAT KWART TRIATLON De basis begint bij dagelijkse gezonde voeding! Onze voeding levert ons de nodige brandstoffen en bouwstoffen voor het sporten. Koolhydraten, eiwitten en vetten vormen de

Nadere informatie

Cocktail, huh wat een raar woord? Theorie 1: Theorie 2: Theorie 3: 'Vive le cocktail!' cocktails populairder GO!

Cocktail, huh wat een raar woord? Theorie 1: Theorie 2: Theorie 3: 'Vive le cocktail!' cocktails populairder GO! jjs Cocktail, huh wat een raar woord? Niemand weet precies waar het woord 'cocktail' vandaan komt. Natuurlijk zijn er wel een hele hoop theorieen. Men wilt gewoon graag een verklaring, nietwaar? Theorie

Nadere informatie

W O O R D E N B O E K V A N D E V L A A M S E D I A L E C T E N

W O O R D E N B O E K V A N D E V L A A M S E D I A L E C T E N W O O R D E N B O E K V A N D E V L A A M S E D I A L E C T E N UNIVERSITEIT GENT Vragenlijst 126 Vakgroep Nederlandse Taalkunde DECEMBER 2000 Blandijnberg 2 9000 Gent VOEDSEL 1 Dialect van :..................................................(stad,

Nadere informatie

Overmatig drinken en plassen is een vaak voorkomend symptoom bij de. hond. Het kan veroorzaakt worden door verschillende ziekten in het

Overmatig drinken en plassen is een vaak voorkomend symptoom bij de. hond. Het kan veroorzaakt worden door verschillende ziekten in het SUIKERZIEKTE Overmatig drinken en plassen is een vaak voorkomend symptoom bij de hond. Het kan veroorzaakt worden door verschillende ziekten in het lichaam. U kunt hierbij denken aan slecht functionerende

Nadere informatie

Alcohol in de opvoeding

Alcohol in de opvoeding Alcohol in de opvoeding >> In deze brochure leest u meer over alcohol in de opvoeding. Over het effect van alcoholgebruik op uw kind. Over regels die u kunt stellen en adviezen die u uw kind kunt geven.

Nadere informatie

LESBRIEF OVER ALCOHOL EN ALCOHOLVERSLAVING

LESBRIEF OVER ALCOHOL EN ALCOHOLVERSLAVING LESBRIEF OVER ALCOHOL EN ALCOHOLVERSLAVING UITGAVE: STICHTING VOORKOM! POSTBUS 91 3990 DB HOUTEN TELEFOON 030-6373144 Lesbrief: alcohol en alcoholverslaving Colofon: INHOUDSOPGAVE pagina Inleiding 2 Vriend

Nadere informatie

Zorg bij maagklachten en misselijkheid

Zorg bij maagklachten en misselijkheid Zorg bij maagklachten en misselijkheid Inhoud Maagklachten 3 Klachten en symptomen 3 Oorzaken 4 Wanneer moet je een arts raadplegen 5 Voorkomen van maagklachten 6 Wat kun je er zelf aan doen 6 Geneesmiddelen

Nadere informatie

Eten en drinken voor uw blaas De beste adviezen voor u op een rijtje

Eten en drinken voor uw blaas De beste adviezen voor u op een rijtje Eten en drinken voor uw blaas De beste adviezen voor u op een rijtje Blijf jezelf. Zo zorgt u goed voor uzelf Als u te maken hebt met ongewenst urineverlies, is het goed om eens stil te staan bij wat u

Nadere informatie

Alcoholintoxicatie bij jongeren

Alcoholintoxicatie bij jongeren Alcoholintoxicatie bij jongeren Beter voor elkaar Informatie voor ouders na opname van hun kind vanwege alcoholintoxicatie ( comazuiper ) Inleiding Uw zoon of dochter is met een alcoholvergiftiging in

Nadere informatie

Maagklachten en misselijkheid. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg

Maagklachten en misselijkheid. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg Maagklachten en misselijkheid Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies Jouw gezondheid is onze zorg Inhoud Maagklachten 3 Klachten en symptomen 3 Oorzaken 4 Wanneer arts raadplegen 5 Voorkomen

Nadere informatie

Een roesje bij endoscopisch onderzoek Sedatie

Een roesje bij endoscopisch onderzoek Sedatie Een roesje bij endoscopisch onderzoek Sedatie Albert Schweitzer ziekenhuis februari 2015 pavo 1084 Inleiding U krijgt binnenkort een onderzoek op de afdeling Endoscopie van het Albert Schweitzer ziekenhuis.

Nadere informatie

Rijden onder invloed - Deel 2: Stellingenspel over invloed van alcohol op het menselijk lichaam en het verkeer

Rijden onder invloed - Deel 2: Stellingenspel over invloed van alcohol op het menselijk lichaam en het verkeer Vraag/Stellg 1 Als Als we we bier bier drken, drken, consumeren consumeren we we.. Wat Wat is is de de scheikundige scheikundige naam naam van van dit dit type type van van?? a) a) Methanol Methanol b)

Nadere informatie

LESBRIEF OVER ALCOHOL

LESBRIEF OVER ALCOHOL LESBRIEF OVER ALCOHOL UITGAVE: STICHTING VOORKOM! POSTBUS 91 3990 DB HOUTEN TELEFOON 030-6373144 Lesbrief over alcohol INHOUDSOPGAVE pagina Inleiding 2 Vriend of vijand 2 Wat is alcohol en hoe wordt het

Nadere informatie

Het belang van vocht- en natriumopname voor sporters

Het belang van vocht- en natriumopname voor sporters Het belang van vocht- en natriumopname voor sporters Eerst enkele weetjes: Vocht (=lichaamswater) is het belangrijkste bestanddeel van ons lichaam Afhankelijk van je leeftijd, gewicht, lichaamssamenstelling

Nadere informatie

Aan de ouder(s)/verzorger(s) van de leerlingen van klas 3 locatie Boermarkeweg,

Aan de ouder(s)/verzorger(s) van de leerlingen van klas 3 locatie Boermarkeweg, Emmen, 4 oktober 2013 Aan de ouder(s)/verzorger(s) van de leerlingen van klas 3 locatie Boermarkeweg, Middels deze brief willen wij u informeren over de clinics veilig uitgaan = veilig thuiskomen die op

Nadere informatie

Dossier: rijden onder invloed van alcohol

Dossier: rijden onder invloed van alcohol Dossier: rijden onder invloed van alcohol 1 1. Rijden onder invloed van alcohol bij de jongeren Bij nachtelijke weekendongevallen wordt alcoholgebruik vaak met de vinger gewezen. Er doen heel wat clichés

Nadere informatie

Bewustsporten.nl. Goed voorbereid aan de start met een sportmedisch onderzoek

Bewustsporten.nl. Goed voorbereid aan de start met een sportmedisch onderzoek Goed voorbereid aan de start met een sportmedisch onderzoek Hardlopen is heerlijk en gezond, maar het is ook belangrijk verantwoord en veilig te sporten. Een goede voorbereiding en training zijn essentieel

Nadere informatie

Voor een alcoholvrije zwangerschap. Negen Maanden Niet. Folder voor zwangere vrouwen Informatie over alcohol en zwangerschap

Voor een alcoholvrije zwangerschap. Negen Maanden Niet. Folder voor zwangere vrouwen Informatie over alcohol en zwangerschap Voor een alcoholvrije zwangerschap Negen Maanden Niet Folder voor zwangere vrouwen Informatie over alcohol en zwangerschap U bent zwanger en doet er alles aan om een gezonde baby te krijgen. Eén van de

Nadere informatie

Reken maar eens uit wat je per week, per maand of per jaar uitgeeft aan het kopen van sigaretten, sigaren of andere rookwaren!

Reken maar eens uit wat je per week, per maand of per jaar uitgeeft aan het kopen van sigaretten, sigaren of andere rookwaren! Bezint voor ge begint ROKEN Stoppen met roken is niet eenvoudig! Iets afleren is altijd veel moeilijker dan iets aanleren. DAAROM: begin niet met roken! WANT: In tabaksrook zitten heel wat stoffen die

Nadere informatie

GIDS. voor een. rustige nacht

GIDS. voor een. rustige nacht GIDS voor een rustige nacht Lekker geslapen? Lekker slapen en uitgerust wakker worden. Voor veel mensen is het een verre droom. Naar schatting één op de vijf mensen in ons land kampt geregeld met slaapproblemen.

Nadere informatie

Nieuwsbrief Apotheek Rijnoever

Nieuwsbrief Apotheek Rijnoever W I N T E R 2 0 1 3 Nieuwsbrief Apotheek Rijnoever In dit nummer Apotheek nieuws Alcohol en medicijnen Winterdepressie Anke geeft advies Beste lezer, dit is weer de laatste nieuwsbrief van het jaar 2013.

Nadere informatie

Kindergeneeskunde Alcoholintoxicatie/-vergiftiging

Kindergeneeskunde Alcoholintoxicatie/-vergiftiging Kindergeneeskunde Alcoholintoxicatie/-vergiftiging Inleiding Uw zoon of dochter is met een alcoholvergiftiging in het ziekenhuis geweest. Dit kan voor zowel u als voor uw kind een schokkende ervaring zijn.

Nadere informatie

Inhoud Hoe BRAVO ben jij?

Inhoud Hoe BRAVO ben jij? Inhoud Hoe BRAVO ben jij? Inleiding 2 De behandeling van een aandoening 2 Medicijnen 2 Leefstijl 5 Een verergering van je klachten 6 Jouw behandelplan 8 Bewegen 8 Roken 8 Alcohol en voeding 8 Ontspanning

Nadere informatie

Welkom bij Uw kind en genotmiddelen. Irene Lapajian Adviseur Gezondheidsbevordering

Welkom bij Uw kind en genotmiddelen. Irene Lapajian Adviseur Gezondheidsbevordering Welkom bij Uw kind en genotmiddelen Irene Lapajian Adviseur Gezondheidsbevordering Wat zijn genotmiddelen? Stoffen die een verandering van het bewustzijn veroorzaken en om die reden worden gebruikt. Verdovend

Nadere informatie

Alcoholvergiftiging Informatie voor ouders

Alcoholvergiftiging Informatie voor ouders Alcoholvergiftiging Informatie voor ouders Albert Schweitzer ziekenhuis maart 2014 pavo 1077 Inleiding Uw zoon of dochter is met een alcoholvergiftiging opgenomen in het ziekenhuis. Dit kan voor u en uw

Nadere informatie

Afdeling Diëtetiek. Voedingsadvies bij jicht

Afdeling Diëtetiek. Voedingsadvies bij jicht Afdeling Diëtetiek Algemeen U heeft jicht. In deze folder vindt u een aantal algemene adviezen die eventuele klachten kunnen voorkomen of verminderen. Wat is jicht? Jicht is een aandoening die behoort

Nadere informatie

Prednison (corticosteroïden)

Prednison (corticosteroïden) Prednison (corticosteroïden) Uw behandelend maag-darm-leverarts heeft u Prednison voorgeschreven in verband met een ontstekingsziekte van de darm. Deze folder geeft informatie over dit geneesmiddel. Heeft

Nadere informatie

Magazine voor ouders en kinderen 1

Magazine voor ouders en kinderen 1 Magazine voor ouders en kinderen Hoe denken jullie over alcohol? Speel samen het stellingenspel. Alcohol, wat is dat? Hoeveel kinderen in groep 8 drinken alcohol? Welkom, Voor jullie ligt het eerste nummer

Nadere informatie

INSTELLEN VAN EEN BEHANDELING MET BETABLOKKERS 5

INSTELLEN VAN EEN BEHANDELING MET BETABLOKKERS 5 WAT IS HARTFALEN? 3 WAT VOELT U ALS U AAN HARTFALEN LIJDT? 3 WAT DOET UW ARTS OM UW ZIEKTE TE BEHANDELEN? 4 Controle van de symptomen4 De verdere evolutie van de ziekte voorkomen 4 INSTELLEN VAN EEN BEHANDELING

Nadere informatie

Nummer: D04-6 Datum: Oktober 2013 Versie: 1.0

Nummer: D04-6 Datum: Oktober 2013 Versie: 1.0 Chloralhydraatklysma 150-3000 mg Werking en toepassingen Wat doet dit medicijn en waarbij wordt het gebruikt? De werkzame stof van Chloralhydraat-klysma s is chloralhydraat. Artsen schrijven chloralhydraat

Nadere informatie

Altijd al gedacht dat zware botten een verklaring voor overgewicht zijn?

Altijd al gedacht dat zware botten een verklaring voor overgewicht zijn? 1 Altijd al gedacht dat zware botten een verklaring voor overgewicht zijn? De 20 fabels en feiten over afslanken Be-Slank Copyright 2011 Be-Slank.nl Alle rechten voorbehouden. 2 Feiten en Fabels: Frisdrank

Nadere informatie

Werkblad. Alcohol & Jongeren

Werkblad. Alcohol & Jongeren Werkblad Alcohol & Jongeren Werkschema / Planner taak geschatte tijdsduur werkelijke tijd wie/wat opdracht 1 voorbereiding: voorbereiding: opdracht 2 voorbereiding: voorbereiding: opdracht 3 voorbereiding:

Nadere informatie