Een Lokaal Referendum of niet?

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Een Lokaal Referendum of niet?"

Transcriptie

1 Een Lokaal Referendum of niet? Een eerste discussie over een lokaal in Krimpen aan den IJssel als onderdeel van burgerparticipatie. Inleiding In ons land zijn de afgelopen periode op het gebied van de formele volksraadpleging enkele mijlpalen bereikt. Zo heeft de Eerste Kamer op 15 april 2014 definitief de Wet raadgevend goedgekeurd. Dit betekent dat kiesgerechtigden in Nederland vanaf 1 juli 2015 referenda kunnen aanvragen over wetten en verdragen (uitgezonderd wet- en regelgeving betreffende de Grondwet, de Begroting en de Monarchie), nadat deze in het Parlement zijn goedgekeurd. Het gaat hier overigens uitsluitend om niet-bindende referenda. De Eerste Kamer heeft tegelijkertijd ook een grondwetswijziging goedgekeurd, die voorziet in de mogelijkheid tot uitvoering van referenda met een bindend karakter. De daadwerkelijke uitvoering van deze grondwetswijziging zal vooralsnog moeten wachten op het moment dat in ons Parlement een twee-derde meerderheid voor deze wijziging zal worden gevonden, hetgeen thans niet het geval is. Volop ontwikkelingen dus. Dit neemt niet weg dat er momenteel ook al mogelijkheden zijn. Er is namelijk in onze Grondwet geen enkel artikel te vinden, dat de overheid (laag en hoog) verbiedt om de bevolking om advies te vragen via het houden van een niet-bindend. Vele lokale overheden maken hiervan regelmatig gebruik via het vaststellen van een verordening. In de Grondwet is opgenomen dat onze volksvertegenwoordigers hun taak zonder last en ruggespraak moeten kunnen uitvoeren, hetgeen betekent dat er van een bindend vooralsnog geen sprake kan zijn. De term met ruggespraak dient te worden uitgelegd in de context raadpleging zonder de last van gebonden te zijn. Wat is een Een is een volksstemming over een te nemen besluit. Er zijn vele soorten referenda, die elk hun voor- en nadelen hebben. Om een te karakteriseren kunnen we ons telkens drie vragen stellen: 1. Bij wie ligt het initiatief? 2. Gaat het om het terugdraaien van een raadsbesluit of om een initiatief van de burgers? 3. Is de uitslag bindend of niet-bindend? Ad 1: Er zijn 3 mogelijke antwoorden op de vraag waar het initiatief ligt. Het initiatief ligt bij de burger. Dit wordt een raadgevend genoemd. Het initiatief is bij wet geregeld. Dit wordt een obligatoir genoemd. Het initiatief ligt bij de Raad. Dit wordt een raadplegend genoemd. Ad 2: Een waarbij de burgers zich kunnen uitspreken over een besluit, dat al door de Raad is genomen noemen we een correctief. Een waarbij (veelal een groep) burgers het initiatief nemen en daarvoor veelal een bepaald aantal

2 handtekeningen moet verzamelen wordt een burgerinitiatief of raadgevend genoemd. Ad 3: Tot slot is er de vraag of de Raad verplicht is om de uitslag van een over te nemen. Als dat het geval is noemen we dat een bindend, zo niet dan is er sprake van een niet-bindend advies. Vooralsnog is een bindend in ons land volgens de Grondwet niet toegestaan. Echter, bij een overduidelijke uitslag van een zullen raadsleden in de regel de uitslag van een niet-bindend niet kunnen c.q. moeilijk kunnen negeren. De combinatie van bovengenoemde vragen bepaalt uiteindelijk het type waarmee we te maken hebben. Op deze manier kunnen we het uit 2005 over de Europese Grondwet karakteriseren. Het initiatief lag destijds bij de landelijke overheid, het ging om het terugdraaien van een genomen besluit en de uitslag was formeel niet-bindend. Een dergelijk kan worden gekarakteriseerd als een raadplegend, correctief, nietbinden. Meest voorkomende vormen van referenda Vorm Bindend of niet bindend Wel of niet toegestaan Bindend Niet bindend Raadgevend Raadplegend Correctief Raad dient zich aan de uitslag van het te houden Raad kan de uitslag van het naast zich neerleggen Een dat op initiatief van kiesgerechtigde burgers wordt gehouden. Kan bindend of niet bindend zijn. Een dat op initiatief van de Raad wordt gehouden. Kan bindend of niet-bindend zijn. Een waarbij de kiesgerechtigde burgers zich uitspreken over een door de Raad voorgenomen besluit of genomen besluit. Gericht op tegenhouden of terugdraaien van een besluit. Kan bindend of niet-bindend zijn. Niet toegestaan Toegestaan Toegestaan indien nietbindend Toegestaan indien nietbindend Niet toegestaan. Juridisch kader Om de juiste vorm te bepalen en het bijbehorende proces van besluitvorming te reguleren kan de Raad een verordening voor de uitvoering van een opstellen. De bevoegdheid van de Raad om een verordening vast te stellen vloeit voort uit artikel 149 van de Gemeentewet. De Raad heeft een autonome verordenende bevoegdheid 2

3 om een te organiseren over een te nemen of genomen besluit. Binnen de randvoorwaarden van de Grondwet en de Gemeentewet staat het gemeenten vrij om hieraan invulling te geven. Deze randvoorwaarden zijn: Per geval besluit de Raad of een wordt gehouden; Ieder raadslid besluit individueel in hoeverre hij/zij zich aan de uitslag van het gebonden zal achten; De Raad neemt een definitief besluit over het onderwerp van het nadat het is gehouden (een kan op die manier dus nooit in directe zin bindend zijn) Voordelen De voorstanders van een vinden het tegenwoordig niet meer voldoende om eens in de 4 jaar via verkiezingen hun oordeel te geven over politieke standpunten. De kans dat de standpunten van de individuele kiezer geheel overeenkomen met die van de partij waarop wordt gestemd is (zeer) klein. Meestal is het zo dat kiezers het wel met een (groot) deel van de standpunten eens is, maar niet met alle. Dit heeft tot gevolg dat de binding tussen kiezer en partij verminderd. Daar komt bij dat eens in de vier jaar oordelen over standpunten van een partij niet garandeert dat die standpunten overeind blijven. Zo moeten partijen compromissen sluiten als ze met elkaar een college willen vormen en verlopen de ontwikkelingen in de samenleving tegenwoordig in zo n hoog tempo dat standpunten snel verouderd raken. Dit is niet erg, maar kiezers hebben daar na de verkiezingen geen invloed meer op en kunnen niet meer ingrijpen als er voor politieke besluitvorming geen draagvlak meer is. Dit verklaart volgens sommige voorstanders van een voor een deel de vervreemding tussen politiek en kiezer. Een vormt volgens hen dan ook een aanvulling op de bestaande representatieve democratie en geen aantasting ervan, zoals de tegenstanders beweren. Een kan er bovendien voor zorgen dat de kiezer actief deelneemt aan het publiek debat over zaken van gemeenschappelijk belang. Doordat ze zelf een oordeel mogen vellen over dergelijke zaken worden kiezers gestimuleerd om een mening te vormen en deel te nemen aan de discussie. Het huidige stelsel stimuleert kiezers volgens de voorstanders slechts eens in de vier jaar om hierover na te denken. Vaak wordt daarbij gewezen op het publieke debat dat ontstond bij het landelijk over de invoering van een Europese Grondwet. Dit kende een hoge opkomst (63,3%) en er was een brede maatschappelijke discussie over het onderwerp. Bezwaren Er zijn ook bezwaren tegen de invoering van een te noemen. Het belangrijkste bezwaar is dat het niet zou passen binnen het representatieve stelsel zoals we dat nu kennen in ons land. In een dergelijk stelsel stelt de kiezer volksvertegenwoordigers aan die geacht worden een zorgvuldige belangenafweging te maken bij het opstellen van gemeentelijke wet- en regelgeving. Daarbij raadplegen zij onder andere diverse maatschappelijke groeperingen, bedrijven en andere betrokkenen. Een dergelijke belangenafweging is een andere dan de afweging die een individuele kiezer uit eigenbelang maakt. Behalve met de belangen van verschillende maatschappelijk betrokkenen moeten volksvertegenwoordigers ook rekening houden met de samenhang tussen verschillende raadsvoorstellen. Een zou die samenhang in gevaar kunnen brengen. Verder hebben burgers ook de tijd en de middelen niet om alle facetten van een raadsvoorstel te kunnen beoordelen, waardoor ze minder goed in staat zijn om een afgewogen oordeel te kunnen vellen. Met een ja/nee of voor/tegen vraagstelling dreigt bovendien een simplificatie van het raadsvoorstel te ontstaan die geen recht doet aan de materie. Door een keuze voor 3

4 A of voor B neer te leggen wordt dat bezwaar enigszins weggenomen. Daarnaast is het volgens tegenstanders zo dat nee-stemmers vaak gemotiveerder zijn dan ja-stemmers. Hierdoor zou een gepassioneerde minderheid zijn wil op kunnen leggen aan een zwijgende meerderheid. Tegenstanders vragen zich verder af of een wel de meest geschikte manier is om een maatschappelijk debat te bevorderen. Er zijn verschillende andere manieren om dit ook te bereiken. Feit is wel dat het geen goedkope manier is om het maatschappelijk debat te bevorderen of de mening van de kiezer te achterhalen. Als je als politicus wil weten of er draagvlak bestaat voor je voornemens is het houden van een opiniepeiling wellicht een goedkopere manier. Referendumverordening Veel gemeenten zijn inmiddels overgegaan tot het vaststellen van een verordening. In verreweg de meeste gevallen is gekozen voor het mogelijk maken van een op initiatief van de burgers, een raadgevend. Voor dit model is gekozen omdat dit doorgaans als meest zuivere vorm van een wordt gezien. Burgers krijgen hierbij de mogelijkheid om hun mening te laten horen over een voorgenomen raadsbesluit. De meeste referenda zijn gebaseerd op een model verordening van de VNG. Op basis van deze modelverordening gaat een raadgevend op hoofdlijn concreet als volgt te werk: Als inwoners een wensen, dienen zij een inleidend verzoek in bij de Raad, dat wordt ondersteund door ten minste (door de gemeente zelf te bepalen aantal) handtekeningen van kiesgerechtigden; Na honorering van dit verzoek, volgt een definitief verzoek aan de Raad, dat wordt ondersteund door ten minste (door de gemeente zelf te bepalen aantal) handtekeningen van kiesgerechtigden. Op basis van deze verzoeken neemt de Raad uiteindelijk een besluit of er een wordt gehouden. Uiteindelijk betrekt de Raad de uitslag en de opkomst van het bij de definitieve besluitvorming. Bij een raadgevend kan de uitslag van het nooit bindend zijn voor de Raad of in de plaats komen van een door de Raad te nemen besluit. De uitkomst van een kan niet anders worden gezien als een advies van de burgers aan de Raad. Voor wat betreft de hoogte van de drempels (het aantal benodigde handtekeningen van kiesgerechtigden) bij zowel een inleidend als definitief verzoek aan de Raad zijn keuzes te maken. De VNG hanteert hierbij de volgende richtlijn. Deze richtlijn blijkt in de uitvoeringspraktijk door bijna alle gemeenten te zijn overgenomen. Aantal kiesgerechtigden Inleidend verzoek Definitief verzoek Minder dan % 10% ,7% 7% ,5% 5% Meer dan ,033% 5% Op 31 maart 2015 telde Krimpen aan den IJssel kiesgerechtigden. 4

5 Samenvattend In het Coalitieakkoord Sterker door Verbinden heeft de coalitie uitgesproken dat individuele burgers meer mogelijkheden dienen te krijgen zich actief in politieke en bestuurlijke issues te mengen en vanuit hun eigen creativiteit een bijdrage aan de gemeenschap te leveren. Daarvoor heeft de coalitie zich ten doel gesteld om burgers het recht te geven om in te spreken tijdens raadsvergaderingen (inmiddels gerealiseerd) en te onderzoeken of een vorm van een lokaal kan worden ingevoerd. Het voorliggende discussiedocument markeert de start van het onderzoek naar de mogelijkheden voor het invoeren van een lokaal. Een lokaal is een directe vorm van burgerparticipatie. Het gaat over meeweten, meedenken, meewerken en meebeslissen. Het is een vorm van interactief besturen die de laatste jaren steeds meer ingang heeft gevonden met als doel de betrokkenheid en de invloed van de burger te vergroten. Meebeslissen is een van de zes de treden van de participatieladder (zie fig. 1). In het ultieme geval dat burgers meebeslissen kan dat door burgers een directe stem te geven in het te vormen beleid of in de te maken keuze. Fig. 1 Een kan een middel zijn om die stem te horen. Er is een model verordening van de VNG. Deze wordt inmiddels door vele gemeenten in Nederland gebruikt. Binnen de huidige wetgeving kan alleen een raadgevend of raadplegend worden gehouden. Een kan aanvullend zijn in een democratische staat omdat het de beginselen van de democratie volgt. Burgerparticipatie, directe democratie (het is daar een vorm van) verhoogt de democratische legitimatie van te nemen besluiten. Een verordening kan een aanvulling zijn op het bestaande instrumentarium van de Raad. De Raad staat zelf voor de keuze om de uitvoering van een lokaal binnen onze gemeente mogelijk te maken via het vaststellen van een verordening of niets te regelen. Niets regelen betekent overigens niet dat referenda onmogelijk zijn. De Raad kan, op basis van de autonome bevoegdheid neergelegd in de Gemeentewet, te allen tijde 5

6 besluiten om over een concreet onderwerp een raadgevend te organiseren. Raadgevend wil zeggen dat de uitslag nooit bindend kan zijn voor de Raad of in plaats kan komen voor van een door de Raad te nemen besluit. De uitkomst van het moet dus worden gezien als een advies van de burgers aan de Raad. Ieder raadslid beslist individueel of hij/zij zich gebonden acht aan de uitslag van het. Elk raadslid houdt altijd het recht om bij een stemming naar aanleiding van een gehouden zich uit te spreken tegen de uitkomst van een. Niets doen betekent wel dat een initiatief van burgers om een door de Raad te laten organiseren procedureel niet geregeld is en daarmee feitelijk niet direct mogelijk is. Het is daarom wenselijk om een meer structurele oplossing te zoeken via een verordening. Het vaststellen van een (raadgevend) verordening biedt in ieder geval de mogelijkheden tot: Het vastleggen van een duidelijke en transparante procedure, die voor elk te organiseren kan worden toegepast; Het vastleggen van het initiatief van burgers om aan de Raad te verzoeken een te houden De keuze is aan u! Burgerinitiatief In het Coalitieakkoord Sterker door Verbinden heeft de coalitie eveneens de wens uitgesproken dat inwoners, bedrijven en maatschappelijke organisaties meer mogelijkheden dienen te krijgen om een onderwerp of voorstel rechtstreeks op de gemeentelijke agenda te krijgen. Parallel aan de discussie over het Lokaal Referendum kan dan ook een discussie over deze vorm van burgerinitiatief om onderwerpen op de agenda van de Raad te krijgen worden gevoerd. In veel gemeenten is een dergelijke vorm van burgerparticipatie eveneens ingevoerd. Dergelijke afspraken behoeven niet direct via een specifieke verordening te worden geregeld, maar kunnen technisch gezien worden ingepast bij de bestaande regelgeving van de Raad. Analoog aan de procedure voor een Referendum kunnen inwoners, bedrijven en maatschappelijke organisaties, die een agendapunt voor de Raad wensen in te brengen, een verzoek hiertoe indienen bij de Raad, dat wordt ondersteund door ten minste (door de gemeente zelf te bepalen aantal) handtekeningen van kiesgerechtigden. Voor de drempel van het te bepalen aantal handtekeningen kan aansluiting worden gezocht bij de aantallen die gelden bij een of een kleiner deel van die aantallen. Vervolgens neemt de Raad zelf een besluit of het verzoek wordt gehonoreerd en in welk gremium dit punt wordt geagendeerd (eerst in een commissie of direct in de Raad). Het ligt daarbij in de rede dat de Raad de afhandeling van het verzoek aan het Presidium zal overdragen. Het Presidium treedt thans tenslotte ook op als agendacommissie voor raadscommissies en Raad. Afhankelijk van de te maken keuzes zal een technische aanpassing van de huidige regelgeving van de Raad voldoende zijn om deze vorm van burgerinitiatief te implementeren. Ook hier geldt: De keuze is aan u! 6

7 Hoe verder Na de discussie over het voorliggende document in de Informatieve commissie van 9 april 2015 zal het college van B&W met inachtneming van de opgehaalde informatie van de Raad zo spoedig mogelijk met een raadsvoorstel over het lokaal naar de Raad komen. Bij dit raadsvoorstel zal eveneens de reeds bekende schriftelijke inbreng betreffende een lokaal van de fractie van D66 worden meegenomen. Indien gewenst kan hierbij eveneens de opgehaalde informatie betreffende de mogelijkheid voor de burger om onderwerpen op de agenda van de Raad te krijgen worden meegenomen. 7

D66 INITIATIEFVOORSTEL HAAGSE REFERENDUMVERORDENING

D66 INITIATIEFVOORSTEL HAAGSE REFERENDUMVERORDENING rv 307 RIS 91131_011108 D66 INITIATIEFVOORSTEL HAAGSE REFERENDUMVERORDENING 8 november 2001 Robert van Lente Albert van der Zalm Arthur van Buitenen 1 Inleiding Op vrijdag 28 september 2001 heeft de commissie

Nadere informatie

Verdieping: welke staat past bij jou?

Verdieping: welke staat past bij jou? Verdieping: welke staat past bij jou? Korte omschrijving werkvorm Op 6 april houdt Nederland een raadgevend niet-bindend referendum over het associatieverdrag tussen de Europese Unie en Oekraïne. Nederland

Nadere informatie

PROVINCIAAL BLAD JAARGANG: 2012 NR.: 19

PROVINCIAAL BLAD JAARGANG: 2012 NR.: 19 PROVINCIAAL BLAD JAARGANG: 2012 NR.: 19 Officiële naam regeling: Referendumverordening Provincie Limburg 2012 Citeertitel: Referendumverordening Provincie Limburg 2012 Naam ingetrokken regeling: Verordening

Nadere informatie

Reglement van orde voor de raad, verordening op de raadscommissies en huishoudelijk reglement van het presidium

Reglement van orde voor de raad, verordening op de raadscommissies en huishoudelijk reglement van het presidium Reglement van orde voor de raad, verordening op de raadscommissies en huishoudelijk reglement van het presidium Inleiding In het presidium van 31 maart 2016 is afgesproken dat de voorstellen m.b.t.: Reglement

Nadere informatie

Nummer : 37 Onderwerp : Vernieuwen vergaderstructuur gemeenteraad Bijlage(n) : 3

Nummer : 37 Onderwerp : Vernieuwen vergaderstructuur gemeenteraad Bijlage(n) : 3 Voorstel aan : Gemeenteraad van 18 december 2006 Behandeling in : Commissies Grondgebiedszaken en Algemeen Bestuursbeleid en Samenlevingszaken en Middelen van 6 december 2006 Nummer : 37 Onderwerp : Vernieuwen

Nadere informatie

2. Instrumentenoverzicht Gemeenteraad Utrecht

2. Instrumentenoverzicht Gemeenteraad Utrecht 2. Instrumentenoverzicht Gemeenteraad Utrecht Instrument Wat wil ik? Welke procedure? AMBTELIJKE BIJSTAND Verordening op de ambtelijke bijstand Gemeenteblad van Utrecht 2009, nr. 45 AMENDEMENT Artikel

Nadere informatie

B E S L U I T : VERORDENING BURGERINITIATIEF MENTERWOLDE 2012

B E S L U I T : VERORDENING BURGERINITIATIEF MENTERWOLDE 2012 No.: 5/4. De raad van de gemeente Menterwolde; gelezen het Intiatiefvoorstel van de fractie van de PvdA d.d. 12 februari 2012 en het aanvullend voorstel van het college van burgemeester en wethouders d.d

Nadere informatie

Voorstel aan de Gemeenteraad

Voorstel aan de Gemeenteraad Voorstel aan de Gemeenteraad Onderwerp Verordening op het burgerinitiatiefvoorstel en de burgeractiviteit Portefeuillehouder n.v.t. Presidium Vragen bij Raadsgriffie; J,A. Eshuis Carrousel: 11 februari

Nadere informatie

Voorstel tot invoering van een nieuw instrument van de raad tijdens raadsvergaderingen.

Voorstel tot invoering van een nieuw instrument van de raad tijdens raadsvergaderingen. ONTWERP-RAADSVOORSTEL VAN BenW AAN DE RAAD VOOR 18 juni 2009 1 OPSTELLER VOORSTEL: Griffier AFDELING: Griffie PORTEFEUILLEHOUDER: N.v.t. Agendapunt: No. /'05 Dokkum, 19 mei 2009. Onderwerp: Spoeddebat.

Nadere informatie

Politieke Avond Gooise Meren Handleiding / Algemene beschrijving.

Politieke Avond Gooise Meren Handleiding / Algemene beschrijving. Politieke Avond Gooise Meren Handleiding / Algemene beschrijving. 1. Inleiding In deze handleiding/beschrijving wordt aangegeven wat het doel c.q. karakter is (van de verschillende onderdelen) van de Politieke

Nadere informatie

gelezen het initiatiefvoorstel van de fractie Groen Links/D 66 van 1 december 2004, nummer 2004/149;

gelezen het initiatiefvoorstel van de fractie Groen Links/D 66 van 1 december 2004, nummer 2004/149; Nummer: 2004/149 Steenwijk, 25-1-2005 Onderwerp: Referendumverordening 2005 Uitgegaan : De raad van de gemeente Steenwijkerland; gelezen het initiatiefvoorstel van de fractie Groen Links/D 66 van 1 december

Nadere informatie

Programma van de vergadering, lijst met onderwerpen die op de vergadering worden behandeld.

Programma van de vergadering, lijst met onderwerpen die op de vergadering worden behandeld. Begrippenlijst gemeenteraad Absolute meerderheid Manier van besluiten waarbij een voorstel is aangenomen als meer dan de helft van alle uitgebrachte stemmen vóór is. Agenda Programma van de vergadering,

Nadere informatie

Datum: 2 mei 2014 Zaaknr.: HG Documentnr.: Van afdeling : BOO Opgesteld door: B.R. van Leeuwen. Onderwerp Raadsvoorstel en -besluit:

Datum: 2 mei 2014 Zaaknr.: HG Documentnr.: Van afdeling : BOO Opgesteld door: B.R. van Leeuwen. Onderwerp Raadsvoorstel en -besluit: gemeente Hardinxveld-Giessendam RAADSVOORSTEL EN BESLUIT Datum: 2 mei 2014 Zaaknr.: HG 20262 Documentnr.: 15426 Van afdeling : BOO Opgesteld door: B.R. van Leeuwen Portefeuillehouder Datum raadsbehandeling

Nadere informatie

Memorie van antwoord. Convenant actieve informatieplicht

Memorie van antwoord. Convenant actieve informatieplicht Memorie van antwoord Aan : de leden van de gemeenteraad Van : het college van burgemeester en wethouders en de griffier Datum : 26 januari 2015 Onderwerp : memorie van antwoord bij Nota geheimhouding,

Nadere informatie

De raad van de gemeente Gouda. Besluit

De raad van de gemeente Gouda. Besluit De raad van de gemeente Gouda Gelezen het voorstel van de commissie dualisering van de gemeenteraad van 15 september 2003 Gelet op het advies van de commissie 1 van de gemeenteraad van 11 november 2003

Nadere informatie

Aanpassingen vergaderstructuur. Voorstel. Inleiding. Toelichting vergaderstructuur

Aanpassingen vergaderstructuur. Voorstel. Inleiding. Toelichting vergaderstructuur Aanpassingen vergaderstructuur Voorstel 1. kennis nemen van de concept jaaragenda 2. vaststellen thematische indeling commissies 3. toevoegen beeldvormend deel, voorafgaand aan de reguliere commissievergadering

Nadere informatie

REFERENDUMVERORDENING VOOR DE GEMEENTE ARNHEM 2015

REFERENDUMVERORDENING VOOR DE GEMEENTE ARNHEM 2015 GEMEENTEBLAD Officiële uitgave van gemeente Arnhem. Nr. 104121 5 november 2015 REFERENDUMVERORDENING VOOR DE GEMEENTE ARNHEM 2015 ALGEMENE BEPALINGEN Artikel 1 In deze verordening wordt verstaan onder:

Nadere informatie

Kijktip: Waar gáát dit over?

Kijktip: Waar gáát dit over? Kijktip: Waar gáát dit over? Korte omschrijving werkvorm Aan de hand van twee fragmenten beantwoorden leerlingen een aantal kijkvragen en krijgen ze inzicht in de inhoud van het referendum en de motieven

Nadere informatie

DORDRECHT. Aan. de gemeenteraad

DORDRECHT. Aan. de gemeenteraad DORDRECHT Aan de gemeenteraad Gemeentebestuur Spuibouievard 300 3311 GR DORDRECHT Datum 22 februari 2011 Ons kenmerk SBC/529089 Begrotingsprogramma Bestuur en samenwerking Betreft vaststellen Verordening

Nadere informatie

Wat doet de yup met Lombok? - Komst van de yup zet eensgezindheid in volkswijk onder druk.

Wat doet de yup met Lombok? - Komst van de yup zet eensgezindheid in volkswijk onder druk. Bijdrage Has Bakker 13 april 2017 Geachte voorzitter, leden van de raad, het college, Utrechters, Wat doet de yup met Lombok? - Komst van de yup zet eensgezindheid in volkswijk onder druk. Een ronkende

Nadere informatie

Burgerinitiatief - Model raadsvoorstel

Burgerinitiatief - Model raadsvoorstel Burgerinitiatief - Model raadsvoorstel Bijlage 1, behorende bij de Verordening burgerinitiatief Alkmaar 2015 agendapunt bijlage nr. : [door griffie in te vullen] : [door griffie in te vullen] Raadsvergadering:

Nadere informatie

VERORDENING BURGERINITIATIEFVOORSTELLEN DRENTHE. Artikel 1, Definitie

VERORDENING BURGERINITIATIEFVOORSTELLEN DRENTHE. Artikel 1, Definitie 1 VERORDENING BURGERINITIATIEFVOORSTELLEN DRENTHE Artikel 1, Definitie In deze verordening wordt verstaan onder een burgerinitiatiefvoorstel: een voorstel van een initiatiefgerechtigde om een onderwerp

Nadere informatie

(CONCEPT) REFERENDUMVERORDENING gemeente Krimpen aan den IJssel

(CONCEPT) REFERENDUMVERORDENING gemeente Krimpen aan den IJssel (CONCEPT) REFERENDUMVERORDENING gemeente Krimpen aan den IJssel De raad van de gemeente Krimpen aan den IJssel, BESLUIT vast te stellen de volgende REFERENDUMVERORDENING gemeente Krimpen aan den IJssel

Nadere informatie

Praat met de Gemeenteraad

Praat met de Gemeenteraad Praat met de Gemeenteraad Griffie, januari 2016 Zakboekje voor inwoners en instellingen Inhoudsopgave Voorwoord...3 De gemeenteraad...4 De werkwijze...4 Het Beeld - rondetafelgesprekken...5 Het Debat debatraad...5

Nadere informatie

GEMEENTEBLAD VAN UTRECHT 2009 Nr. 45

GEMEENTEBLAD VAN UTRECHT 2009 Nr. 45 GEMEENTEBLAD VAN UTRECHT 2009 Nr. 45 Verordening op de ambtelijke bijstand 2009 (raadsbesluit van 17 september 2009) De raad van de gemeente Utrecht, gelet op het voorstel van b. en w. Besluit vast te

Nadere informatie

Op basis van de processen-verbaal van de stembureaus en de hoofdstembureaus heeft het centraal stembureau de volgende aantallen vastgesteld:

Op basis van de processen-verbaal van de stembureaus en de hoofdstembureaus heeft het centraal stembureau de volgende aantallen vastgesteld: Proces-verbaal van de zitting van het centraal stembureau inzake de vaststelling van de uitslag van het raadplegend referendum over het Verdrag tot vaststelling van een Grondwet voor Europa Het centraal

Nadere informatie

Verkiezingen Tweede Kamer 2012

Verkiezingen Tweede Kamer 2012 Verkiezingen Tweede Kamer 2012 Nederlandse politieke partijen langs de Europese meetlat Europese Unie dr. Edwin van Rooyen 10-9-2012 PvdA, VVD en SP zijn voorstander van het vergroten van de controle op

Nadere informatie

gelet op de artikelen 147 en 149 van de Gemeentewet en de Algemene wet bestuursrecht;

gelet op de artikelen 147 en 149 van de Gemeentewet en de Algemene wet bestuursrecht; Onderwerp: Referendumverordening 2006 De gemeenteraad van Haaksbergen; gelezen het initiatiefvoorstel van de fractie D66 van 9 januari 2006; gelet op de artikelen 147 en 149 van de Gemeentewet en de Algemene

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2015 2016 34 423 Voorstel van wet van het lid Van Klaveren betreffende het houden van een raadplegend referendum over het Nederlandse lidmaatschap van de

Nadere informatie

Als stemcijfer wordt getrokken nr. 15, mevrouw Ineke Sollewijn Gelpke.

Als stemcijfer wordt getrokken nr. 15, mevrouw Ineke Sollewijn Gelpke. Agenda Gemeenteraad Besluitvormende raadsvergadering. Uitnodiging voor de vergadering op dinsdag 24 februari 2015 20:00-23:00 uur, locatie Raadszaal Voorzitter : Ruud Severijns 1 Opening De voorzitter

Nadere informatie

De gemeentewet bepaalt in artikel 212 dat iedere gemeente een Financiële Verordening dient te hebben.

De gemeentewet bepaalt in artikel 212 dat iedere gemeente een Financiële Verordening dient te hebben. Raadsvoorstel Agendanummer: Datum raadsvergadering: Onderwerp: Financiële verordening 2017 Gevraagde Beslissing: Te besluiten om: 1. De financiële verordening 2017 vast te stellen. Aan de gemeenteraad

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2015 2016 34 449 Voorstel van wet de leden Wilders en Bosma tot intrekking van de goedkeuringswet inzake de Associatieovereenkomst tussen de Europese Unie

Nadere informatie

GEMEENTEBLAD. Nr Verordening inwonersvoorstel Coevorden

GEMEENTEBLAD. Nr Verordening inwonersvoorstel Coevorden GEMEENTEBLAD Officiële uitgave van gemeente Coevorden. Nr. 92548 8 juli 2016 Verordening inwonersvoorstel Coevorden De raad van de gemeente Coevorden; gelezen het voorstel van het college van burgemeester

Nadere informatie

Verordening correctief raadgevend referendum gemeente Deventer. Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d.10 mei 2016, nummer

Verordening correctief raadgevend referendum gemeente Deventer. Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d.10 mei 2016, nummer GEMEENTEBLAD Officiële uitgave van gemeente Deventer. Nr. 76861 13 juni 2016 Verordening correctief raadgevend referendum gemeente Deventer De raad van de gemeente Deventer, Gelezen het voorstel van burgemeester

Nadere informatie

Welkom. bij de. gemeenteraad

Welkom. bij de. gemeenteraad Welkom bij de gemeenteraad Welkom bij de gemeenteraad Aan het hoofd van de gemeente staat de gemeenteraad. De raad neemt beslissingen over allerlei belangrijke zaken in de gemeente. Of het nu gaat om toeristenbelasting

Nadere informatie

2006. Nr.: 06.0025 Dnst: Griffie. Werkwijze Raad en commissies 2006 2010. Leiden, 21 maart 2006.

2006. Nr.: 06.0025 Dnst: Griffie. Werkwijze Raad en commissies 2006 2010. Leiden, 21 maart 2006. 2006. Nr.: 06.0025 Werkwijze Raad en commissies 2006 2010. Leiden, 21 maart 2006. In maart 2005 heeft de fractie van D66 de Notitie Bestuurlijke Vernieuwing uitgebracht, met als ondertitel: Het Forum Lugdunum:

Nadere informatie

Het raadslid. Taken raadslid

Het raadslid. Taken raadslid Het raadslid Nederland kent op 1 januari 2008 443 gemeenten die allen bestuurd worden door de gemeenteraad als algemeen bestuur en een college van burgemeester en wethouders als dagelijks bestuur. Gemeenten

Nadere informatie

Wat voor lokale democratie wil je zijn? (workshopronde 1) Festival Lokale Democratie dr. Laurens de Graaf Amersfoort, 13 oktober 2016

Wat voor lokale democratie wil je zijn? (workshopronde 1) Festival Lokale Democratie dr. Laurens de Graaf Amersfoort, 13 oktober 2016 Wat voor lokale democratie wil je zijn? (workshopronde 1) Festival Lokale Democratie dr. Laurens de Graaf Amersfoort, 13 oktober 2016 Waarom ben jij hier? Waarom zijn we hier? Hoe je kijkt, bepaalt wat

Nadere informatie

2. GEVRAAGDE BESLISSING:

2. GEVRAAGDE BESLISSING: *Z00A2FAE6FA* Voorstel voor de gemeenteraad Voorstelnummer RAAD/14-00235 Directeur : drs. M.H.J. van Kruijsbergen Behandelend ambtenaar F.A. de Ruijter Zaaknummer Z.14-07632 Datum: 19 november 2014 Afdeling

Nadere informatie

GEHEIMHOUDING EN DE GEMEENTERAAD DE REGELS

GEHEIMHOUDING EN DE GEMEENTERAAD DE REGELS GEHEIMHOUDING EN DE GEMEENTERAAD DE REGELS Openbaarheid van vergaderingen 1. Vergaderingen van de raad en commissie zijn openbaar. Ze beginnen altijd in openbaarheid (met uitzondering van de vergadering

Nadere informatie

Eindexamen maatschappijleer 2 vmbo gl/tl II

Eindexamen maatschappijleer 2 vmbo gl/tl II BEOORDELINGSMODEL Aan het juiste antwoord op een meerkeuzevraag wordt 1 punt toegekend. MASSAMEDIA 1 maximumscore 2 Juiste antwoorden zijn (twee van de volgende redenen): De opera s (programma s) zijn

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2005 2006 30 174 Voorstel van wet van de leden Duyvendak, Dubbelboer en Van der Ham houdende verklaring dat er grond bestaat een voorstel in overweging te

Nadere informatie

Met dit initiatiefvoorstel stel ik u voor het volgende besluit te nemen: II. in te stemmen met genoemd initiatiefvoorstel;

Met dit initiatiefvoorstel stel ik u voor het volgende besluit te nemen: II. in te stemmen met genoemd initiatiefvoorstel; Gemeenteblad Jaar 2015 Publicatiedatum * Agendapunt * Datum initiatiefvoorstel 02 juni 2015 Onderwerp ter instemming van het raadslid de heer Ernsting van GroenLinks, getiteld: Open aadsinformatie en open

Nadere informatie

Raadsvoorstel agendapunt

Raadsvoorstel agendapunt Raadsvoorstel agendapunt Aan de raad van de gemeente IJsselstein Zaaknummer : 83380 Datum : 23 september 2014 Programma : Jeugd, Welzijn en Werk en Inkomen Blad : 1 van 5 Cluster : Samenleving Portefeuillehouder:

Nadere informatie

Handleiding besloten vergaderingen en het opleggen van geheimhouding

Handleiding besloten vergaderingen en het opleggen van geheimhouding Handleiding besloten vergaderingen en het opleggen van geheimhouding November 2009 1. Inleiding Aanleiding voor deze handleiding is de constatering dat in de praktijk met betrekking tot besloten vergaderingen

Nadere informatie

Artikel 3. Taken voorzitter

Artikel 3. Taken voorzitter Ontwerp-besluit De raad van de gemeente Krimpen aan den IJssel; gelezen het voorstel van het presidium van de gemeenteraad van 14 maart 2013; overwegende dat het gewenst is de integrale bevoegdheid van

Nadere informatie

GEMEENTE NUTH Raad: 24 maart 2015 Agendapunt: RTG: 10 maart 2015

GEMEENTE NUTH Raad: 24 maart 2015 Agendapunt: RTG: 10 maart 2015 Reg.nr:Z.06827 INT.08894 Pagina 1 van 5 GEMEENTE NUTH Raad: 24 maart 2015 Agendapunt: RTG: 10 maart 2015 AAN DE RAAD Onderwerp: Verzoek om medewerking realisatie nieuw zorgpension Nuth 1. Samenvatting

Nadere informatie

: vaststellen verordening en benoeming leden werkgeverscommissie

: vaststellen verordening en benoeming leden werkgeverscommissie Voor het kiezen van de datum voor de raadsvergadering --> Klik op het knopje ernaast om een raadsvergaderdatum te selecteren.onderstaande velden worden door tekstverwerking ingevuld!!!stuur DIT RAADSVOORSTEL

Nadere informatie

Memo ten behoeve van griffler gemeente Westland, de heer N. Broekema. Opsteller: mr. K.F.A.M. Weijling. De Meern, 27 maart 2013

Memo ten behoeve van griffler gemeente Westland, de heer N. Broekema. Opsteller: mr. K.F.A.M. Weijling. De Meern, 27 maart 2013 Memo ten behoeve van griffler gemeente Westland, de heer N. Broekema advocaten J L t H G ambtenarenrecht en arbeidsrecht Opsteller: mr. K.F.A.M. Weijling De Meern, 27 maart 2013 Onderwerp Arbeidsvoorwaarden

Nadere informatie

Verordening rekenkamer Giessenlanden 2017

Verordening rekenkamer Giessenlanden 2017 Verordening rekenkamer Giessenlanden 2017 Artikel 1. Begripsbepalingen In deze verordening wordt verstaan onder: a. college: college van burgemeester en wethouders; b. commissie: commissie voor de rekenkamer

Nadere informatie

Voordracht voor de raadsvergadering van

Voordracht voor de raadsvergadering van <datum onbekend> Gemeenteblad Voordracht voor de raadsvergadering van

Nadere informatie

Voorstel van bijzonder decreet. houdende de organisatie van volksraadplegingen in het Vlaamse Gewest

Voorstel van bijzonder decreet. houdende de organisatie van volksraadplegingen in het Vlaamse Gewest ingediend op 471 (2014-2015) Nr. 1 16 september 2015 (2014-2015) Voorstel van bijzonder decreet van Wouter Vanbesien houdende de organisatie van volksraadplegingen in het Vlaamse Gewest Dit voorstel van

Nadere informatie

Functieprofiel Raadslid PACT Aalsmeer

Functieprofiel Raadslid PACT Aalsmeer Bestuur PACT Aalsmeer E-mail: info@pactaalsmeer.nl Internet: www.pactaalsmeer.nl Functieprofiel Raadslid PACT Aalsmeer De fractie van PACT Aalsmeer kent: fractiemedewerkers: leden met politieke affiniteit

Nadere informatie

Gemeente Helden. Agendapunt 6

Gemeente Helden. Agendapunt 6 Pagina 1 van 5 Raadsvoorstel tot het vaststellen van het gewijzigde reglement van orde voor de raad, de gewijzigde verordening raadscommissies, de gewijzigde verordening ambtelijke bijstand, de verordening

Nadere informatie

ONS KENMERK 07UIT05041 DOORKIESNUMMER 010-2465455

ONS KENMERK 07UIT05041 DOORKIESNUMMER 010-2465455 gemeente Schiedam Aan de leden van de gemeenteraad van Schiedam Burgemeester en wethouders Postbus 1501 3100EA SCHIEDAM Stadskantoor Stadserf 1 3112DZ SCHIEDAM T 010 246 55 55 F 010 473 59 78 W www.schiedam.nl

Nadere informatie

Referendumwet kerncentrales

Referendumwet kerncentrales Referendumwet kerncentrales GroenLinks wil dat kiezers een referendum kunnen eisen over de bouw van nieuwe kerncentrales. De keuze om wel of geen kerncentrales te bouwen is bepalend voor hoe onze energievoorziening

Nadere informatie

Zit de stemming er al in? - communicatieplan voor de gemeenteraadsverkiezing 2010

Zit de stemming er al in? - communicatieplan voor de gemeenteraadsverkiezing 2010 Zit de stemming er al in? - communicatieplan voor de gemeenteraadsverkiezing 2010 Aanleiding Op 3 maart 2010 worden gemeenteraadsverkiezingen gehouden. Voor de lokale democratie is het belangrijk dat zoveel

Nadere informatie

Verordening overleg lokaal onderwijsbeleid Zaltbommel 2012. Algemene informatie. Gegevens van de regeling. Overige informatie

Verordening overleg lokaal onderwijsbeleid Zaltbommel 2012. Algemene informatie. Gegevens van de regeling. Overige informatie Verordening overleg lokaal onderwijsbeleid Zaltbommel 2012 Algemene informatie Gegevens van de regeling Bestuursorgaan dat regeling vaststelde Gemeenteraad van Zaltbommel d.d. 13 september 2012 Officiële

Nadere informatie

Raadsvoorstel. Samenvatting

Raadsvoorstel. Samenvatting Raadsvoorstel Onderwerp: Lijst Verklaring van Geen Bedenkingen Omgevingsrecht Indiener agendapunt: College van Burgemeester en wethouders Roerdalen Portefeuillehouder: C.T.G. Wolfhagen Gevraagd besluit:

Nadere informatie

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Brussel, 21.12.2011 COM(2011) 911 definitief 2011/0447 (NLE) Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD inzake de verklaring van aanvaarding door de lidstaten, in het belang van de Europese

Nadere informatie

Beslisdocument Vernieuwend Vergaderen (A12.002728) 1

Beslisdocument Vernieuwend Vergaderen (A12.002728) 1 Beslisdocument Vernieuwend Vergaderen (A12.002728) 1 Ter voorbereiding van de invoering van het nieuwe vergaderstelsel en van de opstelling van de daarvoor benodigde verordeningen, besluit de gemeenteraad

Nadere informatie

Vastgesteld op 21 maart 2016

Vastgesteld op 21 maart 2016 Reglement van orde voor de vergaderingen en andere werkzaamheden van de Commissie van de Modulaire Gemeenschappelijke Regeling Rijk van Nijmegen (MGR Rijk van Nijmegen) Vastgesteld op 21 maart 2016 Artikel

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2002 2003 28 885 Voorstel van wet van de leden Karimi, Dubbelboer en Van der Ham betreffende het houden van een raadplegend referendum over het grondwettelijk

Nadere informatie

(Burger) participatie. De raad aan zet!? ZomerRaad Dinsdag 14 juli 2015 Tessa van den Berg

(Burger) participatie. De raad aan zet!? ZomerRaad Dinsdag 14 juli 2015 Tessa van den Berg (Burger) participatie De raad aan zet!? ZomerRaad Dinsdag 14 juli Tessa van den Berg AGENDA - Welke soorten en vormen van (burger)participatie zijn er? - Een korte theoretische introductie - Wat is en

Nadere informatie

spreekrecht Uiteraard kunt ook u, zowel in de gemeenteraadsvergaderingen als in de Voorbereidende Vergaderingen, uw zegje doen.

spreekrecht Uiteraard kunt ook u, zowel in de gemeenteraadsvergaderingen als in de Voorbereidende Vergaderingen, uw zegje doen. Vergadering Gemeenteraad 15-04-2010 Plaats: Raadhuis van Landerd, Pastoor van Winkelstraat 5, Schaijk Tijd: 19:30 Voorzitter: W.C. Doorn - van der Houwen De raadsvergadering is openbaar inzage stukken

Nadere informatie

D E S T E M M I N G I N L E E U W A R D E N

D E S T E M M I N G I N L E E U W A R D E N D E S T E M M I N G I N L E E U W A R D E N Evaluatie van het referendum op 24 mei 2006 over het project Nieuw Zaailand Universiteit Twente Martin Rosema Faculteit Bedrijf, Bestuur en Technologie m.m.v.

Nadere informatie

Initiatiefvoorstel Beter debatteren in commissie en raad

Initiatiefvoorstel Beter debatteren in commissie en raad 1 gemeente Eindhoven Griffie gemeenteraad Raadsnummer O4.RZOP8.OOZ Initiatiefvoorstel Beter debatteren in commissie en raad Samenvatting Door GroenLinks is in een motie aan de deelnemers van de debattraining

Nadere informatie

VERORDENING OP DE AMBTELIJKE BIJSTAND

VERORDENING OP DE AMBTELIJKE BIJSTAND Raadsbesluitno. 2010/043/2 VERORDENING OP DE AMBTELIJKE BIJSTAND DE RAAD DER GEMEENTE ROERMOND, gezien het voorstel van de griffier en de voorzitter van 13 april 2010, raadsvoorstel no. 2010/043/1; gelet

Nadere informatie

BESLUIT. Algemene bepalingen

BESLUIT. Algemene bepalingen GEMEENTEBLAD VAN UTRECHT 2011 Nr. 46 Referendumverordening gemeente Utrecht (raadsbesluit van 28 juni 2011) De raad van de gemeente Utrecht; BESLUIT vast te stellen de volgende REFERENDUMVERORDENING gemeente

Nadere informatie

Leden van de Provinciale Staten Provincie Flevoland Postbus AB LELYSTAD. Geachte leden van de Provinciale Staten Provincie Flevoland,

Leden van de Provinciale Staten Provincie Flevoland Postbus AB LELYSTAD. Geachte leden van de Provinciale Staten Provincie Flevoland, gemeente Leden van de Provinciale Staten Provincie Flevoland Postbus 55 8200 AB LELYSTAD Uw brief van Onderwerp resultaten Stuurgroep Standpuntbepaling Provinciale Herindeling Uw kenmerk Bijlagen 1 Ons

Nadere informatie

Indienen Burgerinitiatiefvoorstel

Indienen Burgerinitiatiefvoorstel Indienen Burgerinitiatiefvoorstel 1. Wat is een Burgerinitiatiefvoorstel Een Burgerinitiatiefvoorstel is een verzoek van een groep inwoners aan de gemeenteraad om een idee dat deze groep heeft te bespreken

Nadere informatie

Referendumverordening Noordwijk 2014

Referendumverordening Noordwijk 2014 Referendumverordening Noordwijk 2014 officiële titel Referendumverordening Noordwijk 2014 citeertitel Referendumverordening wettelijke grondslag artikel 149 Gemeentewet De raad van de gemeente Noordwijk;

Nadere informatie

Initiatiefvoorstel Verordening Referendum Haren 1 van 31

Initiatiefvoorstel Verordening Referendum Haren 1 van 31 Inititatiefvoorstel Verordening Referendum Haren RG nr. Datum 27 oktober 2013 Indiener René R. Valkema namens de fractie van het CDA Onderwerp Referendum verordening Initiatiefvoorstel Inhoud Bijlagen

Nadere informatie

RAADSVOORSTEL. Raadsvergadering. Onderwerp Nieuw tarieven- en subsidiestelsel sport. Aan de raad, Onderwerp Nieuw tarieven- en subsidiestelsel sport

RAADSVOORSTEL. Raadsvergadering. Onderwerp Nieuw tarieven- en subsidiestelsel sport. Aan de raad, Onderwerp Nieuw tarieven- en subsidiestelsel sport RAADSVOORSTEL Raadsvergadering Nummer 23-06-2011 11-063 Onderwerp Nieuw tarieven- en subsidiestelsel sport Aan de raad, Onderwerp Nieuw tarieven- en subsidiestelsel sport Gevraagde beslissing 1. Instemmen

Nadere informatie

Onderwerp: Instelling werkgeverscommissie griffie ex artikel 83 Gemeentewet

Onderwerp: Instelling werkgeverscommissie griffie ex artikel 83 Gemeentewet Raadsvergadering, 26 oktober 2010 Voorstel aan de Raad Onderwerp: Instelling werkgeverscommissie griffie ex artikel 83 Gemeentewet Nr.: 411 Agendapunt: 10 Datum: 11 oktober 2010 Voorgesteld besluit 1)

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2015 2016 34 423 Voorstel van wet van het lid Van Klaveren betreffende het houden van een raadplegend referendum over het Nederlandse lidmaatschap van de

Nadere informatie

verordening op het raadspresidium

verordening op het raadspresidium nummer 1.1.6 regeling verordening op het raadspresidium nr. 1.1.6 de raad van de gemeente Gouda Gelezen het voorstel van het presidium van 28 juni 2014; Gelet op artikel 4 van het Reglement van Orde voor

Nadere informatie

Registratienr: [ 34887] Betreft: Reglement voor het fractievoorzittersoverleg

Registratienr: [ 34887] Betreft: Reglement voor het fractievoorzittersoverleg Raadsvoorstel Agendapuntnummer: 1m Aantal bijlagen: -- Betreft: Reglement voor het fractievoorzittersoverleg Inleiding Het fractievoorzittersoverleg bestaat uit de voorzitter van de gemeenteraad en de

Nadere informatie

Decentrale regelgeving

Decentrale regelgeving Decentrale regelgeving Overheidsorganisatie Gemeente Lansingerland Organisatie die de regeling Gemeente Lansingerland vaststelt Vastgesteld door Gemeenteraad Titel regelgeving Verordening Interactieve

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2012 2013 33 681 Verlenging van de zittingsduur van gemeenteraden in gemeenten waarvoor met ingang van 1 januari 2015 een wijziging van de gemeentelijke

Nadere informatie

Voorstel Gemeenteraad VII- R

Voorstel Gemeenteraad VII- R Voorstel Gemeenteraad VII- R Onderwerp Portefeuillehouder Raadsadviescommissie Ondergrond van de Toekomst Presidium Programma Raadsgriffie Aangeboden aan Raad Stuknummer (invulling door Griffie) Corsanummer

Nadere informatie

Bijlage 2a Concept Reglement van orde Agendacommissie CONCEPT

Bijlage 2a Concept Reglement van orde Agendacommissie CONCEPT Bijlage 2a Concept Reglement van orde Agendacommissie CONCEPT Reglement van orde voor de vergaderingen en andere werkzaamheden van de Commissie van de Modulaire Gemeenschappelijke Regeling Rijk van Nijmegen

Nadere informatie

HOE WERKT DE GEMEENTE? Het beïnvloeden van beleid en besluitvorming

HOE WERKT DE GEMEENTE? Het beïnvloeden van beleid en besluitvorming HOE WERKT DE GEMEENTE? Het beïnvloeden van beleid en besluitvorming Beleidsvorming in de gemeente volgt redelijk vaste stappen. In dit document leest u welke stappen dat zijn. Daardoor kunt u op tijd bij

Nadere informatie

gemeenteraad Aanvang Datum voorzitter 20: Dhr. Vroom Agenda: 1 Opening en vaststellen agenda

gemeenteraad Aanvang Datum voorzitter 20: Dhr. Vroom Agenda: 1 Opening en vaststellen agenda gemeenteraad Aanvang Datum voorzitter 20:00 09-06-2016 Dhr. Vroom Agenda: 1 Opening en vaststellen agenda 2 Bepalen volgorde bij hoofdelijke stemming en benoeming stembureau De voorzitter bepaalt door

Nadere informatie

Proces naamgeving nieuwe gemeente

Proces naamgeving nieuwe gemeente Proces naamgeving nieuwe gemeente versie 07 december 2016 Toelichting * In het kader van de wetgeving1 rondom processen tot gemeentelijke herindeling, moet de naam van de nieuwe gemeente worden opgenomen

Nadere informatie

Advies presidium Het presidium adviseert positief ten aanzien van dit voorstel en stelt voor dit als hamerstuk te beschouwen.

Advies presidium Het presidium adviseert positief ten aanzien van dit voorstel en stelt voor dit als hamerstuk te beschouwen. No. 691-1 Emmeloord, 14 januari 2013. Onderwerp Invulling werkgeverschap griffie Noordoostpolder Voorgenomen besluit 1. Het raadsbesluit d.d. 27 maart 2003, voor zover inhoudende de delegatie van de werkgeversbevoegdheden

Nadere informatie

gemeente Bronckhorst Raadsbesluit besluit: Hoofdstuk 1 Algemene bepalingen Behorende bij raadsvoorstel met nummer: 141127/11

gemeente Bronckhorst Raadsbesluit besluit: Hoofdstuk 1 Algemene bepalingen Behorende bij raadsvoorstel met nummer: 141127/11 gemeente Bronckhorst Raadsbesluit Behorende bij raadsvoorstel met nummer: 141127/11 De raad van de gemeente Bronckhorst; gelezen het voorstel van 1 oktober 2014; Gelet op de bespreking in de commissievergadering

Nadere informatie

VERORDENING REGELENDE INSTELLING EN HET TOEKENNEN VAN ONDERSCHEIDINGEN GOOISE MEREN 2016

VERORDENING REGELENDE INSTELLING EN HET TOEKENNEN VAN ONDERSCHEIDINGEN GOOISE MEREN 2016 VERORDENING REGELENDE INSTELLING EN HET TOEKENNEN VAN ONDERSCHEIDINGEN GOOISE MEREN 2016 De raad van de gemeente Gooise Meren; gelezen het voorstel van 4 januari 2016, nr. RV16.007 Overwegende dat: Door

Nadere informatie

VLAAMS PARLEMENT VOORSTEL VAN DECREET. van de heer Steve Stevaert

VLAAMS PARLEMENT VOORSTEL VAN DECREET. van de heer Steve Stevaert Stuk 470 (1996-1997) Nr. 1 VLAAMS PARLEMENT Zitting 1996-1997 4 november 1996 VOORSTEL VAN DECREET van de heer Steve Stevaert houdende invoering van een nieuwe wettelijke bepaling genaamd "overweging van

Nadere informatie

De heer Vendrik (GroenLinks): Voorzitter. De heer Timmermans spreekt over het gegeven dat veel Nederlanders het gevoel hebben dat

De heer Vendrik (GroenLinks): Voorzitter. De heer Timmermans spreekt over het gegeven dat veel Nederlanders het gevoel hebben dat Zalm niet kunnen betalen. Dan doet het probleem van schuldkwijtschelding van commerciële kredieten zich niet voor. Het is onmogelijk om iedere exporttransactie te beoordelen op ontwikkelingsrelevantie.

Nadere informatie

Bijlage 9. VNG Modelinstructie voor de griffier dd. maart 2002

Bijlage 9. VNG Modelinstructie voor de griffier dd. maart 2002 Bijlage 9 VNG Modelinstructie voor de griffier dd. maart 2002 VNG model voor een Instructie voor de griffier De raad van de gemeente...; Gelet op artikel 107a, tweede lid, van de Gemeentewet; gelezen het

Nadere informatie

Instructie voor de griffier en regels ter zake van de organisatie van de griffie van de gemeente Weert

Instructie voor de griffier en regels ter zake van de organisatie van de griffie van de gemeente Weert Zoek regelingen op overheid.nl Gemeente Weert Ziet u een fout in deze regeling? Meld het ons op regelgeving@overheid.nl! Instructie voor de griffier en regels ter zake van de organisatie van de griffie

Nadere informatie

Huishoudelijk Reglement van de Faculteitsraad TNW aan de Universiteit Twente

Huishoudelijk Reglement van de Faculteitsraad TNW aan de Universiteit Twente Huishoudelijk Reglement van de Faculteitsraad TNW aan de Universiteit Twente De Faculteitsraad, gelet op de bepalingen in de Wet op het Hoger onderwijs en Wetenschappelijk onderzoek (WHW), en artikel 10

Nadere informatie

Vijf uitdagingen en aanbevelingen voor de commissievergaderingen Gemeente Dordrecht

Vijf uitdagingen en aanbevelingen voor de commissievergaderingen Gemeente Dordrecht Vijf uitdagingen en aanbevelingen voor de commissievergaderingen Gemeente Dordrecht Op verzoek van Gemeente Dordrecht Anneloes Wepster Auteur Debat.NL Alex Klein klein@debat.nl 023-5629972 www.debat.nl

Nadere informatie

Het liefst als extra button in het hoofdmenu en anders onder actueel komt de volgende indeling:

Het liefst als extra button in het hoofdmenu en anders onder actueel komt de volgende indeling: Opzet website referendum Het liefst als extra button in het hoofdmenu en anders onder actueel komt de volgende indeling: Opzet website Referendum Batavia Wat is een referendum? Onderwerp referendum Wat

Nadere informatie

REGLEMENT VAN ORDE 2. Jongeren Organisatie Vrijheid en Democratie. Inhoudsopgave INHOUDSOPGAVE

REGLEMENT VAN ORDE 2. Jongeren Organisatie Vrijheid en Democratie. Inhoudsopgave INHOUDSOPGAVE INHOUDSOPGAVE REGLEMENT VAN ORDE 2 HOOFDSTUK I: ALGEMENE BEPALINGEN... 2 artikel 1: Toepassing van dit reglement 2 artikel 2: Definitiebepalingen 2 artikel 3: Handhaving van de orde 2 artikel 4: Amendementen

Nadere informatie

Welkom bij de gemeenteraad

Welkom bij de gemeenteraad Welkom bij de gemeenteraad De gemeenteraad is het hoogste orgaan van onze gemeente. De raad vertegenwoordigt u, als inwoner van de gemeente Raalte en neemt beslissingen over allerlei belangrijke zaken

Nadere informatie

Publiceren van openbare documenten in het BIS

Publiceren van openbare documenten in het BIS Publiceren van openbare documenten in het BIS september 2014 Inhoudsopgave 1. Aanleiding. 3 2. Bevindingen a. De huidige werkwijze.. 4 b. Het huidige beleid... 5 c. Techniek... 5 d. Controle mechanismen..

Nadere informatie

GEMEENTERAAD VAN HELMOND

GEMEENTERAAD VAN HELMOND GEMEENTERAAD VAN HELMOND Vergadering 3 oktober 2006, agendapunt 10 Onderwerp : Stemmen in een willekeurig stembureau Raadsvoorstel : 126 B&W vergadering : 5 september 2006 Dienst / afdeling : SE.STW Aan

Nadere informatie

Onderwerp: 1. Verordening op de rekenkamercommissie Borger-Odoorn Evaluatie Rekenkamercommissie

Onderwerp: 1. Verordening op de rekenkamercommissie Borger-Odoorn Evaluatie Rekenkamercommissie *11.00145* Behandelend ambtenaar: F. Koenders Afdeling/cluster: BCO/VSO Telefoonnr.: 0591-535447 Portefeuillehouder: Presidium HERZIEN VOORSTEL AAN DE GEMEENTERAAD Registratienummer: 11.00145 Onderwerp:

Nadere informatie