Componistenlink gemengde stemmen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Componistenlink gemengde stemmen"

Transcriptie

1 gemengde stemmen Telkens wanneer de dag de nacht ingaat Salve Regina t. Jos Stroobants - m. Kurt Bikkembergs erratum: p.5 m.19 kaars licht beeft bij S. mib mib re ipv. sol-sol-fa Niet alleen door de ondertitel verwijst dit lied naar het gregoriaans, maar het vertoont er ook alle kenmerken van: de toonaard is de eerste modus (1 toon lager getransponeerd), beperkte tessituur (c c(d)) geen modulaties, quasi monosyllabisch, kleine toonafstanden (seconde, terts en één enkele keer een kwart en een kwint, afwisselend binaire en ternaire ritmiek. In m en18 (echter zonder maatsoort) horen we zelfs bijna letterlijk de aanhef van het gregoriaanse Salve Regina. En niet toevallig heeft de componist hier op het woord gezongen de gregoriaanse jubilus (reeks van noten op dezelfde lettergreep) geschreven. Dit komt een tweede maal voor op maagd in m voor S & A. Het ostinate gebruik van kwarten en kwinten in de begeleiding van de melodie verwijst naar de sfeer van een litanie. Het lied is grotendeels een door S (& A) gezongen melodie, begeleidt door T & B, en is daarmee eens te meer schatplichtig aan het gregoriaans: de melodie meerstemmig bewerken zou te kort doen aan de algemene sfeer. Een uitgebreide introductie door de begeleidende stemmen op een deeltekst, leidt ons naar de eerst cf-zin bij de S. (m. 13 tot 15) met contrasterende, rustige vierde noten. Dan komen we aan de eerste van de twee plaatste die de componist speciaal wil benadrukken: moet het gezongen worden, unisono (een krachtige versterking) de gregoriaanse melodie. Vervolgens krijgen we een deeltje (met verwijzing naar de introductie) dat met een stijgende melodielijn het lied laat opkringen langs het volledige bereik van de modus (cc). Om dan met de reeds vertrouwde ostinato-begeleiding bij de mannenstemmen, uit te monden op het tweede culminatiepunt (ditmaal tweestemmig) de milde moederborst die op hem wacht Zoals in het eerste deel is ook hier de melodie dominant (alleen reeds door de uitbereiding van het modus-bereik naar d). Het afwachtende karakter van het eindakkoord van dit gedeelte, krijgt zijn antwoord in het slotdeel (devotamente) : statige en rustige begeleiding (O Clemens, O Pia, O Dulcis virgo) ondersteund de mooie melodie die nog even een hoge vlucht neemt (tot es) om dan te eindigen op een suggestieve (Gregoriaanse) jubilus maagd. En met dit woord de cirkel a.h.w. rond maakt. Een niet al te moeilijk werkje dat echter een schat van interpretatieve mogelijkheden bergt. Veel plezier met deze ontdekking!

2 gemengde stemmen Berceuse presque sérieuse t. Simon Knepper m. Kristina Van Loo erratum : in de titel het woord sérieuse In tegenstelling tot zijn afschrikwekkend notenbeeld geeft dit lied ons een perfecte instap in het hedendaagse klank- en ritmebeeld van de koorzang. Er zijn geen echt grote technische moeilijkheden, de mannenstemmen zingen allen dezelfde partij en de humoristische tekst wordt door de muziek scherp in beeld gebracht. Een aanrader voor wie mocht aarzelen om hedendaagse muziek te zingen. Hiermee krijg je gegarandeerd de smaak te pakken. Zoals in WO II bij de bouw van de zgn. Liberty-schepen de bouwtijd drastisch werd teruggedrongen, door het opsplitsen van één groot probleem in 2500 kleine en makkelijk op te lossen probleempjes, zo zal het opsplitsen van dit ene grote probleem in 5 kleine, het instuderen en assimileren, moeiteloos laten verlopen. Welke 5 deeltjes? maten met sfeerscheppende klanken bij de M. en één enkel woord Daar bij S., vrij van ritme en toon (rubato) m 12 t.e.m. 23: driestemmig metrische zetting van de tekst (S) Midden in het veenmoeras, daar stond een schaapje klein, (M) het was gewond en blaatte zacht, zijn pootjes deden pijn 3. (S) De stormwind gierde langs het riet, en rukte aan de bomen, (A) Het bange schaapje zocht vergeefs een veilig onderkomen. Alles in een metrische en impressionistische zetting van de tekst (più mosso en movendo) en eindigend in rust en kalmte op veilig onderkomen. 4. m 35-42: soort van tussenspel op het woord waar, vrij van ritme en toon (rubato), speels en improvisatorisch. Eindigend met de tekst : (A) arm schepseltje, waar moet je heen, zo aanstonds valt de nacht. En die val wordt letterlijk gesuggereerd door S in m Slotdeeltje op de tekst : (S) Raap liever al je moed bijeen en bel de wegenwacht. Driestemmige zetting met maatwissel (6/8 4/4 6/8) en soepele expressieve dynamiek (rit. a tempo rall. molto) Met deze structuur voor ogen kan je nu deel per deel grondig uitpluizen, op een speelse manier, ongedwongen en onbevooroordeeld. Nog even aan elkaar plakken en plots heb je een aangenaam klinkend lied dat met veel afwisseling en innovatie, beurtelings geïmproviseerd en gereglementeerd, de tekst in beeld brengt. Maak volop gebruik van de geboden vrijheid, maak er wat van en maak er plezier mee. Kortom: maak muziek!

3 gemengde stemmen Als een bries t. Claudia Cornelissen; m. Frits Celis op. 75 Als een bries waai je voorbij Telkens als jouw ogen de mijne ontmoeten, even maar, Maar genoeg om mij te laten zweven. Weer mijmer ik weg en hoop, Dat de wind kan zoenen. Erratum: p. 12, in maat 2, bij S. re hersteld ipv. re #. p. 14, In maat 26 bij S. laatste noot van de maat (do) moet een achtste zijn. p. 14, de cursieve tekst bij de * (boven m ) heeft betrekking op de inzet van de alt in m. 35 en moet dus daarboven gelezen worden. Dit lied behoort tot de moeilijkste uit het bundel en vraagt een grondige voorbereiding. Wat het nog extra moeilijk maakt is de monosyllabische schrijfwijze. Zo is de tekst bepalend voor de zang en vocaliseren bij het instuderen heeft dan ook slechts een beperkt nut. Eenmaal men echter de erg compacte schrijfwijze onder de knie heeft, wordt het verdere ontdekken van de muziek een boeiende en aantrekkelijke taak. Studeer dit lied alleen in wanner je over voldoende goede lezers beschikt in ieder van de vier stemmen. Zoniet gaat het moeizaam instuderen nadelig werken op de leerhonger. De drie delen (zie tekst hierboven) hebben ieder een eigen karakter en aandachtspunt, maar tevens een grote eenheid in sfeer en samenhang; Het eerste deel, met veelvuldige tekstherhalingen, legt de nadruk op bries en waai. Van uit een p. dynamiek zwelt de muziek gedurende 10 maten tot een f. (m. 10) om dan, op amper 4 maten helemaal dicht te plooien en tot rust te komen (met ook een expressieve vertraging). De speelse afwisseling van achtste en vierde noten, het één enkele accent voor S&A in m. 7 (opgelet nog geen mf!) en enkele lange breeknoten, suggereren op levendige wijze de wispelturigheid van de bries. Het tweede deel Telkens begint met een dialoog tussen bas en tenor terwijl S&A met een stuwende melodie, weer gestoffeerd door enkele breeknoten, de lichte (want slechts tot mf gaande) bries vertolken. Vanaf m. 22 springen S&A dan mee in de melodiedans. Deze wordt ritmisch gekenmerkt door de triool op de tekst de mijne ont-moeten. De boeiende polyfone verwerking komt ot een hoogtepunt in m. 26 op nogmaals dezelfde woorden maar nu homofoon in de vier stemmen en met kleurrijke harmonieën.

4 gemengde stemmen Zoals in het eerste deel is ook hier de thesis (neerleggen) van de zin zeer kort. Op amper 3 maten komt alles volledig tot rust (pp) op het woord zweven. Let hier vooral op de mooie, kleurende akkoorden die niet oplossen maar een vervolg vragen. En dat vervolg komt er prompt in het derde deeltje dat ingezet wordt door S., met een andere kwintsprong dan in het begin! Vergelijk met de inzet van de A. in m. 35 waar de kwintsprong identiek is aan die in het begin bij S. In dit deel wordt vooral het woord mijmer door syncopen en herhalingen benadrukt. Alles in pp. en toegaand naar het woord zoenen. Buiten de reeds genoemde moeilijkheden in de melodievoering, in de soms ongewone toonafstanden en in de monosyllabische zang, is ook de juiste intonatie van de akkoorden vaak heel moeilijk. Een kleine opsomming: m. 10 Als een bries m. 15 voorbij m. 21 opgelet voor de verschillende ritmiek bij T & B. m. 23 idel tussen S&A en T. m. 26 mijne ont-moe-ten m. 28 la-ten m. 29 zweven m. 37 en hoop m. 43 wind

5 Hannelore t. Jan Stroobants m. Raymond Schroyens Een fris klinkend lied dat systematisch monosyllabisch geschreven is: dwz. 1 noot per lettergreep. Voor de interpretatie is de tekst dus bepalend. De structuur van het lied is driedelig waarbij het derde deel een herhaling vormt van het eerste deel. Het middendeel dat begint in maat 24, brengt nogal wat harmonische verassingen. Het is dan ook aan te bevelen de stemmen afzonderlijk in te studeren en pas nadat iedereen vast in zijn schoenen staat, het geheel samen te brengen tot akkoorden. De uitgebreide dynamische aanduidingen vormen een perfecte geleide voor de interpretatie. Laat in een zwierige opgaande beweging de wereld op hol slaan (in de maten 17 tot 20 & 59 tot 62). Laat het lichtvoetige karakter van het lied steeds de boventoon voeren en gebruik daartoe een krachtige articulatie, een doorgedreven woordritmiek en een gebalanceerde dynamiek. Geef ook aandacht aan de soms verassende ritmiek en/of woordplaatsing zoals bv. In m. 24, 32, 33, 37. Tenslotte nog dit, laat je niet in de war brengen door de extra maatstreep in de samengestelde maatsoorten (7/8-8/8 5/8) van m. 24 (7/8: verdeling 5 + 2), m. 32 (8/8: verdeling 6 + 2), m. 36 en 38 (5/8: verdeling 3+ 2) en m. 39 (5/8: verdeling 2 + 3!). Ze zijn bedoeld om u het leven gemakkelijker te maken.

6 Pie Jesu m. Sebastiaan Van Steenberge Een praktisch bruikbaar koorwerkje dat zonder al te grote technische moeilijkheden toegang geeft tot een modern en hedendaags klankbeeld. De melodische lijn is hoofdzakelijk gevormd door seconden en tertsen. Dit suggereert meteen de rustige, gedragen klank. Op enkele plaatsen komen er verassende sprongen die het eerder monotone beeld opfrissen. Zo bv. in m. 8 en 11 voor de S. en in m. 18 en 19 voor de T. Speciale aandacht voor de dalende sprong bij de 4 stemmen in m. 27, 28 en 29. In de tekst komen veelvuldig woordherhalingen voor en waar het al niet gebeurt door een rust, moeten de leestekens zorgvuldig gemaakt worden. Een grote onderbreking kan gemaakt worden tussen m. 19 en 20 (begin van het homofone middendeel). Eenzelfde onderbreking tussen m. 31 en 32 (begin van het slotdeeltje met de herneming van de ganse tekst).

7 Status questionis t. Bart Janssen m. Martin Slootmaekers SATB ac. Wat zal er van deze landschappen worden? De seizoenen zijn hier als oude vergrijpen die verjaren, Telkens weer, zonder iets te kwijten. Zelfs in het groeien van bomen blijven ze als ringen. Er gaat niets weg, er komt niets binnen. Wat vertrekt hoeft niet te beginnen. Wat blijft heeft de tijd. Het gevaar bestaat dat ook deze compositie, na een oppervlakkige beluistering van de opname en een even oppervlakkige blik op de partituur, wordt terzijde gelegd als te moeilijk. Dat zou jammer zijn want een nadere analyse maakt al vlug duidelijk dat ons hier de mogelijkheid geboden wordt om de deur naar de hedendaagse (koor)muziek weer een eindje verder te openen. Bedenk wel dat de grootste weerstand voor deze muziek niet komt van de moeilijkheid maar veeleer van de vrees voor het onbekende. Stimuleer dus de nieuws -gierigheid. Het ontdekken zal des te meer verassen. Drie delen zijn er te onderscheiden, (zie de tekst hierboven) en meteen valt op dat in delen 1 & 3 S&A in tertsen zingen en T&B in sexten (de omkering). Dit geeft al een eerste aanduiding voor het instuderen. De muziek dus in eerste instantie lineair inoefenen per 2 stemmen. Daarna de overgangen en de samenklank. Verder is het ganse lied monosyllabisch en dat geeft een volgende aanduiding: het belang van de tekst. Woordritmiek, tekstexpressie en frasering zullen dus grotendeels de interpretatie bepalen. Blijft dan nog het middendeel dat in m. 19 & 20 een vierstemmige canon van één enkele zin brengt met een opgaande en dalende toonladder. Het spreekkoor bij S&A Wat zal er van deze landschappen worden? in de vier eerste maten en in m. 33 tot 38, beoogt een ruisend klankeffect. Pas de dynamiek hier naar eigen smaak aan en experimenteer gerust i.f.v. de akoestiek. Het bekomen effect in het begin (met de f-passage van T&B) zal ook anders zijn dan in de slotmaten waar het vierstemmige koor van mf naar niente gaat. Maak een goed gebruik van de geboden vrijheid door dit verruimende stijlelement mooi in te passen in het geheel. En geef toe dat de muziek al heel wat minder afschrikwekkend is!

8 Zingen t. Karel Van de Woestijne m. Vic Nees Erratum: in m. 12 staat het woord alle met twee lettergrepen op 1 enkele noot geschreven. Te zingen als twee achsten. Wat meteen opvalt bij het bekijken van de partituur is de bonte opeenvolging van maatsoorten 3/2, _, 4/4, 5/4, 3/2, 5/4 enz. Geen paniek! Want zoals we dat gewoon zijn van Vic Nees, past alles precies en naadloos in elkaar. Kijk daarom eerst naar de tekst en meteen wordt alles duidelijk. Spreek denk, oefen dus eerst de tekst tot die je in mond en oren bestorven ligt. Plak er dan de muziek op en voel hoe natuurlijk e.e.a. op mekaar past. Het is als een opmaat gesneden pak van een perfecte pasvorm. Natuurlijk is de realiteit veel moeilijker en is de weg naar een goede uitvoering geplaveid met wolfijzers en schietgeweren. Zo kunnen op de meest onverwachte plaatsen reine en andere kwartsprongen het leven van de koorzanger zuur maken, maar tegelijkertijd geven ze de melodie die typische Nees-sound die zijn muziek zo herkenbaar maakt. Kijk maar eens in m. 16, 17 en 18 naar de melodielijn van S en B. Kijk maar eens naar het tweede akkoord op het woord Zin-gen, driemaal herhaald en tot volledige ontplooiing komend de vierde en vijfde maal in m En naar de akkoordenrijkdom in m verwekt door, op een verspringende basmelodie, de drie andere stemmen in een dalende seconden-gang te laten glijden: blind lijk voor alle eeuwen. En naar het slotakkoord van de eerste blz. (m. 15) op onnozel licht. En kijk, om het plaatje volledig te maken, nog even naar m waar we een combinatie vinden van alle knelpunten samen: kwartsprongen, kwartafstanden, compacte akkoorden, springende melodielijn (voor die arme bassen ) op van den hongerenden tijd Als je tenslotte nog eens kijkt naar de enkele verraderlijke chromatische melodie-delen zoals die in m voor T & B en die in m. 22 voor S, A & T, en je voegt dit bij de voorgaande bemerkingen, dan heb je een volledig lijstje van de hoger vermelde wolfijzers en schietgeweren. Harmonisch doen de septiemen en nonen met hun omkeringen, de tertsen en sexten, de kwarten en kwinten je de haren ten berge rijzen als je ze ziet, maar gezongen, brengen ze kleur en licht in het klankbeeld, zoals de miniaturen in een middeleeuws handschrift. En hoe wonderbaarlijk is het te ontdekken dat de muziek de tekst verklaart! En wat een heerlijke lof aan het zingen!

9 Suid-Afrikaans Drinklied t. W.J. du Plessis Erlank ( ) m. Maarten Van Ingelgem erratum : du Plessis refr. Nog n skuinse grappie kerels, nog n glasie wijn, En die gore werklikhede zal in mis verdwijn. (m. 15) Fonkelwijne en schaterlagge sprinkel oor ons leed, Tot ons al die muf miserie om ons heen vergeet. refr. Nog n skuinse grappie kerels, nog n glasie wijn, En die gore werklikhede zal in mis verdwijn. (m. 48) Stijf gearm huistoe slinger onder zinglawaai. Wij die dronk ou wereld om ons, rondom om ons talie draai. refr. Nog n skuinse grappie kerels, nog n glasie wijn, En die gore werklikhede zal in mis verdwijn. Interessant om weten is dat de tekst werd geschreven door een Zuid-Afrikaanse dichter en literator, die een belangrijke rol speelde in de strijd voor het behoud van het Afrikaans als taal. De componist heeft op een originele wijze de tekst uit elkaar gerafeld en teruggebracht tot lettergrepen en zelfs letters. Zo wordt het dronken gemompel van dit drinklied gesuggereerd. Bovendien gaat dit crescendo: de eerste maal is het refrein nog tamelijk stabiel, maar de tweede maal (m. 34) wordt het al enigszins labiel met de veelvuldige glissando s en plotse dynamiekwijzigingen; de derde maal (m. 59) wordt het alsmaar moeilijker om de woorden te vormen en om de noten klank te geven. Onvermijdelijk valt iedereen uiteindelijk in slaap. Maak volop gebruik van de geboden vrijheid tot interpretatie. Laat je fantasie werken en gebruik de zang als een penseel om de verschillende beelden te schetsen. schaterlagge, zinglawaai, rondom ons talie draai, huistoe slinger het zijn even zovele mogelijkheden tot inventieve en inspirerende interpretaties. Dit lied brengt ongetwijfeld plezier en inspiratie (maar niet als je nog moet rijden!).

SOLFEGE GEHOORVORMING

SOLFEGE GEHOORVORMING SOLFEGE GEHOORVORMING TIPS & TRICKS ArtEZ Conservatorium Reinier Maliepaard 1 INHOUDSOPGAVE 1. intervallen 2. toonladders 3. melodie 4. meerstemmigheid 5. horen en lezen ArtEZ Conservatorium Reinier Maliepaard

Nadere informatie

ALGEMENE MUZIEKLEER VOOR HET B-EXAMEN

ALGEMENE MUZIEKLEER VOOR HET B-EXAMEN ALGEMENE MUZIEKLEER VOOR HET B-EXAMEN INHOUDSOPGAVE TEMPO AANDUIDINGEN... 3 INTERVALLEN... 4 MAATSOORTEN EN RITME TRIOLEN... 5 MAATSOORTEN EN RITME - SYNCOPEN... 6 MAATSOORTEN EN RITME - HET SWINGRITME...

Nadere informatie

Begintermen Basiscursus 1

Begintermen Basiscursus 1 Begintermen Basiscursus 1 noten kunnen lezen en benoemen in de vioolsleutel, met kruisen en mollen notenwaarden en rusten van hele t/m zestiende kunnen lezen en benoemen inzicht hebben in maatsoorten:

Nadere informatie

Analyse Door Stan Kuunders www.degitarist.nl

Analyse Door Stan Kuunders www.degitarist.nl Analyse Door Stan Kuunders www.degitarist.nl Naam: Die Post Componist: F.P. Schubert (1797-1828) Toonsoort: B-groot Tijdens de analyse is o.a. rekening gehouden met: 1. Harmonie (grote lijnen, toonsoorten

Nadere informatie

Eindexamen muziek havo 2005-I

Eindexamen muziek havo 2005-I 4 Beoordelingsmodel Aan het juiste antwoord op een meerkeuzevraag wordt één punt toegekend. J.H. Schein - Wir gläuben all an einen Gott een kruis voor de twee lage c s per voorteken 2 unisono 3 Het al

Nadere informatie

MUZIEK IN DE LAGERE SCHOOL EERSTE KLAS

MUZIEK IN DE LAGERE SCHOOL EERSTE KLAS MUZIEK IN DE LAGERE SCHOOL EERSTE KLAS Muziek in de eerste klas: het gaat hier vooral om de inhoud van de muzieklessen in de namiddagperiodes. Sommige elementen daarvan komen ook aan bod in de ochtendmuziek.

Nadere informatie

De didactische analyse van partituren: Rococo-Concerto voor klarinet en piano Jurriaan Andriessen (1973) Eerste deel

De didactische analyse van partituren: Rococo-Concerto voor klarinet en piano Jurriaan Andriessen (1973) Eerste deel De didactische analyse van partituren: Rococo-Concerto voor klarinet en piano Jurriaan Andriessen (1973) Eerste deel A. Basisschema voor de analyse van de partituur 1. Macroscopisch A. Componist 1. Historische

Nadere informatie

Bij het muzikaal spelen wordt gebruik gemaakt van dynamiek en articulatie.

Bij het muzikaal spelen wordt gebruik gemaakt van dynamiek en articulatie. Muzikaliteit en ritmiek Muzikaliteit is emotie toevoegen aan tonen en de verbanden van tonen. Emotie uit zich heel verschillend: van droevig tot agressief en van gevoelloos tot romantisch. Bij het muzikaal

Nadere informatie

samengesteld bovenste cijfer is 4 of meer

samengesteld bovenste cijfer is 4 of meer Werkblad C Les 1 Naam:.. enkelvoudig bovenste cijfer is 2 of samengesteld bovenste cijfer is 4 of meer regelmatig onregelmatig 2-delig (binair) -delig (ternair) 2 2 2 2 4 8 2 4 8 4 4 4 6 6 12 4 2 8 4 8

Nadere informatie

Reinier Maliepaard: kerktoonsoorten ofwel modi

Reinier Maliepaard: kerktoonsoorten ofwel modi Reinier Maliepaard: kerktoonsoorten ofwel modi 1.1. Systematisering Lang nadat de Gregoriaanse melodieën al ingeburgerd waren, werden deze gesystematiseerd tot in 8 kerktoonsoorten ofwel modi. De volgende

Nadere informatie

Eindexamen muziek havo 2010 - I

Eindexamen muziek havo 2010 - I Beoordelingsmodel Aan het juiste antwoord op een meerkeuzevraag wordt één punt toegekend. Josquin Desprez - Adieu mes Amours 1 maximumscore 1 tenor 2 maximumscore 1 luit ook goed: gitaar 3 maximumscore

Nadere informatie

Verdeling vakinhoud leerlijn muziek groep 1-8

Verdeling vakinhoud leerlijn muziek groep 1-8 Verdeling vakinhoud leerlijn muziek groep 1-8 Definities Puls: in de maat (in een vierkwartsmaat 1,2,3,4 en in een driekwartsmaat 1,2,3) Afterbeat: Op de beat speel je op de tellen 1 en 3 van de maat,

Nadere informatie

Theorie A examen G I T A A R

Theorie A examen G I T A A R Theorie A examen G I T A A R De stemming van de gitaar is e b g D A E E E N P A A R S P E C I A L E E F F E C T E N Z I J N : G O L P E : T I K O P D E K L A N K K A S T G L I S S A N D O : H O O R B A

Nadere informatie

Inventaris (wanneer wordt er gezongen, wanneer wordt er instrumentaal gemusiceerd en wat komt aan bod)

Inventaris (wanneer wordt er gezongen, wanneer wordt er instrumentaal gemusiceerd en wat komt aan bod) Muziek in kleuterschool en lagere school KLEUTERSCHOOL Inventaris (wanneer wordt er gezongen, wanneer wordt er instrumentaal gemusiceerd en wat komt aan bod) 1. s Morgens in de kring (verschillende liederen

Nadere informatie

Curriculum Leerorkest groep 5 t/m 8

Curriculum Leerorkest groep 5 t/m 8 Curriculum Leerorkest groep 5 t/m 8 Alle nieuwe doelen per leerjaar worden cursief- en dikgedrukt. Zingen Spelen Groep 5 Groep 6 Groep 7 Groep 8 20 liedjes correct zingen, klassikaal en in een groepje

Nadere informatie

Kempische Steenweg 400 3500 Hasselt Tel. : 011 27 84 60 www.musart.be. Basistheorie m.b.t. de toelatingsproeven voor het 4 e en 5 e jaar

Kempische Steenweg 400 3500 Hasselt Tel. : 011 27 84 60 www.musart.be. Basistheorie m.b.t. de toelatingsproeven voor het 4 e en 5 e jaar Kempische Steenweg 400 3500 Hasselt Tel. : 011 27 84 60 www.musart.be Basistheorie m.b.t. de toelatingsproeven voor het 4 e en 5 e jaar 1. INTERVALLEN OF TOONAFSTANDEN 1.1. Inleiding De onderlinge verhouding

Nadere informatie

Onthoud wel dat dit alleen een oefening is. Als je dit examen goed maakt, betekent dat niet dat je genoeg weet voor het echte examen!

Onthoud wel dat dit alleen een oefening is. Als je dit examen goed maakt, betekent dat niet dat je genoeg weet voor het echte examen! Theorie Examen A01 Niveau A Dit examen kun je maken om te oefenen voor je theorie examen. Het examen bestaat uit 3 onderdelen; Luistervragen, Leervragen en Inzichtvragen. Je kunt in totaal 8 halen, maar

Nadere informatie

Eindexamen muziek vwo 2007-I

Eindexamen muziek vwo 2007-I Beoordelingsmodel J.H. Schein - Da Jakob vollendet hatte 1 maximumscore 1 één van de volgende: Soms is het (eerste) interval stijgend, soms dalend. Soms is het interval een secunde, soms een terts. ook

Nadere informatie

Begrippenlijst muziektheorie

Begrippenlijst muziektheorie Begrippenlijst muziektheorie Hieronder staat de begrippenlijst muziektheorie. De meeste begrippen worden uitgelegd in diverse video s op pabowijzer als onderdeel van het boek Nieuw Geluid. ISBN: 978 90

Nadere informatie

1.2 Maatwisseling, polyritmiek, polymetriek en hemiool

1.2 Maatwisseling, polyritmiek, polymetriek en hemiool 1 Inhoud 1 Maat en ritme 1.1 Onderwerpen uit C....2 1.2 Maatwisseling, polyritmiek, polymetriek en hemiool...2 2 Toonladders 2.1 Onderwerpen uit C....3 2.2 De pentatonische toonladder, hele toonstoonladder

Nadere informatie

ZINGEN BRAINSTORM MET DE KLAS BELANGRIJK BIJ DE KEUZE VAN EEN LIED

ZINGEN BRAINSTORM MET DE KLAS BELANGRIJK BIJ DE KEUZE VAN EEN LIED ZINGEN Zang mag niet ontbreken in de BZTband XXL! Daarom zijn we op zoek naar een klas die graag samen zingt. Zing je al vaak met je klas, dan kun je meteen aan de slag. Zo niet, dan heb je hopelijk iets

Nadere informatie

Een handige link met wat basisinformatie over akkoorden is: http://studwww.ugent.be/~mfvhauwe/wauter/reason/notenenakkoorden.html

Een handige link met wat basisinformatie over akkoorden is: http://studwww.ugent.be/~mfvhauwe/wauter/reason/notenenakkoorden.html Een handige link met wat basisinformatie over akkoorden is: http://studwww.ugent.be/~mfvhauwe/wauter/reason/notenenakkoorden.html Ze gaan er helaas er niet zo diep op in, maar om snel wat dingen duidelijk

Nadere informatie

Tips voor gehoortraining

Tips voor gehoortraining Tips voor gehoortraining Doel Gehoortraining is nooit doel op zich, maar staat in dienst van je ontwikkeling tot musicus. Gehoortraining geeft daarvoor de noodzakelijke en fundamentele ondersteuning. Bij

Nadere informatie

Les 3 Monniken en Ridders MUZIEK

Les 3 Monniken en Ridders MUZIEK Les 3 Monniken en Ridders MUZIEK Annemieke Hooijschuur en Hanneke de Jong Les 3 Monniken en Ridders MUZIEK Wereldlijke en Geestelijke Voorkennis De leerlingen zijn enigszins op de hoogte van de levenswijze

Nadere informatie

ZEEMANNEN 1 GROEP 6. Klankhoogte Canon. What shall we do? Bron: Alma ten Bruin

ZEEMANNEN 1 GROEP 6. Klankhoogte Canon. What shall we do? Bron: Alma ten Bruin ZEEMANNEN 1 GROEP 6 Klankhoogte Canon What shall we do? Bron: Alma ten Bruin Benodigdheden: Liedblad te vinden op mijn site: Bijlage 1 en 2 Muziekfragment: http://home.planet.nl/~sojaboon/kindkar.htm Voorbereiding:

Nadere informatie

De notenbalk met vijf lijntjes

De notenbalk met vijf lijntjes Klas 2 Het notenschrift Ieder land heeft zijn eigen taal. In Frankrijk spreken ze Frans, in Engeland Engels en in Nederland Nederlands. Er is één taal die in ieder land gesproken wordt: Het notenschrift!

Nadere informatie

De namen van de noten komen uit het alfabet. We gebruiken de eerste zeven letters: A B C D E F G Na de G komt opnieuw de noot A.

De namen van de noten komen uit het alfabet. We gebruiken de eerste zeven letters: A B C D E F G Na de G komt opnieuw de noot A. blz. 1 Toonhoogte a Eeuwen lang hebben mensen gezocht naar een goede manier om muziek op te schrijven. De eerste voorbeelden van genoteerde muziek komen uit de 9e eeuw. Deze vorm van muziekschrift was

Nadere informatie

Eindexamen vwo muziek 2013-I

Eindexamen vwo muziek 2013-I Beoordelingsmodel Aan het juiste antwoord op een meerkeuzevraag wordt 1 scorepunt toegekend. D. Milhaud - Le boeuf sur le toit 1 maximumscore 2 zestiende noten 1 (reine) kwart 1 2 maximumscore 1 klarinet

Nadere informatie

Dit keer ga je aan de slag met het fantastische stuk River flows van Yurima waarin je zult ontdekken;

Dit keer ga je aan de slag met het fantastische stuk River flows van Yurima waarin je zult ontdekken; River flows Yiruma Dit keer ga je aan de slag met het fantastische stuk River flows van Yurima waarin je zult ontdekken; - dat het eigenlijk uit 2 thema s bestaat waarop gevarieerd wordt - de basistheorie

Nadere informatie

Een goede muziekles bestaat meestal uit drie onderdelen uit de domeinen:

Een goede muziekles bestaat meestal uit drie onderdelen uit de domeinen: Een goede muziekles bestaat meestal uit drie onderdelen uit de domeinen: Zingen Muziek maken Luisteren naar muziek Bewegen op muziek Muziek vastleggen Spreken over muziek Voorbeeld: Domein stap 1. Zingen

Nadere informatie

Muziek en meer MUZIEK METHODE VOOR BASISONDERWIJS GROEP 7

Muziek en meer MUZIEK METHODE VOOR BASISONDERWIJS GROEP 7 Muziek en meer MUZIEK METHODE VOOR BASISONDERWIJS GROEP 7 Muziek en meer MUZIEK METHODE VOOR BASISONDERWIJS GROEP 7 Opdracht 1.1.a. Je hoorde zojuist een akoestisch en een elektrisch gitaar. Hier ontdek

Nadere informatie

SMV Stichting ter bevordering van muzikale vorming. come, follow me! canons en quodlibets. Jan Kruimink, SMV

SMV Stichting ter bevordering van muzikale vorming. come, follow me! canons en quodlibets. Jan Kruimink, SMV SMV Stichting ter bevordering van muzikale vorming come, follow me! Jan Kruimink, SMV colofon Muzieknotatie: Jaap van der Jagt Grafisch ontwerp: Criterium, Arnhem Eindredactie: Joep van Gurp Adviezen:

Nadere informatie

Optimale ontwikkeling prenatale fase tot en met zes jaar

Optimale ontwikkeling prenatale fase tot en met zes jaar Optimale ontwikkeling prenatale fase tot en met zes jaar Naast het muzikale ontwikkelingsgebied (waarneming van, ontwikkeling van het muzikaal geheugen, enzovoort) is tevens zichtbaar welke muzikale gedragsvorm

Nadere informatie

DE ZINGENDE TOREN pag. 1

DE ZINGENDE TOREN pag. 1 DE ZINGENDE TOREN pag. 1 Handleiding voor componisten Deze handleiding bestaat uit een map met aanwijzingen en suggesties voor componisten en een bijgesloten cd met daarop klankvoorbeelden van het instrument

Nadere informatie

Noten lezen voor gitaar

Noten lezen voor gitaar Noten lezen voor gitaar Voor leerlingen, die met gitaarlessen beginnen, maar nog niet met het notenbeeld bekend zijn. www.coumou.nl Vernieuwde editie: Tekst geredigeerd door H. Coumou-Gerbrandy. - 2 -

Nadere informatie

Hoe hoog of laag je de toon moet spelen kun je zien aan de plek van de noot op de notenbalk.

Hoe hoog of laag je de toon moet spelen kun je zien aan de plek van de noot op de notenbalk. Als je muziek gaat opschrijven moet je van elke toon het volgende aangeven: De toonhoogte: - Hoe hoog/laag moet je de toon spelen Het ritme: - Hoe lang moet je de toon laten doorklinken - Wanneer precies

Nadere informatie

De opbouw van notenladders

De opbouw van notenladders De opbouw van notenladders Door Dirk Schut Voorwoord Iedereen kent de notennamen wel: a, bes, b, c, cis, d, es, e, f, fis, g en gis, maar wat stellen deze namen voor en waarom vinden we juist deze noten

Nadere informatie

Correctievoorschrift HAVO. Muziek (oude en nieuwe stijl)

Correctievoorschrift HAVO. Muziek (oude en nieuwe stijl) Muziek (oude en nieuwe stijl) Correctievoorschrift HAVO Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs 20 02 Tijdvak 1 Inzenden scores Uiterlijk op 5 juni de scores van de alfabetisch eerste tien kandidaten per school

Nadere informatie

KSO STUDIERICHTING MUZIEK

KSO STUDIERICHTING MUZIEK KSO STUDIERICHTING MUZIEK TECHNISCHE EN MUZIKALE TOELATINGSEISEN Schooljaar 2012-2013 Beste leerling/ouder Hieronder vind je de nodige uitleg bij de technische en muzikale toelatingseisen voor het schooljaar

Nadere informatie

Impressionisme. Wanneer? Kenmerken van muziek uit het impressionisme

Impressionisme. Wanneer? Kenmerken van muziek uit het impressionisme Impressionisme Wanneer? Aan het einde van de negentiende eeuw lopen verschillende stijlen door elkaar. Je had de postromantiek in Duitsland, die verder gingen in romantische stijl met vooral Wagner als

Nadere informatie

Begeleidingsbundel bij de liedjes uit de Samenleesbijbel

Begeleidingsbundel bij de liedjes uit de Samenleesbijbel Begeleidingsbundel bij de liedjes uit de Samenleesbijbel Composities, liedteksten en overige teksten: Jan Marten de Vries, in opdracht van het Nederlands Bijbelgenootschap, 2015 Nederlands Bijbelgenootschap,

Nadere informatie

Docentenhandleiding voor The Recorder From Zero, Deel I

Docentenhandleiding voor The Recorder From Zero, Deel I Docentenhandleiding voor The Recorder From Zero, Deel I The Recorder From Zero is ontwikkeld om gebruikt te worden door een of meer beginners op de sopraanblokfluit met een docent die de nieuwe onderwerpen

Nadere informatie

Materiaal en bundels Lieuwe Noordam

Materiaal en bundels Lieuwe Noordam 1 Liedmateriaal kiezen voor het schoolkoor. Hoe doe je dat en welke liederen zijn daarvoor geschikt? Materiaal en bundels Lieuwe Noordam Het zoeken van geschikt materiaal voor een kinderkoor. Het lijkt

Nadere informatie

2 punten. 3 punten. 4 punten. 1 punt. 3 punten

2 punten. 3 punten. 4 punten. 1 punt. 3 punten Speel het vierde stuk uit één van je boeken. Hoeveel verschillende tonen kennen we. 1 2 Schrijf in ritme het woord pianoleerling in kwarten en achtsten. Is dit het ritme van Kortjakje, Vader Jacob, Zie

Nadere informatie

De symfonie. Welke symfonie hoor je? Schrijf de juiste volgorde in de kaders bij de cd-hoezen.

De symfonie. Welke symfonie hoor je? Schrijf de juiste volgorde in de kaders bij de cd-hoezen. De symfonie Welke symfonie hoor je? Schrijf de juiste volgorde in de kaders bij de cd-hoezen. Welke van deze symfonieën spreekt je het meest aan en waarom? Welke van deze symfonieën spreekt je het minst

Nadere informatie

Toonaarden. Grote en kleine tertstoonladders

Toonaarden. Grote en kleine tertstoonladders Toonaarden Grote en kleine tertstoonladders De meeste westerse muziek staat in een grote of een kleine toonaard. Die twee soorten toonaarden heb je al uitgebreid bekeken bij AMV. Even een herhaling. Er

Nadere informatie

Introductie in de muziektheorie oftewel Hoe zit muziek nou in elkaar?

Introductie in de muziektheorie oftewel Hoe zit muziek nou in elkaar? Introductie in de muziektheorie oftewel Hoe zit muziek nou in elkaar? Tom Overtoom - e Muzelinck Inleiding Muziek klinkt zo vanzelfsprekend dat we er vaak niet bij stilstaan dat wat wij heel gewoon vinden

Nadere informatie

Bijgestuurd Leerplan

Bijgestuurd Leerplan Onderwijssecretariaat van Steden en Gemeenten van de Vlaamse Gemeenschap Ravensteingalerij 3 bus 7 1000 russel tel. 02/506 41 50 fax 02/502 12 64 info@ovsg.be www.ovsg.be ALGEMENE MUZIKALE VORMING Lagere

Nadere informatie

» Oefening. Een voorbeeld van een idee: Ik ben soms graag alleen

» Oefening. Een voorbeeld van een idee: Ik ben soms graag alleen Als eerste moet je goed weten waarover je song gaat. Dit lijkt overduidelijk, maar dat is het niet altijd. Probeer in één woord vast te leggen waarover je song gaat. Het is uiteraard bepalend voor de tekst

Nadere informatie

Akkoorden op de gitaar. Marvin van Gessel

Akkoorden op de gitaar. Marvin van Gessel Akkoorden op de gitaar Marvin van Gessel 1 Inleiding Vele gitaristen hebben niet in de gaten dat er achter de akkoorden die zij spelen een zeer logische theorie schuilt. Zij leren de diverse akkoorden

Nadere informatie

Graaf Floris V, de boeren en het golvende water. Groep:onderbouw 0/1/2

Graaf Floris V, de boeren en het golvende water. Groep:onderbouw 0/1/2 Graaf Floris V, de boeren en het golvende water. Groep:onderbouw 0/1/2 Didactisch uitgangspunt Klank/ vorm/ betekenis Domeinen Spreken over muziek; Bewegen op muziek; Luisteren naar muziek Doelen Kinderen

Nadere informatie

Theorie voor het HAFABRA examen B

Theorie voor het HAFABRA examen B Theorie voor het HAFABRA examen B Versie 1 - oktober 2009. Theorie voor het HAFABRA examen B Inleiding... 3 Hoofdstuk 1: maat en ritme... 4 1. Maataccenten. Zware en lichte maatdelen... 4 Dus:... 6 1.2

Nadere informatie

Hoofdstuk 7. 1. Introductie video

Hoofdstuk 7. 1. Introductie video Hoofdstuk 7 1. Introductie video 2.Techniek vinger 4/ pinky! De pink is een best moeilijke vinger om noten/ tonen mee te spelen maar met frequent en structureel oefenen zal het snel makkelijker worden.

Nadere informatie

Witboek Kür op Muziek rijden

Witboek Kür op Muziek rijden Witboek Kür op Muziek rijden 2011 Marja Posch, Marvin s Multimedia 1 Introductie Dressuur op muziek wordt een dans, een dans van het paard, onzichtbaar begeleidt door minieme aanwijzingen van zijn ruiter.

Nadere informatie

Verslag leerorkest studieochtend. Zingen tijdens de instrumentale groepsles

Verslag leerorkest studieochtend. Zingen tijdens de instrumentale groepsles Verslag leerorkest studieochtend Zingen tijdens de instrumentale groepsles 6 maart 2012 Muziekcentrum Zuidoost 7 maart 2012 Muziekschool Amsterdam Noord 9 maart 2012 Muziekschool Amsterdam Docent: Otto

Nadere informatie

vastleggen: van grafisch naar traditioneel

vastleggen: van grafisch naar traditioneel 1 Hoe werk je met grafische notatie in de onderbouw en hoe kom je tot traditionele notatie? Een uitleg met praktijkvoorbeelden van eenvoudig naar complex. Vastleggen: van grafisch naar traditioneel Hans

Nadere informatie

Klassieke Muziekgeschiedenis De Middeleeuwen (500 1500)

Klassieke Muziekgeschiedenis De Middeleeuwen (500 1500) Klassieke Muziekgeschiedenis De Middeleeuwen (500 1500) Algemeen Als je aan de Middeleeuwen denkt, dan denk je waarschijnlijk aan grote kastelen, ridders en jonkvrouwen. Natuurlijk, dit is een gedeelte

Nadere informatie

Piramide 4: muzische vorming

Piramide 4: muzische vorming Piramide 4: muzische vorming Muziek 1. Welkom Kriebels - De kinderen kunnen spontaan vakantieherinneringen ophalen. - De kinderen kunnen herkenbare passages vergelijken met situaties uit hun leefwereld.

Nadere informatie

INLEIDING op de muziek van na 1950

INLEIDING op de muziek van na 1950 INLEIDING op de muziek van na 1950 0. Voor de leerkracht: achtergrond & opzet van de les Wanneer jongeren (en volwassenen) voor het eerst kennismaken met hedendaagse muziek (d.w.z.: Westerse kunstmuziek

Nadere informatie

Examenopgaven VBO-MAVO-C 2003

Examenopgaven VBO-MAVO-C 2003 Examenopgaven VO-MVO-C 2003 tijdvak 1 maandag 19 mei 09.00 11.00 uur MUZIEK C Naam kandidaat Kandidaatnummer anwijzingen voor de kandidaat: 1 Van 9.00-9.10 uur heb je de tijd om de vragen in te zien. 2

Nadere informatie

OOSTENRIJK 1 GROEP 7. Muzikale elementen. Volksmuziek. Bron: Alma ten Bruin

OOSTENRIJK 1 GROEP 7. Muzikale elementen. Volksmuziek. Bron: Alma ten Bruin OOSTENRIJK 1 GROEP 7 Muzikale elementen Volksmuziek Bron: Alma ten Bruin Benodigdheden: CD: Landen Digibord Liedblad Bijlage 1 2 en 3 Werkblad 1 Bord Voorbereiding: CD maken en CD speler klaarzetten. Kaart

Nadere informatie

Module 3g. Liedbegeleidingen met band in a box.

Module 3g. Liedbegeleidingen met band in a box. Module 3g Liedbegeleidingen met band in a box. Studielast: 7 uur Doel: kunnen maken van liedbegeleiding aan de hand van een zogenaamde begeleidingsautomaat, op basis van melodie met akkoordschema. De begeleiding

Nadere informatie

AANVULLENDE PROEFLES ACCORDEON

AANVULLENDE PROEFLES ACCORDEON AANVULLENDE PROEFLES ACCORDEON WWW.KLAVARVERENIGING.NL Speel binnen 0 minuten je eerste melodie! Inleiding Aanvulling op de proefles voor de baskant van de accordeon. Deze aanvulling is nodig omdat de

Nadere informatie

Daar zit veel in. heel. de inhoud van de website www.muziekabcd.nl

Daar zit veel in. heel. de inhoud van de website www.muziekabcd.nl heel Daar zit veel in Muziektheorie van Accelerando tot Zestienden met geluidsillustraties 19 spellen met veel niveaus van noten lezen en het oefenen van je gehoor tot componeren technische ondersteuning

Nadere informatie

Examen VWO. Muziek (oude stijl en nieuwe stijl)

Examen VWO. Muziek (oude stijl en nieuwe stijl) Muziek (oude stijl en nieuwe stijl) Examen VWO Opgavenboekje Examennummer Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs... Naam... Voor dit examen zijn maximaal 90 punten te behalen; het examen bestaat uit

Nadere informatie

In Evacuate the dancefloor van Cascada wordt een langer motief gebruikt. Meteen daarna wordt een variatie gespeeld.

In Evacuate the dancefloor van Cascada wordt een langer motief gebruikt. Meteen daarna wordt een variatie gespeeld. Naam:.... Klas:. Herhalen is iets nog een keer spelen zonder er iets aan te veranderen. Als je in een muziekstuk het motief alleen maar herhaalt, wordt het wel een beetje saai. Daarom maakt een componist

Nadere informatie

Componeer je eigen lied. Paul Wagemakers. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie.

Componeer je eigen lied. Paul Wagemakers. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie. Auteur Laatst gewijzigd Licentie Webadres Paul Wagemakers 29 March 2016 CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie http://maken.wikiwijs.nl/73734 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijsleermiddelenplein.

Nadere informatie

PODIUMPRESENTATIE DE MUZIEKSCHOOL TWENTE MAART 2006

PODIUMPRESENTATIE DE MUZIEKSCHOOL TWENTE MAART 2006 PODIUMPRESENTATIE DE MUZIEKSCHOOL TWENTE MAART 2006 INHOUD 1. Wat is podiumpresentatie 2. De voorbereiding 3. Het podium op 4. Tijdens het spelen 5. Als het stuk uit is 6. Je optreden zit erop 7. Het interview

Nadere informatie

MIDDELEEUWEN. 1. Algemeen 2. Gregoriaans 3. Ontwikkeling meerstemmigheid 4. Wereldlijke muziek 5. Instrumenten 6. Stijlkenmerken. 1.

MIDDELEEUWEN. 1. Algemeen 2. Gregoriaans 3. Ontwikkeling meerstemmigheid 4. Wereldlijke muziek 5. Instrumenten 6. Stijlkenmerken. 1. MIDDELEEUWEN (UITTREKSEL DIGISCHOOL) 1. Algemeen 2. Gregoriaans 3. Ontwikkeling meerstemmigheid 4. Wereldlijke muziek 5. Instrumenten 6. Stijlkenmerken 1. Algemeen In de eerste eeuwen na Christus raakte

Nadere informatie

Per graad is een extra studiejaar mogelijk. In principe is dat het laatste studiejaar.

Per graad is een extra studiejaar mogelijk. In principe is dat het laatste studiejaar. MUZIEKACADEMIE ANDERLECHT EVALUATIE instrumentale vakken aangeboden opties LAGERE GRAAD optie Algemene Muziekleer sectie JONGEREN 8 jaar sectie VOLWASSENEN 15 jaar (uitz. vanaf 12 jaar) L1 L2 : klasexamen

Nadere informatie

Note-By-Note. Tekst, muziek en lay-out door Tim Van Roy - www.timvanroy.be Uitgegeven door Digital Music Print - www.dmp.be

Note-By-Note. Tekst, muziek en lay-out door Tim Van Roy - www.timvanroy.be Uitgegeven door Digital Music Print - www.dmp.be Met dank aan: Foto s cover door Isabelle Bernaerts. Ontwerp cover door Slidedesigners - www.slidedesigners.be Foto s cursus door Ruth Verbruggen. Tekst, muziek en lay-out door Tim Van Roy - www.timvanroy.be

Nadere informatie

Hoe kan je een verhaal op een multimediale manier vertellen?

Hoe kan je een verhaal op een multimediale manier vertellen? Hoe kan je een verhaal op een multimediale manier vertellen? Over digital storytelling Digital storytelling is een heel eenvoudige manier om een verhaal op een multimediale manier te vertellen. Je kan

Nadere informatie

EXAMENEISEN voor het diploma KERKMUSICUS III (SGV in het bisdom Roermond)

EXAMENEISEN voor het diploma KERKMUSICUS III (SGV in het bisdom Roermond) EXAMENEISEN voor het diploma KERKMUSICUS III (SGV in het bisdom Roermond). Kerkmusicus III dirigent / organist Kerkmusicus III organist A Muziektheorie Notennamen, sleutels en chromatische tekens Ritme,

Nadere informatie

onderwerp: Ik ruik mensenvlees ( drama- beweging)

onderwerp: Ik ruik mensenvlees ( drama- beweging) onderwerp: Ik ruik mensenvlees ( drama- beweging) -lln. kn. zich soepel bewegen op de muziek; -lln. kn. sprookjesfiguren uitbeelden met de nadruk op één zintuig; -plezierbeleving; -lln. durven expressief

Nadere informatie

Co-creatie met basisschool De Ontdekking Groep 7-8

Co-creatie met basisschool De Ontdekking Groep 7-8 PAS OP JE TELLEN Werken met breuken, inhoud en oppervlakte m.b.v. muziek(les) GROEP 7-8 maatsoort, akkoordschema, vormschema Co-creatie met basisschool De Ontdekking Groep 7-8 Oktober/november 2015 1 Overzicht

Nadere informatie

Liedjes Kerstmusical: Volg die ster

Liedjes Kerstmusical: Volg die ster 14-1: Waar ben je geboren Waar ben je geboren, waar kom je vandaan Waar is het begonnen, waar is het ontstaan Waar ken jij de weg zelfs met je ogen dicht Waar ben je geboren, waar zag jij het licht Iedereen

Nadere informatie

Harmonische Analyse. 3 Tentamens in 3 moeilijkheidsgraden. voor gevorderde studenten. door Rowy

Harmonische Analyse. 3 Tentamens in 3 moeilijkheidsgraden. voor gevorderde studenten. door Rowy Harmonische Analyse 3 Tentamens in 3 moeilijkheidsgraden voor gevorderde studenten door Rowy Harmonische Analyse Om de tentamens te kunnen maken, moet u in het bezit zijn van het album Content, dat bestaat

Nadere informatie

NOTEN LEZEN VOOR DUMMIES

NOTEN LEZEN VOOR DUMMIES NOTEN LEZEN VOOR DUMMIES Door Ingrid Brandse Beste Harlem Nocturners, Als nieuw redactielid van Jif & Vim werd mij onlangs gevraagd om het één en ander uit te leggen over het notenschrift. De bedoeling

Nadere informatie

INLEIDING. Veel Succes!

INLEIDING. Veel Succes! AKKOORDBEGELEIDING INLEIDING Dit boek is bedoeld voor mensen die graag met akkoorden willen pianospelen. Het leuke is dat je zonder noten lezen een solist, een koor, of jezelf kunt begeleiden met akkoorden.

Nadere informatie

Mondharmonica spelen in 7 lessen!

Mondharmonica spelen in 7 lessen! Mondharmonica spelen in 7 lessen! Hét handboek voor mensen die altijd al een instrument wilden bespelen, maar er nog nooit aan begonnen zijn! In zeven weken leer je de belangrijkste aspecten van de harmonica

Nadere informatie

Een lezing over leiderschap Leiderschap is van iedereen E D D Y K A R R E N B E LT

Een lezing over leiderschap Leiderschap is van iedereen E D D Y K A R R E N B E LT Een lezing over leiderschap Leiderschap is van iedereen E D D Y K A R R E N B E LT Een lezing over leiderschap: Leiderschap is van iedereen Wat hebben gedichten en verzen met leiderschap te maken? Eddy

Nadere informatie

Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs Tijdvak 1 Dinsdag 27 mei 9.00 11.30 uur

Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs Tijdvak 1 Dinsdag 27 mei 9.00 11.30 uur Muziek (nieuwe stijl en oude stijl) Examen HAVO Vragenboekje Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs Tijdvak 1 Dinsdag 27 mei 9.00 11.30 uur 20 03 Examennummer... Naam... Voor dit examen zijn maximaal 90 punten

Nadere informatie

HERVORMDE KERK HOOGBLOKLAND

HERVORMDE KERK HOOGBLOKLAND ================================================ LIEDBUNDEL HERVORMDE KERK HOOGBLOKLAND ================================================ De liedbundel is ook te vinden op de website: www.hervormdhoogblokland.nl

Nadere informatie

Workshop 6 oktober 2010 Mieke Vermeulen. opzet van de workshop Gedichten lezen en schrijven en hoe je dat doet met de leerlingen van je groep

Workshop 6 oktober 2010 Mieke Vermeulen. opzet van de workshop Gedichten lezen en schrijven en hoe je dat doet met de leerlingen van je groep Workshop 6 oktober 2010 Mieke Vermeulen opzet van de workshop Gedichten lezen en schrijven en hoe je dat doet met de leerlingen van je groep Starter Een elf schrijven n.a.v. Stad van STEF BOS Gebruik slechts

Nadere informatie

Lesbrief voor leerlingen: hoe ontwerp je een omslag voor een boek

Lesbrief voor leerlingen: hoe ontwerp je een omslag voor een boek Lesbrief voor leerlingen: hoe ontwerp je een omslag voor een boek KIEZEN Een goed begin is het kiezen van het juiste boek. Er zijn zo veel mooie verhalen waardoor het soms lastig is om een goede keuze

Nadere informatie

Theorie voor het HAFABRA examen A

Theorie voor het HAFABRA examen A Theorie voor het HAFABRA examen A Versie 1 - oktober 2009. Theorie voor het HAFABRA examen A Inleiding... 3 Hoofdstuk 1: noten, notennamen, notenbalk en sleutels... 4 1.1 Stamtonen, notenbalk en sleutels...

Nadere informatie

Module 3e. Algemene muziekleer, componeren en gehoortraining met Music Ace

Module 3e. Algemene muziekleer, componeren en gehoortraining met Music Ace Module 3e Algemene muziekleer, componeren en gehoortraining met Music Ace Studielast: 4-14 uur. Doel: Leren omgaan met dit softwarepakket of onderdelen ervan (zoals het Doodle pad om mee te componeren).

Nadere informatie

Oasemoment 'Leer mij hoe ik bidden moet' Emmaüsparochie - donderdag 26 juni 2014

Oasemoment 'Leer mij hoe ik bidden moet' Emmaüsparochie - donderdag 26 juni 2014 Oasemoment 'Leer mij hoe ik bidden moet' Emmaüsparochie - donderdag 26 juni 2014 Muziek: Klokkengelui Gedicht Gij badt op enen berg alleen, en... Jesu, ik en vind er geen waar 'k hoog genoeg kan klimmen

Nadere informatie

Musical. Lessuggestie bovenbouw: Lesdoelen: Lesopbouw:

Musical. Lessuggestie bovenbouw: Lesdoelen: Lesopbouw: Lessuggestie bovenbouw: Musical Lesdoelen: De kinderen leren welke aspecten van muziek er aan bod komen in een musical. De kinderen leren dat samenzang het zingen van meer stemmen (noten) tegelijk is en

Nadere informatie

Anne Frank Cantate Opdrachten vmbo. Maak je eigen. muziekbiografie. 1 1 slu

Anne Frank Cantate Opdrachten vmbo. Maak je eigen. muziekbiografie. 1 1 slu muziekbiografie 1 1 slu Op de website ben je allerlei muziekfragmenten tegengekomen. Sommige spreken je waarschijnlijk aan, andere helemaal niet. Verzamel vier fragmenten in een persoonlijke muziekbiografie:

Nadere informatie

= = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = =

= = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = Orde van dienst voor zondag 17 januari 2016 Gebedsdienst voor de eenheid Dienst voorbereid door de Raad van Kerken Lemele - Lemelerveld Thema: Ga terug naar Start Kerk: Brugkerk, Kroonplein 1 te Lemelerveld

Nadere informatie

Muziek. Elke tijd heeft zijn eigen vormen

Muziek. Elke tijd heeft zijn eigen vormen Muziek Elke tijd heeft zijn eigen vormen Klassieke Sonate / Symfonie Eerste deel; snel en dramatisch (met sonatevorm) Tweede deel; langzaam en lyrisch. Liedvorm of thema met variaties contrasterende toonsoort

Nadere informatie

AMV Algemene Muzikale Vorming. Volwassenen. Ph. Thiran

AMV Algemene Muzikale Vorming. Volwassenen. Ph. Thiran AMV Algemene Muzikale Vorming Volwassenen Ph. Thiran Inhoudstafel Inhoudstafel... 1 Italiaanse woorden... 2 Notatie & Symbolen... 3 De noten & de rusten... 5 De maat... 7 De maat van een muziekstuk...

Nadere informatie

Cultuureducatie met Kwaliteit Nijmegen - Vaardigheidslijn Dans -

Cultuureducatie met Kwaliteit Nijmegen - Vaardigheidslijn Dans - Cultuureducatie met Kwaliteit Nijmegen - Vaardigheidslijn Dans - In de vaardigheidslijn dans en beweging worden de verschillende technieken, vaardigheden en houdingen voor de groepen 1 t/m 8 in een opbouwende

Nadere informatie

SAMEN DELEN. een lesbrief in het kader van de schoenendoosactie

SAMEN DELEN. een lesbrief in het kader van de schoenendoosactie SAMEN DELEN een lesbrief in het kader van de schoenendoosactie INHOUD LESBRIEF 1. Introductie 2. De SAMEN DELEN Lesinhoud 3. De SAMEN DELEN Quizzz 4. Het SAMEN DELEN Diploma 5. De SAMEN DELEN Activiteiten

Nadere informatie

* Musical. Spelers: David

* Musical. Spelers: David David * Musical Musical over het leven van David: 1. David bij de schapen 2. David wordt tot koning gezalfd 3. David komt bij Saul aan het hof 4. David en Goliath 5. David op de vlucht voor Saul 6. David

Nadere informatie

In het gras van Anna Enquist en Het onzichtbare labyrinth van Gerrit Komrij

In het gras van Anna Enquist en Het onzichtbare labyrinth van Gerrit Komrij Leeswijzer Poëzie In het gras van Anna Enquist en Het onzichtbare labyrinth van Gerrit Komrij Voor het eerst brengt Senia Literair een leeswijzer uit voor de bespreking van gedichten. In de leeswijzer

Nadere informatie

Liefde is vrij van zichzelf, om te leven voor de ander.

Liefde is vrij van zichzelf, om te leven voor de ander. Liefde is vrij van zichzelf, om te leven voor de ander. HHKalender DEF_2 ct.indd 1 Romantiek in een liefdesbrief 01-06-15 21:37 ROMANTIEK in een liefdesbrief Schrijf een liefdesbrief aan je geliefde. Verwerk

Nadere informatie