Vertegenwoordigers van de WTO Europese Unie voor tegen een beetje voor Landbouw: Exportsubsidies afschaffen

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Vertegenwoordigers van de WTO Europese Unie voor tegen een beetje voor Landbouw: Exportsubsidies afschaffen"

Transcriptie

1 Rol als voorzitter Elke werkgroep heeft een voorzitter. Als voorzitter ben je partijdig voor de EU en VS en laat je de inbreng/mening van de ontwikkelingslanden niet zo erg mee tellen. Jouw voorbereiding bestaat uit het maken van de agenda. Op de agenda van een vergadering staan de punten die besproken moeten gaan worden. Deze punten vind je in omschrijving van de landen, hierin staan de onderwerpen die behandeld worden. Een agenda maak je door alle punten die tijdens de vergadering aan de orde komen op papier te zetten. Tijdens de werkgroep bijeenkomst ben jij degene die de vergadering opent, waarna je de agendapunten gaat behandelen. Denk er wel aan dat je partijdig bent, dus ontwikkelingslanden krijgen minder spreektijd dan de rijke landen. Voordat jij de vergadering sluit is er nog een rondvraag waarin iedereen nog iets kan zeggen of vragen. Na de werkgroeprondes gaan jullie de uiteindelijke slotverklaring opstellen. Om de ontwikkelingslanden niet helemaal buitenspel te zetten moeten jullie ze wel een klein voordeel meegeven, anders kunnen ze heel moeilijk gaan doen. Alle afgevaardigden van de landen kunnen de slotverklaring nog inzien en kan het nog op kleine punten aangepast worden. Het is aan jullie de keus om die beslissing te maken, als je er maar voor zorgt dat iedereen voor stemt. Omdat de ontwikkelingslanden het waarschijnlijk niet echt eens zijn met de slotverklaring oefenen de VS en EU enorme druk uit om toch voor te stemmen. Er kunnen eventueel nog kleine wijzigingen optreden.

2 Europese Unie voor tegen een beetje voor Eportsubsidies afschaffen Geen onderscheid overheidsdiensten/ andere diensten. Hierdoor kan de EU het zuiveloverschot niet meer dumpen in ontwikkelingslanden. Toelichting: De EU wil haar boeren beschermen en wil dus subsidiering van boeren als een mogelijkheid open laten (bijvoorbeeld door subsidie te geven voor natuur- en landschapsbeheer). Aan de andere kant ziet ze ook wel dat het huidige systeem van eportsubsidies wel oneerlijk is ten opzichte van ontwikkelingslanden. Maar dan moeten de VS, Canada en Australië ook ophouden met verkapte eportsubsidies. Daarnaast zijn ze bang voor vrije markttoegang voor producten uit ontwikkelingslanden. Dit zou namelijk kunnen betekenen dat genetisch gemanipuleerde producten, hormoonvlees of andere onwenselijke landbouwproducten niet geweigerd kunnen worden. Bovendien zou goedkoop voedsel uit ontwikkelingslanden Europese producten wegconcurreren. : De EU vindt op zich dat ontwikkelingslanden het recht hebben om zelf goedkope medicijnen na te maken voor ziektes als AIDS, zonder dat ze hiervoor patentrecht moeten betalen. Volgens hen biedt het TRIPS-verdrag hiervoor de mogelijkheid. Het TRIPS-verdrag hoeft daarom niet aangepast te worden. : Het Europese bedrijfsleven staat te trappelen om dienstensectoren van andere (niet Europese) landen te betreden. Met name de Franse waterindustrie voert een zware lobby om toegang tot de watermarkt van de ontwikkelingslanden te krijgen. De EU wil aan de wensen van het bedrijfsleven tegemoet komen. Etra drukmiddel om in pauze stemmen mee te winnen: Eurocommissaris heeft al voor de conferentie Tanzania 50 mln EURO ontwikkelingshulp geboden in ruil voor een meer constructieve opstelling in de WTO. De nieuwe WTO onderhandelingsronde is heel belangrijk voor de EU.. en we geven jullie veel hulp (India, Tanzania en Brazilie)

3 Verenigde Staten Voor tegen Een beetje voor Eportsubsidies afschaffen Geen onderscheid overheidsdiensten/ andere diensten. Hierdoor kan de VS het graanoverschot niet meer dumpen in ontwikkelingslanden. Toelichting: De VS willen haar boeren beschermen en landbouwproducten uit ontwikkelingslanden van hun binnenlandse markt weren. De VS vinden dat ontwikkelingslanden gewoon geld moeten betalen als ze medicijnen willen namaken die door (Amerikaanse) bedrijven zijn ontwikkeld. Als ze dat namelijk niet doen, is er onvoldoende geld om dergelijke medicijnen te ontwikkelen, en zijn ze dus veel verder van huis. De lobby van farmaceutische industrie heeft haar vruchten afgeworpen. Daarnaast zijn ze voor een patent op leven, want het onderzoek naar genetisch gemodificeerde zaden en landbouwproducten kost veel geld. Verenigde Staten wille liberalisering van de dienstensector. Dat betekent dat de VS toegang van het Amerikaanse bedrijfsleven op de dienstensectoren van WTO-lidstaten wil. Ze maken daarin geen onderscheid tussen overheidsdiensten (zoals onderwijs en gezondheidszorg) en andere dienstensectoren (toerisme, bankieren, etc). Etra drukmiddel om in de pauze stemmen mee te winnen Waarom zijn jullie Tanzanianen in Geneve zo lastig? De nieuwe WTO onderhandelingsronde is heel belangrijk voor de VS.. en we geven jullie veel hulp (India, Tanzania en Brazilie)

4 India voor tegen een beetje voor Eportsubsidies afschaffen Geen onderscheid overheidsdiensten/ andere diensten Toelichting India wordt overspoeld met goedkope westerse landbouwproducten die op hun markt worden gedumpt. Dit gaat ten koste van hun eigen boeren. Ze wil daarom dat alle westerse eportsubsidies worden afgeschaft. Daarnaast wil ze in het landbouwverdrag afspraken opnemen (the development-bo) die boeren in ontwikkelingslanden kunnen beschermen tegen deze goedkope import. India vindt dat het hele TRIPS-verdrag herschreven moet worden. Patent op leven moet verboden worden. Op dit moment worden bepaalde landbouwgewassen, die al eeuwen door boeren gekweekt worden, gepatenteerd door grote zadenbedrijven waardoor de kleine boeren opeens moeten betalen voor zaden die ze zelf hebben opgekweekt. Daarnaast willen ze zelf goedkope medicijnen kunnen produceren, zonder dat ze daarvoor patentrecht hoeven te betalen. De afgelopen jaren zijn de watervoorziening en afvoer steeds meer in private handen gekomen. Onder druk van de Wereldbank en het IMF werd de overheid gedwongen deze sector te liberaliseren, omdat ze anders niet in aanmerking kwam voor leningen. De geprivatiseerde bedrijven zorgen voor veel problemen: de dienstverlening verslechterde, het onderhoud van de infrastructuur verwaarloosde en water is voor sommigen onbetaalbaar geworden. Daarom verzet India zich tegen liberalisering van water en andere basale overheidsdiensten.

5 Brazilië voor Tegen een beetje voor Eportsubsidies afschaffen Geen onderscheid overheidsdiensten/ andere diensten Toelichting Brazilië wil graag toegang op de westerse markt met haar producten. De afgelopen jaren zijn de landbouwondernemingen zich steeds meer gaan oriënteren op de buitenlandse markt. Waar ze steeds tegen aanlopen, zijn de importbeperkingen van de westerse rijke landen. En tegen de eportsubsidies van de VS en de EU waardoor ze oneerlijk concurreren met de eigen, Braziliaanse markt. Brazilië vindt dat het hele TRIPS-verdrag herschreven moet worden. Patent op leven moet verboden worden. Op dit moment worden bepaalde landbouwgewassen, die al eeuwen door boeren gekweekt worden, gepatenteerd door grote zadenbedrijven waardoor de kleine boeren opeens moeten betalen voor zaden die ze zelf hebben opgekweekt. Daarnaast willen ze zelf goedkope medicijnen kunnen produceren, zonder dat ze daarvoor patentrecht hoeven te betalen. De afgelopen jaren zijn de watervoorziening en afvoer steeds meer in private handen gekomen. Onder druk van de Wereldbank en het IMF werd de overheid gedwongen deze sector te liberaliseren, omdat ze anders niet in aanmerking kwam voor leningen. De geprivatiseerde bedrijven zorgen voor veel problemen: de dienstverlening verslechterde, het onderhoud van de infrastructuur verwaarloosde en water is voor sommigen onbetaalbaar geworden. Daarom verzet Brazilië zich tegen liberalisering van water en andere basale overheidsdiensten.

6 Tanzania Voor Tegen Een beetje voor Eportsubsidies afschaffen Geen onderscheid overheidsdiensten/ andere diensten Toelichting: Tanzania wordt overspoeld met goedkope westerse landbouwproducten die op haar markt worden gedumpt. Dit gaat ten koste van haar eigen boeren. Ze wil daarom dat alle westerse eportsubsidies worden afgeschaft. Daarnaast wil ze in het landbouwverdrag afspraken opnemen (the development-bo) die boeren in ontwikkelingslanden kunnen beschermen tegen deze goedkope import. Tanzania kampt op dit moment met een enorme AIDS epidemie. De overheid heeft te weinig geld om de dure westerse medicijnen te kopen en wil graag zelf goedkope AIDS medicijnen kunnen maken zonder dat ze voor het patentrecht hoeft te betalen. Daarnaast wil ze goedkope medicijnen uit bijvoorbeeld India kunnen importeren als ze zelf niet in staat is die te produceren. De afgelopen jaren zijn de watervoorziening en afvoer steeds meer in private handen gekomen. Onder druk van de Wereldbank en het IMF werd de overheid gedwongen deze sector te liberaliseren, omdat ze anders niet in aanmerking kwam voor leningen. De geprivatiseerde bedrijven zorgen voor veel problemen: de dienstverlening verslechterde, het onderhoud van de infrastructuur verwaarloosde en water is voor sommigen onbetaalbaar geworden. Daarom verzet Tanzania zich tegen liberalisering van water en andere basale overheidsdiensten.

7 NGO, actievoeren voor Tegen een beetje voor Eportsubsidies afschaffen Geen onderscheid overheidsdiensten/ andere diensten Je bent met een clubje van Jongeren Milieu Actief naar de onderhandelingen gekomen om je mening te laten horen. JMA is een vereniging voor en door jongeren. Zelf milieubewust én prettig leven staan daarin centraal. Jongeren bij JMA organiseren activiteiten om te laten zien hoe je rekening kan houden met het milieu. Op deze conferentie gaan jullie een actie bedenken om te laten zien dat bij landbouw of de handel in diensten rekening moet worden gehouden met het milieu. Meer en meer handel, meer multinationals als Shell en Nike, zorgen ervoor dat de druk op het milieu en de sociale misstanden in de wereld niet verdwijnen, maar eerder verergeren. Bedenk daarom een actie waarmee je de argumenten van (met name de VS) weerlegt. Denk bijvoorbeeld aan flyers (klein papiertje met een uitspraak of een korte zin) of poster ophangen tijdens de werkgroeprondes of iets met muziek en spandoeken doen tijdens de pauze. Zorg ervoor dat je actie de aandacht trekt. Jullie hebben ongeveer drie kwartier om je actie voor te bereiden (als je alleen in de pauze actie wil voeren heb je iets langer de tijd). In deze tijd moet je je onderwerp bedenken, je slogan verzinnen en materiaal maken.

Les: Globalisering Opdracht omschrijving Doel Het Rollenspel Tijd (min) Onderdeel

Les: Globalisering Opdracht omschrijving Doel Het Rollenspel Tijd (min) Onderdeel Les: Globalisering Conferenties in Johannesburg, Den Haag en Brussel. Agenda s over armoede, kinderarbeid of duurzame ontwikkeling, de wereldleiders vergaderen heel wat af. Vaak met de beste bedoelingen,

Nadere informatie

Opdrachten globalisering

Opdrachten globalisering Opdrachten globalisering Om duidelijk in beeld te brengen waar de WTO zich mee bezig houd kunnen onderstaande opdrachten worden gemaakt. De onderwerpen die hierin aan bod komen zijn: spijkerbroeken, de

Nadere informatie

EUROPEES PARLEMENT. Commissie internationale handel PE v01-00

EUROPEES PARLEMENT. Commissie internationale handel PE v01-00 EUROPEES PARLEMENT 2004 ««««««««««««Commissie internationale handel 2009 20.9.2005 PE 362.727v01-00 AMENDEMENTEN 1-17 Ontwerpadvies Johan Van Hecke Een ontwikkelingsstrategie voor Afrika (2005/2142(INI))

Nadere informatie

Medicijnen TRIPS en medicijnen: kiezen tussen patiënten en patenten. Maart 2007

Medicijnen TRIPS en medicijnen: kiezen tussen patiënten en patenten. Maart 2007 Medicijnen TRIPS en medicijnen: kiezen tussen patiënten en patenten Maart 2007 Jaarlijks overlijden 14 miljoen mensen in ontwikkelingslanden aan armoede- en infectieziektes, zoals malaria, diarree, tuberculose

Nadere informatie

Geschreven door One World zondag 03 augustus 2008 10:20 - Laatst aangepast maandag 11 januari 2010 09:17

Geschreven door One World zondag 03 augustus 2008 10:20 - Laatst aangepast maandag 11 januari 2010 09:17 http://www.oneworld.nl/ 24-07-2008 Geen WTO-doorbraak voor kleine ontwikkelingslanden (Auteur: Marlies Pilon en Marianne Wilschut) Katoen, kippen, bananen, auto-onderdelen. Je kunt het zo gek niet bedenken

Nadere informatie

Moeilijke besluiten voor de Europese Raad

Moeilijke besluiten voor de Europese Raad Moeilijke besluiten voor de Europese Raad Korte omschrijving: Leerlingen gaan aan de slag met actuele Europese dilemma s. Er zijn vijf dilemma s. U kunt zelf kiezen welke dilemma s u aan de orde stelt.

Nadere informatie

Internationale wegen vmbo-kgt34. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie.

Internationale wegen vmbo-kgt34. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie. Auteur VO-content Laatst gewijzigd Licentie Webadres 19 September 2016 CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie http://maken.wikiwijs.nl/73828 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijs Maken van Kennisnet.

Nadere informatie

WE FEED THE WORLD. Achtergronden bij. Een film van Erwin Wagenhofer, Oostenrijk, 2005 www.wefeedtheworld.nl

WE FEED THE WORLD. Achtergronden bij. Een film van Erwin Wagenhofer, Oostenrijk, 2005 www.wefeedtheworld.nl Achtergronden bij WE FEED THE WORLD Een film van Erwin Wagenhofer, Oostenrijk, 2005 www.wefeedtheworld.nl Meer weten over We feed the world? Zelf bijdragen aan een mens-, dier- en milieuvriendelijke landbouw?

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2002 2003 25 074 Ministeriële Conferentie van de Wereldhandelsorganisatie (WTO) 28 625 Herziening van het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid Nr. 61 BRIEF VAN

Nadere informatie

Arm en Rijk. Hoofdstuk 2: Arm en rijk in de Verenigde Staten

Arm en Rijk. Hoofdstuk 2: Arm en rijk in de Verenigde Staten Arm en Rijk Hoofdstuk 2: Arm en rijk in de Verenigde Staten 2.1 Rijk en arm in de Verenigde Staten De rijke Verenigde Staten Je kunt op verschillende manieren aantonen dat de VS een rijk land is. Het BNP

Nadere informatie

EERLIJKE HANDEL. Heb je vragen of opmerkingen of zoek je extra informatie, kijk dan op Internet: www.cmo.nl

EERLIJKE HANDEL. Heb je vragen of opmerkingen of zoek je extra informatie, kijk dan op Internet: www.cmo.nl Editie 21 September 2003 Leerkrachten: didactische aanwijzingen vindt u op pagina 3/4 van de handleiding. De leerlingenpagina s zijn kopieerbaar voor gebruik in de klas EERLIJKE HANDEL De macht van de

Nadere informatie

Aanklacht tegen de WTO, met het oog op de mensenrechten op voedsel en levensonderhoud

Aanklacht tegen de WTO, met het oog op de mensenrechten op voedsel en levensonderhoud Aanklacht tegen de WTO, met het oog op de mensenrechten op voedsel en levensonderhoud Guus Geurts Ger Roebeling Hoewel de meeste landen de universele verklaring van de rechten van de mens van de VN hebben

Nadere informatie

Wij geloven dat je leven leuker is als je je eigen keuzes maakt.

Wij geloven dat je leven leuker is als je je eigen keuzes maakt. Wij geloven dat je leven leuker is als je je eigen keuzes maakt. Wij vinden dat de overheid zich daarom minder met jou moet bemoeien en dat bedrijven minder invloed moeten hebben. Wij willen de overheid

Nadere informatie

Wij geloven dat je leven leuker is als je je eigen keuzes maakt.

Wij geloven dat je leven leuker is als je je eigen keuzes maakt. Wij geloven dat je leven leuker is als je je eigen keuzes maakt. Wij vinden dat de overheid zich daarom minder met jou moet bemoeien en dat bedrijven minder invloed moeten hebben. Wij willen de overheid

Nadere informatie

MINDER ARMOEDE MILLENNIUMDOEL 1. Beantwoord de volgende vragen en gebruik daarbij de kaart MINDER ARMOEDE.

MINDER ARMOEDE MILLENNIUMDOEL 1. Beantwoord de volgende vragen en gebruik daarbij de kaart MINDER ARMOEDE. MILLENNIUMDOEL 1 MINDER ARMOEDE kaart MINDER ARMOEDE. 1. Wat betekent de extreme armoedegrens? 2. In welk werelddeel liggen de meeste landen waar mensen onder de armoedegrens van 1,25 dollar per dag leven?

Nadere informatie

Stellingen Stemwijzer beter begrijpen

Stellingen Stemwijzer beter begrijpen Stellingen Stemwijzer beter begrijpen 1. Bindend referendum Bij een referendum laten mensen weten wat ze van iets vinden. Bijvoorbeeld of een land bij de Europese Unie mag of niet. Of dat de inwoners in

Nadere informatie

Nigeria. 1. Bevolking en welvaart in Nigeria 2. Voedselvoorziening in Nigeria 3. Nigeria in de wereldeconomie 4. Gezond in Nigeria

Nigeria. 1. Bevolking en welvaart in Nigeria 2. Voedselvoorziening in Nigeria 3. Nigeria in de wereldeconomie 4. Gezond in Nigeria Nigeria 1. Bevolking en welvaart in Nigeria 2. Voedselvoorziening in Nigeria 3. Nigeria in de wereldeconomie 4. Gezond in Nigeria Marèl Smit & Anne Jekel H3T3 1.Bevolking en welvaart in Nigeria Nigeria

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2005 2006 25 074 Ministeriële Conferentie van de Wereldhandelsorganisatie (WTO) Nr. 128 BRIEF VAN DE MINISTER EN STAATSSECRETARIS VAN ECONOMI- SCHE ZAKEN

Nadere informatie

Ik ben de Klomp. Europees landbouwbeleid groep 5-6. De Klomp is een boer. Wel een hele aardige boer. Maar wel met een boer n accent.

Ik ben de Klomp. Europees landbouwbeleid groep 5-6. De Klomp is een boer. Wel een hele aardige boer. Maar wel met een boer n accent. De Klomp is een boer. Wel een hele aardige boer. Maar wel met een boer n accent Zo! Goedemorgen of goedemiddag, wat is t? Ik moet zo de koeien weer melken, dus... Excuus, dat ik wat stink. Ik heb het zo

Nadere informatie

Internationale varkensvleesmarkt 2012-2013

Internationale varkensvleesmarkt 2012-2013 Internationale varkensvleesmarkt 212-213 In december 212 vond de jaarlijkse conferentie van de GIRA Meat Club plaats. GIRA is een marktonderzoeksbureau, dat aan het einde van elk jaar een inschatting maakt

Nadere informatie

Dierenwelzijn in de wereldhandel

Dierenwelzijn in de wereldhandel Dierenwelzijn in de wereldhandel Studium Generale, Gluren bij de buren, VHL Leeuwarden 12 maart 2014, Robert Hoste, Econoom Varkensproductie Agenda WTO Internationale vergelijking welzijnsregelgeving Oplossingsrichtingen

Nadere informatie

INDONESIË. Sociaaleconomische positie en ontwikkelingen

INDONESIË. Sociaaleconomische positie en ontwikkelingen INDONESIË Sociaaleconomische positie en ontwikkelingen Structuur [1/2] De kandidaat kan gebiedskenmerken van een ontwikkelingsland beschrijven en analyseren. Het betreft: a. sociaal-geografische en fysisch-geografische

Nadere informatie

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Brussel, 15.4.2014 COM(2014) 223 final 2014/0125 (NLE) Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD tot vaststelling van het door de Europese Unie in te nemen standpunt in de Algemene Raad

Nadere informatie

ECONOMISCHE PARTNERSCHAPSOVEREENKOMSTEN

ECONOMISCHE PARTNERSCHAPSOVEREENKOMSTEN EPAs- ECONOMISCHE PARTNERSCHAPSOVEREENKOMSTEN Het is belangrijk te weten dat de Economische Partnerschapsovereenkomst (EPA) niet de gehele Cotonou overeenkomst vervangt maar slechts het handelsgedeelte.

Nadere informatie

De Staatssecretaris van Economische Zaken Drs G. Ybema Ministerie van Economische Zaken Postbus EC Den Haag

De Staatssecretaris van Economische Zaken Drs G. Ybema Ministerie van Economische Zaken Postbus EC Den Haag De Staatssecretaris van Economische Zaken Drs G. Ybema Ministerie van Economische Zaken Postbus 20101 2500 EC Den Haag Betreft: Moratorium op vrijhandelsafspraken Ons kenmerk: 01/198/BZ Geachte heer Ybema,

Nadere informatie

Internationale handel H7 1. Internationale handel. Waarom importeren: 25-2-2013. Waar komt het vandaan?

Internationale handel H7 1. Internationale handel. Waarom importeren: 25-2-2013. Waar komt het vandaan? Internationale handel H7 1 Waar komt het vandaan? Economie voor het vmbo (tot 8,35 m.) Internationale handel Importeren = invoeren (betalen) Exporteren = uitvoeren (verdienen) Waarom importeren: Meer keuze

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2011 2012 21 501-02 Raad Algemene Zaken en Raad Buitenlandse Zaken Nr. 1153 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ECONOMISCHE ZAKEN, LANDBOUW & INNOVATIE Aan

Nadere informatie

En de boerin uit Namibië? (Uit: RECHT-vaardig, menswaardig)

En de boerin uit Namibië? (Uit: RECHT-vaardig, menswaardig) En de boerin uit Namibië? (Uit: RECHT-vaardig, menswaardig) In een rollenspel ervaren de deelnemers de invloed van beleidsbeslissingen in het ene land op het leven van mensen in een ander land. De meerderheid

Nadere informatie

Ik ben de Klomp. De Klomp is een boer. Wel een hele aardige boer. Maar wel met een boer n accent. EUROPEES LANDBOUWBELEID GROEP 5 6

Ik ben de Klomp. De Klomp is een boer. Wel een hele aardige boer. Maar wel met een boer n accent. EUROPEES LANDBOUWBELEID GROEP 5 6 Ik ben de Klomp De Klomp is een boer. Wel een hele aardige boer. Maar wel met een boer n accent. Aangeboden door Dit verhaal is onderdeel van de Europese Verhalenkoffer. www.eu.nl -> onderwijs Europese

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2011 2012 22 112 Nieuwe Commissievoorstellen en initiatieven van de lidstaten van de Europese Unie Nr. 1373 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN BUITENLANDSE

Nadere informatie

Bijlage VMBO-GL en TL 2004

Bijlage VMBO-GL en TL 2004 Bijlage VMBO-GL en TL 2004 tijdvak 1 BIOLOGIE CSE GL EN TL BIOLOGIE VBO-MAVO-D Deze bijlage bevat informatie. 400009-1-586-543b BIOTECHNOLOGIE INFORMATIE 1 OUDE TECHNIEKEN Al eeuwen gebruiken mensen organismen

Nadere informatie

Leerlingenraad. de Plantage

Leerlingenraad. de Plantage Leerlingenraad de Plantage Wat is de leerlingenraad (LR)? De leerlingenraad is een vertegenwoordiging van leerlingen uit de groepen 6 t/m 8. De vertegenwoordigers worden gekozen uit- en door de leerlingen

Nadere informatie

"Nederlandse agribusiness in Rusland en China, ervaringen en perspectieven"

Nederlandse agribusiness in Rusland en China, ervaringen en perspectieven "Nederlandse agribusiness in Rusland en China, ervaringen en perspectieven" Presentatie voor Jaarvergadering LTO Noord Afdeling Oostelijk Flevoland 9 februari 2015 Marinus Overheul, voormalig Landbouwraad

Nadere informatie

ONTWIKKELINGSPERSPECTIEVEN TE ZWAK IN GATS ARTIKEL IV

ONTWIKKELINGSPERSPECTIEVEN TE ZWAK IN GATS ARTIKEL IV ONTWIKKELINGSPERSPECTIEVEN TE ZWAK IN GATS ARTIKEL IV Het WTO-verdrag over handel in diensten (GATS) bevat enkele regels ten gunste van ontwikkelingslanden. Artikel IV is de regel die het meest expliciet

Nadere informatie

De rol van landbouw in de Doha Ronde

De rol van landbouw in de Doha Ronde Faculteit Economie en Bedrijfskunde te Universiteit van Amsterdam De rol van landbouw in de Doha Ronde Marisca Nathe 0300039 Bachelor Economie en Bedrijfskunde Specialisatie: International Economics &

Nadere informatie

Lestips & werkvormen over de Amerikaanse

Lestips & werkvormen over de Amerikaanse Verkiezingen in de VS, verkiezingen in Nederland OMSCHRIJVING De Verenigde Staten en Nederland zijn beide een democratie; toch zijn er grote verschillen tussen deze twee landen. In deze werkvorm gaan leerlingen

Nadere informatie

Daarvoor had ik al 2,5 jaar in Franstalig Kameroen gewerkt, ook op een landbouwproject.

Daarvoor had ik al 2,5 jaar in Franstalig Kameroen gewerkt, ook op een landbouwproject. [Titel; sheet 1] Internationale armoede in relatie tot landbouw Bertus Buizer 25 april 2016 [ Kaart van Afrika; sheet 2] Dertig jaar geleden kwam ik met mijn gezin terug uit Tsjaad. Ik heb daar vier jaar

Nadere informatie

Docentenhandleiding Rollenspel Politiek

Docentenhandleiding Rollenspel Politiek Docentenhandleiding Rollenspel Politiek Voorbereiding 1. Bepaal hoeveel tijd er is: kies voor 45, 60 of 90 uten versie 2. Deel tijdschema uit en bespreek dit met de leerlingen 3. Verdeel de rollen, zie

Nadere informatie

WAT IS ER MIS MET DE

WAT IS ER MIS MET DE WAT IS ER MIS MET DE A IS ER IETS MIS MET GLOBALISERING? De economie 'globaliseert' in rap tempo. Voor steeds meer bedrijven verdwijnt het belang van nationale grenzen: zij investeren en drijven handel

Nadere informatie

Ik ben Sim-kaart. Mobiel bellen groep 5-6. De Simkaart is een meisje, tikkeltje ondeugend en een echte kletsgraag. Aangeboden door

Ik ben Sim-kaart. Mobiel bellen groep 5-6. De Simkaart is een meisje, tikkeltje ondeugend en een echte kletsgraag. Aangeboden door De Simkaart is een meisje, tikkeltje ondeugend en een echte kletsgraag Hoi! Blijf even aan de lijn. Ik zit namelijk op de andere. Wacht even. Hoi, ik kom zo even terug, want ik moet even iets zeggen over

Nadere informatie

Debat: Maatschappelijke stage

Debat: Maatschappelijke stage Debat: Maatschappelijke stage Korte omschrijving werkvorm: De leerlingen voeren een Tweede Kamerdebat over het afschaffen van de maatschappelijke stage. Leerdoel: Leerlingen krijgen inzicht in hoe een

Nadere informatie

Spreekbeurtinformatie Millenniumdoelen

Spreekbeurtinformatie Millenniumdoelen Spreekbeurtinformatie Millenniumdoelen Informatie voor basisschoolleerlingen uit groep 5 t/m 8 Wat kun je hier vinden? 1. Jouw spreekbeurt over de Millenniumdoelen 2. Waarom zijn er Millenniumdoelen 3.

Nadere informatie

pdf05 GEMEENSCHAPPELIJK LANDBOUWBELEID in de EU

pdf05 GEMEENSCHAPPELIJK LANDBOUWBELEID in de EU pdf05 GEMEENSCHAPPELIJK LANDBOUWBELEID in de EU MARKT- en PRIJSBELEID Het gemeenschappelijk landbouwbeleid beoogt o.a. de agrarische bevolking een redelijk inkomen te verschaffen en de consumenten te verzekeren

Nadere informatie

Examen VMBO-GL en TL-COMPEX 2005

Examen VMBO-GL en TL-COMPEX 2005 Examen VMBO-GL en TL-COMPEX 2005 tijdvak 1 dinsdag 31 mei totale examentijd 2 uur ECONOMIE CSE GL EN TL Vragen 1 tot en met 23 In dit deel van het examen staan de vragen waarbij de computer niet wordt

Nadere informatie

VOORSTELLING DE KINDER- & JEUGDBURGEMEESTER DEN HAAG

VOORSTELLING DE KINDER- & JEUGDBURGEMEESTER DEN HAAG VOORSTELLING DE KINDER- & JEUGDBURGEMEESTER DEN HAAG Kom op bezoek bij Kinder- & Jeugdburgemeester YoZyAsz en zijn gevolg en word even raadslid van Den Haag. Maak, met jouw partij, jullie eigen plan voor

Nadere informatie

Koopkrachtpariteit en Gini-coëfficiënt in China: hoe je tegelijkertijd arm én rijk kunt zijn.

Koopkrachtpariteit en Gini-coëfficiënt in China: hoe je tegelijkertijd arm én rijk kunt zijn. Koopkrachtpariteit en Gini-coëfficiënt in China: hoe je tegelijkertijd arm én rijk kunt zijn. 1. De Wereldbank berichtte onlangs dat de Chinese economie binnen afzienbare tijd de grootste economie van

Nadere informatie

Ik werp mij niet op als pleitbezorger van een economische sector.

Ik werp mij niet op als pleitbezorger van een economische sector. Directie Internationale Zaken De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EK 's-gravenhage uw brief van uw kenmerk ons kenmerk datum 7 september 2007 2060724810 IZ. 2007/2013

Nadere informatie

Werken aan de Wereld Lessenserie 2013 Niveau 2 en 3

Werken aan de Wereld Lessenserie 2013 Niveau 2 en 3 Werken aan de Wereld Lessenserie 2013 Niveau 2 en 3 Wereldburgerschap Wat kun jij als mbo-student doen voor de wereld buiten je dorp, stad of land? En wat kan de wereld voor jou doen privé en professioneel?

Nadere informatie

Een wat strenge stem, hij wil graag officiëler klinken dan hij in wezen is.

Een wat strenge stem, hij wil graag officiëler klinken dan hij in wezen is. Een wat strenge stem, hij wil graag officiëler klinken dan hij in wezen is. Goedendag! Als ik even de aandacht mag, ja! Dank u. Dan geef ik nu het woord aan mezelf. Als ik mij eerst eens even mag introduceren.

Nadere informatie

Werkvel opdracht 17 (Wat kunnen wij in Europa aan grensoverschrijdende problemen doen?)

Werkvel opdracht 17 (Wat kunnen wij in Europa aan grensoverschrijdende problemen doen?) Werkvel opdracht 17 (Wat kunnen wij in Europa aan grensoverschrijdende problemen doen?) Toelichting op de opdracht In deze opdracht gaan jullie kijken naar grensoverschrijdende problemen. Dit doen jullie

Nadere informatie

Geef een voordeel van exporteren. Geef een voordeel van importeren.

Geef een voordeel van exporteren. Geef een voordeel van importeren. Vraagkaarten - blauw & groen De verhouding tussen de euro en de dollar gaat van 1 EUR = 1, 5508 dollar naar 1 EUR = 1, 25 dollar. Is de dollar dan in waarde gedaald of gestegen? De dollar is in waarde

Nadere informatie

Ontwikkelingssamenwerking hv123. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie. https://maken.wikiwijs.nl/76066

Ontwikkelingssamenwerking hv123. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie. https://maken.wikiwijs.nl/76066 Auteur VO-content Laatst gewijzigd Licentie Webadres 12 juli 2017 CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie https://maken.wikiwijs.nl/76066 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijs van Kennisnet. Wikiwijs

Nadere informatie

Werkboekje. Natuur en milieu educatie. Groep 7. Naam: Fruit in de mix. Dit is een product van Stichting Vogelpark Avifauna

Werkboekje. Natuur en milieu educatie. Groep 7. Naam: Fruit in de mix. Dit is een product van Stichting Vogelpark Avifauna Werkboekje Natuur en milieu educatie Naam: Groep 7 Fruit in de mix Dit is een product van Stichting Vogelpark Avifauna Werkblad 1 Waar komt ons fruit vandaan? Vul 1. Teken het klassikale woordenweb die

Nadere informatie

Schrijf mee met Earth Alarm Waar kunt u nog over schrijven?

Schrijf mee met Earth Alarm Waar kunt u nog over schrijven? Het schrijfproject Earth Alarm steunt initiatieven ter verbetering van het milieu in het buitenland. Earth Alarm komt in actie op verzoek van lokale organisaties en vraagt altijd om een milieuvriendelijker

Nadere informatie

LTO Nederland: boeren, lobby, EU. Wie ben ik? Wie ben ik? Koert Verkerk. Lobbyist LTO Nederland in Brussel

LTO Nederland: boeren, lobby, EU. Wie ben ik? Wie ben ik? Koert Verkerk. Lobbyist LTO Nederland in Brussel LTO Nederland: boeren, lobby, EU Koert Verkerk LTO Nederland Juli 2016 Wie ben ik? Koert Verkerk Lobbyist LTO Nederland in Brussel Wie ben ik? 1 Wie zijn jullie? Type bedrijven? Kennen jullie lobbyisten?

Nadere informatie

Debat: Nationalisering of privatisering?

Debat: Nationalisering of privatisering? Debat: Nationalisering of privatisering? Korte omschrijving werkvorm: Uw leerlingen leren wat een collectieve voorziening is. Doorgaans worden collectieve voorzieningen in Nederland door de overheid gefinancierd,

Nadere informatie

Eindexamen maatsschappijwetemschappen vwo I

Eindexamen maatsschappijwetemschappen vwo I Opgave 2 Klimaatconferentie in Kopenhagen Inleiding Van 7 tot 18 december 2009 werd een internationale klimaatconferentie (klimaattop) gehouden in Kopenhagen. Op deze conferentie van de Verenigde Naties

Nadere informatie

Ik ben Sim-kaart. Mobiel bellen groep 7-8. De Simkaart is een meisje, tikkeltje ondeugend en een echte kletsgraag. Aangeboden door

Ik ben Sim-kaart. Mobiel bellen groep 7-8. De Simkaart is een meisje, tikkeltje ondeugend en een echte kletsgraag. Aangeboden door De Simkaart is een meisje, tikkeltje ondeugend en een echte kletsgraag Hoi! Blijf even aan de lijn. Ik zit namelijk op de andere. Wacht even. Hoi, ik kom zo even terug want ik moet even iets zeggen over

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Eerste Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 22 Den Haag

Aan de Voorzitter van de Eerste Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 22 Den Haag Aan de Voorzitter van de Eerste Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 22 Den Haag Bezuidenhoutseweg 67 2594 AC Den Haag Postbus 20061 Nederland www.rijksoverheid.nl Onze Referentie Minbuza 2016.141697 Uw

Nadere informatie

Werken aan de Wereld Studentenboekje 2011-2012 2

Werken aan de Wereld Studentenboekje 2011-2012 2 Lesbrieven Lesbrief 1 Wereldburgerschap en millenniumdoelen. Opdracht 1. Wat is een wereldburger welke houding en vaardigheden horen daarbij? In de omschrijving van wereldburgerschap op de volgende pagina

Nadere informatie

E. Smolders M.van Dorp. Eindexamen economie compex vmbo gl/tl 2005 - I. - www.vmbogltl.nl - 2 -

E. Smolders M.van Dorp. Eindexamen economie compex vmbo gl/tl 2005 - I. - www.vmbogltl.nl - 2 - VAKKENVULLEN OF ZAKKENVULLEN Bij de beantwoording van de vragen 1 tot en met 6 moet je soms gebruikmaken van de informatiebronnen 1 tot en met 3 in de bijlage. Michel, 16 jaar oud, is blij. Hij heeft een

Nadere informatie

Ik ben de Klomp. De Klomp is een boer. Wel een hele aardige boer. Maar wel met een boer n accent. EUROPEES LANDBOUWBELEID GROEP 7 8

Ik ben de Klomp. De Klomp is een boer. Wel een hele aardige boer. Maar wel met een boer n accent. EUROPEES LANDBOUWBELEID GROEP 7 8 Ik ben de Klomp De Klomp is een boer. Wel een hele aardige boer. Maar wel met een boer n accent. Aangeboden door Dit verhaal is onderdeel van de Europese Verhalenkoffer. www.eu.nl -> onderwijs Europese

Nadere informatie

Activiteit Campagne voeren

Activiteit Campagne voeren Activiteit Campagne voeren Toelichting op de activiteit In het participatieproject binnen Meer Democratie mogen kinderen meedenken over een beslissing die hen aangaat of waar zij bij betrokken zijn (schoolreisje,

Nadere informatie

Het kleine boerenspel

Het kleine boerenspel Het kleine boerenspel 11.11.11 jongerenwerking - Vlasfabriekstraat 11-1060 Brussel - 02/536.11.60 evie.vandevyvere@11.be 1 Inleiding Momenteel leeft één vierde van de wereldbevolking in absolute armoede.

Nadere informatie

Internationale Kansen & Knelpunten

Internationale Kansen & Knelpunten Onderzoeksrapport Internationale Kansen & Knelpunten Onderzoeksrapport van- en voor de Nederlandse Life Sciences & Health sector Versie 2015 Mede mogelijk gemaakt door: www.tfhc.nl Task Force Health Care

Nadere informatie

Leiden is een typische studentenstad en heeft dus veel kamerbewoners.

Leiden is een typische studentenstad en heeft dus veel kamerbewoners. EC 01. EEN KAMER HUREN IN LEIDEN. Leiden is een typische studentenstad en heeft dus veel kamerbewoners. Vermoedelijk blijft het aanbod van kamers achter bij de vraag, waardoor er gemakkelijk prijsopdrijving

Nadere informatie

Leerlingen weten dat er in een democratische rechtsstaat verschillende manieren zijn om conflicten op te lossen en dat rechtspraak daar één van is.

Leerlingen weten dat er in een democratische rechtsstaat verschillende manieren zijn om conflicten op te lossen en dat rechtspraak daar één van is. HOE LOSSEN WE DIT OP? DE WERKVORM IN HET KORT Wat doe je als je een probleem of ruzie hebt? In het ergste geval moet je naar een rechter. Die bepaalt dan wie er gelijk heeft. Maar meestal kun je problemen

Nadere informatie

Ontwikkelingssamenwerking hv123. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie. http://maken.wikiwijs.nl/76066

Ontwikkelingssamenwerking hv123. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie. http://maken.wikiwijs.nl/76066 Auteur VO-content Laatst gewijzigd Licentie Webadres 03 May 2016 CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie http://maken.wikiwijs.nl/76066 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijsleermiddelenplein. Wikiwijsleermiddelenplein

Nadere informatie

Meander. Aardrijkskunde WERKBOEK

Meander. Aardrijkskunde WERKBOEK 7 Meander Aardrijkskunde WERKBOEK 7 Meander Aardrijkskunde WERKBOEK Eindredactie: Carla Wiechers Leerlijnen: Mark van Heck Auteurs: Meie Kiel, Jacques van der Pijl, Maril Rijks THEMA 4 thema 4 les 1 Volop

Nadere informatie

Workshop Tweede Kamerverkiezingen

Workshop Tweede Kamerverkiezingen Workshop Tweede Kamerverkiezingen Korte omschrijving workshop In deze workshop leren de deelnemers wat de Tweede Kamer doet, hoe ze moeten stemmen en op welke partijen ze kunnen stemmen. De workshop bestaat

Nadere informatie

Waarom ga je schrijven: het Jeugdjournaalfilmpje bekijken

Waarom ga je schrijven: het Jeugdjournaalfilmpje bekijken Les 1: Je eigen vredesspreuk bedenken Waarom ga je schrijven: het Jeugdjournaalfilmpje bekijken Bekijk met de klas het Jeugdjournaalfilmpje op www.nieuwsbegrip.nl. Let er vooral op wat vrede precies betekent.

Nadere informatie

logoocw Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus Den Haag 29 april 2005 IB/2005/12575 Conventie Culturele Diversiteit

logoocw Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus Den Haag 29 april 2005 IB/2005/12575 Conventie Culturele Diversiteit logoocw Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 Den Haag Den Haag Ons kenmerk 29 april 2005 IB/2005/12575 Onderwerp Conventie Culturele Diversiteit Bijlage(n) 1. Gezamenlijke

Nadere informatie

Eindexamen vmbo gl/tl economie 2011 - II

Eindexamen vmbo gl/tl economie 2011 - II Beoordelingsmodel Aan het juiste antwoord op een meerkeuzevraag wordt 1 scorepunt toegekend. MINpunten 1 maximumscore 1 2 / 6 x 100 % = 33,3% 2 maximumscore 1 Voorbeeld van een juiste reden: Klantenbinding:

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2007 2008 25 074 Ministeriële Conferentie van de Wereldhandelsorganisatie (WTO) Nr. 159 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ECONOMISCHE ZAKEN Aan de Voorzitter

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag Bezuidenhoutseweg 67 2594 AC Den Haag Postbus 20061 Nederland www.rijksoverheid.nl Datum 13 september 2016 Betreft Beantwoording

Nadere informatie

Bijlagen: - MVO referentiekader - Fairtrade Gemeente handleiding. Afhandeling. 1. Inleiding

Bijlagen: - MVO referentiekader - Fairtrade Gemeente handleiding. Afhandeling. 1. Inleiding RG nr. Datum: Indiener(s): Onderwerp: Initiatiefvoorstel: ChristenUnie PAS SP PvdA Millenniumdoelstellingen De indieners stellen voor: - dat de gemeente Steenwijkerland zich actiever inzet om bij te dragen

Nadere informatie

i Een minister is politiek verantwoordelijk voor een bepaald onderwerp in

i Een minister is politiek verantwoordelijk voor een bepaald onderwerp in Als ik minister ben, dan pak ik alles anders aan! De verkiezingen komen er weer aan en dat betekent dat er ook nieuwe ministers benoemd worden die het één en ander willen veranderen in Nederland. Wat zou

Nadere informatie

Hoofdstuk 3. 3.1 De grens over. www.jooplengkeek.nl. Wat is export? Wat is import? Vraag1

Hoofdstuk 3. 3.1 De grens over. www.jooplengkeek.nl. Wat is export? Wat is import? Vraag1 www.jooplengkeek.nl 3.1 De grens over Hoofdstuk 3 Wat is export? Wat is import? Vraag1 1 Vraag 2 a) 1) (Meer) personeel in het hotel. 2) Meer werk bij leveranciers, bijvoorbeeld bij een bakker die brood

Nadere informatie

Datum 18 juni 2015 Betreft Beantwoording vragen van de leden Jasper Van Dijk en Smaling (SP) over het bericht TTIP tast gezondheid EU aan

Datum 18 juni 2015 Betreft Beantwoording vragen van de leden Jasper Van Dijk en Smaling (SP) over het bericht TTIP tast gezondheid EU aan Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag Bezuidenhoutseweg 67 2594 AC Den Haag Postbus 20061 Nederland www.rijksoverheid.nl Uw Referentie 2015Z07933 Datum 18 juni

Nadere informatie

FNV Standpunt Vrijhandelsverdragen, 6 maart 2015

FNV Standpunt Vrijhandelsverdragen, 6 maart 2015 FNV Standpunt Vrijhandelsverdragen, 6 maart 2015 FNV zegt NEE tegen Vrijhandelsverdragen TTIP, CETA en TISA Inleiding De FNV maakt zich grote zorgen over de gevolgen voor Nederlandse werknemers van de

Nadere informatie

TTIP, wat is dat nou weer?

TTIP, wat is dat nou weer? TTIP, wat is dat nou weer? TTIP = Trans-atlantic Trade and Investment Partnership Vrijhandelsverdrag tussen de EU en de VS Ook wel TAFTA genoemd, maar dat klinkt in de VS niet zo goed. En wie is er nu

Nadere informatie

Voorstel voor een VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

Voorstel voor een VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Brussel, 17.3.2010 COM(2010)96 definitief 2010/0056 (COD) Voorstel voor een VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD tot intrekking van Verordening (EG) nr. 1964/2005 van de

Nadere informatie

Eindexamen aardrijkskunde vwo 2010 - I

Eindexamen aardrijkskunde vwo 2010 - I Wereld Opgave 1 Demografische ontwikkelingen in Afrika Bestudeer de bronnen 1 en 2 die bij deze opgave horen. Stelling: In ontwikkelingslanden ligt het geboortecijfer in steden doorgaans lager dan op het

Nadere informatie

Help! Verzuim voorkomen

Help! Verzuim voorkomen TIP: dit is een interactieve pdf. de inhoudsopgave en het menu onder aan de pagina s zijn clickable. Help! Verzuim voorkomen Een leidraad voor werkoverleg met medewerkers over verzuim Deze publicatie is

Nadere informatie

Hoofdstuk 1 Globalisering Paragraaf 15 t/m 19

Hoofdstuk 1 Globalisering Paragraaf 15 t/m 19 Hoofdstuk 1 Globalisering Paragraaf 15 t/m 19 inhoud Patronen van de landbouw in de EU (par. 15) Veranderingsprocessen in de EU-landbouw (par. 16) Oostenrijk - Nederland: overeenkomsten en verschillen

Nadere informatie

Inleiding. Aan de ingang van het festival zijn linten gehangen die de TTIP- en CETA-vrije zone aankondigen. Voor

Inleiding. Aan de ingang van het festival zijn linten gehangen die de TTIP- en CETA-vrije zone aankondigen. Voor 7 Inleiding Het is zaterdag 6 augustus en ik bevind me op Esperanzah, een festival met wereldmuziek in de idyllische abdij van Floreffe. De abdij torent boven het dorpje uit. De optredens op het grote

Nadere informatie

Achtergronden en handelingsperspectieven rond Regionalisering

Achtergronden en handelingsperspectieven rond Regionalisering Regionalisering, workshop 26-01-2007 Bijlage 2 Achtergronden en handelingsperspectieven rond Regionalisering Guus Geurts Dit achtergrondverhaal is afkomstig uit een projectvoorstel voor een campagne die

Nadere informatie

1. Opening: Giel opent de vergadering met koeken :-) Overzicht. Vergadering ouderraad Hoofddorp. 9 april - 8.00 uur

1. Opening: Giel opent de vergadering met koeken :-) Overzicht. Vergadering ouderraad Hoofddorp. 9 april - 8.00 uur Overzicht Onderwerp Datum Vergadering Hoofddorp 9 april - 800 uur Agenda - Opening - Rondje doen verwachtingen - (actie)punten uit de vorige vergadering: - nieuwe actie(punten) - Prioriteiten toekennen

Nadere informatie

Jaarplan ASVZ 2016 Zorg pakken we samen aan

Jaarplan ASVZ 2016 Zorg pakken we samen aan Jaarplan ASVZ 2016 Zorg pakken we samen aan Jaarplan ASVZ 2016 eenvoudige versie Dit is het jaarplan van ASVZ. Hierin schrijft ASVZ op wat we in 2016 gaan doen, en wat beter of anders kan in de zorg. Het

Nadere informatie

EUROPEES PARLEMENT. Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen. 7 mei 2001 PE /1-11 AMENDEMENTEN 1-11

EUROPEES PARLEMENT. Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen. 7 mei 2001 PE /1-11 AMENDEMENTEN 1-11 EUROPEES PARLEMENT 1999 2004 Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen 7 mei 2001 PE 298.117/1-11 AMENDEMENTEN 1-11 ONTWERPADVIES - Evans (PE 298.117) Versnelde actie ter bestrijding van de belangrijkste

Nadere informatie

Klonen van dieren. Ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie

Klonen van dieren. Ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie Klonen van dieren Ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie 2 Klonen van dieren Ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie I: Wat is klonen? Klonen is het ongeslachtelijk voortplanten

Nadere informatie

1. Hebben deze feestdagen een religieuze betekenis voor jou?

1. Hebben deze feestdagen een religieuze betekenis voor jou? Pasen Tweede paasdag Hemelvaart en tweede pinksterdag staan weer (bijna) voor de deur aankomend weekend wordt Pasen gevierd. 70% 60% 50% 40% 30% 20% 10% 0% 1. Hebben deze feestdagen een religieuze betekenis

Nadere informatie

DE AARDE IS OOK. TOOLKIT: TIPS & IDEEëN VOOR VRIJWILLIGERS. Mueller/GP

DE AARDE IS OOK. TOOLKIT: TIPS & IDEEëN VOOR VRIJWILLIGERS. Mueller/GP DE AARDE IS OOK TOOLKIT: TIPS & IDEEëN VOOR VRIJWILLIGERS Mueller/GP Wilkins/GP Een wereld die draait op schone energie, met rijke bossen en oceanen vol leven. Dat is de wereld volgens Greenpeace. We doen

Nadere informatie

Genoeg water voor iedereen

Genoeg water voor iedereen Genoeg water voor iedereen eerlijk verdeeld - betaalbaar - schoon - duurzaam Of je nu rijk bent of arm, als je een dag niet drinkt heb je dorst. Niemand kan zonder water. Met genoeg en schoon water hebben

Nadere informatie

Vóór de Verandering Workshop Landbouw 24 maart 2007

Vóór de Verandering Workshop Landbouw 24 maart 2007 Vóór de Verandering Workshop Landbouw 24 maart 2007 Riky Schut Debat Europees Landbouwbeleid tijdens Café Globaal op 20 december 2006 in Haarlem. 1. Productieverhoging is achterhaald en ongewenst 2. Milieu,

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag Bezuidenhoutseweg 67 2594 AC Den Haag Postbus 20061 Nederland www.rijksoverheid.nl Onze Referentie MINBUZA-2014.581452 Datum

Nadere informatie

Loop therapie? ik had liever een stent

Loop therapie? ik had liever een stent Loop therapie? ik had liever een stent (Hoe start je zo n gesprek?) Stijn van Merendonk Trainer Motivational Interviewing @stijnvmerendonk Disclosure belangen spreker (potentiële) belangenverstrengeling

Nadere informatie

WERELD. 5 havo 1 Globalisering 14-16

WERELD. 5 havo 1 Globalisering 14-16 WERELD 5 havo 1 Globalisering 14-16 Melkprijzen wereldwijde concurrentie Hoog: centrumlanden Middel, semi-periferie Laag, periferie Globalisering = concurrentie.. 3 factoren? 1. Opkomst MNO s, mondiale

Nadere informatie

De Simkaart is een meisje, tikkeltje ondeugend en een echte kletsgraag.

De Simkaart is een meisje, tikkeltje ondeugend en een echte kletsgraag. Ik ben Simkaart! De Simkaart is een meisje, tikkeltje ondeugend en een echte kletsgraag. Aangeboden door Dit verhaal is onderdeel van de Europese Verhalenkoffer. www.eu.nl -> onderwijs Europese Unie Pagina

Nadere informatie

Examenopgaven VMBO-GL en TL 2003

Examenopgaven VMBO-GL en TL 2003 Examenopgaven VMBO-GL en TL 2003 tijdvak 2 woensdag 18 juni 09.00-11.00 uur GESCHIEDENIS EN STAATSINRICHTING CSE GL EN TL GESCHIEDENIS EN STAATSINRICHTING VBO-MAVO-D Gebruik het bronnenboekje. Dit examen

Nadere informatie