Slagen als onderhandelaar

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Slagen als onderhandelaar"

Transcriptie

1 Slagen als onderhandelaar Lessen voor succesvolle deals Michael Watkins UITGEVERIJ NIEUWEZIJDS

2 Oorspronkelijke titel:. Shaping the Game. The New Leader s Guide to Effective Negotiating. Boston: Published by arrangement with Harvard Business School Press, Uitgegeven door: Uitgeverij Nieuwezijds, Amsterdam Vertaling: Carla Zijlemaker, Amsterdam Zetwerk: Holland Graphics, Amsterdam Omslag: Marjo Starink, Amsterdam Copyright 2006, Michael Watkins Nederlandse vertaling 2006, Uitgeverij Nieuwezijds Afbeelding omslag: Paul Cézanne, Stilleven met bord kersen ( ), collectie Los Angeles County Museum of Art isbn ean nur 806 Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm, geluidsband, elektronisch of op welke andere wijze ook en evenmin in een retrieval system worden opgeslagen zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever. Hoewel dit boek met veel zorg is samengesteld, aanvaarden schrijver(s) noch uitgever enige aansprakelijkheid voor schade ontstaan door eventuele fouten en/of onvolkomenheden in dit boek.

3 Voorwoord I k heb Slagen als leidinggevende geschreven omdat ik vond dat er sprake was van een hiaat in de managementliteratuur een gebrek aan goede adviezen over het bespoedigen van overgangssituaties naar een nieuwe leidinggevende functie. Ik hoopte dat het boek zou aanslaan, maar ik had geen idee hoe groot het hiaat werkelijk was. Het verheugde mij dan ook ontzettend dat zoveel leiders iets aan het lezen van het boek en het toepassen van de daarin beschreven principes hebben gehad. Ik heb gekozen voor een boek over onderhandelen voor nieuwe leidinggevenden omdat succes in een nieuwe functie en succesvol onderhandelen intrinsiek met elkaar verbonden zijn. Lang voordat ik ging schrijven over de overstap naar een nieuwe leidinggevende functie, heb ik het verschijnsel onderhandelen bestudeerd en gedoceerd; dit werk is sterk van invloed geweest op mijn denken over hoe je leiders kunt helpen om op gang te komen in hun nieuwe rol. Eerst heb ik eind jaren tachtig onderzoek gedaan naar onderhandelen in nieuwe productontwikkelingsteams, gevolgd door een periode van zes jaar, begin jaren negentig, toen ik aan de Kennedy School of Government onderzoek deed naar de beste diplomaten ter wereld, vervolgens werkte ik als docent Onderhandelen aan het Onderhandelingsprogramma van Harvard Law School en gaf ik colleges Bedrijfsdiplomatie aan Harvard Business School. Zo is onderhandelen

4 viii Slagen als onderhandelaar een blijvende passie geworden. Het was daarom vanzelfsprekend dat denken over onderhandelen een rol speelde bij het schrijven over de overgangssituatie waarin nieuwe leidinggevenden zich bevinden. Daarom heeft Slagen als leidinggevende hoofdstukken als Onderhandel over succes in relaties met nieuwe bazen en Creëer coalities om belangrijke initiatieven te ondersteunen. Sinds het boek is uitgekomen heb ik de mogelijkheid gekregen om in toonaangevende bedrijven over de hele wereld les te geven over overgangsversnelling en te werken met nieuw aangestelde managers in een breed scala aan branches en culturen. En ik heb ontdekt dat deze managers graag meer willen leren, vooral hoe ze zich een weg kunnen banen door de veelzijdige, complexe onderhandelingsuitdagingen waar ze als nieuwe leidinggevenden mee te maken krijgen en waar veel bij op het spel staat. De vragen die mij het meeste worden gesteld door mensen die Slagen als leidinggevende hebben gelezen, gaan over onderhandelen en aanverwante issues als invloed uitoefenen en coalities creëren. Je hebt mijn eetlust opgewekt, zeggen ze, maar waar blijft het hoofdgerecht? Hoe onderhandel ik in mijn nieuwe functie over verwachtingen en middelen? Hoe krijg ik steun voor mijn initiatieven voor snelle overwinningen? Hoe ga ik doeltreffender om met sterke externe en interne partijen zodat ik een basis kan leggen voor succes? Dit boek is mijn antwoord op deze vragen. Het gaat dieper in op belangrijke kwesties die verband houden met overgangsversnelling en die ik in Slagen als leidinggevende heb geïntroduceerd. Alle voorbeelden in dit boek hebben betrekking op nieuwe leidinggevenden die onderhandelen voor hun levensonderhoud. Tegelijkertijd kunnen de basisprincipes en instrumenten worden toegepast op een breed scala aan onderhandelingssituaties van beslissen waar het gezin op vakantie naartoe gaat tot de meest complexe fusieovereenkomsten. Wie het gevoel heeft te verdrinken in een nieuwe functie waarin succes afhankelijk is van effectief onderhandelen, wil ik zeggen: houd vol! Er is hulp onderweg. Michael Watkins Newton, MA

5 Inhoudsopgave Inleiding 1 Waarom onderhandelen de belangrijkste vaardigheid is voor nieuwe leidinggevenden. Hoe je je doelstellingen in het oog houdt terwijl je onderhandelt over je nieuwe leidinggevende rol. Overzicht van het boek. 1 Begrijp de voorwaarden 15 Een vocabulaire ontwikkelen waarmee je over onderhandelen kunt praten. De structuur van onderhandelingen begrijpen. De dynamiek van het onderhandelingsproces doorzien. 2 Onderhandel strategisch 43 Waarom het belangrijk is om een conceptueel kader te hebben. Nadenken over onderhandelingsstructuur, strategie, proces en resultaten. Vier belangrijke strategische imperatieven. De matrix voor onderhandelingsstrategieën. 3 Stem strategie af op de situatie 57 Het gevaar van denken in standaardoplossingen. De noodzaak je onderhandelingsstijl af te stemmen op de situatie waarin je je bevindt. Hoe je onderhandelingen diagnosticeert en strategieën ontwikkelt die veel impact hebben.

6 xii Slagen als onderhandelaar 4 Plan het leren en beïnvloeden 95 De noodzaak om te leren en beïnvloeden tijdens interacties met tegenspelers. Onderzoeken welke informatie je nodig hebt en hoe je die kunt krijgen. Vorm geven aan de percepties die tegenspelers hebben van hun belangen en alternatieven. 5 Bepaal het spel 119 Vaardigheden die zeer goede onderhandelaars onderscheiden van goede onderhandelaars. Het cruciale belang van vroege invloed op wie onderhandelt en wat de agenda is. Strategieën om het spel te bepalen, zowel om de tafel als ervandaan. 6 Werk aan verbetering 147 Leren als een substantiële bron van concurrentievoordeel. Je ontwikkeling als onderhandelaar bespoedigen. Trainingsprogramma s voor onderhandelaars beoordelen. De verbetering van onderhandelingsintensieve organisaties bevorderen. Conclusie 167 De aanpak als geheel. Coördinatie van strategieën om het spel te spelen en te bepalen, en acties aan de onderhandelingstafel en daarbuiten. Noten 169 Aanbevolen literatuur 177 Index 179 Over de auteur 185

Slagen als leidinggevende

Slagen als leidinggevende Slagen als leidinggevende Lessen voor een succesvolle carrièrestap Michael Watkins UITGEVERIJ NIEUWEZIJDS Oorspronkelijke titel: The First 90 Days Critical Success Strategies for New Leaders at All Levels.

Nadere informatie

Mijn parachute Mijn doelstellingen Doelstellingen voor zes maanden. Doelstellingen voor drie tot vijf jaar. Doelstellingen voor het leven

Mijn parachute Mijn doelstellingen Doelstellingen voor zes maanden. Doelstellingen voor drie tot vijf jaar. Doelstellingen voor het leven Mijn parachute De vaardigheden waaraan ik de voorkeur geef Mijn beste overdraagbare vaardigheden 4. 5. 4. 5. Mijn ideale woonomgeving Mijn interessegebieden Mijn doelstellingen Doelstellingen voor zes

Nadere informatie

Behandelgids ADHD bij volwassenen, cliëntenwerkboek

Behandelgids ADHD bij volwassenen, cliëntenwerkboek Behandelgids ADHD bij volwassenen, cliëntenwerkboek een programma voor cognitieve gedragstherapie Steven A. Safren, Susan Sprich, Carol A. Perlman, Michael W. Otto UITGEVERIJ NIEUWEZIJDS Oorspronkelijke

Nadere informatie

Behandelgids ADHD bij volwassenen, therapeutenhandleiding

Behandelgids ADHD bij volwassenen, therapeutenhandleiding Behandelgids ADHD bij volwassenen, therapeutenhandleiding een programma voor cognitieve gedragstherapie Steven A. Safren, Carol A. Perlman, Susan Sprich, Michael W. Otto UITGEVERIJ NIEUWEZIJDS Oorspronkelijke

Nadere informatie

Geen fabriekswerk. Roeien met de wind mee en de stroom tegen. Jac Willekens

Geen fabriekswerk. Roeien met de wind mee en de stroom tegen. Jac Willekens Copyright 2011 Uitgeverij Lambo bv Arnhem Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een automatisch gegevensbestand of openbaar gemaakt in enige vorm of

Nadere informatie

In beeld met Pinterest in 60 minuten

In beeld met Pinterest in 60 minuten In beeld met Pinterest in 60 minuten Hélène van den Dungen in samenwerking met Pinterest: where we go to plan imaginary weddings, dress children we don t have, and style homes we can t afford. Bron onbekend

Nadere informatie

Wat is Lean Six Sigma_01.qxd 26-7-2005 10:35 Pagina 1. Wat is Lean Six Sigma?

Wat is Lean Six Sigma_01.qxd 26-7-2005 10:35 Pagina 1. Wat is Lean Six Sigma? Wat is Lean Six Sigma_01.qxd 26-7-2005 10:35 Pagina 1 Wat is Lean Six Sigma? Wat is Lean Six Sigma_01.qxd 26-7-2005 10:35 Pagina 2 Wat is Lean Six Sigma_01.qxd 26-7-2005 10:35 Pagina 3 Wat is Lean Six

Nadere informatie

Bent u Stressbestendig?

Bent u Stressbestendig? Bent u Stressbestendig? Het E- book geschreven door een professional, zijn remedies worden al vanaf het begin gebruikt voor stressbestendigheid, dit zijn de enige remedies die zullen helpen voor u succes

Nadere informatie

Anne Marie van Bilsen, www.praktijk-deregenboog.nl 1

Anne Marie van Bilsen, www.praktijk-deregenboog.nl 1 Anne Marie van Bilsen, www.praktijk-deregenboog.nl 1 Titel: Wat kun je zelf doen Auteur: Anne Marie van Bilsen Omslagontwerp: R.P. da Costa Druk: ebook Uitgever: Praktijk de Regenboog Juni 2012 eerste

Nadere informatie

Hou het eenvoudig Effectief communiceren in organisaties

Hou het eenvoudig Effectief communiceren in organisaties Hou het eenvoudig 30-09-2008 09:10 Pagina 1 Hou het eenvoudig Effectief communiceren in organisaties Hou het eenvoudig 30-09-2008 09:10 Pagina 2 Hou het eenvoudig 30-09-2008 09:10 Pagina 3 Arie Quik Hou

Nadere informatie

Brunelleschi. De Dom van Florence

Brunelleschi. De Dom van Florence Copyright 2011 Uitgeverij Lambo bv, Arnhem Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een automatisch gegevensbestand of openbaar gemaakt in enige vorm of

Nadere informatie

Geen gewone puber. Borderline en andere persoonlijkheidsproblemen tijdig herkennen. Noor Tromp

Geen gewone puber. Borderline en andere persoonlijkheidsproblemen tijdig herkennen. Noor Tromp Geen gewone puber Borderline en andere persoonlijkheidsproblemen tijdig herkennen Noor Tromp Uitgegeven door: Uitgeverij Nieuwezijds, Amsterdam Zetwerk: CeevanWee, Amsterdam Omslag: Studio Jan de Boer,

Nadere informatie

ORGANISATIEDISSONANTIE

ORGANISATIEDISSONANTIE ORGANISATIEDISSONANTIE Hebben wij dat? Marianne Kok 2015 Marianne Kok Titel Organisatiedissonantie Ondertitel Hebben wij dat? ISBN 978-90-823911-0-7 Druk Eerste druk, 2015 NUR 801 management algemeen Trefwoorden:

Nadere informatie

Online copywriting in 60 minuten

Online copywriting in 60 minuten Online copywriting in 60 minuten Dimitri Lambermont in samenwerking met Eerste druk april 2016 Uitgeverij Haystack Postbus 308 5300 AH Zaltbommel 0418-680180 www.haystack.nl needle@haystack.nl In samenwerking

Nadere informatie

Published by arrangement with Workman Publishing Company, New York

Published by arrangement with Workman Publishing Company, New York Oorspronkelijke titel The Crossroads of Should and Must Copyright 2015 Elle Luna Published by arrangement with Workman Publishing Company, New York Vertaling Switch Translations, Marijke van der Horst

Nadere informatie

DYSLEXIE IN NEDERLAND

DYSLEXIE IN NEDERLAND DYSLEXIE IN NEDERLAND theorie, praktijk en beleid Leo Blomert UITGEVERIJ NIEUWEZIJDS Uitgegeven door: Uitgeverij Nieuwezijds, Amsterdam Zetwerk: Holland Graphics, Amsterdam Omslag: Studio Jan de Boer,

Nadere informatie

Help je kind zelfvertrouwen te ontwikkelen

Help je kind zelfvertrouwen te ontwikkelen Anne Marie van Bilsen, www.praktijk-deregenboog.nl 1 Titel: help je kind zelfvertrouwen te ontwikkelen Auteur: Anne Marie van Bilsen Omslagontwerp: R.P. da Costa Druk: ebook Uitgever: Praktijk de Regenboog

Nadere informatie

United We Stand Meer aandacht voor elkaar

United We Stand Meer aandacht voor elkaar United We Stand Meer aandacht voor elkaar Hein van Steenis Uitgever: Calbona Dit boekje is gebaseerd op ideeën uit mijn boeken Weerbaar in een woelige wereld (pseudoniem Rein Steenhuis) en Veranderen is

Nadere informatie

7 tips voor begeleiding van onrustige kinderen

7 tips voor begeleiding van onrustige kinderen Anne Marie van Bilsen, www.praktijk-deregenboog.nl 1 Titel: 7 tips voor begeleiding van onrustige kinderen Auteur: Anne Marie van Bilsen Omslagontwerp: R.P. da Costa Druk: ebook Uitgever: Praktijk de Regenboog

Nadere informatie

Ouderschap in Ontwikkeling

Ouderschap in Ontwikkeling Ouderschap in Ontwikkeling Ouderschap in Ontwikkeling. De kracht van alledaags ouderschap. Carolien Gravesteijn Ouderschap in Ontwikkeling. De kracht van alledaags ouderschap. Carolien Gravesteijn Ouderschap

Nadere informatie

Eerste druk, EigenWijsje Illustraties: Jason Beeldredactie: Mike Eindredactie: Erik

Eerste druk, EigenWijsje Illustraties: Jason Beeldredactie: Mike Eindredactie: Erik Au, au t is me Eerste druk, 2013 2013 EigenWijsje Illustraties: Jason Beeldredactie: Mike Eindredactie: Erik isbn: 9789048431021 nur: 306 Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer www.freemusketeers.nl Hoewel

Nadere informatie

Auteur boek: Vera Lukassen Titel boek: Word Gevorderd 2010. 2011, Serasta Uitgegeven in eigen beheer info@serasta.nl Eerste druk: augustus 2012

Auteur boek: Vera Lukassen Titel boek: Word Gevorderd 2010. 2011, Serasta Uitgegeven in eigen beheer info@serasta.nl Eerste druk: augustus 2012 Auteur boek: Vera Lukassen Titel boek: Word Gevorderd 2010 2011, Serasta Uitgegeven in eigen beheer info@serasta.nl Eerste druk: augustus 2012 ISBN: 978-90-817910-7-6 Dit boek is gedrukt op een papiersoort

Nadere informatie

Oudergids Asperger-syndroom

Oudergids Asperger-syndroom Brenda Boyd Oudergids Asperger-syndroom 200 tips en strategieën UITGEVERIJ NIEUWEZIJDS Oorspronkelijke titel: Parenting a child with Asperger syndrome, London: Jessica Kingsley Publishers, 2003. Uitgegeven

Nadere informatie

Anne Marie van Bilsen, www.praktijk-deregenboog.nl 1

Anne Marie van Bilsen, www.praktijk-deregenboog.nl 1 Anne Marie van Bilsen, www.praktijk-deregenboog.nl 1 Titel: 12 basisbehoeften Auteur: Anne Marie van Bilsen Omslagontwerp: R.P. da Costa Druk: ebook Uitgever: Praktijk de Regenboog December 2012 tweede

Nadere informatie

Effectiviteit = Kwaliteit x Acceptatie Silvia Blankestijn

Effectiviteit = Kwaliteit x Acceptatie Silvia Blankestijn Communiceren met ziel en zakelijkheid Effectiviteit = Kwaliteit x Acceptatie Silvia Blankestijn Copyright: Uitgeverij Boom Nelissen, Amsterdam & Silvia Blankestijn, 2012 Omslag: Bart van den Tooren, Bureau

Nadere informatie

Auteur boek: Vera Lukassen Titel boek: Excel Expert 2013. 2013, Serasta Uitgegeven in eigen beheer info@serasta.nl Eerste druk: November 2013

Auteur boek: Vera Lukassen Titel boek: Excel Expert 2013. 2013, Serasta Uitgegeven in eigen beheer info@serasta.nl Eerste druk: November 2013 Auteur boek: Vera Lukassen Titel boek: Excel Expert 2013 2013, Serasta Uitgegeven in eigen beheer info@serasta.nl Eerste druk: November 2013 ISBN: 978-90-820856-4-8 Dit boek is gedrukt op een papiersoort

Nadere informatie

ONTSLAG IN GOED OVERLEG. Maurits van Buren ONTSLAG IN GOED OVERLEG

ONTSLAG IN GOED OVERLEG. Maurits van Buren ONTSLAG IN GOED OVERLEG ONTSLAG ONTSLAG IN GOED OVERLEG IN GOED OVERLEG Maurits van Buren ONTSLAG IN GOED OVERLEG Maurits van Buren Copyright 2017 Brantjes Advocaten J.J. Viottastraat 33 1071 JP AMSTERDAM 020 420 2000 Auteur:

Nadere informatie

Managed Service Provider Grip op inleen van extern personeel

Managed Service Provider Grip op inleen van extern personeel Managed Service Provider Grip op inleen van extern personeel Eerste druk, augustus 2010 2010 drs. ing. Peter Bargon Redactie: drs. Maria Anna te Riele, Customized Language Services, De Bilt Vormgeving:

Nadere informatie

Auteur boek: Vera Lukassen Titel boek: Visio 2010. 2011, Serasta Uitgegeven in eigen beheer info@serasta.nl Eerste druk: maart 2012

Auteur boek: Vera Lukassen Titel boek: Visio 2010. 2011, Serasta Uitgegeven in eigen beheer info@serasta.nl Eerste druk: maart 2012 Auteur boek: Vera Lukassen Titel boek: Visio 2010 2011, Serasta Uitgegeven in eigen beheer info@serasta.nl Eerste druk: maart 2012 ISBN: 978-90-817910-1-4 Dit boek is gedrukt op een papiersoort die niet

Nadere informatie

Auteur boek: Vera Lukassen Titel boek: Excel Beginners 2013. 2011, Serasta Uitgegeven in eigen beheer info@serasta.nl Eerste druk: mei 2013

Auteur boek: Vera Lukassen Titel boek: Excel Beginners 2013. 2011, Serasta Uitgegeven in eigen beheer info@serasta.nl Eerste druk: mei 2013 Auteur boek: Vera Lukassen Titel boek: Excel Beginners 2013 2011, Serasta Uitgegeven in eigen beheer info@serasta.nl Eerste druk: mei 2013 ISBN: 978-90-817910-8-3 Dit boek is gedrukt op een papiersoort

Nadere informatie

Schemagerichte cognitieve therapie bij borderline-persoonlijkheidsstoornis

Schemagerichte cognitieve therapie bij borderline-persoonlijkheidsstoornis Schemagerichte cognitieve therapie bij borderline-persoonlijkheidsstoornis Hannie van Genderen Arnoud Arntz UITGEVERIJ NIEUWEZIJDS Uitgegeven door: Uitgeverij Nieuwezijds, Amsterdam Zetwerk: Holland Graphics,

Nadere informatie

De essentie van het leven

De essentie van het leven De essentie van het leven Eerste druk, 2014 2014 Lucien M. Verkooijen Coverbeeld: schilderij Mystieke reis ei tempera op board door Lia Vonk Fotografie: Fred van Welie Correctors: Elly van de Vlugt, José

Nadere informatie

Wetten van oorzaak en gevolg

Wetten van oorzaak en gevolg Wetten van oorzaak en gevolg Eerste druk, april 2012 2012 John Warnas isbn: 978-90-484-2372-9 nur: 718 Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer www.freemusketeers.nl Hoewel aan de totstandkoming van deze

Nadere informatie

Beginnen met leidinggeven 13-05-2008 11:36 Pagina 1. Beginnen met leidinggeven

Beginnen met leidinggeven 13-05-2008 11:36 Pagina 1. Beginnen met leidinggeven Beginnen met leidinggeven 13-05-2008 11:36 Pagina 1 Beginnen met leidinggeven Beginnen met leidinggeven 13-05-2008 11:36 Pagina 2 Beginnen met leidinggeven 13-05-2008 11:36 Pagina 3 Beginnen met leidinggeven

Nadere informatie

Super. Scratch SCRATCH. Programmeeravontuur! Leer programmeren door coole games te maken!

Super. Scratch SCRATCH. Programmeeravontuur! Leer programmeren door coole games te maken! Super Scratch SCRATCH Programmeeravontuur! Leer programmeren door coole games te maken! The Project Oorspronkelijke titel: Super Scratch Programming Adventure! (Covers Version 2), ISBN 9781593275310, No

Nadere informatie

Van gevecht naar gesprek

Van gevecht naar gesprek Van gevecht naar gesprek Een andere kijk op fibromyalgie en behandelmogelijkheden Paul Emons Eerste druk, 2017 2017 Paul Emons ISBN: 9789463422543 Schrijver: Paul Emons Uitgever: MijnBestseller.nl, Rotterdam

Nadere informatie

Auteur van De verborgen oceaan, De magie van de jungle, Mijn geheime tuin & Het betoverde woud. Feestelijk zoek- en kleurboek

Auteur van De verborgen oceaan, De magie van de jungle, Mijn geheime tuin & Het betoverde woud. Feestelijk zoek- en kleurboek Auteur van De verborgen oceaan, De magie van de jungle, Mijn geheime tuin & Het betoverde woud Feestelijk zoek- en kleurboek www.kosmosuitgevers.nl Oorspronkelijke titel: Johanna s Christmas 2016 Penguin

Nadere informatie

Actief leren voor een beroep

Actief leren voor een beroep Actief leren voor een beroep Actief leren voor een beroep Activiteiten voor leerlingen in het mbo niveau 3 en 4 Nicolien van Halem Bohn Stafleu van Loghum Houten 2008 Ó 2008 Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel

Nadere informatie

Projecthandleiding marketingcommunicatieplan

Projecthandleiding marketingcommunicatieplan Basisboek marketingcommunicatie Projecthandleiding marketingcommunicatieplan Esther de Berg (red.) Elyn Doornenbal Werner Kleiss Gabriëlle Kuiper Rutger Mackenbach bussum 2011 1/8 Deze hoort bij Basisboek

Nadere informatie

Onderhandelen in 90 minuten. Silvia Blankestijn

Onderhandelen in 90 minuten. Silvia Blankestijn Onderhandelen in 90 minuten Silvia Blankestijn Copyright: Uitgeverij Boom Nelissen en Silvia Blankestijn, 2012 Omslag: Het Noorden Communiceert, Loon Binnenwerk: The DocWorkers, Almere Redactie: Richard

Nadere informatie

Leven met ongewenste kinderloosheid

Leven met ongewenste kinderloosheid nadia garnefski vivian kraaij maya schroevers Leven met ongewenste kinderloosheid Boom Hulpboek amsterdam mmxiii 2013 N. Garnefski, V. Kraaij & M. J. Schroevers p / a Uitgeverij Boom, Amsterdam Behoudens

Nadere informatie

Je bent vrij Elk moment opnieuw. Zelfrealisatie in de praktijk

Je bent vrij Elk moment opnieuw. Zelfrealisatie in de praktijk Je bent vrij Elk moment opnieuw Zelfrealisatie in de praktijk Eerste druk, 2014 2014 Nicky Verbeek isbn: 9789048432776 nur: 728 Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer www.freemusketeers.nl Hoewel aan de

Nadere informatie

Toen kwam het water. De persoonlijke watersnoodramp van Herman Derksen

Toen kwam het water. De persoonlijke watersnoodramp van Herman Derksen Toen kwam het water De persoonlijke watersnoodramp van Herman Derksen Eerste druk, 2014 2014 Martin Derksen Corrector: M. Raeijmaekers isbn: 9789048432271 nur: 402 Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer

Nadere informatie

Angststoornissen en hypochondrie

Angststoornissen en hypochondrie Angststoornissen en hypochondrie Angststoornissen en hypochondrie Diagnostiek en behandeling P.M.G. Emmelkamp T.K. Bouman S. Visser Bohn Stafleu van Loghum Houten 2009 Ó 2009 Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel

Nadere informatie

De apotheker aan de leiding. voor Yara en Abel

De apotheker aan de leiding. voor Yara en Abel De apotheker aan de leiding voor Yara en Abel De apotheker aan de leiding Dr. Erik Ranzijn Bohn Stafleu van Loghum Houten 2009 Ó 2009 Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Uitgeverij Alle rechten

Nadere informatie

Geluk en optimisme. Een bewezen werkzaam programma op basis van positieve psychologie. Madelon Peters Elke Smeets

Geluk en optimisme. Een bewezen werkzaam programma op basis van positieve psychologie. Madelon Peters Elke Smeets Geluk en optimisme Een bewezen werkzaam programma op basis van positieve psychologie Madelon Peters Elke Smeets Uitgegeven door: Uitgeverij Nieuwezijds, Amsterdam Zetwerk: CeevanWee, Amsterdam Omslag:

Nadere informatie

er schilders katholiek en vervaardigen ze religieuze stukken. Ook is de rol van het hof niet te vergelijken met die van Frankrijk of Engeland.

er schilders katholiek en vervaardigen ze religieuze stukken. Ook is de rol van het hof niet te vergelijken met die van Frankrijk of Engeland. Copyright 2011 Uitgeverij Lambo bv Arnhem Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een automatisch gegevensbestand of openbaar gemaakt in enige vorm of

Nadere informatie

Leven met ADHD. Fiona Kat, Maura Beenackers en Willemijn ter Brugge

Leven met ADHD. Fiona Kat, Maura Beenackers en Willemijn ter Brugge Leven met ADHD Van A tot ggz De boeken in de reeks Van A tot ggz beschrijven niet alleen oorzaak, verloop en behandeling van de onderhavige problemen, maar geven ook antwoord op de vraag hoe men met het

Nadere informatie

Omgaan met ziekelijke jaloezie

Omgaan met ziekelijke jaloezie Omgaan met ziekelijke jaloezie Van A tot ggz De boeken in de reeks Van A tot ggz beschrijven niet alleen oorzaak, verloop en behandeling van de onderhavige problemen, maar geven ook antwoord op de vraag

Nadere informatie

Auteur boek: Vera Lukassen Titel boek: Excel Gevorderden 2013. 2011, Serasta Uitgegeven in eigen beheer info@serasta.nl Eerste druk: December 2013

Auteur boek: Vera Lukassen Titel boek: Excel Gevorderden 2013. 2011, Serasta Uitgegeven in eigen beheer info@serasta.nl Eerste druk: December 2013 Auteur boek: Vera Lukassen Titel boek: Excel Gevorderden 2013 2011, Serasta Uitgegeven in eigen beheer info@serasta.nl Eerste druk: December 2013 ISBN: 978-90-820856-9-3 Dit boek is gedrukt op een papiersoort

Nadere informatie

De sociale ontwikkeling van het schoolkind

De sociale ontwikkeling van het schoolkind De sociale ontwikkeling van het schoolkind De sociale ontwikkeling van het schoolkind J.D. van der Ploeg Houten 2011 2011 Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media Alle rechten voorbehouden.

Nadere informatie

Omslagontwerp: Austin Kleon en Studio Lannoo Vertaling: Fred Hendriks Vormgeving: Lidija Tomas en Wim De Dobbeleer

Omslagontwerp: Austin Kleon en Studio Lannoo Vertaling: Fred Hendriks Vormgeving: Lidija Tomas en Wim De Dobbeleer www.lannoo.com Registreer u op onze website en we sturen u regelmatig een nieuwsbrief met informatie over nieuwe boeken en met interessante, exclusieve aanbiedingen. Omslagontwerp: Austin Kleon en Studio

Nadere informatie

De essentie van het geluk

De essentie van het geluk De essentie van het geluk Ook verschenen van Zijne Heiligheid de Dalai Lama bij Xander Uitgevers De diepte van het zijn (2013) De kunst van relaties (2013) Geloven in harmonie (2013) Open je hart (2013)

Nadere informatie

PrOmotie. Cultuur en Maatschappij. Werkboek De Nederlandse staat

PrOmotie. Cultuur en Maatschappij. Werkboek De Nederlandse staat PrOmotie Cultuur en Maatschappij Werkboek De Nederlandse staat Colofon Auteurs: Onder redactie van: Met dank aan: Vormgeving: Illustraties: Drukwerk: Gerda Verhey, Mieke de Jager Ina Berlet (SLO), Enschede

Nadere informatie

Luister je nou alweer naar Bobby. de Bob Dylan aantekeningen

Luister je nou alweer naar Bobby. de Bob Dylan aantekeningen Luister je nou alweer naar Bobby de Bob Dylan aantekeningen 2011 2012 Eerste druk, september 2012 2012 Tom Willems Correctoren: Ed van Tellingen en Dity van der Valle Foto auteur: Wim Kwakernaak Overige

Nadere informatie

Eerste druk, 2014 2014 EigenWijsje Illustraties: Jason en Govert Beeldredactie: Mike Eindredactie: Erik

Eerste druk, 2014 2014 EigenWijsje Illustraties: Jason en Govert Beeldredactie: Mike Eindredactie: Erik Mijn EigenWijze ik Eerste druk, 2014 2014 EigenWijsje Illustraties: Jason en Govert Beeldredactie: Mike Eindredactie: Erik isbn: 9789048432752 nur: 306 Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer www.freemusketeers.nl

Nadere informatie

ONDERHANDELEN; VAN INTUÏTIE NAAR ONDERHANDELINGSKRACHT. Vaardigheidstraining

ONDERHANDELEN; VAN INTUÏTIE NAAR ONDERHANDELINGSKRACHT. Vaardigheidstraining ONDERHANDELEN; VAN INTUÏTIE NAAR ONDERHANDELINGSKRACHT Vaardigheidstraining Onderhandelen; van intuïtie naar onderhandelingskracht Introductie Ieder mens onderhandelt dagelijks, meestal intuïtief. Deze

Nadere informatie

NIS Notarieel Informatie Systeem

NIS Notarieel Informatie Systeem INSTALLATIE NIS UPDATE 2015-Q3-02 NIS Notarieel Informatie Systeem Sportlaan 2h, 818 BE Heerde T (0578) 693646, F (0578) 693376 www.vanbrug.nl, info@vanbrug.nl 2015 Van Brug Software B.V. Niets uit deze

Nadere informatie

Recreatief Frontoffice. GOE Commercieel handelen en uitvoeren van backofficewerkzaamheden in een hotel. Instructie-/werkboek

Recreatief Frontoffice. GOE Commercieel handelen en uitvoeren van backofficewerkzaamheden in een hotel. Instructie-/werkboek Recreatief Frontoffice GOE Commercieel handelen en uitvoeren van backofficewerkzaamheden in een hotel Instructie-/werkboek 1 Colofon Uitgeverij: Edu Actief b.v. Auteur: Hans Veelers Redactie: Edu Actief

Nadere informatie

Training. Interdisciplinair samenwerken

Training. Interdisciplinair samenwerken Training Interdisciplinair samenwerken Colofon Uitgeverij: Edu Actief b.v. 0522-235235 info@edu-actief.nl www.edu-actief.nl Auteur: Erica Huppelschoten Inhoudelijke redactie: Floortje Vissers Titel: Factor-E

Nadere informatie

Het hele verhaal in Gebarentaal

Het hele verhaal in Gebarentaal Het hele verhaal in Gebarentaal Nederlandse gebarentaal voor iedereen Werkboek niveau 2 Iris Wijnen en Tom Uittenbogert Broek in Waterland, 2015 Het hele verhaal in Gebarentaal Werkboek niveau 2 Auteurs:

Nadere informatie

Het laat je inzien dat je in jezelf moet geloven en je 100% moet inzetten. Rick, 12 jaar

Het laat je inzien dat je in jezelf moet geloven en je 100% moet inzetten. Rick, 12 jaar Een geweldig boek om te lezen, het leert je naar anderen te luisteren en ze te begrijpen. Ik ga het boek zeker kopen als het in de winkel ligt om het nog een keer te lezen. Vilmos, 17 jaar Het laat je

Nadere informatie

Model Inkoopbeleid voor de (semi)overheid

Model Inkoopbeleid voor de (semi)overheid Model Inkoopbeleid voor de (semi)overheid Model Inkoopbeleid voor de (semi)overheid Mr. drs. T.H.G. Robbe model inkoopbeleid voor de (semi)overheid Berghauser Pont Publishing Postbus 14580 1001 LB Amsterdam

Nadere informatie

Auteur boek: Vera Lukassen Titel boek: Excel 365 Basis. 2011, Serasta Uitgegeven in eigen beheer Eerste druk: November 2017

Auteur boek: Vera Lukassen Titel boek: Excel 365 Basis. 2011, Serasta Uitgegeven in eigen beheer Eerste druk: November 2017 Auteur boek: Vera Lukassen Titel boek: Excel 365 Basis 2011, Serasta Uitgegeven in eigen beheer info@serasta.nl Eerste druk: November 2017 ISBN: 978-94-91998-41-6 Dit boek is gedrukt op een papiersoort

Nadere informatie

Kijk eens, zie je? Ik durf het niet, maar doe het toch!

Kijk eens, zie je? Ik durf het niet, maar doe het toch! Kijk eens, zie je? Ik durf het niet, maar doe het toch! Eerste druk, september 2011 2011 Tini Lubberink Illustratie omslag: Tini Lubberink Foto: Karin Koppen Correctiewerk: Karin Koppen isbn: 978 90 484

Nadere informatie

Utrecht Business School

Utrecht Business School Cursus Inkoopmanagement & Procurement De cursus Inkoopmanagement & Procurement duurt ongeveer 2 maanden en omvat 5 colleges van 3 uur. U volgt de cursus met ongeveer 10-15 studenten op een van onze opleidingslocaties

Nadere informatie

Agent 0-0-Papa. Copyright 2011 Kirstin Rozema - Engeman Auteur: Kirstin Rozema - Engeman Illustraties: Ulas Kaya & Sandy Wijsbeek

Agent 0-0-Papa. Copyright 2011 Kirstin Rozema - Engeman Auteur: Kirstin Rozema - Engeman Illustraties: Ulas Kaya & Sandy Wijsbeek Agent 0-0-Papa Copyright 2011 Kirstin Rozema - Engeman Auteur: Kirstin Rozema - Engeman Illustraties: Ulas Kaya & Sandy Wijsbeek Uitgeverij Boekenbent Omslagontwerp & vormgeving: Lint. grafisch ontwerp

Nadere informatie

Ted Knoester. Contractmanagement in de praktijk

Ted Knoester. Contractmanagement in de praktijk Ted Knoester Contractmanagement in de praktijk Ted Knoester Contractmanagement in de praktijk Derde druk ISBN 978-90-368-0384-7 Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media 2013 Alle rechten voorbehouden.

Nadere informatie

Les 1. Inleiding effectief leiderschap

Les 1. Inleiding effectief leiderschap Inleiding Leiderschap is de goede dingen doen, management is de dingen goed doen. P. Drucker Hartelijk welkom bij het 1op1 programma Effectief Leiderschap. Zoals de titel van het programma al suggereert,

Nadere informatie

Verhalen van vrouwen die de wereld in wording dromen

Verhalen van vrouwen die de wereld in wording dromen Verhalen van vrouwen die de wereld in wording dromen Eerste druk, juni 2012 2012 Rineke van Voorn Coverfoto: Bert Wolbers Afbeeldingen schilderijen: Elly Slingenberg Correctie: Regien Vocks isbn: 978-90-484-2482-5

Nadere informatie

Essenties voor samenwerking in wonen en zorg

Essenties voor samenwerking in wonen en zorg Essenties voor samenwerking in wonen en zorg Essenties voor samenwerking in wonen en zorg Realiseer meer en beter woonzorgvastgoed H. K. van den Beld D. van Zalk 2010 Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel

Nadere informatie

Supervisie in onderwijs en ontwikkeling

Supervisie in onderwijs en ontwikkeling Supervisie in onderwijs en ontwikkeling Supervisie in onderwijs en ontwikkeling Delen en helen Onder redactie van: Sijtze de Roos Auteurs: Heleen Bakker Hans Borst Corine Havelaar-Bakker Sijtze de Roos

Nadere informatie

Eerste druk, augustus 2012 2012 chamo C.C. Paetzhold, C.C.Mozer. Foto s en cover: Hamo

Eerste druk, augustus 2012 2012 chamo C.C. Paetzhold, C.C.Mozer. Foto s en cover: Hamo Dé Afkickmethode Eerste druk, augustus 2012 2012 chamo C.C. Paetzhold, C.C.Mozer. Foto s en cover: Hamo isbn: 978-90-484-2558-7 nur: 751 Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer www.freemusketeers.nl Hoewel

Nadere informatie

De huisarts aan de leiding

De huisarts aan de leiding De huisarts aan de leiding De huisarts aan de leiding Dr. Erik Ranzijn Bohn Stafleu van Loghum Houten 2008 Ó 2008 Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Uitgeverij Alle rechten voorbehouden. Niets

Nadere informatie

Het hele verhaal in Gebarentaal

Het hele verhaal in Gebarentaal Het hele verhaal in Gebarentaal Nederlandse gebarentaal voor iedereen Werkboek niveau 3 Iris Wijnen en Tom Uittenbogert Broek in Waterland, 2015 Het hele verhaal in Gebarentaal Werkboek niveau 3 Auteurs:

Nadere informatie

Iris van der Graaf. Verhalen over filosofen en hun ideeën

Iris van der Graaf. Verhalen over filosofen en hun ideeën Iris van der Graaf Verhalen over filosofen en hun ideeën Uitgegeven door: Uitgeverij Nieuwezijds, Amsterdam Vormgeving: Studio Jan de Boer, Amsterdam tekst en illustraties: Iris van der Graaf, 2017 isbn

Nadere informatie

Mediation als alternatief

Mediation als alternatief Mediation als alternatief Mediation als alternatief Bemiddeling door hulp- en dienstverleners Bert la Poutré Michael Boelrijk Bohn Stafleu van Loghum Houten 2010 2010 Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel

Nadere informatie

Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer www.freemusketeers.nl

Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer www.freemusketeers.nl De wereld wacht Eerste druk, mei 2012 2012 Greet van der Werf Cover: Gerda Beek Corrector: Jessica van de Vosse Tenzij anders vermeld, wordt gebruik gemaakt van de Nieuwe Bijbelvertaling (nbv) isbn: 978-90-484-2398-9

Nadere informatie

Low budget met kleding

Low budget met kleding Low budget met kleding Eerste druk, 2013 2013 Wendy Bout Teksten, foto s, styling en concept vormgeving: Wendy Bout isbn: 9789048430932 nur: 460 Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer www.freemusketeers.nl

Nadere informatie

Eerste druk, februari 2011 2011 Elisabeth Nymus

Eerste druk, februari 2011 2011 Elisabeth Nymus Seksueel misbruik Eerste druk, februari 2011 2011 Elisabeth Nymus isbn: 978-90-484-1685-1 nur: 248 Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer www.freemusketeers.nl Hoewel aan de totstandkoming van deze uitgave

Nadere informatie

De aansprakelijkheidsverzekering

De aansprakelijkheidsverzekering De aansprakelijkheidsverzekering Dit boek is het achtste deel van een boekenreeks van Uitgeverij Paris: de ACIS-serie. ACIS staat voor het UvA Amsterdam Centre for Insurance Studies. Dit multidisciplinaire

Nadere informatie

Voor fouten door middel van onduidelijkheden en verkeerde opgave zijn wij niet aansprakelijk. Zonder schriftelijke toestemming van de uitgever mag niets uit deze uitgave worden verveelvoudigd, opgeslagen

Nadere informatie

www.affirmatie.nl Oorspronkelijke titel: I Think, I am! Copyright 2008 by Louise L. Hay Original English language publication in 2008 by Hay House Inc. Ontwerp en redactionele assistentie: Jenny Richards

Nadere informatie

Eerste druk, Roel Pomp Coverontwerp: Gé Albers

Eerste druk, Roel Pomp Coverontwerp: Gé Albers Lichtgelovig Eerste druk, 2014 2014 Roel Pomp Coverontwerp: Gé Albers isbn: 9789048433728 nur: 705 Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer www.freemusketeers.nl Hoewel aan de totstandkoming van deze uitgave

Nadere informatie

Op de grens van hemel en aarde. Een bijna-doodervaring

Op de grens van hemel en aarde. Een bijna-doodervaring Op de grens van hemel en aarde Een bijna-doodervaring Eerste druk, 2014 2014 Tineke H.C.M. Verwij Illustraties: Tineke H.C.M. Verwij Coverfoto: Tineke H.C.M. Verwij isbn: 9789048432684 nur: 402 Uitgever:

Nadere informatie

Pim Fortuyn vanaf de overkant

Pim Fortuyn vanaf de overkant Pim Fortuyn vanaf de overkant Eerste druk, april 2012 2012 Margaretha Gieles Correctie en redactie: Scrivein, drs. Matty Zwart-van Dijk, Vorden Foto cover: Olieverfschilderij Het zonnewonder van Fatima,

Nadere informatie

PrOmotie. Sociale Competentie. Ik & de Ander. Werkboek 3

PrOmotie. Sociale Competentie. Ik & de Ander. Werkboek 3 PrOmotie Sociale Competentie Ik & de Ander Werkboek 3 Auteurs Onder redactie van Met dank aan Tekstredactie Vormgeving Illustraties Drukwerk : Aveline Dijkman, Ingrid Koops, Marjo de Jong : Ingrid Koops

Nadere informatie

Gratis e-book Checklist Webteksten Door René Greve, Webteksten en SEO, (www.renegreve.nl)

Gratis e-book Checklist Webteksten Door René Greve, Webteksten en SEO, (www.renegreve.nl) Dit is versie 2.1 (april 2009) Kijk voor de nieuwste versie op: www.renegreve.nl/e-books/ Copyright: Niets uit deze uitgave mag zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van René Greve verveelvoudigd

Nadere informatie

Social Media Recruitment. Een strategisch en praktisch adviesrapport. Auteur : Jacco Valkenburg Datum : 18 april 2010 Versie : 3

Social Media Recruitment. Een strategisch en praktisch adviesrapport. Auteur : Jacco Valkenburg Datum : 18 april 2010 Versie : 3 Social Media Recruitment Een strategisch en praktisch adviesrapport Auteur : Jacco Valkenburg Datum : 18 april 2010 Versie : 3 2 Inhoud: Social Media Recruitment...3 Enorm bereik, feiten en cijfers...fout!bladwijzer

Nadere informatie

Vincie van Gils. Klantencommunicatie. Zo krijg je en houd je u tevreden klanten. Spectrum. Uitgeverij Unieboek Het Spectrum bv, Houten Antwerpen

Vincie van Gils. Klantencommunicatie. Zo krijg je en houd je u tevreden klanten. Spectrum. Uitgeverij Unieboek Het Spectrum bv, Houten Antwerpen Vincie van Gils Klantencommunicatie Zo krijg je en houd je u tevreden klanten Spectrum Uitgeverij Unieboek Het Spectrum bv, Houten Antwerpen Spectrum maakt deel uit van Uitgeverij Unieboek Het Spectrum

Nadere informatie

technisch verslag literatuur

technisch verslag literatuur technisch verslag literatuur naam klas naam auteur pseudoniem? biografische gegevens boek geschreven in welk jaar? eerste uitgave: uitgever, jaar deze publicatie: uitgever, jaar aantal pagina's Heeft het

Nadere informatie

Liefde volgens de engelen

Liefde volgens de engelen Liefde volgens de engelen Eerste druk, juni 2012 2012 Heleen de Meijer isbn: 978-90-484-2489-4 nur: 727 Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer www.freemusketeers.nl Hoewel aan de totstandkoming van deze

Nadere informatie

Privaatrechtelijke Bouwregelgeving Editie 2013

Privaatrechtelijke Bouwregelgeving Editie 2013 Privaatrechtelijke Bouwregelgeving Editie 2013 Privaatrechtelijke Bouwregelgeving Editie 2013 samengesteld door: prof. mr. dr. M.A.B. Chao-Duivis ISBN 978-90-78066-82-8 NUR 822 2013, Stichting Instituut

Nadere informatie

Eerste druk, Christian Roos Coverillustratie: Eugenio Candia, Portretfoto: Linda van Beijeren

Eerste druk, Christian Roos Coverillustratie: Eugenio Candia,  Portretfoto: Linda van Beijeren Perspectief Eerste druk, 2014 2014 Christian Roos Coverillustratie: Eugenio Candia, www.candia.nl Portretfoto: Linda van Beijeren isbn: 9789048433124 nur: 303 Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer www.freemusketeers.nl

Nadere informatie

Auteurs boek: Vera Lukassen en René Valster Titel boek: Basis Computergebruik Versies: Windows 7 & Windows 8

Auteurs boek: Vera Lukassen en René Valster Titel boek: Basis Computergebruik Versies: Windows 7 & Windows 8 Auteurs boek: Vera Lukassen en René Valster Titel boek: Basis Computergebruik Versies: Windows 7 & Windows 8 2014, Serasta Uitgegeven in eigen beheer info@serasta.nl Eerste druk: Augustus 2014 ISBN: 978-94-91998-03-4

Nadere informatie

De basics van een uitdagend beroep

De basics van een uitdagend beroep Kenny van de Beek Rick Dekker De basics van een uitdagend beroep Theorie en toepassing accountantsberoep Colofon Colofon Copyright 2015 Candeo Books B.V. Auteurs: K. van de Beek & R. Dekker Correspondentie:

Nadere informatie

Eerste druk, december 2012 2012 Oscar J. Huf Illustraties: Olga Huf-Catsburg. Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer www.freemusketeers.

Eerste druk, december 2012 2012 Oscar J. Huf Illustraties: Olga Huf-Catsburg. Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer www.freemusketeers. Oogjes in t zeil Eerste druk, december 2012 2012 Oscar J. Huf Illustraties: Olga Huf-Catsburg isbn: 978-90-484-2753-6 nur: 283 Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer www.freemusketeers.nl Hoewel aan de

Nadere informatie

06950181_voorw 01-03-2005 15:47 Pagina I. Een Goed. Feedbackgesprek. Tussen kritiek en compliment. Wilma Menko

06950181_voorw 01-03-2005 15:47 Pagina I. Een Goed. Feedbackgesprek. Tussen kritiek en compliment. Wilma Menko 06950181_voorw 01-03-2005 15:47 Pagina I Een Goed Feedbackgesprek Tussen kritiek en compliment Wilma Menko 06950181_voorw 01-03-2005 15:47 Pagina II Een goede reeks ISBN Een goede vergadering 90 06 95017

Nadere informatie