PENSIOEN EN VERZEKEREN

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "PENSIOEN EN VERZEKEREN"

Transcriptie

1 PENSIOEN EN VERZEKEREN oktober 2014 Pensioen, een ingewikkelde materie? pagina 5 Niets zo veranderlijk als het pensioen pagina 6 Nieuw: minder kosten, meer pensioen! pagina 11 Gaat Witteveen III u geld kosten of geld besparen? pagina 12 APF en Multi OPF: de alternatieve weg pagina 13 AOV, premie is één ding, gezondheid is alles pagina 14 Pensioen is nu De wereld om ons heen verandert in een hoog tempo. Zelfs een instituut als pensioen is door ontwikkelingen op de financiële markten, de politiek en veranderde wensen en behoeften van werkgevers en werknemers aan verandering onderhevig. Pensioen kan en moet eenvoudiger Het pensioenbewustzijn vergroten -dus mensen meer bewust te maken van hun pensioen. Wat hebben ze opgebouwd, wat komen ze mogelijk tekort en welke keuze maken mensen om de uitkering op de pensioendatum zoveel mogelijk te verbeteren. Nieuwe pensioenregels, nieuwe oplossingen 1 januari 2015: weer nieuwe en strengere pensioenspelregels. Tienduizenden bedrijven moeten hun regeling aanpassen. Dus ook werk aan de winkel voor verzekeraars. Lees verder op pagina 3 Lees verder op pagina 4 Lees verder op pagina 9 Het Werknemers Pensioen Regie over uw pensioenlasten Blijvend lage kosten 24/7 digitaal toegankelijk Kijk voor alle voordelen op amersfoortse.nl/pensioen.

2 2 PULSE MEDIA GROUP PENSIOEN EN VERZEKEREN Pensioen en Verzekeren Een onafhankelijke publicatie van Pulse Media Group, gedistribueerd bij Elsevier op 25 oktober VOORWOORD MARK HEEMSKERK Pensioen is geen sexy onderwerp, maar niets doen is geen optie INHOUD 5 Pensioen, een ingewikkelde materie? 7 Creatief met pensioen in een veranderde maatschappij 7 4 tips voor het goed regelen van pensioen 9 Versobering, hoe erg is dat? 9 Bedrijven zoeken innovatieve oplossingen 10 PPI s hebben de toekomst 13 APF en Multi OPF: de alternatieve weg 15 Een AOV gaat vooral om bewust keuzes maken COLOFON Media Advisor David van Haasteren Sales Manager Maarten le Fevre Productie/Lay-Out Gydo Veeke Redactie Cor Dol (hoofdredactie), Annemiek de Waard, Hans Niewenhuis, Mariëtte Raap Foto s Rene Wopereis Bigstockphoto.com Drukker Janssen/Pers Rotatiedruk, Gennep PULSE MEDIA GROUP De inhoud van de commerciële bijdragen zoals profielen, expertinterviews, expertbijdrage en advertorials beschrijven de meningen en standpunten van de geïnterviewden. De redactie van PMG tracht alle fouten te voorkomen, maar de redactie kan niet instaan voor eventuele fouten of onvolkomenheden in deze bijdragen. PMG aanvaardt hierdoor geen aansprakelijkheid. Pulse Media Group B.V. Keizersgracht CJ Amsterdam T Mark Heemskerk is bijzonder hoogleraar pensioenrecht aan de Radboud Universiteit Nijmegen Het pensioen is aan verandering onderhevig. Vanaf 1 januari 2015 gaan de nieuwe pensioenregels in, maar wie weet nu precies wat die voor consequenties hebben? Ik weet dat pensioen geen sexy onderwerp is, maar niets doen is geen optie! Zo wordt het maximale pensioenopbouwpercentage verlaagd en fors ook. Vrijwel elke pensioenregeling wordt aangepast en er wordt minder pensioen opgebouwd. Het is de grootste bezuiniging door het kabinet. Vóór de jaren negentig hanteerden veel werkgevers een eindloonregeling, maar dat werd te kostbaar. Omdat de pensioenen door een flink hogere levensverwachting en lagere rente een stuk duurder werden, is een pakket aan maatregelen genomen. Het betekent kort door de bocht: langer werken en minder opbouw. Het opbouwpercentage is dat deel dat je binnen je pensioensysteem belastingvrij opzij mag zetten voor je pensioen. Je betaalt daar pas belasting over op het moment dat de uitkering wordt genoten. Meestal is het pensioengevend salaris twaalf keer het maandsalaris plus vakantietoeslag. De pensioengrondslag wordt berekend aan de hand van het pensioengevend salaris. Daarop wordt franchise in mindering gebracht, omdat je ook AOW krijgt. Voor werknemers met een middelloonregeling, dat is het merendeel van de werknemers, daalt het maximale opbouwpercentage van 2,15 naar 1,875 procent. Dit lijkt weinig, maar als je een aantal jaren doortelt, tikt dat aardig aan. Bovendien moet je al die tijd ook daadwerkelijk gewerkt hebben. Ik bespeur soms een houding bij werkgevers en werknemers van we zien wel wat er gebeurt. Maar als er niets wordt aangepast, wordt het pensioen fiscaal bovenmatig. Dan moet je van elke 100 euro pensioen direct maximaal 52 procent afrekenen, plus revisierente van 20 procent en vertragingsrente. Dat is catastrofaal, dus verdiep je als werkgever én werknemer in je pensioensituatie. Hoeveel geld heb je nodig als je met pensioen gaat? Kun je met alle wijzigingen in de pensioenvoorziening nog wel een redelijk pensioen opbouwen? Of moet je bijsparen, bijvoorbeeld via lijfrente, banksparen of het aflossen van de hypotheek? Ik betwijfel of we klaar zijn vóór 1 januari aanstaande. Uit onderzoek van werkgeversvereniging AWVN blijkt dat werkgevers het wel weten, maar tot nu toe nog bijna geen actie hebben ondernomen. Terwijl het werkgevers én werknemers betreft! Bestuurders en werknemers die meer dan een ton per jaar verdienen, worden extra hard getroffen door de nieuwe pensioenwetgeving. Door de fiscale aftopping worden werknemers in de particuliere en collectieve sector en ambtenaren geraakt. Op basis van de nieuwe fiscale pensioenwetgeving wordt een maximum van euro gesteld aan het op te bouwen ouderdomsen nabestaandenpensioen. Maar wat als een CEO of topwerknemer in februari 2015 tegen een boom rijdt? Dan is ook het nabestaandenpensioen misschien in één klap gehalveerd. Werknemers die meer dan ton verdienen zullen niet akkoord gaan met een pensioen over een ton in plaats van nu twee ton. Wat gaat gebeuren met het deel boven de ton? Het netto pensioen is een alternatief. Er wordt dan wel direct belasting geheven, maar het is toch een soort pensioenvoorziening. Werknemers kunnen kiezen voor een alternatieve beloning in de vorm van loon in plaats van het pensioenpotje. Maar: het netto pensioen is leeftijdsafhankelijk en is bijvoorbeeld bij 40 jaar lager dan bij ohoe 55 jaar. De wet schrijft voor dat het leeftijdsonderscheid gerechtvaardigd moet zijn. Stel, een werknemer kiest voor loon, maar hij of zij krijgt minder dan iemand van 55 jaar. Is dat dan leeftijdsdiscriminatie? Werkgevers moeten fiscaal wel iets doen, maar lopen risico dat ze het niet goed doen. Ik merk dat organisaties worstelen met de vraag wat ze moeten doen en hoe: netto pensioen of loon uitkeren? En hoe moeten we de werknemers informeren? Hoe zorgen we voor een akkoord met de werknemers? Door de nieuwe rekenregels is de kans op indexatie klein. De dekkingsgraad is gestegen, maar de kans op een dekkingstekort neemt toe. De gemiddelde dekkingsgraad van de Nederlandse pensioenfondsen stond eind augustus van dit jaar op 112 procent. Onder de nieuwe voorgestelde rekenregels is de dekkingsgraad maar 107 procent. Dan zitten de pensioenfondsen dicht bij een situatie van een dekkingstekort. Daar zullen de pensioengerechtigden niet blij mee zijn. Als laatste wil ik nog opmerken dat werkgevers de wijzigingen goed moeten vastleggen en dat werknemers moeten weten wat er gebeurt met hun pensioen. Loopt het wijzigen van een arbeidsovereenkomst goed of gaan werknemers protesteren? Is er een fair aanbod richting werknemers? En als de premie lager is, wat gebeurt er dan met het pensioen? Het worden nog spannende tijden. Ik weet dat pensioen ingewikkelde materie is, maar afwachten kan echt niet meer. KENNISPARTNERS

3 PULSE MEDIA GROUP PENSIOEN EN VERZEKEREN 3 INTERVIEW Pensioen is nu Voor velen is pensioen abstract en ver weg. Wat kun je doen om het pensioenbewustzijn te vergroten? Arthur van der Wal is directeur Pensioen bij Nationale-Nederlanden De wereld om ons heen verandert in een hoog tempo. Zelfs een instituut als pensioen is door ontwikkelingen op de financiële markten, de politiek en veranderde wensen en behoeften van werkgevers en werknemers aan verandering onderhevig. Veranderingen die impact hebben op onze toekomst. Een toekomst die niet wacht en vraagt om nu actie te ondernemen. In welke status bevindt de markt rondom pensioenen zich momenteel? Die markt wordt gekenmerkt door veel schuivende panelen. De oorzaak daarvan is gelegen in allerlei ontwikkelingen die met elkaar samenhangen. We worden met z n allen steeds ouder. Eén op de vijf Nederlanders geniet momenteel van zijn of haar pensioen. Op de financiële markten zien we lage rentestanden en voortdurende marktschommelingen. Vanuit de politiek wordt de regelgeving aangepast. Consumenten vragen om individueel maatwerk en hebben behoefte aan keuzevrijheid. Werkgevers zien de kosten van pensioen stijgen en zoeken naar mogelijkheden om hier beter grip op te krijgen. Wat is de impact van de ontwikkelingen voor de consument? Je ziet dat de eigen verantwoordelijkheid van consumenten voor hun financiële toekomst toeneemt. Dit vraagt van mensen meer kennis en bewustzijn. De druk om het te kunnen begrijpen neemt toe. Wij proberen hier in tegemoet te komen door het pensioen toegankelijker te maken, op het gebied van pensioenoplossingen, klantbediening en communicatie. Is het pensioenbewustzijn nu groter dan vijftig jaar geleden? Dat is lastig te stellen. We hadden toen een andere maatschappij, met andere verhoudingen tussen werkgevers en werknemers. Mensen werkten vaak veertig jaar bij dezelfde werkgever en het pensioen, dat werd geregeld. Uit die tijd stamt ook het adagium dat het pensioen 70% van het laatst verdiende salaris is. Dat is tegenwoordig niet meer zo; de verantwoording en daarmee ook de risico s voor het opbouwen van een pensioen verschuiven meer naar de consument. De noodzaak om het pensioenbewustzijn en het nemen van eigen verantwoordelijkheid juist nú te vergroten, is daarom vele malen groter dan voorheen. Dat lijkt een grote uitdaging. Dat klopt. Mensen leven tegenwoordig meer bij de dag. Pensioen is ver weg en abstract. Daarom is het belangrijk om pensioen naar het nu te halen, om mensen ervan te doordringen dat ze er nu iets aan kunnen en moeten doen. De kunst is om pensioen op de huidige levensfase te betrekken, op wat men nu belangrijk vindt en dan een vergelijk te maken met de toekomst. Het pensioenbewustzijn vergroten vraagt een lange adem. Hoe gaat u als organisatie die uitdaging aan? Als Nationale-Nederlanden voelen wij onze verantwoordelijkheid om een actieve bijdrage te leveren aan de pensioendialoog door onze kennis en kunde op een positieve manier in te zetten. Als eerste is het belangrijk om het pensioenbewustzijn te vergroten, daarna kan men zich beter verdiepen in de persoonlijke situatie en eventueel actie ondernemen om die situatie te verbeteren. Het is een drietrapsraket. Om het pensioenbewustzijn te vergroten trekken we op met andere partijen: adviseurs, toezichthouders, werkgevers, het Verbond van Verzekeraars en diverse belangverenigingen. We willen dit samen doen. We steunen ook maatschappelijke initiatieven in deze richting, zoals de Pensioen3daagse, waarvoor we eind oktober specifiek voor vrouwen een aantal activiteiten hebben georganiseerd. Samen met Libelle doen we bijvoorbeeld een groot pensioenonderzoek en besteden in het blad aandacht aan de resultaten en een e-learning tool. Afgelopen half jaar hebben we ook een aantal activiteiten, specifiek voor jongeren georganiseerd, zoals een ontwerpwedstrijd en een debatteerwedstrijd over pensioen. Deze waren voor een deel door hen zelf bedacht onder het thema Ik & Mijn Later. Is de communicatie over pensioen ook veranderd? Ja, en dat is ook goed. Uit onderzoek van TNS Nipo blijkt dat 71% van de actieve deelnemers in pensioenregelingen niet openstaat voor informatie over pensioen. Daar staat tegenover dat de verantwoordelijkheid voor pensioen steeds meer bij de deelnemer komt te liggen. Daarom zoeken we zelf de dialoog met consumenten, bijvoorbeeld via ons social collaboration platform, een online community die ons helpt om de discussie over later te voeren. Daar bleek bijvoorbeeld dat de dromer anders wil worden aangesproken dan de actieve realist. Ook merken we dat het werkt om aan te sluiten bij belangrijke gebeurtenissen in het leven: samenwonen, een nieuwe baan, een scheiding of het krijgen van een kind. Dat helpt mensen te realiseren dat deze dingen effect kunnen hebben op hun pensioen en pensioenopbouw. Ze zien dan sneller de noodzaak om iets te doen. Ten aanzien van pensioencommunicatie geloven wij in de gelaagdheid van informatie. Echter, méér informatie is niet per definitie beter. Bij teveel detailinformatie kan een gevoel van schijnzekerheid ontstaan en dat moeten we voorkomen. Hoe werkt u samen met werkgevers en adviseurs? Voor werknemers zijn zij vaak het eerste aanspreekpunt als het om pensioen gaat. Een nauwe samenwerking is dan ook essentieel om op de juiste momenten met elkaar te kunnen communiceren, bijvoorbeeld bij indiensttreding, ontslag of als de pensioneringsdatum dichterbij komt. Als je die samenwerking heel nauw kan vormgeven, heb je de grootste kans op succes om het pensioenbewustzijn te vergroten. Werkgevers willen grip op de kosten van pensioenregelingen, maar zeker ook verantwoordelijkheid nemen voor een goed pensioen en dus ook voorlichting hierover richting hun werknemers. Nationale-Nederlanden wil hier graag bij helpen. Hiervoor werken we onder andere met een betrokken team Pensioencommunicatie, dat met werkgevers en adviseurs communicatietrajecten richting werknemers oppakt. Zij geven bijvoorbeeld op de werkvloer voorlichtingssessies over pensioen. Daarnaast bieden we handige tools, zoals een werknemerportal en komen we dit jaar nog met een nieuwe app, die naast inzicht in de pensioensituatie ook aangeeft wat men hieraan kan doen. Met adviseurs en werkgevers werken we samen om de juiste aanpak te kiezen. Kunt u iets zeggen over de effecten die uw inspanningen hebben opgeleverd? Zoals gezegd is het een uitdaging die een lange adem vraagt. Het is lastig om daar nu al de effecten van terug te zien. Wat we wel kunnen zeggen is dat de waardering van alle inspanningen bij werkgevers en werknemers groot is. Dit zien we ook terug in de evaluatiescores achteraf. We meten of de initiatieven om het pensioenbewustzijn te vergroten, aanslaan. Wordt pensioen steeds meer individueel maatwerk of kun je er een algemene lijn in aanbrengen? Je ziet dat consumenten steeds persoonlijker willen worden aangesproken. Er zijn immers verschillen tussen jong en oud, man en vrouw, daar kun je in je communicatie rekening mee houden. Datzelfde geldt voor veranderingen in de leef- of werksituatie (samenwonen, kinderen, scheiding, ontslag). Je moet die voorlichting persoonlijker en toegankelijker maken. Pensioen wordt als ingewikkeld ervaren. Daarom zetten we nu belangrijke stappen om daar transparantie en eenvoud in aan te brengen en dat als zodanig te presenteren naar werkgevers en werknemers. Minder complexiteit in pensioenoplossingen draagt bij aan een beter begrip en is dus een belangrijke voorwaarde om het pensioenbewustzijn te vergroten. Hier zijn wij elke dag mee bezig, samen bepalen we de juiste richting.

4 4 PULSE MEDIA GROUP PENSIOEN EN VERZEKEREN INTERVIEW Pensioen kan en moet eenvoudiger Pensioen is complex en doorspekt met jargon. Dat moet anders om het pensioenbewustzijn te vergroten. Het pensioenbewustzijn vergroten -dus mensen meer bewust te maken van hun pensioen. Wat hebben ze opgebouwd, wat komen ze mogelijk tekort en welke keuze maken mensen om de uitkering op de pensioendatum zoveel mogelijk te verbeteren. Het zijn de uitgangspunten van een verzekeraar als Achmea. Hoe kan het dat pensioen voor veel mensen complexe materie is? Paul Geurtsen: De pensioenbranche heeft al sinds de jaren zestig last van het gebruik van jargon. Tot een paar jaar geleden was dat ook zo in de pensioencommunicatie. Dat maakt het moeilijk te doorgronden. Daar komt bij dat de wetgeving het ook niet makkelijker maakt. Een ander punt is dat het pensioenbewustzijn laag is: pensioen is ver weg. Veel mensen vinden het niet interessant, hoe jammer dat ook is. We moeten pensioen dus begrijpelijk en eenvoudiger maken. Rob ter Mors: In feite is pensioen uitgesteld loon. Je geeft veel vertrouwen aan pensioenorganisaties door je geld te laten beleggen. In feite heb je geen idee wat er gebeurt en hoe je invloed kunt uitoefenen. Je gaat er van uit dat het goed gaat. De financiële crisis heeft laten zien dat er enorm veel gebeurt in die afgesloten wereld. Het is erg moeilijk om de gemiddelde Nederlander daar in mee te nemen. Er is nog steeds een groot deel dat denkt dat je straks 70 procent van het laatst verdiende loon ontvangt als pensioen. Hoe ziet de nieuwe realiteit rondom pensioen er uit? Paul Geurtsen: We hebben allereerst te maken met versobering. Dat proces is een paar jaar geleden al ingezet met het afschaffen van VUT en prepensioen. Vorig jaar is het opbouwpercentage verlaagd en per 1 januari 2015 gebeurt dat nogmaals. De fiscale mogelijkheden worden beperkt. De rollen van overheid en werkgever worden daarmee gestaag minder. De werknemer zou veel meer aan het stuur van zijn eigen pensioenopbouw moeten komen te staan. Gezien het lage pensioenbewustzijn is dat echter een moeizaam proces. Toch is het noodzakelijk en daar moeten we als overheid, werkgever en verzekeraar actief op inspringen. Het is zeker geen vanzelfsprekendheid, het komt niet vanuit de werknemer zelf om die handschoen op te pakken. Rob ter Mors: We hebben verder te maken met een zeer lage rentestand. Tegelijkertijd neemt de levensverwachting toe, dus je zult langer pensioen moeten uitkeren en dat zet het pensioenstelsel onder druk. Het pensioen wordt duurder, en vooral de garantie op een vast en geïndexeerd pensioen. Om te beginnen is het belangrijk om het pensioenbewustzijn te verbeteren. Hoe pak je dat aan? Paul Geurtsen: Allereerst moeten we het pensioenstelsel en de producten eenvoudiger en begrijpelijker maken. Dat is een grote uitdaging in de huidige fiscale werkelijkheid. Een tweede punt is dat we duidelijker moeten communiceren. Dat doen we al met het uniforme pensioenoverzicht en het landelijke mijnpensioenoverzicht.nl, om zo deelnemers beter te informeren. De afgelopen tien jaar is zo n 3 miljard euro aan communicatie uitgegeven, maar het pensioenbewustzijn is Rob ter Mors, directeur Pensioen bij Achmea, divisie Centraal Beheer Achmea daardoor niet heel veel hoger geworden. We hebben gemerkt dat gericht en persoonlijk communiceren wél effect heeft. Het is een lange weg, maar het werkt. Met de nieuwe generatie producten wordt het in ieder geval overzichtelijker. Rob ter Mors: Het werkt ook om te laten zien wat het pensioen reëel in gaat houden. Onder meer in samenwerking met Nibud schetsen we verschillende scenario s om de werknemers te laten zien wat er straks werkelijk gaat gebeuren. Dat zorgt ervoor dat mensen er over na gaan denken wat ze echt nodig hebben. In mijn optiek mag het nog een stapje verder, naar een soort financiële planning, zodat je wel heel goed gaat begrijpen hoe de stand van zaken is als je met pensioen gaat. Hoe maakt Achmea de materie eenvoudiger? Paul Geurtsen: We bieden werknemers een portaal om hen inzicht te geven in hun pensioenregeling en pensioenopbouw. Verder ontwikkelen we een pensioenapp. Internet en de moderne media bieden volop mogelijkheden, die we zoveel mogelijk benutten. We doen bij elk nieuw en bestaand Paul Geurtsen, manager strategie Pensioen bij Achmea, divisie Centraal Beheer Achmea product regelmatig marktonderzoek. De ingewikkelde dingen vallen daardoor vaak als eerste af, om de simpele reden dat het moeilijk te begrijpen is. Dus: de klant vanaf het begin betrekken bij het product en productontwikkeling is belangrijk om de maximale feeling te houden met de mensen waarvoor je het uiteindelijk allemaal doet. Garanties maken het pensioen duur. Kunt u dat toelichten? Rob ter Mors: In een middelloonregeling krijg je een garantie op een bepaald pensioen. Bij een vergelijkbare inleg in een beschikbare premieregeling komt het te verwachten pensioen mogelijk hoger uit. Als pensioenadviseur moet je toelichten dat beleggen risico s herbergt, maar dat je dat ook enigszins kunt richten door het beleggingsrisico te verminderen naarmate de pensioenleeftijd in zicht komt. Dit doen we met zogenaamd lifecycle-beleggen en door rekening te houden met de risico s die werknemers willen maken Paul Geurtsen: Als je hele harde garanties wilt over je uitkering, dan is dat een kostbare zaak. Bij middelloonregelingen wordt uitgegaan van een gegarandeerde uitkering. De premie die hiervoor betaald moet worden is op basis van een rekenrente van meestal 2,5 of 3%. Bij de huidige lage marktrente de 30 jarige rente staat al onder de 2% - is het daarom duur om deze gegarandeerde uitkeringen af te geven. Daarnaast is bij de huidige gegarandeerde middelloonregelingen een volwaardige indexatie al nauwelijks meer haalbaar. En als iemand 35 jaar lang geen compensatie krijgt voor 2% inflatie, dan zou zijn pensioen de helft hoger moeten zijn om in koopkracht niet achteruit te gaan! Als je het mensen echter vraagt, zeggen ze toch vaak garanties te willen. Vorig jaar hebben we hier onderzoek naar gedaan. We hebben verschillende keuzes voorgelegd of mensen wilden afzien van een bepaald deel van die harde garanties als dan de mogelijkheid ontstond dat de verwachte uitkering zo n x procent hoger uitviel. Het merendeel van de mensen bleek dan wèl een bepaald risico met het pensioen te willen lopen om dan toch de verwachting te krijgen genoeg pensioen op te bouwen. Als je mensen bewust maakt van die kosten van garanties door heel zuiver de keuzes voor te leggen, willen ze best wat risico lopen in de verwachting daar voldoende pensioen uit te halen. Vragen pensioenregelingen veel om maatwerk? Je kunt prima werken met gestandaardiseerde producten. Aan zuiver maatwerk hangt ook weer een prijskaartje en dat gaat uiteindelijk weer ten koste van de uitkering onderaan de streep. Welke mogelijkheden zijn er voor doorbeleggen na de pensioendatum? Als je met pensioen gaat, koop je eigenlijk bij een beschikbare premieregeling op dat moment een pensioenuitkering aan. Daarna loop je geen beleggingsrisico meer: dit is het, dit krijg je levenslang uitgekeerd. Er wordt dus niet meer belegd met je geld, en je geniet dus ook niet meer van de voordelen daarvan. Stel je een wereld voor dat je nog wel kunt doorbeleggen na je pensioendatum. Ja, dan loop je risico, maar het verwachte pensioen wordt er ook hoger door. Dit werkt dubbelop, want ook vòòr de pensioendatum kun je het risico op een beheerste manier in lifecycle-beleggen langer door laten lopen. Dit is wettelijk nog niet toegestaan, maar we beïnvloeden de politiek graag met dit soort verbeteringen. Achmea is het grootste verzekeringsconcern van Nederland en tevens een van de grootste pensioenuitvoerders. Achmea heeft een A+-rating van Standard & Poor s. Binnen Achmea biedt de divisie Centraal Beheer Achmea pensioenregelingen aan onder de merken Centraal Beheer Achmea en Avéro Achmea. Centraal Beheer Achmea biedt pensioenoplossingen en pensioenadvies rechtstreeks aan werkgevers aan. Onder Avéro Achmea worden pensioenoplossingen aangeboden via onafhankelijk adviseurs.

5 PULSE MEDIA GROUP PENSIOEN EN VERZEKEREN 5 VAN DE REDACTIE Pensioen, een ingewikkelde materie? Over duurzame inzetbaarheid en de rol van de werkgever. Fiscale spelregels, contractafspraken met uitvoerders, veranderende wet- en regelgeving, aanpassing na aanpassing, ga zo maar door. De pensioenregelingen zijn er niet eenvoudiger op geworden. Sterker nog, veel pensioenregelingen zijn zo ingewikkeld geworden, dat werkgevers en werknemers er nauwelijks nog iets van snappen. Als gevolg daarvan is de pensioenregeling in vrijwel elk bedrijf uitgegroeid tot een min of meer autonoom fenomeen. Een zaak vooral van fondsbestuurders, uitvoerders en externe adviseurs. En dat terwijl pensioen eigenlijk simpel is, het gaat om het zogenoemde uitgesteld loon. Dus gewoon een spaarpotje van de werknemer voor later. Auteur: Annemiek de Waard Leon Mooijman, hoofd Adviesunit Pensioen bij werkgeversorganisatie AWVN: Wij zijn bij zo n 600 cao s betrokken en bij het verlenen van diensten op dat gebied horen ook pensioenvraagstukken. Samen met mijn collega s van de andere thema s, denk aan arbeidsrecht, arbeidstijdmanagement en duurzame inzetbaarheid, koppelen we alle onderwerpen tot één HR-beleid. AWVN brengt de pensioenregeling terug tot wat het werkelijk is, een arbeidsvoorwaarde. Niets meer en niets minder. Een arbeidsvoorwaarde die het verdient om begrepen en gewaardeerd te worden. En waar je als werkgever zelf weer grip op hebt. Betrokkenheid Pensioen zou een regeling moeten zijn die bewust wordt gekozen en wordt beoordeeld als passend in de arbeidsvoorwaarden en HR-strategie. Maar de werkelijkheid is vaak anders. Het gevoel van de ver van m n bed-show en de huidige complexiteit van veel pensioenregelingen maken de betrokkenheid niet groter. Vaak houdt maar een klein groepje kenners in een organisatie zich bezig met de pensioenregeling. De complexiteit maakt het voor anderen in de organisatie niet aantrekkelijk om erover mee te denken en te praten. Daar komt bij dat voor grote groepen werknemers in Nederland wel een eigen, bij de eigen identiteit horende cao van kracht is, maar pensioen daar feitelijk geen onderdeel van uitmaakt. Complex Bedrijfstakpensioenfondsen voor de overheid, de zorg, de groot- en kleinmetaal voeren maar één regeling uit. Op cao niveau is die niet aanpasbaar aan de eigen gewenste situatie. Voor de betrokkenheid bij het onderwerp is dat geen pluspunt. Het verdient aanbeveling eenvoudigere pensioenregelingen te bouwen die beter te budgetteren zijn en zo efficiënt mogelijk uitgevoerd kunnen worden, zodat de euro s naar de pensioenregeling zelf kunnen gaan. Maar het vraagt kennis en een grote tijdsinvestering om vanuit een complexe situatie naar een eenvoudige te komen. Werkgroep Mooijman: Een insteek kan zijn om een technische werkgroep aan de slag te laten gaan met als opdracht een regeling te ontwikkelen die aan een aantal gewenste uitgangspunten voldoet. Laat werknemersafgevaardigden participeren in de werkgroep en ga aan de slag. Zo n werkgroep kan de tijd nemen om alle ins & outs na te gaan en afwegingen te maken die passen bij de wensen van werkgevers en werknemers. Zo n proces levert meestal een goed resultaat op. De eerste bijeenkomsten van zo n werkgroep zijn overigens bijna pensioencursussen om iedereen op hetzelfde kennisniveau te krijgen. Zakelijker Een van de ontwikkelingen is de Wet verbetering pensioenfondsbestuur Pensioenfondsen moeten hun bestuur volgens bepaalde (wettelijke) normen inrichten. De wet is een kwaliteitsverbetering ten opzichte van het verleden, met een zakelijker verhouding tussen cao partijen en het pensioenfonds. Er zullen minder dubbele petten zijn en de afspraken in de uitvoeringsovereenkomst worden strakker. De versterking van de governancestructuur gaat hand in hand met het toenemend aantal eisen aan fondsbestuurders. Middelloonregeling Door deze ontwikkeling zal een flink aantal fondsen aansluiting zoeken bij grotere fondsen. Bij werkgevers leeft de gedachte meer dan vroeger dat het bij pensioen om de invulling als arbeidsvoorwaarde gaat en niet zozeer om wie de regeling uitvoert. Een andere ontwikkeling is de Wet beperking pensioenopbouw, die vanaf 1 januari aanstaande van kracht is. De wet verlaagt het percentage van het pensioen dat jaarlijks fiscaalvriendelijk mag worden opgebouwd van 2,15 naar 1,875 procent van de pensioengrondslag (middelloonregeling). Hier hoort ook de beperking van de pensioenopbouw boven de euro bij. Pensioeneuro De fiscale beperking moet voor de overheid leiden tot een lager bedrag waarover de belasting wordt uitgesteld. Want in theorie wordt pensioenpremie betaald als het niveau van de regeling omlaag gaat. In werkelijkheid gaat dat plaatje er anders uitzien. De lage rente en de nieuwe rekenregels voor pensioenfondsen zorgen ervoor dat iedere pensioeneuro duurder wordt. Dus straks betalen we net zoveel premie, maar is de opbouw lager. Mijn stelling is dat een pensioenuitkering opbouwen op een hoog niveau, maar waarbij de rendementsverwachting onder de vier procent is, niet mogelijk is. Communicatie Pensioenfondsen communiceren in Nederland vooral over pensioen door middel van pensioenoverzichten en reglementen. En dat is jammer, want als werkgever heb je ook een rol! Beter communiceren over pensioen kweekt bewustzijn. Een kwestie van goed werkgeverschap. Mooijman adviseert, zeker in een situatie als de regeling moet veranderen, veel aandacht aan communicatie te geven. Maak samen met de vakbond en ondernemingsraad een website met een Q&A en met verslagen en filmpjes van de werkgroep. Communiceer niet alleen via de mond van de vakbond met je werknemers, maar betrek de lijnorganisatie erbij. Ook als het proces klaar is. Duurzame inzetbaarheid Gaan we toe naar een systeem met een flexibele einddatum om te stoppen met werken? Mooijman denkt van wel. Er is nu al geen eenduidig moment meer waarop pensioen en AOW automatisch op hetzelfde moment ingaan, maar duidelijk is wel dat de leeftijd snel naar boven toe opschuift. Op naar duurzame inzetbaarheid dus, om snel vergrijzende werknemerspopulaties ook op een goede manier naar de eindstreep te krijgen. In 2005 zijn pensioenregelingen sterk verbeterd als gevolg van het beëindigen van prepensioenregelingen. Eerder stoppen met werken wordt op die manier gesponsord. Toekomst Want het idee van het omzetten van prepensioen naar ouderdomspensioen was om het eerder stoppen met werken via een omweg toch nog mogelijk te maken. Nu wordt het tijd voor een andere aanpak. Stop met het nog steeds sponsoren van eerder stoppen en investeer in het langer doorwerken van mensen. Verlaag de pensioenkosten met bijvoorbeeld één of twee procent van de loonsom en zet dat in voor inzetbaarheidsbeleid. Voor de toekomst verwacht Mooijman een ander beeld met betrekking tot pensioen. Is het wel een goed idee dat twintig procent van het loon naar het pensioen gaat? Laat mensen zelf kiezen wat ze met hun loon doen willen doen. Bijvoorbeeld de hypotheek aflossen, opleidingen volgen of een sabbatical nemen. Geef werknemers meer vrijheid om zelf hun stukje pensioen in te richten! OP ZOEK NAAR EEN PENSIOENREGELING VOOR UW WERKNEMERS? En voelt het als kiezen tussen appels en peren? De Amersfoortse helpt u bij het stellen van de juiste vragen, zodat u de pensioenregeling vindt die het best bij uw bedrijf past. Ga naar en download onze white paper.

Pensioen Nieuws. Uw pensioenregeling verandert opnieuw. #12 februari 15 P4 P6. Pensioenfonds

Pensioen Nieuws. Uw pensioenregeling verandert opnieuw. #12 februari 15 P4 P6. Pensioenfonds Pensioen Nieuws Een uitgave van Stichting Pensioenfonds AVEBE www.pensioenfondsavebe.nl #12 februari 15 1 Uw pensioenregeling verandert opnieuw 3 Interview met Manager Martien Smid 4 Onze dekkingsgraad

Nadere informatie

Pensioenwijzigingen 2014-2015. Resultaten enquête

Pensioenwijzigingen 2014-2015. Resultaten enquête Pensioenwijzigingen 2014-2015 Resultaten enquête Hierbij treft u de resultaten aan van de enquête die Aon Hewitt in april-mei 2014 heeft gehouden onder 2000 werkgevers. De vraagstelling ging over zowel

Nadere informatie

Een nieuwe pensioenregeling

Een nieuwe pensioenregeling Een nieuwe pensioenregeling De pensioenregeling van Pensioenfonds voor de Accountancy wordt per 1 januari 2015 aangepast. Het bestuur heeft inmiddels de hoofdlijnen van de nieuwe regeling vastgesteld.

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief NUMMER 16 > JAARGANG 12 > APRIL 2015 INHOUD > Hoe is de nieuwe pensioenregeling tot stand gekomen? [p.1] Fiscaal kader per 1 januari 2015 [p.2]

Nadere informatie

Verslag Mandema Update mei 2014

Verslag Mandema Update mei 2014 Verslag Mandema Update mei 2014 Terwijl de leden van de Eerste Kamer zich op 20 mei jl. bogen over de Wet verlaging maximumopbouw- en premiepercentages pensioen, kregen onze relaties te horen wat de consequenties

Nadere informatie

Wijzigingen in de pensioenwetgeving... 2. Belangrijke gevolgen van de pensioenwijzigingen... 4

Wijzigingen in de pensioenwetgeving... 2. Belangrijke gevolgen van de pensioenwijzigingen... 4 UPDATE Pensioenspecial september 2014 Sneller op de hoogte zijn van het nieuws? Volg ons op Social Media! Mandema & Partners helpt u graag bij het interpreteren van de pensioenwijzigingen die voor u en

Nadere informatie

Persoonlijk Pensioen Plan

Persoonlijk Pensioen Plan Persoonlijk Pensioen Plan Brochure voor u als werkgever Als werkgever hebt u behoefte aan een betaalbare pensioenregeling. Tegelijkertijd wilt u een regeling die past in een goed arbeidsvoorwaardenbeleid.

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl

Nadere informatie

Rabo BedrijvenPensioen. Een aandeel in elkaar

Rabo BedrijvenPensioen. Een aandeel in elkaar Rabo BedrijvenPensioen Een aandeel in elkaar Inhoud Het Rabo BedrijvenPensioen: modern en overzichtelijk Pensioen voor uw werknemers: hoe werkt het? Zorg voor uw werknemers, hun partners en hun kinderen

Nadere informatie

15 vragen en antwoorden over de veranderingen in de pensioenregeling

15 vragen en antwoorden over de veranderingen in de pensioenregeling Er verandert wat aan je pensioen 15 vragen en antwoorden over de veranderingen in de pensioenregeling Over de pensioenleeftijd en de AOW 1. Moet ik nu blijven werken tot 67 jaar? Het pensioen dat je vanaf

Nadere informatie

PENSIOENBAROMETER 2012 Onderzoek van GfK Panel Services in opdracht van Montae

PENSIOENBAROMETER 2012 Onderzoek van GfK Panel Services in opdracht van Montae PENSIOENBAROMETER 2012 Onderzoek van GfK Panel Services in opdracht van Montae Op macroniveau begrijpt de grote meerderheid van de Nederlandse werknemers dat ingrepen in het pensioenstelsel noodzakelijk

Nadere informatie

Nieuwe pensioenregeling vanaf 1 januari 2015. Jan Raaijmakers Aad van der Tak Michel Stok Voorzitter Manager Pensioenfonds Extern actuarieel adviseur

Nieuwe pensioenregeling vanaf 1 januari 2015. Jan Raaijmakers Aad van der Tak Michel Stok Voorzitter Manager Pensioenfonds Extern actuarieel adviseur Nieuwe pensioenregeling vanaf 1 januari 2015 Jan Raaijmakers Aad van der Tak Michel Stok Voorzitter Manager Pensioenfonds Extern actuarieel adviseur Agenda 1. Rol klankbordgroep 2. Waarom een nieuwe pensioenregeling?

Nadere informatie

RBS pensioen update. Van premie tot pensioen

RBS pensioen update. Van premie tot pensioen RBS pensioen update Van premie tot pensioen Hoe is uw pensioen opgebouwd? Waarom zitten veel pensioenfondsen nu in de problemen? Hoe ziet de toekomst van pensioen in Nederland eruit? In deze RBS Pensioen

Nadere informatie

Úw pensioen. Wat gaat ú ermee doen? Laat uw pensioen aansluiten op uw persoonlijke wensen. Uitkeringsovereenkomst: middelloon- of eindloonregeling

Úw pensioen. Wat gaat ú ermee doen? Laat uw pensioen aansluiten op uw persoonlijke wensen. Uitkeringsovereenkomst: middelloon- of eindloonregeling Úw pensioen. Wat gaat ú ermee doen? Laat uw pensioen aansluiten op uw persoonlijke wensen Uitkeringsovereenkomst: middelloon- of eindloonregeling Hoe is uw pensioen opgebouwd? Pensioen: uw keuze telt Het

Nadere informatie

Het Garantie pensioen met vaste collectieve premie

Het Garantie pensioen met vaste collectieve premie Het Garantie pensioen met vaste collectieve premie Inhoudsopgave Het Garantie pensioen met vaste collectieve premie van Delta Lloyd Waarom Collectief Defined Contribution? 5 Wat is het? 5 De kracht van

Nadere informatie

Pensioen Nieuws. Wat komt er op ons af? #10 januari 14. Pensioenfonds

Pensioen Nieuws. Wat komt er op ons af? #10 januari 14. Pensioenfonds Pensioen Nieuws Een uitgave van Stichting Pensioenfonds AVEBE #10 januari 14 1 Wat komt er op ons af? Dekkingsgraad stabiel Alle pensioenen omhoog 2 Tijdelijke pensioenregeling 1 jaar verlengd 3 Anw-hiaatpensioenregeling

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl

Nadere informatie

Versobering van de fiscale pensioenopbouw

Versobering van de fiscale pensioenopbouw Versobering van de fiscale pensioenopbouw 1. Hoofdlijnen van het wetsvoorstel Als het aan het kabinet ligt, dan wordt het Witteveenkader op drie manieren aangepast: verhoging van de pensioenrichtleeftijd,

Nadere informatie

Veelgestelde vragen nettopensioenregeling

Veelgestelde vragen nettopensioenregeling Veelgestelde vragen nettopensioenregeling Vragen en antwoorden over pensioenopbouw en verzekeren nabestaandenpensioen over uw pensioengevend salaris boven 100.000 Pagina 1 van 7 Vragen en antwoorden Wat

Nadere informatie

Waardeoverdracht. bij indiensttreding. Wat is waardeoverdracht? Is waardeoverdracht. verstandig? Goed om te weten. Een nieuwe baan.

Waardeoverdracht. bij indiensttreding. Wat is waardeoverdracht? Is waardeoverdracht. verstandig? Goed om te weten. Een nieuwe baan. Waardeoverdracht bij indiensttreding Meer weten? www.kpnpensioen.nl Wat is waardeoverdracht? 4 Zoek en vind 11 Een nieuwe baan 3 Is waardeoverdracht verstandig? Goed om te weten 6 Zo vraagt u aan 10 9

Nadere informatie

Hoe is jouw pensioen geregeld?

Hoe is jouw pensioen geregeld? Hoe is jouw pensioen geregeld? Beste deelnemer, Welkom bij Pensioenfonds Ernst & Young! Je bouwt vanaf je indiensttreding pensioen bij ons op. Dit doe je via je werkgever. Elke pensioenuitvoerder heeft

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl.

Nadere informatie

Aanpassing pensioenregeling zorginstellingen per 1-1-2015 voor bestuurders

Aanpassing pensioenregeling zorginstellingen per 1-1-2015 voor bestuurders Aanpassing pensioenregeling zorginstellingen per 1-1-2015 voor bestuurders Handreiking van NVTZ aan de leden voor de aanpassing van arbeidsvoorwaarden van de bestuurder met betrekking tot pensioenen bij

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl

Nadere informatie

Je bouwt partnerpensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Voor je kinderen is er wezenpensioen.

Je bouwt partnerpensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Voor je kinderen is er wezenpensioen. Hoe is jouw pensioen geregeld? Wat krijg je in onze pensioenregeling? Ouderdomspensioen Je bouwt ouderdomspensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Je krijgt dit ouderdomspensioen

Nadere informatie

Hoe bouwt u pensioen op? Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Wat krijgt u in onze pensioenregeling niet?

Hoe bouwt u pensioen op? Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Wat krijgt u in onze pensioenregeling niet? U kunt vanaf 1 januari 2015 nettopensioen bij ons opbouwen. In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in deze nettopensioenregeling. Dat is belangrijk om te weten, bijvoorbeeld als u van baan

Nadere informatie

Toelichting. Uniform Pensioenoverzicht 2015. Uitkeringsovereenkomst

Toelichting. Uniform Pensioenoverzicht 2015. Uitkeringsovereenkomst Toelichting Uniform Pensioenoverzicht 2015 Uitkeringsovereenkomst Actieve deelnemer Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Het Uniform Pensioenoverzicht geeft inzicht in uw inkomen dat u van Hagee

Nadere informatie

Update! WIJZIGINGEN PENSIOENREGELING PER 1 JANUARI 2015. bpfhibin.nl

Update! WIJZIGINGEN PENSIOENREGELING PER 1 JANUARI 2015. bpfhibin.nl Update! bpfhibin.nl stichting bedrijfstakpensioenfonds voor de handel in bouwmaterialen December 2014 Kunt u uw werknemers uitleggen wat er per 1 januari 2015 is veranderd aan hun pensioen? WIJZIGINGEN

Nadere informatie

Het Goede Voorbeeld Hoe is uw pensioen geregeld?

Het Goede Voorbeeld Hoe is uw pensioen geregeld? Het Goede Voorbeeld Hoe is uw pensioen geregeld? Mevr. J. Jansen Voorbeeldstraat 51 2056 LG Voorbeeldplaats Geachte mevrouw Jansen, Welkom bij . U bouwt

Nadere informatie

Wijziging CDC-regeling TBI

Wijziging CDC-regeling TBI Wijziging CDC-regeling TBI Voorlichtingssessie tijdens deelnemersvergadering Stichting Pensioenfonds TBI 18 november 2014 Copyright 2014 Sprenkels & Verschuren. Geen enkele reproductie van het document

Nadere informatie

Je bouwt partnerpensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Voor je kinderen is er wezenpensioen.

Je bouwt partnerpensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Voor je kinderen is er wezenpensioen. Hoe is jouw pensioen geregeld? Wat krijg je in onze pensioenregeling? Ouderdomspensioen Je bouwt ouderdomspensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Je krijgt dit ouderdomspensioen

Nadere informatie

Bijlage bij lesbrief Pensioenworkshop Mañana

Bijlage bij lesbrief Pensioenworkshop Mañana Stichting Weet Wat Je Besteedt (WWJB) Extra uitleg en Q&A Bijlage bij lesbrief Pensioenworkshop Mañana Wat is pensioen? Tekst uit het filmpje Wist je dat je nu waarschijnlijk al pensioen opbouwt? Een klein

Nadere informatie

Presentatie met uitleg per slide

Presentatie met uitleg per slide Presentatie met uitleg per slide 1 Terug- en vooruitblik In het principe cao-akkoord van december 2012 hebben we afspraken gemaakt over de noodzaak van een nieuwe en toekomstbestendige pensioenregeling

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Pensioenfonds Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt

Nadere informatie

Vragen en antwoorden nieuwe regeling PMT, versie werkgevers

Vragen en antwoorden nieuwe regeling PMT, versie werkgevers Vragen en antwoorden nieuwe regeling PMT, versie werkgevers Hieronder treft u vragen en antwoorden over de nieuwe regeling aan. Staat uw vraag er niet bij, stuur dan een mail aan uw werkgeversconsulent.

Nadere informatie

Veranderingen in de Pensioenwereld

Veranderingen in de Pensioenwereld Veranderingen in de Pensioenwereld Veranderingen in de Pensioenwereld staan voor de deur U hebt er vast al van gehoord, de pensioenwereld gaat de komende tijd drastische veranderingen doormaken. Zowel

Nadere informatie

Beschikbare premieregeling: mag het iets anders zijn?

Beschikbare premieregeling: mag het iets anders zijn? De ontwikkeling van het Nederlandse pensioenstelsel is nog volop in beweging. Nog dagelijks wordt in de media gesproken over gewenste en ongewenste veranderingen, al dan niet in de vorm van nieuwe wetgeving.

Nadere informatie

1. Waarom moet het pensioenfonds ANWB extra maatregelen nemen?

1. Waarom moet het pensioenfonds ANWB extra maatregelen nemen? 1. Waarom moet het pensioenfonds ANWB extra maatregelen nemen? Het pensioenfonds staat er financieel niet goed voor. De twee belangrijkste oorzaken: 1. Nederlanders worden steeds ouder. Met name de laatste

Nadere informatie

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht einde deelneming

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht einde deelneming Toelichting Uniform Pensioenoverzicht einde deelneming Wat u moet weten over uw pensioen Dit pensioenoverzicht ontvangt u omdat

Nadere informatie

Pensioen Continu Plan nettopensioen Voor de periode na uw pensioendatum

Pensioen Continu Plan nettopensioen Voor de periode na uw pensioendatum Pensioen Continu Plan nettopensioen Voor de periode na uw pensioendatum Aanvulling van ouderdomspensioen en partnerpensioen voor werknemers met een salaris boven 100.000 Sinds 1 januari 2015 gelden er

Nadere informatie

Eerste baan... en pensioen?

Eerste baan... en pensioen? Eerste baan... en pensioen? Waaraan denk je bij je eerste baan? Pensioen is misschien het laatste waar je aan denkt bij je eerste baan. Toch is het erg belangrijk. Neem dus rustig de tijd om je er in te

Nadere informatie

Pensioenactualiteiten

Pensioenactualiteiten Pensioenactualiteiten Medezeggenschap Waterbedrijven, Waterschappen, Netwerkbedrijven 16-05-2013 Agenda Dekkingsgraad en financiële positie fonds Wijzigingen in 2012 Ontwikkelingen en gevolgen voor ABP

Nadere informatie

Hoe is uw pensioen geregeld?

Hoe is uw pensioen geregeld? Hoe is uw pensioen geregeld? Mevr. J. Jansen Voorbeeldstraat 51 2056 LG Voorbeeldplaats Geachte mevrouw Jansen, Welkom bij . U bouwt vanaf pensioen bij ons op. Dit doet

Nadere informatie

CAPGEMINI PENSIOENFONDS. Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld?

CAPGEMINI PENSIOENFONDS. Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? Stichting PENSIOENFONDS CAPGEMINI Nederland Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief NUMMER 12 > JAARGANG 8 > SEPTEMBER 2011 inhoud > De financiële situatie bij pensioenfondsen [p.1] Pensioenleeftijd 65 jaar, wat als ik eerder

Nadere informatie

Deelnemersbijeenkomsten. Grolsch Pensioenfonds

Deelnemersbijeenkomsten. Grolsch Pensioenfonds Deelnemersbijeenkomsten Grolsch Pensioenfonds 4 en 5 maart 2015 Pensioen in het kort Wie beslist er over je pensioen? Pensioenovereenkomst Arbeidscontract CAO werkgever werknemers Uitvoeringsovereenkomst

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Welkom bij BPF Schilders. U bouwt verplicht pensioen bij ons op. Werkt u in loondienst? Dan doet u dit via uw werkgever. Bent u ondernemer? Dan betaalt u via uw onderneming zelf de premie. Elke pensioenuitvoerder

Nadere informatie

Toelichting op het pensioenoverzicht 2010 KPN Uitkeringsovereenkomst voor de middelloonregeling

Toelichting op het pensioenoverzicht 2010 KPN Uitkeringsovereenkomst voor de middelloonregeling Toelichting op het pensioenoverzicht 2010 KPN Uitkeringsovereenkomst voor de middelloonregeling Wat u moet weten over uw pensioen Het Uniform Pensioenoverzicht geeft u duidelijkheid over wat u krijgt bij

Nadere informatie

Overzicht van voor- en nadelen van pensioenopbouw in eigen beheer

Overzicht van voor- en nadelen van pensioenopbouw in eigen beheer Pagina 1/6 Overzicht van voor- en nadelen van pensioenopbouw in eigen beheer Momenteel bouwt u pensioen op bij uw eigen vennootschap. Dit betekent dat de vennootschap recht heeft op premieaftrek voor uw

Nadere informatie

Eén nieuw pensioen voor de Techniek

Eén nieuw pensioen voor de Techniek Eén nieuw pensioen voor de Techniek Vakbonden en werkgeversorganisaties (sociale partners) in de sectoren Metaal & Techniek en Metalektro zijn het op 25 september 2014 eens geworden over een nieuwe pensioenregeling

Nadere informatie

Pensioen: werk in uitvoering

Pensioen: werk in uitvoering Ledenonderzoek Pensioen: werk in uitvoering Uitkomsten AWVN-pensioenenquête Pensioen: werk in uitvoering Uitkomsten AWVN pensioenenquête augustus 2014 2014 AWVN De inhoud en het ontwerp van dit document

Nadere informatie

Waardeoverdracht van uw pensioenopbouw

Waardeoverdracht van uw pensioenopbouw Waardeoverdracht van uw pensioenopbouw Een nieuwe baan! Gefeliciteerd! U heeft een andere baan. Met andere collega s en misschien wel heel ander werk. Een nieuwe stap, die ook gevolgen heeft voor de opbouw

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl

Nadere informatie

1. Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

1. Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hartelijk welkom bij Pensioenfonds PGB! U bouwt pensioen bij ons op omdat u bij RELX werkt. In dit Pensioen 1-2-3 leest u hoe het zit met uw pensioen Lees in 3 stappen over uw pensioen Pensioen 1-2-3 bestaat

Nadere informatie

Nieuws over uw pensioen

Nieuws over uw pensioen BpfTEX Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Groothandel in Textielgoederen en Aanverwante Artikelen Nieuws over uw pensioen Juni 2010 Bas de Lege, secretaris BPF Tex en Jan Edu Kelder, voorzitter

Nadere informatie

BEWAAR UW PENSIOENOVERZICHT ZORGVULDIG. LEES OOK DE TOELICHTING. DEZE IS ONDERDEEL VAN HET UNIFORM PENSIOENOVERZICHT.

BEWAAR UW PENSIOENOVERZICHT ZORGVULDIG. LEES OOK DE TOELICHTING. DEZE IS ONDERDEEL VAN HET UNIFORM PENSIOENOVERZICHT. Stand per 31 december 2008 Uw pensioenregeling bij Bijvoorbeeld N.V. Uitkeringsovereenkomst Voorbeeldwerkgever B.V. Kenmerk: 987456 U krijgt elk jaar een pensioenoverzicht omdat u deelneemt in een pensioenregeling

Nadere informatie

blad Ontmoet Paul op www.onsbpfschilders.nl wat vinden blijft gelijk 5 Meer inzicht in je pensioen: met UPO & de Pensioenplanner 2 Premie in 2015:

blad Ontmoet Paul op www.onsbpfschilders.nl wat vinden blijft gelijk 5 Meer inzicht in je pensioen: met UPO & de Pensioenplanner 2 Premie in 2015: Pensioen blad voor ondernemers april 2015 Meer inzicht in je pensioen: met UPO & de Pensioenplanner 2 wat vinden we van ons pensioenfonds 4 Premie in 2015: pensioenpremie blijft gelijk 5 Welk pensioenloon

Nadere informatie

Pensioen Informatiebijeenkomsten GDF SUEZ E&P Nederland B.V. donderdag 5 februari 2015 Fabricom Den Helder dinsdag 10 februari 2015 Helihaven Den

Pensioen Informatiebijeenkomsten GDF SUEZ E&P Nederland B.V. donderdag 5 februari 2015 Fabricom Den Helder dinsdag 10 februari 2015 Helihaven Den Pensioen Informatiebijeenkomsten GDF SUEZ E&P Nederland B.V. donderdag 5 februari 2015 Fabricom Den Helder dinsdag 10 februari 2015 Helihaven Den Helder woensdag 11 februari 2015 Kantoor Zoetermeer dinsdag

Nadere informatie

Het Goede Voorbeeld Hoe is uw pensioen geregeld?

Het Goede Voorbeeld Hoe is uw pensioen geregeld? Het Goede Voorbeeld Hoe is uw pensioen geregeld? Mevr. J. Jansen Voorbeeldstraat 51 2056 LG Voorbeeldplaats maand - jaar Beste mevrouw Jansen, Welkom bij ! U bouwt

Nadere informatie

Reglement. Compensatieregeling pensioen RTL Nederland

Reglement. Compensatieregeling pensioen RTL Nederland Reglement Compensatieregeling pensioen RTL Nederland 1 juli 2013 1 Inhoudsopgave Compensatieregeling pensioen RTL Nederland Artikel 1.1 Wat bedoelen we met bepaalde begrippen en afkortingen in dit reglement?

Nadere informatie

Een goede oudedagsvoorziening? Werknemers zijn aan zet

Een goede oudedagsvoorziening? Werknemers zijn aan zet 28 november 2014 Een goede oudedagsvoorziening? Werknemers zijn aan zet Jarenlang was pensioen géén actueel onderwerp. Je kreeg AOW als je 65 was en daarnaast een gegarandeerd pensioen dat via een werkgever

Nadere informatie

UPDATE. Nieuwsbrief december 2013. Sneller op de hoogte zijn van het nieuws? Volg ons op Social Media!

UPDATE. Nieuwsbrief december 2013. Sneller op de hoogte zijn van het nieuws? Volg ons op Social Media! UPDATE Nieuwsbrief december 2013 Sneller op de hoogte zijn van het nieuws? Volg ons op Social Media! Mandema & Partners helpt u graag bij het interpreteren van de actualiteiten die voor u en voor uw bedrijf

Nadere informatie

Werkt u in deeltijd of gaat u in deeltijd werken, dan bouwt u vanaf dat moment naar rato pensioen op.

Werkt u in deeltijd of gaat u in deeltijd werken, dan bouwt u vanaf dat moment naar rato pensioen op. 7 juni 2016 Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Ouderdomspensioen U bouwt ouderdomspensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Cargill. Standaard krijgt u dit ouderdomspensioen vanaf uw 67e

Nadere informatie

De beschikbare premieregeling: de feiten op een rij

De beschikbare premieregeling: de feiten op een rij De beschikbare premieregeling: de feiten op een rij 3 De beschikbare premieregeling In Nederland bestaan grofweg twee categorieën pensioenregelingen: beschikbare premieregelingen enerzijds en middelloon-

Nadere informatie

Allianz Nederland Levensverzekering N.V. Allianz. Netto Pensioen. Dé pensioenoplossing voor werknemers die meer dan 100.

Allianz Nederland Levensverzekering N.V. Allianz. Netto Pensioen. Dé pensioenoplossing voor werknemers die meer dan 100. Allianz Nederland Levensverzekering N.V. Allianz Netto Pensioen Dé pensioenoplossing voor werknemers die meer dan 100.000,- verdienen Dé pensioenoplossing bij een salaris boven 100.000,- Pensioen opbouwen

Nadere informatie

STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS ZORGVERZEKERAARS

STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS ZORGVERZEKERAARS De pensioenregeling van SBZ STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS ZORGVERZEKERAARS Uw pensioen bij SBZ Stichting Bedrijfstakpensioenfonds Zorgverzekeraars (SBZ) is het pensioenfonds voor de zorgverzekeringssector

Nadere informatie

februari 2015 Pensioenactualiteiten

februari 2015 Pensioenactualiteiten februari 2015 Pensioenactualiteiten Onderwerpen 1. Wijziging ABP pensioenregeling 2015 2. Financieel Toetsingskader (nftk) per 1-1-2015 (vernieuwde regels voor pensioenfondsen) 3. Indexatie en premie ABP

Nadere informatie

Vragen & antwoorden over uw pensioen en de kredietcrisis

Vragen & antwoorden over uw pensioen en de kredietcrisis Vragen & antwoorden over uw pensioen en de kredietcrisis Corporate Pensioen 4 Juni 2009 Vragen 1. Hoe zeker is mijn toekomstige pensioenvoorziening bij Nationale-Nederlanden? 3. Hoe weet ik hoeveel pensioen

Nadere informatie

Hoe is uw pensioen geregeld?

Hoe is uw pensioen geregeld? Hoe is uw pensioen geregeld? De Ahold Pensioenregeling 2015 Geachte heer, mevrouw, Welkom bij Ahold Pensioenfonds! Als u 21 jaar of ouder bent, bouwt u vanaf uw datum in dienst pensioen bij ons op. Dit

Nadere informatie

Welk pensioen kunt u verwachten?

Welk pensioen kunt u verwachten? Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 3A Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Het Uniform Pensioenoverzicht geeft u inzicht in wat u krijgt bij pensionering.

Nadere informatie

Het AVEBE Pensioen samengevat

Het AVEBE Pensioen samengevat Het AVEBE Pensioen samengevat Deze folder is bedoeld voor alle medewerkers die bij AVEBE in dienst zijn getreden. Pensioenfonds Ouderdomspensioen: het AVEBE Pensioen vanaf uw pensionering Het AVEBE Pensioen

Nadere informatie

Principeakkoord cao-pensioenregeling Q&A Intern

Principeakkoord cao-pensioenregeling Q&A Intern Voor publicatie op de websites van de vakorganisaties en Mijn PostNL Algemeen Is het echt nodig om de pensioenregeling aan te passen? Ja. De fiscale wetgeving voor pensioen wijzigt. Dit betreft met name

Nadere informatie

Aanpassing pensioenregelingen n.a.v. nieuwe wetgeving rond VUT, prepensioen en levensloopregeling

Aanpassing pensioenregelingen n.a.v. nieuwe wetgeving rond VUT, prepensioen en levensloopregeling Aanpassing pensioenregelingen n.a.v. nieuwe wetgeving rond VUT, prepensioen en levensloopregeling (klik op logo om onze website te bezoeken) Aan de cliënten Breda, 19 oktober 2005 1. Inleiding De Eerste

Nadere informatie

Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 3 Premieovereenkomst

Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 3 Premieovereenkomst Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 3 Premieovereenkomst Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Het Uniform Pensioenoverzicht geeft u inzicht in wat u krijgt bij pensionering

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl.

Nadere informatie

De feiten op een rij. De beschikbare premieregeling

De feiten op een rij. De beschikbare premieregeling De feiten op een rij De beschikbare premieregeling De beschikbare premieregeling: de feiten op een rij De beschikbare premieregeling Verzekeraars bieden diverse pensioenregelingen aan, waaraan werknemers

Nadere informatie

Hoe is uw pensioen geregeld?

Hoe is uw pensioen geregeld? Hoe is uw pensioen geregeld? Wat is Pensioen 1-2-3? Pensioen 1-2-3 is een initiatief van de Pensioenfederatie en het Verbond van Verzekeraars. In drie stappen, van hoofdlijn tot in detail, wordt u wegwijs

Nadere informatie

SNS Online Pensioen Seminar Erik Beckers

SNS Online Pensioen Seminar Erik Beckers SNS Online Pensioen Seminar Erik Beckers SNS Bank - september 2012 uit onderzoek blijkt Wat doe je het liefst van de volgende vijf activiteiten? Naar de tandarts gaan Op vakantie gaan Examen doen Pensioenregeling

Nadere informatie

Dé financiële informatiekrant van Nederland!

Dé financiële informatiekrant van Nederland! Dé financiële informatiekrant van Nederland! Jan Both (43) Aannemer Zo n twee jaar geleden heb ik alles geregeld, via een tussenpersoon. Ik heb een aanvullend pensioen waarvoor ik elke maand betaal. Geen

Nadere informatie

PENSIOEN 2.0 REGIOBIJEENKOMSTEN FEBRUARI EN MAART 2011

PENSIOEN 2.0 REGIOBIJEENKOMSTEN FEBRUARI EN MAART 2011 PENSIOEN 2.0 REGIOBIJEENKOMSTEN FEBRUARI EN MAART 2011 KORTE TERUGBLIK Kabinet Balkenende gevallen: sociale partners pakken kansen Het pensioen is van sociale partners samen, dus moeten wij ook samen naar

Nadere informatie

De fiscale aspecten van het pensioenakkoord: het is lastiger dan het lijkt. Workshop 9 mei 2012

De fiscale aspecten van het pensioenakkoord: het is lastiger dan het lijkt. Workshop 9 mei 2012 De fiscale aspecten van het pensioenakkoord: het is lastiger dan het lijkt Workshop 9 mei 2012 Programma De aanleiding en het pensioenakkoord op hoofdlijnen Aanpassingsmechanismes Fiscale pensioenkader

Nadere informatie

Uitgangspunten voor aanpassing minimumpensioenregeling

Uitgangspunten voor aanpassing minimumpensioenregeling Inleiding Per 1 januari a.s. wordt het fiscale kader ten aanzien van pensioenregelingen opnieuw versoberd. In beginsel mag de opbouw van ouderdomspensioen nog maximaal 1,875% (thans 2,15%) van de pensioengrondslag

Nadere informatie

JE TIJD ANDERS INDELEN

JE TIJD ANDERS INDELEN Deze brochure is onderdeel van de brochurereeks over pensioen van Stichting Algemeen Pensioenfonds KLM en is bedoeld voor deelnemers aan het pensioenreglement 2006. Hiertoe behoren KLM-medewerkers in een

Nadere informatie

Pensioen Continu Plan

Pensioen Continu Plan Pensioen Continu Plan Een nettolijfrente oplossing Voor werknemers met een salaris boven 100.000 Per 1 januari 2015 gelden er belangrijke nieuwe regels voor pensioen. Hierdoor bouwen veel werknemers minder

Nadere informatie

nieuwsplus Pensioenwijzigingen in 2014 en 2015 Inhoud 1. Wijzigingen in 2014

nieuwsplus Pensioenwijzigingen in 2014 en 2015 Inhoud 1. Wijzigingen in 2014 s-gravenhage, 21 mei 2013 Pensioenwijzigingen in 2014 en 2015 De gevolgen van het regeerakkoord VVD-PvdA zijn groot voor de AOW en de opbouw van pensioen in de tweede pijler. In deze tweede editie van

Nadere informatie

Kom in actie als u: Geachte deelnemer,

Kom in actie als u: Geachte deelnemer, Geachte deelnemer, Vanaf 1 januari 2015 is de pensioenregeling aangepast voor de werknemers van Damco Netherlands B.V. en Damco International B.V.. Nedlloyd Pensioenfonds (NPF) verzorgt ook deze gewijzigde

Nadere informatie

Via uw werkgever neemt u deel in de pensioenregeling van Q8 Pensioenfonds en bouwt u ouderdomspensioen op. Dat

Via uw werkgever neemt u deel in de pensioenregeling van Q8 Pensioenfonds en bouwt u ouderdomspensioen op. Dat WAT KRIJGT U IN UW PENSIOENREGELING? Ouderdomspensioen Gaat u met pensioen? Dan krijgt u ouderdomspensioen. Via uw werkgever neemt u deel in de pensioenregeling van Q8 Pensioenfonds en bouwt u ouderdomspensioen

Nadere informatie

flits+ Het is veel in het nieuws, maar ik weet niet exact hoe mijn eigen pensioen eruit ziet Ik vind dat ik het moet lezen bpfhibin.

flits+ Het is veel in het nieuws, maar ik weet niet exact hoe mijn eigen pensioen eruit ziet Ik vind dat ik het moet lezen bpfhibin. pensioen Hoe warm loop jij voor het onderwerp pensioen? Informatie over uw pensioen Minder kans op verlaging, ook minder kans op indexatie Bpf HiBiN kiest voor online en digitaal Waar houdt het bestuur

Nadere informatie

Pensioeninloop voor DPF-leden. Meer of minder pensioen?

Pensioeninloop voor DPF-leden. Meer of minder pensioen? Pensioeninloop voor DPF-leden Meer of minder pensioen? Agenda - Voorstel Jacco Los, Comminz, jlos@comminz.nl, 06-42149092 - Hoe is je inkomen van straks opgebouwd? - Van Overzicht naar Inzicht - Waar zorgt

Nadere informatie

Wegwijzer GE Pensioen. Inzicht in uw pensioensituatie

Wegwijzer GE Pensioen. Inzicht in uw pensioensituatie Wegwijzer GE Pensioen Inzicht in uw pensioensituatie Inleiding Met de Wegwijzer GE Pensioen krijgt u informatie over uw pensioenregeling en kunt u inzicht krijgen in uw eigen pensioensituatie. De pensioenwijzer

Nadere informatie

Aan de leden werkzaam bij Maersk Line. Geachte leden werkzaam bij Maersk Line,

Aan de leden werkzaam bij Maersk Line. Geachte leden werkzaam bij Maersk Line, Postadres Postbus 8696, 3009 AR Rotterdam Aan de leden werkzaam bij Maersk Line Vervoer / Havens Bezoekadres Pegasusweg 200 3067 KX Rotterdam T 010 23 35 000 F 010 23 35 216 www.fnvbondgenoten.nl Datum

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Unisys Nederland

Stichting Pensioenfonds Unisys Nederland Stichting Pensioenfonds Unisys Nederland De heer U. Pensioenoverzicht Januarilaan 1 2010 XX SCHIPHOL-RIJK Tupolevlaan 1 1119 NW Schiphol-Rijk Postbus 22610 1100 DC Amsterdam-Z.O. Tel 020-526 26 26 Fax

Nadere informatie

Pensioen Continu Plan nettolijfrente Voor de periode ná uw pensioendatum

Pensioen Continu Plan nettolijfrente Voor de periode ná uw pensioendatum Pensioen Continu Plan nettolijfrente Voor de periode ná uw pensioendatum Aanvulling van partner- en ouderdomspensioen voor werknemers met een salaris boven 100.000 Sinds 1 januari 2015 gelden er belangrijke

Nadere informatie

Agenda: Introductie Waar staan wij? Wat is Aegon Persoonlijk Pensioen? Oplossing Aegon Netto Pensioen Oplossingen voor alle werknemers Vragen?

Agenda: Introductie Waar staan wij? Wat is Aegon Persoonlijk Pensioen? Oplossing Aegon Netto Pensioen Oplossingen voor alle werknemers Vragen? Agenda: Introductie Waar staan wij? Wat is Aegon Persoonlijk Pensioen? Oplossing Aegon Netto Pensioen Oplossingen voor alle werknemers Vragen? 2 Waar staan wij? Introductie netto pensioen per 1 januari

Nadere informatie

Hoe is uw pensioen geregeld? Geachte heer, mevrouw,

Hoe is uw pensioen geregeld? Geachte heer, mevrouw, Hoe is uw pensioen geregeld? Geachte heer, mevrouw, Welkom bij Pensioenfonds Hoogovens! U bouwt pensioen bij ons op. Dit doet u via uw werkgever. Elke pensioenuitvoerder heeft zijn eigen regeling. In dit

Nadere informatie

Uitkomstzeker Pensioen voor werknemers. De rust van een gegarandeerd pensioen

Uitkomstzeker Pensioen voor werknemers. De rust van een gegarandeerd pensioen Uitkomstzeker Pensioen voor werknemers De rust van een gegarandeerd pensioen Uitkomstzeker Pensioen, een rustig idee Pensioen, dat komt later wel. Daar hoeft u zich nu niet druk over te maken. Omdat u

Nadere informatie