Stichting Pensioenfonds TNO. Jaarverslag Plan. Bijsturen. Actie. Check. Jaarverslag

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Stichting Pensioenfonds TNO. Jaarverslag 2012. Plan. Bijsturen. Actie. Check. Jaarverslag 2012 1"

Transcriptie

1 Stichting Pensioenfonds TNO Jaarverslag 2012 Plan Bijsturen Actie Check Jaarverslag

2 Colofon Stichting Pensioenfonds TNO Laan van Zuid Hoorn 165, 2289 DD Rijswijk Postbus 7018, 2280 KA Rijswijk Telefoon : Telefax : Website : Productie en design mr. B.H. de Rijk Foto s Maritiem Research Instituut Nederland Layout en druk QuantesArtoos, Rijswijk Oplage: Jaarverslag 2012

3 Stichting Pensioenfonds TNO Jaarverslag 2012 Het fonds verzorgt de pensioenregeling voor onderstaande werkgevers Nederlandse Organisatie voor toegepast-natuurwetenschappelijk onderzoek (TNO) Stichting Maritiem Research Instituut Nederland Batavia Bioservices B.V. BiosparQ B.V. CBO B.V. Celsian Glas & Solar B.V. Delft Patents B.V. Den Haag Centrum voor Strategische Studies Ducares B.V. Dutchear B.V. Efectis Nederland B.V. EEMC B.V. Euroloop B.V. Fytagoras B.V. Investors in People Nederland B.V. Keuren & Kalibreren B.V. Lightweight Structures B.V. NMI Certain B.V. ProQares B.V. TASS B.V. TNO Bedrijven B.V. TNO Diana B.V. TNO Heimolen B.V. TNO Homologations B.V. TNO Management Consultants B.V. TNO MC Customer Management B.V. TNO Triskelion B.V. TÜV Rheinland Nederland B.V. TÜV Rheinland TNO Automotive International B.V. TÜV Rheinland EPS B.V. Triple E Consulting B.V. Verispect B.V. VSL B.V. Stichting Pensioenfonds TNO Jaarverslag

4 Inhoudsopgave bladzijde 3 Aangesloten werkgevers 4 Inhoudsopgave 5 Voorwoord in hoofdlijnen Fondskarakteristieken 8 Kerncijfers 10 Organisatie 11 Profiel Verslag van het bestuur 12 Bestuurszaken 20 Beleggingen 26 Risicobeheer 31 Pensioenbeheer 34 Uitvoeringsorganisatie 35 Uitvoeringskosten 36 Vooruitblik Medezeggenschap, verantwoording en toezicht 37 Deelnemersraad 37 Verantwoordingsorgaan 39 Visitatiecommissie Jaarrekening 42 Balans 43 Staat van baten en lasten 44 Kasstroomoverzicht 45 Actuariële analyse 46 Toelichting op de jaarrekening 48 Toelichting op de balans 52 Toelichting op de staat van baten en lasten 54 Overige toelichting Overige gegevens 57 Overige gegevens en gebeurtenissen na balansdatum 58 Actuariële verklaring 59 Controleverklaring van de onafhankelijke accountant Bijlagen 61 Pensioenregelingen 66 Begrippenlijst 4 Jaarverslag 2012

5 Voorwoord Stichting Pensioenfonds TNO Voorwoord 2012 was een goed beleggingsjaar. Het vermogen ontwikkelde zich in gunstige zin. Met een dekkingsgraad van 104,8% aan het einde van het jaar hoefden de pensioenen niet te worden gekort. Dit ondanks de toename van de pensioenverplichtingen door de lage rentestand en een stijgende levensverwachting. Toch blijft er in deze onzekere tijden een kans op een dalende dekkingsgraad bestaan en kan een eventuele korting op de pensioenen in de toekomst niet worden uitgesloten. Wanneer eind 2013 de dekkingsgraad onder de 104,2% komt, kan het bestuur genoodzaakt zijn aanvullende maatregelen te nemen, zoals het korten van de pensioenen. Het pensioenfonds stond in het verslagjaar voor een veelheid van uitdagingen in een snel veranderende omgeving. De aanhoudende financiële crisis, de ontwikkeling op de mondiale financiële markten en de voorgenomen ingrijpende wijzigingen in wet- en regelgeving zorgden voor een volle agenda. Onderwerpen die aandacht kregen, waren onder andere de ontwikkeling van de dekkingsgraad, de mogelijke gang naar een nieuw pensioencontract, de rentetermijnstructuur en de bestuurlijke en organisatorische inrichting van het pensioenfonds. Dit is zomaar een greep uit een veelheid van zaken. Het bestuur besloot dit jaar om de pensioenadministratie, de boekhouding en de communicatie uit te besteden. Van externe expertise maakt het pensioenfonds al jaren gebruik. Met name op het gebied van het vermogensbeheer. Dat blijkt goed te werken. Nu wordt ook op administratief gebied gebruik gemaakt van specifieke externe deskundigheid. Op deze manier is de continuïteit en de kwaliteit van de administratie gewaarborgd. Dit vraagt wel om een goede beheersing, monitoring en samenwerking met de externe partijen. Ook de komende jaren blijft het voor het bestuur een uitdaging om een solide en betaalbare pensioenvoorziening uit te voeren voor alle belanghebbenden. De verwachting is dat in de loop van 2013 meer dan ooit principiële en ingrijpende veranderingen aan de orde komen door wet- en regelgeving op pensioengebied. Dit zal onontkoombaar leiden tot aanpassing van het pensioencontract. Het bestuur neemt zich voor om de gewenste aanpassingen, de indexeringsbehoefte en de mate van de te lopen risico s bij de deelnemers, pensioengerechtigden en de werkgevers in 2013 te toetsen en hierover te communiceren met alle belanghebbenden. Met dit verslag legt het bestuur verantwoording af aan de werkgevers, (gewezen) deelnemers en pensioengerechtigden over het afgelopen jaar. Het bestuur bedankt daarbij allen die zich met veerkracht hebben ingezet voor de behaalde resultaten in een snel veranderende omgeving. Rijswijk, 10 juni 2013 Namens het bestuur van de Stichting Pensioenfonds TNO Ir. D. Ph. Schmidt Voorzitter Jaarverslag

6 METEN MONITORING RAPPORTERING Foto: Maritiem Research Instituut Nederland 6 Jaarverslag 2012

7 Hoofdlijnen 2012 in hoofdlijnen Financiële positie De dekkingsgraad kwam eind december 2012 uit op 104,8% versus 99,7% eind De goede beleggingsrendementen en de introductie van de ultimate forward rate (UFR) wisten de stijgende pensioenverplichtingen te compenseren. Per saldo stegen de bezittingen in totaal met 291 miljoen naar miljoen. De verplichtingen stegen door de lage rente en de toenemende levensverwachting met 169 miljoen naar miljoen. Het bestuur verwacht een verder herstel van de dekkingsgraad door in 2013, overeenkomstig de premie- en toeslagenstaffel zoals vermeld in de bijlage, af te zien van toeslagen op het pensioen en de pensioenpremie vast te stellen op 18% met daarnaast een extra werkgeversbijdrage van 2%. Toch blijft er een kans op een dalende dekkingsgraad. Indien eind 2013 de dekkingsgraad onder de 104,2% mocht zakken, kan het bestuur genoodzaakt zijn aanvullende maatregelen te nemen, zoals het korten van de pensioenen. Pensioenuitvoering Het bestuur besloot de pensioenadministratie, de boekhouding en de communicatie in 2013 uit te besteden aan AZL N.V. Aspecten als continuïteit, kwaliteit, service en schaaleffecten gaven de doorslag. Voor de implementatie van de uitbestede werkzaamheden is een gedetailleerd stappenplan opgesteld. Vooruitlopend op de uitbesteding zijn de pensioengegevens in het geautomatiseerde pensioenadministratiesysteem doorgelicht. Geconstateerde onvolkomenheden zijn gecorrigeerd. In het verslagjaar is tevens uitvoering gegeven aan een digitaal pensioendossier voor deelnemers en pensioengerechtigden en is in samenwerking met ING IM een zorgplichtmodule voor het extra en tijdelijk pensioen ontwikkeld. Hoofdlijnen Vermogensbeheer Het totale beleggingsrendement bedroeg 14,8%. De belangrijkste beleggingscategorieën zoals vastrentende waarden en aandelen rendeerden respectievelijk met 15% en 16%. In 2012 bleef het aandelenbelang in de normportefeuille nagenoeg gelijk. Het belang in Europese bedrijfsobligaties werd afgebouwd ten gunste van langlopende hoogwaardige Europese staatsobligaties. Daarnaast werd het belang in hedgefunds verkocht en gebruikt om de weging in Emerging Markets Debts en Global High Yield te verhogen. Het afdekkingbeleid van het rente- en valutarisico bleef ongewijzigd. Jaarplan 2013 Door de in het vooruitzicht gestelde aanpassingen in de Pensioenwet heeft een nieuw pensioencontract de aandacht van het bestuur. Waarschijnlijk heeft het pensioenfonds de keus uit twee opties, namelijk het reële pensioencontract versus het aangescherpte nominale contract. Bij het tegen elkaar afwegen van de opties staan de voorkeuren en de evenwichtige belangen van alle betrokkenen centraal. Daartoe wil het bestuur komend jaar een onderzoek doen naar de mogelijke veranderingen en een dialoog aangaan met de werkgevers, deelnemers en pensioengerechtigden. Om goed voorbereid te zijn, participeert het pensioenfonds in een werkgroep van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. Ook wordt in 2013 de inrichting van het bestuur aangepast. Zo wordt een evenredige zetelverdeling van werkgevers, deelnemers en pensioengerechtigden ingevoerd en wordt uitvoering gegeven aan een nieuw deskundigheidsplan. Bestuursleden participeren in commissies en werkgroepen in samenwerking met een heringericht bestuursbureau. In 2013 wordt ook nieuwe wetgeving verwacht, die zal leiden tot een aanpassing in het aantal medezeggenschap- en toezichtorganen bij het pensioenfonds. Met betrekking tot de communicatie zal met name aandacht geschonken worden aan de aanpassingen in de pensioenuitvoering, de gevolgen van de wijziging van de AOW-leeftijd, de ontwikkeling van de dekkingsgraad en de voorstellen tot aanpassing van het pensioencontract. Jaarverslag

8 Kerncijfers Deelnemers en pensioengerechtigden (aantallen) Deelnemers *) Gewezen deelnemers Ouderdomspensioenen Partnerpensioenen Wezenpensioenen Arbeidsongeschiktheidspensioenen Totaal *) waarvan TOP/Afvloeiing Vermogen en verplichtingen (bedragen in miljoenen euro s) Belegd pensioenvermogen 2.563, , , , ,4 Belegd tijdelijk ouderdomspensioen 134,3 133,8 148,1 148,8 144,5 Totaal belegd vermogen 2.691,1 *) 2.398, , , ,9 Karakteristieken Pensioenverplichtingen 2.440, , , , ,8 Tijdelijk pensioenverplichtingen 134,3 133,8 148,1 148,8 144,5 Totale pensioenverplichtingen 2.574, , , , ,3 Fondsvermogen (reserves) 116,5-6,6 156,7 186,0 17,6 *) inclusief een post overige van - 6,9 miljoen Premies en uitkeringen (bedragen in miljoenen euro s) Premies pensioenregeling Deelnemers 16,8 16,7 14,5 15,4 12,6 Werkgevers 36,4 36,2 31,6 38,3 29,1 Totaal bijdragepercentage 20%*) 20%*) 17% 18,5%*) 15% *) Inclusief 2% extra werkgeverspremie Premies TOP Deelnemers - 0,1 0,4 0,7 1,0 Werkgevers - 0,2 0,5 0,8 1,0 Fonds - 0,1 0,4 0,9 1,5 Extra Pensioen Deelnemers 0, Pensioenuitkeringen (incl. TOP) 92,3 91,3 89,0 86,6 83,0 Kosten Pensioenuitvoering (in euro s per deelnemer en pensioengerechtigde) Vermogensbeheer (excl. transactiekosten 0,75% 0,84% 0,84% - - in % van het belegd vermogen) Overige Totaal rendement 14,8% 6,6% 12,0% 12,8% - 7,1% Dekkingsgraad 104,8% 99,7% 108% 110% 101% Toeslag 0% 0% 0% 0% 3,3% Algemene salarisverhoging TNO 0% 1,25% 0% 3,3% 3,3% 8 Jaarverslag 2012

9 Grafieken Aantallen deelnemers en pensioengerechtigden Deelnemers Gewezen deelnemers TOP/Afvloeiing Ouderdomspensioenen Partnerpensioenen Arbeidsongeschiktheidspensioenen Ontwikkeling vermogen en en verplichtingen ( miljoen) ( mln.) Belegd pensioenvermogen Pensioenverplichtingen Karakteristieken Totaal rendement belegd pensioenvermogen in % in % Totaal rendement (ultimo standen) Dekkingsgraad in % Dekkingsgraad in % Dekkingsgraad Vereiste dekkingsgraad Minimaal vereiste dekkingsgraad Dekkingsgraad volgens herstelplan (ultimo standen) Jaarverslag

10 Organisatie Situatie per 1 juni 2013 Bestuur Werkgeversleden Deelnemersleden Ir. D.Ph. Schmidt voorzitter Drs. F. Phillipson RTD Ir. L. Hoedemaker (t/m 2012 plv. voorzitter) Drs. J.A. Veltman (per 2013 plv. voorzitter) Drs. C.H.M. van Gerven Ir. J.W. Vethaak Mw. mr. I.C. van den Broek Ir. drs. J.B.M. Louwe (per 2013) secretaris Karakteristieken Deelnemersraad Bestuurscommissies Verantwoordingsorgaan Visitatiecommissie Directie Adviserend actuaris Certficerend actuaris Accountant Compliance Pensioengerechtigde leden Prof. ir. J. Witteveen Ir. drs. P.D. van der Koogh Vacature Deelnemers Pensioengerechtigden Ir. B.J. Busropan voorzitter Ir. P.J. Brandenburg secretaris K.W. Bouman Prof. dr. D. van Norren Ir. R.J.M. Creusen Prof.dr. J.L.A van Rijckevorsel (tot ) Ir. O.C. van der Jagt (tot ) Dr. ir. A. Scheepmaker Dr. J.P.M. Jore Ir. J.M. van Loon (per ) Drs. R.W. Versseput Vacature Benoemd door Raad van Bestuur TNO Uit de deelnemersraad Ing. J.L. Groen MBA voorzitter K.W. Bouman C.J.O.M. van Strien (per ) Ir. P.J. Brandenburg Dr. H.G.C. Werij (tot ) Ir. O.C. van der Jagt (tot secretaris) Prof.dr. J.L.A van Rijckevorsel (tot ) Dr. J.P.M. Jore (per secretaris) Prof. dr. D. van Norren (per ) Drs. P.B.A. Dirks (tot voorzitter) R. van Dam AAG (per voorzitter) Prof. dr. J. Koelewijn Mw. H.C.M. Vedder-Wubben Beleggingsadviescommissie Commissie Pensioenbeheer Drs. C.H.M. van Gerven voorzitter Drs. J.A. Veltman voorzitter Ir. L. Hoedemaker (tot ) Prof. ir. J. Witteveen Drs. J.A. Veltman Mw. mr. I.C. van den Broek Ir. J.W. Vethaak Drs. F. Phillipson RTD Drs. W.A.H. Baljet extern adviseur Drs. B.P.H. Puijn extern adviseur Audit, risk & compliance commissie Drs. L. Dijkstra extern adviseur Ir. J.W. Vethaak voorzitter Ir. drs. P.D. van der Koogh Drs. C.H.M. van Gerven Drs. A. de Waal extern adviseur Drs. J.T. Ruijgrok MBA directeur Mr. A. van Luijk adjunct-directeur Aon Hewitt; per AZL N.V. Aon Hewitt KPMG Accountants N.V. Nederlands Compliance Instituut B.V. Mw. Drs. M.P.J. Huisman RA (interne compliance officer) 10 Jaarverslag 2012

11 Profiel Doelstelling De Stichting Pensioenfonds TNO is opgericht met het doel de pensioenregelingen van de aangesloten werkgevers uit te voeren. Het bestuur handelt overeenkomstig de principes voor goed pensioenfondsbestuur, die de Stichting van de Arbeid heeft vastgesteld en die verankerd zijn in de Pensioenwet. Organisatie Het bestuur bestaat uit tien leden. Vier werkgeversleden, drie deelnemersleden en drie pensioengerechtigde leden. Het pensioenfonds kent een deelnemersraad, een verantwoordingsorgaan en een visitatiecommissie. Het bestuur wordt geadviseerd door de beleggingsadviescommissie, de commissie pensioenbeheer en de audit, risk & compliance commissie. Voor de beleidsvoorbereiding en de uitvoering laat het bestuur zich ondersteunen door het pensioenbureau. Het pensioenbureau verricht de uitvoerende werkzaamheden. Een tweehoofdige directie heeft de dagelijkse leiding en legt verantwoording af aan het bestuur. De uitvoerende werkzaamheden waren tot eind 2012 ingedeeld in een secretariaat en de afdelingen beleggingen, finance & control, pensioenbeheer en beleid & communicatie. In verband met het bestuursbesluit tot uitbesteding van het pensioenbeheer en aanverwante zaken, wordt het pensioenbureau in 2013 omgevormd tot een bestuursbureau, bestaande uit een directie met een secretariaat en de afdelingen beleggingen, pensioenen en audit, risk & compliance. Karakteristieken Pensioenregelingen Het pensioenfonds kent een middelloonregeling met een voorwaardelijke toeslag. De regeling voorziet in de opbouw van een ouderdomspensioen vanaf 65 jaar en een partner- en wezenpensioen voor de nabestaanden alsmede op risicobasis een arbeidsongeschiktheidspensioen. Deze regeling is een zogenoemde uitkeringsregeling. Daarnaast bestaat er een regeling Extra Pensioen en Tijdelijk Ouderdomspensioen, die het karakter heeft van een beschikbare premieregeling. De premies zijn belegd, waarbij de verantwoordelijkheid voor het rendement en het risico geheel bij de deelnemer ligt. Toeslagregeling Het pensioenfonds betaalt een eventuele toeslag, die ook wel indexatie wordt genoemd, uit het beleggingsrendement. De toeslag is voorwaardelijk. Voor deze toeslag is geen reserve gevormd en er wordt geen premie voor betaald. Het bestuur stelt jaarlijks vast of de financiële middelen in enig jaar toereikend zijn om de verhoging door te voeren. Daarbij is onder meer de hoogte van de dekkingsgraad van het pensioenfonds van belang. Als leidraad daartoe hanteert het bestuur een beleidsstaffel. Indien het bestuur van oordeel is dat de dekkingsgraad van het pensioenfonds niet voldoende is, wordt de toeslag verminderd of niet verleend. In de afgelopen vier jaar is geen toeslag verleend in verband met de lage dekkingsgraad, dan wel het ontbreken van een algemene salarismaatregel bij TNO. Op grond van de huidige dekkingsgraad wordt ook in de komende jaren niet verwacht dat er voldoende middelen zijn om een volledige toeslag te verlenen. Beleggen Het pensioenfonds wil, binnen een van te voren vastgesteld risicokader (zie ook blz. 16), een zo hoog mogelijk langetermijnrendement op het belegd vermogen behalen. Het bestuur bepaalt met behulp van langetermijnstudies (zogenoemde ALM-studies) de balans tussen de mate van risico en rendement, met inachtneming van de samenstelling van het deelnemersbestand, de vereiste solvabiliteit en de wenselijkheid van stabiele premies. De beleggingen dienen maatschappelijk verantwoord en aanvaardbaar te zijn. Jaarverslag

12 Bestuurszaken Verslag van het bestuur Bestuurszaken Dit verslag geeft een overzicht van de belangrijkste zaken die in het verslagjaar aan de orde zijn gekomen. Het overzicht is verdeeld over een zestal gebieden, waarin het bestuur actief is. 1. Besturen van het pensioenfonds Verslag van het bestuur Vergaderingen en workshops Het bestuur kwam zevenmaal in vergadering bijeen. Leidend voor de bestuursagenda waren de concrete acties uit het Jaarplan 2012 en het Middellange Termijnplan De actuele ontwikkelingen op relevante onderwerpen speelden daarbij natuurlijk een rol. Naast de bestuursvergaderingen kwamen de betreffende bestuursleden diverse malen bijeen in de onderscheidende bestuurscommissies. Ook kwam een bestuursdelegatie tweemaal met de deelnemersraad bijeen. Daarbij was eenmaal het verantwoordingsorgaan aanwezig. De onderwerpen waarover de deelnemersraad adviseerde en waarover het verantwoordingsorgaan een oordeel uitsprak, zijn elders in het jaarverslag opgenomen. In het kader van de deskundigheidsbevordering zijn enkele workshops gehouden. Deze gingen over het vermogensbeheer, de bestuurlijke inrichting, het toekomstig pensioencontract en de administratieve uitvoering. Zetelverdeling en werkwijze Het bestuur besloot de zetelverdeling in het bestuur aan te passen. Dit gebeurde met name om recht te doen aan een evenwichtige representatie van belanghebbenden in het bestuur en door het groeiend aantal pensioengerechtigden. De in 2012 nog geldende zetelverdeling van 4 werkgeversleden, 4 werknemersleden en 2 pensioengerechtigde leden is begin 2013 zodanig aangepast dat elke geleding drie zetels heeft. De tiende zetel kan gebruikt worden voor een onafhankelijke voorzitter, indien het bestuur daartoe wenst over te gaan. Tot dat tijdstip komt deze zetel toe aan de werkgevers. Aan het einde van het verslagjaar trad ir. L. Hoedemaker af wegens het aflopen van de zittingstermijn. Het bestuur bedankt hem voor zijn inzet voor het pensioenfonds, de deelnemers en de pensioengerechtigden. Deskundig en betrokken wist hij in een turbulente tijd inhoud te geven aan een diversiteit van taken. De Raad van Bestuur TNO droeg aan het einde van het verslagjaar het aftredend lid voor de werknemers ir. drs. J.B.M. Louwe voor als nieuw werkgeverslid en heeft drs. C.H.M. van Gerven voorgedragen voor een tweede zittingstermijn. Voor de opengevallen zetels heeft het bestuur een oproep voor kandidaatstelling geplaatst. Ir. J.W. Vethaak stelde zich herkiesbaar en is in april 2013 herbenoemd. Het bestuur besloot ook de eigen werkwijze aan te passen. Met ingang van 2013 zijn er drie vaste bestuurscommissies, overeenkomstig de beoogde herinrichting van het pensioenbureau. Het zijn de beleggingsadviescommissie, de commissie pensioenbeheer en de commissie audit, risk & compliance. De commissies bestaan uit bestuursleden, externe deskundigen en medewerkers van het bureau. Zij werken op omschreven deskundigheidsgebieden en hebben een taak in de voorbereiding, uitvoering en monitoring van het beleid. Besluitvorming blijft geconcentreerd in de bestuursvergadering. Met deze aanpassing wil het bestuur rechtdoen aan toenemende eisen ten aanzien van competentie en deskundigheid. 12 Jaarverslag 2012

13 Bestuurszaken Het pensioenfonds heeft deelgenomen aan een onderzoek van De Nederlandsche Bank over de bestuurlijke effectiviteit. Ook heeft het bestuur, evenals in voorgaande jaren, deelgenomen aan een jaarlijkse zelfevaluatie. De uitkomsten waren voor het bestuur positief. Afgesproken is het gaan hanteren van een bestuurdersprofiel, dat zowel deskundigheidsvereisten als competenties bevat. Het bestuur zal kandidaatstelling van nieuwe bestuursleden aan de hand van dit profiel toetsen. Zittende bestuursleden evalueren elkaar tegen dit profiel in de jaarlijkse zelfevaluatie onder externe begeleiding. Ook dit jaar heeft het bestuur een zelfevaluatie gehouden. Dit gebeurde aan de hand van interviews, evaluatie van twee casus en een door de bestuursleden ingevulde gedragsvoorkeurenlijst. Twee verbeterpunten kwamen naar voren: reflectie op het eigen en elkaars gedrag in de alledaagse bestuurspraktijk en het elkaar zo nodig kritisch aanspreken op het functioneren. 2. Wet-/regelgeving en pensioenregelingen Statuten en reglementen Het bestuur heeft de statuten en reglementen getoetst aan de actuele wet- en regelgeving en waar nodig op onderdelen aangepast. Dit is gebeurd in overeenstemming met de afspraken tussen de Raad van Bestuur TNO en de Ondernemingsraad. Het gaat om de volgende aanpassingen: de statutaire samenstelling van het bestuur alsmede de voordracht- en de benoemingprocedure van bestuursleden; wijziging van de grondslag voor de vaststelling van het arbeidsongeschiktheidspensioen; de keuze voor de ex-partner om afstand te doen van het bijzonder partnerpensioen; de keuze om het ouderdomspensioen gedeeltelijk uit te stellen; redactionele wijzigingen wegens het opschuiven van de ingangsdatum van de AOW en de keuze voor een AOW-overbruggingspensioen; de omzetting van het extra opgebouwd spaarkapitaal in pensioen bij het einde van de deelneming. Verslag van het bestuur Premie-, franchiseen toeslagbesluit Het bestuur heeft voor 2012 de pensioenpremie vastgesteld op 18% van de totale salarissom met een extra werkgeverspremie van 2%. Dit is de maximale premie in overeenstemming met de staffeltabel, zoals in de bijlage vermeld. De deelnemers dragen daar een deel van bij. Per 1 januari 2012 bedroeg de deelnemerspremie 11,41% van het jaarsalaris minus een premievrijevoet van Per 1 april 2012 werd het percentage verlaagd naar 11,27%. De franchise, ofwel het deel van het salaris dat niet pensioengevend is, werd per 1 januari 2012 door het bestuur vastgesteld op In het verslagjaar werden de pensioenen niet verhoogd. Het toekennen van een toeslag is voorwaardelijk en is afhankelijk van de dekkingsgraad aan het einde van het voorgaande jaar. Omdat de dekkingsgraad minder dan 110% bedroeg, heeft het bestuur overeenkomstig de in de bijlage vermelde staffeltabel geen toeslag op de pensioenen gegeven. Nieuw pensioencontract De in het vooruitzicht gestelde aanpassingen in de Pensioenwet nopen sociale partners tot het opstellen van een nieuw pensioencontract. Het bestuur heeft zich de taak gesteld mogelijke alternatieven te vergelijken. Uitgangspunt zijn de twee belangrijkste opties: het reële pensioencontract versus het aangescherpte nominale contract. Om zich daar helderheid in te verschaffen volgt het bestuur een stappenplan, waarbij het bestuur zoekt naar objectieve rechtvaardigingsgronden voor een keuze. Het tegen elkaar afwegen van de opties staat in het licht van de voorkeuren en belangen van de (gewezen) deelnemers, pensioengerechtigden en aangesloten werkgevers. Daartoe heeft het bestuur onder meer de ambitie geuit om komend jaar onderzoek te doen naar de risicobereidheid die deelnemers en pensioengerechtigden willen hanteren. Jaarverslag

14 Bestuurszaken 3. Financieel-technische en actuariële aspecten Evaluatie herstelplan Het bestuur heeft in 2012 De Nederlandsche Bank geïnformeerd over de ontwikkeling van de financiële positie in relatie tot het in 2009 ingediende kortetermijnherstelplan. In mei 2012 heeft het bestuur, na advies van de actuaris, de minimaal vereiste dekkingsgraad eind 2012 vastgesteld op 104,2%. Per eind 2012 bedraagt de dekkingsgraad 104,8%. Dit ligt boven de minimaal vereiste dekkingsgraad van 104,2% en boven het niveau van het minimale herstelpad met een dekkingsgraad van 99,2%. Het is niet nodig gebleken om een korting op de pensioenen te moeten aankondigen. Het bestuur is er zich terdege van bewust dat de financiële situatie van het fonds niet florissant is. Officieel is het fonds eerst uit een onderdekking wanneer de dekkingsgraad drie aaneensluitende kwartalen meer dan 104,2% bedraagt. Ook is er nog steeds sprake van een reservetekort. Pas bij een dekkingsgraad van 114,6% is dit tekort opgeheven. Het fonds heeft tot eind 2023 de tijd om uit dit tekort te geraken. Verslag van het bestuur Onderstaande grafiek geeft een overzicht van de in de evaluatie aan De Nederlandsche Bank gepresenteerde herstelpaden. Overzicht herstelplan Toelichting grafiek Bovenstaande figuur toont zowel het originele herstelpad (lichtblauwe lijn) als het verwachte herstelpad (donderblauwe gestippelde lijn). Bij de herstelpaden is uitgegaan van de ultimate forward rate per eind 2012 en een jaarlijks fondsrendement van 5%. Het minimaal haalbare herstelpad start vanuit een dekkingsgraad die zodanig bepaald is dat het herstelpad vanuit dat punt aan twee voorwaarden voldoet: a) de dekkingsgraad is voor eind 2013 hoger dan 104,2% (minimaal vereiste dekkingsgraad); b) de dekkingsgraad is voor eind 2023 hoger dan de vereiste dekkingsgraad van 114,6%. De grafiek laat het minimaal haalbare herstelpad zien per december 2012 (oranje lijn). De feitelijke dekkingsgraad per eind december 2012 van 104,8% ligt boven de minimale dekkingsgraad (99,2%). Korting is daarna echter niet uitgesloten. Indien de financiële situatie van het fonds in 2013 verslechtert, bestaat de kans dat de pensioenen alsnog moeten worden gekort. Het bestuur heeft hiervoor een crisisplan ontwikkeld. Dit crisisplan is onder andere via de Pensioenkrant gecommuniceerd met de werkgevers, deelnemers en pensioengerechtigden. 14 Jaarverslag 2012

15 Bestuurszaken Ontwikkeling dekkingsgraad De oorzaken en de gevolgen van de ontwikkeling in de dekkingsgraad in 2012 kunnen als volgt worden weergegeven. Overrendement 13,0% Dekkingsgraad eind ,7% Premie 0,3% Uitkering Indexatie 0,0% 0,0% Rente -4,9% Overig -3,3% Dekkingsgraad eind ,8% Toelichting Premie De ontvangen premie van 20% is hoger dan de marktwaarde van de ingekochte nieuwe pensioenaanspraken. Dit droeg 0,3% bij aan de stijging van de dekkingsgraad. De uitkeringen Bij een dekkingsgraad lager dan 100% is er voor elke uitkering meer vermogen nodig dan aanwezig is. Dit tekort is door het fonds gefinancierd. Gelet op het geringe tekort is het effect op de dekkingsgraad hier onzichtbaar door afronding. Indexatie In 2012 is geen toeslag maar ook geen korting gegeven. Er is geen effect op de dekkingsgraad. Rente Voor het vaststellen van de pensioenverplichtingen is de door De Nederlandsche Bank gepubliceerde Ultimate Forward Rate (UFR) gehanteerd. Dit is een wijziging ten opzichte van de vorig jaar gehanteerde driemaands gemiddelde swapcurve. Desondanks stegen de pensioenverplichtingen. Dit veroorzaakte een daling van de dekkingsgraad met 4,9%. Overrendement Het beleggingsrendement inclusief swap- en currency overlay bedroeg 14,8%. Door de gestegen verplichtingen was het effect van het overrendement 13,0% op de dekkingsgraad. Overig Voor een negatief effect zorgde de weer gestegen levensverwachting. Daarnaast waren er kruiseffecten in de vaststelling van het beleggingsrendement en de verplichtingen. Verslag van het bestuur Onderstaande grafiek geeft de ontwikkeling van de beleggingen, verplichtingen en de dekkingsgraad over de afgelopen vier jaar. Beleggingen en verplichtingen in mln. Actuele ontwikkeling dekkingsgraad, beleggingen en verplichtingen van het Pensioenfonds TNO vanaf september 2007 Dekkingsgraad Jaarverslag

16 Bestuurszaken Monitoring Alertheid ten aanzien van de financiële situatie blijft geboden. Het bestuur ontvangt wekelijks informatie over de ontwikkeling van de dekkingsgraad en evalueert de voortgang ervan ieder kwartaal, mede aan de hand van een herstelplanmonitor. Daarnaast is verdere studie gedaan naar de ontwikkeling van de kostendekkende premie en het herstelvermogen van het pensioenfonds. Mede in dit kader is op basis van geactualiseerde gegevens een ALM-studie en een continuïteitsanalyse uitgevoerd. Hieruit is gebleken dat de dekkingsgraad op lange termijn een stijging laat zien, maar dat de solvabiliteitsrisico s hoog blijven. Over een horizon van 15 jaar is de kans op een dekkingstekort 18% en de kans op een reservetekort 42%. Vooralsnog is een bijstelling van de uitgangspunten van het herstelplan echter niet nodig. Actuariële tafels Het bestuur besloot om met ingang van 31 december 2012 de pensioenverplichtingen met 1,2% naar boven bij te stellen. Reden daarvoor was de bijgestelde actuariële prognosetafels wegens de wederom gestegen levensverwachting van de (gewezen) deelnemers en pensioengerechtigden. Daarmee is het fonds in lijn met de regels van het Actuariële Genootschap en de eisen van De Nederlandsche Bank. Verslag van het bestuur 4. Vermogensbeheer Het vermogensbeheer heeft als doelstelling het vermogen te beleggen met een evenwichtige verhouding tussen de verwachte rendementen en de te nemen risico s. Daartoe stelt het bestuur jaarlijks van te voren een risicokader en een normportefeuille vast. Een vaste procedure wordt daarbij gevolgd met gebruikmaking van interne en externe deskundigheid. Risicokader Het bestuur zag geen mondiale veranderingen die eenduidig en significant genoeg waren om het risiconiveau ten opzichte van vorig jaar te verlagen. Verhoging van het risicobudget was eveneens niet wenselijk en is bij de bestaande onderdekking ook niet toegestaan. Het bestuur acht het accepteren van het huidig risiconiveau noodzakelijk om het vermogen verder te laten groeien. De verwachtingen van het bestuur over toekomstige rendementen blijven voor 2013 zeer gematigd. Het bestuur ziet naast het minimum herstelpad een nominale dekkingsgraad van 90% als een belangrijke ondergrens, omdat herstel vanuit een dergelijke positie zeer moeilijk is. Deze positie moet redelijkerwijs vermeden worden. Indien dit zich onverhoopt voordoet of dreigt voor te doen dan beziet het bestuur opnieuw zijn risicohouding, met in acht name van het bestaande crisisplan. Het fonds heeft de ambitie de pensioenen jaarlijks te indexeren met de algemene salarismaatregel van TNO, maar naar verwachting is slechts de helft van de door De Nederlandsche Bank veronderstelde loonstijging van 3% realiseerbaar. Op korte termijn is indexatie echter niet of nauwelijks mogelijk. Mocht een korting van de pensioenen aan de orde komen, dan wil het bestuur een omvangrijke korting ineens vermijden. Het veilig trachten te stellen van de nominale pensioenen voor de langere termijn heeft thans verre de voorkeur boven het kunnen honoreren van een indexatiemogelijkheid op korte termijn. Een substantieel herstel van de dekkingsgraad is uiterst onzeker, zodat op korte termijn de risicobeheersing gericht is op het kunnen realiseren van het herstelplan. Normportefeuille en beleggingsbeginselen Centraal in het beleggingsbeleid staat het voorzichtigheidsbeginsel. Dit houdt in dat het beleggingsbeleid wordt afgestemd op de verplichtingenstructuur van het pensioenfonds. Het daartoe samenstellen van de normportefeuille binnen het vastgestelde risicokader is het meest belangrijke onderdeel van het beleggingsproces. Overwegingen daarbij zijn dat het bestuur de overtuiging is toegedaan dat verdeling van beleggingen over verschillende cate- 16 Jaarverslag 2012

2013 verkort in beeld. Ontwikkelingen. Pensioenen Beleggingen Organogram

2013 verkort in beeld. Ontwikkelingen. Pensioenen Beleggingen Organogram 02 verkort in beeld 03 Ontwikkelingen 05 08 10 Pensioenen Beleggingen Organogram Aantal deelnemers dat pensioen opbouwt Aantal personen dat een ouderdomspensioen ontvangt Aantal deelnemers met slapende

Nadere informatie

Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013.

Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013. Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013. Meer informatie vindt u op de website. Beleggingsrendement

Nadere informatie

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het tweede kwartaal gestegen van 15.941 miljoen naar 16.893 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013).

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het tweede kwartaal gestegen van 15.941 miljoen naar 16.893 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013). Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2014 129,5%, een toename van 0,9%-punt ten opzichte van 31 maart 2014. Over de eerste zes maanden steeg de marktwaardedekkingsgraad

Nadere informatie

Persbericht. Kwartaalbericht: vierde kwartaal 2011

Persbericht. Kwartaalbericht: vierde kwartaal 2011 Persbericht Kwartaalbericht: vierde kwartaal 2011 Hoofdpunten: Dekkingsgraad van 94% is te laag: aanvullende maatregelen nodig Beschikbaar vermogen stijgt met ruim 11 miljard Door gedaalde rente nemen

Nadere informatie

Het jaarverslag 2014 samengevat

Het jaarverslag 2014 samengevat Het jaarverslag 2014 samengevat Uw pensioenfonds blikt terug én vooruit Deelnemers 1.711 In 2014 verdiende het fonds 55,1 miljoen dankzij beleggen. Dat bedrag staat voor een rendement van 20,1%. Het fonds

Nadere informatie

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het derde kwartaal gestegen van 16.893 miljoen naar 17.810 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013).

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het derde kwartaal gestegen van 16.893 miljoen naar 17.810 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013). Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 30 september 2014 130,4%, een toename van 0,9%-punt ten opzichte van 30 juni 2014. Over de eerste negen maanden steeg de marktwaardedekkingsgraad

Nadere informatie

Kwartaalbericht. 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015. Samenvatting cijfers per 31 december 2014

Kwartaalbericht. 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015. Samenvatting cijfers per 31 december 2014 Kwartaalbericht 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015 Samenvatting cijfers per 31 december 2014 Dekkingsgraad: 111,5% Beleidsdekkingsgraad: 112,6% Belegd vermogen: 19,6 miljard Rendement 2014: 27,6%

Nadere informatie

2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG

2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 1 Toelichting op het jaarverslag In het Jaarverslag 2013 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Vierde kwartaal 2014-1 oktober 2014 t/m 31 december 2014

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Vierde kwartaal 2014-1 oktober 2014 t/m 31 december 2014 Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Vierde kwartaal 2014-1 oktober 2014 t/m 31 december 2014 Samenvatting: dalende euro en dalende rente Nominale dekkingsgraad gedaald van 117,4% naar 115,1%

Nadere informatie

Kort jaarverslag Stichting Pensioenfonds nv Linde Gas Benelux

Kort jaarverslag Stichting Pensioenfonds nv Linde Gas Benelux Kort jaarverslag Stichting Pensioenfonds nv Linde Gas Benelux Beleggingen Het totaal rendement over het afgelopen boekjaar 2010 is uitgekomen op 15,6%. Als we naar de onderverdeling kijken zien we het

Nadere informatie

Terugblik 2011 in cijfers

Terugblik 2011 in cijfers Terugblik 2011 in cijfers U vindt hier een samenvatting van het jaarverslag 2011. Het volledige jaarverslag kunt u downloaden via www.pensioenfondsricohnederland.nl. Financiële situatie Door de kredietcrisis

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds TNO. Jaarverslag 2011. Jaarverslag 2011 1

Stichting Pensioenfonds TNO. Jaarverslag 2011. Jaarverslag 2011 1 Stichting Pensioenfonds TNO Jaarverslag 2011 INZICHT MONITORING LANGER LEVEN RISICODELING K IE AKT LAGE RENTE HELDERHEID BETAALBAARHEID Jaarverslag 2011 1 Colofon Stichting Pensioenfonds TNO Laan van Zuid

Nadere informatie

Kwartaalbericht. 2e kwartaal 2015 Den Haag, 14 juli 2015. Samenvatting cijfers per 30 juni 2015

Kwartaalbericht. 2e kwartaal 2015 Den Haag, 14 juli 2015. Samenvatting cijfers per 30 juni 2015 Kwartaalbericht 2e kwartaal 2015 Den Haag, 14 juli 2015 Samenvatting cijfers per 30 juni 2015 Dekkingsgraad (UFR): 108,3% Beleidsdekkingsgraad: 110,0% Belegd vermogen: 19,6 miljard Rendement 2015 1 e halfjaar:

Nadere informatie

Dekkingsgraad 121,8% per 30 september 2012, toename van 9,3%-punt ten opzichte van 30 juni 2012.

Dekkingsgraad 121,8% per 30 september 2012, toename van 9,3%-punt ten opzichte van 30 juni 2012. Kwartaalbericht 2012 Samenvatting 121,8% per 30 september 2012, toename van 9,3%-punt ten opzichte van 30 juni 2012. Meer informatie over de dekkingsgraad vindt u op de website. Beleggingsrendement 4,2%

Nadere informatie

2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG

2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG 2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG 1 Toelichting op het jaarverslag In het Jaarverslag 2012 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Tweede kwartaal 2015-1 april 2015 t/m 30 juni 2015. Samenvatting:

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Tweede kwartaal 2015-1 april 2015 t/m 30 juni 2015. Samenvatting: Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Tweede kwartaal 2015-1 april 2015 t/m 30 juni 2015 Samenvatting: De maandelijkse nominale dekkingsgraad is fors gestegen van 105,7% naar 115,4%. Dit komt

Nadere informatie

De marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2015 was 135,1%. Dit is een toename van 5,7% ten opzichte van 31 maart 2015.

De marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2015 was 135,1%. Dit is een toename van 5,7% ten opzichte van 31 maart 2015. Kwartaalbericht 2015 Samenvatting De marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2015 was 135,1%. Dit is een toename van 5,7% ten opzichte van 31 maart 2015. De reële dekkingsgraad ultimo tweede kwartaal was

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit. Oktober 2013

Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit. Oktober 2013 Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit Oktober 2013 1 Pensioenstelsel Individueel Pensioen fonds Overheid Lijfrente Pensioen AOW B E L A S T I N G 2 Programma bestuur en taken bestuur de pensioenregeling

Nadere informatie

Pensioenfonds Robeco. Populair Jaarverslag 2014

Pensioenfonds Robeco. Populair Jaarverslag 2014 Pensioenfonds Robeco Populair Jaarverslag 2014 2014 was een bewogen jaar voor Pensioenfonds Robeco door de sterk dalende rente en de veranderende wet- en regelgeving. In het jaarverslag blikken wij als

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Derde kwartaal 2015-1 juli 2015 t/m 30 september 2015. Samenvatting:

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Derde kwartaal 2015-1 juli 2015 t/m 30 september 2015. Samenvatting: Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Derde kwartaal 2015-1 juli 2015 t/m 30 september 2015 Samenvatting: De maandelijkse nominale dekkingsgraad is fors gedaald van 115,4% naar 103,7%. Dit

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst Pensioenfonds KPN Pensioengerechtigden. Oktober 2013

Informatiebijeenkomst Pensioenfonds KPN Pensioengerechtigden. Oktober 2013 Informatiebijeenkomst Pensioenfonds KPN Pensioengerechtigden Oktober 2013 1 Pensioenstelsel Individueel Pensioen fonds Overheid Lijfrente Pensioen AOW B E L A S T I N G 2 Programma bestuur en taken bestuur

Nadere informatie

Herstelplan 2015 Compartiment SPDHV

Herstelplan 2015 Compartiment SPDHV Herstelplan 2015 Compartiment SPDHV Versie 1.0 17 juni 2015 Auteur: Corné van Bokhoven Status: vastgesteld door bestuur Inleiding Nadat Stichting Pensioenfonds DHV in 2008 in dekkingstekort kwam heeft

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Eerste kwartaal 2014-1 januari 2014 t/m 31 maart 2014. Samenvatting: stijgende aandelen

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Eerste kwartaal 2014-1 januari 2014 t/m 31 maart 2014. Samenvatting: stijgende aandelen Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Eerste kwartaal 2014-1 januari 2014 t/m 31 maart 2014 Samenvatting: stijgende aandelen Nominale dekkingsgraad gestegen van 123,0% naar 123,6% Reële dekkingsgraad

Nadere informatie

2014 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG

2014 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 2014 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 1 samenvatting van het jaarverslag In het Jaarverslag 2014 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

Verklaring inzake de beleggingsbeginselen

Verklaring inzake de beleggingsbeginselen Verklaring inzake de beleggingsbeginselen van Stichting Bedrijfspensioenfonds AVH 1. Introductie 1.1 Inleiding Deze verklaring inzake de beleggingsbeginselen geeft beknopt de uitgangspunten weer van het

Nadere informatie

Een overzicht van de kerncijfers vindt u op van het volledige jaarverslag.

Een overzicht van de kerncijfers vindt u op <pagina 8 en 9> van het volledige jaarverslag. 12 vragen over het jaarverslag 2013 De hoofdpunten uit het jaarverslag van Stichting Pensioenfonds voor Verloskundigen (SPV) behandelen we aan de hand van 12 vragen en antwoorden. Een volledig exemplaar

Nadere informatie

Datum Briefnummer Behandeld door Doorkiesnummer 15-2-2012 20120215 N.W. Dijkhuizen 630

Datum Briefnummer Behandeld door Doorkiesnummer 15-2-2012 20120215 N.W. Dijkhuizen 630 Pensioenfonds Productschappen Bezoekadres Laan van Zuid Hoorn 165 2289 DD Rijswijk Postadres Postbus 3042 2280 GA Rijswijk Telefoon 070 4138630 Fax 070 4138650 E-mail info@pbodnl Website wwwpbodnl KvK

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Eerste kwartaal 2015-1 januari 2015 t/m 31 maart 2015

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Eerste kwartaal 2015-1 januari 2015 t/m 31 maart 2015 Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Eerste kwartaal 2015-1 januari 2015 t/m 31 maart 2015 Samenvatting: dalende euro en dalende rente door monetair beleid De beleidsdekkingsgraad is gedaald

Nadere informatie

Kwartaalbericht Algemeen Pensioenfonds KLM Derde kwartaal 2015-1 juli 2015 t/m 30 september 2015

Kwartaalbericht Algemeen Pensioenfonds KLM Derde kwartaal 2015-1 juli 2015 t/m 30 september 2015 Kwartaalbericht Algemeen Pensioenfonds KLM Derde kwartaal 2015-1 juli 2015 t/m 30 september 2015 De maandelijkse nominale dekkingsgraad ultimo september is gedaald ten opzichte van eind juni; De beleidsdekkingsgraad

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Tweede kwartaal 2014-1 april 2014 t/m 30 juni 2014. Samenvatting: dalende rente

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Tweede kwartaal 2014-1 april 2014 t/m 30 juni 2014. Samenvatting: dalende rente Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Tweede kwartaal 2014-1 april 2014 t/m 30 juni 2014 Samenvatting: dalende rente Nominale dekkingsgraad gestegen van 123,6% naar 123,7% Reële dekkingsgraad

Nadere informatie

Verklaring beleggingsresultaten en verlaging pensioenen

Verklaring beleggingsresultaten en verlaging pensioenen Verklaring beleggingsresultaten en verlaging pensioenen Het bestuur van Stichting Pensioenfonds Randstad heeft medio februari 2014 moeten besluiten tot het doorvoeren van een pijnlijke maatregel. Om de

Nadere informatie

NOTULEN DEELNEMERSVERGADERING VAN DE STICHTING JAN HUYSMAN WZ. FONDS 25 september 2012 Datum : 25 september 2012 Steller : D.W. Slok-Uittenbogaard

NOTULEN DEELNEMERSVERGADERING VAN DE STICHTING JAN HUYSMAN WZ. FONDS 25 september 2012 Datum : 25 september 2012 Steller : D.W. Slok-Uittenbogaard Datum : 25 september 2012 Steller : D.W. Slok-Uittenbogaard Voorzitter: R.J.P. Siebesma AGENDA: 1. Opening 2. Notulen deelnemersvergadering d.d. 20 september 2011 3. Samenstelling bestuur en verantwoordingsorgaan

Nadere informatie

Ontwikkelingen in 2012

Ontwikkelingen in 2012 1 Jaarbericht 2012 Ontwikkelingen in 2012 2012 was, in alle opzichten, weer een bewogen jaar. We kregen onder meer te maken met hectische ontwikkelingen op de financiële markten, met veranderingen in de

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds TNO

Stichting Pensioenfonds TNO Stichting Pensioenfonds TNO Jaarverslag 2013 Stichting Pensioenfonds TNO Stichting Pensioenfonds TNO Laan van Zuid Hoorn 165 2289 DD Rijswijk Telefoon: 070-4138602 Telefax: 070-4138620 E-mail: info@sp.tno.nl

Nadere informatie

Extra informatie pensioenverlaging

Extra informatie pensioenverlaging Extra informatie pensioenverlaging Wat is de invloed van de verlaging op mijn netto pensioen? Als u nog niet met pensioen bent, kunnen we u nu niet zeggen hoe uw netto pensioen

Nadere informatie

Verkort jaarverslag 2013

Verkort jaarverslag 2013 Verkort jaarverslag 2013 Wat waren in 2013 de belangrijkste feiten en gebeurtenissen voor GE Pensioen? U leest het in deze verkorte versie van het jaarverslag 2013. Naast deze bondige versie treft u ook

Nadere informatie

Het jaarverslag 2012 in vogelvlucht

Het jaarverslag 2012 in vogelvlucht Het jaarverslag 2012 in vogelvlucht De hoofdpunten uit het jaarverslag van Stichting Pensioenfonds voor Verloskundigen (SPV) behandelen we aan de hand van 10 vragen en antwoorden. Een volledig exemplaar

Nadere informatie

Verkort jaarverslag 2014. In de verkorte versie van het jaarverslag leest u op hoofdlijnen hoe het jaar 2014 voor het pensioenfonds is verlopen.

Verkort jaarverslag 2014. In de verkorte versie van het jaarverslag leest u op hoofdlijnen hoe het jaar 2014 voor het pensioenfonds is verlopen. Verkort jaarverslag 2014 In de verkorte versie van het jaarverslag leest u op hoofdlijnen hoe het jaar 2014 voor het pensioenfonds is verlopen. U kunt het volledige jaarverslag downloaden op www.bpfmedewerkersnotariaat.nl.

Nadere informatie

Kwartaalbericht 2e kwartaal 2009

Kwartaalbericht 2e kwartaal 2009 Kwartaalbericht 2e kwartaal 2009 Dekkingsgraad 100% Belegd vermogen 74,7 miljard Rendement tweede kwartaal 8,4% Herstelplan goedgekeurd In het tweede kwartaal heeft Pensioenfonds Zorg en Welzijn een rendement

Nadere informatie

Jaarlijks gemiddeld Cumulatief vanaf 1970 2008 Q2 2008 Q1 2008 Q4 2007 Q3 2007 Q2 2007 Dekkingsgraad (kwartaalultimo) 143% 137% 148% 153% 153%

Jaarlijks gemiddeld Cumulatief vanaf 1970 2008 Q2 2008 Q1 2008 Q4 2007 Q3 2007 Q2 2007 Dekkingsgraad (kwartaalultimo) 143% 137% 148% 153% 153% Kwartaalbericht 2e kwartaal 2008 Dekkingsgraad op 143% Rendement 0,2% in tweede kwartaal Belegd vermogen 86,3 miljard Klein positief resultaat in moeilijke markt In het tweede kwartaal is een totaalrendement

Nadere informatie

VERKLARING INZAKE BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS VOOR HET BEROEPSVERVOER OVER DE WEG

VERKLARING INZAKE BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS VOOR HET BEROEPSVERVOER OVER DE WEG VERKLARING INZAKE BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS VOOR HET BEROEPSVERVOER OVER DE WEG 1. Introductie 1.1. Inleiding De Verklaring inzake de beleggingsbeginselen ( Verklaring ) beschrijft

Nadere informatie

Belanghebbendenvergadering. 24 september 2015

Belanghebbendenvergadering. 24 september 2015 Belanghebbendenvergadering 24 september 2015 Agenda 1. Opening 2. Actuele ontwikkelingen Ballast Nedam N.V. 3. Jaarverslag 2014 4. Nieuwe pensioenregelgeving en herstelplan 5. Toekomst pensioenfonds 6.

Nadere informatie

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 11 februari 2015. Stand van zaken SVG. 1 van 19

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 11 februari 2015. Stand van zaken SVG. 1 van 19 Stichting Voorzieningsfonds Getronics 11 februari 2015 Stand van zaken SVG 1 van 19 Programma Pensioenfonds SVG Financiële positie SVG Terugblik 2014 Vooruitblik 2015 Vragen 2 van 19 Pensioenfonds SVG

Nadere informatie

Kwartaalbericht 2015. Samenvatting ING CDC Pensioenfonds communiceert over de resultaten van Q3. Kwartaalbericht 3e kwartaal 2015 1

Kwartaalbericht 2015. Samenvatting ING CDC Pensioenfonds communiceert over de resultaten van Q3. Kwartaalbericht 3e kwartaal 2015 1 Kwartaalbericht 2015 Samenvatting ING CDC Pensioenfonds communiceert over de resultaten van Q3 Als je werkt bij ING Bank voert ING CDC Pensioenfonds vanaf 1 januari 2014* jouw huidige pensioenregeling

Nadere informatie

Stichting Metro Pensioenfonds Populair jaarverslag 2008

Stichting Metro Pensioenfonds Populair jaarverslag 2008 Stichting Metro Pensioenfonds Populair jaarverslag 2008 blad 1 van 7 Het Metro Pensioenfonds Hieronder eerst een aantal bijzonderheden over het Metro Pensioenfonds. Het Metro Pensioenfonds is opgericht

Nadere informatie

stichting pensioenfonds wonen

stichting pensioenfonds wonen stichting pensioenfonds wonen Verkort Jaarverslag 2007 Kerncijfers Aantallen per 31-12 2007 2006 Werkgevers 4.331 4.161 Deelnemers 33.009 31.705 Gewezen deelnemers 70.948 62.860 Gepensioneerden 8.468 7.735

Nadere informatie

Persbericht ABP, eerste halfjaar 2008

Persbericht ABP, eerste halfjaar 2008 Persbericht ABP, eerste halfjaar 2008 Hoofdpunten Rendement over eerste helft 2008 is 5,1%. De dekkingsgraad is medio 2008 uitgekomen op 132%. De kredietcrisis eist zijn tol. Vooral aandelen en onroerend

Nadere informatie

Voor mensen die het naadje van de kous willen weten.

Voor mensen die het naadje van de kous willen weten. Voor iedereen interessant. Voor mensen die het naadje van de kous willen weten. 26 september 2011 Voor iedereen interessant. Voor mensen die het naadje van de kous willen weten. In het jaarverslag legt

Nadere informatie

INFORMATIE BELEGGINGSFONDSEN (NETTO) WERKNEMERS PENSIOEN

INFORMATIE BELEGGINGSFONDSEN (NETTO) WERKNEMERS PENSIOEN INFORMATIE BELEGGINGSFONDSEN (NETTO) WERKNEMERS PENSIOEN Informatie voor werkgevers Ingangsdatum 1 januari 2016 Als uw werknemer niet kiest voor een gegarandeerde uitkering wordt zijn premie belegd. Dit

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland

Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Papendorpseweg 100 3528 BJ Utrecht Ingeschreven in het Handelsregister van de Kamer van Koophandel onder nummer 41184467

Nadere informatie

FEB/2011 MAAND. Rapportage Vermogensbeheer. Stichting Pensioenfonds Productschappen

FEB/2011 MAAND. Rapportage Vermogensbeheer. Stichting Pensioenfonds Productschappen FEB/2011 MAAND Rapportage Vermogensbeheer Stichting Pensioenfonds Productschappen Inhoudsopgave Inleiding... 2 1. Kerncijfers... 3 1.1. Dekkingsgraad... 3 1.2. Rendement... 4 1.3. Vermogensmutaties...

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland

Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Papendorpseweg 100 3528 BJ Utrecht Ingeschreven in het Handelsregister van de Kamer van Koophandel onder nummer 41184467

Nadere informatie

Buitengewone vergadering van deelnemers 22 november 2010

Buitengewone vergadering van deelnemers 22 november 2010 Buitengewone vergadering van deelnemers 22 november 2010 Agenda 1. Opening, mededelingen en ingekomen stukken 2. Pensioenregeling uitgevoerd door BNPF 3. Vergelijking andere pensioenfondsen 4. Herstelplan

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds SABIC Innovative Plastics. Verkort Jaarverslag 2009

Stichting Pensioenfonds SABIC Innovative Plastics. Verkort Jaarverslag 2009 Stichting Pensioenfonds SABIC Innovative Plastics Verkort Jaarverslag 2009 Inleiding 2009 is voor de Stichting Pensioenfonds SABIC Innovative Plastics (hierna Pensioenfonds SABIC-IP) weer een bijzonder

Nadere informatie

Het Nedlloyd Pensioenfonds van nu en in de toekomst

Het Nedlloyd Pensioenfonds van nu en in de toekomst Het Nedlloyd Pensioenfonds van nu en in de toekomst Jaarvergadering DNP 25 maart 2015 Frans Dooren, directeur 1 Agenda - Even voorstellen - Terugblik 2014 - Organisatie, Dekkingsgraad, Rente, Verplichtingen,

Nadere informatie

Verklaring inzake beleggingsbeginselen 2015-2017

Verklaring inzake beleggingsbeginselen 2015-2017 Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Zuivel en aanverwante industrie (BPZ) Verklaring inzake beleggingsbeginselen 2015-2017 Inleiding Deze verklaring inzake de beleggingsbeginselen geeft de uitgangspunten

Nadere informatie

Deelnemersvergadering 29 september 2011

Deelnemersvergadering 29 september 2011 Deelnemersvergadering 29 september 2011 Agenda 1. Opening, mededelingen en ingekomen stukken 2. Notulen van de vergadering van 30 september 2010 en 22 november 2010 3. Jaarverslag 2010 goedkeuring en decharge

Nadere informatie

Herstel beleggingen teniet gedaan, maar Metro pensioenen niet gekort

Herstel beleggingen teniet gedaan, maar Metro pensioenen niet gekort Verkort jaarverslag 2011 Elk jaar publiceert Metro Pensioenfonds een jaarverslag waarin het pensioenfonds verantwoording aflegt over het gevoerde beleid van het afgelopen jaar. Dat moet van de toezichthouder,

Nadere informatie

Jaarinformatie Stichting Pensioenfonds C1000 over het verslagjaar 2012. (opgesteld op basis van het jaarbericht 2012)

Jaarinformatie Stichting Pensioenfonds C1000 over het verslagjaar 2012. (opgesteld op basis van het jaarbericht 2012) Jaarinformatie Stichting Pensioenfonds C1000 over het verslagjaar 2012 (opgesteld op basis van het jaarbericht 2012) 1 1 Inhoud Algemeen 5 De bestuursleden van Pensioenfonds C1000 6 Uw pensioen van Pensioenfonds

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds SMIT. Bestuursreglement V120620

Stichting Pensioenfonds SMIT. Bestuursreglement V120620 Artikel 1 Inleiding De wijze waarop de Stichting Pensioenfonds SMIT wordt bestuurd ligt op hoofdlijnen vast in de statuten. In dit bestuursreglement wordt hier verder invulling aan gegeven. Het bestuursreglement

Nadere informatie

KWARTAALVERSLAG. Philips Pensioenfonds. 1. In het kort. 2. Financiële positie Philips Pensioenfonds 1/5 DERDE KWARTAAL 2015

KWARTAALVERSLAG. Philips Pensioenfonds. 1. In het kort. 2. Financiële positie Philips Pensioenfonds 1/5 DERDE KWARTAAL 2015 KWARTAALVERSLAG DERDE KWARTAAL 2015 1. In het kort De beleidsdekkingsgraad per 30 september 2015 bedroeg 112,6% Het rendement van 1 juli tot en met 30 september 2015 bedroeg -1,6% Het pensioenvermogen

Nadere informatie

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 5 februari 2014. Stand van zaken SVG. 1 van 20

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 5 februari 2014. Stand van zaken SVG. 1 van 20 Stichting Voorzieningsfonds Getronics 5 februari 2014 Stand van zaken SVG 1 van 20 Programma Pensioenfonds SVG Wat speelt er rond de pensioenen? Financiële positie SVG Kortingsmaatregel Vooruitblik 2014-2015

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Huntsman Rozenburg Beleggingsplan 2011

Stichting Pensioenfonds Huntsman Rozenburg Beleggingsplan 2011 Stichting Pensioenfonds Huntsman Rozenburg Beleggingsplan 2011 April 2011 ING Investment Management / ICS Inleiding Jaarlijks stelt het Bestuur van de Stichting Pensioenfonds Huntsman Rozenburg (Huntsman)

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds SABIC

Stichting Pensioenfonds SABIC Stichting Pensioenfonds SABIC Presentatie SPF tijdens algemene ledenvergadering VGSE 15 april 2010 Jan van den Berg, voorzitter SPF 1 Programma 1. Algemeen 2. Situatie SPF eind 2008 3. Ontwikkelingen SPF

Nadere informatie

Jaarbericht 2014. Financiële positie Pensioenfonds Forbo 3. 2014 in cijfers 5. Wijzigingen in de pensioenregeling 7

Jaarbericht 2014. Financiële positie Pensioenfonds Forbo 3. 2014 in cijfers 5. Wijzigingen in de pensioenregeling 7 Jaarbericht 2014 Financiële positie Pensioenfonds Forbo 3 2014 in cijfers 5 Wijzigingen in de pensioenregeling 7 De organisatie Pensioenfonds Forbo 8 Kerncijfers 11 2014 stond vooral in het teken van gewijzigde

Nadere informatie

Wat verandert voor u in de TOP-regeling. Lees meer over de mogelijkheden en de wijzigingen die per 1 januari 2012 van

Wat verandert voor u in de TOP-regeling. Lees meer over de mogelijkheden en de wijzigingen die per 1 januari 2012 van Wat verandert voor u in de TOP-regeling Lees meer over de mogelijkheden en de wijzigingen die per 1 januari 2012 van kracht worden ten aanzien van uw pensioenbeleggingen bij ING IM. 1 Introductie Naast

Nadere informatie

Analyse financiële positie

Analyse financiële positie Analyse financiële positie Notitie voor deelnemers en gepensioneerden oktober 2012 2 Samenvatting Aanleiding SPOA krijgt regelmatig vragen van deelnemers over de financiële situatie bij het pensioenfonds.

Nadere informatie

Extra nieuwsbrief. De positie van het pensioenfonds. Mei 2012. Waarom een extra nieuwsbrief?

Extra nieuwsbrief. De positie van het pensioenfonds. Mei 2012. Waarom een extra nieuwsbrief? Mei 2012 Extra nieuwsbrief Waarom een extra nieuwsbrief? De positie van pensioenfondsen krijgt voortdurend veel aandacht in de media. De berichten over pensioenen zijn vaak complex en de laatste tijd nogal

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Ballast Nedam

Stichting Pensioenfonds Ballast Nedam Stichting Pensioenfonds Ballast Nedam Deelnemersvergadering Arthur van der Wal Nieuwegein, 28 september 2006 Agenda < Huidig Mandaat bij ING IM < Performance, Beleid en Vooruitzichten < Financieel Toetsingskader

Nadere informatie

Verkort Jaarverslag 2013

Verkort Jaarverslag 2013 Verkort Jaarverslag Han Thoman: Ons bestuur is zich echt goed bewust van de risico s die het pensioenfonds loopt. Voorzitter Han Thoman Onze financiële positie is redelijk maar moet nog beter Een jaar

Nadere informatie

Grens volledige indexatie 141% 1 114% 115% complex 125% Indexatie 2.53% 0.00% 0.00% 0.00% 0.00%

Grens volledige indexatie 141% 1 114% 115% complex 125% Indexatie 2.53% 0.00% 0.00% 0.00% 0.00% Benchmark pensioenfondsen Inleiding De Vereniging exleaseplan (VeLP) heeft het initiatief genomen om een benchmarkstudy te maken voor de Stichting Pensioenfonds Lease Beheer (SPLB). Het doel van deze benchmark

Nadere informatie

Vragen & antwoorden over uw pensioen en de kredietcrisis

Vragen & antwoorden over uw pensioen en de kredietcrisis Vragen & antwoorden over uw pensioen en de kredietcrisis Corporate Pensioen 4 Juni 2009 Vragen 1. Hoe zeker is mijn toekomstige pensioenvoorziening bij Nationale-Nederlanden? 3. Hoe weet ik hoeveel pensioen

Nadere informatie

Pensioen Nieuws. Lichte daling dekkingsgraad

Pensioen Nieuws. Lichte daling dekkingsgraad Pensioen Nieuws Een uitgave van Stichting Pensioenfonds AVEBE #11 juni 14 1 Financiële situatie Pensioenfonds AVEBE 2 Bereid je tijdig voor op je pensioen Uw pensioenoverzicht: weet hoe u er voor staat

Nadere informatie

Dit plan geeft de te hanteren kritische ondergrenzen, de te nemen maatregelen en de te volgen besluitvormingsprocessen en communicatietrajecten aan.

Dit plan geeft de te hanteren kritische ondergrenzen, de te nemen maatregelen en de te volgen besluitvormingsprocessen en communicatietrajecten aan. Crisisplan 1. Inleiding Het doel van dit financieel crisisplan is dat het bestuur vooraf beschrijft welke maatregelen het bestuur van het pensioenfonds op korte termijn effectief zou kunnen inzetten, indien

Nadere informatie

FINANCIEEL CRISISPLAN STICHTING PENSIOENFONDS HUNTSMAN ROZENBURG. Bijlage bij de actuariële en bedrijfstechnische nota

FINANCIEEL CRISISPLAN STICHTING PENSIOENFONDS HUNTSMAN ROZENBURG. Bijlage bij de actuariële en bedrijfstechnische nota FINANCIEEL CRISISPLAN STICHTING PENSIOENFONDS HUNTSMAN ROZENBURG Bijlage bij de actuariële en bedrijfstechnische nota Versie 19 april 2012 Inleiding Het bestuur van Stichting Pensioenfonds Huntsman Rozenburg

Nadere informatie

Nieuwsbrief. Beleggen. In dit nummer. augustus 2015. Inleiding

Nieuwsbrief. Beleggen. In dit nummer. augustus 2015. Inleiding Nieuwsbrief augustus 2015 Beleggen Inleiding In de nieuwsbrief van juli 2015 over het nieuwe FTK en het toeslag-/premiebeleid kondigden we aan dat het Q8 Pensioenfonds u graag nader wil informeren over

Nadere informatie

Deelnemersvergadering 30 september 2010

Deelnemersvergadering 30 september 2010 Deelnemersvergadering 30 september 2010 Agenda 1. Opening, mededelingen en ingekomen stukken 2. Notulen van de vergadering van 17 september 2009 3. Jaarverslag 2009 goedkeuring en decharge 4. Stijgende

Nadere informatie

Verkort jaarverslag SBZ 2011

Verkort jaarverslag SBZ 2011 Verkort jaarverslag SBZ 2011 uitgave van Stichting Bedrijfstakpensioenfonds Zorgverzekeraars Verkort jaarverslag SBZ 2011 1 Voorwoord Hoe ging het in 2011 met SBZ? In het complete jaarverslag 2011 gaan

Nadere informatie

Verkorte kerngegevens fonds

Verkorte kerngegevens fonds Samenvatting jaarverslag 2010 Deze samenvatting is een ingekorte versie van het Jaar verslag 2010 van Pensioenfonds Horeca & Catering (PH&C). Hierin leest u over de belangrijkste onderwerpen en ontwikkelingen

Nadere informatie

VERLAGING PENSIOENEN NIET NODIG

VERLAGING PENSIOENEN NIET NODIG VIERDE KWARTAAL 2013 VERLAGING PENSIOENEN NIET NODIG De dekkingsgraad van Pensioenfonds PGB is in het vierde kwartaal boven het minimum vereiste niveau uitgekomen. Eind december stond de dekkingsgraad

Nadere informatie

BELEGGINGSSTATUUT. Stichting Fonds Oncologie Holland. April 2015. Beleggingsstatuut SFOH 30 april 2015, pag. 1

BELEGGINGSSTATUUT. Stichting Fonds Oncologie Holland. April 2015. Beleggingsstatuut SFOH 30 april 2015, pag. 1 BELEGGINGSSTATUUT Stichting Fonds Oncologie Holland April 2015 30 april 2015, pag. 1 Inhoudsopgave I Beleid.... 3 Algemeen 4 Hefbomen 4 Restricties....4 II Middelenverdeling......5 Strategische asset allocatie

Nadere informatie

Volgens de beleidsregel van De Nederlandsche Bank (DNB) is een financieel crisisplan als volgt te definiëren:

Volgens de beleidsregel van De Nederlandsche Bank (DNB) is een financieel crisisplan als volgt te definiëren: Vastgesteld door het bestuur op 16 mei 2012 1 Inhoud 1. Inleiding... 3 2. Beschrijving crisissituatie... 3 3. Dekkingsgraad waarbij het fonds er zonder korten niet meer uit kan komen... 4 4. Maatregelen

Nadere informatie

Persbijeenkomst ABP Jaarverslag 2010

Persbijeenkomst ABP Jaarverslag 2010 Persbijeenkomst ABP Jaarverslag 2010 Joop van Lunteren, vicevoorzitter Xander den Uyl, vicevoorzitter Amsterdam, 11 mei 2011 2010: jaar van contrasten Positief: - goed rendement - dekkingsgraad op 105%

Nadere informatie

Verklaring inzake de beleggingsbeginselen van Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Baksteenindustrie

Verklaring inzake de beleggingsbeginselen van Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Baksteenindustrie 1. Introductie Verklaring inzake de beleggingsbeginselen van Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Baksteenindustrie Doelstelling en basis voor dit document Dit document ("de Verklaring") beschrijft

Nadere informatie

Verklaring inzake beleggingsbeginselen

Verklaring inzake beleggingsbeginselen Verklaring inzake beleggingsbeginselen Stichting Pensioenfonds Medisch Specialisten Zeist, 4 maart 2014 1. Inleiding De verklaring inzake beleggingsbeginselen beschrijft de uitgangspunten van het beleggingsbeleid

Nadere informatie

Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief

Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Nummer 14 > Jaargang 10 > November 2012 inhoud > Financiële positie: dekkingsgraad blijft laag [p.1] Bestuur / Verantwoordingsorgaan [p.2] Uniform Pensioen

Nadere informatie

Verkort jaarverslag 2012. 2012: Voortzetting koers 2011 en op naar herstel. Stichting Pensioenfonds PostNL. Meer weten? www.pensioenpostnl.

Verkort jaarverslag 2012. 2012: Voortzetting koers 2011 en op naar herstel. Stichting Pensioenfonds PostNL. Meer weten? www.pensioenpostnl. Verkort jaarverslag 2012 Stichting Pensioenfonds PostNL 2012: Voortzetting koers 2011 en op naar herstel Pensioenfondsen en pensioenen stonden ook in 2012 weer in het middelpunt van de belangstelling.

Nadere informatie

HOOFDLIJNEN HERSTELPLAN PGB 2009-2014 MAART 2009 PENSIOENFONDS VOOR DE GRAFISCHE BEDRIJVEN

HOOFDLIJNEN HERSTELPLAN PGB 2009-2014 MAART 2009 PENSIOENFONDS VOOR DE GRAFISCHE BEDRIJVEN HOOFDLIJNEN HERSTELPLAN PGB 2009-2014 MAART 2009 PENSIOENFONDS VOOR DE GRAFISCHE BEDRIJVEN VOORWOORD HERSTELPLAN PGB 2009-2014 Al genomen maatregelen: meer zekerheid in beleggingsbeleid Premieverhoging:

Nadere informatie

voor de beleggingscommissie van Stichting Pensioenfonds voor Verloskundigen (hierna: SPV).

voor de beleggingscommissie van Stichting Pensioenfonds voor Verloskundigen (hierna: SPV). REGLEMENT BELEGGINGSCOMMISSIE voor de beleggingscommissie van Stichting Pensioenfonds voor Verloskundigen (hierna: SPV). Artikel 1 Vaststelling en reikwijdte Dit reglement geeft, in aanvulling op de statuten,

Nadere informatie

Verklaring inzake beleggingsbeginselen

Verklaring inzake beleggingsbeginselen STICHTING PENSIOENFONDS RECREATIE Mei 2011 INHOUDSOPGAVE 0. Introductie 3 1. Doelstelling van het beleggingsbeleid 4 2. Organisatie en risicobeheerprocedures 5 3. Beleggingsbeginselen 7 Mei 2011 Pagina

Nadere informatie

De Nederlandsche Bank NV T.a.v. de heer S. Keereweer AA Postbus 98 1000 AB AMSTERDAM

De Nederlandsche Bank NV T.a.v. de heer S. Keereweer AA Postbus 98 1000 AB AMSTERDAM De Nederlandsche Bank NV T.a.v. de heer S. Keereweer AA Postbus 98 1000 AB AMSTERDAM Wormerveer, 12 december 2011 Betreft: Herstelplan Stichting Pensioenfonds De Fracties Geachte heer Keereweer, De dekkingsgraad

Nadere informatie

1.1 Datum in herstel (dd.mm.jj) 31.12.14 1.2 Gekozen hersteltermijn (in jaren) 10

1.1 Datum in herstel (dd.mm.jj) 31.12.14 1.2 Gekozen hersteltermijn (in jaren) 10 Staat/formulier K0 blad 2 Datum in herstel (ddmmjj) 2 2 Gekozen hersteltermijn (in jaren) 0 Onderbouwing gekozen hersteltermijn Er is voor een termijn van 0 jaar gekozen omdat een relatief lange termijn

Nadere informatie

Herstelplan Stichting Pensioenfonds TNO

Herstelplan Stichting Pensioenfonds TNO Herstelplan Stichting Pensioenfonds TNO Maart 2009 1 Naam Pensioenfonds: Stichting Pensioenfonds TNO Nummer fonds: 692 Dekkingsgraad per 31-12-2008: De dekkingsgraad van Stichting Pensioenfonds TNO is

Nadere informatie

2014 IN HET KORT BEHEERST VERANDEREN. Stichting Shell Pensioenfonds

2014 IN HET KORT BEHEERST VERANDEREN. Stichting Shell Pensioenfonds 2014 IN HET KORT BEHEERST VERANDEREN Stichting Shell Pensioenfonds 2014 in het kort belicht enkele gebeurtenissen en cijfers over het afgelopen jaar van Stichting Shell Pensioenfonds (het Pensioenfonds).

Nadere informatie

POPULAIR JAARVERSLAG. Financiële situatie. Beleggingen. De organisatie. Veranderingen. Communicatie. 2014 in cijfers

POPULAIR JAARVERSLAG. Financiële situatie. Beleggingen. De organisatie. Veranderingen. Communicatie. 2014 in cijfers POPULAIR JAARVERSLAG 2014 Financiële situatie Beleggingen De organisatie Veranderingen Communicatie 2014 in cijfers 2 Pensioenfonds UWV heeft in 2014 veel aandacht besteed aan de toekomst van het pensioenfonds,

Nadere informatie

VERKLARING INZAKE BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING CRH PENSIOENFONDS 18 JUNI 2012

VERKLARING INZAKE BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING CRH PENSIOENFONDS 18 JUNI 2012 VERKLARING INZAKE BELEGGINGSBEGINSELEN 18 JUNI 2012 INHOUD 1. Inleiding... 1 2. Organisatie... 2 2.1 Het fonds... 2 2.2 Organisatie... 2 2.3 Toeslagenbeleid... 3 3. Beleggingsbeleid... 4 3.1 Doel van het

Nadere informatie