Gedeelde besluitvorming: onderzoek en onderwijs in het AMC Dirk Ubbink & Marcel Fabriek

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Gedeelde besluitvorming: onderzoek en onderwijs in het AMC Dirk Ubbink & Marcel Fabriek"

Transcriptie

1 Gedeelde besluitvorming: onderzoek en onderwijs in het AMC Dirk Ubbink & Marcel Fabriek Afdelingen Chirurgie & Medische Psychologie Academisch Medisch Centrum Amsterdam

2 Deel 1: Onderzoek Wat is gedeelde besluitvorming? Waarom moet dat? Hoe moet dat? Wat weten we ervan? DEEL 2: Praktijk (14:05 uur) Hoe gaat dat in de praktijk? Wilt u deelnemen? Bereid een casus voor!

3 Wat is gedeelde besluitvorming? (Samen beslissen, shared decision-making) Wie kent deze term? Wie weet wat het betekent? Wie past het toe in de dagelijkse praktijk?

4 Wat is Gedeelde Besluitvorming? GB is een vast onderdeel van EBM: Klinische expertise Evidence Behandelkeuze Situatie en voorkeur van de patiënt Sackett D, BMJ 1996

5 Wat is Gedeelde Besluitvorming? GB is tweerichtingsverkeer, waarin: Zorgverleners de patiënt informeren over de aandoening, de behandelopties en de evidence over de voor- en nadelen ervan. Patiënten de zorgverlener informeren over hun voorkeuren m.b.t. die behandelopties en hoe zij de voor- en nadelen ervan wegen. Geen besluit over mij zonder mij Voorkeuren van zorgverleners en patiënten komen niet altijd overeen!

6 Wat Gedeelde Besluitvorming niet is Informed consent vragen De beslissing aan de patiënt overlaten Patiënt vóór een gesprek met de specialist vragen goed na te denken over wat ze willen weten (verpleegkundige) Patiënt ná het (slecht nieuws-) gesprek met de specialist uitgebreider uitleggen wat de behandelmogelijkheden zijn (verpleegkundige) Advies geven op de vraag Wat zou U doen, dokter?

7 Effecten van Gedeelde Besluitvorming Verbetert kwaliteit en veiligheid van zorg: Verbetert patiëntparticipatie (Montori VM, et al. JAMA 2013) Verbetert patiënttevredenheid (Mulley A, et al. BMJ 2012) Vergroot therapietrouw (Stacey D, et al. Cochrane Database Syst Rev 2014) Vermindert overbehandeling (Knops AM, et al. Ann Surg. 2012)

8 Mening van patiënten over GB Rapport meldactie Samen beslissen NPCF 2014 Ja, niet altijd; 28 Nee; 1 Weet niet; 1 Ja, altijd; 70 Top 5 voorwaarden: 1. Voldoende informatie over behandelopties 2. Voldoende informatie over kansen en risico s 3. Arts staat ervoor open 4. Voldoende tijd om te kiezen 5. Omgeving denkt mee

9 Zou u het zelf willen? Stel: u bent geopereerd voor een (willekeurige) vorm van kanker De oncoloog raadt u adjuvante chemoradiotherapie (CRT) aan om terugkeer van de kanker te voorkómen Wilt u hierover meebeslissen? Effect: Dit lukt bij 20% (2 van de 10 patiënten) Bijwerkingen van CRT bij 10% (1 van de 10 patiënten) 1% (1 van de 100 patiënten) overlijdt t.g.v. CRT

10 Zou u het zelf willen? 100 patiënten behandeld met CRT Terugkeer kanker voorkómen door CRT N = 20 Terugkeer kanker NIET voorkómen door CRT N = 80 Wel voordeel, geen bijwerkingen N = 18 Wel voordeel, maar ook bijwerkingen N = 2 Geen voordeel, geen bijwerkingen N = 71 Geen voordeel, maar wel bijwerkingen N = 8 Overleden N = 1 Legemate DA et al., Ann Surg 2015

11 Meningen van zorgverleners over GB Tijdrovend; al die informatie is niet uit te leggen in 10 min. Patiënt wil het vaak niet GB voor veel aandoeningen niet van toepassing Geen need of urgency ; onbewust onbekwaam Nulmeting bij chirurgen (AMC, OLVG, VUmc, LUMC): Te weinig informatieverstekking volgens WGBO (Knops AM, et al. EJVES 2010) Audio-opnames van consulten (Santema TB, et al. EJVES 2016) Zelden gevraagd of patiënt informatie heeft begrepen Nooit gevraagd naar mate waarin patiënt betrokken wil zijn Geen enkel gebruik van beslissingsondersteuning

12 GB kan IK dit ook? 4 stappen: Team talk Geef aan dat de patiënt een keuze heeft en bied uw hulp daarbij aan. Option talk Communiceer de behandelopties en hun voor- en nadelen. Choice talk Vraag expliciet naar waarden en voorkeuren van de patiënt. Decision talk Betrek de (voorkeuren van) de patiënt bij de uiteindelijke behandelkeuze. Elwyn G et al. J Gen Intern Med 2012

13 Communicatie

14 Hulpmiddelen Keuzehulpen: Interactieve web-apps die informatie bieden over: Aandoening, behandelopties, voor- en nadelen ervan, en vragen naar voorkeur van patiënt Borstkanker chirurgie, prostaatkanker chirurgie, aorta aneurysma, spataderen, knieprothese, darmkanker, anesthesie, etc.: gedeeldebesluitvorming.nl, Option Grids : Samenvattingen van keuzehulp en FAQ s op één A4

15 Voorbeeld Option Grid claudicatie Behandelopties bij etalagebenen (claudicatio intermittens) Gebruik deze Option Grid als u met uw arts wilt overleggen over de behandeling van etalagebenen om zo samen met uw arts te beslissen welke optie voor u het beste is. VEEL GESTELDE VRAGEN Looptraining Dotterbehandeling Wat houdt deze behandeling in? Onder begeleiding van een gespecialiseerde fysiotherapeut gaat u uw loopafstand vergroten. Via de lies wordt een draad ingebracht in de slagader. Aan de draad zit een ballonnetje dat wordt opgeblazen op de plek van de vernauwing om deze op te rekken. Als het bloedvat na het leeglopen van het ballonnetje nog onvoldoende open blijft, wordt een buisje (stent) geplaatst om de slagader open te houden. Wat zijn de voordelen van deze behandeling? Looptraining heeft een gunstig effect op uw pijnvrije en maximale loopafstand. U bent na de ingreep vaak snel af van de pijn in uw been tijdens het lopen. Wat zijn de nadelen van deze behandeling? Hoe lang duurt mijn herstel? Wat zijn de succeskansen van mijn behandeling? Leef ik langer als ik deze behandeling onderga? Wat moet ik nog meer weten over etalagebenen? Het duurt enige tijd voordat u verbetering ervaart. Looptraining moet u voortzetten om terugval te voorkomen. Volledig herstel is niet mogelijk. Het effect van looptraining bereikt u na een minimale therapieduur van 6 maanden. U kunt na de looptraining anderhalf maal zo ver lopen. Na gesuperviseerde looptraining kunt u ruim tweemaal zo ver lopen. Nee, het doel van deze behandeling is dat u verder en zonder pijn kunt lopen. Bij geen of onvoldoende resultaat van de looptraining en aanpassingen van uw levensstijl kan alsnog een Dotterbehandeling worden uitgevoerd. U loopt het risico op een bloeding uit de lies, het ontwikkelen van een bloeduitstorting en heel soms kan de ingreep de vernauwing juist verergeren. U verblijft 1 tot 2 dagen in het ziekenhuis en mag enkele dagen geen zware inspanningen doen. Na 6 maanden kunt u 4 maal zo ver lopen. Na twee jaar is het effect van de Dotterbehandeling en looptraining hetzelfde. Nee, het doel van deze behandeling is dat u verder en zonder pijn kunt lopen. Ook na een Dotterbehandeling helpt looptraining om verder en zonder pijn te kunnen lopen en zorgt dat u minder snel opnieuw klachten zult krijgen.

16 GB-ontwikkelingen en -onderzoek Implementatie van GB AMC-werkgroep GB Visiedocument Hulpmiddelen voor GB in het AMC Keuzehulpen (volgens IPDASi-criteria): Vaatchirurgie: aneurysma, claudicatie, carotisstenose, spataderen Anesthesie, orthopedie, colorectale kanker, borstkanker, hartritmestoornissen Option Grids (o.b.v. evidence/richtlijnen): Vaatchirurgie, Anesthesie Risicotabellen Question prompts GB-trainingen Palliatief team, Anesthesie, EOL-beslissingen bij kinderen EPIC & MyChart

17 GB kan IK dit ook? 1. Ik heb mijn patiënt duidelijk gemaakt dat er een beslissing genomen moet worden waarin de patiënt een belangrijke rol speelt. 2. Ik heb mijn patiënt verteld dat ik hem daarbij zal helpen en steunen. 3. Ik heb mijn patiënt de voor- en nadelen van alle geschikte behandelmogelijkheden (inclusief niets doen) uitgelegd. 4. Ik heb expliciet gevraagd waar de voorkeur van de patiënt naar uitgaat. 5. We hebben gezamenlijk gekozen voor de best passende behandeloptie. OPTION-5 instrument, Stubenrouch FE, et al. Patient Educ Couns. 2015

18 Geef de patiënt stemrecht VEEL situaties waarin GB kan worden toegepast: Oncologie, geriatrie, palliatieve zorg, (cosmetische) chirurgie, langdurig medicatiegebruik, screening, etc. VEEL situaties voor verpleegkundigen: Postoperatieve pijnbestrijding, leefstijladviezen na GE-chirurgie, bij DM, hartvaatziekten of overgewicht, medicatiegebruik, terminale zorg, etc. Prof. Dawn Stacey Anna Reynvaan 2014

19 GB door verpleegkundigen: klinisch voorbeeld Dhr. O. is gepland voor oncologische chirurgie We weten uit onderzoek dat preoperative fysiotherapie helpt: better in better out De verpleegkundige overlegt preoperatief met patiënt of hij bereid is deze training te doen om zijn postoperatieve herstel te bevorderen. Hoogeboom TJ, et al. Curr Opin Anaesthesiol Hulzebos EH, et al. Cochrane Database Syst Rev 2012.

20 GB door verpleegkundigen: preventie voorbeeld Dhr. de B., 50 jaar. Zijn vader overleed op 55 ste aan hartinfarct. Hij heeft overgewicht, rookt en heeft een hoog cholesterol. Hij is manager van een bedrijf dat reorganiseert. Hij is niet echt sportief M.b.v. een risicotabel bespreekt de verpleegkundige met hem welke opties hem wél zouden liggen om zijn risico op HVZ te verlagen.

21 Conclusies GB nog onvoldoende ingeburgerd in de zorg Maar essentieel om de kwaliteit van zorg te bevorderen! Aanbevelingen voor managers in de zorg: Laat uw bestuur het Salzburg Statement tekenen: Faciliteer het gedachtegoed Faciliteer informatievoorziening aan patiënt (patiëntenportalen) Faciliteer trainingen voor diverse zorgverlenens Faciliteer ontwikkeling en gebruik hulpmiddelen

22 Deel 2: Praktijk Wat is gedeelde besluitvorming? Waarom moet dat? Hoe moet dat? Wat weten we ervan? DEEL 2: Praktijk (14:05 uur) Hoe gaat dat in de praktijk? Wilt u deelnemen? Bereid een casus voor!

Shared decision-making en gebruik van keuzehulpen binnen de GE-oncologie. Hoe pak je dit aan?

Shared decision-making en gebruik van keuzehulpen binnen de GE-oncologie. Hoe pak je dit aan? Shared decision-making en gebruik van keuzehulpen binnen de GE-oncologie. Hoe pak je dit aan? Dirk T. Ubbink PI afdeling Chirurgie AMC Gedeelde besluitvorming, samen beslissen, shared decision-making Wie

Nadere informatie

Gedeelde Besluitvorming: de tijd van pamperen is voorbij!?

Gedeelde Besluitvorming: de tijd van pamperen is voorbij!? Agenda Gedeelde Besluitvorming: de tijd van pamperen is voorbij!? Verpleegkundig expert Gedeelde Besluitvorming Gedeelde besluitvorming: Definitie; achtergrond; doel Stappen van GB Rol verpleegkundige

Nadere informatie

Etalagebenen Afdeling vaatchirurgie.

Etalagebenen Afdeling vaatchirurgie. Etalagebenen Afdeling vaatchirurgie www.nwz.nl Inhoud Wat zijn etalagebenen? 3 Behandeling 4 Mogelijke complicaties 6 Uw herstel 8 Uw vragen 8 Notities 9 2 In overleg met uw vaatchirurg wordt u behandeld

Nadere informatie

Gedeelde besluitvorming. Samen kunnen we het zelf!

Gedeelde besluitvorming. Samen kunnen we het zelf! Gedeelde besluitvorming Samen kunnen we het zelf! Monique Baas Niek Golsteijn verpleegkundig expert Gedeelde besluitvorming verpleegkundig specialist Oncologie 1 Persoonlijke achtergrond ( van ons) 2 Persoonlijke

Nadere informatie

Patiëntenbrief en toestemmingsverklaring, pagina 1 van 6 SUPER-studie Rode Kruis Ziekenhuis versie 3 dd 20 december 2012

Patiëntenbrief en toestemmingsverklaring, pagina 1 van 6 SUPER-studie Rode Kruis Ziekenhuis versie 3 dd 20 december 2012 Patiëntenbrief en toestemmingsverklaring, pagina 1 van 6 Onderzoek naar behandeling van etalagebenen Geachte heer/mevrouw, december 12 Uw arts heeft de diagnose etalagebenen (claudicatio intermittens)

Nadere informatie

Ervaringsdeskundigheid in de zorg en in de spreekkamer

Ervaringsdeskundigheid in de zorg en in de spreekkamer Ervaringsdeskundigheid in de zorg en in de spreekkamer 15 april 2016 Anouk Knops Projectleider Samen Beslissen Patiëntenfederatie NPCF Wie zijn wij? Koepel van patiënten- en consumenten-organisaties Het

Nadere informatie

Liesdesobstructie. Operatie bij vernauwing in een beenslagader.

Liesdesobstructie. Operatie bij vernauwing in een beenslagader. Liesdesobstructie Operatie bij vernauwing in een beenslagader www.nwz.nl Inhoud Liesdesobstructie 3 Wanneer is een operatie nodig? 3 Voorbereiding op de operatie 3 De operatie 5 Na de operatie 6 Uw vragen

Nadere informatie

Komen tot een goede behandelbeslissing, hoe doe je dat?

Komen tot een goede behandelbeslissing, hoe doe je dat? Komen tot een goede behandelbeslissing, hoe doe je dat? Gedeelde besluitvorming vanuit VERPLEEGKUNDIG perspectief Monique Baas verpleegkundig expert Gedeelde besluitvorming (baas@lumc.nl) 1 Gedeelde besluitvorming:

Nadere informatie

etalagebenen patiënteninformatie Wat zijn etalagebenen?

etalagebenen patiënteninformatie Wat zijn etalagebenen? patiënteninformatie etalagebenen De arts heeft bij u een afwijking vastgesteld in één van de slagaders in de benen of in de slagaders die naar de benen gaan. Dit heet etalagebenen. Wat zijn etalagebenen?

Nadere informatie

Bypass-operatie Operatie bij vernauwing of afsluiting in een beenslagader.

Bypass-operatie Operatie bij vernauwing of afsluiting in een beenslagader. Bypass-operatie Operatie bij vernauwing of afsluiting in een beenslagader www.nwz.nl Inhoud Wanneer is een operatie nodig? 3 Voorbereiding op de operatie 3 De ingreep 5 Na de operatie 5 Uw vragen 7 2 U

Nadere informatie

Patiëntenbrief en toestemmingsverklaring, pagina 1 van 5 SUPER-studie Catharina Ziekenhuis Eindhoven versie 2 d.d.

Patiëntenbrief en toestemmingsverklaring, pagina 1 van 5 SUPER-studie Catharina Ziekenhuis Eindhoven versie 2 d.d. Patiëntenbrief en toestemmingsverklaring, pagina 1 van 5 Onderzoek naar behandeling van etalagebenen Geachte heer/mevrouw, Uw arts heeft de diagnose etalagebenen (claudicatio intermittens) bij u gesteld.

Nadere informatie

Zelfmanagement en eigen regie bij borstkanker

Zelfmanagement en eigen regie bij borstkanker Zelfmanagement en eigen regie bij borstkanker AnneLoes van Staa PhD RN MD a.van.staa@hr.nl Mariëtte Bergmans (BVN) 1 wie staat hier? AnneLoes van Staa PhD RN MD a.van.staa@hr.nl 1 Definitie zelfmanagement

Nadere informatie

Samen beslissen: ``instrumenten`` Paul Kil Uroloog Elisabeth - Tweesteden Ziekenhuis Tilburg

Samen beslissen: ``instrumenten`` Paul Kil Uroloog Elisabeth - Tweesteden Ziekenhuis Tilburg Samen beslissen: ``instrumenten`` Paul Kil Uroloog Elisabeth - Tweesteden Ziekenhuis Tilburg Kiezen, dat doen we samen! Arts Patiënt De beste behandeling is voor iedere patiënt anders De beste behandeling

Nadere informatie

Patiëntenbrief en toestemmingsverklaring, pagina 1 van 5 SUPER-studie VUMC versie 5 d.d.20 december 2012

Patiëntenbrief en toestemmingsverklaring, pagina 1 van 5 SUPER-studie VUMC versie 5 d.d.20 december 2012 Patiëntenbrief en toestemmingsverklaring, pagina 1 van 5 Onderzoek naar behandeling van etalagebenen Geachte heer/mevrouw, december 12 Uw arts heeft de diagnose etalagebenen (claudicatio intermittens)

Nadere informatie

Waarom gedeelde besluitvorming

Waarom gedeelde besluitvorming Waarom gedeelde besluitvorming Dr. Peep FM Stalmeier Epidemiology, Biostatistics, and HTA UMC St Radboud Nijmegen p.stalmeier@ebh.umcn.nl Inhoud besluitvorming keuzehulp = decision aid onderzoek (prostaatkanker)

Nadere informatie

Etalagebenen. Poli vaatchirurgie CWZ voor onderzoek en/of behandeling vanwege problemen door vernauwing van de beenslagaders

Etalagebenen. Poli vaatchirurgie CWZ voor onderzoek en/of behandeling vanwege problemen door vernauwing van de beenslagaders Etalagebenen Poli vaatchirurgie CWZ voor onderzoek en/of behandeling vanwege problemen door vernauwing van de beenslagaders Uw behandelend arts heeft u voor een onderzoek of behandeling naar de poli vaatchirurgie

Nadere informatie

De patiënt als partner in zorg. Prof.dr. Anne Stiggelbout Afdeling Medische Besliskunde LUMC Kwaliteitsinstituut

De patiënt als partner in zorg. Prof.dr. Anne Stiggelbout Afdeling Medische Besliskunde LUMC Kwaliteitsinstituut De patiënt als partner in zorg Prof.dr. Anne Stiggelbout Afdeling Medische Besliskunde LUMC Kwaliteitsinstituut Doel: verhogen patiëntgerichtheid zorg Vraaggestuurde zorg, vanuit het patiëntenperspectief,

Nadere informatie

Sturen op kosten in de zorg. Patiënt, professional, politiek? Shared Decision Making. NFU-RVZ Utrecht 06-09-2013

Sturen op kosten in de zorg. Patiënt, professional, politiek? Shared Decision Making. NFU-RVZ Utrecht 06-09-2013 Sturen op kosten in de zorg. Patiënt, professional, politiek? Shared Decision Making. NFU-RVZ Utrecht 06-09-2013 Trudy van der Weijden Huisartsgeneeskunde School CAPHRI MUMC+ Shared Decision Making Gezamenlijke

Nadere informatie

ARTERIEEL VAATLIJDEN 17954

ARTERIEEL VAATLIJDEN 17954 ARTERIEEL VAATLIJDEN 17954 Inleiding Deze folder geeft u een globaal overzicht van de klachten en de behandeling van het perifeer arterieel vaatlijden. Het is goed dat u zich realiseert dat bij het vaststellen

Nadere informatie

Samen Kiezen. Trudy van der Weijden Hoogleraar Implementatie van richtlijnen Vakgroep Huisartsgeneeskunde School CAPHRI, Maastricht University

Samen Kiezen. Trudy van der Weijden Hoogleraar Implementatie van richtlijnen Vakgroep Huisartsgeneeskunde School CAPHRI, Maastricht University Samen Kiezen Trudy van der Weijden Hoogleraar Implementatie van richtlijnen Vakgroep Huisartsgeneeskunde School CAPHRI, Maastricht University Gedeelde besluitvorming waar hebben we het over? 1 Geraadpleegde

Nadere informatie

Arterieel vaatlijden 1

Arterieel vaatlijden 1 Arterieel vaatlijden 1 Inleiding Deze folder geeft u een globaal overzicht van de klachten en de behandeling van het perifeer arterieel vaatlijden. Het is goed u te realiseren dat bij het vaststellen van

Nadere informatie

Hart Vaat Long Fysiotherapie Geeft meer controle

Hart Vaat Long Fysiotherapie Geeft meer controle Hart Vaat Long Fysiotherapie Geeft meer controle 2 Essentieel nu en in de toekomst Een sterk specialisme binnen de fysiotherapie Hart- en vaatziekten en ziekten van de long- en luchtwegen komen heel veel

Nadere informatie

Terugkomdag Richtlijnontwikkeling

Terugkomdag Richtlijnontwikkeling Terugkomdag Richtlijnontwikkeling Martine Versluijs, PGOsupport Ilse Raats, CBO 5 maart 2015 Programma 10.00 Afgeleide producten van richtlijnen Patiëntenversies Keuzehulpen en gedeelde besluitvorming

Nadere informatie

Samen Beslissen in Bernhoven. Inge Blokzijl Chalmer Hoynck van Papendrecht Hans Maertens Mieke Klerkx

Samen Beslissen in Bernhoven. Inge Blokzijl Chalmer Hoynck van Papendrecht Hans Maertens Mieke Klerkx Samen Beslissen in Bernhoven Inge Blokzijl Chalmer Hoynck van Papendrecht Hans Maertens Mieke Klerkx 5 juli 2017 Waarom Samen Beslissen? De beste behandeling is voor iedere patiënt anders Onderzoek laat

Nadere informatie

Shared decision making - of - Gedeelde besluitvorming. Hanneke de Haes Afdeling Medische Psychologie

Shared decision making - of - Gedeelde besluitvorming. Hanneke de Haes Afdeling Medische Psychologie Shared decision making - of - Gedeelde besluitvorming Hanneke de Haes Afdeling Medische Psychologie Controle in besluitvorming Controle arts hoog Paternalisme Gedeelde besluitvorming Controle patiënt laag

Nadere informatie

toolkit persoons gerichte zorg Bouwen aan eerstelijns zorg op maat voor mensen met een chronische ziekte

toolkit persoons gerichte zorg Bouwen aan eerstelijns zorg op maat voor mensen met een chronische ziekte toolkit persoons gerichte zorg Bouwen aan eerstelijns zorg op maat voor mensen met een chronische ziekte Over deze toolkit Welkom in het huis van persoonsgerichte zorg! Zoals je ziet is het huis nog in

Nadere informatie

Shared decision making Een combinatie van IT en mensgerichte zorg

Shared decision making Een combinatie van IT en mensgerichte zorg Shared decision making Een combinatie van IT en mensgerichte zorg Door Dorothea Wild, MD Stel je voor: mevrouw Smit, één van je patiënten, lijdt aan reumatoïde artritis in haar rug. Ze komt op consult

Nadere informatie

EBP: het nemen van beslissingen

EBP: het nemen van beslissingen EBP: het nemen van beslissingen EBP platform werkgroep Erica Baarends, Ergotherapie Ingrid Driessen en Xandra Gielen, Creatieve Therapie Saskia Duymelinck, Vepleegkunde Jacques Geraets, Fysiotherapie Michelle

Nadere informatie

Etalagebenen (claudicatio intermittens)

Etalagebenen (claudicatio intermittens) Etalagebenen (claudicatio intermittens) ETALAGEBENEN (CLAUDICATIO INTERMITTENS) Deze folder informeert u over de klachten en behandelingsmogelijkheden van zogenaamde etalagebenen. U moet zich wel realiseren

Nadere informatie

Samen Beslissen in de laatste levensfase

Samen Beslissen in de laatste levensfase Samen de zorg beter maken Samen Beslissen in de laatste levensfase op naar meer bewustwording, betere patiënteninformatie en instrumenten ter ondersteuning 19 februari 2016 mr. H. Post drs. W. Toersen

Nadere informatie

Etalagebenen. Chirurgie. Beter voor elkaar

Etalagebenen. Chirurgie. Beter voor elkaar Etalagebenen Chirurgie Beter voor elkaar Inleiding Deze folder geeft u een globaal overzicht van de klachten en behandelingsmogelijkheden van etalagebenen. Het is goed om u te realiseren dat de situatie

Nadere informatie

Time-out en gedeelde besluitvorming bij mensen met borstkanker. heeft u uw beslissing gemaakt?

Time-out en gedeelde besluitvorming bij mensen met borstkanker. heeft u uw beslissing gemaakt? Time-out en gedeelde besluitvorming bij mensen met borstkanker heeft u uw beslissing gemaakt? http://zorgzine.npcf.nl/samen_beslissen/de-praktijk Achtergrond Cliënten willen meer meebeslissen (NPCF, B-force/BVN)

Nadere informatie

Heliomare Gedeelde besluitvorming (shared decision making) Maartje Ligthart Fysiotherapeut

Heliomare Gedeelde besluitvorming (shared decision making) Maartje Ligthart Fysiotherapeut Heliomare Gedeelde besluitvorming (shared decision making) Maartje Ligthart Fysiotherapeut Inhoud Inleiding gedeelde besluitvorming Proces van gedeelde besluitvorming Keuzehulpen Gedeelde besluitvorming

Nadere informatie

Participatieve ontwikkeling van een keuzehulp voor prostaatkankerpatiënten

Participatieve ontwikkeling van een keuzehulp voor prostaatkankerpatiënten Participatieve ontwikkeling van een keuzehulp voor prostaatkankerpatiënten NVPO Congres 2014 Hoda H.M. Al-Itejawi Vumc Amsterdam Urologie Samen leven met Kanker Behandeling lokaal beperkt prostaatkanker

Nadere informatie

Exclusiecriteria patiënten: - Wilsonbekwame patiënten en ernstig zieke patiënten - Patiënten die al meedoen aan de GRIP-studie

Exclusiecriteria patiënten: - Wilsonbekwame patiënten en ernstig zieke patiënten - Patiënten die al meedoen aan de GRIP-studie Instructie nulmeting In deze instructie lichten we de aanpak van de nulmeting toe (doel, doelgroep, etc.). Ook is uitgelegd hoe de audiorecorder werkt en hoe kan worden bijgehouden bij welke patiënten

Nadere informatie

De vaatverpleegkundige

De vaatverpleegkundige De vaatverpleegkundige Het Lievensberg ziekenhuis heeft een vaatpoli om patiënten met een aandoening aan de bloedvaten optimale zorg te kunnen bieden. De vaatverpleegkundigen spelen een belangrijke rol

Nadere informatie

Looptraining Wat is looptraining?

Looptraining Wat is looptraining? Looptraining Plus Looptraining Looptraining is de behandeling van eerste keus bij patiënten bij wie de diagnose etalagebenen, ook wel claudicatio intermittens genoemd, is gesteld. Het is mogelijk zelfstandig

Nadere informatie

Shared decision making, ook voor bedrijfsarts? Workshop Bedrijfsgeneeskundige dagen 18 en 19 juni Papendal

Shared decision making, ook voor bedrijfsarts? Workshop Bedrijfsgeneeskundige dagen 18 en 19 juni Papendal Shared decision making, ook voor bedrijfsarts? Workshop Bedrijfsgeneeskundige dagen 18 en 19 juni Papendal Dunja Dreesens Research School CAPHRI, Universiteit Maastricht & ZonMw Shared decision making:

Nadere informatie

PROGRAMMA. Congres Platform gedeelde besluitvorming. Samen Kiezen: beslist! Donderdag 30 januari 2014, NBC, Blokhoeve 1 te Nieuwegein

PROGRAMMA. Congres Platform gedeelde besluitvorming. Samen Kiezen: beslist! Donderdag 30 januari 2014, NBC, Blokhoeve 1 te Nieuwegein PROGRAMMA Twitter mee via #samenbeslist Congres Platform gedeelde besluitvorming Samen Kiezen: beslist! Donderdag 30 januari 2014, NBC, Blokhoeve 1 te Nieuwegein Hoe kan gedeelde besluitvorming in de praktijk

Nadere informatie

PROGRAMMA. Congres Platform gedeelde besluitvorming. Samen Kiezen: beslist! Donderdag 30 januari 2014, NBC, Blokhoeve 1 te Nieuwegein

PROGRAMMA. Congres Platform gedeelde besluitvorming. Samen Kiezen: beslist! Donderdag 30 januari 2014, NBC, Blokhoeve 1 te Nieuwegein PROGRAMMA Twitter mee via #samenbeslist Congres Platform gedeelde besluitvorming Samen Kiezen: beslist! Donderdag 30 januari 2014, NBC, Blokhoeve 1 te Nieuwegein Hoe kan gedeelde besluitvorming in de praktijk

Nadere informatie

Onderzoek naar behandeling van etalagebenen

Onderzoek naar behandeling van etalagebenen Patiëntenbrief en toestemmingsverklaring, pagina 1 van 4 Onderzoek naar behandeling van etalagebenen Geachte heer/mevrouw, februari 14 Uw arts heeft de diagnose etalagebenen (claudicatio intermittens)

Nadere informatie

Inhoud workshop. Gedeelde besluitvorming. Inleiding op het thema. Inleiding op het thema. Aanleiding voor de workshop

Inhoud workshop. Gedeelde besluitvorming. Inleiding op het thema. Inleiding op het thema. Aanleiding voor de workshop Gedeelde besluitvorming Inhoud workshop Inleiding op het thema en de workshop Wat is gedeelde besluitvorming en het verloopt het proces? Oefenen van de stappen aan de hand van een casus Nabespreken casus

Nadere informatie

Handleiding Voorlichting voor patiënten met claudicatio intermittens. Waarom loop ik bij de claudicatio- / fysiotherapeut?

Handleiding Voorlichting voor patiënten met claudicatio intermittens. Waarom loop ik bij de claudicatio- / fysiotherapeut? Handleiding Voorlichting voor patiënten met claudicatio intermittens Waarom loop ik bij de claudicatio- / fysiotherapeut? Wat is het doel van deze presentatie? Uit onderzoek blijkt dat patiënten met claudicatio

Nadere informatie

Inleiding Wat zijn etalagebenen Klachten

Inleiding Wat zijn etalagebenen Klachten Etalagebenen Inleiding Deze folder geeft u een globaal overzicht van de klachten en behandelingsmogelijkheden van etalagebenen. Het is goed om u te realiseren dat de situatie voor u persoonlijk anders

Nadere informatie

Arteriosclerose. Ziekenhuis Gelderse Vallei

Arteriosclerose. Ziekenhuis Gelderse Vallei Arteriosclerose Ziekenhuis Gelderse Vallei U hebt een folder in handen met daarin uitleg over de klachten en de behandeling van arteriosclerose. Het is goed u te realiseren dat de situatie voor u anders

Nadere informatie

Claudicatio intermittens (etalagebenen)

Claudicatio intermittens (etalagebenen) Claudicatio intermittens (etalagebenen) Wat is claudicatio intermittens (etalagebenen) Claudicatio intermittens betekent letterlijk hinken met tussenpozen. In Nederland is een veelgebruikte term voor deze

Nadere informatie

Wat is looptraining?

Wat is looptraining? Looptraining LOOPTRAINING Looptraining is de behandeling van eerste keus bij patiënten bij wie de diagnose etalagebenen, ook wel claudicatio intermittens genoemd, is gesteld. Het is mogelijk zelfstandig

Nadere informatie

Gezamenlijke besluitvorming. Dr. Arwen Pieterse Afdeling Medische Besliskunde Leids Universitair Medisch Centrum

Gezamenlijke besluitvorming. Dr. Arwen Pieterse Afdeling Medische Besliskunde Leids Universitair Medisch Centrum Gezamenlijke besluitvorming Dr. Arwen Pieterse Afdeling Medische Besliskunde Leids Universitair Medisch Centrum Overzicht Geschiedenis Noodzaak Definitie Effect van gezamenlijke besluitvorming Geschiedenis

Nadere informatie

CHIRURGIE. Etalagebenen

CHIRURGIE. Etalagebenen CHIRURGIE Etalagebenen Etalagebenen Deze folder geeft u een globaal overzicht van de klachten en behandelingsmogelijkheden van etalagebenen. Het is goed om u te realiseren dat de situatie voor u persoonlijk

Nadere informatie

Spataderen in de balzak

Spataderen in de balzak 00 Spataderen in de balzak Varicocele Poli Urologie 1 U krijgt binnenkort een varicocele-operatie. Deze folder kan u helpen zich goed voor te bereiden op de ingreep. Wat is een varicocele? Bij een varicocele

Nadere informatie

CHOICE CHOosing treatment together In Cancer at the End of life

CHOICE CHOosing treatment together In Cancer at the End of life CHOICE CHOosing treatment together In Cancer at the End of life Sabrina Brugel Hanneke van Laarhoven Hanneke de Haes Ellen Smets Inge Henselmans AMC Universiteit van Amsterdam Afdeling Medische Psychologie

Nadere informatie

Time-out en gedeelde besluitvorming bij mensen met borstkanker. Welkom

Time-out en gedeelde besluitvorming bij mensen met borstkanker. Welkom Welkom Programma vandaag 17:00 Welkom 17:10 Wat zijn de ervaringen tot nu toe? 17:45 Eerste terugkoppeling uit de nulmeting 18:00 Pauze & netwerken 18:20 Behoeftepeiling over time-out en GB bij borstkankerpatiënten

Nadere informatie

Onderzoek naar de nazorg bij dikke darmkanker door de huisarts of de chirurg en het gebruik van een persoonlijke interactieve website (I CARE studie).

Onderzoek naar de nazorg bij dikke darmkanker door de huisarts of de chirurg en het gebruik van een persoonlijke interactieve website (I CARE studie). Onderzoek naar de nazorg bij dikke darmkanker door de huisarts of de chirurg en het gebruik van een persoonlijke interactieve website (I CARE studie). Verbetert de zorg na de behandeling van dikke darmkanker

Nadere informatie

De patiënt aan het stuur implementatie in het zorgveld. Linda van Mierlo, PhD Beleidsmedewerker Zorginnovatie, CZ

De patiënt aan het stuur implementatie in het zorgveld. Linda van Mierlo, PhD Beleidsmedewerker Zorginnovatie, CZ De patiënt aan het stuur implementatie in het zorgveld Linda van Mierlo, PhD Beleidsmedewerker Zorginnovatie, CZ IQ healthcare congres, 7 september 2012 CZ Alles voor betere zorg 1. Voor verzekerden Goede

Nadere informatie

Net de diagnose gekregen

Net de diagnose gekregen Net de diagnose gekregen Vragen die u kunt stellen Hieronder vindt u een lijst met vragen die in verschillende stadia van het onderzoek, de behandeling en de verzorging van patiënten van pas komen. Deze

Nadere informatie

Dr. Asiong Jie. Hoe krijg ik als patiënt de beste zorg?

Dr. Asiong Jie. Hoe krijg ik als patiënt de beste zorg? Dr. Asiong Jie Hoe krijg ik als patiënt de beste zorg? Hoe krijg ik als patiënt de beste zorg? 1. Wat is beste zorg volgens dokters/ ziekenhuizen patiënten 2. Hoe kunnen we patiënten hierbij helpen? Patiëntenparticipatie:

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Looptraining. Vasculaire diagnostiek

PATIËNTEN INFORMATIE. Looptraining. Vasculaire diagnostiek PATIËNTEN INFORMATIE Looptraining Vasculaire diagnostiek 2 PATIËNTENINFORMATIE Omdat bij u één of meerdere vernauwingen in de slagaders van uw benen of buik geconstateerd zijn, hebt u het advies gekregen

Nadere informatie

Risicofactoren die een rol spelen in het proces van atherosclerose zijn:

Risicofactoren die een rol spelen in het proces van atherosclerose zijn: Arterieel vaatlijden Inleiding Deze folder geeft u een globaal overzicht van de klachten en de behandeling van het perifeer (slagaderlijk) arterieel vaatlijden. Het is goed u te realiseren dat voor u persoonlijk

Nadere informatie

Dotteren van bekken- of beenslagader Afdeling vaatchirurgie.

Dotteren van bekken- of beenslagader Afdeling vaatchirurgie. Dotteren van bekken- of beenslagader Afdeling vaatchirurgie www.nwz.nl Inhoud Wat is een dotterbehandeling? 3 Uw voorbereiding 3 De behandeling 4 Na de behandeling 5 Bij welke klachten waarschuwt u het

Nadere informatie

Perifeer vaatlijden en aneurysma. Wat is het en wat kun je eraan doen?

Perifeer vaatlijden en aneurysma. Wat is het en wat kun je eraan doen? Van harte welkom! Perifeer vaatlijden en aneurysma. Wat is het en wat kun je eraan doen? 19.30 uur Zaal open 20.00 uur Opening van het programma door Wendy de Valk, gastvrouw Martini ziekenhuis 20.10 Presentatie

Nadere informatie

Angiografie. (dotterbehandeling / stent)

Angiografie. (dotterbehandeling / stent) Angiografie (dotterbehandeling / stent) Inleiding Angiografie betekent letterlijk het afbeelden van bloedvaten. Bij dit onderzoek wordt met behulp van contrastmiddel foto s gemaakt van de bloedvaten om

Nadere informatie

Kiesgerustin de laatstelevensfase

Kiesgerustin de laatstelevensfase Kiesgerustin de laatstelevensfase CLAUDIA SCHRODER EN MARLIJN CASPERS LEVENMETKANKER 19 FEBRUARI 2016 Disclosurebelangen spreker (potentiële) belangenverstrengeling Geen Voor bijeenkomst mogelijk relevante

Nadere informatie

Bypass operatie (bloedvat overbruggingsoperatie)

Bypass operatie (bloedvat overbruggingsoperatie) Bypass operatie (bloedvat overbruggingsoperatie) Inleiding Deze folder geeft u een globaal overzicht van de operatieve behandeling bij arterieel vaatlijden aan de benen. Het is goed om u te realiseren

Nadere informatie

Vaatcentrum Etalagebenen (Claudicatio Intermittens) en Looptherapie

Vaatcentrum Etalagebenen (Claudicatio Intermittens) en Looptherapie Vaatcentrum Etalagebenen (Claudicatio Intermittens) en Looptherapie 2 Inleiding Op de vaatpolikliniek is bij u vastgesteld dat er sprake is van perifeer arteriëel vaatlijden, beter bekend als slagaderverkalking

Nadere informatie

A r t e r i e e l v a a t l i j d e n

A r t e r i e e l v a a t l i j d e n A r t e r i e e l v a a t l i j d e n Deze folder geeft u informatie over arterieel vaatlijden en de behandelingsmogelijkheden. Het is goed u te realiseren dat voor u persoonlijk de situatie anders kan

Nadere informatie

Arterieel vaatlijden. Wat is er aan de hand? Atherosclerose. Risicofactoren. Roken. Hoge bloeddruk. Diabetes mellitus

Arterieel vaatlijden. Wat is er aan de hand? Atherosclerose. Risicofactoren. Roken. Hoge bloeddruk. Diabetes mellitus Arterieel vaatlijden Deze folder geeft u een globaal overzicht van de klachten en de behandeling van het perifeer (slagaderlijk) arterieel vaatlijden. Het is goed u te realiseren dat voor u persoonlijk

Nadere informatie

Arterieel vaatlijden. Chirurgie. Beter voor elkaar

Arterieel vaatlijden. Chirurgie. Beter voor elkaar Arterieel vaatlijden Chirurgie Beter voor elkaar Arterieel vaatlijden Er is bij u een afwijking in één van de slagaders vastgesteld. Deze afwijking is het gevolg van de afzetting van vet in de wand en

Nadere informatie

De plaats van besluitvorming rond het levenseinde binnen het nieuwe kwaliteitskader palliatieve zorg

De plaats van besluitvorming rond het levenseinde binnen het nieuwe kwaliteitskader palliatieve zorg De plaats van besluitvorming rond het levenseinde binnen het nieuwe kwaliteitskader palliatieve zorg Marjolein Rentinck Internist/oncoloog bij Tergooi Symposium Methoden voor besluitvorming rond het levenseinde

Nadere informatie

ONCOLOGISCHE ZORG IN DE EERSTE LIJN PREVENTIE FYSIEK MENTAAL SOCIAAL EXISTENTIEEL PRAKTISCH. vraag patiënt overgewicht.

ONCOLOGISCHE ZORG IN DE EERSTE LIJN PREVENTIE FYSIEK MENTAAL SOCIAAL EXISTENTIEEL PRAKTISCH. vraag patiënt overgewicht. PREVENTIE overgewicht hulp bij stoppen met geen geld/ruimte voor ben ik bereid mijn ongezonde werk-/ verslaving (roken, drank, roken en verslaving gezonde leefstijl leefstijl aan te passen voor leefomgeving

Nadere informatie

Shared Decision Making met ROM als informatiebron. 3 februari 2016 Haske van Veenendaal Tim Kreuger Margot Metz

Shared Decision Making met ROM als informatiebron. 3 februari 2016 Haske van Veenendaal Tim Kreuger Margot Metz Shared Decision Making met ROM als informatiebron 3 februari 2016 Haske van Veenendaal Tim Kreuger Margot Metz 1 Programma 9.30 uur: Welkom! 9.40 uur: Shared Decision Making met ROM als informatiebron:

Nadere informatie

Etalagebenen. Claudicatio intermittens. Informatiebrochure patiënten

Etalagebenen. Claudicatio intermittens. Informatiebrochure patiënten Etalagebenen Claudicatio intermittens Informatiebrochure patiënten Beste patiënt Welkom op de dienst thorax- en vaatheelkunde van het UZA. In deze folder verneemt u meer over de behandeling van etalagebenen.

Nadere informatie

H.367500.0715. Dotterbehandeling Stent plaatsing (bloedvaten bekken/been)

H.367500.0715. Dotterbehandeling Stent plaatsing (bloedvaten bekken/been) H.367500.0715 Dotterbehandeling Stent plaatsing (bloedvaten bekken/been) Inleiding In overleg met uw specialist is besloten dat er binnenkort een dotterbehandeling van (één van) uw bloedvaten in het bekken/been

Nadere informatie

informatie over uw zorgpad borstkanker

informatie over uw zorgpad borstkanker informatie over uw zorgpad borstkanker Oncologisch Centrum Amsterdam Oncologisch Centrum Amsterdam is het grootste oncologisch samenwerkingsverband van Amsterdam, een initiatief van BovenIJ ziekenhuis,

Nadere informatie

Vaatonderzoek (doppleronderzoek

Vaatonderzoek (doppleronderzoek Vaatonderzoek (doppleronderzoek en looptest) Uw voorbereiding www.nwz.nl Inhoud Vaatonderzoek van de benen 3 Aanvullend vaatonderzoek 4 Uitslag van het onderzoek 5 Uw vragen 5 Notities 7 2 U krijgt binnenkort

Nadere informatie

Arterieel vaatlijden. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee!

Arterieel vaatlijden. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee! Arterieel vaatlijden Uw behandelend arts heeft bij u een afwijking in één van de slagaderen vastgesteld. Deze afwijking is het gevolg van de afzetting van vet in de wand van de slagader en van verkalking

Nadere informatie

De intra-aortale ballonpomp (IABP) Afdeling Intensive Care (IC)/Hartbewaking (CCU)

De intra-aortale ballonpomp (IABP) Afdeling Intensive Care (IC)/Hartbewaking (CCU) De intra-aortale ballonpomp (IABP) Afdeling Intensive Care (IC)/Hartbewaking (CCU) De intra-aortale ballonpomp (IABP) U bent opgenomen op de Intensive Care of op de afdeling Hartbewaking in het St. Antonius

Nadere informatie

Vragenlijst. S.v.p. helemaal invullen vóór uw bezoek aan de vaatverpleegkundige

Vragenlijst. S.v.p. helemaal invullen vóór uw bezoek aan de vaatverpleegkundige Vragenlijst S.v.p. helemaal invullen vóór uw bezoek aan de vaatverpleegkundige en meenemen! Voorgeschiedenis en verwijzing Hartproblemen Heeft u Angina Pectoris klachten (klachten van pijn, een drukkend

Nadere informatie

Arterieel vaatlijden. Chirurgie

Arterieel vaatlijden. Chirurgie Arterieel vaatlijden Chirurgie Inhoudsopgave Inleiding 5 Wat is er aan de hand? 5 Atherosclerose 5 Risicofactoren 6 Roken 6 Hoge bloeddruk 6 Diabetes mellitus 6 Cholesterol 7 Overgewicht en te weinig

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Bypassoperatie. Bloedvatoverbruggingsoperatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Bypassoperatie. Bloedvatoverbruggingsoperatie PATIËNTEN INFORMATIE Bypassoperatie Bloedvatoverbruggingsoperatie 2 PATIËNTENINFORMATIE Deze folder geeft een globaal overzicht van de operatieve behandeling bij arterieel vaatlijden aan de benen. Uw persoonlijke

Nadere informatie

Inleiding. Wat zijn etalagebenen

Inleiding. Wat zijn etalagebenen Etalagebenen Inleiding Deze folder geeft u een globaal overzicht van de klachten en behandelingsmogelijkheden van etalagebenen. Het is goed om u te realiseren dat de situatie voor u persoonlijk anders

Nadere informatie

Tips om zelf uw klachten te verminderen en informatie over wat de fysiotherapeut voor u kan doen

Tips om zelf uw klachten te verminderen en informatie over wat de fysiotherapeut voor u kan doen Verder lopen Een klacht over met etalagebenen uw fysiotherapeut Wat kunt u doen als u een klacht heeft over uw fysiotherapeut? Waar kunt u terecht met uw klacht? Hoe kunt u een klacht indienen? Tips om

Nadere informatie

Kruisbestuiving met kwaliteit. Workshop congres Compriz 19 april 2012

Kruisbestuiving met kwaliteit. Workshop congres Compriz 19 april 2012 Kruisbestuiving met kwaliteit De hygiënekaart en andere voorbeelden Workshop congres Compriz 19 april 2012 Rita Wesselius stafmedewerker kwaliteit en veiligheid Chirurgie UMCG, Groningen Opbouw presentatie

Nadere informatie

Problemen met de slagaders

Problemen met de slagaders Arterieel vaatlijden Problemen met de slagaders U heeft een afwijking in de slagaders. In deze informatie wordt hier uitleg over gegeven. Bedenk dat voor u persoonlijk de situatie anders kan zijn dan beschreven.

Nadere informatie

Bypass operatie en arterieel vaatlijden

Bypass operatie en arterieel vaatlijden 6-9-2017 1544 Bypass operatie en arterieel vaatlijden Deze folder geeft u een globaal overzicht van de operatieve behandeling bij arterieel (slagaderlijk) vaatlijden aan de benen. Het is goed om u te realiseren

Nadere informatie

Samenvatting. Samenvatting

Samenvatting. Samenvatting Samenvatting Samenvatting 167 Dit proefschrift gaat over patiëntenparticipatie bij medische besluitvorming in de laatste levensfase van oncologie patiënten. Wanneer patiënten niet meer kunnen genezen,

Nadere informatie

INFORMATIE- EN TOESTEMMINGSFORMULIER. nefrectomie

INFORMATIE- EN TOESTEMMINGSFORMULIER. nefrectomie INFORMATIE- EN TOESTEMMINGSFORMULIER nefrectomie De BAU geeft de toestemming aan urologen om het onderstaand informatie- en toestemmingsformulier te gebruiken voor hun praktijk. Het is echter niet toegelaten

Nadere informatie

Better in, Better out, ervaringen uit de praktijk. Ellen Oosting, 2013

Better in, Better out, ervaringen uit de praktijk. Ellen Oosting, 2013 Better in, Better out, ervaringen uit de praktijk Ellen Oosting, 2013 Ziekenhuis Gelderse Vallei 650 gewrichtsvervangende operaties per jaar 6 orthopeden Zorgpad Joint Care : THP / TKA Opnameduur gemiddeld

Nadere informatie

Vaatpolikliniek. Gang van zaken

Vaatpolikliniek. Gang van zaken Vaatpolikliniek Gang van zaken Orbis Medisch Centrum beschikt over een Vaatpolikliniek. De Vaatpolikliniek wil patiënten met een aandoening aan de bloedvaten optimale zorg bieden. Uw huisarts heeft u doorverwezen

Nadere informatie

Arterieel vaatlijden

Arterieel vaatlijden Arterieel vaatlijden Inleiding Deze folder geeft u een globaal overzicht van de klachten en de behandeling van het perifeer (slagaderlijk) arterieel vaatlijden. Het is goed u te realiseren dat voor u persoonlijk

Nadere informatie

rouw, verliesverwerking en spiritualiteit Oncologiedagen 2014

rouw, verliesverwerking en spiritualiteit Oncologiedagen 2014 rouw, verliesverwerking en spiritualiteit Oncologiedagen 2014 Jacqueline van Meurs: geestelijk verzorger/consulent spirituele zorg Gerda Bronkhorst: oncologieverpleegkundige/verpleegkundig consulent palliatieve

Nadere informatie

Longvolume-reducerende chirurgie

Longvolume-reducerende chirurgie LONGGENEESKUNDE Longvolume-reducerende chirurgie Operatie bij longemfyseem BEHANDELING Longvolume-reducerende chirurgie Longemfyseem is een aandoening waarbij de elasticiteit van de longen geleidelijk

Nadere informatie

Kiezen en delen. Hoe benut je gedeelde besluitvorming als pijler voor excellente zorg

Kiezen en delen. Hoe benut je gedeelde besluitvorming als pijler voor excellente zorg Kiezen en delen Hoe benut je gedeelde besluitvorming als pijler voor excellente zorg Haske van Veenendaal, CBO en lid dagelijks bestuur platform Gedeelde Besluitvorming. Agenda Inleiding: oorsprong, fysiologie

Nadere informatie

Praktijkvoorbeeld. 30 januari 2014. Congres "Samen Kiezen: beslist!: - Workshop 5 Marcus Oei & Marleen Vleming

Praktijkvoorbeeld. 30 januari 2014. Congres Samen Kiezen: beslist!: - Workshop 5 Marcus Oei & Marleen Vleming Workshop gedeelde besluitvorming Congres gedeelde besluitvorming Nieuwegein Markus Oei Marleen Flevoziekenhuis Almere Praktijkvoorbeeld http://youtu.be/0pxrjtl4kqw www.inforium.nl Code: FZA-SDMMOD Shared

Nadere informatie

verwijderen eerste rib

verwijderen eerste rib patiënteninformatie verwijderen eerste rib (ribresectie) U heeft last van pijn aan uw schouder, arm of hand. Soms is dan het verwijderen van de eerste rib een oplossing. Er ontstaat zo meer ruimte voor

Nadere informatie

Bypassoperatie. Chirurgie. Beter voor elkaar

Bypassoperatie. Chirurgie. Beter voor elkaar Bypassoperatie Chirurgie Beter voor elkaar Bloedvat overbruggingsoperatie Inleiding Deze folder geeft u een globaal overzicht van de operatieve behandeling bij arterieel vaatlijden aan de benen. Het is

Nadere informatie

Claudicatio intermittens Informatie over looptraining voor patiënten met etalagebenen

Claudicatio intermittens Informatie over looptraining voor patiënten met etalagebenen Patiënteninformatie Claudicatio intermittens Informatie over looptraining voor patiënten met etalagebenen Inhoudsopgave Pagina Algemeen 4 Wat is claudicatio intermittens? 4 Hoe ontstaan de klachten? 5

Nadere informatie

Wat vraag ik aan mijn zorgverlener?

Wat vraag ik aan mijn zorgverlener? Patiënteninformatie Wat vraag ik aan mijn zorgverlener? Inleiding Deze brochure bevat aandachtspunten voor u ter voorbereiding op een gesprek met een medisch specialist over een wenselijke of noodzakelijke

Nadere informatie

Samen beslissen tussen arts en patiënt wat is het en wat vraagt het van de arts?

Samen beslissen tussen arts en patiënt wat is het en wat vraagt het van de arts? Samen beslissen tussen arts en patiënt wat is het en wat vraagt het van de arts? Shared decision making Dr. A.H. (Arwen) Pieterse Medische Besliskunde LEIDS UNIVERSITAIR MEDISCH CENTRUM Disclosures Programma

Nadere informatie

AANMELDINGSFORMULIER ONCOLOGISCHE NAZORG HERSTEL & BALANS OF FYSIEKE TRAINING

AANMELDINGSFORMULIER ONCOLOGISCHE NAZORG HERSTEL & BALANS OF FYSIEKE TRAINING AANMELDINGSFORMULIER ONCOLOGISCHE NAZORG HERSTEL & BALANS OF FYSIEKE TRAINING Om in aanmerking te komen voor Oncologische Nazorg dient u het aanmeldingsformulier invullen en binnen drie weken retourneren

Nadere informatie

ZORG VOOR PATIENTEN MET EEN NIERZIEKTE

ZORG VOOR PATIENTEN MET EEN NIERZIEKTE ZORG VOOR PATIENTEN MET EEN NIERZIEKTE 9 maart 2016 Hans Bart, directeur NVN 1 Missie NVN Nierpatiënten helpen bij het behouden en/of verbeteren van hun kwaliteit van leven en zorg. 2 Wat staat de NVN

Nadere informatie