Juist nu. Je pensioen regel je samen. Straks krijg ik minder pensioen, dan ik aan premie heb betaald. Wat een onzin!

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Juist nu. Je pensioen regel je samen. Straks krijg ik minder pensioen, dan ik aan premie heb betaald. Wat een onzin!"

Transcriptie

1 Je pensioen regel je samen Juist nu Straks krijg ik minder pensioen, dan ik aan premie heb Wat een onzin! Januari 2012

2 2 Je regelt je pensioen beter samen Inhoud 2 'Het doel is een zo goed en eerlijk mogelijk pensioen. Maar pensioen zonder risico bestaat niet. 3 Je regelt het beter samen dan alleen. Solidariteit nu levert straks ook meer op. 4/5 Je werkt één dag in de week voor je oude dag. De pensioenfondsen beleggen dat geld voor je. Het doel is een zo goed mogelijk pensioen ' AOW en pensioen, is dat hetzelfde? Nee. De AOW wordt door de overheid geregeld en is een minimumuitkering die voor iedereen hetzelfde is. Een pensioen is iets waar je zelf, samen met je werkgever, geld voor opzij legt. Als je niet werkt, heb je dus ook geen aanvullend pensioen bovenop je AOW. Voor wie verzorgen de pensioenfondsen het pensioen? Pensioenfondsen beheren het pensioen van miljoenen werkende en gepensioneerde Nederlanders. Bijna negentig procent van de werknemers regelt z n pensioen bij een ondernemings- of bedrijfstakpensioenfonds. Hoe doen ze dat? De pensioenfondsen zijn van en voor werknemers, werkgevers en gepensioneerden. Ze maken geen winst: de enige doelstelling is een zo goed mogelijk en betaalbaar Voor een goed en betaalbaar pensioen zijn de opbrengsten uit beleggingen onmisbaar. Pensioenfondsen beleggen daarom het geld dat binnenkomt. Ze proberen daarbij met een beperkt risico toch een goed rendement te halen. Als pensioenfondsen ' 6 Verplicht Collectiviteit en solidariteit werken alleen als iedereen meedoet. Negentig procent van alle werkende Nederlanders regelt zijn pensioen samen met z n collega s bij een pensioenfonds. De meeste doen dat bij een bedrijfstakpensioenfonds, met de hele bedrijfstak samen. Die verplichte pensioenopbouw, gecombineerd met de AOWuitkering van de overheid, zorgt ervoor dat in Nederland in vergelijking met andere landen weinig ouderen in armoede leven. nooit belegd hadden en alleen maar gespaard, dan waren de pensioenen nu maar half zo hoog. Al met al levert je premie na een leven lang werken al gauw vier keer de inleg op. Hebben pensioenfondsen te veel risico genomen? Pensioenfondsen zijn voorzichtige beleggers. Kijk je naar de rendementen die pensioenfondsen hebben behaald, ook in tijden van crisis, dan zijn dat rendementen die een particulier niet kan maken. Maar er zijn altijd risico s bij beleggen, want zonder risico kun je geen rendement halen. Daar zijn we als pensioenfondsen in het verleden niet duidelijk genoeg over geweest. Moeten we ons zorgen maken over ons pensioen? We zorgen er samen voor dat we allemaal van een goede oude dag kunnen genieten. Jong en oud. Nu én straks. Maar de realiteit is dat de pensioenen door de economische crisis nu onder druk staan. Het pensioen kan dus minder zijn dan waarop was gerekend. Mensen die nu vijf à tien jaar voor hun pensioen staan, doen er goed aan om daar nu even bij stil te staan. Maar één ding staat vast: wie nu met pensioen is of gaat, ontvangt veel meer euro s pensioen dan aan premie is Samen je pensioen regelen bij een pensioenfonds levert dus een hoop op. 7 Hoezo? Vijfentwintig jaar geleden kon je de risico s nog opvangen met de premie. Toen waren er veel meer werkenden dan gepensioneerden. Nu we steeds meer ouderen hebben, zijn we veel afhankelijker van de rendementen. Dat maakt dat risico s sneller impact hebben op de uitkeringen. Er is wel altijd verteld dat jaarlijks meegroeien met de inflatie, oftewel indexatie, onzeker is, maar we hadden ook duidelijker moeten zeggen dat het pensioen bij extreme tegenslag zelfs verlaagd kan worden. Hoe wordt de pijn gelijkmatig verdeeld? Er worden beelden neergezet die niet 8 kloppen. De jongere van dertig heeft heel veel jaren de tijd om er bovenop te komen. De gepensioneerde van 75 voelt de crisis het meest direct in zijn portemonnee. Maar iedereen betaalt mee en gaat er iets van merken, jong en oud. De opgave waar we met z n allen voor staan, is op zoek gaan naar een nieuw evenwicht in de verdeling van risico s en de lusten en de lasten. Dat is wat anders dan de rekening doorschuiven naar de toekomst. Welke uitdagingen liggen er? Het is nodig dat de hele pensioensector het vertrouwen van de mensen weer terugvindt. Dat kan door open en eerlijk te communiceren en te laten zien wat je doet. En te laten zien aan al die generaties dat de lasten eerlijk worden verdeeld. Meer weten? Bel je pensioenfonds. Kijk op samenstajijsterk.nl voor meer informatie. Je vindt er ook het telefoonnummer van je eigen pensioenfonds. Samen zorgen voor de oude dag levert meer pensioen op voor dezelfde euro. We hebben de afgelopen decennia met z n allen veel geld opzij gezet. Dat geld is door de pensioenfondsen belegd. Gezamenlijk hebben we een pensioenpot opgebouwd van 800 miljard euro. Dat is twee keer zoveel als de totale Nederlandse staatsschuld! jaren. Voor de gemiddelde werknemer is dat meer dan 50 jaar. In die tijd verandert de wereld. Ons pensioen moet mee veranderen om nog te passen bij de nieuwe tijd. De risico s die al die veranderingen met zich meebrengen, worden ook gedeeld, door alle verschillende generaties die meedoen bij een pensioenfonds. Zo wordt voorkomen dat degene die net op het verkeerde moment met pensioen gaat, zoals tijdens een economische crisis, een arme oude dag tegemoet gaat. Eerlijk (ver)delen Ons collectieve stelsel heeft dus veel voordelen: het is goedkoper en samen lopen we minder risico s. Het idee van solidariteit en collectiviteit Kunnen we de betekent juist dat we pijn verdelen? met elkaar samen de Hoe doen pensioenen we dat? goed voor elkaar krijgen. Dat betekent dat we de lusten De grote kracht van het Nederlandse pensioenstelsel en de is de solidariteit tussen generaties. De kosten en de lasten risico s worden door een grote groep gedeeld. eerlijk Er is door de crisis veel geld verloren. En we worden verdelen. gemiddeld steeds ouder. Kortom, minder geld en De meer kosten. Dat proberen we met z n allen periode op een eerlijke manier op te lossen. Door een dat penmodernisering van ons pensioen, waarbij sioenen de tegenvallers zo eerlijk mogelijk worden over ieders schouders worden opgebouwd en de uitkering verdeeld. wordt genoten, strekt zich uit over vele tientallen Is er straks nog wel geld voor jouw pensioen? Ja, als je er nu tenminste verstandig mee omgaat. Krijg ik minder pensioen dan ik premie heb betaald? Nee! En andere mythes over pensioenen. Maatregelen We hebben bij de pensioenfondsen samen ongeveer 800 miljard euro aan pensioenvermogen opzij gezet. En toch is het nog niet genoeg. Want we leven een stuk langer dan eerder werd gedacht. En dat betekent ook dat we langer willen genieten van En de pensioenfondsen hebben al een paar jaar lang veel last van de economische crisis. Dan komt er een moment dat je de vraag moet stellen hoe lang kun je wachten met het nemen van maatregelen?. Pensioenfondsen mogen en kunnen niet teren op de hoop dat het in de toekomst weer beter gaat. Dan nemen ze het risico dat de problemen alleen maar groter worden. Daarom moeten sommige pensioenfondsen nu maatregelen nemen. Zodat we samen, eerlijk verdeeld over de verschillende generaties, een goed pensioen hebben én houden. 700,- Beleggen levert 2 x zoveel op als sparen Sales Manager Robin Jahshan Product Manager Jessica van Leeuwen Redactie Hans Pieters Loft 238, Eindredactie Joost de Jong, Marjolein Zaal, Bram van Els Backscratch Vormgeving Lydia Hotting Beeld Richard van der Klaauw, Colourbox Een bedrag van 100 dat in 1985 door de pensioenfondsen is belegd, is in ruim zes keer zoveel waard. Op een spaarrekening was hetzelfde bedrag aangegroeid tot 310. Zonder te beleggen, was ons pensioen dus nu maar ongeveer half zo hoog. Beleggen 500, 400, 300, 200, 100, Samen goed voor 800 miljard Hoe lang leeft een 65-jarige na zijn pensioen? In dertig jaar tijd is de gemiddelde levensverwachting voor iemand die 65 jaar is geworden met vier jaar toegenomen. Dat betekent ook dat de pensioenen vier jaar langer moeten worden uitgekeerd. Op zo n snelle stijging is in het verleden niet gerekend. Voor die extra jaren is daarom vroeger niet voldoende premie (bron: CBS). Jaren De Nederlandse pensioenfondsen beheren gezamenlijk een vermogen van ongeveer 800 miljard euro. Dat bedrag hebben ze voornamelijk belegd in aandelen en obligaties. Pensioenfondsbeleggingen (in miljarden euro s) Voor meer informatie over Metro Custom Publishing of als u zelf een idee heeft voor een uitgave kunt u contact opnemen met Robin Jahshan, of Sparen 600, Colofon Je pensioen regel je samen. Juist nu is een publicatie van Metro Custom Publishing in samenwerking met Samenstajijsterk.nl, een initiatief van de Vereniging van Bedrijfstakpensioenfondsen....dan alleen Nederland heeft misschien wel het beste pensioenstelsel ter wereld. Uit een vergelijkend onderzoek van het internationale bureau Mercer komt het Nederlandse pensioenstelsel als beste uit de bus, vóór bijvoorbeeld Zweden en Zwitserland. De grote kracht van ons pensioenstelsel is dat we ons pensioen samen regelen. Collectief en solidair. De kosten worden samen gedragen, de risico s solidair onder elkaar gedeeld. Het levert een beter pensioen op dan wanneer het ieder voor zich is. Samen voor een goede oude dag zorgen is goedkoper en veiliger dan in je eentje je pensioen regelen. Wat kun je zelf doen aan een goed pensioen? Hoeveel geld heb je straks eigenlijk nodig? Een goed pensioen zonder risico bestaat niet. Maar dat was in het verleden onvoldoende duidelijk, meent Gerard Riemen, directeur Pensioenfederatie I II III IV I 2009 Buitenlandse beleggingsfondsen Ontwikkeling sinds 1971 van de verwachte resterende levensduur op 65 jaar (Bron: DNB) II III Lange leningen en overige Aandelen Obligaties

3 4 euro ELKE EURO TELT MEE VOOR LATER 5 Rian Varkevisser (30) welzijnswerker Wij jongeren zijn individualisten met de ambitie om solidair te zijn. In plaats van elkaar de bal toe te spelen, moeten we het met z n allen oplossen. Het is ingewikkeld, maar we moeten er samen uitkomen. Zo is het pensioen: de oudjes gaan weg en dan moeten wij het doen. De meeste pensioenfondsen hebben onvoldoende gecommuniceerd hoe het pensioen is geregeld. De meeste mensen weten niks van hun Terwijl het belangrijk is dat je weet hoeveel geld je straks hebt. Je zou je er meer in moeten verdiepen, zodat je weet hoe het werkt. Elke maand is op je loonstrookje te zien dat een flink deel van je salaris naar je pensioen en je AOW gaat. Al met al werk je ongeveer een dag in de week voor je oude dag. Premie De hoogte van de premie voor je pensioen wordt voor een belangrijk deel bepaald door wat in je pensioenregeling is afgesproken door werkgevers en werknemers. Daarbij gaat het in de eerste plaats om de vraag hoeveel pensioen je jaarlijks opbouwt maar bijvoorbeeld ook of er een pensioen voor je partner is geregeld als je overlijdt. Meestal is je pensioenuitkering een percentage van het gemiddelde salaris dat je hebt verdiend. Opbouw De premie die pensioenfondsen ontvangen, is vooral bedoeld voor de opbouw van het Maar de pensioenfondsen maken natuurlijk ook kosten. Bijvoorbeeld voor de administratie van de pensioenen en voor het beleggen. Die kosten zijn echter zo laag mogelijk. Pensioenfondsen hebben geen winstoogmerk. Er zijn geen aandeelhouders die geld willen verdienen. Het enige doel is een zo goed mogelijk Kosten Doordat pensioenfondsen het geld van een grote groep werknemers en gepensioneerden beheren, kunnen ze relatief goedkoop beleggen. Zodat zo veel mogelijk geld overblijft voor het pensioen zelf. Dat doen ze goed. Onderzoek van De Nederlandsche Bank uit 2006 laat zien dat de totale kosten van pensioenfondsen gemiddeld 3,5% van de premie bedroegen. Dat wil zeggen dat van elke honderd euro die een werknemer inlegt, maar liefst 96,50 voor het pensioen is. Verschil De kosten die je betaalt als je in je eentje een pensioen regelt, bijvoorbeeld via een lijfrente of een pensioenverzekering, zijn veel hoger. Dat de pensioenfondsen de kosten laag houden is belangrijk: lagere kosten betekent extra geld om te beleggen en daarmee uiteindelijk een hoger De Autoriteit Financiële Markten (AFM) heeft berekend dat 0,25% minder kosten betekent dat je veertig jaar later 7,5% meer pensioenvermogen hebt opgebouwd. Dat scheelt een hoop! Getru Diender (44) ambtenaar We moeten het leed delen, zodat het niet alleen op het bordje van toekomstige generaties komt. En langer doorwerken om het pensioen ook voor onze kinderen betaalbaar te houden. Ik heb er vertrouwen in dat het over een paar jaar beter zal gaan, maar dat de dubbele dip ook voor mijn pensioen gevolgen zal hebben, is vrees ik onvermijdelijk. Het pensioen leek lange tijd zeker en vast. Dat is niet meer zo. Maar het pensioenstelsel biedt nog altijd meer zekerheid dan zelf je pensioen regelen met eigen spaargeld. Jaap Janissen (76) gepensioneerd metaalarbeider De jonge generatie moet voorrang krijgen. Zij zijn de toekomst. Wij hebben geprofiteerd toen het goed ging. Nu het minder gaat moet je ook solidair zijn. Ik heb 47 jaar gewerkt. Het resultaat als hooggekwalificeerd vakman is een pensioen van 505,- netto, naast mijn AOW. Daarmee ben ik financieel onafhankelijk. Ook onder gepensioneerden bestaat een tweedeling: het ene deel zit op een cruiseschip, het andere moet de eindjes aan elkaar knopen. Ouderen met een goed pensioen kunnen best wat inleveren. Ikzelf heb veertig jaar voor m n pensioen betaald, maar ook veertig jaar lang eigenlijk te weinig premie Dat hoefde ook niet, de beleggingsrendementen waren hoog en we wisten nog niet dat we zo oud zouden worden. Ik ben 76 en van plan om honderd jaar oud te worden. Dat kost veel geld, waarvoor ik niet heb Die lasten moeten we delen en niet alleen bij de jongeren neerleggen. Krijg ik nu minder dan ik heb betaald? Nee. Zelfs nu bij een aantal pensioenfondsen misschien de pensioenen moeten worden verlaagd, krijg je nog steeds aanzienlijk meer pensioen uitgekeerd dan je aan premie hebt ingelegd. De premie wordt betaald door jezelf en je werkgever samen. Omdat het vermogen collectief wordt belegd, groeit je inleg in de loop der tijd tot veel meer dan het oorspronkelijke bedrag. Dat geldt ook nu nog, in de economische crisis. Waarom beleggen de pensioenfondsen? De Nederlandse pensioenfondsen beheren gezamenlijk zo n 800 miljard euro. Zou je al dat geld gewoon op de bank zetten, dan levert het veel te weinig op voor een goed Want het grootste deel van ons pensioen wordt niet betaald uit de premie, maar uit de opbrengsten van beleggen. Als het geld op een spaarrekening was gezet, zou het vermogen van de pensioenfondsen op dit moment half zo groot zijn. En de pensioenen dus maar half zo hoog. Julia Adam Tarik Uçar Een dubbel-interview met Julia Adam en Tarik Uçar, beleidsadviseurs bij de Pensioenfederatie. De pensioenen omlaag. Hoe kan dat? Waarom is het bij een deel van de pensioenfondsen nodig extra maatregelen te nemen? En wat ging er mis? Hebben de pensioenfondsen zitten slapen? J: Fondsen zijn steeds meer afhankelijk van de economie en worden daardoor extra zwaar getroffen door de crisis. Een meer structureel probleem is dat we steeds langer leven. Goed nieuws natuurlijk, maar daardoor willen we ook langer Die stijging van de levensverwachting gaat veel sneller dan we vroeger dachten, waardoor er te weinig premie is ingelegd. Is er niet veel te risicovol belegd? J: Nee. Zonder risico kun je geen rendement halen. Een zeker risico is dus nodig. En de fondsen hebben nu alweer meer geld in kas dan voordat de crisis in 2008 begon. Maar door de economische crisis en doordat we steeds ouder worden is het nog niet genoeg. T: Als je dertig, veertig jaar geleden honderd euro had ingelegd, dan is het verschil in opbrengst tussen sparen en beleggen enorm. Met alleen sparen zouden we een arme oude dag hebben. Hoe zit dat met die rente waar je steeds over hoort? J: De rente gebruikten pensioenfondsen om te berekenen hoeveel geld er straks nodig is voor ons In principe heb je bij een pensioenfonds een pot met geld. Is de rente laag, zoals nu, dan is dat potje in de toekomst minder aangegroeid dan wanneer de rente hoog is. En dan moet je nu dus veel meer geld inleggen om over 20 jaar op hetzelfde pensioenkapitaal uit te komen. En dat renteverschil hakt er fors in. Om een idee te geven: één procent lagere rente zorgt dat een gemiddeld pensioenfonds tien tot vijftien procent meer geld opzij moet zetten voor de pensioenen. Levert de premie die je betaalt wel wat op? J: Beleggen is nodig voor een goed en betaalbaar Van de uiteindelijke uitkering heeft de deelnemer zelf (samen met de werkgever) maar ongeveer een kwart aan premie ingelegd. Doordat de pensioenfondsen beleggen neemt de ingelegde premie zo n vier keer in waarde toe. Samen je pensioen regelen bij een pensioenfonds loont dus zeker! Verdwijnt het tekort niet als de beurzen aantrekken? T: Deels. De huidige problemen van pensioenfondsen zijn gedeeltelijk veroorzaakt door de beurzen, deels door de lage rente, maar ook doordat we langer leven. J: In welke mate de rente weer gaat stijgen, is heel belangrijk. Als de rente heel laag is, moet je nu veel meer geld reserveren dan wanneer de rente hoger is. Is er te veel beloofd? T: We zijn allemaal mensen. Toen de zon scheen, hebben we onvoldoende duidelijk gemaakt dat het ook wel eens zou kunnen gaan regenen. J: Iedereen dacht altijd dat er niets zeker is in het leven, behalve je Maar de hoogte van je pensioen is altijd al onzekerder geweest dan de mensen dachten. Dat kan ook niet anders. Als je begint te werken als je 20 jaar bent, wil je nog steeds pensioen als je negentig jaar wordt. In die zeventig jaar tijd verandert de wereld. En je pensioen verandert mee. Dat hadden we de afgelopen jaren duidelijker moeten vertellen. Wat merken we ervan? J: Fondsen die echt in de problemen zitten, moeten zo snel mogelijk maatregelen nemen. Anders schuif je de rekening door naar de volgende generatie. Dat kan bij een deel van de pensioenfondsen betekenen dat uiteindelijk de pensioenen omlaag moeten. Zijn jullie optimistisch over de toekomst? J: Ik ben niet al te somber gestemd. Het positieve is dat mensen zich bewust worden van het pensioen en gaan nadenken hoe is dat allemaal precies geregeld?. T: Ik hoop dat de les die uit de crisis wordt geleerd is dat we de mensen die het aangaat sneller en duidelijker slecht nieuws durven te vertellen. Dat geldt voor de pensioenfondsen, maar bijvoorbeeld ook voor politici. En één ding blijft overeind: je regelt je pensioen beter samen dan alleen. Dat levert het meeste pensioen op voor dezelfde euro. Juist in moeilijke tijden is dat belangrijk. Julia Adam en Tarik Uçar samen

4 6 Is er over 30 jaar nog geld voor mijn pensioen? Hoe zorgen de pensioenfondsen er voor dat er over 30, 40 jaar nog voldoende geld in kas is? En de jongeren van nu straks kunnen genieten van een welverdiend pensioen? Pieter Kasse van APG Het Nederlandse pensioenstelsel draait om solidariteit en collectiviteit. Dat betekent dat we met elkaar samen, nu en over verschillende generaties heen de lusten en de lasten eerlijk verdelen, vertelt Pieter Kasse van APG, een van grootste pensioenuitvoerders van de wereld. Dat is de opgave voor de pensioenfondsen op dit moment. Er is straks voldoende geld, als je er nu verstandig mee omgaat en de rekening niet doorschuift naar de toekomstige generaties. De pensioenfondsen kunnen op verschillende manieren zorgen dat de pensioenen nu en in de toekomst betaalbaar en op niveau blijven: een hogere premie, de pensioenen tijdelijk niet laten meegroeien met de stijgende prijzen, verlaging van de toekomstige pensioenopbouw en als uiterste maatregel een verlaging van 7 Hoeveel geld heb ik na mijn pensioen nodig? Je lifestyle bepaalt hoeveel geld je straks nodig hebt. Wat kun je zelf doen? de pensioenen. Meer premie betekent dat de pensioenfondsen meer geld in kas krijgen. Een lager pensioen betekent dat er minder geld uit gaat. Deze instrumenten hebben ieder een effect op een andere groep. En daar komt de solidariteit weer om de hoek: van premieverhoging hebben de werknemers en werkgevers last; het verlagen van de pensioenen en het niet indexeren treft iedereen, maar de gepensioneerden merken het direct. Terwijl een wijziging van de toekomstige pensioenopbouw vooral de jongeren treft. Het verlagen van de pensioenuitkering is in die zin een vorm van solidariteit met de jongeren: Zou je de pensioenen niet verlagen bij een slechte financiële situatie, dan ben je meer aan gepensioneerden aan het uitbetalen dan er is. Ten koste van de jongeren. Maar van een verlaging hebben jongeren zelf ook last: ook hun pensioen gaat omlaag. Ze voelen dat alleen pas later. Komt het ooit nog goed? Horizon Pensioenfondsen zijn langetermijnbeleggers. We kijken wat de huidige pensioenen kosten, maar ook de pensioenen over 20, 30, 40 jaar. We weten nu al wat over 40 jaar aan geld nodig is, zodat jongeren straks een eerlijk pensioen hebben, vertelt Kasse. Hoe zorgen we ervoor dat er straks genoeg geld is om de pensioenen op dat moment te kunnen betalen? Dat is het startpunt. Pensioen wordt voor ongeveer 20 tot 25% uit premies betaald, de rest uit de opbrengst van beleggen. Dat is de reden waarom je moet beleggen voor je Hoeveel geld heb je straks nodig? Dat bedrag verschilt van persoon tot persoon. De een droomt van verre reizen, de ander is met weinig tevreden. Het is vooral belangrijk om naar je persoonlijke situatie te kijken, stelt Anna van der Schors van het Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting (Nibud). Welke wensen heb je? Hoe hoog zijn je uitgaven? Woon je in een koophuis dat is afbetaald, of in een huurhuis? En hoeveel heb je nodig om al deze uitgaven te betalen? Sommige uitgaven gaan omlaag als je met pensioen bent, zoals het woon/ werkverkeer. Maar andere kosten gaan omhoog, zoals gas en Stijgende prijzen Om de pensioenen op de lange termijn te laten meegroeien met de stijgende prijzen, is veel geld nodig. De premie die je als werknemer betaalt, is daarvoor bij lange na niet voldoende. Dat maakt dat beleggen nodig is voor een goed en betaalbaar Pensioenfondsen beleggen met de lange termijn voor ogen. Om ervoor te zorgen dat er uiteindelijk genoeg geld is om de pensioenen te kunnen financieren, is gemiddeld zes à zeven procent rendement nodig. Worden we bestolen? Nee. Als je je leven lang pensioen opbouwt bij een pensioenfonds, krijg je aan het eind van de rit veel meer euro s pensioen dan je aan euro s premie hebt Dat kan oplopen tot meer dan vier keer zoveel. Dat geldt zeker voor de huidige generatie gepensioneerden. Want zij hebben in veel gevallen eigenlijk te weinig premie betaald, omdat we vroeger nog niet wisten dat we zo snel langer zouden leven als vandaag blijkt. De AOW precies 65 jaar jong! De drie pijlers van het pensioenstelsel De allereerste ouderdomsvoorziening stamt uit 1889, en komt uit de koker van de Duitser Otto von Bismarck. Op zijn 70ste verjaardag mocht de Duitse werknemer met pensioen; de gemiddelde levensverwachting was toen 72 jaar. Je kon dus twee jaar van je pensioen genieten! Ons pensioen is gebaseerd op drie pijlers: de AOW, het pensioen via de werkgever en de eigen, vrijwillige pensioenopbouw. Na de Tweede Wereldoorlog, in 1947, lanceerde Willem Drees in Nederland een noodwet voor ouderenzorg. Tien jaar later opgevolgd door de Algemene Ouderdomswet (AOW). Sindsdien krijgt iedere inwoner van Nederland vanaf zijn 65ste een ouderdomsuitkering van de overheid. De AOW is nog steeds de basis van het Nederlandse pensioenstelsel. De eerste pijler, de AOW, is het door de overheid geregelde Dit is een basisinkomen waar in principe iedereen die in Nederland woont recht op heeft. Bovenop de AOW komt het (aanvullend) werknemers Het bedrag dat je daarvoor maandelijks opzij zet, is ondergebracht bij het pensioenfonds. Dat is van werkgevers en werknemers, die er samen de baas zijn. De derde pijler is het privépensioen dat je als je wilt daarbovenop zelf opbouwt. Zzp ers en ondernemers hebben geen werknemers Zij kunnen wel zelf hun pensioen regelen via de derde pijler. Sommige pensioenfondsen moeten door de economische crisis misschien de pensioenen verlagen. Het gaat dan alleen om de tweede pijler. Als je hoort over een verlaging van bijvoorbeeld vijf procent, gaat het alleen om vijf procent van dat deel. De AOW wordt dus niet verlaagd. elektra, omdat je waarschijnlijk vaker thuis bent. Hoeveel inkomen heb je straks? Niemand kan in de glazen bol kijken, maar de economie zal op een gegeven moment weer herstellen. De veranderingen en maatregelen die nu door de pensioenfondsen worden genomen, zijn nodig om het pensioenstelsel betaalbaar en toekomstbestendig te houden. Je moet niet alleen naar je bij je werkgever opgebouwde pensioen kijken, en, maar ook naar extra inkomstenbronnen. Bijvoorbeeld zelf afgesloten regelingen, zoals lijfrentes of Zodat niet alleen de huidige, maar ook banksparen. En natuurlijk je spaargeld of beleggingen. de toekomstige generaties van een En als je straks met pensioen mag, betekent dat nog niet dat je welverdiend pensioen kunnen meteen hoeft te stoppen met werken. Misschien werk je langer genieten. door (bijvoorbeeld in deeltijd), en heb je dus ook langer inkomsten. Premie-inleg vs. uitkering Veel mensen denken dat je bij een pensioenfonds in euro s minder pensioen krijgt dan in totaal aan premie is Niets is minder waar. Het voorbeeld van een verpleegkundige die 35 jaar lang fulltime werkte, laat zien dat zij vier keer zo veel aan pensioen ontvangt dan ze aan premie heeft dan eerder werd voorspeld. De gestegen levensverwachting kost in haar geval , bijna net zo veel als de totale premie-inleg. Dubbel en dwars Je ziet dus: de inleg krijg je dubbel en dwars terug. Hoeveel je precies krijgt, of het vier keer de inleg is, of minder of meer, is niet te voorspellen. Zo zullen de jongeren van nu die hoge factor vier waarschijnlijk niet halen, omdat de premie nu meer is dan vroeger. Maar wat wél geldt, zeker ook voor jongeren: samen met je werkgever je pensioen opbouwen, levert het meeste pensioen op voor dezelfde euro. Fulltime werk Verpleegkundige Jannie Mulder is geboren in Zij is op 25-jarige leeftijd gaan werken in de zorg en heeft altijd fulltime gewerkt. Ze verdiende een modaal salaris. Op haar 60ste ging ze met vroeg Vorig jaar werd ze 65 en ging haar ouderdomspensioen in. Jannie heeft in totaal ongeveer aan premie Haar werkgever legde daar nog eens euro bij, zodat in totaal euro aan premie werd Vier keer de inleg Jannie ontvangt echter veel meer pensioen dan ze aan premie betaalde. Alleen al tijdens de vijf jaar van haar vroegpensioen ontving zij per jaar, dat is al Als Jannie net zo oud wordt als gemiddeld, bedraagt de totale waarde van haar hele pensioen Dat is ruim vier keer de inleg. Een flink deel van die waarde bestaat uit het pensioen dat ze krijgt omdat ze langer leeft 26% 74% pensioen gefinancierd uit premie pensioen gefinancierd uit beleggingsopbrengsten

5 8 Zin en onzin over pensioen De vier hardnekkigste pensioenmythes ontmaskerd 1. Die bestuurders van pensioenfondsen zijn allemaal graaiers. 60% van de Nederlanders denkt dat de bonussen en salarissen van bestuurders een groot deel van hun premie opslokken. Niet dus! De bestuurders van pensioenfondsen doen hun werk vrijwel altijd als onderdeel van hun gewone baan. Voor vakbondsvertegenwoordigers geldt bovendien dat de vergoeding niet naar henzelf gaat, maar naar de vakbond als hun werkgever. Bestuurders van pensioenfondsen krijgen geen bonussen. De beheerders van de pensioenfondsen krijgen een goed salaris. Maar die salarissen zijn duidelijk lager dan die in de rest van de financiële sector. 2. Ik krijg minder pensioen dan ik heb Maar liefst 72% van de Nederlanders denkt dat je bij een pensioenfonds meer euro s pensioenpremie betaalt dan je aan euro s na je pensioen krijgt uitgekeerd. Daar klopt niets van. Zelfs niet nu het wat minder gaat met de pensioenfondsen. Door de lage kosten van een pensioenfonds en de beleggingsopbrengsten op lange termijn krijg je veel meer pensioen uitgekeerd dan je ooit aan premie hebt Dat kan wel oplopen tot meer dan vier keer zoveel. Meer pensioen voor dezelfde euro 3. Van mijn premie gaat minstens 30% op aan kosten. 67% van alle Nederlanders denkt dat van elke 100 pensioenpremie maar liefst 30 opgaat aan kosten, zoals bonussen en salarissen. In werkelijkheid gaat maar 3,5% van de premie op aan kosten, zo blijkt uit onderzoek van De Nederlandsche Bank (DNB). Dat is dus 3,50 in plaats van 30. Een pensioenfonds is geen commercieel bedrijf. Pensioenfondsen hoeven dus ook geen winst te maken. Bovendien deel je de kosten met elkaar. Dat betekent meer pensioen voor dezelfde euro. Als je in je eentje je pensioen regelt bij een verzekeraar, ben je veel meer kwijt aan kosten. En krijg je dus minder 4. Pensioenfondsen kunnen maar beter gaan sparen. De helft van de Nederlanders vindt dat pensioenfondsen maar beter kunnen gaan sparen in plaats van de pensioenpremies te beleggen in aandelen. Een meerderheid vindt zelfs dat beleggen door pensioenfondsen bij wet verboden zou moeten worden. Als de pensioenfondsen dit advies hadden gevolgd, dan zouden ze nu honderden miljarden euro s minder in kas hebben. Had je in 1985 voor 100 belegd bij je pensioenfonds, dan was dat nu ruim zes keer zo veel waard geweest (eind : 650). Had je dezelfde 100 euro op een spaarrekening gezet, dan had je slechts 310 aan spaargeld. Zonder te beleggen hadden we nu dus een arme oude dag gehad. Mijn pensioenoverzicht Hoeveel pensioen ligt voor jou klaar? Nieuwsgierig hoe het met je eigen pensioen is gesteld? Op mijnpensioenoverzicht kun je uitvinden hoeveel pensioen je hebt en waar dat pensioen staat. Zie het als je digitale schoenendoos: nooit meer je pensioen kwijt! Op de website vind je het bedrag dat je bij je pensionering bovenop je AOW aan pensioen ontvangt. Ook zie je wat je nabestaanden krijgen als je overlijdt. Om toegang te krijgen tot de gegevens heb je DigiD nodig. Mijnpensioenoverzicht.nl Meer weten? Bel je pensioenfonds. Kijk op samenstajijsterk.nl voor meer informatie. Je vindt er ook het telefoonnummer van je eigen pensioenfonds. Wie betaalt de rekening? De lusten, maar ook de lasten en de risico s worden eerlijk tussen jong en oud verdeeld. Omdat we gemiddeld langer leven, zullen we willen we tot op hogere leeftijd van het pensioen kunnen genieten met z n allen langer moeten werken. Voor de generatie die nu van het pensioen geniet, betekent het dat bij veel pensioenfondsen de pensioenuitkering niet automatisch elk jaar omhoog gaat. Bij een aantal pensioenfondsen moet de uitkering misschien zelfs verlaagd worden. (Bron: onderzoek Motivaction; samenstajijsterk.nl)

1. Waarom moet het pensioenfonds ANWB extra maatregelen nemen?

1. Waarom moet het pensioenfonds ANWB extra maatregelen nemen? 1. Waarom moet het pensioenfonds ANWB extra maatregelen nemen? Het pensioenfonds staat er financieel niet goed voor. De twee belangrijkste oorzaken: 1. Nederlanders worden steeds ouder. Met name de laatste

Nadere informatie

Pensioen Nieuws. Wat komt er op ons af? #10 januari 14. Pensioenfonds

Pensioen Nieuws. Wat komt er op ons af? #10 januari 14. Pensioenfonds Pensioen Nieuws Een uitgave van Stichting Pensioenfonds AVEBE #10 januari 14 1 Wat komt er op ons af? Dekkingsgraad stabiel Alle pensioenen omhoog 2 Tijdelijke pensioenregeling 1 jaar verlengd 3 Anw-hiaatpensioenregeling

Nadere informatie

RBS pensioen update. Van premie tot pensioen

RBS pensioen update. Van premie tot pensioen RBS pensioen update Van premie tot pensioen Hoe is uw pensioen opgebouwd? Waarom zitten veel pensioenfondsen nu in de problemen? Hoe ziet de toekomst van pensioen in Nederland eruit? In deze RBS Pensioen

Nadere informatie

Bijlage bij lesbrief Pensioenworkshop Mañana

Bijlage bij lesbrief Pensioenworkshop Mañana Stichting Weet Wat Je Besteedt (WWJB) Extra uitleg en Q&A Bijlage bij lesbrief Pensioenworkshop Mañana Wat is pensioen? Tekst uit het filmpje Wist je dat je nu waarschijnlijk al pensioen opbouwt? Een klein

Nadere informatie

Facts & Figures uitwerking Pensioenakkoord

Facts & Figures uitwerking Pensioenakkoord Facts & Figures uitwerking Pensioenakkoord Waarom langer doorwerken? De levensverwachting stijgt Elke generatie leeft langer dan de vorige. Dat is al langer bekend, maar de stijging van de levensverwachting

Nadere informatie

Je bouwt partnerpensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Voor je kinderen is er wezenpensioen.

Je bouwt partnerpensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Voor je kinderen is er wezenpensioen. Hoe is jouw pensioen geregeld? Wat krijg je in onze pensioenregeling? Ouderdomspensioen Je bouwt ouderdomspensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Je krijgt dit ouderdomspensioen

Nadere informatie

Veel gestelde vragen kwartaalcijfers pensioenfondsen

Veel gestelde vragen kwartaalcijfers pensioenfondsen Veel gestelde vragen kwartaalcijfers pensioenfondsen 1. De kwartaalcijfers van de pensioenfondsen zijn negatief. Hoe komt dat? Het algemene beeld is dat het derde kwartaal, en dan in het bijzonder de maand

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief NUMMER 12 > JAARGANG 8 > SEPTEMBER 2011 inhoud > De financiële situatie bij pensioenfondsen [p.1] Pensioenleeftijd 65 jaar, wat als ik eerder

Nadere informatie

Facts & Figures uitwerking Pensioenakkoord

Facts & Figures uitwerking Pensioenakkoord Facts & Figures uitwerking Pensioenakkoord Waarom langer doorwerken? De levensverwachting stijgt Elke generatie leeft langer dan de vorige. Dat is al langer bekend, maar de stijging van de levensverwachting

Nadere informatie

Nieuws over uw pensioen

Nieuws over uw pensioen BpfTEX Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Groothandel in Textielgoederen en Aanverwante Artikelen Nieuws over uw pensioen Juni 2010 Bas de Lege, secretaris BPF Tex en Jan Edu Kelder, voorzitter

Nadere informatie

Je bouwt partnerpensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Voor je kinderen is er wezenpensioen.

Je bouwt partnerpensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Voor je kinderen is er wezenpensioen. Hoe is jouw pensioen geregeld? Wat krijg je in onze pensioenregeling? Ouderdomspensioen Je bouwt ouderdomspensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Je krijgt dit ouderdomspensioen

Nadere informatie

Veelgestelde vragen nettopensioenregeling

Veelgestelde vragen nettopensioenregeling Veelgestelde vragen nettopensioenregeling Vragen en antwoorden over pensioenopbouw en verzekeren nabestaandenpensioen over uw pensioengevend salaris boven 100.000 Pagina 1 van 7 Vragen en antwoorden Wat

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl

Nadere informatie

Consumenteninformatie van de Autoriteit Financiële Markten. Loop geen onnodig risico. Verstandig je pensioen regelen

Consumenteninformatie van de Autoriteit Financiële Markten. Loop geen onnodig risico. Verstandig je pensioen regelen Consumenteninformatie van de Autoriteit Financiële Markten Loop geen onnodig risico Verstandig je pensioen regelen Voor wie is deze folder? Deze folder is voor iedereen die wil weten wat je kunt doen om

Nadere informatie

Hoe is jouw pensioen geregeld?

Hoe is jouw pensioen geregeld? Hoe is jouw pensioen geregeld? Beste deelnemer, Welkom bij Pensioenfonds Ernst & Young! Je bouwt vanaf je indiensttreding pensioen bij ons op. Dit doe je via je werkgever. Elke pensioenuitvoerder heeft

Nadere informatie

WAT U ALS WERKNEMER WILT WETEN OVER DE ABP-PENSIOENREGELING

WAT U ALS WERKNEMER WILT WETEN OVER DE ABP-PENSIOENREGELING WAT U ALS WERKNEMER WILT WETEN OVER DE ABP-PENSIOENREGELING 1- Waarom heeft het ABP een herstelplan opgesteld? ABP is, evenals vele andere pensioenfondsen, zwaar geraakt door de crisis op de financiële

Nadere informatie

Verstandig je pensioen regelen

Verstandig je pensioen regelen 1 Verstandig je pensioen regelen Voor wie is deze folder? Deze folder is voor iedereen die zijn of haar pensioen goed wil regelen. Van de mensen die werken heeft bijna de helft nooit goed over het pensioen

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Pensioenfonds Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt

Nadere informatie

De heer W.I.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, September 2014. Geachte heer Voorbeeld,

De heer W.I.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, September 2014. Geachte heer Voorbeeld, De heer W.I.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49 Heerlen, September 2014 Geachte heer Voorbeeld, U bouwt pensioen op bij het Pensioenfonds Werk en (re)integratie (PWRI). Gaat u met pensioen?

Nadere informatie

Bedrijfstakpensioenfondsen: wat doen ze, en wat niet? www.vb.nl

Bedrijfstakpensioenfondsen: wat doen ze, en wat niet? www.vb.nl Bedrijfstakpensioenfondsen: wat doen ze, en wat niet? www.vb.nl inhoud 01 De voor- en nadelen van bedrijfstakpensioenfondsen op een rij 02 Wat zijn de voordelen? 05 Wat zijn de nadelen? 07 Aanvullende

Nadere informatie

Notitie. 11 juni 2010. Datum. Onderwerp De meest gestelde vragen over het principe-akkoord AOW-pensioen. 1 Gemiddelde op basis van het verleden

Notitie. 11 juni 2010. Datum. Onderwerp De meest gestelde vragen over het principe-akkoord AOW-pensioen. 1 Gemiddelde op basis van het verleden Notitie Datum 11 juni 2010 Onderwerp De meest gestelde vragen over het principe-akkoord AOW-pensioen 1. Waarover gaat dit raadgevend referendum? De FNV heeft samen met de andere vakcentrales afspraken

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl

Nadere informatie

De heer W.I.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, April 2015. Geachte heer Voorbeeld,

De heer W.I.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, April 2015. Geachte heer Voorbeeld, De heer W.I.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49 Heerlen, April 2015 Geachte heer Voorbeeld, U bouwt pensioen op bij het Pensioenfonds Werk en (re)integratie (PWRI). Gaat u met pensioen?

Nadere informatie

Bijlage A Enquête solidariteit in de pensioenen... 2. Bijlage B Multivariate regressieanalyses... 13

Bijlage A Enquête solidariteit in de pensioenen... 2. Bijlage B Multivariate regressieanalyses... 13 Bijlagen Pensioenen: solidariteit en keuzevrijheid Stella Hoff Inhoud Bijlage A Enquête solidariteit in de pensioenen... 2 Bijlage B Multivariate regressieanalyses... 13 Bijlagen SCP-publicatie Pensioenen:

Nadere informatie

Pensioenen Oktober 2015

Pensioenen Oktober 2015 Pensioenen Oktober 2015 Agenda Waarom deze bijeenkomst? Waarom Pensioenfonds PGB? Pensioenregelingen 2016 Volgende stappen Vragen 2 Waarom deze bijeenkomst? Informeren over veranderingen op pensioengebied

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds voor Personeelsdiensten

Stichting Pensioenfonds voor Personeelsdiensten De heer/mevrouw A. START STRAAT 1234 1234 AA WOONPLAATS behandeld door telefoonnummer ons kenmerk Klant Team StiPP (088) 008 40 60 950. briefcodering burgerservicenummer datum Betreft: Welkomstbericht

Nadere informatie

1. Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

1. Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hartelijk welkom bij Pensioenfonds PGB! U bouwt pensioen bij ons op omdat u in de sector zeevisserij (walpersoneel) werkt. In dit Pensioen 1-2-3 leest u hoe het zit met uw pensioen. Lees in 3 stappen over

Nadere informatie

Uw pensioenbulletin juli 2010. Pensioenen per 1 juli 2010 niet verhoogd. Algemeen Mijnwerkersfonds

Uw pensioenbulletin juli 2010. Pensioenen per 1 juli 2010 niet verhoogd. Algemeen Mijnwerkersfonds Uw pensioenbulletin juli 2010 Algemeen Mijnwerkersfonds Pensioenen per 1 juli 2010 niet verhoogd Door de huidige dekkingsgraad en de onzekere economische omstandigheden heeft het bestuur, na advies van

Nadere informatie

blad Ontmoet Paul op www.onsbpfschilders.nl wat vinden blijft gelijk 5 Meer inzicht in je pensioen: met UPO & de Pensioenplanner 2 Premie in 2015:

blad Ontmoet Paul op www.onsbpfschilders.nl wat vinden blijft gelijk 5 Meer inzicht in je pensioen: met UPO & de Pensioenplanner 2 Premie in 2015: Pensioen blad voor ondernemers april 2015 Meer inzicht in je pensioen: met UPO & de Pensioenplanner 2 wat vinden we van ons pensioenfonds 4 Premie in 2015: pensioenpremie blijft gelijk 5 Welk pensioenloon

Nadere informatie

Welkom bij Pensioenfonds KPN. In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in uw pensioenregeling.

Welkom bij Pensioenfonds KPN. In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in uw pensioenregeling. 28 november 2015 Welkom bij Pensioenfonds KPN. In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in uw pensioenregeling. Wat vindt u in laag 1, 2 en 3? Pensioen 1-2-3 bestaat uit drie lagen. Hieronder

Nadere informatie

Pensioennieuwsbrief AC Rijksvakbonden. Februari 2012. Ferry Pereboom Angelique Kansouh

Pensioennieuwsbrief AC Rijksvakbonden. Februari 2012. Ferry Pereboom Angelique Kansouh Pensioennieuwsbrief AC Rijksvakbonden Ferry Pereboom Angelique Kansouh Februari 2012 De AC Rijksvakbonden zijn een initiatief van NCF, Juvox, VPW en VCPS Inhoudsopgave 0. Voorwoord......... 3 1. Lage dekkingsgraad

Nadere informatie

De heer S.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, September 2014. Geachte heer Voorbeeld,

De heer S.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, September 2014. Geachte heer Voorbeeld, De heer S.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49 Heerlen, September 2014 Geachte heer Voorbeeld, U bouwt pensioen op bij het Pensioenfonds Werk en (re)integratie (PWRI). Gaat u met pensioen?

Nadere informatie

De heer W.I.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, April 2016. Beste heer Voorbeeld,

De heer W.I.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, April 2016. Beste heer Voorbeeld, De heer W.I.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49 Heerlen, April 2016 Beste heer Voorbeeld, U bouwt pensioen op bij het Pensioenfonds Werk en (re)integratie (PWRI). Gaat u met pensioen? Dan

Nadere informatie

15 vragen en antwoorden over de veranderingen in de pensioenregeling

15 vragen en antwoorden over de veranderingen in de pensioenregeling Er verandert wat aan je pensioen 15 vragen en antwoorden over de veranderingen in de pensioenregeling Over de pensioenleeftijd en de AOW 1. Moet ik nu blijven werken tot 67 jaar? Het pensioen dat je vanaf

Nadere informatie

Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief

Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Nummer 14 > Jaargang 10 > November 2012 inhoud > Financiële positie: dekkingsgraad blijft laag [p.1] Bestuur / Verantwoordingsorgaan [p.2] Uniform Pensioen

Nadere informatie

Vragen en antwoorden pensioenakkoord

Vragen en antwoorden pensioenakkoord Vragen en antwoorden pensioenakkoord 1. Waarover gaat dit pensioenakkoord? Het pensioenakkoord gaat over drie onderwerpen: de AOW, de aanvullende pensioenen, en de kansen van ouderen op de arbeidsmarkt.

Nadere informatie

De heer S.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, April 2015. Geachte heer Voorbeeld,

De heer S.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, April 2015. Geachte heer Voorbeeld, De heer S.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49 Heerlen, April 2015 Geachte heer Voorbeeld, U bouwt pensioen op bij het Pensioenfonds Werk en (re)integratie (PWRI). Gaat u met pensioen? Dan

Nadere informatie

1 Inleiding. Wanneer ga jij met pensioen Versie: 4 17-07-2015 Pagina: 3 van 7

1 Inleiding. Wanneer ga jij met pensioen Versie: 4 17-07-2015 Pagina: 3 van 7 Inhoudsopgave 1 Inleiding... 3 2 AOW-gerechtigde leeftijd... 4 2.1 Algemeen... 4 2.2 Verhoging van 65 naar 67... 4 2.3 Verdere verhoging op basis van de levensverwachting... 4 3 Pensioenleeftijd... 6 3.1

Nadere informatie

Uw mening over pensioen

Uw mening over pensioen Uw mening over pensioen Onderzoek naar de risicohouding van pensioenopbouwers en pensioenontvangers van Philips Pensioenfonds mei / juni 2013 Philips Pensioenfonds Inhoud Aanleiding onderzoek Opzet onderzoek

Nadere informatie

Hoe is uw pensioen geregeld?

Hoe is uw pensioen geregeld? Hoe is uw pensioen geregeld? De Ahold Pensioenregeling 2015 Geachte heer, mevrouw, Welkom bij Ahold Pensioenfonds! Als u 21 jaar of ouder bent, bouwt u vanaf uw datum in dienst pensioen bij ons op. Dit

Nadere informatie

Uw pensioen in onzekere tijden

Uw pensioen in onzekere tijden Uw pensioen in onzekere tijden Stichting Pensioenfonds 1 Inleiding Dekkingsgraad per 31 december 2011 is 83,7%. Het pensioenfonds loopt (ver) achter op herstelplan. Voorlopig kortingsbesluit is noodzakelijk.

Nadere informatie

De heer S.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, April 2016. Beste heer Voorbeeld,

De heer S.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, April 2016. Beste heer Voorbeeld, De heer S.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49 Heerlen, April 2016 Beste heer Voorbeeld, U bouwt pensioen op bij het Pensioenfonds Werk en (re)integratie (PWRI). Gaat u met pensioen? Dan

Nadere informatie

Hoe is uw pensioen geregeld?

Hoe is uw pensioen geregeld? Hoe is uw pensioen geregeld? Wat is Pensioen 1-2-3? Pensioen 1-2-3 is een initiatief van de Pensioenfederatie en het Verbond van Verzekeraars. In drie stappen, van hoofdlijn tot in detail, wordt u wegwijs

Nadere informatie

Uw werknemers en hun pensioen in de Metaal en Techniek

Uw werknemers en hun pensioen in de Metaal en Techniek Uw werknemers en hun pensioen in de Metaal en Techniek Uw onderneming is actief in de Metaal en Techniek. Daarom is het pensioen van uw werknemers ondergebracht bij Pensioenfonds Metaal en Techniek (PMT).

Nadere informatie

EEN GOED PENSIOEN BEGINT BIJ EEN GOEDE PENSIOENREGELING

EEN GOED PENSIOEN BEGINT BIJ EEN GOEDE PENSIOENREGELING PRISMA PENSIOEN INFORMATIE VOOR DE WERKNEMER EEN GOED PENSIOEN BEGINT BIJ EEN GOEDE PENSIOENREGELING Misschien staat het nog ver van u af: uw pensioen. Toch is het belangrijk om daar nu al bij stil te

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl

Nadere informatie

Verstandig je pensioen regelen

Verstandig je pensioen regelen Consumenteninformatie van de Autoriteit Financiële Markten Let op de risico s van je pensioen Verstandig je pensioen regelen Denk nu na over je pensioen Voor wie is deze folder? Deze folder is voor iedereen

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl.

Nadere informatie

Pensioen Nieuws. #8 december 12

Pensioen Nieuws. #8 december 12 Pensioen Nieuws Een uitgave van Stichting Pensioenfonds AVEBE #8 december 12 1 AVEBE Pensioenfonds doet het goed in spannende tijden 2 Wolter Bouwmeester stopt als bestuurslid Nieuwe uitvoerder Pensioenspaarregeling

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl

Nadere informatie

1. Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

1. Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hartelijk welkom bij Pensioenfonds PGB! U bouwt pensioen bij ons op omdat u bij RELX werkt. In dit Pensioen 1-2-3 leest u hoe het zit met uw pensioen Lees in 3 stappen over uw pensioen Pensioen 1-2-3 bestaat

Nadere informatie

Wanneer ga jij met pensioen?

Wanneer ga jij met pensioen? Wanneer ga jij met pensioen? Inhoudsopgave Inleiding... 3 1 AOW-gerechtigde leeftijd... 4 1.1 Algemeen... 4 1.2 Verhoging van 65 naar 67... 4 1.3 Verdere verhoging op basis van de levensverwachting...

Nadere informatie

JOUW PENSIOEN VERANDERT Jij kiest je pensioenregeling

JOUW PENSIOEN VERANDERT Jij kiest je pensioenregeling JOUW PENSIOEN VERANDERT Jij kiest je pensioenregeling INHOUD 2 Wie voert de pensioenregeling uit? Het pensioengebouw in Nederland De pensioenregelingen van RELX in Nederland Vergelijking CDC en IDC Welke

Nadere informatie

Bewaar deze brief en de bijbehorende brochure zorgvuldig. Pensioen heeft nu misschien niet uw hoogste aandacht, binnenkort kan dat anders zijn.

Bewaar deze brief en de bijbehorende brochure zorgvuldig. Pensioen heeft nu misschien niet uw hoogste aandacht, binnenkort kan dat anders zijn. Model startbrief Naam Adres Postcode Woonplaats Datum Onderwerp Bewaar deze brief en de bijbehorende brochure zorgvuldig. Pensioen heeft nu misschien niet uw hoogste aandacht, binnenkort kan dat anders

Nadere informatie

Oudedagsvoorziening in het MKB

Oudedagsvoorziening in het MKB A201309 Oudedagsvoorziening in het MKB Vormen van pensioenopbouw en de verwachtingen van MKB-ondernemers in beeld gebracht drs. K. L. Bangma drs. J. Snoei Zoetermeer, februari 2013 Oudedagsvoorziening

Nadere informatie

Gaat u met pensioen? Dan krijgt u ouderdomspensioen.

Gaat u met pensioen? Dan krijgt u ouderdomspensioen. Oktober 2014 Dit document bevat per icoon een voorbeeldtekst voor laag 1 van een Pensioen 1-2-3 voor een DB-regeling. U mag de teksten redactioneel op de doelgroep en inhoudelijk op de pensioenregeling

Nadere informatie

HALLO ALLEMAAL LIKE BPF SCHILDERS OP FACEBOOK WAT DE DEKKINGSGRAAD ONS VERTELT 2. WAT IS ER VERANDERD IN 2016? Wijzigingen pensioenregeling 4

HALLO ALLEMAAL LIKE BPF SCHILDERS OP FACEBOOK WAT DE DEKKINGSGRAAD ONS VERTELT 2. WAT IS ER VERANDERD IN 2016? Wijzigingen pensioenregeling 4 Pensioen voor pensioengerechtigdenblad maart 2016 WAT DE DEKKINGSGRAAD ONS VERTELT 2 Online klantenpanel GEZOCHT: MENSEN MET EEN MENING! 3 WAT IS ER VERANDERD IN 2016? Wijzigingen pensioenregeling 4 BELEGGEN

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl.

Nadere informatie

1. Wat krijgt u in onze pensioenregeling? 2. Wat krijgt u niet in onze pensioenregeling? 3. Hoe bouwt u pensioen op?

1. Wat krijgt u in onze pensioenregeling? 2. Wat krijgt u niet in onze pensioenregeling? 3. Hoe bouwt u pensioen op? 1. Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Ouderdomspensioen Als u met pensioen gaat, dan ontvangt u een ouderdomspensioen. Het ouderdomspensioen gaat standaard in op uw 65-ste. Partnerpensioen Als u overlijdt,

Nadere informatie

Wat is pensioen? Pensioen is inkomen voor als u later stopt met werken. Pensioen is ook inkomen voor uw nabestaanden als u overlijdt.

Wat is pensioen? Pensioen is inkomen voor als u later stopt met werken. Pensioen is ook inkomen voor uw nabestaanden als u overlijdt. Startbrief Deelnemen aan de pensioenregeling van bpf GBP Wat is pensioen? Pensioen is inkomen voor als u later stopt met werken. Pensioen is ook inkomen voor uw nabestaanden als u overlijdt. Pensioen bestaat

Nadere informatie

OWASE Pensioenforum 26 juni 2013. 3 juli 2013 OWASE. Welkom. bij

OWASE Pensioenforum 26 juni 2013. 3 juli 2013 OWASE. Welkom. bij Welkom OWASE Pensioenforum 26 juni 2013 OWASE 3 juli 2013 bij Pensioenfonds en solidariteit: één voor allen, allen voor één! www.owase.nl PFO20130626/20130703 2 Programma Pensioenforum De bedoeling van

Nadere informatie

Hoe is uw pensioen geregeld? Geachte heer, mevrouw,

Hoe is uw pensioen geregeld? Geachte heer, mevrouw, Hoe is uw pensioen geregeld? Geachte heer, mevrouw, Welkom bij Pensioenfonds Hoogovens! U bouwt pensioen bij ons op. Dit doet u via uw werkgever. Elke pensioenuitvoerder heeft zijn eigen regeling. In dit

Nadere informatie

CAPGEMINI PENSIOENFONDS. Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld?

CAPGEMINI PENSIOENFONDS. Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? Stichting PENSIOENFONDS CAPGEMINI Nederland Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie

Nadere informatie

Maak op tijd kennis met SPF!

Maak op tijd kennis met SPF! Maak op tijd kennis met SPF! INFORMATIE OVER HET PENSIOENFONDS VOOR FYSIOTHERAPEUTEN Wanneer u aan het werk gaat als fysiotherapeut is het voor u van belang dat u zich tijdig bij de Stichting Pensioenfonds

Nadere informatie

1.B. Jouw Cosun pensioen. Informatiebijeenkomsten voor pensioengerechtigden mei 2014

1.B. Jouw Cosun pensioen. Informatiebijeenkomsten voor pensioengerechtigden mei 2014 1.B Jouw Cosun pensioen Informatiebijeenkomsten voor pensioengerechtigden mei 2014 1 Agenda Pensioen in Nederland Waarom een nieuwe regeling bij Cosun? Pensioenpremie Toeslagverlening (indexatie) Discussie

Nadere informatie

Vraag en antwoord. V: Wat is een middelloonregeling? A: Vanaf 1 januari 2014 is de Appa een middelloonregeling.

Vraag en antwoord. V: Wat is een middelloonregeling? A: Vanaf 1 januari 2014 is de Appa een middelloonregeling. 1 Vraag en antwoord V: Wat is een middelloonregeling? A: Vanaf 1 januari 2014 is de Appa een middelloonregeling. Uw pensioen wordt berekend op basis van uw jaarlijkse bezoldiging. U bouwt elk jaar een

Nadere informatie

De feiten op een rij. De beschikbare premieregeling

De feiten op een rij. De beschikbare premieregeling De feiten op een rij De beschikbare premieregeling De beschikbare premieregeling: de feiten op een rij De beschikbare premieregeling Verzekeraars bieden diverse pensioenregelingen aan, waaraan werknemers

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Welkom bij BPF Schilders. U bouwt verplicht pensioen bij ons op. Werkt u in loondienst? Dan doet u dit via uw werkgever. Bent u ondernemer? Dan betaalt u via uw onderneming zelf de premie. Elke pensioenuitvoerder

Nadere informatie

een goed pensioen begint bij een goede pensioenregeling

een goed pensioen begint bij een goede pensioenregeling prisma pensioen Informatie voor de werknemer een goed pensioen begint bij een goede pensioenregeling Misschien staat het nog ver van u af: uw pensioen. Toch is het belangrijk om daar nu al bij stil te

Nadere informatie

Verslag Mandema Update mei 2014

Verslag Mandema Update mei 2014 Verslag Mandema Update mei 2014 Terwijl de leden van de Eerste Kamer zich op 20 mei jl. bogen over de Wet verlaging maximumopbouw- en premiepercentages pensioen, kregen onze relaties te horen wat de consequenties

Nadere informatie

Kennis over kosten en opbrengsten van het pensioensysteem

Kennis over kosten en opbrengsten van het pensioensysteem Vereniging Bedrijfstakpensioenfondsen - Pensioenvertrouwen ad hoc september 2009/ 19-10-2009 / P.1 / 19-10-2009 / P.1 Kennis over kosten en opbrengsten van het pensioensysteem

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds voor Personeelsdiensten

Stichting Pensioenfonds voor Personeelsdiensten De heer/mevrouw A. START STRAAT 1234 1234 AA WOONPLAATS behandeld door telefoonnummer ons kenmerk Klant Team StiPP (088) 008 40 60 950. briefcodering burgerservicenummer datum Betreft: Welkomstbericht

Nadere informatie

Kom in actie als u: Geachte deelnemer,

Kom in actie als u: Geachte deelnemer, Geachte deelnemer, Vanaf 1 januari 2015 is de pensioenregeling aangepast voor de werknemers van Damco Netherlands B.V. en Damco International B.V.. Nedlloyd Pensioenfonds (NPF) verzorgt ook deze gewijzigde

Nadere informatie

Werkt u in deeltijd of gaat u in deeltijd werken, dan bouwt u vanaf dat moment naar rato pensioen op.

Werkt u in deeltijd of gaat u in deeltijd werken, dan bouwt u vanaf dat moment naar rato pensioen op. 7 juni 2016 Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Ouderdomspensioen U bouwt ouderdomspensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Cargill. Standaard krijgt u dit ouderdomspensioen vanaf uw 67e

Nadere informatie

5 plussen van collectief pensioen

5 plussen van collectief pensioen 5 plussen van collectief pensioen Inhoudsopgave Waarom is uw pensioenregeling verplicht? 4 Invloed op uw pensioen 4 5 plussen van collectief pensioen 4 +1: Een goed pensioen voor ál uw werknemers 5 +2:

Nadere informatie

Wegwijzer GE Pensioen. Inzicht in uw pensioensituatie

Wegwijzer GE Pensioen. Inzicht in uw pensioensituatie Wegwijzer GE Pensioen Inzicht in uw pensioensituatie Inleiding Met de Wegwijzer GE Pensioen krijgt u informatie over uw pensioenregeling en kunt u inzicht krijgen in uw eigen pensioensituatie. De pensioenwijzer

Nadere informatie

Pensioeninformatiebijeenkomst over herstelplan 2009

Pensioeninformatiebijeenkomst over herstelplan 2009 Pensioenbijeenkomst herstelplan 2009 Pensioenfonds voor de Grafische Bedrijven (PGB) over herstelplan 2009 juli 2009 Inleiding Waarom 5 pensioenbijeenkomsten? ernstige situatie met grote gevolgen voor

Nadere informatie

SBZ extra. Meer pensioen opbouwen? Bijsparen voor extra pensioen bij SBZ. Stichting Bedrijfstakpensioenfonds Zorgverzekeraars

SBZ extra. Meer pensioen opbouwen? Bijsparen voor extra pensioen bij SBZ. Stichting Bedrijfstakpensioenfonds Zorgverzekeraars SBZ extra Meer pensioen opbouwen? Bijsparen voor extra pensioen bij SBZ Stichting Bedrijfstakpensioenfonds Zorgverzekeraars Waarom sparen bij SBZ? De meeste Nederlandse pensioenregelingen, en zeker ook

Nadere informatie

Hoe zit het met mijn prepensioen?

Hoe zit het met mijn prepensioen? We zorgen ervoor dat u goed zit Hoe zit het met mijn prepensioen? Als u werkt in het personenvervoer Printvriendelijke versie Waarom deze brochure? Het is prettig als u eerder kunt stoppen met werken.

Nadere informatie

Een nieuwe pensioenregeling

Een nieuwe pensioenregeling Een nieuwe pensioenregeling Waardeoverdracht: zinvol voor u? Gefeliciteerd, u hebt een nieuwe baan! Dit betekent nogal wat voor uw persoonlijke situatie. Nieuwe taken, verantwoordelijkheden en andere collega

Nadere informatie

Het AVEBE Pensioen samengevat

Het AVEBE Pensioen samengevat Het AVEBE Pensioen samengevat Deze folder is bedoeld voor alle medewerkers die bij AVEBE in dienst zijn getreden. Pensioenfonds Ouderdomspensioen: het AVEBE Pensioen vanaf uw pensionering Het AVEBE Pensioen

Nadere informatie

flits+ Het is veel in het nieuws, maar ik weet niet exact hoe mijn eigen pensioen eruit ziet Ik vind dat ik het moet lezen bpfhibin.

flits+ Het is veel in het nieuws, maar ik weet niet exact hoe mijn eigen pensioen eruit ziet Ik vind dat ik het moet lezen bpfhibin. pensioen Hoe warm loop jij voor het onderwerp pensioen? Informatie over uw pensioen Minder kans op verlaging, ook minder kans op indexatie Bpf HiBiN kiest voor online en digitaal Waar houdt het bestuur

Nadere informatie

Hoe zit het met mijn prepensioen?

Hoe zit het met mijn prepensioen? We zorgen ervoor dat u goed zit Hoe zit het met mijn prepensioen? Als u werkt in het goederenvervoer Printvriendelijke versie Waarom deze brochure? Het is prettig als u eerder kunt stoppen met werken.

Nadere informatie

Hoe zit het met mijn prepensioen? Als u werkt in het goederenvervoer

Hoe zit het met mijn prepensioen? Als u werkt in het goederenvervoer Hoe zit het met mijn prepensioen? Als u werkt in het goederenvervoer We zorgen ervoor dat u goed zit 2 Waarom deze brochure? Het is prettig als u eerder kunt stoppen met werken. U moet dan uw rekeningen

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl

Nadere informatie

Bulletin. Heb ik straks genoeg geld?

Bulletin. Heb ik straks genoeg geld? Bulletin BANDEN juli 2014 13 Voor werkgevers en werknemers aangesloten bij het Bedrijfstakpensioenfonds voor de Banden- en Wielenbranche Heb ik straks genoeg geld? Hoeveel pensioen krijgt u later? Veel

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? Beleggingspakket In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt

Nadere informatie

Via uw werkgever neemt u deel in de pensioenregeling van Q8 Pensioenfonds en bouwt u ouderdomspensioen op. Dat

Via uw werkgever neemt u deel in de pensioenregeling van Q8 Pensioenfonds en bouwt u ouderdomspensioen op. Dat WAT KRIJGT U IN UW PENSIOENREGELING? Ouderdomspensioen Gaat u met pensioen? Dan krijgt u ouderdomspensioen. Via uw werkgever neemt u deel in de pensioenregeling van Q8 Pensioenfonds en bouwt u ouderdomspensioen

Nadere informatie

Presentatie met uitleg per slide

Presentatie met uitleg per slide Presentatie met uitleg per slide 1 Terug- en vooruitblik In het principe cao-akkoord van december 2012 hebben we afspraken gemaakt over de noodzaak van een nieuwe en toekomstbestendige pensioenregeling

Nadere informatie

Eén nieuw pensioen voor de Techniek

Eén nieuw pensioen voor de Techniek Eén nieuw pensioen voor de Techniek Vakbonden en werkgeversorganisaties (sociale partners) in de sectoren Metaal & Techniek en Metalektro zijn het op 25 september 2014 eens geworden over een nieuwe pensioenregeling

Nadere informatie

datum onze referentie uw referentie doorkiesnummer 15-11-2010 0523 288420

datum onze referentie uw referentie doorkiesnummer 15-11-2010 0523 288420 Aan: alle actieve deelnemers alle gewezen deelnemers alle pensioengerechtigden datum onze referentie uw referentie doorkiesnummer 15-11-2010 0523 288420 Betreft: de risico s van het pensioenfonds voor

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl.

Nadere informatie

Het Goede Voorbeeld Hoe is uw pensioen geregeld?

Het Goede Voorbeeld Hoe is uw pensioen geregeld? Het Goede Voorbeeld Hoe is uw pensioen geregeld? Mevr. J. Jansen Voorbeeldstraat 51 2056 LG Voorbeeldplaats maand - jaar Beste mevrouw Jansen, Welkom bij ! U bouwt

Nadere informatie

6.1 De AOW. Een alleenstaande krijgt 70% van het minimumloon. Gehuwden of samenwonenden krijgen 100% van het minimumloon.

6.1 De AOW. Een alleenstaande krijgt 70% van het minimumloon. Gehuwden of samenwonenden krijgen 100% van het minimumloon. 6.1 De AOW In 1957 is in Nederland de AOW ingevoerd door premiers Willem Drees (PVDA). Iedereen die 65 jaar of ouder is, krijgt een uitkering van de staat. Deze uitkering hangt af van het aantal jaren

Nadere informatie

De meest gestelde vragen over het pensioenakkoord van de Stichting van de Arbeid (StvdA).

De meest gestelde vragen over het pensioenakkoord van de Stichting van de Arbeid (StvdA). CB 10115 AB 10066 CBAC 10163 WP 10074 De meest gestelde vragen over het pensioenakkoord van de Stichting van de Arbeid (StvdA). 1. Wanneer gaat de AOW-leeftijd omhoog? 2. Blijft de hoogte van de AOW-uitkering

Nadere informatie

Extra informatie pensioenverlaging

Extra informatie pensioenverlaging Extra informatie pensioenverlaging Wat is de invloed van de verlaging op mijn netto pensioen? Als u nog niet met pensioen bent, kunnen we u nu niet zeggen hoe uw netto pensioen

Nadere informatie

Pensioenfonds Vopak Individueel pensioenbeleggen. Pagina. Bijna met pensioen

Pensioenfonds Vopak Individueel pensioenbeleggen. Pagina. Bijna met pensioen Pensioenfonds Vopak Individueel pensioenbeleggen Pagina Bijna met pensioen Voorwoord Misschien droomt u van verre reizen of heeft u straks eindelijk tijd om uw oude hobby weer op te pakken. Maar het kan

Nadere informatie