ALL CLEAR. Een rode neus Flugmaschine Wright en Abramovitsj Bezoek Luchtverkeersleiding Nederland (LNVL) Vier Belgische Fly-Ins!

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "ALL CLEAR. Een rode neus Flugmaschine Wright en Abramovitsj Bezoek Luchtverkeersleiding Nederland (LNVL) Vier Belgische Fly-Ins!"

Transcriptie

1 ALL CLEAR Uitgave voor de leden van de KNVvL afdeling gemotoriseerd vliegen Jaargang 6 winter 2014/2015 nummer 24 Een rode neus Flugmaschine Wright en Abramovitsj Bezoek Luchtverkeersleiding Nederland (LNVL) Vier Belgische Fly-Ins! Cees Broere Halifaxfan(aat) Bezoek KLM OCC Unusual attitudes KNVvL nieuws Zwart op wit (21) Vrijheid in de lucht: Nederland Fumel LFDX Aviationbookreviews.com Weebee

2 ver ekering en NIEUW de Persoonlijke Luchtvaart Verzekering N DRIESSE Niet iedereen vliegt... wij wel! Driessen & Rappange, uw partner voor General en Business Aviation. U kunt bij ons direct profiteren van onze ruime ervaring in de (inter)nationale luchtvaartverzekeringsmarkt. Risicobeheersing én maatwerk in bedrijfsen/of individuele verzekeringen en dan vooral op het gebied van luchtvaart, zijn onze specialiteit. Bel ons of kijk op APPANGE Verzekeringen voor: luchtvaartuigen luchtvaartbedrijven en -instellingen vliegers en instructeurs loss of license opleidingskosten (doorlopende) reisverzekering ongevallen- en overlijdensrisico de Persoonlijke Luchtvaart Verzekering overige verzekeringen Driessen & Rappange Verzekeringen Prinsengracht Postbus GP Amsterdam Tel. +31 (0) Fax +31 (0) MEDICAL4PILOTS Klasse I en II vanaf 150,- Cabin Crew vanaf 150,- LAPL vanaf 150,- Para s vanaf 75,- Brouwersgracht 62 (bij Amsterdam CS) P. Calandlaan 101 (bij Schiphol) Frans van Wieringen AME Medische keuringen voor piloten, professioneel en snel geregeld nieuw in ons assortiment zijn de ICOM handheld en airborne radio s met 8.33 khz frekwentie-separatie veel keus in klasse 1 en 2 mode S transponders die geschikt zijn voor ADS-B functies als flighttracking VHF-radio s met 8.33 khz frekwentie-separatie en gelijktijdig uitluisteren van twee frekwenties/kanalen zie de innovatieve, intuïtieve en uiterst heldere instrumenten van LXNAV voor navigatie, airdata, AHRS en engine-monitoring w: e: 2 All Clear Uitgave voor de leden van de KNVvL afdeling gemotoriseerd vliegen

3 nummer 24 INHOUDSOPGAVE Kijk op onze website voor het laatste luchtvaartnieuws All Clear Jaargang 6, winter 2014/2015, nummer 24 All Clear is een uitgave voor de leden van de KNVvL Afdeling Gemotoriseerd Vliegen. Voorwoord 6 Een rode neus Henk van Rooyen...4 Cees Broere Halifanfan(aat) Henk van Rooyen...6 Bezoek KLM Operations Control Center Henk Verburggen Unususal attitudes Nathalie Chudiak Vier Belgische Fly-Ins! Nathalie Chudiak Zwart op wit (21) Jan Zwart Vrijheid in de lucht: Nederland Olav van Bockel Fumel LFDX Henk van Rooyen Roebels, ruzies en rivaliteit: de vliegwedstrijd van Sint-Petersburg in 1912 (deel 4) Vsevolod Abramovitsj René Demets Bezoek Luchtverkeersleiding Nederland (LNVL) Henk Verbruggen Weebee: kleine bij of pissebed? Henk van Rooyen Authority gradient Bob van Asselt VASTE RUBRIEKEN Groot nieuws over de Kleine luchtvaart Peter F.A. van de Noort...8 Praktijk Overdaad in de cockpit Aviationbookreview René Verjans Cover: Een van de vliegtuigen die gebruikt zal gaan worden door Zelfvliegen op Lelystad binnen hun nieuwe vliegtuighuur concept (zie verder pag 9). (Foto: Peter van de Noort) Afdelingsbestuur Michaël Tefsen, voorzitter: Marloes Kerckhaert, secretaris: Henk Verbruggen, penningmeester: Peter Boeijer, bestuurslid Veiligheid: Frank Moorman, paramotor: Redactie en redactiesecretariaat Sales en marketing Aan dit nummer werkten mee: Bob van Asselt, Rieteke van Luijt, Henk van Rooyen, Jan J. Zwart, René Verjans, Nathalie Chudiak, Peter van de Noort, René Demets, Olav van Bockel Drukwerk en vormgeving Print Productions BV, Ursem All Clear is een uitgave van Print Productions BV 10 Een rode neus Flugmaschine Wright en Abramovitsj Bezoek Luchtverkeersleiding Nederland (LNVL) ALL CLEAR Uitgave voor de leden van de KNVvL afdeling gemotoriseerd vliegen Vier Belgische Fly-Ins! Cees Broere Halifaxfan(aat) Bezoek KLM OCC Unusual attitudes KNVvL nieuws Zwart op wit (21) Vrijheid in de lucht: Nederland Fumel LFDX Aviationbookreviews.com Weebee Jaargang 6 winter 2014/ ligt inmiddels achter ons. Een jaar waarbij de implementatie van de nieuwe Easa regelgeving een feit werd. Dat dit niet allemaal vlekkeloos verloopt mag voor de hand liggen en word wel bewezen met het feit dat er waarschijnlijk voor 3 jaar uitstel komt aan de ATO verplichting. Een zorgenkindje voor de GA blijft de soap rond Lelystad, waar in de komende jaren het aantal bewegingen van terug gebracht zal worden naar bewegingen en de MLA s eind van dit jaar zullen moeten verdwijnen. Een nog bijkomend probleem was de beperking die de vliegvelden Middenmeer en Stadskanaal kregen opgelegd. In het verleden werd gedoogd dat er op deze velden ook gebruik werd gemaakt van vergelijkbare toestellen als MLA s welke als Experimental, VLA of LSA geregistreerd zijn. Aan het begin van de zomer 2013 werd aan deze groep, op deze velden een startverbod opgelegd. Oorzaak was het gebruik van Trafficport welke met een MLA regeling zich niet beperkte tot de eerder genoemde groep maar GA verkeer faciliteerde uit de zware GA klasse. Dit was oorzaak van een conflict met IlenT. Hierdoor ging IlenT het gedogen niet meer toestaan en over tot handhaven. Wilde men meer als MLA s faciliteren (450 kg MTOW), dan kon men geen gebruik meer maken van de binnen de RVGLT voor MLA velden aangepaste soepelere inrichtingseisen voor de luchthaven en moet men voldoen aan de volledige Annex 14 inrichtingseisen voor luchthavens, waarbij aan de uitvliegvlakken, baanbreedtes, brandweer en bemanning van de toren, etc de normale zware eisen worden gesteld. Om voor deze categorie vliegtuigen plek te behouden (de op handen zijnde beperking op Lelystad maakt het voor westelijk deel van Nederland alleen nog maar erger) ben ik als belangenbehartiger (KNVvL) voor deze categorie luchthavens en gebruikers, met onze beleidsmakers de dialoog aangegaan. Dit heeft nu na meer als een jaar overleg als resultaat een wetswijziging van de RVGLT. Het maakt het mogelijk voor deze velden om deze categorie vliegtuigen tot 890 kg MTOW te kunnen accomoderen zonder hierbij aan de volledige eisen van de Annex 14 te moeten voldoen. Hiermee is voor de provincies de mogelijkheid geschapen om deze luchthavens binnen een luchthavenregeling vergunning te kunnen verlenen. Dit resultaat is toch wel een van de successen uit Verder wens ik een ieder een prachtig vliegbaar 2015 toe. Michael Tefsen RVGLT; Regeling Veilig Gebruik Luchthavens en andere Terreinen Uitgave voor de leden van de KNVvL afdeling gemotoriseerd vliegen All Clear 3

4 Een rode neus Het vliegt door de lucht, komt uit het Noorden, heeft een rode neus en maakt je blij. Tien tegen één dat u meteen wordt bevangen door de een of andere Kerstgedachte en langzaam Rudolph the rednosed reindeer begint te neuriën. Maar de Kerst ligt alweer achter ons en ik ga het dan ook met u hebben over Norwegian. Voluit: Norwegian Air Shuttle, een Noorse prijsvechter, die momenteel opereert met onder andere 84 Boeing s (en méér in de pijplijn), allemaal voorzien van een knalrode neus. Nou vind ik het woordje prijsvechter een beetje denigrerend en lijkt low cost carrier me aardiger, budgetmaatschappij dan maar in het Nederlands. Begin november krijg ik een uitnodiging van een vriend, die captain is bij Norwegian om eens een dagje in een Noorse pantry te kijken. Daarvoor moet ik eerst naar Alicante waarvandaan we een vlucht naar Kopenhagen vice versa gaan maken. Met een A320 van Vueling vliegen we vanaf Amsterdam naar de Spaanse oostkust. Een sprongetje van eventjes twee uur. Flight officer Kristoffer Wårås De volgende dag begint al vóór zessen. Om zeven uur zijn we op de luchthaven en maken kennis met de crew. Naast de flight officer (co-piloot) Kristoffer Wårås Flaathen (31 en vlieguren) gaan er als cabin-crew twee heren en twee dames mee. Ik installeer mij op de jumpseat achter de vliegers. De rose-vingerige Spaanse dageraad heeft langzaam plaats gemaakt voor gewoon daglicht als we uittaxiën in de LN-NGG. Het vertrek staat gescheduled om 08:00 uur vlieguren) trekt de stuurkolom beheerst naar zich toe en majestueus verheft de 737 zich in de lucht. 186 Passagiers (98% bezetting) zijn op weg naar Kopenhagen in Denemarken. We klimmen naar flightlevel 360 (10,8 km) en via Mallorca en Menorca koersen we aan op de Franse zuidkust. In de verte zijn de Alpen al duidelijk zichtbaar. Bij het overvliegen van de Alpen menen we de Mont Blanc te ontwaren, dus snel even een foto gemaakt. Vanaf deze hoogte lijkt beklimming een peulenschil. Via het Zwitserse Bern, Stuttgart en Hannover steken we Duitsland over. Omdat de lucht hierboven zo ijl is geeft de speedindicator van de glass cockpit aan dat onze snelheid Captain Dan Aardema onder callsign Norshuttle Om precies 08:13 razen we met 144 knopen (V1) over runway 28 en klinkt rotation. Captain Dan Aardema (44 en méér dan Finals Allicante maar 253 knopen is (469 km/u), maar in werkelijkheid is die 435 knopen (806 km/u). Hoewel de machine is uitgerust met een state-of-the-art glazen cockpit, gaat er toch nog veel papier mee naar boven. Kopietjes met weersystemen en heersende 4 All Clear Uitgave voor de leden van de KNVvL afdeling gemotoriseerd vliegen

5 winden, een hele uitdraai met notam s (notices to airmen), een Crewbriefing Information Packet, gegevens van passagiers en lading en je gelooft het of niet, maar het callsign wordt met een post-it velletje op het dashboard geplakt. Ook tijdens de vlucht worden er nog allerlei gegevens op memoblokjes geschreven, terwijl er ook een soort tablet wordt gehanteerd, de z.g.n. Electronic Flight Bag door èn de captain èn de flight officer met allerlei data over de brandstof, weight and balance, het complete AIP (Aeronautical Information Publication) van heel Europa etc. De EFB wordt na de landing uitgelezen door de gronddienst en maakt het mogelijk om weer zo snel mogelijk te kunnen vertrekken. De twee General Electric Snecma CFMI XFM56-7B26 motoren slurpen tijdens de kruisvlucht samen zo n 2750 liter kerosine per uur op. Tijdens de nadering boven de Oostzee op voet schakelt gezagvoerder Aardema George (de automatische piloot) uit en gaat verder op de hand. Een kleine training waarbij de flying skills worden onderhouden. De motoren worden op idle gezet en als een uit de kluiten gewassen zweefvliegtuig gaan we omlaag. Het suizen van de wind is naast dat van de airco duidelijk te horen. Twee uur en 52 minuten na de start kussen we de runway 22L op Kopenhagen (EKCH). In een mum van tijd zijn de passagiers van boord, is er een schoonmaakploeg door de cabine gewerveld en loopt het vliegtuig weer langzaam vol met nieuwe passagiers, die naar Alicante willen. Het zijn er 168 (bezetting ruim 90%). Binnen het uur (!) vertrekken we weer naar het zuiden onder callsign Norshuttle 3ZR (nieuw post-it velletje!) en krijgen we van air traffic control de opdracht om naar flightlevel 370 te gaan. In de stijgvlucht naar die hoogte vliegt de co-piloot Kris handmatig tot voet. Gewoon om het vlieggevoel niet kwijt te raken. Alles draait om het comfort van de passagiers en die hebben van het handvliegen niets gemerkt. Na dit stukje vliegen op de hand pakt de Flight Officer een doosje, kneed daar wat in, maakt een propje en steekt dat in zijn mond. Verwonderd vraag ik hem wat voor drug hij gebruikt. Snus (pruimtabak) is het antwoord en ik weet niet wat ik hoor. Na Louis Blériot en mijn opa heeft mijns inziens niemand dit vreemde goedje meer gebruikt. De waarheid is anders. In Noorwegen zie je bijna niemand roken, maar wel Vliegtuigjournaal De inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) is gestopt met het laten drukken en verkopen van de bekende journalen met oranje omslag. The Pilot Shop heeft in samenwerking met Drukkerij Print Productions de productie van dit Nederlandstalig journaal overgenomen. Het journaal is exclusief verkrijgbaar bij The Pilot Shop voor e 22,50 pruimen Wat bier is voor de Denen is snus voor de Noren, volgens Kris. Voor geïnteresseerden: een doosje original Swedish Snus since 1866 kost 10,00 en is bij de betere tabakszaak te koop. Omdat ik ook graag de R/T (Radio Telefonie) meeluister, zit ik met een headset op, de intercom om elkaar te horen werkt echter pas als er een elastiekje tussen twee schakelaartjes in de boven console wordt gespannen. Zo zie je maar, in een glazen cockpit worden toch nog steeds onconventionele attributen gebruikt. Want zo zag ik tussen al die mooie schermpjes ook nog een antieke ronde ADF (Automatic Direction Finder). Als we boven Nederland vliegen kan ik het niet nalaten om te vragen of een van de vliegers even naar de tower frequentie Mhz zou kunnen gaan. Captain Aardema doet namens mij de groeten aan mijn ex-collegae in de verkeerstoren van het groenste Nederlandse vliegveld Texel. Erg mooi om zo even radiocontact te maken. Nee, we komen niet in voor een touch and go op de groene RWY 22. Via Parijs en de Pyreneeën vliegen we naar Spanje en als we nog 100 NM hebben te gaan, wordt George uitgeschakeld en vliegt de co-piloot het toestel op de hand naar haar eindbestemming. Na het afluisteren van het weer op de ATIS (we have T), maken we een ILS approach en na een vlucht van drie uur en 13 minuten maken we greaser op runway 10. Het is kwart over drie local time. Over een half uurtje nemen we een duik in de Middellandse Zee. Rudolph the red-nosed reindeer of Norwegian Air Shuttle: ik kies voor de laatste! Henk van Rooyen f.l.a.p. Arendweg 37 C, Lelystad Airport Tel. +31 (0) Uitgave voor de leden van de KNVvL afdeling gemotoriseerd vliegen All Clear 5

6 Cees Broere Halifaxfan(aat) Op 3 mei woon ik een lezing bij over een stukje luchtoorlog boven Amsterdam in Fort Veldhuis bij Heemskerk, 69 jaar na de bevrijding. Naast de lezing is er alle gelegenheid om een kijkje te nemen in het museum dat in het Fort is gevestigd. Ik kijk m n ogen uit. De stichting Aircraft Recovery Group heeft de oude militaire vesting, eigendom van de stichting Landschap Noord-Holland, herschapen in een super kijkdoos, waar de luchtoorlog boven Nederland tot leven komt. In de gangen en aanpalende vertrekken komen we opgeviste en opgegraven stukken vliegtuig tegen met veelal commentaar om de bezoeker duidelijk te maken, wie er mee vlogen, over welk type we het hebben en waar de kist gecrasht is. Wandborden vertellen de geschiedenis van de luchtoorlog boven Heemskerk en de wijde omtrek. Van geallieerde jagers en bommenwerpers, maar ook van Duitse makelij zijn er onderdelen tentoongesteld. Tussen al dat verfrommelde en ingedeukte aluminium valt een glanzende cockpitsectie op: zo ziet een Halifax er uit als zij in 1940 de fabriek van Handley Page uitrolt en op 11 maart 1941 haar eerste missie naar het oorlogstheater in le Havre uitvoert. Een complete nieuwe cockpit? Daar wil ik meer van weten. Navraag leert dat de cockpit is gebouwd door Cees Broere. Ik maak per een afspraak. Twee maanden later bezoek ik wederom Fort Veldhuis. Denkend afgesproken te hebben met een 65-plusser, die zijn vrije tijd in het museum doorbrengt, ben ik aangenaam verrast als ik Cees de hand schud. Een goede 40-plusser! We gaan zit- ten in de koffiekamer en Cees steekt van wal. In 1975 ziet hij de documentaire van de NCRV over de berging van een Liberator bij de Oostvaardersdijk in Flevoland in De tijd stond even stil met Jan van Hillo. De enige overlevende van de crash, de copiloot Charlie Taylor, is erbij als het vliegtuig wordt geborgen. Dat maakt grote indruk op de negenjarige en hoewel hij vooral gecharmeerd is door de scheepvaart (zijn vaders stiel) verandert dit langzaam tot een fascinatie voor de luchtvaart. In 1983 ziet hij voor het eerst het Engelstalige blad 6 All Clear Uitgave voor de leden van de KNVvL afdeling gemotoriseerd vliegen

7 Flypast liggen bij een boekwinkel op het Rokin en hij koopt zijn eerste exemplaar om daarna tot op de dag van vandaag geen maand meer zonder dat lijfblad te kunnen. De verhalen over bergingen en opgravingen van Hurricanes, Spits en Messerschmitts uit de Britse bodem, die vooral in de beginjaren van Flypast maandelijks worden uitgemeten in het blad, vindt hij fantastisch en fascinerend. Dit is het! denkt Broere en als zijn moeder hem in 1989 wijst op een krantenartikel waarin wordt verteld dat er een museum wordt geopend in de Kruitkamer aan de Zeedijk in Heemskerk is hij verkocht. Hij sluit zich aan bij de Aircraft Recovery Group en groeit met het museum mee. Als de behuizing in de Kruitkamer te klein wordt en er in 1993 wordt verhuisd naar het Fort Veldhuis in Heemskerk staat de verzekeringsman (hij verzekert boten, graafmachines en alle apparatuur die je maar in de grond-, weg-, en waterbouw tegen kunt komen) vooraan. Inmiddels heeft hij alle rangen en standen binnen de stichting gehad; voorzitter, secretaris, bergingscoördinator, pr-man voor binnenen buitenland en zijn eigenlijke taak is nu het identificeren van het vliegtuig bij een opgraving. De interesse voor de structuur van een vliegtuig werpt hier zijn vruchten af. Cees hoeft geen identificatieplaatje te vinden, maar stelt bij wijze van spreken door het zien van de klinknagels vast om welk type het gaat. Maar nu die cockpit. Langzaam rijpt het idee om van zijn meest geliefde type, de Handley Page Halifax, de kist met een speciale historie, een cockpit op schaal te bouwen. Een klusje met alle voorbereidingen inbegrepen van maar liefst 14 jaar! Het begint met het zoeken naar tekeningen en reizen naar Engeland, Canada en Noorwegen om informatie en onderdelen te vinden. Ook van internet wordt dankbaar gebruik gemaakt en wordt er met de halve wereld gecorrespondeerd. Veelvuldig reist hij met z n vrouw gewapend met fototoestel naar London omdat het Imperial War Museum daar (Waterloo Station) een cockpit van een Halifax heeft staan. En elke keer zijn er weer genoeg redenen om even Londen aan te doen en wat details te fotograferen. Na 11 jaar is er zóveel materiaal bijeen gescharreld en heeft hij eindelijk de kopieën van 500 tekeningen gekregen van het Imperial Museum in Duxford dat de bouw kan gaan beginnen. In drie jaar tijd wordt ter plekke de cockpit in elkaar gezet. Hulp heeft hij van een andere vrijwilliger een ex-fokkeriaan. Het eindresultaat is verbluffend! Geheel natuurgetrouw, opgebouwd uit authentieke onderdelen van over de hele wereld en tot in het kleinste detail zelf gefabriceerde onderdelen staat de cockpit tussen de betonnen muren te pronken. Het rode brandblussertje achter de stoel van de piloot is tussen twee haakjes opgevist uit het IJsselmeer. Inmiddels is Cees Broere over de hele wereld bekend als dé deskundige op het gebied van de Halifax. Maar het houdt niet op bij de Halifax, zo zijn er van Cees hand ook luchtoorlog taferelen te zien in het museum, geschilderd met de bekende Humbrol verf op Fokker 100 honinggraatvloerpanelen. Maar ook van acryl op linnen. Mooie blikvangers tussen het aluminium. De Humbrol verf is een uitvloeisel van nóg een stukje hobby dat als randverschijnsel van zijn passie is ontstaan. Hij doet aan modelbouw. En niet af en toe, maar iedere avond! Weer zo n jongen met gouden handjes die van een aangekochte éénzitter eigenhandig een tweezitter maakt, iemand die ook aan scratch-builden doet; van een plastic plaat een vliegtuig bouwen. Kijk voor de lol even op com! Cees Broere een bevlogen creatieveling. Als hij over de doelstelling van de Aircraft Recovery Group praat dan verschijnen er lichtjes in zijn ogen: er liggen in het IJsselmeer bijvoorbeeld nog honderden wrakken, het is zaak die op te sporen, te identificeren en bovenal om de nog vermiste bemanningsleden letterlijk boven water te krijgen. Daar gaat het om, zodat ook de achterblijvers iets kunnen afsluiten. De stichting heeft voor dit doel zelfs een boot aangeschaft. Enthousiaste vrijwilligers die in veel gevallen het werk van de overheid doen en zelfs gevraagd worden om samen te werken. Te land, ter zee en in de lucht. Fort Veldhuis, een bezoek méér dan waard. Al was het alleen al om een blik te werpen in die schitterende cockpit van een uiteindelijk vrede brengende Halifax. Henk van Rooyen f.l.a.p. Het museum Fort Veldhuis is van mei t/m oktober iedere zondag geopend van 11:00 tot 17:00 uur. Buiten de reguliere openingstijden ontvangt men graag op afspraak scholen en groepen. Scholen kunnen vooraf een lespakket aanvragen. De locatie is voorts zeer geschikt voor het houden van vergaderingen of bedrijfsuitjes, waarbij rondleidingen en zelfs eventuele catering kan worden verzorgd. Uitgave voor de leden van de KNVvL afdeling gemotoriseerd vliegen All Clear 7

8 Groot nieuws over de Kleine luchtvaart Stuur uw nieuws en persberichten naar: Peter F.A. van de Noort, Opvolger van de Bell Jet Ranger: de Bell Jet Ranger De nieuwe Bell 505 Jet Ranger X-helikopter heeft op 11 november bij Bell s Canadese vestiging in Mirabel, Québec, zijn eerste vlucht gemaakt. De lichte helikopter was 30 minuten airborne waarbij de testpiloot Lavalle twee circuits vloog. De Bell 505 Jet Ranger X is een eenmotorige turbinehelikopter voor vijf personen. Het toestel wordt aangedreven door een 500 pk Turboméca Arrius 2R. Bell concurreert met zijn 505 met de Robinson R-66 en de Airbus Helicopters (vroeger Eurocopter) EC120 Colibri. De nieuwe Jet Ranger X werd in 2013 voor het eerst gepresenteerd als de Bell Short Light Single (SLS), als opvolger van de Bell 206(-serie) Jet Ranger die in 1962, meer dan 50 jaar geleden, voor het eerst vloog. De Bell 206 werd een van de meest succesvolle lichte helikopters uit de afgelopen halve eeuw. Meer info op Harvard voor historisch instructie- en vliegbedrijf Vliegbedrijf Tom van der Meulen heeft in België de North American/Noorduyn AT-16 Harvard PH-KLU gekocht. Het toestel zal gaan vliegen vanaf Vliegveld Oostwold en wordt toegevoegd aan de groeiende vintage vloot, die nu mede bestaat uit de North American P-51D Mustang Damn Yankee, een Boeing Stearman en enkele Piper L-21/ PA-18 Super Cubs. Tom van der Meulen: De staartwielvloot van toestellen uit de Tweede Wereldoorlog zal o.a. worden gebruikt voor classic opleidingen en trainingen. Vanaf april 2015 kan er worden gevlogen en getraind op de Harvard, Stearman en Piper Cub. De cursussenop-maat worden gegeven door ervaren instructeurs, waarbij alle aspecten van het vliegen in een staartwielvliegtuig worden meegenomen. Voor het vliegen op de Piper Cub zijn een geldig PPL en medical is al voldoende. En de lessen op de Boeing Stearman en Harvard bouwen voort op eerdere ervaring op staartwielvliegtuigen. De vloot geeft bovendien de mogelijkheid om in een trainer en een jager uit de Tweede Wereldoorlog mee te vliegen, te beginnen met de Piper Cub en af te sluiten met de weergaloze P-51 Mustang. Meer facts: AMN Open Dag: 8,33 khz kanaalseparatie zorg voor KNVvL Maar liefst Europese vliegtuigen zullen binnen enkele jaren moeten worden voorzien van een nieuwe radio, vertelde Jon Roper van Trig Aviation tijden de Avionics Open Dag van AMN op Lelystad op 14 november, want voor 1 januari 2018 dient men te voldoen aan de eisen van de 8,33 khz kanaalseparatie van frequenties voor radio s in de luchtvaart. Omdat dit zo n kostbaar en tijdrovend traject is, is de KNVvL overigens al lange tijd in overleg met het ministerie, om deze invoering zo laat en gespreid mogelijk te laten plaatsvinden. Meer info op: Helikopterprimeurs in Amsterdam Tijdens de internationale helikopterbeurs HeliTech 2014, van oktober in de Amsterdamse RAI, was er veel nieuws te zien over kleine en grotere helikopters. Voor het eerst was de Amerikaanse Robinson R-66 met een Rolls Royce tubinemotor in ons land. De vijfpersoons R-66 is lichter en eenvoudiger te onderhouden dan de R-44 met zijn Lycoming-zuigermotor. Meer nieuws kwam van een fabrikant van wat grotere helikopters. De Italiaans-Britse fabrikant AgustaWestland liet tijdens de Amsterdamse beurs weten dat het Chinese BAIC een bestelling van 400 miljoen plaatste voor 50 helikopters van de typen AW139, AW169 en AW189, die van 2015 t/m 2019 worden afgeleverd. Kijk voor meer info over deze heli s op Zeeland Airport: gratis erwtensoep Enno Belderok op het vliegveld Zeeland Airport vroeger Midden-Zeeland vertelt enthousiast over zijn winteractie: Voor alle vliegers die ons in deze wintermaanden tijdens een overlandvlucht bezoeken, hebben wij gratis een kop heerlijke erwtensoep; alléén voor de pilot in command, dus één per vliegtuig. Natuurlijk is die wintersoep voor ieder ander gewoon te koop. Enno erkent de soep niet zelf te hebben gemaakt, maar straalt uit dat hij minstens twee Michelinsterren verwacht: De erwtensoep is te krijgen in ons vliegveldrestaurant van uur s morgens tot eind UDP. En dan kunt u meteen een glimp opvangen van de bouw van ons nieuwe restaurant, die deze winter begint. Kijk op Flevoland zoekt vervangend GA-vliegveld voor Lelystad De provincie Flevoland gaat op zoek naar een geschikte plek voor een nieuw vliegveldje. Na 2015 is er vanwege de uitbreidingsplannen van Lelystad Airport geen plaats meer voor MLA s. Ook zitten de zweefvliegtuigvelden bij Biddinghuizen en Marknesse in de weg. Het aantal vliegbewegingen van de General Aviation op Lelystad-Airport moet binnen een aantal jaren terug van naar per jaar. Dan is er, volgens het Ondernemingsplan Lelystad Airport van Schiphol, vrijwel uitsluitend nog ruimte voor de grote vliegscholen ( gericht op de opleiding van beroepsvliegers ) en voor enkele vliegtuigonderhoudsbedrijven. Alle andere GA-bedrijven moeten op zoek naar nieuwe locaties. De KNVvL en AOPA protesteren al lang tegen de verdringing van de general aviation van Lelystad-Airport, maar volgens gedeputeerde Jaap Lodders zijn er op dit moment nog geen alternatieve locaties in Flevoland in beeld. Meer info: www. schiphol.nl/indesamenleving/toekomst- Schiphol/ActueleProjecten1/OndernemingsplanLelystadAirport1.htm 8 All Clear Uitgave voor de leden van de KNVvL afdeling gemotoriseerd vliegen

9 NFHL: Fiets van Messel Award 2014 voor Mark Uleman Catalina- en Dakotatechnicus Mark Uleman ontving op 2 oktober op de vliegbasis Gilze-Rijen de Fiets van Messel Award 2014 voor zijn restauratie-, opleidings- en onderhoudswerk bij de Stichting Exploitatie Catalina op Lelystad-Airport. Eerder deed hij datzelfde vrijwilligerswerk bij de DDA. De Fiets van Messel Award wordt elke twee jaar uitgereikt door de Nationale Federatie Historische Luchtvaart (NFHL) aan mensen die zich op een bijzondere manier inzetten voor de Nederlandse historische luchtvaart. De prijs, een ets van Leentje Linders, werd uitgereikt door KLM-captain en ex-topschaatser Leo Visser. NFHL-voorzitter Christiaan Soeteman informeerde de aanwezigen ook over de laatste ontwikkelingen in de historische luchtvaart. De afsluiting van het Nederlandse luchtruim voor veel buitenlandse historische vliegtuigen werd door de aanwezigen gezien als uiterst zorgwekkend. Meer info over het werk van vrijwilligers bij de Stichting Exploitatie Catalina is te vinden op (Foto: Ben Hesseling). Vliegschool Zelf Vliegen; nieuw huurconcept voor vliegtuigen Zelf Vliegen op Lelystad-Airport biedt een nieuwe mogelijkheid om vliegtuigen te huren, die alle voordelen van het lidmaatschap van een vliegclub en het commercieel huren van een vliegtuig verenigt. Het idee is eenvoudig: bij een jaarlidmaatschap kan de deelnemer zijn vliegtuig tegen kostprijs huren. Daarnaast krijgt de hij gratis instructie Stella stopt; en gaat door! Directeur Meiltje de Groot van Teuge Airport en Martijn Bras van (ex-)stella Aviation Maintenance hadden begin november tijdens een netwerkbijeenkomst op Teuge goed nieuws: na het faillissement van de Steltenberg Groep (Stella s Holding) kunnen de studenten van de Stella Aviation Academy hun opleiding voortzetten en zal Stella Aviation Maintenance doorstarten. De studenten mogen hun opleiding afmaken onder de vleugels van het onafhankelijke Stella Aviation International op Maastricht Aachen Airport en het doorstartende onderhoudsbedrijf zal zijn activiteiten op Teuge voortzetten onder de naam International Aviation Support BV. Meer info op voor een check-out of een tussentijdse training; gratis Safety Refreshers; eenmaal per jaar het vliegtuig een gehele dag onbeperkt beschikbaar tegen alleen de prijs van de gevlogen uren en dag en nacht de beschikbaarheid van een online reserveringssysteem. Het lidmaatschap kan gelden voor de Aero AT-3 tweezitters ( 95,- p/u), voor de nieuwe Cessna 172R vierzitters ( 130,- p/u) en voor de spectaculaire Blackshape Prime ( 150,-). Meer weten? AeroMobil 3.0 bijna klaar voor de markt Tijdens het Pioneers Festival in Oostenrijk onthulde de Slowaakse fabrikant AeroMobil op 29 oktober zijn nieuwste vliegende auto: de AeroMobil 3.0 Flying Roadster. De slanke tweezitter is een verdere ontwikkeling van AeroMobil 2.5, die al heeft gevlogen. De AeroMobil heeft een opvallend futuristisch uiterlijk en is gebouwd van staal en koolstofvezel. Ook de vliegeigenschappen zijn bijzonder. Uit filmopnamen blijkt dat rotating tijdens de start vrijwel onmogelijk is. Daarom start het vliegtuig horizontaal. Enkele technische gegevens: de motor is een Rotax 912 die 15 liter gewone benzine per uur verbruikt. Maximale snelheid: 200 km/u; stallsnelheid: 74 km/u; leeggewicht: 450 kg; vliegbereik: 700 km. Met de vleugels ingeklapt past de AeroMobil op een normaal parkeerplaats. Als auto heeft het voertuig een maximale snelheid van 180 km en een bereik van 1000 km. Belangstelling? Kijk dan op De SW51: 70% Mustang voor 10% van de prijs Uren werk zitten er in het (her-)ontwerp en de (na-)bouw van deze North American P-51D Mustang op 70% schaal. De eenzits FK51, een moderne ontwikkeling van het Amerikaanse jachtvliegtuig uit de Tweede Wereldoorlog, werd ontwikkeld in goede samenwerking tussen het Oostenrijkse ScaleWings AeroTec GmbH in Strasswalchen en FK- Lightplanes Sp. in het Poolse Krosno. In oktober werden de eerste proefvluchten gemaakt en werd de productie gestart van dit toestel met zijn 100 pk Rotax 912 ULS, dat nu SW51 wordt genoemd. Ook geïnteresseerd in een eigen Mustang voor een prikkie? Voor ,- is hij van u. Nieuwe website KNVvL De KNVvL heeft een nieuwe website: Het was tijd voor een modern, fris uiterlijk en up-to-date informatie. Mochten er toch nog suggesties voor verbeteringen zijn, dan zijn deze natuurlijk welkom: Netwerkbusreis naar Aero 2015 in Friedrichshafen Hermanjan Ursem, van Trike-Aviation op Lelystad-Airport, organiseert van april voor alle belangstellenden een busreis naar de luchtvaartbeurs Aero 2015 in Friedrichshafen. Aero 2015 is de grootste beurs voor de General Aviation ter wereld, waar iedere zichzelf respecterende vliegtuigfabrikant zijn nieuwste producten laat zien. De driedaagse busreis, inclusief twee overnachtingen, ontbijt en transfers tussen hotel en beurs, kost u slechts 250,-. Er zijn opstappunten in Apeldoorn en op Kempen-Airport. Meer info en boekingen: Uitgave voor de leden van de KNVvL afdeling gemotoriseerd vliegen All Clear 9

10 Bezoek KLM Operations Control Center Recentelijk bracht ik met een groepje motor vliegers een bezoek aan het O.C.C op Schiphol-oost. We werden ontvangen door Herman Weber, Current Schedule Manager. Na een kopje koffie kregen we een interessante power point presentatie van Peter van der Kamp, Duty Manager Operations eindverantwoordelijk voor de dienst die ochtend. Het O.C.C. is het zenuwcentrum van de KLM operatie. In het O.C.C. zitten employees van alle bij de vluchtuitvoering betrokken disciplines, zoals flightplanners, loadplanners, vloot- en bemanning indelers, employees van de technische dienst en commerciële dienst, alsmede employees ter ondersteuning van KLM Cityhopper en Martinair. Transavia huisvest haar eigen operationele dienst, maar werkt wel nauw samen met de KLM. We kregen een aantal interessante voorbeelden van de werkzaamheden. Een vlucht is onderweg naar Los Angeles, maar krijgt een lager vlucht niveau dan gepland. Dit betekent meer brandstof. Samen met de gezagvoerder wordt vanuit het O.C.C overlegd wat de alternatieven zijn, b.v. een enroute tussenstop voor een fuel and go. De technische mensen staat continu in contact met de vliegtuigen via het ACARS systeem, Zodra er een motorparameter afwijkt ziet de betreffende employee dit op het scherm, vaak eerder dat de cockpit bemanning. Er volgt dan overleg met de gezagvoerder of er doorgevlogen kan worden, tussen geland moet worden of terugkeren naar Schiphol. Alle betrokken disciplines worden hierin betrokken. Ook aansluitingen van aankomende en vetrekkende vluchten wordt hier in de gaten gehouden. Soms kan het vertragen van een vertrekkende vlucht veel geld opleveren, immers gestrande passagiers moeten omgeboekt worden en eventueel een hotel in. Op grote schermen voorin de zaal (zie foto) wordt allerlei informatie weergegeven, zoals vertragingen, punctualiteit, baangebruik van Schiphol, informatie over het weer etc. Verder bevindt zich in het gebouw het KLM calamiteiten centrum. Dit wordt bezet bij ongevallen. Directie, en specialisten van alle betrokken disciplines nemen hier plaats, maar ook een vertegenwoordiger van buiten de KLM, zoals b.v. de KLPD. Na afloop konden vragen gesteld worden en hier werd dankbaar gebruik van gemaakt. Het was een zeer leerzame ochtend en onze dank gaat uit naar de beide heren die ons uitgebreid hebben ingelicht over de werkzaamheden. 10 All Clear Uitgave voor de leden van de KNVvL afdeling gemotoriseerd vliegen

11 Unusual attitudes Vliegclub Rotterdam heeft in haar opleidingsprogramma de mogelijkheid een cursus unusual attitudes te volgen als aanvulling op de basistraining. Het doel van de cursus is het herhalen en aanscherpen van theoretische basiskennis, in de praktijk foute reflexen begrijpen en afleren en nieuwe reflexen aanleren waardoor onrust, angst en paniek voorkomen kunnen worden. Daarbij is behoud van ruimtelijke oriëntatie heel belangrijk, weten wat er mis kan gaan, wat gevolgen kunnen zijn en hoe die te voorkomen of corrigeren. Resultaat is een niveau van extra ervaring en (besluit)vaardigheid (airmanship). Bij de VCR hebben de heren Hans van Geffen en Rob den Hartog een stoomcursus ontwikkeld die bestaat uit een zeer beknopte theoretische briefing met een beeldpresentatie in de ochtend, gevolgd door een vlucht van ongeveer een uur waarbij in praktijk op de Robin 2160 het geleerde wordt toegepast. Aan bod komen daarbij onder meer de spin en diverse soorten stalls en wordt duidelijk gemaakt wat daarvan de oorzaak is. Veel voorkomende fouten in het circuit worden gedemonstreerd. Veel aandacht gaat vooral naar het voorkomen en waar nodig herstellen van een unusual attitude. Naar mijn mening een zeer waardevolle aanvulling op de basisopleiding, aangezien De groep voor het clubgebouw van de VCR: v.l.n.r. staand Michel Kemner, Robert-Jan Hoffman, Hans van Geffen, Corien van Dorp en Nathalie Chudiak; zittend Jeroen van der Meer. die slechts herstel van een overtreksituatie voorschrijft. Vaak genoeg zijn oorzaken van crashes en midair problemen te wijten aan foute reflexen die door middel van een dergelijk cursus voorkomen hadden kunnen worden. Daarbij is het een bijzonder leuke bezigheid en het enige gevaar is dat het verslavend werkt! Op 28 mei werd de cursus weer gegeven voor vijf kandidaten en ik laat een van de kandidaten aan het woord over zijn ervaringen. Robert-Jan Hoffman: De introductiedag unusual attitudes, iets wat mij al een tijdje boeide. Al tijdens de opleiding voor mijn PPL was ik bezig met het idee om ooit eens rolls, loopings, spins en half cuban eights te gaan maken. Nu was er die mogelijkheid tijdens deze bijzondere dag. Beginnend met een ochtend theorie, veel al wel bekend van de theorielessen voor het PPL, maar ook een gedeelte dat weer helemaal nieuw was (en vooruit... ook enigszins weggezakt...!). Alles op een leuke manier gebracht door Hans van Geffen, iemand die precies weet hoe alles moet, verteld op een inspirerende en boeiende wijze. Daarna de praktijk... de walkaround, normale start, dan een direct climb naar 3000 voet, ATC met Rotterdam Approach, toch ook geen dagelijkse bezigheid. Aangekomen in het target gebied een goede en gedegen uitleg van Hans en direct de praktijk... Daar kwamen ze... de rolls, de looping, de spin etc., fantastisch!! Na een uurtje spelen weer terug naar Links Hans van Geffen en rechts Michel Kemner op het platform voor de praktijkoefening met de Robin EHRD en met een lichaam vol adrenaline uitgestapt. En dan ben je besmet met het aerobatic-virus... Direct een volgende afspraak gemaakt en binnenkort ga ik weer de lucht in voor les 4. Een introductiedag die is uitgelopen op een bijzondere voortzetting die nog vele jaren plezier zal garanderen. Ik zeg: mission accomplished! Aerobatics Zoals u uit het verslag van Robert-Jan kunt begrijpen, geeft de club eveneens de mogelijkheid een aerobatics opleiding te volgen. Hiervoor is voor de een keurig verzorgd training manual ontwikkeld dat in drie hoofdstukken uitvoerig beschrijft wat er wordt verstaan onder unusual attitudes en basic aerobatics. Hierbij komen technische aspecten (vliegtuig), fysieke aspecten en diverse maneuvers aan de orde zoals verschillende soorten stalls, spins, rolls, loops en turns. Verder aandacht voor algemene punten zoals locatie, hoogte, checks, enz. De praktijklessen gebeuren op de Robin Ook is er een beknopte inleiding Aerobatics competitie beschikbaar voor VCR deelnemers die met de Robin 2160 aan onze nationale wedstrijd (Dutch Open National Aerobatics Championships) willen deelnemen. De DONAC wordt jaarlijks door de afdeling Aerobatics van de KNVvL (VINK = Vliegen Is N Kunst) op Lelystad georganiseerd. De VCR heeft hiermee een prima aanvulling op de vliegopleiding, niet alleen omdat het bijzonder leuk is om te doen maar ook omdat het uiterst nuttig is i.v.m. veiligheid. Wilt u meer weten over deze cursussen, neem gerust contact op met de VCR of bekijk de website. Nathalie Chudiak Uitgave voor de leden van de KNVvL afdeling gemotoriseerd vliegen All Clear 11

12 Vier Belgische Fly-Ins! 24ste Stampe en 8ste Ercoupe Fly In Antwerpen Airport 2014 Op 31 mei en 1 juni was de luchthaven van Antwerpen/Deurne weer gastheer voor de SV4, de Ercoupe en andere bijzondere en bezoekende vliegtuigen. Was het vorig jaar twijfelachtig weer om de vlucht vanaf thuishaven Brasschaat te maken, dit jaar was het op zaterdag prima vliegweer en wij vlogen dan ook met de Cessna 172 naar EBAW Max Holste Broussard (de Franse Beaver). Tweedekker Beech 17 Staggerwing. Moony Cadet, een zeldzame uitvoering van de Ercoupe met voetenstuur. om deelgenoot te worden in de festiviteiten. Altijd weer leuk om boven Antwerpen je circuit te vliegen. Na touch-down op baan 11 wel even een eindje taxiën om te kunnen Bu-131 Bücker Jungmann. parkeren. Melden bij het navigatiebureau en met de badge op pad om de ronde te doen. Uiteraard zoals altijd bijzonder gezellig met een aardig aantal vliegtuigen in de static show, met rondvluchten, luchtdopen en formatievluchten op de SV-4 en publiek dat verder bezig werd gehouden met verkoopstands, een bezoek aan het Stampe Museum en diverse stands voor de verzorging van de inwendige mens. Een bezoek zeker waard. Een rijtje SV-4 s op de static show. Fly In Koksijde, 100 jaar Eerste Wereldoorlog Het eerste weekeinde van augustus was het de beurt aan Koksijde, die met drie dagen Fly In groots had uitgepakt. Die dag moesten we de C172 delen en dat betekende dat we niet veel tijd hadden om alles te bewonderen. En dat was heel wat: op vrijdag een ballonspektakel en op zaterdag en zondag een static show met vliegtuigen (100 jaar luchtvaart-propellervliegtuigen), het leven in de Westhoek anno 1914 in het WO I-dorp, theatervoorstellingen Flying Circus, Ciné Martico (kortfilms over WO Flying Circus (foto Nathalie Chudiak). 12 All Clear Uitgave voor de leden van de KNVvL afdeling gemotoriseerd vliegen

13 De Havilland 87B Hornet Moth (met naar achteren opvouwbare vleugels) (foto Peter van de Noort). want de volgende bezoeker zat vlak achter ons. Dat was een heel eind en na het parkeren konden we beginnen aan een parcours van een paar kilometer om alles te zien Op tijd weer terug, maar daar zat een klein addertje onder het gras, of liever een Piper Een mooie SV-4 te midden van de frieten en hotdogs (foto Nathalie Chudiak). I en vliegtuigen), activiteiten voor kinderen, beeldende workshops van de Westhoekacademie over luchtvaart, boeiende expo, luchtdopen in historische vliegtuigen, hedendaagse kunsttentoonstelling Ten Oorlog in de Abdijhoeve Ten Bogaerde, enz. Zo n 25 stands met merendeels luchtvaart gerelateerde producten en heel veel kraampjes met wafels, frieten en hotdogs Ruim 100 inschrijvingen van bezoekende vliegtuigen waarvan de crews samen met drommen publiek het hele weekeinde aangenaam bezig konden zijn. Een keurig pakket met uitgebreide informatie voor de vliegers was voor de Fly In toegezonden, een slottijd aangegeven en met een goede weersvoorspelling vanuit Brasschaat op weg naar Koksijde. Vlak voor aankomst viel de radio even uit en dat overkwam meer vliegers (stoorzender?), maar op tijd was de verbinding hersteld en hadden Een Tipsy Belfair ontworpen door de Belg Ernest Oscar Tips. Een vliegtuig van na WO II, waarvan er maar drie zijn gemaakt ondanks zijn uitstekende performance omdat hij veel te duur was (foto Nathalie Chudiak). we touch down op baan 29. Expedite taxi to the end of the runway vanuit de toren 31ste Old Timer Fly&Drive In Schaffen Van augustus ging het weer richting Schaffen voor het jaarlijks weerkerende evenement van de Fly In. Vorige jaren een beetje in een dipje door slechte weersvoorspellingen, maar dit jaar zou het weer mooi weer worden en daar gingen wij en nog 115 andere vliegtuiginschrijvingen van uit. Informatie via de mail stroomlijnde de aankomst en het gedrag van de bezoekende vliegtuigen. Aangezien we de kist weer moesten delen voor de Fly In gingen wij al vroeg op pad en we waren dan ook de eerste bezoekers North American OV10 (foto Nathalie Chudiak). Een Triumph oldtimer met daarachter de Broussard die wij ook in Deurne konden bewonderen (foto Peter van de Noort). op de neus op de baan! Dat betekende dat we pas een uur later airborne waren, maar een telefoontje naar de club had de volgende vlieger in ieder geval gerustgesteld. U krijgt een kleine selectie van de honderden foto s die we hadden kunnen maken Miles Messenger, die in WO II als communicatievliegtuig werd gebruikt (foto Nathalie Chudiak). op de zaterdag! Dat betekende dat er (nog) niet veel te fotograferen viel, maar dat werd allengs beter. Bedrijvigheid genoeg met het vele publiek dat natuurlijk ook naar de oldtimer burger- en legervoertuigen Catalina: watervliegtuig, patrouille bommenwerper uit WO II met een bemanning van zeven tot negen man, eerste vlucht 1935 (foto Peter van de Noort). Uitgave voor de leden van de KNVvL afdeling gemotoriseerd vliegen All Clear 13

14 Olav van Bockel, Egide van Dingenen en Nathalie Chudiak (foto Nathalie Chudiak). kwam kijken, de vele hebbedingetjes die in diverse kraampjes te koop waren en de vele mogelijkheden voor de inwendige mens. Na inschrijving bij de C ontvingen wij een crew/armbandje, consumptiebonnen en zoals ieder jaar een De Robinson 44 en onze Cessna 172 OO-VRE (foto Peter van de Noort). lunchbon voor een stokbrood naar keuze voor de lunch. Wij hadden die dag ook een Fly,Meet&Greet van de Flying Rotarians en in de speciaal daarvoor opgezette tent hebben we dan ook nog even met onze Benelux-voorzitter koffie kunnen drinken. De F8 Falco en de F15 Picchio, beide ontwerpen van Stelio Frati (foto Peter van de Noort). Een Europa en een Chipmunk voor de Aeroclub Diest (foto Peter van de Noort). Een van de organisatoren vertelde ons dat er 155 vliegtuigen en ca oldtimer wagens het weekeinde zijn genoteerd. Altijd een zeer gezellig evenement dat ik niet gauw zal overslaan. APCK Fly-In Zoersel/Malle De Aero Para Club der Kempen organiseerde op 23 en 24 augustus de 12de Fly In. Digitale pilotinformation gaf uitsluitsel over alle zaken waarmee de bezoekende vlieger te maken zou krijgen. NavBox ProPlan en Garmin 296 deden de rest, alhoewel niet ernstig nodig voor de iets meer dan 10 Nm vanaf EBBT! Met een lokale vertrektijd van uur en mooi weer (windje 240/10) konden wij de wieltjes zachtjes op baan 23 neerzetten en om het sleuteltje omdraaien en waren De Verhees Delta, opvouwbaar (15 minuten opbouw), monowiel/staartwiel, elevons (een combinatie van ailerons en elevator), leeggewicht 210 kg, max. take-off weight 340 kg, 60 liter tank, kruissnelheid 220 km/h, ± 6 G. Kijk op de site voor meer info: (foto s Nathalie Chudiak) daarmee de eerste bezoekers! Aangezien de afstand tot C prima te belopen viel, deze keer geen gemotoriseerd transport. Na ontvangst van badge en de APCKsurprise bag konden wij op het terras genieten van een hapje en een drankje en de binnenkomende vliegtuigen. Natuurlijk ook even rondgelopen op de static show en de kraampjes in de loods bekeken, waarbij ieder jaar weer geconstateerd moet worden dat de flightsimulatorprogramma s voor PC een grote aantrekkingskracht op de bezoekers uitoefenen. Er stond een heel nest Robinsons voor rondvluchten en uiteraard waren de gebruikelijke types aanwezig zoals Pitts, Chipmunk en SV-4. Redelijk op tijd weer terug aan boord voor de terugreis en die ging evenzo soepel als de heenreis, waarbij alleen de crosswind op baan 34 wel even lastig was. Het nieuwe vliegtuig van de APCK: een zeer kompleet uitgeruste Socata TB10 Tobago uit Zweden van Deze Fly In heeft in de afgelopen jaren bijzonder succesvol gedraaid bij goede weersverwachtingen, maar ook jaren met veel minder bezoekers gekend door regen en ook slechte verwachtingen die niet uitkwamen. Eens te meer blijkt hoe belangrijk een zo accuraat mogelijke forecast is zowel voor de deelnemers als voor de organisatie, aangezien voor een dergelijk evenement door vrijwilligers een berg werk verricht moet worden. Advies: kijk op de site van de APCK voor de Fly In volgend jaar, want het is absoluut de moeite waard om op dat weekeinde koersje Zoersel te vliegen! Nathalie Chudiak 14 All Clear Uitgave voor de leden van de KNVvL afdeling gemotoriseerd vliegen

15 Mogelijk uitstel van invoerverplichting ATO 6 november hebben de sectorpartijen gesproken over de mogelijkheden die uitstel van de invoerverplichting van ATO en daaraan verbonden de Europese brevetten. Na de vele overleggen die er inmiddels geweest zijn was de richting wel duidelijk maar hoe het uiteindelijke advies zou luiden nog niet. In goed overleg is het volgende overeengekomen DGB zal binnen een week met een voorstel voor een advies aan de staatssecretaris komen waarin om de maximale opt-out van 3 jaar wordt gevraagd. In de periode van 3 jaar zal zeer waarschijnlijk EASA met nieuwe richtlijnen komen om vooral de organisatieverplichtingen aan te passen zodat deze meer recht doet aan de wijze waarop de opleidingen gegeven worden (geen commerciële opleiding, maar binnen een vereniging). De KNVvL zal in de periode van 3 jaar doorgaan met de invoering van VMS onder het State Safety Program. De KNVvL zal in de periode van 3 jaar de examinering volgens de nieuwe eisen gaan opzetten. Er zal in een werkgroep met DGB em ILenT bekeken worden welke adviezen naar EASA gegeven zullen worden ten behoeve van de nieuwe regels. Heel concreet: ATO invoering voor zweefvliegen en ballonvaren niet meer verplicht vanaf 8 april 2015, maar vanaf 8 april Nationale brevetten uitgegeven door het KEI zullen ook tot 8 april 2018 uitgegeven kunnen blijven worden. Is dit al definitief? Nee. Ten eerste moet de EU dit EASA voorstel nog accepteren. Ten tweede moet de Staatssecretaris het voorstel accepteren. De kans dat dit gebeurt is echter uitermate groot. Planning invoering 8.33 khz frequenties De Luchtverkeerscommissie heeft op 26 november de planning voor de invoering van de 8.33 khz verordening vastgesteld. De planning valt uiteen in drie delen: De frequenties van Defensie die in 2015 zullen worden geconverteerd naar 8.33 khz, startende met Eindhoven en ACC frequenties per 8 januari De frequenties van LVNL die in 2016 zullen worden geconverteerd. De exacte planning daarvan is nog afhankelijk van MD-11 Voor een knaak en een halve stuiver vloog je met de Douglas DC-2 Uiver. De DC-3 bracht ons door de wolken naar de meest verre en vreemde volken. De DC-4, Skymaster genoemd, bedwong oceanen en werd geroemd. Het internationale routenet werd geweven door de vier motoren van de DC-6 en DC-7. De korte en de lange DC-8 vervoerden vlug passagiers en vracht. De DC-9 dat is maar al te waar verbond alle Europese steden met elkaar. Maar de driemotorige DC-10 kon je op alle continenten zien. En met KLM s laatste MD-11 vliegen we op 11 november zelf! N. Mulder de conversiemogelijkheden van LVNL. Alle LVNL frequenties zullen omgaan in 2-3 stappen gedurende het jaar (voor de zomer, danwel na de zomer). De frequenties voor de niet gecontroleerde velden, MLA, zweefvliegen, ballonvaren etc. zullen uiterlijk 14 september 2017 moeten zijn omgezet. Nederland moet volgens de verordening 31 december 2017 alle radio s hebben geconverteerd. aankomen. Uitgave voor de leden van de KNVvL afdeling gemotoriseerd vliegen All Clear 15

16 Zuid-Amerikaanse praktijklessen (21) Bijzonder (over) gewichtige passagiers (2) Ik had onze Turbo Intercooled 206 Stol keurig gepreflight. Getankt en al stond de wit-rode Cessna op het platform van Quito Internationaal, klaar voor de volgende vlucht. Dit zou wel een bijzondere vlucht worden. Er zou een speciale passagier, een soort radio-beroemdheid uit California komen om ons werk te laten filmen en daar bekendheid aan te geven in de USA. Omdat MAF hun toestellen geheel van giften en donaties moet aanschaffen was dit een mooie kans! De filmer Larry kende ik wel: hij woonde vlakbij ons in Quito. Wij vlogen regelmatig zijn tandheelkundig team naar de jungle, want naast filmer was hij ook nog tandarts. Larry was niet echt de kleinste Hij woog ruim 130 kilo! Samen met de video apparatuur kwam dat op zo n 300 kilo. Ik kende onze speciale passagier niet, maar ik schatte hem op 100 kilo. Zijn bagage konden we in onze kleine hangaar op Quito achterlaten dacht ik. Samen met nog wat andere medische lading voor het kustdorp Zapallo Grande plus de nodige brandstof (ik nam die dag nog eens 20 minuten extra mee voor het weer dat ik niet vertrouwde) en dan het gebruikelijke uur reserve (15 gallons) zaten we net onder gross. Mooi uitgerekend, alles in orde, nu de passagier nog uit de American Airlines 757 plukken en we kunnen weg. Mijn passagier was Rich Buhler, een anchor van radio KBRT uit Los Angeles met een dagelijks publiek van een half miljoen. Rich kon je niet makkelijk mislopen. Hij leek een beetje op Larry qua omvang! O boy! Maar hij had ook zijn zoontje van 10 meegenomen en die stond niet op de lijst. Na een hartelijk welkom reed ik met onze landrover over het platform naar ons toestel. Ik zat intussen maar te rekenen hoe krijg ik dit voor elkaar? Maar hoe ik ook schoof, rekende en calculeerde: ik kwam er niet uit. Larry moest mee, Rich moest mee, zoontje Keith kon ik niet achterlaten. Ok, dan de apparatuur moest ook mee. Die 20 kilo medicijnen moesten mee! Brandstof eruit? Nee, geen optie, we hadden in Zapallo geen opslagtanks (later wel neergezet vanwege dit soort uitdagingen ). Nu wist ik dat de 206 het wel aankon maar om nu willens en wetens 110 kilo overbeladen te gaan vliegen en klimmen naar ft plus een stuk IFR en dan op een 400 meter baantje landen tja dilemma! Twee vluchten maken dan? Dat kon niet vanwege de weersverwachting die er voor die middag niet goed uitzag, dus moesten we terug zijn voor 14:00 local. Uitstellen en dan de dag daarop Nee, was al vol gepland. Intussen was ik al een beetje gewend aan het idee om dan toch maar overbeladen te vertrekken. Uiteindelijk deden ferry vluchten dat ook toch? Na een klein kwartier- 16 All Clear Uitgave voor de leden van de KNVvL afdeling gemotoriseerd vliegen

17 tje overleggen bij mezelf besloot ik om het te doen: we gaan gewoon! Ik zorgde wel dat we qua COG in de (verlengde ) envelop zaten, die had ik met potlood doorgetrokken. Ik besefte wel dat we op dit moment een soort experimental airplane waren, maar ik voelde dat ik niet anders kon. Het verliep allemaal heel goed en het was bijna niet te merken dat we overbeladen waren. De 206 deed het geweldig en lag behoorlijk stabiel ook bij het passeren van de bergen tijdens turbulentie en later het IFR stuk op FL 150. Op de terugweg moest ik de passagiers even ferry-en naar Esmeraldas, een kleine 15 minuten van Zapallo om vandaar weer terug te gaan naar Quito. Het liep allemaal goed af, maar ik wist: dit kan niet zo! Het is onacceptabel! Dit is niet professioneel. Eens maar nooit meer. Wat zou jij gedaan hebben? Dilemma s. Nog zo n dilemma maar dit keer met mijn eigen gezin! We waren uitgenodigd om in het dorp San Isidro in Noordwest Colombia een nacht door te brengen met ons gezin. De catch was dat ze daar erg graag een film wilden zien. Ik had apparatuur en een generator en had diverse films onder mijn beheer. De meest favoriete film die het van alles won in deze dorpen was het twee uur durende Bijbelse verhaal van Jezus opgeschreven door Dr. Lucas. Nu moet je begrijpen dat ze hier in deze dorpen geen TV hebben en er verder ook nooit iemand langs komt met zoiets. Dus het hele dorp was er wel 400 Sanisidrianen. Ons gezinnetje hing die nacht keurig in hangmatjes naast elkaar in een hut en de volgende ochtend werden we onthaald met een heerlijk ontbijt van kookbananen, enorme zoute geitenkaas en kokosmelk met koffie. Waar krijg je dat tegenwoordig? Afijn, wij maakten daarna alles klaar om terug naar huis te vliegen: 30 minuten. doorhadden dat het menens was: Kappie, waarom halen we de doelpalen niet even weg, dan kun je het voetbalveldje ook wel gebruiken... Dat was best een goed idee! Wij taxieden weg, maar na het omdraaien in startrichting beloofde de windsock, die we op al onze strips hadden staan, niet veel goeds. Toch maar proberen. Alles voluit in de Cessna 180: eerst 10 graden flaps en dan bij het abortpoint, als ik doorga, nog 10 erbij (dat kan makkelijk bij handflaps). We gingen door! Het is maar goed dat de doelpalen weg waren, want anders had ik 1-0 geschoten er dwars doorheen. In groundeffect schoten we, ternauwernood airborne, over het veldje heen naar Vx. Daarna ging alles goed. Ik heb me vaak afgevraagd waarom ik nou zo nodig die apparatuur mee wilde hebben. Dat was toch een kleine kilo samen! Was dat het waard? Achteraf denk ik: ik had dat gewoon achter moeten laten. Dat had toch weer wat gescheeld. Ook had ik wat brandstof kunnen achterlaten ook wel een gallon of 5, want alle beetjes helpen. Door schade en schande heen heb ik steeds geleerd dat je wat betreft narrow escapes en bijna ongelukken daarvan echt moet leren en weten: dit doe ik nooit meer! Het gevaar bestaat dat je, als het goed gaat ook bij een foute of een verkeerde beslissing, hier een standaard procedure van gaat maken, zo van: aha dit kan dus óók, dit kan dus tóch!. Nee, je moet steeds weer terugkeren naar de veiligheid van standaardprocedures en ook binnen je eigen limieten blijven. Ik heb collega s gehad die van bepaalde strips meer af konden halen qua gewicht dan ik, onder bepaalde omstandigheden. Nou dat is prima, hij wel, ik niet! Daar moet je trouw aan zijn en er niet vanaf wijken. Dilemma s wat had jij gedaan in beide gevallen hierboven beschreven? PS: Rich Buhler is een fervent donateur van de MAF gebleven tot aan zijn dood in Ik heb na deze vlucht met hem nog een paar vluchten gemaakt. Later heb ik hem nog opgezocht in zijn radiostation in Los Angeles en ben door hem geïnterviewd. Jan J. Zwart Het weer zag er goed uit, maar de wind niet! Er stond een 5-7 knopen staartwind. De kleine strip San Isidro was iets van 375 meter bruikbaar met vrij kort gras dit keer. Dat was ook wel eens anders. Aan het eind van de strip was een voetbalveldje met een paar doelpalen precies in het verlengde van de baan. Ik dus weer aan het rekenen. Mijn vrouw Roberta, kinderen André, Mark en kleine Erik plus dan ook nog de filmapparatuur die ik niet achter wilde laten. Er werd nog al eens een dorp overvallen hier en dat wilde ik niet riskeren. Dus alles met elkaar behoorlijk under gross! Maar die staartwind Eigenlijk kon het niet. Ik heb toen op 220 meter een marker gezet, gewoon een paal met een stukje doek. Dit was mijn abortpoint. De aardige dorpelingen, waar we een goede band mee hadden, deden ook nog een suggestie, toen ze mijn gefronste wenkbrauwen zagen en wel meer vacatures: Uitgave voor de leden van de KNVvL afdeling gemotoriseerd vliegen All Clear 17

18 Vrijheid in de lucht: Nederland De titel kan vragen oproepen bij de vaak verbitterde operators in de Nederlandse GA die vrijwel dagelijks met nieuwe beperkingen, verboden verzwaard toezicht en vooral, steeds hogere kosten te maken krijgen. Het is zinvol te zien hoe dat zo gekomen is, maar vooral, wat er gedaan kan worden om de situatie te verbeteren. De GA in Nederland tot 1940 Na een wat langzame start kwam in de jaren 30 van de vorige eeuw de kleine luchtvaart aardig op gang. Opmerkelijk genoeg maakten twee firma s, te weten Koolhoven (Rotterdam Waalhaven ) en Pander (den Haag ) zelf lichte vliegtuigen dus geïnteresseerden konden bij wijze van spreken zelf naar de fabriek stappen in hun wensen kenbaar maken. het restaurant te verorberen of misschien zelfs wel een vlieguurtje te bietsen op een Pander of vergelijkbaar. Alles bij elkaar was de hele luchtvaart in die dagen een soort groot familie gebeuren waar iedereen elkaar De GA na 1945 Na de bevrijding in 1945 werd men geconfronteerd met een tekort aan vrijwel alles en in het bijzonder een volledig vernielde infrastructuur. Schiphol en Waalhaven waren totaal verwoest, evenals de Fokker- en Koolhoven fabrieken. Pogingen Koolhoven nieuw leven in te blazen mislukten, ook al omdat men wat onberaden de SIPA Minijet in licentie wilde bouwen, zonder dat duidelijk was wat daarvoor de markt zou zijn. In 1956 werd de firma officieel failliet verklaard. Van uit den Haag werd beslist dat men Fokker opnieuw wilde laten beginnen; eis was dat dan de gehele overgebleven Nederlandse vliegtuigindustrie zou samenkomen in een bedrijf: Fokker. De rest mag bekend worden verondersteld; voor ons is van belang dat wel degelijk een poging werd ondernomen vanuit Fokker een bijdrage aan de GA te laten geven. Dit kwam in de vorm van de Koolhoven fabriek Waalhaven. Het is niet zo dat dit het vliegen goedkoper maakte, navraag levert op dat huurprijzen bij vliegclubs in die periode rond hfl 30 hfl 40 waren, in een tijd van toenemende werkeloosheid en waar een modaal inkomen rond hfl 100 in de maand was. In voormalig Nederlands Indië was ook nog Walraven, die met een aantal originele ontwerpen kwam. Onderstaand een kaartje van de Nederlandse vliegvelden anno 1935, 24 in totaal waarvan een aantal water velden. Het is goed daarbij te vermelden dat op dat moment Schiphol 800 bij 900 m was, en Waalhaven 750 bij 850 m. Voor de laatste gold dat men ook toen al bezig was naar de huidige locatie Zestienhoven te kijken, vanwege de ruimte beperkingen, denk bijvoorbeeld aan uitstekende scheepsmasten. Van de overige velden waren een aantal niet groter dan wat nu voor MLA s van toepassing is, geen probleem voor een Koolhoven FK 46 of Pander. Ook was het niet ongewoon dat een militair vliegtuig op een burgerveld verscheen, om een lunch in Pander clubvliegtuig van de RAC. kende. Een aantal invloedrijke lieden, waaronder FJ Philips (Eindhoven), MAG. van der Leeuw (van Nelle, Rotterdam), K. Geus van den Heuvel (Amsterdam) en DL Asjes zetten zich niet alleen in voor de luchtvaart, maar maakten ook veel van hun politieke contacten gebruik om administratieve of andere obstakels uit weg te ruimen. Na 1945 zijn deze lieden overigens door gegaan met hun inspanningen voor de kleine luchtvaart, met uitzondering van MAG. van der Leeuw die in 1936 omkwam in een VFR in to IMC ongeval met zijn Waco CUC tweedekker, toen het ultieme zakenvliegtuig geacht. Naast allerlei recordvluchten die door Nederlandse vliegers werden ondernomen, moet zeker ook genoemd worden het verlenen van gastvrijheid voor zaken als de Europese Rondvlucht of vliegers uit andere landen die bezig waren met een bijzondere of recordvlucht. Zo werden bijvoorbeeld Lindbergh met een Lockheed Sirius watervliegtuig, de Dornier Do X en een compleet Italiaans squadron vliegboten groots ontvangen. De resulterende publiciteit kan men zich voorstellen. Fokker F-25 Promotor. F- 25 Promotor, een vier persoons licht vliegtuig met de vliegerpositie midden voor en drie op de achterbank. Het idee was om dit als een soort luchttaxi te laten fungeren naar het voorbeeld van de Koolhoven FK 43 van voor 1940 van de KLM die inderdaad een aantal van deze luchttaxis had. Het grote probleem met de F-25 was dat men onvoldoende rekening had gehouden Koolhoven FK 43 luchttaxi van KLM. met de technische problemen van een dergelijke configuratie en werd het project gestopt, ook al omdat Fokker nu voluit bezig was met de S-11 trainer die een groter succes bleek dan gedacht; hij werd ook verkocht aan Italie, Israel en Brazilie. Later werd dit nog meer met de F-27 en kon men zich niet meer met de GA bezig houden, zakelijk gezien niet onredelijk. Van veel groter belang was de instelling van de WIZ ofwel Werkcommissie Investeringen Zweefvliegen. De redenering was als volgt: voor de opbouw van de Nederlandse luchtvaart hebben we jonge mensen nodig; die hebben geen geld dus moet het goedkoop en dan is zweefvliegen de beste keuze. Het werd groots aangepakt: in All Clear Uitgave voor de leden van de KNVvL afdeling gemotoriseerd vliegen

19 stichting van het nationale zweefvliegcentrum Terlet, de bouw van een groot aantal Goevier tweezitters en de Grunau Baby eenzitters door Fokker, bouw van zg. WIZ lieren, medegebruik van alle militaire velden en het scholieren systeem voor diegenen die later hoopten beroeps vlieger of militair vlieger te worden. Hoewel de WIZ niet meer bestaat, zijn de gevolgen nog altijd zichtbaar: het zweefvliegen in NL is op een niveau dat je niet zou verwachten in een land met ons klimaat. Het is mogelijk het meest succesvolle motivatieprogramma voor de luchtvaart ooit. De gemotoriseerde GA groeide ondertussen ook, zij het niet zo snel en uiteraard vanwege het veel hogere kostenniveau. De oudere Austers en Tiger Moths werden geleidelijk vervangen door moderner materieel. Naast de bekende Jodels was ook een interessant initiatief van Rein Uges om vliegtuigen uit Tsjechoslowakije te importeren via de handelsorganisatie Omnipol. In de jaren 60 ging men echter steeds meer over op metalen Amerikaanse typen als Cessna en Piper laagdekkers. Met terugwerkende kracht kan men zich afvragen of dit verstandig was; uiteindelijk kost een 160 pk vierzitter per uur meer dan een 65 pk Jodel of 80 pk Zlin. Ook gaat men volkomen Jodel PH-VRE van Vliegclub Rotterdam. Zlin Junak. voorbij aan het geheel andere gebruik van lichte vliegtuigen in Noord Amerika in vergelijking met hier. Inzet van een populaire vierzitter kan heel goed als vervangend vervoer voor een bepaalde afstand waar een auto maar de helft van de snelheid van het lichte vliegtuig heeft en brandstofkosten (ook nu nog) veel lager zijn dan hier. In bijlage een Cessna reclame uit de jaren 60 waaruit duidelijk dit andere gebruik blijkt. Het huidige succes van motorzwevers en MLA s lijkt deze stelling te bevestigen. Geluidhinder en projectontwikkelaars Eind jaren 60 ontstond een nieuw fenomeen: klachten over geluidhinder door omwonenden van vliegvelden. Vaak heeft men dit maar op zijn beloop gelaten, waardoor het rumoer, politiek gezien, toenam. Op hun beurt zagen een aantal projectontwikkelaars hun kans schoon om te trachten de acties aan te moedigen en zo misschien sluiting van het vliegveld in kwestie te realiseren en zo voor een koopje aan grond te komen. Uiteindelijk wist men hier op in te spelen en liggen de zaken gunstiger ook nadat een juridisch kader was geschapen door de Wet Geluidhinder. Regionale velden hebben inmiddels (meestal) een goede verhouding opgebouwd met omliggende gemeenten. Een bijzonder geval is de luchthaven Schiphol. In 1945 was dit een grote ruïne die geleidelijk hersteld werd. Een plan ontstond om een andere locatie te zoeken waar meer ruimte voor uitbreiding was. KLM directeur Plesman kwam met het plan Burgerveen (nu een afrit van de A4). Helaas kwam er toen een actiegroep onder leiding van cabaretier Max Tailleur die onder het motto Schiphol moet bij Mokum blijven! zich inzette voor behoud van de huidige locatie. Zoals gewoonlijk voegde de overheid zich naar de partij die politiek het meeste lawaai maakte met de gevolgen die we nu kennen. Plesman had de Comet in Engeland gezien en begrepen dat Schiphol in de toekomst niet meer de vliegweide waarin af en toe een Dakota aankwam zou blijven. Uiteindelijk kwam een nieuw Schiphol waarbij nog steeds de typische problemen van de ombouw te zien zijn; denk bijvoorbeeld ter plaatse van het begin van de baan 24 en dergelijke. Het passagiersterminal lijkt een winkelcentrum met mogelijkheden voor vertrekkende en aankomende vliegtuigen. Waar bijvoorbeeld in Chicago het aanbrengen van een nieuwe toplaag op een baan gebeurt in de periode van een nacht tussen en 04:00 uur gunt men zich hier ruim de tijd. Nader onderzoek levert op dat wel veel wordt besteed aan aandelenhandel; zoals recentelijk de acquisitie van aandelen in Braziliaanse luchthavens. Een verband met operationele efficiency is hierin niet te ontdekken. Plesman s idee van een geheel nieuw Schiphol zou in de toekomst bijvoorbeeld de vorm van een offshore veld kunnen krijgen, geïntegreerd met de eilanden die toch voor de kust zullen moeten verschijnen vanwege stijgende zeespiegel. Toenemende zorgen over security worden hiermee ook ondervangen, als ook mogelijke toekomstige accommodatie van SST s. Pro-actief bestrijden van indianenverhalen en promotie van GA Men moet bedenken dat de GA altijd tegenstanders zal hebben, dat is van alle tijden en in alle landen. Als er niets tegen ondernomen wordt, gaat het een eigen leven leiden. Het is daarom wenselijk dat het in 2013 opgeheven Platform Nederlandse Luchtvaart een herstart krijgt. Er is al samenwerking tussen KNVvL en AOPA-NL; de Federatie Historische Luchtvaart heeft al resultaten kunnen boeken maar meer samenwerking is toch gewenst. Men denke aan zaken als het doornemen van het Staatsblad; oersaaie literatuur maar alle beleidsvoornemens staan er in. Nagaan van alles wat in de media verschijnt over luchtvaart en daar op zo nodig reageren is ook al een arbeidsintensieve bezigheid. In het bijzonder moet aandacht worden besteed aan de steeds weer opnieuw ondernomen pogingen van bepaalde zijde om te stellen dat de GA weg zou moeten uit Nederland omdat het zogenaamd te vol is hier. Volslagen fantasieverhalen en die moeten met kracht de kop ingedrukt worden. Men kan dit o.a doen door te wijzen op het feit dat zowel in Hong Kong als in Singapore vliegclubs zijn met eigen terreinen Shek Kong voor Hong Kong en Kallang voor Singapore. Zie verder hun websites www. aviationclub.hk en Een bron van zorg is op dit moment de niet aflatende stroom van reorganisaties bij het ministerie I&M. Bij laatste telling 12 in 15 jaar tijd. Documentatie voor bijvoorbeeld EASA conversie was daardoor niet op tijd aanwezig; schrijver dezes heeft gebruik gemaakt van publicaties van CASA (Australië), CAA (UK) en de Zwitserse autoriteit. Inmiddels heeft een opleidingsinstelling al er voor gekozen uit te wijken voor documentatie naar de CAA (UK), maar blijft hier opereren. Er kunnen er meer volgen. Ook de Amerikaanse FAA heeft inmiddels scherpe kritiek geuit op het falend beleid van het ministerie. Tenslotte is er de vraag van de bizarre hoge tarieven voor brevettering en dergelijke. Europese wet- en regelgeving is hier duidelijk over: het moet omlaag en zo nodig via juridische procedures in Brussel. Olav van Bockel Referenties: 1. Vliegerhandboek J.A. Bach, Ahrend, Luchthavens H. Fuchs, Meulenhoff, Puberen in de lucht, H. Nijdam, Elikser 2014 ISBN Talloze oude nummers van Avia, Vliegwereld etc. Verder: met speciale dank aan de inmiddels 94 jarige Henk Nijdam, die in 1939 begon bij KLM en zijn vriendelijke woorden over de kleine luchtvaart van nu. En natuurlijk oprechte excuses aan al diegenen die ik hier niet heb kunnen noemen. Uitgave voor de leden van de KNVvL afdeling gemotoriseerd vliegen All Clear 19

20 Fumel LFDX 3 September Na een eerste mislukte poging om een tripje naar Zuid-Frankrijk te maken, ziet het er nu goed uit. We hebben een doel: het vliegveld Fumel aan de rivier de Lot, 40 kilometer ten westen van de wijnstad Cahors. Op een kilometertje of 10 van het vliegveld heeft een oudoom van mij in de dertiger jaren van de vorige eeuw een ATTERRISSAGE A VUE Ouvert à la CAP FUMEL MONTAYRAL Public air traffic Visual boerderij landing gehad en daar een AD2 onderzoekje LFDX ATT JUN 13 naar ter plekke (in Saux) is een mooie kapstok om een tour de France te ALT AD : 692 (25 hpa) LFDX LAT : N beginnen. We bereiden ons goed VAR : 1 voor. W (10) LONG : E APP : NIL TWR : NIL A/A : FR seulement/only 44 28' 44 27' Ramet BGC NM 607 Bréziès Naguère VILLENEUVE NM 371 Biac 495 Cros Lacouture 742 Hangar P SIV TOULOUSE 656 (D) AGN NM (1000) Nougaillou Paillasse le Caillou Château de Montayral Lagarrosse MONTAUBAN NM NM Bazérac Crusels Maritole Dimensions Nature Résistance RWY QFU TODA ASDA LDA Dimension Surface Strength Vanaf Texel bel ik met de havendienst van Revêtue x t Paved Fumel en vraag de vriendelijke dame aan de Aides andere lumineuses : BI kant - PCL van de lijn Lighting of aids er : LIL - een PCL auto te huur is als we overmorgen op Fumel zullen AMDT 08/13 CHG : VAR, QFU, circuits ULM, départs initiaux. landen. Dat is geen probleem, kom maar gewoon deze kant op, tettert de Française in mijn oor en niets staat ons in de weg voor een leuke vlucht. Jan Smits en Jeroen Knevel, die later vele uurtjes voor MAF in Afrika zouden vliegen, vinden het totaal geen probleem om de voorste stoelen in de PH-TXL te bezetten en zien het als een ultieme training. Wij nemen genoegen met de achterste twee stoelen. Om uur verlaten we het Texelse gras voor de eerste leg. Abbeville (LFOI) is de eerste pleisterplaats. Na een rustige vlucht van 2 uur en 49 minuten strijken we er neer. We tanken en hangen al weer gauw boven het Franse glooiende landschap. Op naar Châteauroux-Villers (LFEJ) waar we voor een tweede keer zullen tanken. We zijn dan alweer 2 uur en 23 minuten verder. Ons einddoel voor de eerste dag is Perigueux (LFBX), waar we de nacht zullen doorbrengen bij een dorps- en klasgenoot van mij, SARLAT NM ALT / HGT : ft GUND : 158 ft m ' ' Duitse bezoeker (800) DEP Hangars DEP le Lot TMA 4.5 TOULOUSE E FL CAHORS NM CL NM Combe de Mortayroux SIA die zijn geluk in de Dordogne heeft gevonden. Na precies zes en een half uur vliegen landen we op Perigueux en staat de Mercedes station klaar om ons op te halen. Via een terrasje en enige koele versnaperingen komen we aan in Fossemagne, waar onze bedden al klaar staan. De dag daarna 4 september hebben we geen haast. En dat is maar goed ook want boven de rivier de Isle, die bijkans om het vliegveld heen meandert, hangen dikke mistbanken. De zon zorgt voor opruiming en om kwart over 10 vertrekken we voor het laatste stukje naar het zuiden. Fumel, here we come. Exact 34 minuten later laten de Goodyear bandjes van de TXL hun afdrukken achter op het asfalt van baan 17 op Fumel (LFDX). We backtracken de runway en taxiën naar de pomp, die een wat vervallen indruk wekt. Het is doodstil op het veld. Zo te zien zijn we de enige bezoekers. We wachten even bij de pomp om te zien of er iemand op komt dagen die ons helpt met refuellen. Maar het blijft doodstil. Gelukkig heeft mijn maat een mobiele telefoon bij zich. Het is 1997 en denkelijk één van de eerste modellen. We draaien het nummer van de havendienst en in een huisje net naast het veld horen we een hond aanslaan. Maar verder komt er niemand. Dan horen we het geluid van een vliegtuig en jawel hoor, daar hangt een Jodel op finals voor 17. Dat zal de havenmeester wel zijn, denken we met z n vieren, maar de kist maakt een touch and go en verdwijnt weer uit ons blikveld. Misschien moeten we maar naar Saux wandelen, probeer ik voorzichtig, maar dat lijkt geen goed idee. Het vliegveld ligt op een heuvel en welke kant moeten we in s hemelsnaam op? We besluiten nog even te wachten, maar na een goed uur is iedereen het er over eens dat dit weinig zin heeft. Op 10 minuutjes vliegen ligt een groter veld, waar we kunnen tanken en overleggen wat we dan gaan doen. Om 7 over 12 landen we op Villeneuve-sur-Lot (LFCW) nadat we 13 minuten boven de zonnebloemvelden hebben gehangen. Dat valt even tegen! Tussen en uur staan alle handjes in Zuid-Frankrijk in de vaanstand; hun zuiderburen noemen dat siësta geloof ik. En nee, dat heb ik ook niet in het AIP gelezen. Het duurt dus tot even over tweeën (men kwam ons tegemoet) dat we weer gevuld en wel airborne kunnen gaan. Omdat we nu nogal wat tijd verloren hebben zien gaan, besluiten we de zoektocht naar de oudoom te laten voor wat die is en langzaam aan naar het noorden 20 All Clear Uitgave voor de leden van de KNVvL afdeling gemotoriseerd vliegen

TEXEL INTERNATIONAL AIRPORT NIEUWSBRIEF

TEXEL INTERNATIONAL AIRPORT NIEUWSBRIEF TEXEL INTERNATIONAL AIRPORT NIEUWSBRIEF Editie Maart 2013 Wilt u dit soort nieuwsbrieven in de toekomst niet meer ontvangen? Dan kunt u ons mailen op info@texelairport.nl, wij zullen u uit de mailinglist

Nadere informatie

De theorielessen beginnen jaarlijks begin september en u kunt tussentijds instappen.

De theorielessen beginnen jaarlijks begin september en u kunt tussentijds instappen. Geachte heer, mevrouw, Hartelijk dank voor uw interesse in ons vliegcentrum en in de vliegopleidingen in het bijzonder. Vliegcentrum Lelystad leidt vliegers op voor het micro light- en het sportvliegbrevet.

Nadere informatie

AEROCLUB MARITIME VLIEGSCHOOL

AEROCLUB MARITIME VLIEGSCHOOL AEROCLUB MARITIME VLIEGSCHOOL Infopakket voor de vliegopleiding, lidmaatschap en verhuur toestellen bij Aeroclub Maritime. Infopakket van Aeroclub Maritime Vliegopleiding, lidmaatschap, verhuur toestellen.

Nadere informatie

Factsheet Eindhoven Airport

Factsheet Eindhoven Airport Factsheet Eindhoven Airport Geschiedenis: - 1932 Vliegveld Welschap geopend - 1984 Passagiers terminal gebouwd - 2002 Komst Ryanair - 2006 Komst Wizz Air en Transavia - 2009 KLM stopt - 2013 Ryanair opent

Nadere informatie

WERKBOEK. Lest we Forget

WERKBOEK. Lest we Forget 1 WERKBOEK Lest we Forget 2 Lest we Forget Dit is een uitgave van de stichting Aircraft Recovery Groep 1940-1945 Contact: Secretaris Stichting A.R.G. 1940-1945, Dorpsstraat 204H, 1566 AT Assendelft. Website:

Nadere informatie

PPL of LAPL vliegopleiding Uw droom wordt werkelijkheid

PPL of LAPL vliegopleiding Uw droom wordt werkelijkheid PPL of LAPL vliegopleiding Uw droom wordt werkelijkheid Vliegen is voor velen nog steeds een droom; echter wordt deze droom voor steeds meer mensen werkelijkheid. Ook u heeft, door het aanvragen van informatie

Nadere informatie

Vliegclub Hoevenen. Gelegen aan de Dijkstraat. B-2940 Hoevenen TEL:03/605.74.41

Vliegclub Hoevenen. Gelegen aan de Dijkstraat. B-2940 Hoevenen TEL:03/605.74.41 Vliegclub Hoevenen Gelegen aan de Dijkstraat B-2940 Hoevenen TEL:03/605.74.41 Website: www.ebhn.be Welkom op EBHN EBHN staat voor EuropeBelgiumHoeveneN. Het vliegveld Hoevenen, met een oppervlakte van

Nadere informatie

4 dagen. 3 landen. 7 vliegvelden. 11.45u vlieguren 1300 NM. Succesvolle ferryvlucht Jerez (LEJR) Lelystad (EHLE), 15 tm 17 januari 2010

4 dagen. 3 landen. 7 vliegvelden. 11.45u vlieguren 1300 NM. Succesvolle ferryvlucht Jerez (LEJR) Lelystad (EHLE), 15 tm 17 januari 2010 4 dagen 3 landen 7 vliegvelden 11.45u vlieguren 1300 NM Succesvolle ferryvlucht Jerez (LEJR) Lelystad (EHLE), 15 tm 17 januari 2010 Dag 1 Administratieve afhandeling 12 dagen later dan oorspronkelijk de

Nadere informatie

ALGEMENE GEGEVENS SAMENVATTING FEITELIJKE INFORMATIE. Nummer voorval: 2008031. Datum, tijd 1 voorval: 31 maart 2008, 12.07 uur

ALGEMENE GEGEVENS SAMENVATTING FEITELIJKE INFORMATIE. Nummer voorval: 2008031. Datum, tijd 1 voorval: 31 maart 2008, 12.07 uur ALGEMENE GEGEVENS Nummer voorval: 2008031 Classificatie: Ongeval Datum, tijd 1 voorval: 31 maart 2008, 12.07 uur Plaats voorval: Rotterdam Airport (EHRD) Registratie luchtvaartuig: PH-KIS Type luchtvaartuig:

Nadere informatie

Wat kost een vliegbrevet?

Wat kost een vliegbrevet? Wat kost een vliegbrevet? Deze vraag krijg ik vaak voorgelegd. Als ik dan met een grove inschatting van de kosten kom wordt er (uiteraard) via Google een vergelijk gemaakt met andere, al dan niet buitenlandse,

Nadere informatie

Luchthavens in Nederland

Luchthavens in Nederland Fact Sheet Luchthavens in Nederland In deze fact sheet worden de belangrijkste feiten, cijfers en ontwikkelingen weergeven die over de Nederlandse luchthavens gaan. Alleen de luchthavens die aangesloten

Nadere informatie

Gemaakt door Nico van Dam, t.b.v. www.dutchfs.com/ 04 december 2006.

Gemaakt door Nico van Dam, t.b.v. www.dutchfs.com/ 04 december 2006. Gemaakt door Nico van Dam, t.b.v. www.dutchfs.com/ 04 december 2006. inleiding flight simulator: Starten met Cessna alles uit zetten voor de cold & dark cockpit Vliegtuig kiezen = Lockheed L-049A Constellation

Nadere informatie

ALGEMENE GEGEVENS SAMENVATTING FEITELIJKE GEGEVENS. Nummer voorval: 2006124. Datum, tijd 1 voorval: 25 oktober 2006, 21.47 uur

ALGEMENE GEGEVENS SAMENVATTING FEITELIJKE GEGEVENS. Nummer voorval: 2006124. Datum, tijd 1 voorval: 25 oktober 2006, 21.47 uur ALGEMENE GEGEVENS Nummer voorval: 2006124 Classificatie: Ernstig incident Datum, tijd 1 voorval: 25 oktober 2006, 21.47 uur Plaats voorval: Amsterdam Schiphol Airport Registratie luchtvaartuig: OO-FLN

Nadere informatie

NOORWEGEN. Vertrek: s ochtends moesten we gewoon naar school tot 12 uur. we werden 09-05-2012 13-05-2012

NOORWEGEN. Vertrek: s ochtends moesten we gewoon naar school tot 12 uur. we werden 09-05-2012 13-05-2012 NOORWEGEN 09-05-2012 13-05-2012 Vertrek: s ochtends moesten we gewoon naar school tot 12 uur. we werden door onze ouders naar Schiphol gebracht. Ik zat bij Ilonka in de auto. Op Schiphol gaf meester Hendrie

Nadere informatie

vliegbedrijf van der meulen b.v. Stichting Vliegveld Oostwold-Oldambt Het groenste vliegveld van Groningen

vliegbedrijf van der meulen b.v. Stichting Vliegveld Oostwold-Oldambt Het groenste vliegveld van Groningen OOSTWOLD AIRSHOW De snijtekens geven de MINIMALE WITRUIMTE OM HET LOGO aan; hier binnen mag niets staan vliegbedrijf Stichting Vliegveld Oostwold-Oldambt Het groenste vliegveld van Groningen van der meulen

Nadere informatie

introductie AEroclub ZEElAnd

introductie AEroclub ZEElAnd introductie AEroclub ZEElAnd Ik heb AltIjd Al ZElf willen leren vliegen! Dat is één van de meest gehoorde redenen om vliegles te gaan nemen. Vroeger had ik er geen geld voor, daarna had ik er geen tijd

Nadere informatie

Egbert s samenvatting Voorschriften en reglementen

Egbert s samenvatting Voorschriften en reglementen Egbert s samenvatting Voorschriften en reglementen In 2014 heeft Egbert Braaksma een samenvatting gemaakt van de belangrijkste stof voor het examenonderdeel Voorschriften en reglementen. Deze samenvatting

Nadere informatie

Inzet Schiphol- Oostbaan

Inzet Schiphol- Oostbaan Veel gestelde vragen Banenstelsel Schiphol Inzet Schiphol- Oostbaan januari 2015 Versie 1.1 1. Algemeen Schiphol beschikt over vijf lange start- en landingsbanen en één kortere en is een knooppunt van

Nadere informatie

Hand- out Boeing 737 vliegen. hand- out- PU.01

Hand- out Boeing 737 vliegen. hand- out- PU.01 Hand- out Boeing 737 vliegen. Pitch- Up Arendweg 37- B Lelystad Airport 085-210 60 66 pitch- up.nl 1 Deze hand- out is samengesteld door Simcenter Lelystad, Pitch- Up en wordt toegepast bij het uitvoeren

Nadere informatie

OPLEIDING PPL. Inhoud:

OPLEIDING PPL. Inhoud: OPLEIDING PPL Inhoud: 1. Overzicht van de opleiding 2. Hoe kan ik piloot worden via de Limburgse Vleugels 3. De medische keuring 4. De oefenvergunning 5. Het logboek 6. Theoretische opleiding 7. Praktijk

Nadere informatie

the right way to the left seat

the right way to the left seat the right way to the left seat PILOOT WORDEN >> WAAR MOET IK AAN VOLDOEN? >> DE SELECTIEPROCEDURE Piloot worden Heb je altijd al willen vliegen? Gedroomd over een wereldbaan in de wolken? Kies dan voor

Nadere informatie

Sponsormap 2011. www.;ions. www.lionstourrally.nl

Sponsormap 2011. www.;ions. www.lionstourrally.nl Sponsormap 2011 Algemeen Lions Tour Rally, 25 en 26 juni 2011 Geachte ondernemer / geachte Sponsor, Voor u ligt de sponsormap van de Lions Tour Rally. Fijn dat u de moeite neemt te lezen en in overweging

Nadere informatie

pag. 1 Stukje navigatie met behulp van radio-bakens

pag. 1 Stukje navigatie met behulp van radio-bakens pag. 1 Stukje navigatie met behulp van radio-bakens 1. Algemene info BRASS: BRUNO: ANTW: KODE: RW: NDB: VOR: DME: ILS: OM: MM: LOCALIZER: OBI: OBS: ADF: NAV1: NAV2: Vliegveld Brasschaat Baken Bruno Vliegveld

Nadere informatie

ALGEMENE GEGEVENS SAMENVATTING FEITELIJKE INFORMATIE. Nummer voorval: 2007015. Datum, tijd 1 voorval: 5 maart 2007, 10.27 uur

ALGEMENE GEGEVENS SAMENVATTING FEITELIJKE INFORMATIE. Nummer voorval: 2007015. Datum, tijd 1 voorval: 5 maart 2007, 10.27 uur ALGEMENE GEGEVENS Nummer voorval: 2007015 Classificatie: Ernstig incident Datum, tijd 1 voorval: 5 maart 2007, 10.27 uur Plaats voorval: Amsterdam Schiphol Airport Registratie luchtvaartuig: G-EZIP Type

Nadere informatie

TEXEL INTERNATIONAL AIRPORT NIEUWSBRIEF

TEXEL INTERNATIONAL AIRPORT NIEUWSBRIEF TEXEL INTERNATIONAL AIRPORT NIEUWSBRIEF Editie Juni 2012 ALGEMEEN Hierbij ontvangt u weer een update vanaf het internationale vliegveld van Texel middels een nieuwsbrief. De nieuwsbrief verschijnt tweemaal

Nadere informatie

VEILIGHEIDS REGLEMENT

VEILIGHEIDS REGLEMENT versie 8 VEILIGHEIDS REGLEMENT Algemeen: Modelvliegers vallen onder het Basis Veiligheidsreglement Modelvliegsport en de Regeling Modelvliegen van de Staatssecretaris van Verkeer en Waterstaat van 2 december

Nadere informatie

Oostroute Lelystad Airport

Oostroute Lelystad Airport Oostroute Lelystad Airport In opdracht van: Natuur en Milieu Flevoland en Staatsbosbeheer To70 Postbus 43001 2504 AA Den Haag tel. +31 (0)70 3922 322 fax +31 (0)70 3658 867 E-mail: info@to70.nl Door: Ruud

Nadere informatie

Dutch Air Rally 2014 (middagvlucht)

Dutch Air Rally 2014 (middagvlucht) Dutch Air Rally 2014 (middagvlucht) Beste deelnemer Leuk dat u meevliegt! De Dutch Air Rally bestaat uit 4 onderdelen: Vluchtvoorbereiding Precisievlucht Fotoherkenning Vaklanding Lees deze inleiding goed

Nadere informatie

Dit is een gatentoets die een selectie van teksten bevat die geleerd zijn in de cursus Nederlands voor buitenlanders. Er zijn 100 opgaven.

Dit is een gatentoets die een selectie van teksten bevat die geleerd zijn in de cursus Nederlands voor buitenlanders. Er zijn 100 opgaven. Dit is een gatentoets die een selectie van teksten bevat die geleerd zijn in de cursus Nederlands voor buitenlanders. Er zijn 100 opgaven. U hebt voor deze toets maximaal een uur. Wacht tot u mag beginnen

Nadere informatie

VLUCHTVOORBEREIDING EN UITVOERING VAN EEN OVERLANDVLUCHT NAAR DUITSLAND

VLUCHTVOORBEREIDING EN UITVOERING VAN EEN OVERLANDVLUCHT NAAR DUITSLAND VLUCHTVOORBEREIDING EN UITVOERING VAN EEN OVERLANDVLUCHT NAAR DUITSLAND Presentatie voor de opfriscursussen voor RFI(A)-TMG s Voorjaar 2005 Opgesteld door Ruud Diepeveen (EACzc) et al. HET 10 STAPPEN-PLAN

Nadere informatie

Naar aanleiding van de vele vragen die we krijgen, heeft het ILT onderstaand voor u de meest voorkomende vragen incl. antwoord op een rij gezet.

Naar aanleiding van de vele vragen die we krijgen, heeft het ILT onderstaand voor u de meest voorkomende vragen incl. antwoord op een rij gezet. Naar aanleiding van de vele vragen die we krijgen, heeft het ILT onderstaand voor u de meest voorkomende vragen incl. antwoord op een rij gezet. Wat is de aanleiding voor het nietig verklaren van de medisch

Nadere informatie

24ste Fly-In van Diest Aero Club is een groot succes

24ste Fly-In van Diest Aero Club is een groot succes 24ste Fly-In van Diest Aero Club is een groot succes De 24 ste Fly-In van Diest Aero Club, op 11 en 12 augustus 2007, was de grootste en de meest succesvolle in de reeks. Na enkele edities die gekenmerkt

Nadere informatie

Foto Avontuur Thailand

Foto Avontuur Thailand Foto Avontuur Thailand 2 Thailand You don't take a photograph, you make it. Ansel Adams Inhoud 3. Programma 4. Foto Avonturen 5. Locaties 7. Groepen 10. Workshops 12. Thema s 13. Vaardigheden 14. Onze

Nadere informatie

1 of 9 13-03-2004 21:21

1 of 9 13-03-2004 21:21 1 of 9 13-03-2004 21:21 Hello Beginnende Piloot Hierbij een stukje uitleg waarom je "niet goed voor de baan uitkomt" Allereerst begin het maken van een vlucht bij een goede voorbereiding! 1. Vluchtvoorbereiding

Nadere informatie

Mag ik vliegen met mijn Drone? Versie 1.7 - Maart 2014

Mag ik vliegen met mijn Drone? Versie 1.7 - Maart 2014 Mag ik vliegen met mijn Drone? Versie 1.7 - Maart 2014 Inleiding Steeds vaker zijn ze in het nieuws: Drones. De volledige (werkelijke) naam is Remotely Piloted Aircraft System (RPAS). Dit kunnen op afstand

Nadere informatie

Dutch Open Air Rally 2015 (middagvlucht)

Dutch Open Air Rally 2015 (middagvlucht) Dutch Open Air Rally 2015 (middagvlucht) Beste deelnemer Leuk dat u meevliegt! De Dutch Open Air Rally bestaat uit 4 onderdelen: Vluchtvoorbereiding Precisievlucht Fotoherkenning Vaklanding Lees deze inleiding

Nadere informatie

. EC Verordening 2006/2007. . Huidige aantal frequenties in VHF-band 25 khz (717.975-137 MHz) ontoereikend voor toename luchtverkeer,

. EC Verordening 2006/2007. . Huidige aantal frequenties in VHF-band 25 khz (717.975-137 MHz) ontoereikend voor toename luchtverkeer, 1'7-4-2014 Agenda. Doel 8.33 khz kanaalafstand. Verordeningen 8.33 khz. Uitgangspunten Nederland. Fasering Nederland. Aandachtspunten GA. Planning vervolgproces. Safety assessment l7-4-20t4 Doel 8.33 khz

Nadere informatie

TEXEL INTERNATIONAL AIRPORT NIEUWSBRIEF

TEXEL INTERNATIONAL AIRPORT NIEUWSBRIEF TEXEL INTERNATIONAL AIRPORT NIEUWSBRIEF ALGEMEEN Texel International Airport heeft een goed vliegjaar 2008 achter de rug. In totaal noteerden wij 24.007 vliegbewegingen en dat is het beste jaar sinds 1999.

Nadere informatie

VOLG HET NEDERLANDS ELFTAL TIJDENS HET EK EN GA MEE MET DE ORANJE KARAVAAN MET VERBLIJF OP DE HOLLAND CAMPING

VOLG HET NEDERLANDS ELFTAL TIJDENS HET EK EN GA MEE MET DE ORANJE KARAVAAN MET VERBLIJF OP DE HOLLAND CAMPING EUROCULT LITO VOLG HET NEDERLANDS ELFTAL TIJDENS HET EK EN GA MEE MET DE ORANJE KARAVAAN MET VERBLIJF OP DE HOLLAND CAMPING Postbus 13050 3507 LB Utrecht Wittevrouwenstraat 36 3512 CV Utrecht Tel: 030

Nadere informatie

Gold E 10.000,- - Uw logo op kleding havenmeester - Banner op site - Uw logo op sponsor bord in toren - Uw logo op crew T-shirt - 50 Toegangskaartjes

Gold E 10.000,- - Uw logo op kleding havenmeester - Banner op site - Uw logo op sponsor bord in toren - Uw logo op crew T-shirt - 50 Toegangskaartjes Seppe Airshow Sponsorpakket 1 Gold - 40 VIP Area passen - Pagode op 27 juni 2009 - Advertentie 1/1 avertentie in het Seppe Airshow Magazine - Uw vlag op Seppe airport - Uw logo op kleding havenmeester

Nadere informatie

Voorzitter Naam: Telefoon: E-mail: Chef Instructeur Naam: Telefoon: E-mail: Contactpersoon audit Naam: Telefoon: Email:

Voorzitter Naam: Telefoon: E-mail: Chef Instructeur Naam: Telefoon: E-mail: Contactpersoon audit Naam: Telefoon: Email: Club audit Datum: Algemene informatie over de zweefvliegclub Naam zweefvliegclub: Straat: Postcode: Telefoon: Plaats: Email: Voorzitter Naam: Telefoon: E-mail: Chef Instructeur Naam: Telefoon: E-mail:

Nadere informatie

'De geschiedenis van Aviod(r)ome'

'De geschiedenis van Aviod(r)ome' 'De geschiedenis van Aviod(r)ome' 1955, oprichting van de Stichting voor het Nationaal Luchtvaartmuseum In 1955 namen diverse maatschappelijk organisaties het initiatief om een Nationaal Luchtvaartmuseum

Nadere informatie

Huishoudelijk Reglement Roder Luchtvaartclub

Huishoudelijk Reglement Roder Luchtvaartclub Huishoudelijk Reglement Versie 1 23 maart 2010 1 INHOUD Hoofdstuk 1 Algemeen...3 Begripsbepaling...3 Artikel 0: Algemeen...3 Artikel 1: Verzekering/schade....3 Artikel 2: Gebruik vliegterrein....4 Artikel

Nadere informatie

Zweefvliegsport. Agenda. Voorstelling. Voorstelling Kortrijk Flying Club v.z.w. Wat is zweefvliegen? Hoe begin je eraan? Hoeveel kost het?

Zweefvliegsport. Agenda. Voorstelling. Voorstelling Kortrijk Flying Club v.z.w. Wat is zweefvliegen? Hoe begin je eraan? Hoeveel kost het? Zweefvliegsport Voorstelling www.zweefvliegen.be Agenda Voorstelling Kortrijk Flying Club v.z.w. Wat is zweefvliegen? Hoe begin je eraan? Hoeveel kost het? Vragenronde www.zweefvliegen.be 2 1 Kortrijk

Nadere informatie

Dutch Open Air Rally 2015 (ochtendvlucht)

Dutch Open Air Rally 2015 (ochtendvlucht) Dutch Open Air Rally 2015 (ochtendvlucht) Beste Vliegvrienden, Hierbij treft u aanvullende gegevens en een opdrachtformulier aan betreffende de Dutch Open Air Rally 2015 waaronder de opdracht voor de ochtendvlucht

Nadere informatie

Martinair DC-8 verongelukt bij Colombo (Sri Lanka)

Martinair DC-8 verongelukt bij Colombo (Sri Lanka) Martinair DC-8 verongelukt bij Colombo (Sri Lanka) Op 4 december 1974 crasht Martinair DC-8 PH-MBH op weg naar Jeddah door een navigatiefout vlak voor de landing op Colombo. Er zijn 191 doden. Toedracht

Nadere informatie

Naleving milieuregels 2015. Verantwoording Regeling milieu-informatie luchthaven Schiphol

Naleving milieuregels 2015. Verantwoording Regeling milieu-informatie luchthaven Schiphol Naleving milieuregels Verantwoording Regeling milieu-informatie luchthaven Schiphol Referentienummer 2016/SP/PERF/5300 Status Definitief Versienummer 1.0 Classificatie Openbaar Versiedatum 3 februari 2016

Nadere informatie

Aeronca, een vliegtuigbouwer die beroemd werd met zijn 'vliegende badkuip'.. En als je dat toestel ziet, tja, de elegantie straalt er niet vanaf.

Aeronca, een vliegtuigbouwer die beroemd werd met zijn 'vliegende badkuip'.. En als je dat toestel ziet, tja, de elegantie straalt er niet vanaf. Aeronca L-16 A Aeronca, een vliegtuigbouwer die beroemd werd met zijn 'vliegende badkuip'.. En als je dat toestel ziet, tja, de elegantie straalt er niet vanaf. Aeronca C-2 {foto Wikipedia} Maar goed,

Nadere informatie

Geluidshinderproblematiek van TUG ontheffingen in de provincie Utrecht

Geluidshinderproblematiek van TUG ontheffingen in de provincie Utrecht 15 februari 2012 - NSG luchtvaart studiemiddag Geluidshinderproblematiek van TUG ontheffingen in de provincie Utrecht A.A.M. (Rien) Bakker 1 Vliegtuiglawaai in de provincie Utrecht? Oppervlakte: 1.385

Nadere informatie

Direct teruggekeerd na rook in de cockpit

Direct teruggekeerd na rook in de cockpit Direct teruggekeerd na rook in de cockpit Direct teruggekeerd na rook in de cockpit Den Haag, februari 2014 De rapporten van de Onderzoeksraad voor Veiligheid zijn openbaar. Alle rapporten zijn boven dien

Nadere informatie

TRAININGFLIGHT > RT-gebruik bij VFR vliegen

TRAININGFLIGHT > RT-gebruik bij VFR vliegen TRAININGFLIGHT > RT-gebruik bij VFR vliegen Inleiding Hoewel DFN laagdrempelig is en blijft, is het is wel zo leuk om zoveel mogelijk te vliegen zoals dat in real life gaat. De echte regels zijn echter

Nadere informatie

Nieuwsbrief. Even bijpraten...

Nieuwsbrief. Even bijpraten... Nieuwsbrief 6, zondag 23 juni 2013 Nieuwsbrief Even bijpraten... Testen.. Na een te lange periode van geen wedstrijden gaat het seizoen van Kevin en het team weer beginnen en wel te weten tijdens de T.T.

Nadere informatie

Informatiebrochure Cursusreis 2014

Informatiebrochure Cursusreis 2014 Cursusreis 2014 DE BANGE, BLIJE, BOZE OF BEDROEFDE PATIËNT EMOTIES DE BAAS 2 Sevilla Sevilla, waar altijd de zon schijnt. Sevilla is een gemeente en de hoofdstad van de Spaanse autonome regio Andalusië,

Nadere informatie

LVNL FACTS & FIGURES Peildatum 31 december 2014

LVNL FACTS & FIGURES Peildatum 31 december 2014 LVNL FACTS & FIGURES Peildatum 31 december 2014 Organisatieprofiel - 1 LVNL is sinds 1 januari 1993 een zelfstandig bestuursorgaan (ZBO). Daarvoor was LVNL onderdeel van het directoraat-generaal Rijksluchtvaartdienst

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 36599 15 december 2014 Beleidsregel van de Inspecteur-Generaal Leefomgeving en Transport, van 20 november 2014, nr. A-0-14-0072.001,

Nadere informatie

Van de redactie. Namens de redactie Jacqueline van der Maten

Van de redactie. Namens de redactie Jacqueline van der Maten Van de redactie Wat wonen we toch in een prachtige wijk! Ja, zult u zeggen, dat weten we wel. Maar je kijkt toch anders naar je wijk wanneer een buitenstaander, die hier nooit eerder geweest is, dat zegt.

Nadere informatie

zakelijke mogelijkheden bij Aviodrome www.aviodrome.nl

zakelijke mogelijkheden bij Aviodrome www.aviodrome.nl zakelijke mogelijkheden bij Aviodrome www.aviodrome.nl De startbaan voor uw evenement! Congressen, evenementen, brainstormsessies, workshops, familiefeesten, vergaderingen en bedrijfsuitjes. Allemaal Business

Nadere informatie

De weer gegevens haal je uit de ATIS van de controller. Mocht die niet aanwezig zijn dan staat de METAR ook in FSInn onder het Weather Menu.

De weer gegevens haal je uit de ATIS van de controller. Mocht die niet aanwezig zijn dan staat de METAR ook in FSInn onder het Weather Menu. Voorbeeldvlucht IFR vlucht (Eelde Amsterdam) Omschrijving: In dit document laat Alex Meijer zien hoe een vlucht wordt gemaakt van Eelde naar Schiphol. Alex is werkzaam als verkeersvlieger en een goede

Nadere informatie

Roostervrij Aanstaande vrijdag hebben de groepen 1 tot en met 4 een roostervrije dag. We wensen jullie een fijn lang weekend toe.

Roostervrij Aanstaande vrijdag hebben de groepen 1 tot en met 4 een roostervrije dag. We wensen jullie een fijn lang weekend toe. Jaargang 5 nr 11 11 november 2014 Eilenbergstraat 258 5011 EC Tilburg 013-4551292 info@stelaertshoeve.nl www.stelaertshoeve.nl Nieuwsbrief voor ouders van basisschool Stelaertshoeve in MFA De Symfonie.

Nadere informatie

Reisverslag Helgoland

Reisverslag Helgoland Reisverslag Helgoland Op donderdagochtend om 4 uur ben ik met een goede vriend vertrokken naar Bremerhaven in Duitsland waar we om half tien de boot moesten hebben naar Helgoland. Doordat we door de Duitse

Nadere informatie

TEXEL INTERNATIONAL AIRPORT NIEUWSBRIEF

TEXEL INTERNATIONAL AIRPORT NIEUWSBRIEF TEXEL INTERNATIONAL AIRPORT NIEUWSBRIEF ALGEMEEN Hierbij ontvangt u weer een update vanaf het internationale vliegveld van Texel middels een nieuwsbrief. De nieuwsbrief verschijnt tweemaal per jaar. Ondanks

Nadere informatie

Een vluchtje met een ILS Landing.

Een vluchtje met een ILS Landing. Een vluchtje met een ILS Landing. In de kleuren van 1972, net als het gebouw op de achtergrond, staat hij op ons te wachten, de PH-BUC. We gaan hem even gebruiken voor een klein vluchtje naar Heathrow,

Nadere informatie

SMZO 032200Z 040024 06004KT CAVOK TX34/17Z TN 23/10 BECMG 1 114 06008KT 9999 SCT025 FM2200 VRB 9999 FEW018

SMZO 032200Z 040024 06004KT CAVOK TX34/17Z TN 23/10 BECMG 1 114 06008KT 9999 SCT025 FM2200 VRB 9999 FEW018 Vliegen rondom Paramaribo Deze herfst/winter loopt onze dochter Astrid stage in Paramaribo. Een mooie aanleiding om dit land halverwege haar stage eens te bezoeken. Vanuit Hotel Torarica met mijn vrouw

Nadere informatie

ZC Flevo - Mosselweg 10a - 8256 RB Biddinghuizen - Tel hangar: 0321 33 24 24 - www.zcflevo.nl - zomercursus2009@zcflevo.nl

ZC Flevo - Mosselweg 10a - 8256 RB Biddinghuizen - Tel hangar: 0321 33 24 24 - www.zcflevo.nl - zomercursus2009@zcflevo.nl zomercursus zomercursus Het besturen van een zweefvliegtuig kan iedereen, met een beetje lef en doorzettingsvermogen leren. Zonder dat je een zware medische keuring of theoretische achtergrond nodig hebt.

Nadere informatie

Redactioneel voorwoord

Redactioneel voorwoord Redactioneel voorwoord Hierbij de laatste editie van de Aviosim nieuwsbrief voor de korte zomerstop. Omdat twee van onze redactieleden voor langere tijd naar het buitenland gaan en omdat er in de zomerperiode

Nadere informatie

CRO -9 WKH - COMMISSIE REGIONAAL OVERLEG LUCHTHAVEN MAASTRICHT Secretariaat: Postbus 7-6 MA Maastricht KLACHTENOVERZICHT e KWARTAAL BESTUURLIJKE VERSIE September Uitgegeven door de Stichting Klachtentelefoon

Nadere informatie

Solmar Vliegreizen. De hotels en bestemmingen waar u naartoe kunt vliegen:

Solmar Vliegreizen. De hotels en bestemmingen waar u naartoe kunt vliegen: Solmar Vliegreizen Deze zomer hebben wij voor u ook een beperkt aantal vliegtuigstoelen gereserveerd bij Transavia. Elke zaterdag en dinsdag vertrek vanuit Eindhoven naar Barcelona en vice versa. Mocht

Nadere informatie

Gebruik van mobiele systemen in General Aviation

Gebruik van mobiele systemen in General Aviation Gebruik van mobiele systemen in General Aviation Rob Ruigrok 14 november 2015 Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium National Aerospace Laboratory NLR Het NLR N L R Schiphol N L R Volkel N L R A m

Nadere informatie

Racen als The Kick Inside

Racen als The Kick Inside Racen als The Kick Inside Stuk voor stuk hadden we dezelfde ervaring, Hans Burg, Marco van den Brandhof en Ron en Tom Verheijen: in onze jeugd hadden we wel eens een bezoek gebracht aan een race-circuit,

Nadere informatie

Naleving milieuregels 2012 Verantwoording Regeling milieu-informatie luchthaven Schiphol. Luchtverkeersleiding Nederland

Naleving milieuregels 2012 Verantwoording Regeling milieu-informatie luchthaven Schiphol. Luchtverkeersleiding Nederland Naleving milieuregels Verantwoording Regeling milieu-informatie luchthaven Schiphol Luchtverkeersleiding Nederland Naleving milieuregels Luchtverkeersleiding Nederland - /SP/PF/443, 23 november Niets uit

Nadere informatie

Privilege Service Plus.

Privilege Service Plus. Privilege Service Plus. U staat er nooit alleen voor. Uw mobiliteitsgarantie, GRATIS verlengd Altijd klaar om uw mobiliteit te beschermen: Privilege Service en Privilege Service Plus. Instappen, starten,

Nadere informatie

Opstartles 10. EXTRA Oefenen met woorden bij de lessen

Opstartles 10. EXTRA Oefenen met woorden bij de lessen www.edusom.nl Opstartles 10. EXTRA Oefenen met woorden bij de lessen Het is belangrijk om veel woorden te leren. In deze extra les vindt u extra woorden bij de Opstartlessen 1 t/m 5. Kijk ook eens naar

Nadere informatie

C A L A M I T E I T E N P L A N

C A L A M I T E I T E N P L A N C A L A M I T E I T E N P L A N Ontwerp Dit calamiteitenplan is exclusief voor Midden Zeeland EHMZ Calamiteitenplan V5.0 INHOUD BLZ. Inhoudsopgave 1 1 Inleiding 2 2 Doelstelling 2 3 Uitvoering 3 3.1 Verantwoordelijkheden

Nadere informatie

Het maken en uitvoeren van een VFR vluchtplan met Jeppesen kaarten.

Het maken en uitvoeren van een VFR vluchtplan met Jeppesen kaarten. Het maken en uitvoeren van een VFR vluchtplan met Jeppesen kaarten. Als voorbereiding voor het maken en uitvoeren van een VFR vluchtplan is het verstandig om het document Airport Information (

Nadere informatie

Informatieboekje: NEIGHBOUR TOES

Informatieboekje: NEIGHBOUR TOES Informatieboekje: NEIGHBOUR TOES 1 WIE GAAN ER MEE Er gaan jongeren en begeleiders mee van t Volbert en daarnaast van 3 andere groepen uit andere landen. Alle begeleiders zijn er voor alle jongeren. Je

Nadere informatie

Een jaar geleden begon ik met de voorbereidingen. In augustus 2008 schreef ik al een verslag over de hoogtevaart naar 20000 voet die ik als opstap

Een jaar geleden begon ik met de voorbereidingen. In augustus 2008 schreef ik al een verslag over de hoogtevaart naar 20000 voet die ik als opstap Een jaar geleden begon ik met de voorbereidingen. In augustus 2008 schreef ik al een verslag over de hoogtevaart naar 20000 voet die ik als opstap naar de oversteek over de Alpen maakte. Doel van die vaart

Nadere informatie

LEERLINGEN UITVOERING 1 en 2 juni 2013

LEERLINGEN UITVOERING 1 en 2 juni 2013 LEERLINGEN UITVOERING 1 en 2 juni 2013 LEERLINGENUITVOERING ZATERDAG 1 en ZONDAG 2 JUNI 2013 Het is bijna zover! De leerlingenuitvoering in De Kampanje in Den Helder, waar alle danseressen en dansers al

Nadere informatie

Gelet op artikel 5.7 van de Wet luchtvaart en artikel 56 van het Luchtverkeersreglement;

Gelet op artikel 5.7 van de Wet luchtvaart en artikel 56 van het Luchtverkeersreglement; Datum Nummer HDJZ/LUV HOOFDDIRECTIE JURIDISCHE ZAKEN Onderwerp Regeling van de Staatssecretaris van Verkeer en Waterstaat, houdende nadere regels voor vluchten met een modelvliegtuig (Regeling modelvliegen)

Nadere informatie

Inhoud. Pagina. Inleiding. Doel beleidsplan 3. 1. Huidige situatie 3. 2. Doelstelling 5. 3. Analyse 5. 4. Marketing 6. 5. Marketing activiteiten 6

Inhoud. Pagina. Inleiding. Doel beleidsplan 3. 1. Huidige situatie 3. 2. Doelstelling 5. 3. Analyse 5. 4. Marketing 6. 5. Marketing activiteiten 6 Beleidsplan 2014 1 Inhoud Pagina Inleiding Doel beleidsplan 3 1. Huidige situatie 3 2. Doelstelling 5 3. Analyse 5 4. Marketing 6 5. Marketing activiteiten 6 6. Sponsoring 7 7. Conclusie 7 8. Aanbevelingen

Nadere informatie

PARACENTRUM AMELAND in 2012 naar een hoger plan

PARACENTRUM AMELAND in 2012 naar een hoger plan PARACENTRUM AMELAND in 2012 naar een hoger plan 1. Inleiding Wij kunnen met grote tevredenheid stellen dat wij al 22 jaar een prachtige parachutespring operatie hebben mogen runnen. Ameland is voor ons,

Nadere informatie

Stagedag Christiaan Huygens College, Eindhoven Natuurwetenschappelijk onderzoek 1, dd. 8 april 2008

Stagedag Christiaan Huygens College, Eindhoven Natuurwetenschappelijk onderzoek 1, dd. 8 april 2008 Stagedag Christiaan Huygens College, Eindhoven Natuurwetenschappelijk onderzoek 1, dd. 8 april 2008 Plan: Bij het Christiaan Huygens College mogen 4-VWO leerlingen een aantal dagen meelopen bij een bedrijf

Nadere informatie

Automatisch vliegen met een vliegplan in FSNavigator:

Automatisch vliegen met een vliegplan in FSNavigator: Automatisch vliegen met een vliegplan in FSNavigator: 1. Begin met het opstarten van MSFlightsim 2. Kies je aircraft en vliegveld van vertrek en geef aan welke gate of ramp en klik op 'fly now' 3. Maak

Nadere informatie

Daarna is het weer. Crash Wellington R1397, 25 juli 1941

Daarna is het weer. Crash Wellington R1397, 25 juli 1941 Daarna is het weer donker Crash Wellington R1397, 25 juli 1941 Serie: Ontmoeting Tekst: Meike Jongejan Onderzoek: Douwe Drijver en Alexander Tuinhout Redactie: Hans Groeneweg Vormgeving: Richard Bos 2015.

Nadere informatie

Categories of ILS Approaches.

Categories of ILS Approaches. Landing met ILS De eindnadering (Final Approach): Een Instrument Approach Procedure is het soort navigatie dat de piloot in staat stelt om een nauwkeurig vastgelegde route naar de landingsbaan te volgen,

Nadere informatie

AEROBATICS & SPONSORING. he sk is he limi!

AEROBATICS & SPONSORING. he sk is he limi! AEROBATICS & SPONSORING he sk is he limi! Frank van Houten Mijn naam is Frank van Houten. Ik ben captain en trainer bij NetJets Europe, onderdeel van de grootste corporate jet maatschappij ter wereld,

Nadere informatie

Zondag, 18 oktober 2015.

Zondag, 18 oktober 2015. Zondag, 18 oktober 2015. Nadat we gisteren eerst nog de familiedag hadden gevierd, heel gezellig, met haast iedereen, Heeft Ria mij weggebracht naar het station van Hengelo. Vincent, Angelique, Bobbie

Nadere informatie

Hulp bij pech in het buitenland. Audi Mobiliteitsgarantie

Hulp bij pech in het buitenland. Audi Mobiliteitsgarantie Hulp bij pech in het buitenland Audi Mobiliteitsgarantie Audi Mobiliteitsgarantie, hulp bij pech Bij iedere nieuwe Audi hoort een gratis Mobiliteitsgarantie. Mocht u ooit stranden met uw Audi dan helpen

Nadere informatie

Wij hebben op 28 september 2015 dit bedrijf mogen bezoeken in Rotterdam.

Wij hebben op 28 september 2015 dit bedrijf mogen bezoeken in Rotterdam. PostMasters Inleiding Postmasters is een franchiseformule in Nederlandvoor alle postzaken en print werk bent u hier bij het goede adres. Het motto van Postmasters is we deliver en dat is wat ze de klant

Nadere informatie

Kwartaalrapportage. Vliegtuigmeldingen rondom Rotterdam The Hague Airport

Kwartaalrapportage. Vliegtuigmeldingen rondom Rotterdam The Hague Airport Kwartaalrapportage Vliegtuigmeldingen rondom Rotterdam The Hague Airport e kwartaal 201 C510, C25B, FA7X, GLEX, C650 Datum : 2 februari 2015 Auteur : J.P. van Nieuwenhuizen Organisatie: DCMR Milieudienst

Nadere informatie

VOLG HET NEDERLANDS ELFTAL TIJDENS HET EK EN GA MEE MET DE ORANJE KARAVAAN MET VERBLIJF OP DE HOLLAND CAMPING

VOLG HET NEDERLANDS ELFTAL TIJDENS HET EK EN GA MEE MET DE ORANJE KARAVAAN MET VERBLIJF OP DE HOLLAND CAMPING EUROCULT LITO VOLG HET NEDERLANDS ELFTAL TIJDENS HET EK EN GA MEE MET DE ORANJE KARAVAAN MET VERBLIJF OP DE HOLLAND CAMPING Postbus 13050 3507 LB Utrecht Wittevrouwenstraat 36 3512 CV Utrecht Tel: 030

Nadere informatie

BIJLAGEN LESPAKKET 1.2

BIJLAGEN LESPAKKET 1.2 BIJLAGEN LESPAKKET 1.2 BIJLAGE 1 A4 BLADEN THEMA S BIJLAGE 2 DOMINO EMOTIES BIJLAGE 3 MATCHING OEFENING GEVOELENS BIJLAGE 4 VRAGENLIJST FILM BIJLAGE 5 VRAGENSTROOKJES HOEKENWERK BIJLAGE 6 ANTWOORDENBLAD

Nadere informatie

werkt voor en met bewoners in wijken en buurten

werkt voor en met bewoners in wijken en buurten werkt voor en met bewoners in wijken en buurten Oma Geertje vertelt. 2 Welbions: we werken er allemaal. Wij zijn dé woningcorporatie van Hengelo en verhuren meer dan 13.000 woningen aan in totaal 25.000

Nadere informatie

Apple Fanboy. Leerling: Jippe Joosten Opleiding: Game Development Klas: G&I1C. De intro. De opdracht. Proces

Apple Fanboy. Leerling: Jippe Joosten Opleiding: Game Development Klas: G&I1C. De intro. De opdracht. Proces Apple Fanboy Leerling: Jippe Joosten Opleiding: Game Development Klas: G&I1C De intro Welkom in het verslag van de Apple fanboy, ik ben Jippe Joosten en ik ben enorm fan van Apple. Ik ben nu 21 jaar oud

Nadere informatie

SV Baarn D1 pakt eerste prijs in Parijs!

SV Baarn D1 pakt eerste prijs in Parijs! SV Baarn D1 pakt eerste prijs in Parijs! De D1 van SV Baarn is met Pinksteren vier dagen naar Parijs geweest. Dit was een onvergetelijke ervaring voor de spelers uit het team. De ploeg van Jacco Engelsman,

Nadere informatie

(~O~Jm-w~~T- 1L1-o(L. Maandrapportage klachtenoverzicht COVM Woensdrecht - Maart 2014. Pagina 1 v2.0 9/3/2014 8:29:18 AM. Melding Vlucht Reactie

(~O~Jm-w~~T- 1L1-o(L. Maandrapportage klachtenoverzicht COVM Woensdrecht - Maart 2014. Pagina 1 v2.0 9/3/2014 8:29:18 AM. Melding Vlucht Reactie (~O~Jm-w~~T- 1L1-o(L Maandrapportage klachtenoverzicht COVM Woensdrecht - Maart 2014 Melding Vlucht Reactie ht nr lnc. nr Datum W000240 07-( Tijd Plaats NISPEN HUIJBERGEN ROOSENDAAL ROOSENDAAL HUIJBERGEN

Nadere informatie

LUCHTPOST - DE OORLOGSJAREN.

LUCHTPOST - DE OORLOGSJAREN. LUCHTPOST - DE OORLOGSJAREN. Toen in september 1939 de tweede wereldoorlog uitbrak werd het voor de KLM onmogelijk om op alle l i j nen te blijven vliegen. Alle Europese luchtdiensten, met uitzondering

Nadere informatie

2012 1 www.tmg-rally.nl

2012 1 www.tmg-rally.nl P O W E R E D B Y D I G I N E X T 2012 1 www.tmg-rally.nl 2 Met uitsterven bedreigd... Ons land was enkele jaren geleden vele rally s rijk. Daarbij denk ik onder andere aan de International Ladies Cup,

Nadere informatie

Afdeling VeluwerandMeer

Afdeling VeluwerandMeer Afdeling VeluwerandMeer Nieuwsbrief Nr. 3 2015 Van de bestuurstafel Deze keer een wat ander voorwoord dan u van mij gewend bent. Omdat er belangrijke zaken te melden zijn, praat het bestuur u graag bij

Nadere informatie

Economische betekenis van General Aviation in Nederland

Economische betekenis van General Aviation in Nederland Economische betekenis van General Aviation in Nederland Inhoud Blz. 1 Achtergrond en aanleiding 1 2 General Aviation in Nederland 2 3 Trends en ontwikkelingen in de GA-sector 3 4 Economische betekenis

Nadere informatie