INFORMATIE VOOR OUDERS. Studeren in Groningen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "INFORMATIE VOOR OUDERS. Studeren in Groningen"

Transcriptie

1 INFORMATIE VOOR OUDERS Studeren in Groningen

2 VOORWOORD INHOUD 2 Studeren aan de Rijksuniversiteit in Groningen; een belevenis 7 Welke studie gaat uw zoon of dochter kiezen? 10 Aanmelden en inschrijven 12 Geldzaken en studiefinanciering 15 Groningen; een stad om te wonen 17 Het Groningse studentenleven 19 Arbeidsmarkt In dit voorwoord richt ik mij tot u, als ouders van aankomende studenten die hopelijk gaan studeren aan deze prachtige universiteit. Ik doe dat primair als Rector Magnificus. Maar óók een beetje dat gaat onwillekeurig als (trotse) vader van een dochter die een universitaire opleiding heeft genoten. Vanuit beide perspectieven weet ik hoe belangrijk het besluit is te gaan studeren aan een universiteit in een bepaalde stad. Die keuze beïnvloedt in hoge mate de toekomst van een student. Welke kennis en ervaring wordt opgedaan? Welke carrièremogelijkheden biedt dat? Hoe ziet de vriendenkring en het sociale netwerk er uit? Studenten moeten hard werken, maar er is ook veel ruimte voor ontspanning en plezier. In alle opzichten een spannende tijd. Voor uw zoon of dochter, en ook voor u. Al was het alleen maar omdat uw kind vaak voor het eerst op zichzelf gaat wonen en het ouderlijk huis verlaat Studeren is in veel opzichten een avontuur, waarin iedere student zijn of haar weg zal vinden. De student moet het natuurlijk vooral zelf doen. De universiteit faciliteert. Met inspirerend onderwijs en een uitstekende infrastructuur. Met vele voorzieningen voor studie, sport en cultuur. Met extra begeleiding bij problemen met studeren of anderszins. En dat allemaal in een relatief veilige, gezellige, kosmopolitische en bruisende stad. Welkom in Groningen! rof.dr. F. Zwarts Rector Magnificus Aan de inhoud van deze brochure kunnen geen rechten worden ontleend. 1

3 STUDEREN AAN DE RIJKSUNIVERSITEIT GRONINGEN: EEN BELEVENIS Studenten bagage meegeven voor de toekomst. Dat is waar de Rijksuniversiteit Groningen als onderwijsinstelling naar streeft. Dat doen we in de eerste plaats door goed onderwijs te geven, onderwijs dat studenten prikkelt en uitdaagt. De Rijksuniversiteit Groningen kent een zeer ruim aanbod van bacheloren masteropleidingen. In Groningen kun je vrijwel alles studeren. Studenten hebben veel keuzevrijheid: ruime gelegenheid om de studie eigen accenten te geven. Door de vrije keuzeruimte in het studieprogramma of door een stage te doen, in binnenland of buitenland. We stimuleren de studenten hun individuele talenten en interesses te ontdekken en te ontplooien, want tenslotte is niemand gelijk. Extra gemotiveerde en getalenteerde studenten kunnen deelnemen aan de verzwaarde programma s van het Honours College van de Rijksuniversiteit Groningen, dat in februari 2010 is gestart. Wat vragen wij van studenten? Studenten mogen van ons kwaliteit, stimulans en begeleiding verwachten. Andersom vragen we ook wat van hén. Motivatie. Ambitie. Inzet. Betrokkenheid. Interesse. En resultáten. In september 2010 voert de Rijksuniversiteit Groningen het bindend studieadvies in. Dat houdt in dat studenten in het eerste jaar van hun studie minimaal veertig van de in totaal zestig punten moeten halen. Bovendien moeten zij het eerstejaarsprogramma binnen twee jaar helemaal hebben afgerond. Studenten die dit niet halen, moeten hun opleiding stopzetten. Dit betekent niet dat we studenten maar laten aanmodderen. We geven juist goede begeleiding, tussentijdse adviezen en alle nodige informatie. Uw zoon of dochter weet hoe hij of zij ervoor staat. Het bindend studieadvies kunt u zien als een hulpmiddel. Het geeft duidelijkheid wanneer het niet goed zou gaan met de studie. Zodat een student eventueel al in een vroeg stadium kan overstappen naar een opleiding die hem of haar mogelijk beter ligt. Dat kan een andere universitaire studie zijn, maar ook een hogere beroepsopleiding. Zo onderhoudt de Rijksuniversiteit Groningen intensieve contacten met de Hanzehogeschool Groningen. Er zijn tal van regelingen om bijvoorbeeld een soepele switch naar het hoger beroepsonderwijs (en andersom!) te maken. UITBLINKEN MAG! Studenten hebben verschillende achtergronden, mogelijkheden en ambities. Wij dagen elke student uit om het beste uit zichzelf te halen, binnen en buiten de studie. Getalenteerde en gemotiveerde studenten kunnen bijvoorbeeld het Honours College volgen. Dat is een verzwaard bachelorprogramma waarin studenten hun eigen vak verder uitdiepen en zich breder scholen. Daarnaast bestaat er ook een aantal topmasteropleidingen voor excellente studenten. Begeleiding in de opleiding De meeste studenten vinden vrij snel hun draai, studeren hard en zijn actief in het studentenleven. Toch weten we ook dat eerstejaarsstudenten moeten wennen aan de universiteit en aan een nieuwe manier van studeren. Het merendeel van onze opleidingen werkt daarom met een mentorgroepen. Dat houdt in dat uw zoon of dochter wordt ingedeeld in een groepje eerstejaarsstudiegenoten met één of enkele tweedejaars. Een mentorgroep helpt eerstejaarsstudenten bijvoorbeeld bij het beter begrijpen van de opzet van de studie. Ook stimuleert zo n groep studenten om elkaar te helpen, samen te studeren of met elkaar dingen te ondernemen. Aan elke studierichting is een eigen studieadviseur verbonden. Bij de studieadviseur kan uw zoon of dochter alles te weten komen over toelatingseisen, studieonderdelen, studieduur en regelingen. Ook als uw kind bepaalde knelpunten in de studie mocht ervaren of advies wil vragen bij het maken van lastige keuzen binnen de opleiding, kan hij of zij altijd een beroep doen op de studieadviseur. Advies en ondersteuning door het Studenten Service Centrum Voor informatie, hulp en ondersteuning beschikt de universiteit daarnaast over een Studenten Service Centrum (SSC). Het SSC heeft verschillende afdelingen. Bij de Centrale Studentenbalie kunnen (aankomende) studenten aankloppen met vragen over bijvoorbeeld studiekeuze, studievertraging of studeren in het buitenland. De studentendecanen fungeren als onafhankelijke vertrouwenspersonen voor kwesties die een student niet goed bij de eigen opleiding kwijt kan. De afdeling Studieondersteuning organiseert cursussen en trainingen, zoals effectief studeren, gesprekstechnieken en hanteren van studiestress. De studentenpsychologen kunnen extra begeleiding bieden bij persoonlijke of studieproblemen. Studeren met een functiebeperking Heeft uw zoon of dochter een functiebeperking (bijvoorbeeld dyslexie), een ziekte of psychische problemen? Dan kan studeren meer tijd en energie kosten. De Rijksuniversiteit Groningen beschikt over goede regelingen en voorzieningen om uw zoon of dochter te ondersteunen. U kunt daarbij denken aan verlenging van de tentamentijd, extra studiefinanciering en financiële ondersteuning, extra begeleiding (door studieadviseur of studentendecaan), aangepast onderwijs of gesprekken met studentenpsychologen. Meer informatie hierover geeft het Studenten Service Centrum. Studeren in het buitenland Een studieverblijf in het buitenland is waardevol voor studenten. Ze verdienen studiepunten op een andere universiteit en doen levenservaring op. Ook vergroot een verblijf in het buitenland vaak de kansen op de arbeidsmarkt. De bachelor-masterstructuur is in Europa onder meer in het leven geroepen om studenten gelegenheid te geven om aan meerdere (Europese) onderwijsinstellingen te studeren. Bijvoorbeeld door een bachelor te doen aan de Rijksuniversiteit Groningen en een 2 3

4 STUDEREN AAN DE RIJKSUNIVERSITEIT GRONINGEN: EEN BELEVENIS STUDEREN AAN DE RIJKSUNIVERSITEIT GRONINGEN: EEN BELEVENIS master in een ander land. Maar u kunt ook denken aan uitwisselingen, stages of zomercursussen. In Groningen bieden wij studenten daarvoor tal van mogelijkheden. Een buitenlands studieverblijf hoeft niet voor (veel) tijdverlies te zorgen. Wel is het belangrijk het verblijf goed en tijdig voor te bereiden, ook in verband met sluitingsdata van beursprogramma s en fondsen. De Rijksuniversiteit Groningen organiseert diverse informatiebijeenkomsten over studeren en stage lopen in het buitenland en de studieadviseur kan uw zoon of dochter wegwijs maken. Student zijn is méér dan studeren De Rijksuniversiteit Groningen ziet de studietijd als een belangrijke periode voor jonge mensen om zich te ontplooien, binnen en buiten hun studie. Daarom stimuleren wij dat studenten lezingen en symposia bijwonen en ook zelf organiseren, over de grenzen van de eigen studie heenkijken, sporten, cultureel actief zijn en deelnemen aan het verenigingsleven. Wij subsidiëren diverse studentenorganisaties. Onze bestuurs- en topsportbeurzen zijn bedoeld om eventuele studievertraging vanwege sport- of bestuurswerkzaamheden financieel op te kunnen vangen. De Rijksuniversiteit Groningen beschikt over uitmuntende faciliteiten op het gebied van sport en cultuur. ACLO en USVA zijn begrippen in de studentenwereld. Juist dat totale plaatje, in combinatie met de bruisende binnenstad, maakt studeren in Groningen tot een belevenis. Meer informatie Informatie voor studiekiezers raktische informatie over studeren aan de Rijksuniversiteit Groningen Studenten Service Centrum Studeren met psychische problemen, een functiebeperking of een ziekte Het honours programma van de Rijksuniversiteit Groningen Studentendecanen v.l.n.r. Ineke, Fred en Jodi. Ineke Jansen Studentendecaan van het Studentenservice Centrum (SSC) BACHELOR Een universitaire studie bestaat uit de bachelor (Ba) en de master (Ma). De bachelorfase duurt voor alle studies drie jaar. Centraal in die periode staan academische vorming, kritisch leren denken, het zich eigen maken van vaardigheden en het doorgronden van een eigen vakgebied. Uw zoon of dochter zal merken dat er aan de Rijksuniversiteit Groningen veel gelegenheid is om te onderzoeken wat hem of haar het meeste boeit. Zo zijn er studierichtingen die werken met een systeem van majors en minors. Een major is de basis van de opleiding en een minor een samenhangend pakket aan bijvakken, binnen of buiten de eigen studierichting. De meeste opleidingen bieden vrije keuzeruimte. Dat geeft studenten uitgelezen kansen om eigen interesses te volgen. MASTER Het bachelordiploma is een volwaardig diploma. In principe is het mogelijk om met dat diploma werk te zoeken. Toch wordt een universitaire opleiding in Nederland over het algemeen pas als compleet gezien, als daarna nog een masterdiploma is behaald. Het bachelordiploma geeft toegang tot verschillende masteropleidingen. Welke dat zijn, is afhankelijk van de studierichting. De masterfase is meestal een fase waarin een student zich dieper in zijn vak inwerkt. In het nieuwe BaMa-studiestelsel kan uw zoon of dochter er ook voor kiezen een master elders in Nederland of Europa te volgen. Ongeveer vijftien procent van de studenten aan de RUG kampt met een functiebeperking waardoor het studeren belemmerd kan worden. Je kunt dan denken aan omstandigheden zoals dyslexie, ADHD, fysieke, visuele of auditieve beperkingen. Samen met de opleiding proberen wij er dan voor te zorgen dat zij, met behulp van aanpassingen in het onderwijs, toch kunnen studeren. Een student met dyslexie kan bijvoorbeeld problemen hebben met het lezen en schrijven van teksten. Een tentamen maken met open vragen kost voor zo n student veel tijd en energie. Daarom krijgen dyslectische studenten een half uur langer de tijd om hun tentamen te maken of worden teksten vergroot. Iemand met ADHD kan last hebben van concentratieproblemen tijdens het studeren. Voor studenten met een functiebeperking worden door Studie Ondersteuning (SSC) specifieke cursussen aangeboden waarin ze leren meer grip te krijgen op de studieplanning en het studeren zelf. Niet elke functiebeperking is even duidelijk te omschrijven. Bijvoorbeeld wanneer iemand psychische problemen heeft en hierdoor belemmerd wordt tijdens het studeren. Studenten kunnen in zo n geval ook terecht bij de studentenpsychologen (SSC). Een functiebeperking hoeft dus in principe geen belemmering te zijn om te kunnen studeren. Er zijn studenten met een beperking die de studie zelfs doorlopen zonder vertraging, maar de meeste doen gemiddeld iets langer over hun studie. Voor hen zijn er speciale financiële regelingen bij de RUG en bij DUO. Het is wel heel belangrijk dat de student op tijd aangeeft dat er sprake is van een functiebeperking. Dit kan door in het begin van het studiejaar een afspraak met de studieadviseur of studentendecaan te maken. Soms is het verstandig om al voor de start van de studie langs te komen om kennis te maken met de opleiding en afspraken te maken over aanpassingen in het onderwijs. De studentendecanen zijn bij het Studenten Service Centrum van de universiteit aangesteld als vertrouwenspersonen voor studenten. Zij behandelen vraagstukken die je buiten de opleiding moet of wilt regelen. De student kan bij ieder van hen terecht met vragen over studeren met een functiebeperking. 4 5

5 WELKE STUDIE GAAT UW ZOON OF DOCHTER KIEZEN? Een studie en universiteit of hogeschool kiezen, betekent voor veel middelbare scholieren een zoektocht. Uw ervaringen, mening of tips kunnen helpen, net als de mening van vrienden en ervaringen van leraren. Maar uiteindelijk gaat het er om dat uw zoon of dochter een keuze maakt die bij hem of haar past. Veel studenten sporten bij de ACLO Mogelijk herinnert u zich nog het einde van uw middelbareschooltijd. Hoe dacht ú toen na over wat u wilde gaan doen? Was het van meet af aan duidelijk, bijvoorbeeld omdat u al wist wat u wilde worden? Omdat u al van jongsaf geïnteresseerd was in een bepaald onderwerp? Of wist u nog niet zo goed wat bij u paste en bent u nog van studie of beroep veranderd? Droomde u van een vak dat u leuk of interessant vond? Of was zekerheid een baan kunnen vinden en voldoende kunnen verdienen voor u een belangrijker argument? Oriënteren en afwegen Iedere studiekiezer maakt zijn of haar eigen afwegingen. En lang niet alle scholieren kiezen louter met het hoofd, op basis van puur rationele argumenten. En dat is maar goed ook. Bij zoiets belangrijks als het kiezen van een studie, is het goed om je gevoel niet uit te schakelen. Iemand die een studie kiest die hem of haar écht interesseert, heeft veel meer kans op succes tijdens en na de studie. Gun uw zoon of dochter ruimte om vragen stellen, te twijfelen en op onderzoek uit te gaan. De één begint bij het lezen van studie- en beroepengidsen. De ander wil per se naar een bepaalde stad en kiest daar uit meerdere studiemogelijkheden. Er zijn ook scholieren die om zich te oriënteren graag een dag meelopen met een student. Het is prettig als u de mogelijkheden tot oriëntatie kent, want dan kunt u meepraten, uw zoon of dochter eens op een nieuw idee brengen en hem of haar motiveren bij de zoektocht. Universiteit of hogeschool? Middelbare scholieren afkomstig van het VWO vergeten soms dat zij ook een hogere beroepsopleiding (HBO) kunnen doen. Een HBOopleiding biedt eveneens goede perspectieven, zeker voor scholieren die kennis graag in de praktijk toepassen. Want universitair onderwijs is over het algemeen theoretischer dan HBO-onderwijs. Mensen met een HBO-diploma zijn uitstekend toegerust op de arbeidsmarkt en kunnen bovendien, als ze dat willen, goed doorstromen naar de universiteit. Universiteiten en hogescholen hebben hetzelfde studiepuntensysteem en de BaMa-structuur heeft doorstromen van HBO naar universiteit logischer gemaakt. Beide onderwijsvormen kennen hoor- en werkcolleges. De Rijksuniversiteit Groningen werkt nauw samen met de Hanzehogeschool Groningen. Over en weer zijn er vrijstellingen mogelijk bij overstappen. VERSCHILLEN TUSSEN WO EN HBO WO HBO Wetenschappelijk Onderwijs Werkt aan de grenzen van het weten Leidt minder vaak direct naar één beroep Theoretisch Ook grootschalig onderwijs Gericht op zelfstandig werken Hoger Beroepsonderwijs Richt zich op toepassing van kennis in de praktijk Beroepen vaak bij studiekeuze al duidelijk raktisch Meer kleinschalig onderwijs Gericht op competenties 6 7 7

6 WELKE STUDIE GAAT UW ZOON OF DOCHTER KIEZEN? 10 TIS EN MOGELIJKHEDEN BIJ HET KIEZEN VAN EEN STUDIE 1 Voorlichtingsevenementen en meeloopdagen (www.rug.nl/studiekiezers/voorlichting) bezoeken. 2 Zo veel mogelijk informatiebronnen gebruiken: voorlichtingsbrochures, vrienden, ouders, schooldecanen, docenten en internet. (bijvoorbeeld 3 Zo breed mogelijk oriënteren op zowel wetenschappelijk onderwijs (WO) als op beroepsonderwijs (HBO). 4 Een studiekeuzetest doen bij de decaan of via internet. 5 Studies onderling vergelijken. Bijvoorbeeld: wat zijn verschillen tussen economie en bedrijfskunde? 6 Steden vergelijken. Welke spreken aan als woonstad? Wat maakt technische natuurkunde in Delft anders dan in Groningen? 7 Spreken met studenten en (pas) afgestudeerden over hun ervaringen met de studie(s) waar uw zoon of dochter aan denkt. Ook om een beeld te vormen over beroepsmogelijkheden en de kansen op een baan. 8 Voor twijfelaars en late beslissers (van 6 VWO) organiseert de RUG op 4 juni 2010 een speciale voorlichtingsbijeenkomst. 9 Kijk ook eens op voor de activiteiten van de Scholierenacademie van de Rijksuniversiteit Groningen. Yorieke Deen Studieadviseur economie en bedrijfskunde 10 Sommige 6VWO ers kunnen nog niet kiezen. Een jaar werken, op reis gaan of een combinatie daarvan is dan ook een mogelijkheid. Ouders hebben invloed, het is de kunst als ouder om een balans te vinden. Meteen de juiste studiekeuze maken, dat is natuurlijk ideaal. Maar dat lukt niet altijd. Ik ben zelf een goed voorbeeld: begonnen met Spaans en geëindigd, met veel plezier, bij psychologie. Mijn ervaring is dat aankomende studenten soms een studie in hun hoofd hebben die ze beslist willen doen. Dat is prima, maar ga wel kritisch op onderzoek uit. Sluit je niet af voor negatieve verhalen, kijk goed of het een studie is die echt bij jouw interesses en capaciteiten past. Maak daarom gebruik van de mogelijkheden die de universiteit biedt om je goed te oriënteren, bezoek de open dagen en doe mee aan Een dag student. Uit onderzoek blijkt dat kinderen toch veel waarde hechten aan de mening van de ouders. Ouders hebben invloed, het is belangrijk om je dat te realiseren. Het is de kunst als ouder om een balans te vinden. Je moet niet niks doen, maar ook niet te veel. Verdiep je in de materie, stel vragen en stimuleer je zoon of dochter Op de faculteit economie en bedrijfskunde doen we er veel aan om de studenten zo snel mogelijk op de goede plek te krijgen. Extra van belang na de invoering van het bindend studieadvies volgend studiejaar. Dat betekent juist in dat eerste semester intensieve begeleiding. Elke eerstejaarsstudent zit in een mentorgroepje en elk groepje heeft een tutor, dat is een docent. De mentor, vaak een student-assistent, signaleert problemen en neemt dan contact op met de tutor of de studieadviseur. Vaak volgt dan een gesprek met de student, waarin de problemen worden besproken. Zo verliest de student zo weinig mogelijk tijd en geld. 8 9

7 AANMELDEN EN INSCHRIJVEN: WAT KOMT ER BIJ KIJKEN? AANMELDEN EN INSCHRIJVEN: WAT KOMT ER BIJ KIJKEN? Als de keuze voor een bepaalde studie duidelijk is, zal uw zoon of dochter zich willen aanmelden en inschrijven. Hoe gaat dit in zijn werk? En wat kunt u verwachten als het gaat om een studie waarvoor een numerus fixus geldt? Studenten die zich voor de eerste keer willen inschrijven voor een universitaire of HBO-opleiding, moeten zich aanmelden via Studielink. Studielink is een landelijk digitaal loket dat zowel te bereiken is via de website van de Rijksuniversiteit Groningen (www.rug.nl/studielink) als rechtstreeks: Toelating en inschrijving Studielink stuurt het verzoek om inschrijving naar de hogeschool of universiteit die uw zoon of dochter heeft uitgekozen. Deze onderwijsinstelling beslist over de toelating. Daarbij wordt natuurlijk gekeken naar de vooropleiding. Voor bepaalde opleidingen bestaan eisen wat betreft het gevolgde profiel, voor andere studies is dat niet zo. Voldoet uw zoon of dochter aan de toelatingseisen van de studie, dan schrijft de onderwijsinstelling hem of haar in. De inschrijving is pas definitief als alle gevraagde gegevens zijn doorgegeven en het collegegeld is voldaan of als daarvoor een machtiging is afgegeven. Om problemen met bijvoorbeeld de studiefinanciering te voorkomen, is het raadzaam ervoor te zorgen dat dit ruim vóór 1 september allemaal rond is. Numerus fixus Er zijn opleidingen waarvoor naast toelatingseisen andere selectieprocedures gelden. Bijvoorbeeld als zich voor een opleiding meer studenten aanmelden dan dat er plaatsen beschikbaar zijn. Ook stelt de overheid voor sommige opleidingen slechts een beperkt aantal plaatsen open. In beide situaties geldt een numerus fixus (plaatsingsbeperking). Als uw zoon of dochter zich wil aanmelden voor een studie waarvoor een numerus fixus geldt, is het verstandig om te overwegen een opleiding van tweede keuze op te geven. Dit mag echter geen andere numerus-fixusopleiding zijn. Uiterlijk 1 mei zal definitief bekend zijn voor welke studierichtingen van de Rijksuniversiteit Groningen voor het studiejaar een numerus fixus is ingesteld. Waarschijnlijk zullen dat zijn: Geneeskunde Tandheelkunde Internationale betrekkingen en internationale organisatie sychologie Life Science and Technology Bedrijfskunde en International Business and Management (IB&M) Loting laatsen voor numerus-fixus opleidingen worden op drie manieren verdeeld: Rechtstreekse toelating Heeft uw zoon of dochter het VWO behaald met een cijfergemiddelde van 8 of hoger, dan wordt hij of zij toegelaten tot de opleiding en instelling van zijn of haar voorkeur. Landelijke lotingsprocedure Dit is een gewogen procedure: hoe hoger het gemiddelde eindexamencijfer, des te groter de kans is om in te loten. Aanmelden voor de loting moet vóór 15 mei bij het Centraal Bureau Aanmelding en laatsing (CBA). Ook dat kan uw zoon of dochter via Studielink doen. Decentrale selectieprocedure bij de universiteit van voorkeur Opleidingsinstellingen mogen bij numerus-fixus opleidingen een deel van de studenten zelf selecteren. De Rijksuniversiteit Groningen heeft een decentrale selectie (bestaande uit een voorronde en een toets) voor geneeskunde en tandheelkunde. Aanmelding voor de decentrale selectie van studiejaar moet vóór 1 maart 2010 hebben plaatsgevonden. Ingeloot en dan? Bij inloting ontvangt uw zoon of dochter het plaatsingsbewijs. Binnen vier weken moet hij of zij zich inschrijven aan de universiteit van plaatsing. Gebeurt dit niet binnen die tijd, dan wordt de plaats aan een andere kandidaat toegewezen. Ingeloot, maar niet in de juiste stad Stel dat uw zoon of dochter wordt ingeloot, maar niet aan de universiteit van eerste voorkeur. Dat kán vervelend zijn. Soms is er nog wat aan te veranderen. Bij bijzondere omstandigheden (bijvoorbeeld ziekte, familieomstandigheden) kan uw zoon of dochter een beroep doen op de zogenoemde hardheidsclausule. Uw zoon of dochter kan proberen het bewijs van toelating te ruilen met een andere student. Dit kan via de ruillijst van de Dienst Uitvoering Onderwijs (voorheen IB-Groep nu DUO). Hoe eerder het verzoek om te mogen ruilen is ingediend, hoe meer kans uw zoon of dochter heeft om te kunnen ruilen. Niet ingeloot Bij numerus-fixusopleidingen blijven na de selectieprocedure soms toch nog enkele plaatsen over. Opleidingen waarbij dat het geval is, worden vermeld in een bijlage bij het bericht van uitloting. Voor deze plaatsen kan een tweede loting plaatsvinden. De DUO publiceert in juli voor welke opleidingen een tweede loting wordt georganiseerd. Aan de tweede loting kunnen alleen studenten deelnemen die bij de eerste loting zijn uitgeloot. Helaas worden jaarlijks studenten uitgeloot voor de studie van hun dromen. Mocht uw zoon of dochter worden uitgeloot, dan kan hij of zij er bijvoorbeeld voor kiezen een jaar te reizen, te werken of een andere bacheloropleiding te volgen. Het jaar daarna kan opnieuw aan de loting worden meegedaan. De opleiding in het buitenland volgen, kan eveneens een optie zijn. Meer informatie Inschrijven aanmeldinginschrijving/bachelor Studielink Dienst Uitvoering Onderwijs/IB-Groep

8 GELDZAKEN EN STUDIEFINANCIERING Collegegeld, boeken, studiematerialen, kosten voor levensonderhoud, verzekeringen en misschien een kamer. Wat zou dat uw studerende zoon of dochter gaan kosten? Op hoeveel studiefinanciering kan een student rekenen en in hoeverre dekt dat de uitgaven? En wat moet uw zoon of dochter later terugbetalen van de studiefinanciering? We kunnen niet precies aangeven hoeveel geld uw zoon of dochter straks nodig zal hebben. Als uw zoon op dochter op kamers gaat wonen, zijn de kosten voor levensonderhoud bijvoorbeeld hoger dan wanneer hij of zij thuis blijft wonen. Verder hangen de kosten af van het uitgavenpatroon (vakantie, uitgaan, hobby s, sport) en de hoogte van de eventuele kamerhuur. Inzicht in het benodigde budget Waarschijnlijk kunt u het beste met uw zoon of dochter om de tafel gaan zitten om een beeld te krijgen van het budget dat nodig is. We geven in onderstaand kader de belangrijkste posten in richtbedragen per maand aan. Collegegeld Het collegegeld bedraagt voor het studiejaar ,. Uw zoon of dochter moet rekening houden met een maandelijkse kostenpost van zo n 139, per maand. Daarvoor kan collegegeldkrediet worden aangevraagd bij de DUO. Inkomsten Het inkomen van studenten bestaat doorgaans uit een combinatie van basisbeurs, aanvullende beurs, ouderlijke bijdrage, inkomsten uit een baantje en leningen. Veel studenten hebben naast hun studie een bijbaan van gemiddeld negen uur per week. Een bijbaantje levert niet alleen inkomsten op, maar ook werkervaring. Maar als studenten heel véél werken dan kán dat wel eens ten koste gaan van de studie. Daarom is het goed om te weten dat de voorwaarden voor studieleningen evenals de afbetalingsregelingen relatief gunstig zijn. Door wat meer te lenen zou uw zoon of dochter eventueel meer tijd kunnen overhouden voor de studie, het studentenleven of bijvoorbeeld sportbeoefening. Studiefinanciering en uw bijdrage Uw studerende zoon of dochter heeft recht op studiefinanciering. Studiefinanciering kan bestaan uit meerdere componenten, zoals een basisbeurs, een aanvullende beurs, een lening en het collegegeldkrediet. De hoogte van de basisbeurs hangt af van de vraag of uw zoon of dochter thuis woont of op kamers. Of hij of zij recht heeft op een aanvullende beurs, hangt af van het ouderlijk inkomen. De overheid gaat ervan uit dat ouders financieel bijdragen aan de studie van hun kinderen. Uw bijdrage wordt verondersteld wanneer uw zoon of dochter geen (volledige) aanvullende beurs krijgt toegekend. U kunt bijvoorbeeld jaarlijks het collegegeld voor uw zoon of dochter betalen, de verzekeringspremies voor uw rekening nemen of maandelijks een afgesproken bedrag overmaken. Als uw inkomen volgens de normen niet toereikend is of als u meerdere studerende kinderen heeft, kan een aanvullende beurs verstrekt worden. Op de website van DUO (voorheen IB-groep) kunt u de studiefinanciering berekenen. WAT KOST STUDEREN (ER MAAND)? Huisvesting 250, tot 350, Boodschappen 100, Studieboeken, dictaten 37, Vervoer (naast OV-kaart) 5, Ontspanning, uitgaan en sport 111, Kleding 75, Verzekeringen 100, MAANDELIJKSE BEDRAGEN STUDIEFINANCIERING eriode september december 2010 Uitwonend student Basisbeurs 266,23 95,61 Aanvullende beurs 240,54 221,00 Lening 287,54 287,54 Collegegeldkrediet 139,33 139,33 Totaal 934,02 743,48 Thuiswonend student Veel studenten hebben een bijbaantje in de horeca 12 13

9 GRONINGEN: EEN STAD OM TE WONEN Terugbetalen of niet? De basisbeurs, een eventueel ontvangen aanvullende beurs en de OV-studentenkaart (à 80, per maand) vallen onder het fenomeen prestatiebeurs. Ze beginnen als een rentedragende lening. Behaalt uw zoon of dochter binnen tien jaar na aanvang van de studie zijn of haar diploma, dan wordt de lening omgezet in een gift. Hoevéél maanden rentedragende lening worden omgezet in een gift is afhankelijk van het diploma (bij een driejarige wo-bachelor is dat maximaal 36 maanden, bij een wo-diploma met eenjarige master maximaal 48 maanden, bij een tweejarig masterprogramma maximaal 60 maanden, enzovoorts). Uw zoon of dochter kan een aanvullende rentedragende lening krijgen. Deze lening wordt echter nooit omgezet in een gift, evenmin als het collegeldkrediet. Twee jaar na het afstuderen moet uw zoon of dochter de leningen in maandelijkse termijnen gaan aflossen. Daar heeft hij of zij maximaal vijftien jaar de tijd voor. Bij het vaststellen van het aflossingsbedrag wordt rekening gehouden met de hoogte van het inkomen dat uw zoon of dochter dan heeft. ZIEKTEKOSTENVERZEKERING Iedereen van achttien jaar en ouder is verplicht zich te verzekeren tegen ziektekosten, via de basisverzekering. Studenten van de Rijksuniversiteit Groningen kunnen deelnemen aan een collectieve verzekering bij zorgverzekeraar Menzis, die korting geeft op de basis- en eventueel aanvullende verzekering(en). Meer informatie Studeren en geld Informatie over studiefinanciering en lenen NIBUD BEURZEN VOOR STUDEREN IN HET BUITENLAND We noemen het in deze brochure regelmatig: uw zoon of dochter kan tijdens de opleiding een tijd in het buitenland studeren. Als dit gebeurt via uitwisselingsprogramma s, zijn daarvoor beurzen beschikbaar. Voor uitwisselingen binnen Europa, is er het Erasmusprogramma van de Europese Unie. De Rijksuniversiteit Groningen heeft zelf het Marco olo Fund voor uitwisselingen buiten Europa. Ook is er het Groninger Universiteitsfonds. Voor meer informatie: Studeren betekent vaak ook: op kamers gaan. Een spannende zoektocht begint en misschien helpt u uw zoon of dochter daar wel bij. Hoe moeilijk is dat in die populaire studentenstad Groningen? Welke wegen kan uw startende student bewandelen? Groningen is een veilige en aantrekkelijke studentenstad. Geen wonder dat de stad zo populair is onder studenten. Elke zomer is er een ware jacht op kamers. Een kamer vinden kost tijd. Toch is de situatie in Groningen iets beter dan in veel andere studentensteden. De universiteit, de gemeente en huisvestingsbureau Lefier werken gericht samen om iedereen zo snel mogelijk aan een kamer te helpen. Dat lukt redelijk goed. Maar het is ook belangrijk dat uw zoon of dochter zelf zo snel mogelijk in actie komt. Verhuur en bemiddeling Huisvestingbureau Lefier verhuurt in Groningen zo n studentenkamers en beschikt over aangepaste woonruimtes voor studenten met een handicap. Eenmaal ingeschreven bij Lefier kan uw zoon of dochter op het kameraanbod op internet reageren en gebruikmaken van Lefiers bemiddeling tussen kamerzoekenden en (particuliere) verhuurders van kamers. Bij toewijzing van kamers staat degene met de langste inschrijvingsduur vooraan. Verder krijgen eerstejaarsstudenten voorrang voor bijvoorbeeld de kamers in de wijken Selwerd, Beijum en aan het Hoendiep. Studenten die langer dan anderhalf uur moeten reizen van hun woonplaats naar Groningen krijgen eveneens voorrang. Inschrijven kan via de website van Lefier. Het inschrijfgeld bedraagt 30,. Meer informatie Kamers vinden in Groningen: eter de Wit 14 15

10 HET GRONINGSE STUDENTENLEVEN Studeren is veel meer dan met je neus in de boeken of in de computer zitten. Het leven van een student bestaat ook uit vrienden maken, uitgaan, sporten, cultuur snuiven, cursussen volgen, bestuurlijke ervaring opdoen... Groningen, met zijn bloeiende studentenleven, biedt uw zoon of dochter daarvoor alle gelegenheid. TIS VOOR HET ZOEKEN VAN EEN KAMER Tijdig inschrijven bij huisvestingsinstanties en woningbouwverenigingen. Advertenties plaatsen en lezen in vraag- en aanbodrubrieken op internet, lokale dag- en weekbladen. Briefjes ophangen in supermarkten of in het gebouw van de toekomstige studie Zo veel mogelijk familie, vrienden, kennissen en vrienden van vrienden inschakelen. Direct reageren als zich iets geschikts aandient. Niet meteen al te kieskeurig zijn; wie eenmaal een kamer heeft, vindt later wel weer iets beters. Het begint allemaal in augustus met de KEI-week, de algemene introductie voor alle eerstejaars. Een geweldige manier voor uw zoon of dochter om de stad te ontdekken, vrienden te maken en zich (breder) te oriënteren op het leven in Groningen. Elk KEI-groepje telt eerstejaars uit allerlei studierichtingen. Onder leiding van ouderejaars gaan zij op pad, van informatieve bijeenkomst naar cabaret en van studentenvereniging naar knallend feest. Sporten De Rijksuniversiteit Groningen en de Hanzehogeschool hebben samen een studentensportstichting: de ACLO op het Sportcentrum. Met ruim leden is de ACLO de grootste Nederlandse studentensportstichting. Uw zoon of dochter kan voor 47, een heel jaar door onbeperkt sporten, wat hij of zij maar wil. Het ACLO-lidmaatschap geeft bovendien bij veel andere sportverenigingen korting. Cultuur Groningen heeft een rijk cultureel aanbod. Denkt u eens aan het jaarlijkse popfestival Eurosonic/Noorderslag, het performing artsfestival Noorderzon in het Noorderplantsoen, het Groninger Museum en het Universiteitsmuseum. Het cultureel studentencentrum Usva heeft twee theaters. Het biedt tegen studentvriendelijke prijzen allerlei cursussen aan, zoals theatersport, muziek, cabaret, video en veel meer. Verenigingen In Groningen wemelt het van de studentenverenigingen. Algemene verenigingen zoals Vindicat en Albertus Magnus zijn vooral bedoeld voor de gezelligheid. Er zijn culturele verenigingen, zoals koren, studentencabaret en dansverenigingen. Ook kan een student zich verdiepen in levensbeschouwing en religie. Het GSp Studentenplatform voor Levensbeschouwing biedt uw zoon of dochter een breed aanbod aan cursussen en lezingen op het gebied van levensbeschouwing en maatschappij. Ook organiseert het GSp elke zondag een oecumenische studentendienst in de Martinikerk. Groningen kent daarnaast veel studie- en faculteitsverenigingen, die lezingen en excursies organiseren, maar ook feesten. En natuurlijk zijn er verenigingen die de belangen van studenten vertegenwoordigen, bijvoorbeeld in de universiteits- of gemeenteraad. Meer informatie BIBLIOTHEKEN Alle faculteiten van de Rijksuniversiteit Groningen hebben hun eigen, gespecialiseerde bibliotheek. Daarnaast is er in hartje stad de grote Universiteitsbibliotheek (UB). Naast miljoenen boeken en tijdschriften en moderne digitale voorzieningen herbergt de UB studieplaatsen. Uw zoon of dochter komt er altijd wel iemand tegen om even koffie te drinken of te gaan lunchen

11 ARBEIDSMARKT Uw zoon of dochter gaat studeren om verder te komen in het leven en om later interessant werk te vinden. Als ouder bent u waarschijnlijk benieuwd naar toekomstperspectieven die uw zoon of dochter na de studie zal hebben. Noorderplantsoen Natuurlijk hangt het af van de gekozen studie en van de arbeidsmarktsituatie op het moment van afstuderen welke perspectieven uw zoon of dochter zal hebben. Deels is dat koffiedik kijken. Aan de andere kant: met een voltooide universitaire opleiding kunnen mensen over het algemeen vrij goed terecht. Dat komt omdat veel afgestudeerden flexibel zijn. Wie breed is opgeleid en dat is een academicus! kan eventueel ook heel ander werk krijgen dan waarvoor hij eigenlijk heeft gestudeerd. Iemand die bovendien naast de studie actief is geweest en verder heeft gekeken dan de studieboeken, is aantrekkelijker voor werkgevers. Daarnaast blijven enthousiasme en motivatie belangrijk, zowel tijdens als na de studie. Schakel tussen studie en werk Niemand kan er voetstoots van uitgaan dat er later wel werk voor hem komt. En het is slim als uw zoon of dochter zich al tijdens de studie enigszins op de arbeidsmarkt voorbereidt. Bijvoorbeeld door bijbaantjes te nemen of stages te doen. Stages zijn een goede manier om de beroepsperspectieven te verkennen. Bovendien verruimen ze de mogelijkheden voor een loopbaan na de studie, want regelmatig wordt aan (oud-)stagiaires een baan aangeboden. Uit evaluaties van studenten blijkt daarnaast dat de stage een studieonderdeel is met een onvervangbaar leereffect. Studenten doen zo namelijk al ervaring op met het solliciteren, doordat ze netwerken, sollicitatiebrieven schrijven, een curriculum vitae opstellen en sollicitatiegesprekken voeren. Een stage vormt, kortom, een belangrijke schakel tussen studie en arbeidsmarkt. Aan het werk na de bachelor Uw zoon of dochter zou eventueel ook al werk kunnen gaan zoeken met het bachelordiploma. We willen daar wel bij aantekenen dat een universitaire opleiding pas helemaal is voltooid als het mastersdiploma behaald is. Niet alleen verhoogt dat diploma de kansen op de arbeidsmarkt; het bezit ervan zal ook tot uitdrukking komen in de salariëring. Op dit moment zijn er weinig studenten die na hun bachelor een baan zoeken. Meer informatie WIE GINGEN UW ZOON OF DOCHTER VOOR IN GRONINGEN? Eelco Bosch van Rosenthal, NOS-correspondent in de VS (American studies) Annie Brouwer-Korff, burgemeester Utrecht (rechten) Job Cohen, vda, voorheen burgemeester van Amsterdam (Rechten) Wim Duisenberg, eerste president van de Europese Centrale Bank (economie) Renate Groenewold, WK-schaatskampioene all round 2004 (rechten en psychologie) Willem Kolff, uitvinder van de kunstnier (geneeskunde) Wubbo Ockels, astronaut en hoogleraar (wiskunde en natuurkunde) Cunera van Selm, presentator TV Noord (sociale geografie). Het begint met de KEI-week. Stage bij de Verenigde Naties in New York

12 LATTEGROND ZERNIKECOMLEX CENTRUM CENTRUM NIEUWE EBBINGESTRAAT GEDEMTE BOTERDIE BLOEMSINGEL ETRUS CAMERSINGEL Lijn GR. AELSTR. Lijn 5 Lijn 11 GR. KRUISSTR E E GROTE LELIESTRAAT NIEUWE KIJK IN T JATSTRAAT 10 NIEUWE BOTERINGESTRAAT SILSLUIZEN OOSTERSINGEL Universitair Medisch Centrum Groningen (UMCG) OUDE EBBINGESTRAAT B D C E Zernikecomplex Lijn 15 NOORDERHAVEN OUDE BOTERINGESTRAAT ST. JANSSTRAAT 12 Grote Markt Lijn Delfzijl OUDE KIJK IN T JATSTRAAT 13 OOSTERSTRAAT OELESTRAAT NIEUWEWEG DAMSTERDIE Hoogezand GELKINGETRAAT Lijn 15 Vismarkt HERESTRAAT BRUGSTRAAT A-STRAAT Lijn Zernikecomplex A College/Tentamenhal B Sportcentrum/ACLO C Faculteit Economie en Bedrijfskunde D Faculteit Ruimtelijke Wetenschappen E Faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen A-WEG Centrum 1 Academiegebouw 2 Universiteitsbibliotheek 3 Universiteitsmuseum 4 Faculteit der Letteren 5 Faculteit Rechtsgeleerdheid 6 Studenten Service Centrum 7 Faculteit Godgeleerdheid en Godsdienstwetenschap 8 Faculteit Wijsbegeerte 9 Faculteit Medische Wetenschappen/ Universitair Medisch Centrum Groningen 10 Faculteit Gedrags- en Maatschappijwetenschappen 11 Cultureel Studentencentrum USVA 12 Martinitoren 13 Café De Drie Gezusters alias De Drie, sinds 1973 Westerhaven EMMASINGEL MUNNIKEHOLM EMMALEIN SCHOOLHOLM 11 FOLKINGESTRAAT GEDEMTE UBBO EMMIUSTR. HADDINGESTRAAT ELSTERSTRAAT ZUIDERDIE HERELEIN Lijn Lijn Assen Drachten Centraal Station Haren

13 Algemeen Groningen (introductieweek) Kamers Colofon Uitgave Rijksuniversiteit Groningen, afdeling Communicatie, april 2010 Tekst Angela Rijnen, Martin Althof, Marlies Jongman, Cato van der Vlugt, Gea Zoer Foto s Stijntje d Olde, Elmer Spaargaren. Vormgeving In Ontwerp Assen April

Veelgestelde vragen opleiding Tandheelkunde

Veelgestelde vragen opleiding Tandheelkunde Veelgestelde vragen opleiding Tandheelkunde Wat zijn de toelatingseisen voor Tandheelkunde? De volgende voortrajecten voldoen aan de toelatingseisen voor Tandheelkunde: VWO diploma met profiel (vanaf 2010)

Nadere informatie

Uw zoon of dochter gaat studeren.

Uw zoon of dochter gaat studeren. Uw zoon of dochter gaat studeren. Een studie kiezen is een belangrijk proces. Het is vooral de verantwoordelijkheid van uw kind een goede studiekeuze te maken. Natuurlijk wilt u uw zoon of dochter wel

Nadere informatie

Voorlichtingsavond 6 VWO

Voorlichtingsavond 6 VWO Voorlichtingsavond 6 VWO Donderdag 13 september 2012 Kennismaking Mentoren Mevrouw van der Meulen Mevrouw van den Reek En verder Dhr. van Arenthals Dhr. Kwakman Programma Examen(jaar) Slaag-zaknorm Loopbaanoriëntatie

Nadere informatie

Studeren in het hoger onderwijs APRIL 2014

Studeren in het hoger onderwijs APRIL 2014 Studeren in het hoger onderwijs APRIL 2014 Studeren in het hoger onderwijs Presentatie door studentendecaan Zie ook: www.tilburguniversity.edu/ouders www.tilburguniversity.edu/eerstejaars 2 Studeren in

Nadere informatie

Kiezen en aanmelden. Schoonhovens College

Kiezen en aanmelden. Schoonhovens College Kiezen en aanmelden Schoonhovens College 2015 2016 Kiezen vervolgopleiding proces dit jaar gesprek(ken) met de decaan vwo: workshop Erasmus Universiteit bezoek open dagen meeloopdagen/proefstuderen wo:studeren

Nadere informatie

Straks studeren. 1. Inleiding. 2. Na de HAVO. 3. Hoe moet ik kiezen? 4. Aanmelden vervolgopleiding. 5. Studiefinanciering. 6.

Straks studeren. 1. Inleiding. 2. Na de HAVO. 3. Hoe moet ik kiezen? 4. Aanmelden vervolgopleiding. 5. Studiefinanciering. 6. Straks studeren 1. Inleiding 2. Na de HAVO 3. Hoe moet ik kiezen? 4. Aanmelden vervolgopleiding 5. Studiefinanciering 6. Websites 2. Na de HAVO HBO MBO Particuliere opleiding (Even) iets anders VWO VAVO

Nadere informatie

INFORMATIE VOOR OUDERS. Studeren in Groningen

INFORMATIE VOOR OUDERS. Studeren in Groningen INFORMAI VOOR OUDRS Studeren in Groningen VOORWOORD In dit voorwoord richt ik mij tot u, als ouders van aankomende studenten die hopelijk gaan studeren aan deze prachtige universiteit. Ik doe dat primair

Nadere informatie

OUDERAVOND 5 HAVO. 14 september 2015

OUDERAVOND 5 HAVO. 14 september 2015 DECANAAT OUDERAVOND 5 HAVO 14 september 2015 Even voorstellen. De decaan W. Bardoul Je studententijd = méér dan studeren alleen! Je feest met je jaarclubje, sport fanatiek in de avonduren, vult vakken

Nadere informatie

Wat is het verschil tussen deze opleiding bij de TU Delft en die bij een andere universiteit?

Wat is het verschil tussen deze opleiding bij de TU Delft en die bij een andere universiteit? Naam opleiding: Industrieel Ontwerpen Toelating Is de studie moeilijk? Een studie aan de TU Delft is pittig, zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie gelijk vol voor gaat. Gas terugnemen

Nadere informatie

Studiefinanciering voor studenten van Aruba en de Nederlandse Antillen

Studiefinanciering voor studenten van Aruba en de Nederlandse Antillen Studiefinanciering voor studenten van Aruba en de Nederlandse Antillen Aangenaam, wij zijn duo DUO staat voor Dienst Uitvoering Onderwijs. We voeren verschillende onderwijswetten en -regelingen uit, namens

Nadere informatie

Voorlichtingsavond! 5 HAVO.! Vriendelijk verzoek: graag alle beschikbare stoelen gebruiken

Voorlichtingsavond! 5 HAVO.! Vriendelijk verzoek: graag alle beschikbare stoelen gebruiken Voorlichtingsavond 5 HAVO Vriendelijk verzoek: graag alle beschikbare stoelen gebruiken Programma - Even voorstellen - Algemeen havo 5 - loopbaanoriëntatie Algemeen - Schoolexamens - Programma van toetsing

Nadere informatie

Naam opleiding: Molecular Science & Technology. Toelating

Naam opleiding: Molecular Science & Technology. Toelating Naam opleiding: Molecular Science & Technology Toelating Is de studie moeilijk? Een studie aan de TU Delft is pittig, zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie gelijk vol voor gaat. Gas

Nadere informatie

Uw zoon of dochter gaat studeren.

Uw zoon of dochter gaat studeren. Uw zoon of dochter gaat studeren. Wat u kunt doen! Een studie kiezen is een belangrijk proces. Het is vooral de verantwoordelijkheid van uw kind een goede studiekeuze te maken. Natuurlijk wilt u uw zoon

Nadere informatie

Naam opleiding: Life Science & Technology. Toelating

Naam opleiding: Life Science & Technology. Toelating Naam opleiding: Life Science & Technology Toelating Is de studie moeilijk? De studie is pittig; zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie direct vol voor gaat. Gas terugnemen kan altijd

Nadere informatie

Decaan: LoesFruijt L.fruijt@berlagelyceum.eu. Decanaat 2015/2016

Decaan: LoesFruijt L.fruijt@berlagelyceum.eu. Decanaat 2015/2016 Decaan: LoesFruijt L.fruijt@berlagelyceum.eu Decanaat 2015/2016 DEDECAANNET Site Berlage Onderwijs Decaan Decanaat vwo www.berlagelyceum.dedecaannet.nl Registreren en inloggen. kiezen Keuzestijlen Rationeel

Nadere informatie

Studeren aan de Universiteit Utrecht Welkom bij de opleiding Frans

Studeren aan de Universiteit Utrecht Welkom bij de opleiding Frans Studeren aan de Universiteit Utrecht Welkom bij de opleiding Frans Luuk Dijkstra (l.dijkstra@uu.nl) Bachelorvoorlichtingsdagen november 2015 Opbouw presentatie Inleiding Kenmerken van de opleiding De studie

Nadere informatie

Algemene ouderavond. 5 havo 2009-2010

Algemene ouderavond. 5 havo 2009-2010 Algemene ouderavond 5 havo 2009-2010 Welkom op Programma Inleiding door dhr. T. Oudejans Gang van zaken tijdens eindexamenjaar door dhr. A. van Nunen Pauze met inloopgesprekken mentoren Een aantal knopen

Nadere informatie

Studiefinanciering voor studenten van Aruba, Curaçao, Sint Maarten en Caribisch Nederland

Studiefinanciering voor studenten van Aruba, Curaçao, Sint Maarten en Caribisch Nederland Regelingen en voorzieningen CODE 8.3.2.329 Studiefinanciering voor studenten van Aruba, Curaçao, Sint Maarten en Caribisch Nederland brochure bronnen www.duo.nl, december 2012 Zoeken in dit bericht. Door

Nadere informatie

Studeren aan het hbo. W i n d e s h e i m z e t k e n n i s i n w e r k i n g

Studeren aan het hbo. W i n d e s h e i m z e t k e n n i s i n w e r k i n g Studeren aan het hbo Inhoud van de presentatie Kenmerken van het hbo Verschil tussen havo en hbo Verschil hbo en universiteit Opbouw van een hbo-opleiding Studieresultaten en begeleiding Toelating en aanmelding

Nadere informatie

Studiefinanciering Aanmelden en prestatiebeurs hoger onderwijs

Studiefinanciering Aanmelden en prestatiebeurs hoger onderwijs Studiefinanciering Aanmelden en prestatiebeurs hoger onderwijs Aangenaam, wij zijn duo DUO staat voor Dienst Uitvoering Onderwijs. We voeren verschillende onderwijswetten en -regelingen uit, namens het

Nadere informatie

Kies voor jezelf! Welke studie past bij jou? Hulp nodig bij het kiezen? Check ons filmpje!

Kies voor jezelf! Welke studie past bij jou? Hulp nodig bij het kiezen? Check ons filmpje! Kies voor jezelf! Welke studie past bij jou? Hulp nodig bij het kiezen? Check ons filmpje! Aan de slag! Het maken van een goede studiekeuze is belangrijk en kan best lastig zijn. Er zijn immers ruim 1750

Nadere informatie

Informatieavond 5 Havo. 3 + 4 oktober 2011. Begeleidingsteam 5 havo. 5 havo niet geslaagd. 5 havo geslaagd VWO OP EHL

Informatieavond 5 Havo. 3 + 4 oktober 2011. Begeleidingsteam 5 havo. 5 havo niet geslaagd. 5 havo geslaagd VWO OP EHL Begeleidingsteam 5 havo Informatieavond 5 Havo 3 + 4 oktober 2011 Mentoren Decanen: Mw. M. van Aken Dhr. M. Brevé Teamleiders: Dhr. H.Voorend (5Ha t/m e) Mw. M.Salden (5Hf t/m k) Kiezen Aanmelden Financieren

Nadere informatie

Inschrijving Hoger Onderwijs en Studiefinanciering

Inschrijving Hoger Onderwijs en Studiefinanciering Nieuwsbrief LOB november 2013 Inschrijving Hoger Onderwijs en Studiefinanciering In deze nieuwsbrief vind je de belangrijkste informatie over de inschrijving voor een studie en de aanvraag van studiefinanciering.

Nadere informatie

Annelies Hak decaan HAVO

Annelies Hak decaan HAVO Voorlichting HAVO klas 5 schooljaar 2014-2015 Annelies Hak decaan HAVO hak@hetlyceumvos.nl Studie is geen last minute vakantie Wat kan ik na de HAVO doen? Studeren HBO, MBO Werken Uitstel van studie eventueel

Nadere informatie

Voorlichtingsavond 5 HAVO

Voorlichtingsavond 5 HAVO Voorlichtingsavond 5 HAVO Programma - Even voorstellen - Algemeen havo 5 - loopbaanoriëntatie Even voorstellen Decaan: dhr. van de Poel Leerlingcoördinator: dhr. Franssen H5A: dhr. Schipper H5B: dhr. Swan

Nadere informatie

Veelgestelde vragen over Matching

Veelgestelde vragen over Matching Veelgestelde vragen over Matching Voor de meest actuele versie zie www.uu.nl/matching 1. Waarom voert de Universiteit Utrecht matching in? Om jou als aankomend student te laten beginnen aan een opleiding

Nadere informatie

Naam opleiding: Technische Bestuurskunde. Toelating

Naam opleiding: Technische Bestuurskunde. Toelating Naam opleiding: Technische Bestuurskunde Toelating Is de studie moeilijk? Een studie aan de TU Delft is pittig, zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie gelijk vol voor gaat. Gas terugnemen

Nadere informatie

Studieloopbaan en Loopbaanorientatie

Studieloopbaan en Loopbaanorientatie Studieloopbaan en Loopbaanorientatie Nieke Campagne Studenten Loopbaan Service Universiteit Leiden Programma - Wat kan er in de opleiding - Hoe kies je? - Loopbaan oriëntatie en Studieloopbaankeuzes, binnen

Nadere informatie

Studiebegeleiding: de studieadviseur en de student

Studiebegeleiding: de studieadviseur en de student 30-5-2016 1 Studiebegeleiding: de studieadviseur en de student Geartsje Zondervan Anneke Schrik Bart Borghols Faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen 30-5-2016 2 30-5-2016 3 Even voorstellen Geartsje

Nadere informatie

Oriëntatiefases en zoekmogelijkheden

Oriëntatiefases en zoekmogelijkheden Inzoomen op: Oriëntatiefases en zoekmogelijkheden Hoger onderwijs in beweging Opleidingen en eisen Inschrijvingsprocedure Drie categoriën / drie stadia van oriëntatie Open dagen (algemene oriëntatie)

Nadere informatie

Aanmelden bij de opleiding Media & Entertainment Management (MEM) INHOLLAND Rotterdam 2007-2008

Aanmelden bij de opleiding Media & Entertainment Management (MEM) INHOLLAND Rotterdam 2007-2008 Aanmelden bij de opleiding Media & Entertainment Management (MEM) INHOLLAND Rotterdam 2007-2008 De opleiding Media & Entertainment Management is een opleiding met een numerus fixus. Dit betekent dat er

Nadere informatie

Aanmelden/Inschrijven Hoger Onderwijs. Aanvragen Studiefinanciering. Informatieboekje Examenleerlingen

Aanmelden/Inschrijven Hoger Onderwijs. Aanvragen Studiefinanciering. Informatieboekje Examenleerlingen Aanmelden/Inschrijven Hoger Onderwijs Aanvragen Studiefinanciering Informatieboekje Examenleerlingen Decanaat 2014 Inhoudsopgave Inhoudsopgave blz. 2 Inleiding blz. 3 Aanmelden en studiefinanciering. Hoe

Nadere informatie

Algemene informatie avond. 6 vwo 2010-2011

Algemene informatie avond. 6 vwo 2010-2011 Algemene informatie avond 6 vwo 2010-2011 Programma Peptalk door dhr. T. Oudejans Gang van zaken tijdens eindexamenjaar door mevr. M. Barthel Woordje coördinator dhr. P. Spronk Pauze (inloopgesprekken

Nadere informatie

Als uw kind wil gaan studeren

Als uw kind wil gaan studeren Als uw kind wil gaan studeren Bachelorvoorlichting 6 en 7 maart 2015 Studentendecanen van de Universiteit Twente Huidige systeem van studiefinanciering Studie met driejarige bachelor en tweejarige master

Nadere informatie

Hieronder vind je van a z de begrippen waar je (mogelijk) mee te maken krijgt als je gaat studeren.

Hieronder vind je van a z de begrippen waar je (mogelijk) mee te maken krijgt als je gaat studeren. Begrippenlijst Hieronder vind je van a z de begrippen waar je (mogelijk) mee te maken krijgt als je gaat studeren. Associate Degree De Associate degree (Ad) is een tweejarige studie in het hoger beroepsonderwijs

Nadere informatie

ouderavond Atheneum 6

ouderavond Atheneum 6 ouderavond Atheneum 6 het programma van vanavond 19:30 kennismaken met de mentor 20:30 studiekeuze en dan? 21:15 einde deze presentatie is te downloaden op de schoolwebsite 2 traject studiekeuze A3 en

Nadere informatie

Blok 5. Ouderbetrokkenheid, 1 uur

Blok 5. Ouderbetrokkenheid, 1 uur Blok 5. Ouderbetrokkenheid, 1 uur Ouders: Mijn kind moet zelf kiezen Studiekiezers: mijn ouders zijn belangrijk 55% wo, 70% hbo studenten Volwassenen rondom studiekiezer Tweederde 1e jaars zegt: De meeste

Nadere informatie

Wat is het verschil tussen deze opleiding bij de TU Delft en die bij een andere universiteit? Nanobiology wordt uitsluitend in Delft gegeven.

Wat is het verschil tussen deze opleiding bij de TU Delft en die bij een andere universiteit? Nanobiology wordt uitsluitend in Delft gegeven. Naam opleiding: Nanobiology Toelating Is de studie moeilijk? Een studie aan de TU Delft is pittig, zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie gelijk vol voor gaat. Gas terugnemen kan altijd

Nadere informatie

Terugblik. - stedenreizen / EEPD / stadswandeling. - lustrum

Terugblik. - stedenreizen / EEPD / stadswandeling. - lustrum 100 %?! Terugblik - stedenreizen / EEPD / stadswandeling - lustrum Site: - vakinhoud PTA - examenreglement BOOR Toetsweken Periode 1:- 10 t/m 18 oktober SE's - profielwerkstuk, literatuurlijst - 18 t/m

Nadere informatie

De kosten van het studeren

De kosten van het studeren Technische Universiteit Delft & Dienst Uitvoering Onderwijs De kosten van het studeren John Stals (studentendecaan TU Delft) en Guus Rikhof (DUO) 17-1-2011 Delft University of Technology Challenge the

Nadere informatie

Onderwerpen. 1. Tegemoetkoming scholieren. 2. Studiefinanciering. 3. Aanvragen en aanmelden

Onderwerpen. 1. Tegemoetkoming scholieren. 2. Studiefinanciering. 3. Aanvragen en aanmelden Onderwerpen 1. Tegemoetkoming scholieren 2. Studiefinanciering 3. Aanvragen en aanmelden of eerst tegemoetkoming scholieren? - Kwartaalinstroom: 1 januari, 1 april, 1 juli, 1 oktober Voorbeeld: 2015 2016

Nadere informatie

John Stals (studentendecaan TU Delft) Studentenfinanciën en Ouderavond huisvesting

John Stals (studentendecaan TU Delft) Studentenfinanciën en Ouderavond huisvesting John Stals (studentendecaan TU Delft) Studentenfinanciën en Ouderavond huisvesting 1 Voorwaarden studiefinanciering opleiding: Hoger Onderwijs; voltijd in binnen- en buitenland leeftijd: jonger dan 30

Nadere informatie

Deficiënties. bij de overstap van vwo naar universiteit voor de opleidingen Geneeskunde Tandheelkunde Diergeneeskunde.

Deficiënties. bij de overstap van vwo naar universiteit voor de opleidingen Geneeskunde Tandheelkunde Diergeneeskunde. 1 Deficiënties bij de overstap van vwo naar universiteit voor de opleidingen Geneeskunde Tandheelkunde Diergeneeskunde Januari 2005 Uitgave VSNU Informatiecentrum Aansluiting vwo-wo, in samenwerking met

Nadere informatie

Studeren in 2015-2016. Check je geld! Wat je moet weten over studiekosten. www.wijzeringeldzaken.nl

Studeren in 2015-2016. Check je geld! Wat je moet weten over studiekosten. www.wijzeringeldzaken.nl Studeren in 2015-2016 Check je geld! Wat je moet weten over studiekosten www.wijzeringeldzaken.nl Alles over studeren en geldzaken op een rij: Zorgen over geld, daar zit niemand op te wachten. Zeker niet

Nadere informatie

Aanmelden studie Alles over opleidingen met een loting

Aanmelden studie Alles over opleidingen met een loting Aanmelden studie Alles over opleidingen met een loting Je hebt je aangemeld voor een opleiding met een loting. Dit betekent dat je moet deelnemen aan de selectieprocedure om een plaats te krijgen bij de

Nadere informatie

Studeren in 2015-2016. Check je geld! Wat je moet weten over studiekosten. www.wijzeringeldzaken.nl

Studeren in 2015-2016. Check je geld! Wat je moet weten over studiekosten. www.wijzeringeldzaken.nl Studeren in 2015-2016 Check je geld! Wat je moet weten over studiekosten www.wijzeringeldzaken.nl Alles over studeren en geldzaken op een rij: Zorgen over geld, daar zit niemand op te wachten. Zeker niet

Nadere informatie

Ouderavond klas 6 VWO schooljaar 2013-2014

Ouderavond klas 6 VWO schooljaar 2013-2014 Ouderavond klas 6 VWO schooljaar 2013-2014 BaMa (Bachelor Master) HBO Afgeronde HBO Bachelor Daarna mogelijk: Master HBO, Master Universiteit WO 4 jaar universiteit: 3 jaar bachelor, 1 jaar master (Voor

Nadere informatie

Academische opleiding leraar basisonderwijs

Academische opleiding leraar basisonderwijs 2015 2016 Academische opleiding leraar basisonderwijs ACADEMISCHE OPLEIDING LERAAR BASISONDERWIJS Vind jij het inspirerend om aan kinderen les te geven? Ben je geïnteresseerd in onderzoek naar verschillen

Nadere informatie

Annelies Hak decaan HAVO

Annelies Hak decaan HAVO Voorlichting HAVO klas 5 schooljaar 2015-2016 Annelies Hak decaan HAVO hak@hetlyceumvos.nl Studie is geen last minute vakantie Wat kan ik na de HAVO doen? Studeren HBO, MBO Werken Uitstel van studie eventueel

Nadere informatie

Naam opleiding: Technische Natuurkunde. Toelating

Naam opleiding: Technische Natuurkunde. Toelating Naam opleiding: Technische Natuurkunde Toelating Is de studie moeilijk? Een studie aan de TU Delft is pittig, zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie gelijk vol voor gaat. Gas terugnemen

Nadere informatie

Onderwerpen. 1. Tegemoetkoming scholieren. 2. Studievoorschot, de nieuwe studiefinanciering. 3. Aanvragen en aanmelden

Onderwerpen. 1. Tegemoetkoming scholieren. 2. Studievoorschot, de nieuwe studiefinanciering. 3. Aanvragen en aanmelden Welkom bij DUO Onderwerpen 1. Tegemoetkoming scholieren 2. Studievoorschot, de nieuwe studiefinanciering 3. Aanvragen en aanmelden ' of eerst tegemoetkoming scholieren? Afhankelijk van leeftijd en studie!

Nadere informatie

creating tomorrow Logistiek en economie Hva techniek

creating tomorrow Logistiek en economie Hva techniek creating tomorrow 2013 2014 Logistiek en economie Hva techniek HVA TECHNIEK Logistiek en Economie 2013-2014 Het muziekfestival staat op de kalender, de artiesten zijn geboekt. Maar hoe komen al die onderdelen

Nadere informatie

Studiefinanciering hoger onderwijs. Dienst Uitvoering Onderwijs

Studiefinanciering hoger onderwijs. Dienst Uitvoering Onderwijs Studiefinanciering hoger onderwijs Dienst Uitvoering Onderwijs DUO: DIENST UITVOERING ONDERWIJS Servicekantoor Breda Stationsweg 1C 4811 AX Breda Internet: www.duo.nl Infolijn: 050 599 77 55 Inleiding

Nadere informatie

VOORLICHTING EXAMENKLASSEN VOORTGEZET ONDERWIJS. Voorlichting Examenklassen

VOORLICHTING EXAMENKLASSEN VOORTGEZET ONDERWIJS. Voorlichting Examenklassen VOORLICHTING EXAMENKLASSEN VOORTGEZET ONDERWIJS Tegemoetkoming Scholier Voortgezet Onderwijs - Recht ontstaat na beëindiging kinderbijslag - Kwartaalinstroom: 1 januari, 1 april, 1 juli, 1 oktober Voorbeeld:

Nadere informatie

Aanmelden studie Alles over opleidingen met een loting

Aanmelden studie Alles over opleidingen met een loting Aanmelden studie Alles over opleidingen met een loting Je hebt je aangemeld voor een opleiding met een loting. Dit betekent dat je moet deelnemen aan de selectieprocedure om een plaats te krijgen bij de

Nadere informatie

Studeren met een functiebeperking

Studeren met een functiebeperking Studeren met een functiebeperking NHL Hogeschool. Vergroot je perspectief. Haal het beste uit jezelf! NHL Hogeschool helpt studenten om hun talenten te ontdekken en ontwikkelen. Dat op zich is al een uitdaging,

Nadere informatie

18 WORDEN. Wat u moet weten als uw kind 18 wordt. Studiefinanciering ontvangen. Sta even stil bij je inkomsten. Studeren zonder schuldenlast

18 WORDEN. Wat u moet weten als uw kind 18 wordt. Studiefinanciering ontvangen. Sta even stil bij je inkomsten. Studeren zonder schuldenlast 18 WORDEN Wat u moet weten als uw kind 18 wordt Studiefinanciering ontvangen Sta even stil bij je inkomsten Studeren zonder schuldenlast Studeren en de Fiscus Meer informatie Je bijbaantje en de Belastingdienst

Nadere informatie

Op zoek naar talent en ambitie!

Op zoek naar talent en ambitie! Op zoek naar talent en ambitie! Geneeskunde studeren in Rotterdam Decentrale selectie 2014 2015 Wat hebben we jou te bieden? Sterke kanten van het onderwijsprogramma Erasmusarts zijn: a patiënt-georiënteerd

Nadere informatie

Studeren na het HBO. stand van zaken 2013-2014. Informatie van het Avans Studentendecanaat

Studeren na het HBO. stand van zaken 2013-2014. Informatie van het Avans Studentendecanaat Studeren na het HBO stand van zaken 2013-2014 Informatie van het Avans Studentendecanaat 1 Studeren na het HBO: onderwerpen 1. Wat moet je weten over het collegegeld als je kiest voor een nieuwe bachelor

Nadere informatie

Inhoud. Inleiding 15 Waar kun je dit boek voor gebruiken? 15 Voor wie is dit boek? 15 Hoe werkt dit boek? 16

Inhoud. Inleiding 15 Waar kun je dit boek voor gebruiken? 15 Voor wie is dit boek? 15 Hoe werkt dit boek? 16 Inhoud Inleiding 15 Waar kun je dit boek voor gebruiken? 15 Voor wie is dit boek? 15 Hoe werkt dit boek? 16 1 MBO, HBO of universiteit 19 MBO: Middelbaar Beroepsonderwijs 20 Toelating 20 Locatie 21 HBO:

Nadere informatie

5 havo, op naar een definitieve keuze!

5 havo, op naar een definitieve keuze! 5 havo, op naar een definitieve keuze! Ouder Leerling Mentor Decaan Begeleiding bij het kiezen Mentor coacht het proces : Hoe gaat het met je studiekeuze? Welke opendagen en meeloopdagen heb je bezocht?

Nadere informatie

Ouderbetrokkenheid. Ouders: Studiekiezers: Mijn kind moet zelf kiezen. mijn ouders zijn belangrijk 55% wo, 70% hbo studenten

Ouderbetrokkenheid. Ouders: Studiekiezers: Mijn kind moet zelf kiezen. mijn ouders zijn belangrijk 55% wo, 70% hbo studenten Ouderbetrokkenheid Ouders: Mijn kind moet zelf kiezen Studiekiezers: mijn ouders zijn belangrijk 55% wo, 70% hbo studenten Volwassenen rondom studiekiezer Tweederde 1e jaars zegt: De meeste info over studeren

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2013 2014 31 288 Hoger Onderwijs-, Onderzoek- en Wetenschapsbeleid Nr. 399 BRIEF VAN DE MINISTER VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN WETENSCHAP Aan de Voorzitter van

Nadere informatie

Studeren na het HBO. stand van zaken 2014-2015. Informatie van het Avans Studentendecanaat

Studeren na het HBO. stand van zaken 2014-2015. Informatie van het Avans Studentendecanaat Studeren na het HBO stand van zaken 2014-2015 Informatie van het Avans Studentendecanaat 1 Studeren na het HBO: onderwerpen 1. Wat moet je weten over het collegegeld als je kiest voor een nieuwe bachelor

Nadere informatie

PROGRAMMA Arnold Maarse (teamleider havo bovenbouw en VWO a.i.) Yvonne Leferink (decaan)

PROGRAMMA Arnold Maarse (teamleider havo bovenbouw en VWO a.i.) Yvonne Leferink (decaan) INFORMATIEAVOND PROGRAMMA Arnold Maarse (teamleider havo bovenbouw en VWO a.i.) Yvonne Leferink (decaan) 1. Welkom 2. Examen 3. Decaan EXAMEN Schoolexamen (SE) Centraal examen (CE) SCHOOLEXAMEN Drie categorieën:

Nadere informatie

De studiebelasting voor Werktuigbouwkunde bedraagt gemiddeld 42 uur per week. Wiskunde is wel een

De studiebelasting voor Werktuigbouwkunde bedraagt gemiddeld 42 uur per week. Wiskunde is wel een Naam opleiding: Werktuigbouwkunde Toelating Is de studie moeilijk? Een studie aan de TU Delft is pittig, zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie gelijk vol voor gaat. Gas terugnemen kan

Nadere informatie

Mijn kind gaat studeren

Mijn kind gaat studeren Voor ouders en verzorgers studeren Mijn kind gaat studeren Tips en trucs om uw kind te ondersteunen bij het vinden van een passende studie Windesheim zet kennis in werking Mijn kind gaat studeren Uw kind

Nadere informatie

o Vallen er veel studenten uit? o Zijn er veel moeilijke vakken, zo ja, welke? o Hoeveel contacturen zijn er / hoeveel zelfstudie moet je doen?

o Vallen er veel studenten uit? o Zijn er veel moeilijke vakken, zo ja, welke? o Hoeveel contacturen zijn er / hoeveel zelfstudie moet je doen? Gaan studeren Wil je na je havo-, vwo- of mbo-diploma graag verder studeren aan een hogeschool of universiteit? Maar weet je niet zeker of dat kan vanwege je functiebeperking? Dan helpt deze folder je

Nadere informatie

voorlichtingsavond 5 havo en 6 vwo 9 oktober 2014 WELKOM!

voorlichtingsavond 5 havo en 6 vwo 9 oktober 2014 WELKOM! voorlichtingsavond 5 havo en 6 vwo 9 oktober 2014 WELKOM! Eindexamenjaar Eindexamen Planning schooljaar Profielwerkstuk Eisen Studievoorlichting Studiekeuzeprogramma Studiemogelijkheden Financiën I. Decanenwebsite

Nadere informatie

Voorlichting psychologie 21 mei 2015. Welkom!

Voorlichting psychologie 21 mei 2015. Welkom! Voorlichting psychologie 21 mei 2015 Welkom! Voorlichting psychologie 21 mei 2015 Sprekers: Stefanie Kwikkel, MSc Francis Voorn studieadviseur student psychologie Psychologie studeren aan de Radboud Universiteit

Nadere informatie

Onderwerpen. 1. Tegemoetkoming scholieren. 2. Studiefinanciering. 3. Aanvragen en aanmelden

Onderwerpen. 1. Tegemoetkoming scholieren. 2. Studiefinanciering. 3. Aanvragen en aanmelden Welkom bij DUO Onderwerpen 1. Tegemoetkoming scholieren 2. Studiefinanciering 3. Aanvragen en aanmelden of eerst tegemoetkoming scholieren? - Kwartaalinstroom: 1 januari, 1 april, 1 juli, 1 oktober Voorbeeld:

Nadere informatie

DOORSTUDEREN NA HET HBO

DOORSTUDEREN NA HET HBO DOORSTUDEREN NA HET HBO Met welke financiële gevolgen moet je rekening houden? Informatie van het Avans Studentendecanaat Stand van zaken 2015-2016 Kenmerk: 14 september 2015 Studeren na het HBO: onderwerpen

Nadere informatie

BSc Klinische Technology

BSc Klinische Technology BSc Klinische Technology Toelating Is de studie moeilijk? Een studie aan de TU Delft is pittig, zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie gelijk vol voor gaat. Gas terugnemen kan altijd

Nadere informatie

TWEEDE FASE VWO RSG TROMP MEESTERS. Klas 6 Schooljaar 2015-2016

TWEEDE FASE VWO RSG TROMP MEESTERS. Klas 6 Schooljaar 2015-2016 TWEEDE FASE VWO RSG TROMP MEESTERS Klas 6 Schooljaar 2015-2016 1 Profielwerkstuk Beoordelingsmomenten 1,2,3 Beoordeling: cijfer Verwerkt in combinatiecijfer Mondelinge presentatie bij Nederlands Combinatiecijfer

Nadere informatie

Loopbaan na Leiden Profiel van een Leids academicus

Loopbaan na Leiden Profiel van een Leids academicus Loopbaan na Leiden Profiel van een Leids academicus Even voorstellen Drs. Loes Nordlohne Loopbaanadviseur Studenten Loopbaan Service Geesteswetenschappen De WO-Monitor - Landelijk onderzoek onder alle

Nadere informatie

Studiebegeleiding aan de TU Delft

Studiebegeleiding aan de TU Delft aan de TU Delft Pascal de smidt, Studieadviseur CiTG Ouderavond 1 in de bachelor Wat kan uw kind verwachten? Begeleiding in het eerste bachelorjaar (propedeuse) Begeleiding in het tweede en derde bachelorjaar

Nadere informatie

Studeren aan de Universiteit Utrecht Welkom bij de opleiding Frans

Studeren aan de Universiteit Utrecht Welkom bij de opleiding Frans Studeren aan de Universiteit Utrecht Welkom bij de opleiding Frans Luuk Dijkstra (l.dijkstra@uu.nl) Bachelorvoorlichtingsdag maart 2016 Opbouw presentatie Inleiding Waarom kiezen voor Frans? De studie

Nadere informatie

OER. Uitleg over de. Alles wat iedere student moet weten over zijn of haar Onderwijs- en Examenregeling (OER)

OER. Uitleg over de. Alles wat iedere student moet weten over zijn of haar Onderwijs- en Examenregeling (OER) Uitleg over de OER Alles wat iedere student moet weten over zijn of haar Onderwijs- en Examenregeling (OER) Fractie VUUR, Universiteitsraad www.verenigingvuur.nl info@verenigingvuur.nl Voorwoord De Onderwijs-

Nadere informatie

STUDIE-EN BEROEPSKEUZE 5 (T)VWO 2014 24-3-2014 COLLEGE DEN HULSTER 1

STUDIE-EN BEROEPSKEUZE 5 (T)VWO 2014 24-3-2014 COLLEGE DEN HULSTER 1 STUDIE-EN BEROEPSKEUZE 5 (T)VWO 2014 24-3-2014 COLLEGE DEN HULSTER 1 DOEL VAN DEZE LESSEN VEEL LEERLINGEN KIEZEN TE LAAT GEVOLGEN: IN MAART/ APRIL VAN HET EXAMENJAAR NOG OPEN DAGEN/MEELOOPDAGEN BEZOEKEN

Nadere informatie

5 havo, op naar een definitieve keuze!

5 havo, op naar een definitieve keuze! 5 havo, op naar een definitieve keuze! Ouder Leerling Mentor Decaan Begeleiding bij het kiezen Mentor coacht het proces : Hoe gaat het met je studiekeuze? Welke opendagen en meeloopdagen heb je bezocht?

Nadere informatie

Regeling Financiële ondersteuning bij studievertraging door overmacht, RUG 2015-2016

Regeling Financiële ondersteuning bij studievertraging door overmacht, RUG 2015-2016 Regeling Financiële ondersteuning bij studievertraging door overmacht, RUG 2015-2016 Inleiding Paragraaf 2a van de Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek (WHW) betreft het Profileringsfonds

Nadere informatie

VWO-examen afgelegd, geslaagd, en dan!

VWO-examen afgelegd, geslaagd, en dan! VWO-examen afgelegd, geslaagd, en dan! Verder studeren na examen Bedrijfsopleidingen Opleidingen buiten het (normale) HBO/WO Buitenland Reguliere HBO- en WO-instellingen Bedrijfsopleidingen Zoals: inservice

Nadere informatie

creating tomorrow BEDRIJFSWISKUNDE Hva techniek

creating tomorrow BEDRIJFSWISKUNDE Hva techniek creating tomorrow 2013 2014 BEDRIJFSWISKUNDE Hva techniek HVA TECHNIEK BEDRIJFSWISKUNDE 2013-2014 Bedrijfswiskunde: jij wordt degene die de feiten kent. Bij Bedrijfswiskunde draait het om het oplossen

Nadere informatie

ouderavond Atheneum 6 2

ouderavond Atheneum 6 2 het programma van vanavond 19:30 kennismaken met de mentor 20:30 studiekeuze en dan? 21:15 einde ouderavond Atheneum 6 2 traject studiekeuze A3 en A4 oriënteren ( wat kan er allemaal? ) A5 verkennen (

Nadere informatie

Informatieavond vervolgkeuze Havo/Vwo. Maandag 29 september 2014

Informatieavond vervolgkeuze Havo/Vwo. Maandag 29 september 2014 Informatieavond vervolgkeuze Havo/Vwo Maandag 29 september 2014 Voorstellen Caecile Hilke Martin Bram manager onderwijs mentor science mentor science decaan/mentor Inhoud 1. Rol en invulling van het decanaat

Nadere informatie

Aanmelden bij de opleiding Media & Entertainment Management (MEM) INHOLLAND Haarlem

Aanmelden bij de opleiding Media & Entertainment Management (MEM) INHOLLAND Haarlem Aanmelden bij de opleiding Media & Entertainment Management (MEM) INHOLLAND Haarlem De opleiding Media & Entertainment Management is een opleiding met een numerus fixus. Dit betekent dat er een maximum

Nadere informatie

Je diploma.. en dan??

Je diploma.. en dan?? Je diploma.. en dan?? Dan begint de studententijd, de mooiste tijd van je leven!! geen PTA s, profielwerkstukken, absentieregistratie in magister meer meer vrijheid en zelf je tijd indelen beschikken over

Nadere informatie

Introductie 2014. Engelse Taal en Cultuur. Lidwien Cluitmans - studieadviseur Maandag 18 augustus LIN6

Introductie 2014. Engelse Taal en Cultuur. Lidwien Cluitmans - studieadviseur Maandag 18 augustus LIN6 Introductie 2014 Engelse Taal en Cultuur Lidwien Cluitmans - studieadviseur Maandag 18 augustus LIN6 Intro ETC 2014 Welkom bij de Radboud Universiteit Radboud Universiteit Voorzitter van CvB: Prof. dr.

Nadere informatie

Studieloopbaan en Loopbaanorientatie. Nieke Campagne Studenten Loopbaan Service Universiteit Leiden

Studieloopbaan en Loopbaanorientatie. Nieke Campagne Studenten Loopbaan Service Universiteit Leiden Studieloopbaan en Loopbaanorientatie Nieke Campagne Studenten Loopbaan Service Universiteit Leiden Programma - Wat kan er in de opleiding - Hoe kies je? - Loopbaan oriëntatie en Studieloopbaankeuzes, binnen

Nadere informatie

INHOUD [ 7 ] G E L D W I J Z E R S T U D E N T E N

INHOUD [ 7 ] G E L D W I J Z E R S T U D E N T E N INHOUD Inleiding 9 Studiefinanciering Recht op studiefinanciering 11 Een DigiD aanvragen 12 Inkomsten van DUO 12 Geen recht meer op prestatiebeurs 17 Hoeveel betalen je ouders? 18 Gevolgen van je studieschuld

Nadere informatie

Studeren met een Functiebeperking

Studeren met een Functiebeperking Studeren met een Functiebeperking Weten hoe jij zo optimaal mogelijk studeert? Maak een afspraak met de studentendecaan om je situatie te bespreken Windesheim zet kennis in werking Inhoud Pag 4 Studeren

Nadere informatie

HAVO 5. LOB begeleiding. Door mentor en decaan

HAVO 5. LOB begeleiding. Door mentor en decaan HAVO 5 LOB begeleiding Door mentor en decaan LOB in bovenbouw HAVO 40 uur: 20 uur H4 en 20 uur H5 Mentorles LOB + thuis Open dagen Aansluitingsprogramma individueel Portfolio in Magister aanmaken ivm verantwoording/gesprek

Nadere informatie

VOORLICHTING EXAMENKLASSEN VOORTGEZET ONDERWIJS. Voorlichting Examenklassen

VOORLICHTING EXAMENKLASSEN VOORTGEZET ONDERWIJS. Voorlichting Examenklassen VOORLICHTING EXAMENKLASSEN VOORTGEZET ONDERWIJS Tegemoetkoming Scholier Voortgezet Onderwijs -Recht ontstaat nadat kinderbijslag van rechtswege eindigt -Kwartaalinstroom: 1 januari, 1 april, 1 juli, 1

Nadere informatie

LVSA Studiedag 29 mei 2015

LVSA Studiedag 29 mei 2015 LVSA Studiedag 29 mei 2015 Wet Studievoorschot (sociaal leenstelsel) Frank Peters, studentendecaan Universiteit Utrecht Wet Studievoorschot (sociaal leenstelsel) Voor wie geldt deze wet? Veranderingen

Nadere informatie

Voorlichting studiefinanciering

Voorlichting studiefinanciering Voorlichting studiefinanciering Studievereniging Arago 17 september 2014 Contact www.duo.nl 050-5997755 9.00 17.00 uur Servicekantoor Enschede Ripperdastraat 13 7511 JP Enschede Alleen op afspraak 10.00

Nadere informatie

Voorlichting Econometrie & Operationele Research. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde

Voorlichting Econometrie & Operationele Research. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Voorlichting Econometrie & Operationele Research Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Vier bacheloropleidingen Bedrijfskunde Econometrie & Operationele Research Economie en Bedrijfseconomie

Nadere informatie

Ouderavond H5 en V6. 2 oktober 2013. Examenjaar

Ouderavond H5 en V6. 2 oktober 2013. Examenjaar Ouderavond H5 en V6 2 oktober 2013 Examenjaar 1 Schoolexamen (SE) Centraal Examen (CE) schoolexamen Start in havo-4 of vwo-4 Vastgelegd per vak in het pta (programma van toetsing en afsluiting) 2 SE-kaart

Nadere informatie

GEZOCHT. denkers & doeners. studereninduitsland.nl

GEZOCHT. denkers & doeners. studereninduitsland.nl GEZOCHT denkers & doeners studereninduitsland.nl Weleens gedacht aan studeren in Duitsland? Studeren in Duitsland, nog niet zo veel Nederlanders doen het. Toch heeft Duitsland enorm veel te bieden: aan

Nadere informatie

LOB in atheneum-5. LoopbaanOriëntatie en LoopbaanBegeleiding. studiekeuze. Marja Bos, decaan atheneum-5/6

LOB in atheneum-5. LoopbaanOriëntatie en LoopbaanBegeleiding. studiekeuze. Marja Bos, decaan atheneum-5/6 LOB in atheneum-5 LoopbaanOriëntatie en LoopbaanBegeleiding studiekeuze Marja Bos, decaan atheneum-5/6 HO = Hoger Onderwijs HBO Hoger BeroepsOnderwijs WO Wetenschappelijk (universitair, academisch) Onderwijs

Nadere informatie

1 of 7 12/23/2010 12:44 PM

1 of 7 12/23/2010 12:44 PM 1 of 7 12/23/2010 12:44 PM Faculteit Economie en Bedrijfskunde Adam Booij Afmelden Nederlands Engels Formulieren Formuliersamenvatting Vragenbank Vraagcategorieën Formulieren Formuliersamenvatting Samenvatting

Nadere informatie