Vries droeg het toestel namens de Defensie Materieel Organisatie op vliegbasis Eindhoven symbolisch over aan Commandant

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Vries droeg het toestel namens de Defensie Materieel Organisatie op vliegbasis Eindhoven symbolisch over aan Commandant"

Transcriptie

1 D e f e n s i e k r a n t N u m m e r 8 4 m a a r t Fenomenaal 2 Hr.Ms Holland uit het dok 3 Upgrade maakt krachtpatser wereldwijd inzetbaar 4 POTOM en EVO gaan samen in Copehill Down NOORWEGEN - Een adembenemend noorderlicht valt over het dek van Hr.Ms. Johan de Witt. Het Landing Platform Dock maakt momenteel deel uit van een Amphibious Task Group die in de Noorse wateren de NAVO-oefening Cold Response 2010 ondersteunt. Aan deze training van formaat nemen in totaal vijftien landen deel, waaronder de Verenigde Staten, Frankrijk, Groot-Brittannië, Oostenrijk en Noorwegen. Nederland doet ook met eenheden van land- en lucht macht mee. De Johan de Witt voerde deze week sa men met Engelse en Amerikaanse mariniers amfibische operaties uit. Foto: Royal Navyl 5 Opgetrokken wenkbrauwen bij opmerkelijke tentoonstelling Hercules aan luchtmacht overgedragen Nederlands vluchtinformatiegebied op de schop Themazondag Bersiap in Bronbeek Oorlog en bevrijding in 3-D EINDHOVEN - De eerste van twee vernieuwde C-130 Hercules transportvliegtuigen is afgelopen dinsdag in handen gekomen van de Koninklijke Luchtmacht. Demissionair staatssecretaris Jack de Nieuwe krijgsmachtadjudant Vries droeg het toestel namens de Defensie Materieel Organisatie op vliegbasis Eindhoven symbolisch over aan Commandant Luchtstrijdkrachten luitenantgeneraal Jac Jansen. De C-130 s beginnen DEN HAAG - Marinus Dunnewind wordt de nieuwe krijgsmachtadjudant. Op 7 mei volgt hij ranggenoot adjudant Erik Nieuwen huis op die met functioneel leeftijdsontslag gaat. Dunnewind, sinds oktober 2006 wapenadjudant bij de Koninklijke Marechaussee, begon zijn loopbaan op 3 maart 1980 bij het Wapen en vervulde daarbij diverse functies, waaronder meerdere als instructeur. Ook buiten Nederland vertegenwoordigde Dunnewind de marechaussee. Dat gebeurde in verschillende beveiligingsfuncties. In 2004 werd hij als contingentsadjudant naar Bosnië uitgezonden. Nieuwenhuis vervulde de functie van krijgsmachtadjudant sinds april 2006.l een tweede leven. Om dat mogelijk te maken zijn ze van neus tot staart in Cambridge (GB) onder handen genomen en onder meer voorzien van een hypermoderne cockpit. De twee robuuste toestellen vormen een stevige uitbreiding van de luchttransportcapaciteit vooral tijdens intensieve vredesmissies op de ruigste plekken ter wereld. Het is nu nog wachten op de komst van de vierde C-130, dan is het Herculeskwartet compleet. De Vries benadrukte tijdens de overdracht de behoefte aan tactische luchttransportcapaciteit vanwe ge het toenemende Nederlandse expeditionai re optreden in Afrika, Azië en het Midden-Oosten. Lees verder op pagina 3 Foto: Maartje Roos

2 D E F E N S I E K R A N T N R 8 4 M A A R T P A G I N A 2 Melden van ongevallen, incidenten en onveilige situaties via P&O-selfservice Generaal Carter (tweede van links) en gouverneur Hamdam (rechts) op bezoek bij de slachtoffers. Foto: Henry Westendorp-AVDD ISAF-commandant bij slachtoffers bombardement TARIN KOWT - De Britse generaal Nick Carter, commandant ISAF in Zuid-Afghanistan, heeft vorige week slachtoffers bezocht van het bombardement van 21 februari. Carter ging daarvoor naar de multinationale basis Tarin Kowt, waar vijf gewonden in het Nederlandse ziekenhuis liggen en zes in het Amerikaanse. Carter betuigde de patiënten zijn medeleven: Onze taak is de overheid te ondersteunen en de Afghaanse bevolking te beschermen. Deze tragische incidenten werken daarbij averechts, zei hij. Eerder verontschuldigde generaal Stanley McChrystal, de hoogste NAVO-commandant in Afghanistan, zich bij de Afghaanse president Hamid Karzai en beloof de hem alle hulp bij een onderzoek naar de gebeurtenis. Commandant Task Force Uruzgan brigadegeneraal Kees van den Heuvel, civiel vertegenwoordiger Jennes de Mol en gouverneur van Uruzgan, Assadullah Hamdam, vergezelden Carter. Bij het bombardement in de grensstreek van de Afghaanse provincies Uruzgan en Daikundi vielen meerdere bur gerslachtoffers. Er was geen Nederlandse betrokkenheid bij de actie.l DEN HAAG - Het is voor werknemers van Defensie voortaan mogelijk om op eenvoudige wijze een ongeval, incident of onveilige situatie te melden via de startpagina van de P&O-selfservice. De applicatie melden voorval is te vinden onder het kopje formulieren. Door de laagdrempeligheid van de applicatie hoopt secretarisgeneraal Ton Annink dat veiligheidsincidenten in de toekomst te voorkomen zijn. Ook wordt het voortaan mogelijk tijdig maatregelen te nemen en beter te leren van (bijna)-ongevallen. De applicatie maakt deel uit van het Veiligheidsmanagement Systeem (VMS) Defensie. Naast het verbeteren van RIJSWIJK - De Nederlandse Defensie Academie houdt van 21 tot en met 23 april de tweede Defense Academies and Colleges E-learning Conferentie. Mede-organisatoren zijn de Universiteit Stellenbosch (Zuid-Afrika), de Australian Defense Forces Academy en de Cranfield University (GB). Het evenement wordt gehouden op het Instituut Defensie Leergangen in Rijswijk. Vooralsnog zijn er deelnemers uit tien landen en worden er ongeveer twintig presentaties gehouden. Naast sprekers van de academies van de deelnemende naties treden de veiligheid dient de melding van een ongeval, incident of onveilige situatie om bewindslieden, de hogere Defensieleiding of beleidsverantwoordelijken te informeren, zegt Annink. Het betreft dan zaken met operationele consequenties of gebeurtenissen die media kunnen aantrekken of politiek gevoelig liggen. Ook zijn incidenten voortaan op een simpele manier onder de aandacht te brengen van de eigen commandant. Denk aan het kwijtraken van belangrijke informatie, ongewenst gedrag, (mogelijke) strafbare feiten of voorvallen met (vermoedelijk) explosieven en/of munitie. De commandant kan op basis van een eenvoudige melding via dezelfde applicatie een uitgebreide versie (de zogenaamde commandantenmelding), conform de SG Aanwijzing A/963, opstellen en indienen. De SG Aanwijzing A/963 Melden van Voorvallen is sinds juli vorig Conferentie E-learning Stephen Heppell (GB) en Peter Sloep (Open Universiteit NL) op als keynote sprekers. Anka Mulder (TU Delft) houdt een presentatie over de wijze waarop e-learning binnen de TU-Delft is ingevoerd, onder meer via het project Grassroots. De conferentie is bedoeld om van elkaar te leren op het gebied van e-learning en te ontdekken welke specifieke problemen dat met zich meebrengt in een militaire omgeving. De subthema s voor 2010 zijn veiligheid versus openheid, verandermanagement. Ga voor meer informatie en inschrijven naar Secretaris-Ge ne raal Ton Annink: Naast het ver be teren van de veiligheid dient de melding van een ongeval, incident of onvei lige situatie om bewindslieden, de hogere Defensieleiding of beleidsverantwoordelijken te informeren. Foto: Theo Bos Einde levens - verlengend onderhoud Lynx jaar van kracht. Inmiddels wordt deze ondersteund door de IV applicatie. De aanwijzing staat op intranet bij de publicaties over formele wet- en regelgeving. Defensiemedewerkers die geen toegang hebben tot Peoplesoft, bijvoorbeeld vanwege een oefening, kunnen op de oude manier melding blijven doen.l DEN HELDER - De tiende en te vens laatste Lynx is onlangs door de De fensie Materieel Organisatie (DMO) overgenomen van AugustaWestland. Met de overdracht is een einde gekomen aan het levensverlengend onderhoudsprogramma voor tien helikopters. Het project werd in 2004 gestart. De Lynx is in 1976 door de marine in gebruik genomen met een maxi male levensduur van zevenduizend vlieguur. Vanwege vertraging in het programma voor de NH90 werd in 2003 duidelijk dat tien heli s levensverlengend onderhoud moesten krijgen. In een één-tweetje tussen de DMO en AugustaWestland kwam een uitgebreid programma tot stand om de levensduur met duizend uur per helikopter te verlengen. De Lynx faseert tot 2013 geleidelijk uit en maakt plaats voor de NH90. Foto: Archief Defensiekrantl Holland uit het dok Tarin Kowt. Foto: Dave de Vaal-AVDD Aan de dood ontsnapt TARIN KOWT - Politiecommandant Nayamatullah van Tarin Kowt is vorige week aan de dood ontsnapt na een aanslag met een bermbom. Hij hield er slechts oorklachten aan over. Het projectiel ontplofte op circa vierhonderd meter van het districtsbureau, toen de commandant op zijn brommer naar zijn werk ging. De Afghan National Police stelde de onheilsplek veilig. Dat gebeurde onder begeleiding van het Nederlandse Police Mentoring Team (PMT), gevormd door personeel van 11 Luchtmobiele Brigade en de Koninklijke Marechaussee. Afghaanse agenten onderzochten een nabij gelegen ommuurde woning, een zogenoemde quala, op een eventueel verband met de aanslag. Er werden slechts vrouwen en kinderen aangetroffen. Na het voorval evalueerde het PMT het optreden van de politie met de chef. Het trainen en begeleiden van de Afghaanse agenten is de primaire taak van het PMT. De marechaussee neemt daarin de begeleiding van de politie voor haar rekening, de rode baretten zorgen voor force protection.l VLISSINGEN - Bij Damen Schelde Naval Shipbuilding in Vlissingen is vorige week de Holland het dok uitgevaren en afgemeerd aan de afbouwkade. Hier wordt verder aan het Ocean Going Patrol Vessel gewerkt. De proefvaart vindt rond september plaats. Eind 2010 levert de werf het schip op. De werf nam bij het uitvaren geen enkel risico en zette voor de verplaatsing de sleepboten VLB 2, VLB 7, Hendrik 3 en Karin in. Foto: Ronald de Hondtl

3 D E F E N S I E K R A N T N R 8 4 M A A R T P A G I N A 3 Upgrade maakt krachtpatser wereldwijd inzetbaar Vervolg van pagina 1 EINDHOVEN - De Vries ging onder meer in op de vertraging die de renovatie van de Herculessen opliep. Dat kwam volgens de bewindsman vooral door de kwaliteitseisen, die gaandeweg het project naar boven werden bijgesteld. Generaal Jansen sprak lovend over de reputatie van de C-130. Niet alleen verdraagt het toestel een vrij ruwe behandeling, ook weerstaat de machine tot op zekere hoogte vijandelijk vuur. De keuze voor meer Herculessen klinkt majoor Frank Everhard niet zo Het instrumentarium is state of the art. Foto: Marshall Aerospace vreemd in de oren. De typemanager roemt de robuustheid van het vliegtuig. Hij staat laag op zijn wielen waardoor er minder gevaar is op beschadiging van het landingsgestel. Dankzij de turbopropaandrijving troeft de C-130 op onverharde landingsstrips met gemak zijn grote broer, de C-17 Globemaster, af. De propellers van een C-130 leiden de luchtstroom, inclusief stof en steenslag, namelijk grotendeels langs de motor. Een dikke rubberen coating voorkomt daarbij beschadiging van het plaatwerk aan de onderkant. Everhard: Op de onverharde en stoffige baan van Tarin Kowt kan een C-17 prima landen. Maar in bijvoor- Ook het vrachtruim werd stevig aangepakt. Foto: Marshall Aerospace beeld Afrika heb je veel kiezelbanen. Die zijn het specifieke terrein van de Hercules. Kan deze gigant om welke reden niet landen, dan dropt hij zijn lading met behulp van parachutes via de achterklep. Corrosie De Hercules met staartnummer G-988 heeft een lange weg afgelegd. Die liep van het vliegtuigkerkhof op Davis Monthan Airforce Base in de woestijn van Arizona naar het Britse Cambridge, waar Marshall Aerospace zetelt. Deze firma bracht de in delen verscheepte Herculessen weer in vrijwel nieuwstaat. Oorspronkelijk ingezet als antennevliegtuig bij de US Navy hadden ze weinig vlieguren, en nog belangrijker, weinig starts en landingen gemaakt. De kurkdroge woestijn hield vervolgens vijftien jaar de corrosie op afstand, waardoor de casco s bij aankoop in prima conditie verkeerden. Toch zijn ze volledig binnenstebuiten gekeerd. Van het plaatwerk tot het kleinste boutje en alle bedrading, vertelt Everhard. En waar nodig zijn spullen vervangen. Het was a hell of a job, maar het resultaat mag er zijn. Fasten your seatbelt De toestellen zijn opgewaardeerd met onder meer de modernste satellietcommunicatie en een unieke cockpit. Everhard: De vliegers zijn vanaf het begin bij het cockpitontwerp betrokken geweest. Er is zelfs een model nagebouwd om te zien hoe ze er het beste mee uit de voeten konden. Daarnaast is het volledige instrumentarium vervangen. Er is geen enkel analoog klokje meer en papieren kaarten zijn alleen nog voor noodsituaties. De vliegers gebruiken digitale schermen. Het geheel is rustiger en meer accuraat, waardoor de bemanning zich meer op het vliegen kan concentreren. Op veiligheidsgebied scoren de toestellen eveneens hoog. Dit vliegtuig zit zo dicht als mogelijk tegen de eisen voor de burgerluchtvaart aan. Doordat de passagiers bijvoorbeeld zijwaarts zitten, haal je nooit honderd procent. Maar het is wel de eerste C-130 met fasten your seatbelt bordjes. Ook zijn er brandwerende bekleding en verstevigde zittingen. Mede door het aanscherpen van de eisen en het aanvullen van voorzieningen tijdens de opwaardering is de oorspronkelijke planning niet gehaald. Hoewel het toestel een flink aantal testvluchten achter de rug heeft, moet het echte werk nog even wachten. Nee, geen Afghanistan volgende week, grapt Everhard. De komende drie maanden wordt er onder een zogenoemde permit to fly gevlogen, dus met beperkingen. Ervaren vliegers kijken in deze Operational Test & Evaluation-fase hoe de nieuwe toestellen verschillen van de al in Europees militair luchttransportcommando een feit Bij Marshall Aerospace kregen de casco s een f ikse revisie. Foto: Marshall Aerospace gebruik zijnde Herulessen. Verder worden procedures tegen het licht gehouden en handboeken indien nodig aangepast. Vervolgens wacht de overige vliegers en het onderhoudspersoneel een opleiding. Al met al duurt het nog zo n drie maanden voor de net overgedragen C-130 volledig operationeel is. De verwachting is wel dat de redeployment uit Afghanistan met minder inhuur afkan, dankzij de versterking van de vloot met twee logistieke krachtpatsers.l Tekst: JAN MALSCHAERT FotO s: DMO Administratieve hulp voor MCCE BRUNSSUM - De Chief of Staff Allied Joint Force Command Headquarters (JFC HQ) in Brunssum, luitenant-generaal Jouke Eikelboom (r) en Director Movement Coordination Cen tre Europe (MCCE) kolonel Fred van der Vaart hebben afgelopen maand een hernieuwd akkoord ondertekend voor administratieve ondersteuning. Het MCCE is gespecialiseerd in het coördineren van militair strategische transportcapaciteit (weg-, zee, luchtvervoer en tankvliegtuigen) van de 23 lidstaten. De organisatie op vliegbasis Eindhoven maakt gebruik van dertig medewerkers uit veertien landen, die nu administratieve hulp krijgen van de grote broer uit Brunssum. Opvallend detail bij de ondertekening was dat beide ondertekenaars van de overeenkomst luchtmachtofficieren zijn die allebei een andere internationale organisatie vertegenwoordigen, maar in Nederland zijn gestationeerd.l PALMA DE MALLORCA - België, Duitsland, Frankrijk en Nederland gaan gezamenlijk militair luchttransport inzetten. Dat kwamen de betrokken defensieministers vorige week op Palma de Mallorca overeen. De bewindslieden gaven het startsein voor het European Air Transport Command (EATC). Dit is gehuisvest op vliegbasis Eindhoven en gaat per 1 september onder leiding van een Duitse generaal-majoor van start. Het commando bestaat uit een hoofdkwartier dat alles op het gebied van militair luchttransport regelt, zoals planning en uitvoering van missies, training en vliegveiligheid. De samenvoeging onder één paraplu moet leiden tot een efficiëntere inzet van de transport- en tankvliegtuigen van het partnerkwartet. Bij de ontmoeting verving demissionair staatssecretaris Jack de Vries zijn collega Van Middelkoop. De intentie om het tekort aan luchttransportcapaciteit binnen de EU en de NAVO terug te dringen, dateert al van Naast de huidige vier is het ook voor andere landen mogelijk zich bij het verbond aan te sluiten. Spanje doet dit al met een actieve waarnemerfunctie binnen het EATC en Luxemburg tekende al een intentieverklaring. Eind dit jaar moet het 160 man tellende EATC volledig operationeel inzetbaar zijn.l

4 D E F E N S I E K R A N T N R 8 4 M A A R T P A G I N A 4 Potom en EVO gaan samen in Copehill Down Aanstormende talenten leren van elkaar Een EVO er noteert de belangrijke punten uit de briefing. COPEHILL DOWN - Een grijze lucht, bruingroene glooiende grasvelden duidelijk getekend door sporen van tanks, af en toe een dennenbos en heel veel modder. Ver weg klinkt het gebulder van zwaar geschut. Salisbury Plain, het grootste oefengebied in Groot-Britannië vormt de achtergrond voor een vrij unieke samenwerking: negentig mariniers van de Eerste Vakopleiding ondersteunen de eindoefening van de Potom Boven: Een peloton gaat op weg om in Copehill Down een sociale patrouille uit te voeren. Links: Aanval op Copehill Down Rechts: Korporaal-adelborst Van der Stelt brieft zijn peloton over de uit te voeren sociale patrouille. Onder: Mariniers helpen elkaar een huis binnen. TEKST: Kirsten Savelberg FOTO S: GERBEN VAN ES-AVDD Welkom in Copehill Down, verwelkomt hoofd Praktische Opleiding tot Officier der Mariniers (Potom) majoor Kees Schellens de deelnemers. Dit troosteloze betonnen dorp vormt het decor voor de samenwerking tussen beide opleidingen. De Potom bevindt zich in de eindfase. Nog slechts een paar weken en de veertien korporaal-adelborsten zijn in staat leiding te geven aan een peloton mariniers. De eenheid waarmee ze deze week trainen, bestaat uit zeesoldaten van de EVO (Eerste Vakopleiding) uit Rotterdam, aangevuld met kaderleden. Dat is een gedwongen keuze. De mariniersbataljons uit Doorn zijn momenteel op wintertraining in Zweden of druk bezig met de voorbereidingen voor Afghanistan. Het integreren van de EVO in de eindoefening van de Potom vergt van alle deelnemers de nodige aanpassing en flexibiliteit. In een paar dagen maken de instructeurs de nieuwkomers wegwijs in het optreden in verstedelijkt gebied. Dit onderdeel staat eigenlijk pas over een week op het programma. Mede daarom wordt ook van de adelborsten extra inspanningen verrwacht. Waar de reguliere sparring partners, ervaren mariniers der eerste klasse, op hun kennis en ervaring kunnen terugvallen, hebben de jongens van de EVO meer sturing nodig. Waar die vorm van leiding niet tot het gewenste resultaat leidt, wordt overgegaan op instructie. De steile leercurve van de EVO-klas bewijst dat je met veel enthousiasme en doorzettingsvermogen een hoop kunt bereiken. Het niveau verrast me, zegt korporaal-adelborst Van der Stelt, nadat hij zijn peloton briefde over de komende sociale patrouille in Copehill Down. Doden en gewonden Blijven vuren met die MAG! Gereedmaken om rook te gooien! De EVO ers kijken met grote ogen om zich heen. Het duurt gelukkig niet lang voor ze weer met beide benen op de grond staan en teruggrijpen op de aangeleerde drills. Wat begon als een sociale patrouille, mondt uit in een hevig vuurgevecht tussen rebellen en mariniers. Van der Stelt bevindt zich met een gedeelte van zijn peloton in een schuur. Anderen zitten in het huis waar wordt geschoten. Terwijl om hem heen het geratel van geweren klinkt, moet hij zijn mannen veilig uit het dorp zien te krijgen. Gewonde! Ik moet een nieuwe schutter hebben, schreeuwt de pelotonscommandant. Als er even later een dode te betreuren valt, is de ellende compleet. Van der Stelt laat zich niet van zijn stuk brengen en behoudt het overzicht in de chaos. Snel maakt hij een plan, informeert via de radio zijn compagniescommandant en begint vervolgens met het terugtrekken van zijn eenheid. Eénmaal buiten het dorp is de vechtlust nog even groot. Morgen komen de zeesoldaten terug en vegen ze het hele dorp huis voor huis schoon. Als twee dagen later de rookwolken opgetrokken zijn en de vijand is verdreven, breken de EVO ers hun kamp op. De busreis naar Nederland biedt gelegenheid even bij te slapen, want thuis wacht het vervolg van het bivak. Nog negen weken moeten ze alles uit de kast halen voordat ze door hun familie worden binnengeklapt op de Rotterdamse Van Ghentkazerne. Ook de deelnemers aan de Potom zijn er nog niet. Zij blijven in het winderige, regenachtige én koude Engeland voor nog een week vol fysieke en mentale uitdaging.l Selectietraining voor zeiltalenten DEN HAAG - Het Bureau Internationale Militaire Sport (BIMS) zoekt enthousiaste zeiltalenten om in teamverband deel te nemen aan de Militaire Wereldspelen mei 2011 in Brazilië. Er wordt dan gevaren in de klasse J22. De voorselectie is op 19 en 20 mei 2010 op het Braassemmermeer. Later in het seizoen staan enkele trainingen en wedstrijden in de J22 op het programma. De selectie en trainingen vinden onder auspiciën van het watersportverbond plaats. Resultaten zijn bepalend of het team voldoende potentieel heeft voor deelname aan de Militaire Wereldspelen. Militairen die beschikken over aantoonbare zeilwedstrijdresultaten kunnen contact opnemen met kapitein-luitenant ter zee Rob Stavenuiter ( mindef.nl).l Foto: Dik van Veldhuizen

5 D E F E N S I E K R A N T N R 8 4 M A A R T P A G I N A 5 Opgetrokken wenkbrauwen bij opmerkelijke tentoonstelling Bijzondere wapens in het legermuseum Links: Pistool van General Motors. Rechts: FN 2000, infanteriegeweer met uitwerpopening aan de voorzijde. TEKST: JAN MALSCHAERT FOTO S: ARCHIEF LEGERMUSEUM DELFT - Een MP5 pistoolmitrailleur verborgen in een attachékoffer, de veiligheidspal en trekker weggewerkt in het handvat en tot voor kort in gebruik bij de Brigade Speciale Beveiligingsopdrachten van de marechaussee. Deze en vele andere unieke en historische wapens zijn vanaf 18 maart te zien tijdens de tentoonstelling Bijzondere wapens in het Legermuseum te Delft. Uit de duizenden stukken heeft conservator Mathieu Willemsen er zo n honderd geselecteerd. Vanwege de omvang van ons depot ligt lang niet alles uitgestald. Deze tentoonstelling is een aansprekende manier om eens flink uit te pakken met dingen die de bezoeker anders nooit te zien krijgt. Om een wapen voor het nageslacht te bewaren, dient het aan bepaalde criteria te voldoen. Zo moet het bijvoorbeeld een beroemde eigenaar hebben gehad, zoals de Webley revolver van Prins Bernhard. Of door een opvallende fabrikant zijn vervaardigd, bijzondere techniek bevatten of van historische betekenis zijn. Soms strijkt conservator Willemsen over zijn hart. Bijvoorbeeld bij wapens die om een andere reden opmerkelijk zijn. Zoals de Agram 2000, een Kroatisch 9 mm machinepistool dat in een vioolkist onder het bed van een drugshandelaar werd aangetroffen. Het schietijzer is vanwege de standaard meegeleverde geluiddemper heel populair in de onderwereld. De herkomst van onze collectie verschilt nogal. We krijgen veel van Defensie, maar ook van particulieren. Wapens als de Agram zijn door justitie of de marechaussee in beslag genomen en als bewijsstuk in een rechtszaak opgevoerd. Een halfautomatische AP15 was niet alleen dat. Het geweer is ook van historische betekenis. Eén van de Molukse kapers gebruikte de kaliber.22 tijdens de treinkaping van 1975 bij het Drentse dorpje Wijster. Schietkoffer van de BSB. riode werden er voor zelfverdediging enorm veel vervaardigd. Het was kennelijk een onveilige periode, vermoedt Willemsen. Hij illustreert zijn verhaal met het knijpkatpistool Gaulois, verstopt in een sigarendoos. De kogels zitten in een luciferdoosje. Ook het platste pistooltje ter wereld, bedoeld om onopvallend in je binnenzak te dragen, is toen gemaakt. Het ligt naast een bekende filmfiguur : het grootste pistool ter wereld, de Desert Eagle.50. Een riem met in de gesp het uitwerpba- re gaspistool Little Joe bewijst dat het fabriceren van subtiel verborgen wapens een grote creativiteit aan de dag legt. De tentoonstelling bevat ook alledaagse wapens, zoals het huidige persoonlijk geweer van de krijgsmacht: de 5.56 mm Diemaco. Momenteel worden alle exemplaren onder auspiciën van de firma Colt in Nederland gemodificeerd. De conservator is in zijn nopjes met de Belgische FN F2000, die recent bij het museum werd bezorgd. Het aanvalsgeweer heeft als eerste de uitwerpopening aan de voorzijde. Dit is een van de weinige exemplaren in Nederland. We schoten er vorige week nog mee bij het Nederlands Forensisch Instituut. Het is natuurlijk goed dat de hete hulzen bij het uitwerpen niet tegen je gezicht komen, maar het systeem werkt niet echt. Onderweg naar voren verdringen de hulzen elkaar. Ik meen dat er inmiddels een nieuwe versie is. Ook bij vuurwapens staat de techniek niet stil. l Prijsvraag Creativiteit Het oudste voorwerp van de tentoonstelling is een schietwandelstok, waarmee in 1836 een mislukte aanslag op de Franse koning werd gepleegd. De meeste civiele wapens zijn begin 1900 gemaakt. In die pe- Agram 2000, Kroatisch 9 mm machinepistool, gevonden in vioolkist. Veel autofabrikanten hebben in de loop van de tijd een uitstapje gemaakt naar de wapenindustrie, zoals Cadillac, Daewoo en General Motors. Laatstgenoemde heeft een pistooltje van gestanst plaatwerk op zijn naam staan, dat volgens zeggen sneller werd gefabriceerd dan de eigenaar het kon laden. Ook bedrijven in eigen land waagden zich aan de productie van wapens. Raad wel ke producent van keukenbenodigdheden deze granaat vervaardigde en win een van de tien DVD s van de film de The Hurt Locker. Inzendingen naar

6 D E F E N S I E K R A N T N R 8 4 M A A R T P A G I N A 6 Nederlands vluchtinformatiegebied op de schop Nieuwe wegen in krap luchtruim Foto: Archief Defensiekrant NIEUW MILLIGEN - Een Boeing 747 stijgt in de ochtendnevel over de A4 op van Schiphol. Even verderop landt een MD-11 van de KLM en daarmee lijkt alles gewoon op de nationale luchthaven. In het nieuws meldt topman Jos Nijhuis echter dat het komend jaar flink wat banen verloren gaan omdat er door de economische crisis minder passagiers het luchtruim kiezen. Vreemd genoeg levert de Koninklijke Luchtmacht nu een stukje van de hemel in om het vliegverkeer van en naar Duitsland meer ruimte te bieden. Het lijkt een tegenstelling. In overleg met de Inspectie Verkeer en Waterstaat voerde kapitein Verhoeven een communicatieplan uit. TEKST: EVERT BROUWER FOTO S: PETER WIEZORECK van het internationale Amsterdam- Ruhr-Frankfurt-project (AMRUFRA). Dit maakt deel uit van het zogenoemde Functional Airspace Block Europe Central. Op haar beurt vormt dat weer onderdeel van de eenwording van het totale Europese luchtruim, de Single European Sky. Om de burgerluchtvaart naar en uit het oosten ter wille te zijn, levert Defensie een deel van het luchtruim in. Een effect daarvan is verkleining van het luchtruim dat beschikbaar is voor het uitvoeren van naderingen naar vliegbasis Volkel. Dit voor Defensie negatieve effect is opgelost door het creëren van de zogenoemde NAPRO-area. Voor het gebruik van dit gebied zijn aanvullende procedures opgesteld, weet Verhoeven. Door een uitbreiding richting (en over) de oostgrens, een zogenoemde Cross Border Area, kunnen Nederlandse F-16 s boven Duitsland oefenen en is de Luftwaffe op haar beurt welkom in een deel van het Nederlandse luchtruim. Een en ander heeft tot gevolg dat de luchtverkeersleiders en gevechtsleiders (bekend als DutchMil en Bandbox) zich moeten aanpassen en dus letterlijk over grenzen moeten kijken. Het AMRUFRA-project is gestart om invulling te geven aan het optimaliseren van de verkeersstromen van en naar Amsterdam en Frankfurt. In het Nederlandse luchtruim zijn vertrek- en naderingsroutes aangepast. Het belangrijkste betreft het creëren van een extra oostelijke vertrekroute vanaf Schiphol. Aspect Ook de recreatieve vliegers zien een deel van hun domein veranderen, zowel in hoogte als in omvang. Want waar het werkgebied van Luchtverkeersleiding Nederland (LVNL) is uitgebreid, blijft er minder ruimte voor militair en recreatief luchtruimgebruik. Dit is gecompenseerd door het onderliggende luchtruim rond Amsterdam beschikbaar te stellen voor algemeen gebruik. De nieuwe luchtruimstructuur en de daarbij horende procedu- Op een dik uur rijden kan kapitein Dennis Verhoeven in het domein van de luchtverkeersleiders op AOCS Nieuw Milligen even achterover leunen. Er is inderdaad beduidend minder luchtverkeer boven Nederland de laatste tijd, maar dat geldt niet voor de stroom van en naar Frankfurt, meldt hij. De verkeersleiders zitten er zeker niet werkloos bij en met name Verhoeven krijgt het tot 11 maart behoorlijk voor de kiezen. De Koninklijke Luchtmacht verzorgt immers voorlichtingsbijeenkomsten voor de recreatieve luchtvaart. oosten Kort gezegd gaat op 11 maart een deel van de vijf sectoren in het Nederlandse luchtruim, het zogenoemde Nederlandse vluchtinformatiegebied, op de schop als gevolg Luchtverkeers en ge vechts leiders moeten zich aanpassen en letterlijk over grenzen gaan kijken. Foto: Archief Defensiekrant res brengen veranderingen voor de luchtverkeersleiding met zich mee. Een belangrijk aspect hiervan is de intensieve samenwerking tussen militaire en civiele luchtverkeersleiders bij het uitvoeren van militaire operaties in het werkgebied van LVNL. Om hierop goed voorbereid te zijn, is veel aandacht besteed aan de training en voorlichting van het operationele personeel, benadrukt Verhoeven. Onderdeel van deze training waren gezamenlijke simulatiesessies van luchtverkeersleiders van LVNL en het Military Air Traffic Control Centre. Gedurende deze sessies zijn de civiele en militaire luchtverkeersleiders vertrouwd gemaakt met elkaars rol en werkwijze. Dat was een bijkomend positief effect. Bij het tot stand komen van de veiligheidsstudies is onder meer gebruik gemaakt van binnen de organisaties aanwezige expertise en real time simulations. De mogelijke onbekendheid met de aangepaste luchtruimstructuur vormde één van de naar voren gekomen risico s. Verkeerd gebruik van het luchtruim kan leiden tot een onveilige situatie zoals het ongeautoriseerd kruisen van gecontroleerd gebied. Om dit te voorkomen heeft LVNL in overleg met de Inspectie Verkeer en Waterstaat een communicatieplan opgesteld, waaraan ook Defensie meedoet. Dit is onder meer gedaan door presentaties te geven aan militaire en recreatieve luchtruimgebruikers. De communicatie zorgde voor het tijdig informeren van professionele en recreatie ve luchtruimgebruikers, besluit Verhoeven.l

7 D E F E N S I E K R A N T N R 8 4 M A A R T P A G I N A 7 Themazondag Bersiap in Bronbeek ARNHEM - De Bersiap is het onderwerp van de themazondag op 21 maart op het landgoed Bronbeek in Arnhem. Bersiap vormt de chaotische periode op Java en Sumatra na de Japanse capitulatie. Zo n tienduizend gewelddadige nationalistische jongeren (pemuda s) onttrokken zich aan elk gezag. Zij gingen onder het mom van revolutie over tot agressie tegen Nederlanders, Indo-Europeanen, de voormalige Japanse bezetter, Britse soldaten en de eigen, in hun ogen feodale, bestuurders. Ruim 3500 Nederlanders en Indo-Europeanen werden vermoord en later geïdentificeerd. Naar schatting zestienduizend zijn ontvoerd en niet meer teruggevonden. Aan Indonesische zijde vielen tienduizenden doden, aan Japanse circa duizend en aan Britse i n h e t k o r t Loadmasters gebrevetteerd GILZE-RIJEN - Twaalf loadmasters voor de Chinooken drie voor de Cougar transporthelikopter zijn vorige maand op vliegbasis Gilze-Rijen gebrevetteerd. Die actie nam commandant Defensie Helikopter Commando commodore Theo ten Haaf (op foto links) voor zijn rekening door de militairen de wing op te spelden. Van de vijftien loadmasters volgden er elf de opleiding op vliegbasis Gilze-Rijen. De overige vier gingen voor het leertraject naar Kansas in de Verenigde Staten. Het Bureau Opleidingen Luchtvarenden van 299 Opleidings- & Expertise Squadron is verantwoordelijk voor de opleiding tot loadmaster. Foto: Hans Keurl CIOR-leiding onderscheiden BRUSSEL - Het Nederlandse voorzitterschap van de Confédération Interalliée des Officiers de Réserve (CIOR) is onderscheiden met de Bulgaarse Orde van de Gouden Leeuw. Dat gebeurde onlangs tijdens de jaarlijkse Midwinter Meeting op het NAVO-hoofdkwartier in Brussel. Het ereteken is niet alleen uitgereikt vanwege getoond leiderschap, maar ook voor de ondersteuning in de voorbereiding en uitvoering van het 62ste CIOR zomercongres vorig jaar in het Bulgaarse Sofia. Het aan de NAVO gelieerde CIOR vertegenwoordigt zo n 1,3 miljoen reservisten uit 35 landen. In aanwezigheid van delegaties van ruim dertig naties reikte de Bulgaarse kolonel Konstatin Popov de bij de orde behorende versierselen uit. CIORpresident luitenant-kolonel Willem Verheijen, reeds ridder in de orde, werd bevorderd tot commandeur. Zijn ranggenoten Arthur Bolder, Gert Dijk en de majoors Adriaan van den Dries, Hans Garrels, Jeroen van den Biggelaar en Marc Daverveldt werden ridder. Eerder ging de orde naar onder andere de huidige president van Bulgarije, de vorige Bulgaarse CDS en een aantal internationale militaire hoogwaardigheidsbekleders. Zie ook: www. cior.netl Te Paard terug in Den Haag DEN HAAG - Een militaire sporttraditie is nieuw leven ingeblazen. Vorige week is de afdeling s-gravenhage van de Militaire Ruitersportvereniging Te Paard heropgericht. Landelijk voorzitter brigadegeneraal b.d. Paul Kautz bekrachtigde dit met een oorkonde en een toespraak. Dat gebeurde in het bijzijn van vertegenwoordigers van het Militaire Huis van H.M. de Koningin, het Corps Diplomatique, de gemeente Den Haag en organisaties die in de ruitersport actief zijn. De leden van de afdeling rijden op alle maandagavonden in de Haagse Stadsrijschool, de oudste manege van ons land (anno 1806). Belangstellenden kunnen meer informatie krijgen door te mailen naar boxen naar nieuwe omgeving DEN HAAG - De boxen van alle MULAN-gebruikers gaan binnenkort over naar een nieuwe omgeving. Een migratieteam van IVENT voerde daarvoor de afgelopen maanden updates door in de -infrastructuur. Het overzetten gebeurt voornamelijk buiten kantooruren. Gebruikers vernemen per wanneer ze aan de beurt zijn. Om een goede migratie mogelijk te maken, dient het Microsoft programma Outlook afgesloten te zijn. Geadviseerd wordt pc s of laptops aan het einde van de werkdag uit te zetten. Neem bij problemen contact op met de Service Desk Defensie via * l Nieuwe commandant OLDEBROEK - Kolonel Peter Fröling heeft na ruim vier jaar het commando over het Opleidings -en Trainingscentrum Vuursteun (OTCVust) overgedragen aan ranggenoot Stephan Kooijman. De ceremonie vond vorige week plaats op het Corpsplein van de Legerplaats bij Oldebroek. Na een lange carrière verlaat Fröling de dienst. Nieuwkomer Kooijman is niet alleen commandant OT- CVust, maar ook de hoogste baas van het 333 jaar oude Korps Veldartillerie. Tevens is hij de vuursteunautoriteit van de Koninklijke Landmacht.l Nieuwe cameratoezichtruimte SCHIPHOL - Commandant Koninklijke Marechaussee luitenant-generaal Dick van Putten heeft onlangs de cameratoezichtruimte (CTR) op Schiphol geopend. Hiermee zijn cruciale plekken op de luchthaven voortdurend in de gaten te houden. De KMar heeft zelf toegang tot de beelden en is dus niet meer afhankelijk van derden. Het aanvragen van een vordering bij het Openbaar Ministerie om opgeslagen filmmateriaal te bekijken voor een strafrechtelijk onderzoek, vindt daardoor niet meer in alle gevallen plaats. Met de komst van de CTR is de KMar 660. De Nederlandse regering was door gebrekkige informatie niet op de hoogte van dit drama. Herman Bussemaker, Remco Raben, Hans Vervoort en Hans van den Akker gaan in op de oorzaken en het verloop van de Bersiapperiode én op de identiteitsvorming van de Indische Nederlanders. De sprekers behandelen tevens de kwetsbare positie van de vrouw en de Chinese bevolking van toen. Tot slot komen voorwerpen die herinneren aan die tijd aan bod. De Bersiap maakt straks deel uit van de nieuwe vaste tentoonstelling Het verhaal van Indië in museum Bronbeek. Er is geen kaartverkoop. Fomulieren voor inschrijving zijn tot 15 maart verkrijgbaar bij mevrouw. N. Bos man, tel , werkdagen 9-14 uur (behalve woensdag) of per De kosten zijn 22,50. Bij annuleren geen geld retour. De themazondag Bersiap, van tot uur, speelt zich af in het reünie- en congrescentrum Kumpulan, Velperweg 147 Arnhem. De zaal is open vanaf uur. Actuele informatie op Foto: Archief Defensiekrantl aangesloten op de nieuwe Gemeenschappelijke Meldkamer Infrastructuur (GMI) van Schiphol. Aan dit gesloten netwerk zijn achthonderd camera s gekoppeld, een aantal dat nog toeneemt. Aanleiding voor de oprichting was de grote diamantroof vorig jaar. Marechaussee, Douane, de handlingservice AAS en de KLM zijn aangesloten op de GMI. Voorwaarde voor de samenvoeging is dat elke organisatie zijn eigen focus behoudt. Zo let de Douane op de bagagekelders, de KLM op de platforms en de KMar waakt over het wegennet (kentekens), het winkelgebied Plaza en de aankomst- en vertrekhallen. De GMI is een initiatief van het Platform Beveiliging en Publieke Veiligheid Schiphol.l Officier in de Orde van Oranje-Nassau JAKARTA - Directeur Indonesië van de Oorlogsgravenstichting Peter Steenmeijer is benoemd tot Officier in de Orde van Oranje-Nassau. De Nederlandse ambassadeur in Jakarta, de heer Van Dam reikte de bijbehorende versierselen 25 februari uit na de opening van de nieuwe zeedijk bij het Nederlandse ereveld Ancol in Jakarta. Dit werd de afgelopen jaren door overstromingen bedreigd en stond zelfs een keer onder water. Onder leiding van Steenmeijer is het project op tijd en binnen de begroting afgerond. Steenmeijer, in 1947 op Surabaya geboren, woont met zijn vrouw Margot al bijna tien jaar in Indonesië waar hij na een carrière bij de marine in 2000 werd benoemd tot directeur Indonesië. Daar beheert hij namens de Oorlogsgravenstichting zeven Nederlandse erevelden op Java. Met 130 man lokaal personeel is hij verantwoordelijk voor het onderhoud van ruim Nederlandse oorlogsgraven. Tevens bereidt Steenmeijer jaarlijks de door de stichting georganiseerde pelgrimsreizen naar Java voor. Daarbij treedt hij op als gastheer.l IGK op pad UTRECHT - Luitenant-generaal Lex Oostendorp heeft vorige week als Inspecteur-Generaal der Krijgsmacht zijn eerste werkbezoek afgelegd. Hij bezocht de Staf Commando Landstrijdkrachten (CLAS) in Utrecht. Op de Luitenant-generaal Knoopkazerne sprak Oostendorp met een brede vertegenwoordiging van het personeel. De generaal werd door de medezeggenschapscommissie, het Sociaal Medisch Team en enkele vertrouwenspersonen geïnformeerd over onderwerpen die binnen het CLAS spelen. Speciale aandacht ging uit naar de twee thema-onderzoeken van de IGK voor 2010: leiderschap en nazorg.l Klimmers aangehouden DEN HAAG - De marechaussee heeft vorige week bij de Koninklijke Stallen in Den Haag vier aanhoudingen verricht. Rond half vier betrapte een patrouille twee 20-jarige mannen die over de muur wilden klimmen. Een uur later deden een 24-jarige man en een vrouw van 25 jaar een poging. Beiden waren afkomstig uit Tsjechië. Er zijn geen aanwijzingen dat de aanhoudingen aan elkaar zijn gerelateerd. Alle personen zijn overgedragen aan de politie.l OGRV onder druk VLIELAND Object Grondverdedingspeloton (OGRV) van vliegbasis Leeuwarden heeft deelgenomen aan de oefening Leader op Vlieland. De nadruk bij deze exercitie lag op het verder ontwikkelen van de leidinggevende capaciteiten van het kader bij een inzet onder zware omstandigheden. Ook kwamen aspecten als teambuilding om de hoek kijken. Onder meer moesten de mannen op willekeurige tijdstippen verplaatsings- en oriëntatieopdrachten uitvoeren. Daarnaast kregen de grondverdedigers leiderschapstraining. Foto: maj. Sidney Plankmanl dekaatjes heten de gratis advertenties in de Defensiekrant. De tekst van een Dekaatje mag niet langer zijn dan veertig woorden en kan alleen schriftelijk of per worden ingediend. Plaatsing geschiedt zo spoedig mogelijk. De redactie is niet verantwoordelijk voor de inhoud, noch voor de gevolgen van de plaatsing. Op de envelop of in de graag Dekaatje vermelden. Dekaatjes kunnen worden ingestuurd naar de Defensiekrant, postbus 20701, 2500 ES Den Haag of onder vermelding van naam, adres, woonplaats eventueel telefoonnummer, onderdeel en registratienummer. Let op: de Defensiekrant wordt iedere week ook op internet gepubliceerd. Uw gegevens, zoals telefoonnummer en adres, kunnen door zoekmachines worden gevonden. WONINGEN Te koop: Den Helder, Lauwerszeestaat 10. Gunstig gelegen t.o.v. MB, duinen, winkels. Vrij uitzicht. Prijs n.o.t.k. Op 27 maart Openhuis van uur. Inf. makelaar: Te koop: Krabbendijke, Morlodehof 24, nabij Vlb Woensdrecht, vrijst.5-kmrwoning geschakeld via garage. Bjr Eigen grond 252 m². Dak, vloer en muur voll. geïsol., dubb. begl. bijna allemaal v.v. van elektr. rolluiken. Vr.pr ,- k.k. Zie Inl.: of makelaar Te koop: Wenum Wiesel, (omg. A doorn), Oude Zwolseweg 65, gemod. 2/1 kapwoning met garage, veranda, carport en tuin op ZO. Met 3 (mog. 5) slpkmrs en 2 badkmrs. Inh. 475 m³, opp. 175 m², kavelopp. 410 m². Bosrijke omg. Vr.pr ,- k.k. Zie: of Te koop: Zeewolde, Atalanta 139, uitgebouwde hoekwoning met garage op fraaie locatie nabij het strand, jachthaven en bossen. Ruime living met open haard, designradiatoren, 5 slpkmrs, onderhoudsvrije tuin. Vr.pr ,- k.k. info: Zie Te koop: Zoetermeer, ruime 6-kmrwoning (5 slpkmrs), luxe open keuken en badkmr met douche, 2e toilet en dubbel badmeubel. Ruime tuin met stenen berging en achterom. Energiezuinig gebouwd met o.a. 14 zonnepanelen op het dak. Kindvr. buurt nabij winkels. Vr.pr ,- k.k. Inf.: Te huur gevraagd: Ruime eengezinswoning in Den Haag en directe omg. voor een periode van twee à drie jaar. Maximale huurprijs 900,- p.m. Tel.: / 0032 (0) DIVERSEN Kennedy-Mars: Op paaszaterdag 3 april vindt de 47e Kennedy-Mars Sittard, de grootste langeafstandsmars van Nederland: 80 km marcheren/wandelen binnen 20 uur. Sleep-in aanwezig. Voor brochure bel: of mail: of zie Gezocht: Carpool(st)er. M.i.v. 05 april medereizig(st)er van Berghem naar de Gen Majoor Kootkaz. M. Klarenbeek, bereikbaar onder nr of via de mail Tentoonstelling Huzaren in La Courtine in het Cavaleriemuseum op het terrein van de Bernhardkaz. te Amersfoort. Geopend van dinsdag t/m vrijdag van uur t/m 5 mei Omdat het museum op de Bernhardkazerne ligt moeten bezoekers zich bij de wacht legitimeren. Inf. : Te koop: Wegens beëindiging watersporthobby een watersportpakket bestaande uit: Quicksilver 430 HD met 25 pk bbm (4 stroke Suzuki), houten vlonders, compleet, 1 funband, 4 vesten, 4 paar duikschoenen versch. maten, inzetbaar strandwagen (kan achter trekhaak auto, niet op openbare weg, anker. Alles in 1 koop. Tel.: Te koop: De boeken: Autobiografie Gen Schwarzkopf; Willem Breevaart- De Gouden Zon; 150jr Gen.Staf; 250 jr Genietroepen; 50 jr Reg. v. Heutsz; 175 jr KMar; 50 jr Rijkspolitie; Einde Oefening - Kol.b.d. Felius; De Slag om Normandië-A. McKee; De Rattenkoning- J. Glavell. Inf.: of bel: Gezocht: Wie kan mij (verzamelaar) helpen aan een metalen en stoffen brevet sniper? Het bevret wordt gedragen door leden van o.a. de KCT en is in de KPUshop verkrijgbaar voor een paar euro. Onkosten wil ik uiteraard vergoeden. H.C. Duijzer, Hessenweg 72, 6718TD Ede. Aangeboden: Door steeds maar weer mee te verhuizen ben ik een tiental plastic draagtassen (wit met UNIFIL logo) uit 1983 tegengekomen. Wie heeft of kent iemand die hier nog iets aan heeft? Reacties graag op: of RECREATIE Te huur: Vrijstaand vakantiehuisje in fraaie rustige omgeving in de Achterhoek. V.v. alle comfort. Ideaal fiets- en wandelgebied. Heerlijk als u van stilte houdt. Inf.: of Te huur: Frankrijk, stacaravan op gezellige en kindvr. camping met zwembad op het zonnige eiland Ile de Ré. Dichtbij strand en mooie havenplaatsjes. Incl. gebruik 2 fietsen. Meivakantie 350,- all in per week. Info: kpnplanet.nl Te huur: Hongarije. Onze vakantiewoning ligt op km van Utrecht en is ingericht voor 6 personen. Mooi land, vriendelijke mensen, heerlijk eten en verrukkelijke wijnen!. Prijs: v.a. 299,0 p.w. Zie of mail Te huur: Vakantiewoning in Oberammergau (D) met 2 slpkmrs. Geschikt voor 4 volwassenen. Ideaal voor opleidingsweek aan de NATO School. Zie: www. gerardjansen.de Te huur: Zuid Eifel, Klein Zwitserland, 6 pers. voll. inger. vakantiehuis. V.v. 4 slpkmrs, wasm., vaatw., combimagnetron, Ned. tv, overdekt terras enz. Tegen berghelling, uitzicht dorp Prümzurlay. Wandel- en fietsmogelijkh. Restaurants en supermarkten nabij. Huisdieren welkom. Prijs vanaf 235,- p.w. Inf.: members.tele2.nl/lambertus.jansen/, mail of tel Te koop: Chalet te Oudkarspel, woonopp: 50 m², tuin 233 m², 2 slpkmrs, mooie keuken en douche. Prijs ,-. Zie: Direct beschikbaar. Info REÜNIE De 41e Afdeling Veldartillerie houdt op zaterdag 04 september een reünie voor iedereen die ooit werkzaam was bij 41 Afdva. Partners en kinderen welkom. Locatie: Lpl bij Oldebroek in t Harde. Ontvangst vanaf uur, programma van tot Eigen bijdrage: 17,50 p.p. (incl. maaltijd + aandenken). Kinderen t/m 15 jaar, gratis. Inf. m.b.t. betaling en aanmelding, volgt. Info: Secretariaat:

8 D E F E N S I E K R A N T N R 8 4 M A A R T P A G I N A 8 Binnenkort in het Haags Historisch Museum Oorlog en Bevrijding in 3-D DEN HAAG - Het Haags Historisch Museum toont van 5 mei tot en met 26 september de expositie Oorlog en Bevrijding in 3-D. Kleurenfoto s in stereo van Den Haag, gemaakt door Wim Berssenbrugge ( ) zorgen voor een extra dimensie. Ze geven een nieuwe kijk op de Hofstad tijdens de Tweede Wereldoorlog. Reden voor de tentoonstelling is de 65-jarige bevrijding van Nederland dit jaar. Pronkstuk in de verf SOESTERBERG - Het Militaire Luchtvaart Museum in Soesterberg heeft zijn F-15 A in oude glorie laten herstellen. Het toestel werd lang geleden gedoneerd door de buren van 32nd Tactical Fighter Squadron (Camp New Amsterdam) en is onlangs door de Friese firma Elzinga opgeknapt en in passend grijs gespoten. Dat was hard nodig, want de machine stond jarenlang buiten. De F-15 ziet er nu uit zoals hij destijds door de Amerikaanse luchtmacht werd overgedragen. In de nabije toekomst wordt het monument binnen tentoongesteld. Foto: kpl.1 Cristian Schrikl Na het bombardement op de wijk Bezuidenhout staat Berssenbrugge bij de hoek van de Wilhelminastraat en de Theresiastraat. Hij kijkt in de richting van de OLV van Goede Raadkerk (Agfacolor 24 x 36 mm stereodiapaar F- 225). De platen maken de bezoeker ooggetuige van de oorlogsjaren en de bevrijding. De foto s zijn pas ontdekt en werden nooit eerder getoond. Spectaculair en uniek is het beeld van de lancering van een V-2 raket bij het Haagse Vredespaleis. Van dit gevreesde Duitse wapen zijn vanaf Nederlands grondgebied meer dan duizend exemplaren, vanuit dichtbevolkt Haags gebied, richting Londen afgevuurd. In een poging het tij te keren, bombardeerden de geallieerden de verkeerde coördinaten, waardoor een deel van Bezuidenhout op 3 maart 1945 werd weggevaagd. Ruim vijfhonderd Hagenaars vonden de dood en ongeveer dertigduizend raakten dakloos. Als verzetsfotograaf hielden Berssenbrugge en zijn verzetsgroep zich vooral bezig met spionagewerk. Zo speelde hij aan Londen informatie door over de lanceerplaatsen van de V-2 raketten. De tentoonstelling besteedt hier aandacht aan. Ook andere, vaak bekende plekken in Den Haag werden door Berssenbrugge in kleur vastgelegd. Bijvoorbeeld de euforie bij de intocht van de geallieerden, de voedseldroppings en de verbranding van een complete inventaris van een Haags NSB-kantoor. Berssenbrugge levert door zijn stereofoto s en verzetswerk een grote bijdrage aan de geschiedenis van Den Haag tijdens de Tweede Wereldoorlog. Bij de tentoonstelling hoort een educatief programma voor het voortgezet onderwijs. Ook vinden er allerlei publieksactiviteiten plaats. Het Haags Historisch Museum ligt aan de Korte Vijverberg 7 in Den Haag. Zie ook: l e z e n & g a m e n Boek over Machbusters DEN HAAG - Met het boek De Snelste Mens ter Wereld heeft de Vlaamse schrijver Bart Vandamme zijn levenswerk afgescheiden. De gepassioneerde lucht- en ruimevaartkenner vertelt in ruim driehonderd pagina s de (recente) historie van de snelheidsrecords in het luchtruim. Opmerkelijk genoeg is er slechts in een bijlage ruimte voor de vader aller Machbusters, de Amerikaanse generaalmajoor Chuck Yaeger. Dat maakt het boek echter niet minder leesbaar, want ook de herinnering aan Michael Mike Lithgow - dik 735 mijl per uur met de Supermarine Swift F.Mk 4 - of Joe Whistlin Rogers - met de Convair F-106A Delta Dart, 1525 mijl per uur - mag nooit verloren gaan. Vandamme beschrijft hun ervaringen tot in detail, met soms voor Nederlandse lezers wat al te archaïsch taalgebruik. Wat te denken van de zin: De snelheidsrecords werden zo vaak opeenvolgend geklopt, soms nog voor de Royal Aero Club ze kon homologeren. De Snelste Mens ter Wereld is een uitgave van Aspekt (www.uitgeverijaspekt. nl) en kost euro. ISBN l Ypenburg mist miljoen YPENBURG - Op de voormalige vliegbasis Ypenburg, onder de rook van Den Haag, herinneren een oude verkeerstoren en het stationsgebouw nog aan het luchtmachtcomplex van weleer. In het nu lopende televisieprogramma Het mooiste pand van Nederland (SBS 6) hoopte de Stichting Historisch Ypenburg kans te maken op de prijs van één miljoen euro om het historische onderkomen te redden. De verkeerstoren en het stationsgebouw, waar vroeger de koninklijke familie werd ontvangen voor vluchten vanaf de basis, zitten vol schimmel en betonrot. Restauratie zou dan ook geen overbodige luxe zijn. Helaas was het militaire complex een van de vijftien gegadigden voor het geldbedrag. Ypenburg wist nog bij de eerste acht te komen, maar moest het in de aflevering van 24 februari afleggen. Foto: Monique van Rijen-Bosl D E F E N S I E E V E N E M E N T E N K A L E N D E R De verkorte versie van de Defensie Evenementenkalender vermeldt voor de komende tijd de volgende evenementen: 6 maart: Concert for Freedom in Waalwijk, orkest van de Koninklijke Luchtmacht 6 maart: Concert koperkwintet Regimentsfanfare Garde Grenadiers en Jagers in Hierden 6 maart: Museumnacht, Mariniersmuseum in Rotterdam 7 maart: Lezing: De Republikeinse Kampen in Nederlands-Indië, museum Bronbeek in Arnhem 7 maart: Concert Koninklijke Militaire Kapel Johan Willem Friso in Assen 10 maart: Workshop schiemanswerk, kinderatelier van het Marinemuseum in Den Helder 11 maart: Relatieconcert Fanfarekorps Koninklijke landmacht Bereden Wapens in Vlaardingen 14 maart: Workshop Vuurtorens van klei, kinderatelier van het Marinemuseum in Den Helder 16 maart: Concert for Freedom in Roosendaal, orkest van de Koninklijke Luchtmacht 17 maart: Workshop Schiemanswerk, kinderatelier van het Marinemuseum in Den Helder 18 maart: Relatieconcert Fanfarekorps Koninklijke landmacht Bereden Wapens in Meppel Colofon 19 maart: Concert for Freedom in Terneuzen, orkest van de Koninklijke Luchtmacht 19 maart: Relatieconcert Fanfarekorps Koninklijke landmacht Bereden Wapens in Meerssen 20 maart: Concert for Freedom in Etten-Leur, orkest van de Koninklijke Luchtmacht 21 maart: Themazondag Bersiap, museum Bronbeek in Arnhem Voor meer informatie surf naar en klik via Actueel op de link activiteiten. De Defensiekrant is een wekelijkse uitgave van de directie Voorlichting en Communicatie van het Ministerie van Defensie, bestemd voor het gehele Defensiepersoneel. OPLAGE: HOOFDredacteur: Ellen Eggink EINDREDACTIE: André Twigt ( ) Redactie: Evert Brouwer ( ) Jan Malschaert ( ) Jack Oosthoek ( ) Monique van Rijen-Bos ( ) BEZOEKADRES: Binckhorsthof, Binckhorstlaan 135, 2516 BA Den Haag POSTADRES: Postbus , 2500 ES Den Haag, MPC 58L DEFENSIESITE: REDACTIESECRETARIAAT EN ADMINISTRATIE: Marianne Beck-Bergshoeff TELEFOON: (070) , via het militaire net: 501, tst ABONNEMENTEN: Per jaar 13,61. Voor het buitenland 15,88. Particuliere abonnees kunnen zich opgeven bij: Abonnementenland, Postbus 20, 1910 AA Uitgeest, telefoon of via In het geval van een dienstabonnement, opgave schriftelijk bij administratie Defensiekrant. ADRESWIJZIGING: Het verdient aanbeveling adreswijzigingen vroegtijdig en uitsluitend schriftelijk op te geven; het duurt enkele weken voor het nieuwe adres in het verzendbestand is opgenomen. LAYOUT: Theo Olsthoorn, United Graphics Zoetermeer BV DRUK: DeltaHage, Den Haag. De inhoud van de artikelen in de Defensiekrant hoeft niet noodzakelijkerwijs de mening van de minister van Defensie of de krijgsmachtleiding weer te geven. Ingezonden brieven dienen betrekking te hebben op eerder in de Defensiekrant geplaatste artikelen. Zij geven uitsluitend de mening van de inzender weer en kunnen door de redactie worden bekort. Overname van artikelen of delen daarvan is alleen toegestaan met toestemming van de redactie. Aan rechtspositionele informatie kan geen recht worden ontleend. Deze informatie wordt in algemene bewoordingen en met terzijde lating van details weergegeven. Voor volledige informatie wordt verwezen naar de officiële stukken.

ISAF III Deployment Task Force

ISAF III Deployment Task Force ISAF III Deployment Task Force C-DTF Kolonel Henk Morsink 1 Deployment Task Force Mission Statement Taken Eenheden en Middelen Planning Voorbereiding 2 Mission Statement Schep als Deployment Task Force

Nadere informatie

van de TFU, Welkom thuis! Eindhoven.

van de TFU, Welkom thuis! Eindhoven. Toespraak van de minister van Defensie, E. van Middelkoop, bij de terugkeer van de laatste Task Force Uruzgan, Vliegbasis Eindhoven, 8 augustus 2010. Let op: Alleen gesproken woord geldt! Commandant van

Nadere informatie

HDAB Aanvulling stand van zakenbrief Afghanistan: nazorg, counter insurgency opleiding en eigen vuur incident

HDAB Aanvulling stand van zakenbrief Afghanistan: nazorg, counter insurgency opleiding en eigen vuur incident Postbus 20701 2500 ES Den Haag Telefoon (070) 318 81 88 Fax (070) 318 78 88 Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag Afschrift aan de Voorzitter van de Eerste

Nadere informatie

WILLEM LODEWIJK V NASSAUKAZERNE, MATERIEEL LOGISTIEK PELETON (320) LOKAAL FACILITAIRE DIENST

WILLEM LODEWIJK V NASSAUKAZERNE, MATERIEEL LOGISTIEK PELETON (320) LOKAAL FACILITAIRE DIENST DE KAZERNES VAN NEDERLAND 2012. Hier vind u een lijst van landmachtkazernes in Nederland. In de lijst vind u de eenheden die er gelegerd zijn en de plaats waar de kazerne staat. JOHANNES POSTKAZERNE, HAVELTE.

Nadere informatie

Toespraak van de minister van Defensie ter gelegenheid van de besloten uitreiking van de Dapperheidonderscheidingen op 7 oktober 2009 te Breda.

Toespraak van de minister van Defensie ter gelegenheid van de besloten uitreiking van de Dapperheidonderscheidingen op 7 oktober 2009 te Breda. Toespraak van de minister van Defensie ter gelegenheid van de besloten uitreiking van de Dapperheidonderscheidingen op 7 oktober 2009 te Breda. Let op: Alleen gesproken woord geldt! Ridders Militaire Willems-Orde

Nadere informatie

Koninklijke Hoogheid, dames en heren,

Koninklijke Hoogheid, dames en heren, Toespraak minister Eimert van Middelkoop voor de opening van het symposium Strategische samenwerking met het bedrijfsleven Sourcing, een kwestie van keuzes maken, Koninklijke Militaire Academie, Breda,

Nadere informatie

Voorbereidende les bij:

Voorbereidende les bij: Voorbereidende les bij: 1 U heeft een bezoek aan de tentoonstelling 24 uur met Willem in het Nationaal Archief gepland. Wij verheugen ons op uw komst, u bent van harte welkom! Om uw bezoek aan het Nationaal

Nadere informatie

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag > Retouradres Postbus 20701 2500 ES Den Haag de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag Ministerie van Defensie Plein 4 MPC 58 B Postbus 20701 2500 ES Den Haag www.defensie.nl

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer Der Staten-Generaal Plein CR Den Haag

De Voorzitter van de Tweede Kamer Der Staten-Generaal Plein CR Den Haag Staatssecretaris van Defensie Postadres: MPC 58B Postbus 20701 2500 ES Den Haag Aan De Voorzitter van de Tweede Kamer Der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag De Voorzitter van de Eerste Kamer der

Nadere informatie

gaat hier dus hand in hand met het levendig houden van de herinnering aan delen van de geschiedenis die steeds verder van ons af liggen.

gaat hier dus hand in hand met het levendig houden van de herinnering aan delen van de geschiedenis die steeds verder van ons af liggen. Toespraak staatssecretaris van Defensie, Jack de Vries voor de reünie Djocja, 17 december 2008, Koninklijk Militair Tehuis Oud Militairen en Museum Bronbeek Allereerst mijn hartelijke dank om voor u te

Nadere informatie

Toespraak van Anouchka van Miltenburg, Voorzitter van de Tweede Kamer, bij de bijeenkomst van de Stichting Herdenking 15 augustus 1945, op 14 augustus 2015 in de Tweede Kamer We dachten dat we na de capitulatie

Nadere informatie

Naam: EEN BRUG TE VER De Slag om Arnhem

Naam: EEN BRUG TE VER De Slag om Arnhem Naam: EEN BRUG TE VER De Slag om Arnhem A Bridge too Far is een film over de meest tragische blunder van de Tweede Wereldoorlog en vertelt heel precies over een groot plan. Dat plan kostte meer Geallieerden

Nadere informatie

Gezien het verzoek van de gemeente Utrecht en de beslissing op bezwaar van de reclamesleepvliegbranche;

Gezien het verzoek van de gemeente Utrecht en de beslissing op bezwaar van de reclamesleepvliegbranche; Luchtvaart Postbus 575 2130 AN Hoofddorp Contactpersoon Nummer -2015/43754 Betreft Beschikking van de Staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu, houdende het instellen van tijdelijke gebieden met beperkingen

Nadere informatie

Toespraak bij de lancering van het Defensie Cyber Commando door de Minister van Defensie, J.A. Hennis-Plasschaert op 25 september 2014 te Den Haag.

Toespraak bij de lancering van het Defensie Cyber Commando door de Minister van Defensie, J.A. Hennis-Plasschaert op 25 september 2014 te Den Haag. Toespraak bij de lancering van het Defensie Cyber Commando door de Minister van Defensie, J.A. Hennis-Plasschaert op 25 september 2014 te Den Haag. Let op: Alleen het gesproken woord geldt! De lancering

Nadere informatie

Vervoer gevaarlijke stoffen

Vervoer gevaarlijke stoffen Vervoer gevaarlijke stoffen binnen Defensie Edwin van de Ven Inhoud Defensie Uitzonderingspositie Defensie Voorbereidingen (Gereedstelling) We vertrekken. We doen ons werk. We gaan weer naar huis.. 2 Defensie

Nadere informatie

Minister IGK SG/PSG. CZSK Bestuursstaf

Minister IGK SG/PSG. CZSK Bestuursstaf BIJLAGE: ORGANOGRAMMEN Organogrammen vraag 98 Organogram Defensie Minister IGK SG/PSG ADD BSG DBO DCo DF&C DJZ CDS HDB HDFC HDBV HDP MIVD MLA CDC DMO CLSK CLAS Operationele Commando s CZSK Bestuursstaf

Nadere informatie

DMO\DB\ Vragen VCD aangaande lucht-grondwaarnemingscapaciteit ISAF III.

DMO\DB\ Vragen VCD aangaande lucht-grondwaarnemingscapaciteit ISAF III. Postbus 20701 2500 ES Den Haag Telefoon (070) 318 81 88 Fax (070) 318 78 88 Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag Datum 20 januari 2009 Ons kenmerk Onderwerp

Nadere informatie

Dames en heren, SMC-vrienden en -vriendinnen, Mede namens de overige leden van het bestuur heet ik u allen op deze 54 ste reünie van harte welkom.

Dames en heren, SMC-vrienden en -vriendinnen, Mede namens de overige leden van het bestuur heet ik u allen op deze 54 ste reünie van harte welkom. Samenvatting toespraak 29 oktober 2015 Dames en heren, SMC-vrienden en -vriendinnen, Mede namens de overige leden van het bestuur heet ik u allen op deze 54 ste reünie van harte welkom. Een speciaal woord

Nadere informatie

Ter bescherming van het luchtverkeer worden de volgende tijdelijke gebieden met beperkingen ingesteld:

Ter bescherming van het luchtverkeer worden de volgende tijdelijke gebieden met beperkingen ingesteld: Luchtvaart Postbus 575 2130 AN Hoofddorp Contactpersoon Nummer -2015/29357 Betreft Beschikking van de Staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu, houdende het instellen van tijdelijke gebieden met beperkingen

Nadere informatie

Datum Betreft Antwoorden op schriftelijke vragen over Russische oorlogsschepen en bommenwerpers in de buurt van Nederland.

Datum Betreft Antwoorden op schriftelijke vragen over Russische oorlogsschepen en bommenwerpers in de buurt van Nederland. > Retouradres Postbus 20701 2500 ES Den Haag de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag Ministerie van Defensie Plein 4 MPC 58 B Postbus 20701 2500 ES Den Haag www.defensie.nl

Nadere informatie

Reservist bij de Koninklijke Marechaussee. De leukste baan! naast je werk of studie

Reservist bij de Koninklijke Marechaussee. De leukste baan! naast je werk of studie Reservist bij de Koninklijke Marechaussee De leukste baan! naast je werk of studie Operationeel Centrum Mobiel toezicht veiligheid Grensbewaking Schiphol Beveiliging Koninklijk Huis Als het erop aankomt

Nadere informatie

Koninklijke Luchtmacht

Koninklijke Luchtmacht Koninklijke Luchtmacht > Retouradres Postbus 8762, 4820 BB Breda Secretariaat COVM Postbus 90004 MPC 55A Keegsdijkje7 3509 AA Utrecht MPC 80 A Postbus 8762 4820 BB Breda Nederland www.luchtmacht.nl Ministerie

Nadere informatie

Bijlage VMBO-KB. geschiedenis en staatsinrichting CSE KB. tijdvak 1. KB-0125-a-16-1-b

Bijlage VMBO-KB. geschiedenis en staatsinrichting CSE KB. tijdvak 1. KB-0125-a-16-1-b Bijlage VMBO-KB 2016 tijdvak 1 geschiedenis en staatsinrichting CSE KB KB-0125-a-16-1-b Staatsinrichting van Nederland bron 1 Een Nederlandse munt (voor- en achterzijde): Op de munt links staat: Willem

Nadere informatie

Schriftelijke vragen Van Bommel over de arrestatie van een Afghaanse burger in Kamp Holland en het gebruik van particuliere beveiligingsbedrijven

Schriftelijke vragen Van Bommel over de arrestatie van een Afghaanse burger in Kamp Holland en het gebruik van particuliere beveiligingsbedrijven Postbus 20701 2500 ES Den Haag Telefoon (070) 318 81 88 Fax (070) 318 78 88 Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag Datum 29 februari 2008 Ons kenmerk D/2008003878

Nadere informatie

15966_Oorlog in foto's III - D-Day BW.indd 53 16-09-14 10:17

15966_Oorlog in foto's III - D-Day BW.indd 53 16-09-14 10:17 Een foto van een van de twee drijvende wegen in de kunstmatige haven bij Arromanches. De kunstmatige havens waren eigenlijk een enorme legpuzzel die in het geheim was ontworpen en daarna verspreid over

Nadere informatie

Taskforce Viper. Periode: maart 2006-december 2007 (5 rotaties) Operatiegebied Taskforce Viper.

Taskforce Viper. Periode: maart 2006-december 2007 (5 rotaties) Operatiegebied Taskforce Viper. Taskforce Viper Een peloton van Taskforce Viper nadert het dorp Surkh Murgab in de Chora-vallei, op slechts 15 kilometer van Kamp Holland in Uruzgan. Doel: het in kaart brengen van de tegenstand in het

Nadere informatie

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag > Retouradres Postbus 20701 2500 ES Den Haag de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag Ministerie van Defensie Plein 4 MPC 58 B Postbus 20701 2500 ES Den Haag www.defensie.nl

Nadere informatie

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info Paspoort Ik houd mijn spreekbeurt over paspoorten. Sommige van jullie zijn vast wel eens naar het gemeentehuis geweest om met jullie vader of moeder een paspoort te halen. Ik moest ook een keer mee en

Nadere informatie

Landing Westkapelle 1 november 1944 Locatie: op de zeedijk bij het museum Het Polderhuis

Landing Westkapelle 1 november 1944 Locatie: op de zeedijk bij het museum Het Polderhuis Landing Westkapelle 1 november 1944 Landing van een zgn. LCT (Landing Craft Tank) van de Royal Marines (GB) op het strand van Westkapelle. Op de dijk is de kapotte dijkmolen Prins Hendrik te zien. Datum

Nadere informatie

Vliegverkeer. Toenemende overlast Eindhoven Airport. Overleg Bewonersplatform Woensel-Noord 1 December 2016 Voorbereid door: Willem van den Brink

Vliegverkeer. Toenemende overlast Eindhoven Airport. Overleg Bewonersplatform Woensel-Noord 1 December 2016 Voorbereid door: Willem van den Brink Vliegverkeer Toenemende overlast Eindhoven Airport Overleg Bewonersplatform Woensel-Noord 1 December 2016 Voorbereid door: Willem van den Brink Wat is er aan de hand? Toename vliegbewegingen van 33000

Nadere informatie

Naam: NEDERLAND IN OORLOG Begin WO2 (1932 tot 1940)

Naam: NEDERLAND IN OORLOG Begin WO2 (1932 tot 1940) Naam: NEDERLAND IN OORLOG Begin WO2 (1932 tot 1940) Adolf Hitler In 1933 kwam Adolf Hitler in Duitsland aan de macht. Hij was de leider van de nazi-partij. Hij zei tegen de mensen: `Ik maak van Duitsland

Nadere informatie

"Militair of Afghaan,

Militair of Afghaan, "Wij zijn de enige verpleegkundigen die achter onze potentiële patiënten aanrennen. Ze kunnen ziek worden, dus moeten we zorgen dat we er zijn. IJ Een bizarre situatie? Niet in Uruzgan. Stafverpleegkundigen

Nadere informatie

BOTSCHAFT DER BUNDESREPUBLIK DEUTSCHLAND - VERTEIDIGUNGSATTACHÉ- Oberstleutnant i.g. Joachim Schmidt

BOTSCHAFT DER BUNDESREPUBLIK DEUTSCHLAND - VERTEIDIGUNGSATTACHÉ- Oberstleutnant i.g. Joachim Schmidt BOTSCHAFT DER BUNDESREPUBLIK DEUTSCHLAND - VERTEIDIGUNGSATTACHÉ- Oberstleutnant i.g. Joachim Schmidt Den Haag, 20. März 2013 Tel.: 0031 70-342.06.18 Fax: 0031 70-365.32.48 Toespraak ter gelegenheid van

Nadere informatie

Wonen in groene omgeving Ruime woonkamer + zonnig balkon

Wonen in groene omgeving Ruime woonkamer + zonnig balkon Huizen vanhendriks Keesomstraat 33 B, 3817 JX Amersfoort Wonen in groene omgeving Goed onderhouden Nieuwe cv installatie (2014) Ruime woonkamer + zonnig balkon H47 Kenmerken Soort Kamers Woonoppervlakte

Nadere informatie

Koninklijke Hoogheden, Ridder. Militaire Willemsorde, Excellenties, gewonde Nederlandse Militairen, zorgverleners, dames en heren,

Koninklijke Hoogheden, Ridder. Militaire Willemsorde, Excellenties, gewonde Nederlandse Militairen, zorgverleners, dames en heren, Toespraak van de Commandant der Strijdkrachten, Generaal Middendorp, ter gelegenheid van de musical Soldaat van Oranje bij het Vliegkamp Valkenburg op 30 augustus 2012. Let op: Alleen gesproken woord geldt!

Nadere informatie

DE MINISTER VAN DEFENSIE, het verzoek van de commandant van de vliegbasis Leeuwarden van 12 januari 2013;

DE MINISTER VAN DEFENSIE, het verzoek van de commandant van de vliegbasis Leeuwarden van 12 januari 2013; Onderwerp: Instelling bijzondere luchtverkeersgebieden ten behoeve van de oefening Frisian Flag 2014 DE MINISTER VAN DEFENSIE, GELEZEN: het verzoek van de commandant van de vliegbasis Leeuwarden van 12

Nadere informatie

werken bij DEFENSIE MARINE Denk je aan de Marine, dan denk je aan schepen. Logisch, want die hebben we bij de Marine in alle soorten en maten. Van mijnenjagers tot onderzeeboten. Toch is de Marine meer

Nadere informatie

Factsheet Lelystad Airport. Toekomstige vliegroutes Lelystad Airport

Factsheet Lelystad Airport. Toekomstige vliegroutes Lelystad Airport Factsheet Lelystad Airport Toekomstige vliegroutes Lelystad Airport Lelystad Airport Schiphol Group ontwikkelt Lelystad Airport tot een luchthaven voor vakantievluchten binnen Europa en andere bestemmingen

Nadere informatie

De rangonderscheidingstekens van de krijgsmacht

De rangonderscheidingstekens van de krijgsmacht De rangonderscheidingstekens van de krijgsmacht Inhoud De rangonderscheidingstekens van de krijgsmacht Deze brochure is een uitgave van: Ministerie van Defensie Directie Communicatie Vormgeving: Grafische

Nadere informatie

Speech tijdens opening tentoonstelling Oorlog! Van Indië tot Indonesië 1945-1950, Bronbeek.

Speech tijdens opening tentoonstelling Oorlog! Van Indië tot Indonesië 1945-1950, Bronbeek. Speech tijdens opening tentoonstelling Oorlog! Van Indië tot Indonesië 1945-1950, Bronbeek. 19 februari 2015 Goedemiddag, Ik ben heel blij met deze tentoonstelling. Als dochter van een oorlogsvrijwilliger

Nadere informatie

VCA Nieuwsbrief januari 2015

VCA Nieuwsbrief januari 2015 VCA Nieuwsbrief januari 2015 N a a m b e d r i j f Veteranen Cafe t Hookhoes, Grotestraat-zuid 129, Almelo www.veteranencafealmelo.nl vca@veteranen.nl Veteranencafé op 13 januari 2015 Contact : nieuwjaars

Nadere informatie

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein CR Den Haag

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein CR Den Haag > Retouradres Postbus 20701 2500 ES Den Haag de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag Ministerie van Defensie Plein 4 MPC 58 B Postbus 20701 2500 ES Den Haag www.defensie.nl

Nadere informatie

13 37 38 39 43 100 EXMENVRGEN IJ HET FOTOOEK EN DE FILM NR NEDERLND Nummer Vraagtekst Correcte antwoord vb01 U ziet de Nederlandse vlag. Wat zijn de kleuren van de Nederlandse vlag? vb02 U ziet een foto.

Nadere informatie

VRIJBLIJVENDE OBJECTINFORMATIE PRINS HENDRIKWEG 43 3451 CL TE VLEUTEN

VRIJBLIJVENDE OBJECTINFORMATIE PRINS HENDRIKWEG 43 3451 CL TE VLEUTEN VRIJBLIJVENDE OBJECTINFORMATIE PRINS HENDRIKWEG 43 3451 CL TE VLEUTEN Geachte bezoeker van onze website, In reactie op de door u getoonde belangstelling danken wij u hartelijk voor het opvragen van onze

Nadere informatie

Toeristen in Nederland

Toeristen in Nederland Toeristen in Nederland Het is bijna zomer. Veel Nederlanders gaan lekker op vakantie naar het buitenland. Maar er komen ook heel veel buitenlandse toeristen naar Nederland. Hoeveel zijn dat er eigenlijk?

Nadere informatie

DE MINISTER VAN DEFENSIE, het verzoek van de commandant van de vliegbasis Leeuwarden van 21 december 2015;

DE MINISTER VAN DEFENSIE, het verzoek van de commandant van de vliegbasis Leeuwarden van 21 december 2015; Onderwerp: Instelling tijdelijke gebieden met beperkingen ten behoeve van de oefening Frisian Flag 2016 DE MINISTER VAN DEFENSIE, GELEZEN: het verzoek van de commandant van de vliegbasis Leeuwarden van

Nadere informatie

Advies en ondersteuning in techniek, logistiek en opleiding. Sleutel woorden zijn betrouwbaar en toewijding

Advies en ondersteuning in techniek, logistiek en opleiding. Sleutel woorden zijn betrouwbaar en toewijding T.V.W. Consultancy Advies en ondersteuning in techniek, logistiek en opleiding. Sleutel woorden zijn betrouwbaar en toewijding Mijn naam is Tony van Wijchen. Na een militaire carrière binnen de Koninklijke

Nadere informatie

Medic Special Forces: de hogere kunst van het pleisterplakken

Medic Special Forces: de hogere kunst van het pleisterplakken Medic Special Forces: de hogere kunst van het pleisterplakken tekst: sgt. Derek de Vries Lees het volledige artikel in de FALCON Grizzly, this is Mike ready to copy nine-liner This is grizzly, ready to

Nadere informatie

LVNL FACTS & FIGURES Peildatum 31 december 2014

LVNL FACTS & FIGURES Peildatum 31 december 2014 LVNL FACTS & FIGURES Peildatum 31 december 2014 Organisatieprofiel - 1 LVNL is sinds 1 januari 1993 een zelfstandig bestuursorgaan (ZBO). Daarvoor was LVNL onderdeel van het directoraat-generaal Rijksluchtvaartdienst

Nadere informatie

Dames en heren, SMC-vrienden en vriendinnen,

Dames en heren, SMC-vrienden en vriendinnen, Samenvatting toespraak 17 oktober 2013 Dames en heren, SMC-vrienden en vriendinnen, Mede namens de overige leden van het bestuur heet ik u allen op deze 52 ste reünie van harte welkom. Een speciaal woord

Nadere informatie

Taskforce juli 2009, uur: 9 commando s springen in het pikkedonker uit een Canadees

Taskforce juli 2009, uur: 9 commando s springen in het pikkedonker uit een Canadees Taskforce 55 6 juli 2009, 20.45 uur: 9 commando s springen in het pikkedonker uit een Canadees C-130 Herculestransportvliegtuig. Pas laat openen ze hun parachutes en zweven boven Kajaki (provincie Helmand)

Nadere informatie

Regeerakkoord Gevolgen voor Defensie

Regeerakkoord Gevolgen voor Defensie Regeerakkoord 2011-2015 Gevolgen voor Defensie 8 april 2011 Wat ik u kan meedelen Niet Gevolgen voor u persoonlijk Gedetailleerde consequenties van de maatregelen Wel Genomen maatregelen Planning om tot

Nadere informatie

DE MINISTER VAN DEFENSIE, het verzoek van de commandant van de vliegbasis Leeuwarden van 13 december 2015;

DE MINISTER VAN DEFENSIE, het verzoek van de commandant van de vliegbasis Leeuwarden van 13 december 2015; Onderwerp: Instelling tijdelijke gebieden met beperkingen Leeuwarden ten behoeve van de Luchtmachtdagen 2016 DE MINISTER VAN DEFENSIE, GELEZEN: het verzoek van de commandant van de vliegbasis Leeuwarden

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 7636 3 mei 2011 Wijziging regeling commandanten 26 april 2011 Nr. BS/2011008944 Afdeling Personeelsbeleid en Rechtspositie

Nadere informatie

Het leger. Doel: Na deze opdracht weet je meer over het leger. Je kunt vertellen wat het leger doet en waarom we een leger hebben.

Het leger. Doel: Na deze opdracht weet je meer over het leger. Je kunt vertellen wat het leger doet en waarom we een leger hebben. Het leger Thema: Bestaat vrede? Samenleving Nederland De overheid Moeilijkheid; *** Tijd: *** Juf Yvonne Doel: Na deze opdracht weet je meer over het leger. Je kunt vertellen wat het leger doet en waarom

Nadere informatie

Hoekstra & van Eck. Huizen van. In het Twiske. Rustig gelegen. Aan het water. Onlangs gerenoveerd. Landelijk en toch centraal

Hoekstra & van Eck. Huizen van. In het Twiske. Rustig gelegen. Aan het water. Onlangs gerenoveerd. Landelijk en toch centraal Huizen van Hoekstra & van Eck De Haal 26, 1511 AR Oostzaan Rustig gelegen Onlangs gerenoveerd Aan het water In het Twiske Landelijk en toch centraal H16 Kenmerken Soort Type Kamers Woonoppervlakte Perceeloppervlakte

Nadere informatie

Den Haag voor vrede en recht in Afghanistan

Den Haag voor vrede en recht in Afghanistan Den Haag voor vrede en recht in Afghanistan Den Haag is uniek in de wereld vanwege haar positie als internationale stad van vrede en recht. Den Haag is Legal Capital of the World. De derde VN-stad na New

Nadere informatie

Gezien het verzoek van de gemeente Utrecht en de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding

Gezien het verzoek van de gemeente Utrecht en de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding Luchtvaart Postbus 575 2130 AN Hoofddorp Contactpersoon Nummer -2015/46470 Betreft Beschikking van de Staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu, houdende het instellen van tijdelijke gebieden met beperkingen

Nadere informatie

Oorlogsbron van de Maand MEI 2017

Oorlogsbron van de Maand MEI 2017 ALGEMEEN Oorlogsbron van de Maand MEI 2017 De Oorlogsbron van de Maand is ontwikkeld om tussendoor of als start van een les uit te voeren. Het is een korte opdracht waarbij leerlingen en wellicht ook uzelf

Nadere informatie

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein CR Den Haag Datum 1 oktober 2014 Betreft Inzet van tolken bij Defensie

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein CR Den Haag Datum 1 oktober 2014 Betreft Inzet van tolken bij Defensie > Retouradres Postbus 20701 2500 ES Den Haag de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag Ministerie van Defensie Plein 4 MPC 58 B Postbus 20701 2500 ES Den Haag www.defensie.nl

Nadere informatie

Bronnen Noem een bron uit de tijd van de wereldoorlogen. Moet op het kaartje staan. Ooggetuigen Voedselbon Monument Museum Oorlogsgraven Filmbeelden

Bronnen Noem een bron uit de tijd van de wereldoorlogen. Moet op het kaartje staan. Ooggetuigen Voedselbon Monument Museum Oorlogsgraven Filmbeelden Bronnen Noem een bron uit de tijd van de wereldoorlogen. Moet op het kaartje staan. Ooggetuigen Voedselbon Monument Museum Oorlogsgraven Filmbeelden Bronnen Noem een museum uit die tijd. Openluchtmuseum

Nadere informatie

Gelijkvloerse voorzieningen Extra slaapkamer mogelijk

Gelijkvloerse voorzieningen Extra slaapkamer mogelijk Huizen vanhendriks Wielewaalweg 7, 7331 EZ Apeldoorn Gelijkvloerse voorzieningen Aantrekkelijke ligging Ruime en zonnige tuin Extra slaapkamer mogelijk Goed onderhouden H48 H48 Kenmerken Soort Type Kamers

Nadere informatie

Wielewaal. Heerlijk wonen in de rustieke omgeving van hartje Bergen. Bergen Noord-Holland

Wielewaal. Heerlijk wonen in de rustieke omgeving van hartje Bergen. Bergen Noord-Holland Wielewaal Bergen Noord-Holland 2 Karakteristieke twee-onder-een-kapwoningen aan de Prins Hendriklaan Heerlijk wonen in de rustieke omgeving van hartje Bergen 2 Karakteristieke tweekapper vlakbij centrum

Nadere informatie

DE MINISTER VAN DEFENSIE, het verzoek van de commandant van de vliegbasis Leeuwarden van 18 oktober 2012;

DE MINISTER VAN DEFENSIE, het verzoek van de commandant van de vliegbasis Leeuwarden van 18 oktober 2012; Onderwerp: Instelling bijzondere luchtverkeersgebieden ten behoeve van oefening Base Ex (week 48) DE MINISTER VAN DEFENSIE, GELEZEN: het verzoek van de commandant van de vliegbasis Leeuwarden van 18 oktober

Nadere informatie

SO 1. Tijdvak II AVONDMAVO 2013-2014. Historisch Overzicht

SO 1. Tijdvak II AVONDMAVO 2013-2014. Historisch Overzicht SO 1 Tijdvak II AVONDMAVO 2013-2014 Historisch Overzicht 1. Welke doelstelling had Wilhelm II bij zijn aantreden als Keizer van Duitsland? 2. Welk land behoorde niet tot de Centralen tijdens de Eerste

Nadere informatie

Een heerlijk plekje op de veluwe! Informatiebrochure camping T beloofde land

Een heerlijk plekje op de veluwe! Informatiebrochure camping T beloofde land Een heerlijk plekje op de veluwe! Informatiebrochure camping T beloofde land Welkom Er op uit Camping t Beloofde Land is gelegen aan de rand van de prachtige Veluwse bossen en op loopafstand van het gezellige

Nadere informatie

Thema In en om het huis.

Thema In en om het huis. http://www.edusom.nl Thema In en om het huis. Les 22. Een huis zoeken Wat leert u in deze les? Praten over uw huis Informatie over het vinden van een nieuwe woning Praten over wat afgelopen is Veel succes!

Nadere informatie

Ministerie van Defensie

Ministerie van Defensie Commandant Koninklijke Marechaussee MPC 58C Postbus 90615 2509 LP DEN HAAG 2 2 JUN 2010 Ambtsbericht i D1S2010008821 Op grond van artikel 36 van de Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten BIJ beantwoording

Nadere informatie

Koninklijke Luchtmacht

Koninklijke Luchtmacht Koninklijke Luchtmacht çrh, > Retouradres Postbus 8762 4820 BB Breda Zie verzendlijst Ministerie van Defensie Commando Luchtstrijdkrachten CLSK ~ - ~- t. ~ 12 ~ Afdeling Missie Ondersteuning Luchtmachtplein

Nadere informatie

Capaciteit Reünie locaties. Uitgave d.d. 18-8-2015

Capaciteit Reünie locaties. Uitgave d.d. 18-8-2015 Op deze site worden de reünielocaties met opgave van de maximale capaciteit v.w.b. het aantal deelnemers vermeld. De locaties worden verdeeld als volgt: A B C D - Militaire locaties - Semimilitaire locaties

Nadere informatie

Nieuwegein 2015-347. Datum 29 iuli 2015 Portefeuillehouder F.T.J.M. Backhuijs

Nieuwegein 2015-347. Datum 29 iuli 2015 Portefeuillehouder F.T.J.M. Backhuijs Nieuwegein 2015-347 Aan De raad van de qemeente Nieuwegein Onderwerp Beantwoording brief ex art. 42 RvO van de fractie SP d.d. 21-07-15 inzake wapenvondst (zie 2015-345). Afdeling Griffie Datum 29 iuli

Nadere informatie

DORST IN DE OORLOGSJAREN.

DORST IN DE OORLOGSJAREN. DORST IN DE OORLOGSJAREN. De aanwezigheid van vliegveld Gilze-Rijen heeft voor de bewoners van Dorst de hele oorlog door steeds grote ongemakken en vele gevaren opgeleverd. Praktisch de hele oorlog waren

Nadere informatie

VOORBEREIDING OP BEZOEK AAN DE MUSICAL SOLDAAT VAN ORANJE. Een project over Soldaat van Oranje kan uit verschillende onderdelen bestaan :

VOORBEREIDING OP BEZOEK AAN DE MUSICAL SOLDAAT VAN ORANJE. Een project over Soldaat van Oranje kan uit verschillende onderdelen bestaan : VOORBEREIDING OP BEZOEK AAN DE MUSICAL SOLDAAT VAN ORANJE Een project over Soldaat van Oranje kan uit verschillende onderdelen bestaan : - het lezen van het boek Soldaat van Oranje en het maken van de

Nadere informatie

100 jaar geleden. t Is Oorlog! Een lesmap voor het vierde, vijfde en zesde leerjaar, door juffrouw Anita en de papa van Anna.

100 jaar geleden. t Is Oorlog! Een lesmap voor het vierde, vijfde en zesde leerjaar, door juffrouw Anita en de papa van Anna. 100 jaar geleden t Is Oorlog! Een lesmap voor het vierde, vijfde en zesde leerjaar, door juffrouw Anita en de papa van Anna. t Is oorlog! Binderveld, Kozen, Nieuwerkerken en Wijer 100 jaar geleden is een

Nadere informatie

Vraagprijs 259.000,- k.k.

Vraagprijs 259.000,- k.k. Alle verstrekte informatie moet beschouwd worden als een uitnodiging tot het doen van een bod of om in onderhandeling te treden. Er kunnen geen rechten worden ontleend aan deze woninginformatie. Makelaarskantoor

Nadere informatie

Tijdvak II. november 2013 8: 30-10:00.

Tijdvak II. november 2013 8: 30-10:00. SCHOOLONDERZOEK Tijdvak II GESCHIEDENIS november 2013 8: 30-10:00. Dit onderzoek bestaat uit vragen. Bij dit onderzoek behoort een antwoordblad. Beantwoord de antwoorden uitsluitend op het antwoordblad.

Nadere informatie

Vrede en vrijheid maken we samen.

Vrede en vrijheid maken we samen. Vrede en vrijheid maken we samen. Draagt u ook bij? Wageningen 5 mei. 5 mei 1945 Bevrijding! 4 mei, 23.00 uur Bevrijdingsvuurceremonie Op 5 mei 1945 werd Nederland bevrijd van de Duitse overheersing tijdens

Nadere informatie

DE MINISTER VAN DEFENSIE, het verzoek van de commandant van de vliegbasis Leeuwarden van 31 augustus 2012;

DE MINISTER VAN DEFENSIE, het verzoek van de commandant van de vliegbasis Leeuwarden van 31 augustus 2012; Onderwerp: Instelling bijzondere luchtverkeersgebieden ten behoeve van de oefening Frisian Flag 2013 DE MINISTER VAN DEFENSIE, GELEZEN: het verzoek van de commandant van de vliegbasis Leeuwarden van 31

Nadere informatie

Outback Australië. Je kunt een auto huren of kopen. Dat kan op veel plaatsen.

Outback Australië. Je kunt een auto huren of kopen. Dat kan op veel plaatsen. Outback Australië Voor mij is Australië een heel bijzondere plek. Waarom? Dat zal ik uitleggen. Het begon al toen ik voor het eerst in Australië kwam. Ik stapte uit het vliegtuig. Meteen merkte ik dat

Nadere informatie

Kanker door uitzending naar de Balkan?

Kanker door uitzending naar de Balkan? Kanker door uitzending naar de Kanker door uitzending naar de Balkan? Onderzoek naar kanker en sterfte tussen 1993 en 2008 onder militairen die zijn uitgezonden naar de Balkan Meer leukemie onder Balkan-militairen?

Nadere informatie

Toespraak. Toespraak staatssecretaris Van Rijn bij EUconferentie. Dames en heren,

Toespraak. Toespraak staatssecretaris Van Rijn bij EUconferentie. Dames en heren, Toespraak Toespraak staatssecretaris Van Rijn bij EUconferentie over dementie 9 mei 2016 Dames en heren, Kijk om u heen. U ziet portretten van mensen met dementie. Ze zijn gemaakt door de kunstenaar Herman

Nadere informatie

Napoleon. bekendste persoon uit de geschiedenis

Napoleon. bekendste persoon uit de geschiedenis Napoleon bekendste persoon uit de geschiedenis Napoleon behoort tot de meest bekende personen uit de geschiedenis. Hij wist zich van eenvoudige komaf op te werken tot keizer van Frankrijk en heerser over

Nadere informatie

Conferentieverslag Reservist en Werkgever Rijk. 14 april 2014

Conferentieverslag Reservist en Werkgever Rijk. 14 april 2014 Conferentieverslag Reservist en Werkgever Rijk 14 april 2014 Inhoudsopgave Inleiding 3 Verloop van de dag 4 Welkomstwoord 5 Wat heeft Defensie nodig? 6 Reservist en Werkgever Rijk 7 Workshops en werkwijze

Nadere informatie

VRIJBLIJVENDE OBJECTINFORMATIE LAARDERSCHANS 22 3432 EC TE NIEUWEGEIN

VRIJBLIJVENDE OBJECTINFORMATIE LAARDERSCHANS 22 3432 EC TE NIEUWEGEIN VRIJBLIJVENDE OBJECTINFORMATIE LAARDERSCHANS 22 3432 EC TE NIEUWEGEIN Geachte bezoeker van onze website, In reactie op de door u getoonde belangstelling danken wij u hartelijk voor het opvragen van onze

Nadere informatie

Daags nadat Momgomery's troepen over de Rijn waren, stak Church.1i de rivier over in een Amerikaanse stormboot,

Daags nadat Momgomery's troepen over de Rijn waren, stak Church.1i de rivier over in een Amerikaanse stormboot, 23g2.. passeerden vanmiddag veel bommenwerpers en jagers in oostelijke richting. Vanavond naar Simonse geweest. Toen ik terug naar huis ging en nog maar juist de poort uit was, hoorde ik opeens iets, alsof

Nadere informatie

Huizen. Actieve, gezonde Vereniging van Eigenaren. Dichtbij de binnenstad. luxe keuken en modern sanitair. Zo te betrekken. Parkeerplaats in onderbouw

Huizen. Actieve, gezonde Vereniging van Eigenaren. Dichtbij de binnenstad. luxe keuken en modern sanitair. Zo te betrekken. Parkeerplaats in onderbouw Huizen vanhendriks Amsterdamseweg 8 E, 3812 RS Amersfoort Dichtbij de binnenstad Zo te betrekken luxe keuken en modern sanitair Actieve, gezonde Vereniging van Eigenaren Parkeerplaats in onderbouw H47

Nadere informatie

Projectthema: De verhalenkoffer Les 1 Groeten van Leo Voorbereiding Lesdoelen Achtergrondinformatie Extra s Filmpjes Lesdoelen op het digibord

Projectthema: De verhalenkoffer Les 1 Groeten van Leo Voorbereiding Lesdoelen Achtergrondinformatie Extra s Filmpjes Lesdoelen op het digibord Voorbereiding Lesdoelen Achtergrondinformatie Extra s Knip de Mix en matchkaartjes uit (zie de laatste pagina van deze lesvoorbereiding). Zorg ervoor dat complete setjes worden uitgedeeld, anders is er

Nadere informatie

DE MINISTER VAN DEFENSIE, het verzoek van de commandant van het Defensie Helikopter Commando van 6 februari 2015;

DE MINISTER VAN DEFENSIE, het verzoek van de commandant van het Defensie Helikopter Commando van 6 februari 2015; Onderwerp: Instelling tijdelijk gebied met beperkingen HWIC (oefeningen HWIC en TAC NL, weken 16 en 17), tevens ontheffing minimum vlieghoogte DE MINISTER VAN DEFENSIE, GELEZEN: het verzoek van de commandant

Nadere informatie

DE MINISTER VAN DEFENSIE, het verzoek van het Defensie Helikopter Commando van 14 december 2012;

DE MINISTER VAN DEFENSIE, het verzoek van het Defensie Helikopter Commando van 14 december 2012; Onderwerp: Instelling bijzondere luchtverkeersgebieden ten behoeve van niveau 4-oefening week 5, tevens vrijstelling minimum vlieghoogte DE MINISTER VAN DEFENSIE, GELEZEN: het verzoek van het Defensie

Nadere informatie

Contactpersoon Lkol AJP Hardenbol Datum 7 februari 2014 Hoofd Bureau Geluidhinder,

Contactpersoon Lkol AJP Hardenbol Datum 7 februari 2014 Hoofd Bureau Geluidhinder, > Retouradres Postbus 8762 4820 BB Breda Zie verzend lijst Luchtstrijdkrachten C4ISR Bureau Geluidhinder, Zonering en Rapportering Luchtmachtplein 1, Breda MPC 92 A Postbus 8762 4820 BB Breda Nederland

Nadere informatie

sikkelkruid 11 3824 PN AMERSFOORT

sikkelkruid 11 3824 PN AMERSFOORT sikkelkruid 11 3824 PN AMERSFOORT sikkelkruid 11 In de zeer gewilde wijk Nieuwland gelegen tussenwoning. Alstublieft. Met veel plezier presenteer ik u de verkoopbrochure van de Sikkelkruid 11 te Amersfoort.

Nadere informatie

OORLOG IN OVERIJSSEL 2015

OORLOG IN OVERIJSSEL 2015 OORLOG IN OVERIJSSEL 2015 Opdrachten bij de film Naam Groep.. BEZETTING duur: ca. 15 minuten In de film zie je beelden van Hitler. Wie was hij? In welk jaar kwam Hitler aan de macht en welke plannen had

Nadere informatie

Bijlage VMBO-KB. geschiedenis en staatsinrichting CSE KB. tijdvak 1. Bronnenboekje. KB-0125-a-14-1-b

Bijlage VMBO-KB. geschiedenis en staatsinrichting CSE KB. tijdvak 1. Bronnenboekje. KB-0125-a-14-1-b Bijlage VMBO-KB 2014 tijdvak 1 geschiedenis en staatsinrichting CSE KB Bronnenboekje KB-0125-a-14-1-b Staatsinrichting van Nederland bron 1 Een politieke prent over een biddende fabrikant (1907): Onderschrift

Nadere informatie

Huizen. Aan 2 zijden een balkon. Verrassend ruim. Uitzicht. Twee slaapkamers. Nabij bossen en winkels. Lekstraat 291, 7333 LC Apeldoorn H48 H48

Huizen. Aan 2 zijden een balkon. Verrassend ruim. Uitzicht. Twee slaapkamers. Nabij bossen en winkels. Lekstraat 291, 7333 LC Apeldoorn H48 H48 Huizen vanhendriks Lekstraat 291, 7333 LC Apeldoorn Verrassend ruim Uitzicht Twee slaapkamers Aan 2 zijden een balkon Nabij bossen en winkels H48 H48 Kenmerken Soort Kamers Woonoppervlakte Inhoud Bouwjaar

Nadere informatie

HET LEGER. Waarom heeft. Nederland. Informatie voor scholieren. De Nederlandse krijgsmacht in het kort

HET LEGER. Waarom heeft. Nederland. Informatie voor scholieren. De Nederlandse krijgsmacht in het kort HET LEGER Uitgave: Ministerie van Defensie Directie Voorlichting en Communicatie April 2006 www.defensie.nl Informatie voor scholieren De Nederlandse krijgsmacht in het kort In deze folder vertel ik je

Nadere informatie

Wat rest is een foto

Wat rest is een foto Wat rest is een foto Serie: Verhalen kind in oorlog Tekst: Meike Jongejan Onderzoek: Mariska de Boer en Hans Groeneweg Redactie: Jan van Zijverden Vormgeving: Richard Bos 2015, Fries Verzetsmuseum, Leeuwarden

Nadere informatie

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag 13 februari

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag 13 februari Postbus 20701 2500 ES Den Haag Telefoon (070) 318 81 88 Fax (070) 318 78 88 Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag Datum 13 februari Ons kenmerk C/200900249

Nadere informatie

Tijdvak I. 31 oktober 2013 8: 30-10:00.

Tijdvak I. 31 oktober 2013 8: 30-10:00. 1 SCHOOLONDERZOEK Tijdvak I GESCHIEDENIS 31 oktober 2013 8: 30-10:00. Dit onderzoek bestaat uit 38 vragen. Bij dit onderzoek behoort een antwoordblad. Beantwoord de antwoorden uitsluitend op het antwoordblad.

Nadere informatie

Wie bestuurt de Europese Unie?

Wie bestuurt de Europese Unie? Wie bestuurt de Europese Unie? De Europese Unie (EU) is een organisatie waarin 28 landen in Europa samenwerken. Eén ervan is Nederland. Een aantal landen werkt al meer dan vijftig jaar samen. Andere landen

Nadere informatie

Koninklijke Hoogheid,

Koninklijke Hoogheid, Toespraak van de minister van Defensie, J.S.J. Hillen, ter gelegenheid van de medailleuitreiking op Veteranendag op 30 juni 2012 te Den Haag. LET OP: gesproken woord telt! Koninklijke Hoogheid, excellenties,

Nadere informatie