Waar gaan we het over hebben?

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Waar gaan we het over hebben?"

Transcriptie

1 Waar gaan we het over hebben? Onderwerp: De komende weken gaan we het hebben over de verschillende veranderingen die jongens en meisjes in de puberteit doormaken. Het is een periode die ongeveer drie jaar duurt bij zowel jongens als meisjes. In deze periode verandert zowel je innerlijk als je uiterlijk. Als je in de spiegel kijkt, wanneer je in de badkamer bent, zie je waarschijnlijk een groot verschil met een jaar of twee jaar geleden. Er begint op bepaalde lichaamsdelen haar te groeien: op je benen, rond je vagina, onder je oksels. Vandaag beginnen we met praten over de lichamelijke veranderingen. Natuurlijk is puberteit iets wat bij jongens en meisjes voorkomt. We gaan bespreken welke verschillen je in het algemeen kunt bedenken in het uiterlijk van jongens en meisjes. We zullen een lijst invullen met veranderingen die bij alle jongens en meisjes plaatsvinden en die je al bij jezelf ziet. We sluiten de bijeenkomst af met een vragenronde. Is er iets wat je niet begrijpt of heb je nog iets te zeggen of te vragen? Agenda Hoe gaat het met je (in het algemeen), heb je nog vragen over de vorige keer? Welke verschillen zie je aan het uiterlijk van jongens en meisjes? Puberteit, wat verandert er bij jongens en meisjes aan hun lichaam? Wat verandert er aan je eigen lijf? De bijeenkomst sluiten we af met een vragenronde.

2 Het verschil tussen jongens/mannen en meisjes/vrouwen We gaan kijken naar de verschillen tussen mannen en vrouwen. Als mannen en vrouwen gekleed zijn kun je al zien of je met een man of een vrouw te maken hebt. Kun je 5 verschillen noemen (het mogen er ook meer zijn) die te maken hebben met het uiterlijk (gekleed en naakt) van mannen en vrouwen: Jongens/mannen Meisjes/vrouwen

3 Welke veranderingen zie je in de puberteit bij de jongen en het meisje? Lichamelijke veranderingen In de puberteit zijn er bij jongens en meisjes een aantal lichamelijke veranderingen te zien. Schrijf hieronder de lichamelijke veranderingen op die je zelf kunt bedenken. Jongens: Meisjes:

4 Welke veranderingen zie je in de puberteit bij de jongen en het meisje?

5 Welke veranderingen vinden plaats in de puberteit bij de jongen en het meisje? Lichamelijke veranderingen In de puberteit zijn er bij de jongen en het meisje heel wat lichamelijke veranderingen Jongens: In een korte tijd snel gegroeid (groeispurt) er gaat haar groeien: onder zijn oksels Meisjes: In een korte tijd snel gegroeid (groeispurt) er gaat haar groeien: onder haar oksels hij krijgt al een snor en baard bij zijn piemel (schaamhaar) bij haar vagina (schaamhaar) op zijn borst op zijn armen en benen zijn stem wordt zwaarder hij is gespierder geworden zijn piemel en ballen zijn groter geworden zijn huid wordt vetter (hij kan jeugdpuistjes krijgen) hij zweet meer zijn ballen maken zaadcellen hij kan een zaadlozing krijgen hij is vruchtbaar en kan een meisje zwanger maken op mijn armen en benen ze krijgt bredere heupen ze krijgt borsten haar huid wordt vetter (ze kan jeugdpuistjes krijgen) ze zweet meer ze menstrueert elke maand ze is vruchtbaar en kan zwanger worden

6 Checklist, wat is er bij de jongere al veranderd en wat nog niet? Lichamelijke veranderingen In de puberteit zijn er bij de jongen en het meisje heel wat lichamelijke veranderingen. We gaan eens kijken hoe dat bij jou is. Op datum:.. was bij mij al het volgende veranderd: Meisjes: Ik ben in een korte tijd snel gegroeid (groeispurt) Wel = w Niet = n Er gaat haar groeien: onder mijn oksels bij mijn vagina (schaamhaar) op mijn armen en benen Ik heb bredere heupen gekregen Ik heb borsten gekregen Mijn huid wordt vetter (ik kan jeugdpuistjes krijgen) Ik zweet meer Ik heb vaginale afscheiding (witte vloed) Ik word elke maand ongesteld (menstruatie)

7 Invulblad Datum: Waar hebben we het over gehad? Wat is belangrijk voor mij? Heb ik nog vragen over deze bijeenkomst?

8 Informatieblad voor ouders Onderwerp: Vandaag ging het over de verschillende veranderingen die jongens en meisjes in de puberteit doormaken. Dit is een periode die ongeveer drie jaar duurt, zowel bij jongens als bij meisjes. Je verandert zowel innerlijk als uiterlijk. Als je in de spiegel kijkt wanneer je in de badkamer bent, zie je waarschijnlijk een groot verschil met een jaar of twee jaar geleden. Er begint op bepaalde lichaamsdelen haar te groeien: op je benen, rond je vagina, onder je oksels. Vandaag hebben we het over de lichamelijke veranderingen gehad. Natuurlijk is puberteit iets wat bij jongens en meisjes voorkomt. We bespraken welke verschillen je in het algemeen kunt bedenken in het uiterlijk van jongens en meisjes. We hebben eerst een lijst ingevuld met veranderingen die bij alle jongens en meisjes plaatsvinden en of je die al bij jezelf hebt gezien. De bijeenkomst is afgesloten met een vragenronde. Is er iets wat je niet begrijpt of heb je nog iets te zeggen of te vragen? Tips voor ouders: Gebruik duidelijke taal en check regelmatig of het goed begrepen is door uw dochter. Probeer iemand te vinden met wie uw dochter kan praten over dit soort zaken als uw dochter laat merken dit niet met u te willen. Zorg dat u een betrouwbaar persoon vindt die goede informatie kan verschaffen en eventuele afwijkende ideeën kan herkennen en bijsturen. Leg boeken zichtbaar neer met duidelijke illustraties over de lichamelijke veranderingen of geef ze aan uw dochter.

Waar gaan we het over hebben?

Waar gaan we het over hebben? Waar gaan we het over hebben? Onderwerp: Vandaag gaat het voor de tweede keer over de puberteit. Dit is een periode die ongeveer drie jaar duurt bij zowel jongens als meisjes. Het is een periode waarin

Nadere informatie

Waar gaan we het over hebben?

Waar gaan we het over hebben? Waar gaan we het over hebben? Onderwerp: Niet alleen de buitenkant van je lichaam veranderd in de puberteit. Binnen in je lichaam vinden er ook veranderingen plaats, die je niet kan zien. Mannen merken

Nadere informatie

Waar gaan we het over hebben?

Waar gaan we het over hebben? Waar gaan we het over hebben? Onderwerp: is erg belangrijk. We weten dat als je in de puberteit komt er allerlei dingen aan je lijf veranderen. We hebben in een eerdere bijeenkomst al een aantal van die

Nadere informatie

Liefde? Naam: Datum: Seksuele opvoeding. Van wie kan je allemaal houden? Wat doe jij voor iemand die je graag ziet?

Liefde? Naam: Datum: Seksuele opvoeding. Van wie kan je allemaal houden? Wat doe jij voor iemand die je graag ziet? Liefde? Van wie kan je allemaal houden? Wat doe jij voor iemand die je graag ziet? Vind jij verliefd zijn hetzelfde als liefde? Is vriendschap ook liefde? Ben jij al verliefd geweest? Kan je verliefd zijn

Nadere informatie

hema: Groeien in liefde en tederheid

hema: Groeien in liefde en tederheid Naam: Datum: hema: T 1. Wat zeg je me? (6/6) Op de foto s zie je verschillende handgebaren. Beantwoord de drie vragen bij die foto s. Er is ook een leeg kader. Teken daar zelf een handgebaar en beantwoord

Nadere informatie

Waar gaan we het over hebben?

Waar gaan we het over hebben? Waar gaan we het over hebben? Onderwerp: In de eerste bijeenkomsten hebben we besproken dat er veel verandert in de puberteit. Je lichaam verandert en de omgang met je ouders en vrienden. Maar er gebeurt

Nadere informatie

Waar gaan we het over hebben?

Waar gaan we het over hebben? Waar gaan we het over hebben? Onderwerp: In de eerste twee bijeenkomsten over seksualiteit hebben we al besproken dat er veel verandert in de puberteit. Je lichaam verandert en de omgang met je ouders

Nadere informatie

Wat wil ik leren in de training?

Wat wil ik leren in de training? Wat wil ik leren in de training? Tijdens deze training bespreken we de volgende onderwerpen: Wat verandert er in de puberteit? Hoe verzorg ik mijn lichaam? Wat is masturbatie? Verliefdheid Intimiteit wat

Nadere informatie

Waar gaan we het over hebben?

Waar gaan we het over hebben? Waar gaan we het over hebben? Onderwerp: is erg belangrijk. We weten dat als je in de puberteit komt er allerlei dingen aan je lijf gaan veranderen. We hebben in een eerdere bijeenkomst al een aantal van

Nadere informatie

kleuter 4 6 jaar Veters strikken. Zijn vaak al zindelijk. (Maar er kunnen ook andere dingen genoemd worden)

kleuter 4 6 jaar Veters strikken. Zijn vaak al zindelijk. (Maar er kunnen ook andere dingen genoemd worden) NAKIJKBLAD Opdracht 1 Iedere levensfase heeft bepaalde kenmerken. Zet bij elke levensfase van wanneer tot wanneer hij ongeveer duurt. Zet er ook bij wat er in die levensfase gebeurt (kies steeds 2 dingen.)

Nadere informatie

Puberteit - HV 2. Saskia Tuenter. CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie.

Puberteit - HV 2. Saskia Tuenter. CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie. Puberteit - HV 2 Auteur Laatst gewijzigd Licentie Webadres Saskia Tuenter 06 March 2016 CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie http://maken.wikiwijs.nl/72986 Dit lesmateriaal is gemaakt

Nadere informatie

Waar gaan we het over hebben?

Waar gaan we het over hebben? Waar gaan we het over hebben? Onderwerp: Als je verliefd op iemand bent is dat vaak een fijn gevoel. Als de ander dan ook verliefd op jou is, wordt dit gevoel alleen maar sterker. Het is echter niet altijd

Nadere informatie

Waar gaan we het over hebben?

Waar gaan we het over hebben? Waar gaan we het over hebben? Onderwerp: Relatie en romantiek Als je met iemand een relatie krijgt, wil je graag veel bij elkaar zijn en lichamelijk contact met elkaar hebben. Maar dan ben je er nog niet.

Nadere informatie

Werkvormen: Lesdoelen: Benodigdheden: Kinderboeken: Filmpje: Les 2: Ik verander in de puberteit (meisje) Lesoverzicht

Werkvormen: Lesdoelen: Benodigdheden: Kinderboeken: Filmpje: Les 2: Ik verander in de puberteit (meisje) Lesoverzicht Les 2: Ik verander in de puberteit (meisje) Lesoverzicht Werkvormen: Lesdoelen: Kinderen weten welke lichamelijke en emotionele veranderingen zich bij meisjes voordoen in de puberteit. Kinderen weten dat

Nadere informatie

Sjabloon webkwestie Pabo Arnhem - kopie 1 - kopie 1 - kopie 1 - kopie 1

Sjabloon webkwestie Pabo Arnhem - kopie 1 - kopie 1 - kopie 1 - kopie 1 Sjabloon webkwestie Pabo Arnhem - kopie 1 - kopie 1 - kopie 1 - kopie 1 Auteur Bovie Pruijn Laatst gewijzigd Licentie Webadres 07 June 2016 CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie http://maken.wikiwijs.nl/79126

Nadere informatie

Waar gaan we het over hebben?

Waar gaan we het over hebben? Waar gaan we het over hebben? Onderwerp: Vandaag gaan we het hebben over homoseksualiteit en biseksualiteit. Homoseksualiteit heeft te maken met mensen die zich seksueel aangetrokken voelen tot iemand

Nadere informatie

Waar gaan we het over hebben?

Waar gaan we het over hebben? Waar gaan we het over hebben? Onderwerp: Veel jongens en mannen masturberen. Er zijn minder meisjes en vrouwen die masturberen. Sommigen jongens doen het elke dag, anderen misschien maar eens per week

Nadere informatie

Waar gaan we het over hebben?

Waar gaan we het over hebben? Waar gaan we het over hebben? Onderwerp: Als je met iemand een relatie krijgt, wil je graag veel bij elkaar zijn en lichamelijk contact met elkaar hebben. Maar dan ben je er nog niet. Vaak worden er ook

Nadere informatie

Kinderen groeien op tot volwassenen in verschillende fasen. Iedereen groeit. Maar ons lichaam maakt heel ons leven kleine of grote veranderingen mee.

Kinderen groeien op tot volwassenen in verschillende fasen. Iedereen groeit. Maar ons lichaam maakt heel ons leven kleine of grote veranderingen mee. Groei en ontwikkeling Kinderen groeien op tot volwassenen in verschillende fasen. Iedereen groeit tot maximaal tot hij of zij 18 jaar is. Maar ons lichaam maakt heel ons leven kleine of grote veranderingen

Nadere informatie

Waar gaan we het over hebben?

Waar gaan we het over hebben? Waar gaan we het over hebben? Onderwerp: De puberteit is naast de lichamelijke veranderingen ook de periode waarin je op een andere manier naar jezelf en de mensen om je heen gaat kijken. Dit komt omdat

Nadere informatie

Alles over de puberteit. puberteit

Alles over de puberteit. puberteit Alles over de puberteit seks puber Hormonen puberteit Sperma Experimenteren Zaadlozing verliefd seks puber Hormonen puberteit sperma Experimenteren Zaadlozing verliefd Wat gebeurt er met je tussen je 10

Nadere informatie

GESPREKKEN VOEREN NEDERLANDS AAN HET EINDE VAN DEZE UITLEG:

GESPREKKEN VOEREN NEDERLANDS AAN HET EINDE VAN DEZE UITLEG: AAN HET EINDE VAN DEZE UITLEG: - Kun je een verzorgde brief schrijven. - Kun je op een juiste manier werkwoorden vervoegen. - Schrijf je op een juiste manier in meervoud. - Gebruik je hoofdletters op een

Nadere informatie

Waar gaan we het over hebben?

Waar gaan we het over hebben? Waar gaan we het over hebben? Onderwerp: Mensen vinden het vaak prettig om elkaar aan te raken. Dat kan een knuffel zijn van je ouders, een vriendschappelijke stomp tijdens een stoeipartij met vrienden

Nadere informatie

Waar gaan we het over hebben?

Waar gaan we het over hebben? Waar gaan we het over hebben? Onderwerp: Sommige meisjes zijn heel snel verliefd, andere meisjes zullen niet snel of misschien zelfs helemaal niet verliefd worden. Dit is bij ieder meisje anders. Wat gebeurt

Nadere informatie

De bovenbouw. Wat gebeurt er bij tienplussers? De lichamelijke veranderingen. De groeispurt. Schaam- en okselhaar

De bovenbouw. Wat gebeurt er bij tienplussers? De lichamelijke veranderingen. De groeispurt. Schaam- en okselhaar De bovenbouw Uw kind zit nu in de bovenbouw van het basisonderwijs. Over een paar jaar gaat hij/zij naar het voortgezet onderwijs. Dat is een heel andere soort school en sommige kinderen moeten daar in

Nadere informatie

Waar gaan we het over hebben?

Waar gaan we het over hebben? Waar gaan we het over hebben? Onderwerp: Wat gebeurt er met je als je een leuk meisje of jongen tegenkomt? Je vindt de ander leuk en misschien word je wel verliefd. Eerst wil je heel vaak bij hem of haar

Nadere informatie

een in huis Waarom luister je niet? In dat rokje ga jij de deur niet uit! Zoenen? Doen ze dat nu al? Vroeger, toen ik zo oud was...

een in huis Waarom luister je niet? In dat rokje ga jij de deur niet uit! Zoenen? Doen ze dat nu al? Vroeger, toen ik zo oud was... elp! een Puber in huis handleiding voor ouders met beginnende pubers Waarom luister je niet? In dat rokje ga jij de deur niet uit! Zoenen? Doen ze dat nu al? Vroeger, toen ik zo oud was... Daar ben jij

Nadere informatie

Waar gaan we het over hebben?

Waar gaan we het over hebben? Waar gaan we het over hebben? Onderwerp: Mensen vinden het vaak prettig om elkaar aan te raken. Dat kan een knuffel zijn van je ouders, een vriendschappelijke stomp tijdens een stoeipartij met vrienden

Nadere informatie

werkboek Bij deze lessen kan je ook Het Grote Voortplantingsspel gebruiken. ISBN

werkboek Bij deze lessen kan je ook Het Grote Voortplantingsspel gebruiken. ISBN go G ed el ge ez ke en ur en d do or werkboek Bij deze lessen kan je ook Het Grote Voortplantingsspel gebruiken. ISBN 978-90-301-2711-6 9 789030 127116 Puberteit 1 Duid met een boogje de periode aan en

Nadere informatie

Waar gaan we het over hebben?

Waar gaan we het over hebben? Waar gaan we het over hebben? Onderwerp: Wat gebeurt er met je als je een leuk meisje of jongen tegenkomt. Je vindt de ander leuk en misschien word je wel verliefd. Dan wil je heel vaak bij hem of bij

Nadere informatie

www.sense.info 1. Informatie over seks 1. Een eerste uitleg Veel jongeren hebben vragen over seks. Jij ook?

www.sense.info 1. Informatie over seks 1. Een eerste uitleg Veel jongeren hebben vragen over seks. Jij ook? www.sense.info 1. Een eerste uitleg 1. Informatie over seks Veel jongeren hebben vragen over seks. Jij ook? Op de site www.sense.info kun je alles vinden wat je wilt weten over seks. Ook kun je via Sense.info

Nadere informatie

Week van de Lentekriebels

Week van de Lentekriebels Ouderbijeenkomst Week van de Lentekriebels Relationele en seksuele opvoeding, op school en thuis Anja Sijbranda GGD Hart voor Brabant Programma Waarom relationele en seksuele vorming? Wat doet school?

Nadere informatie

Over het MEISJESLICHAAM op www.sense.info

Over het MEISJESLICHAAM op www.sense.info Over het MEISJESLICHAAM op www.sense.info Op Sense.info vind je allemaal informatie over seks, relaties en hulp bij problemen. Ga naar www.sense.info. In het menu zie je alle onderwerpen. -Klik op MEISJESLICHAAM

Nadere informatie

Wijzer in de Liefde LES 3

Wijzer in de Liefde LES 3 Wijzer in de Liefde Draaiboek voor het geven van seksuele voorlichting aan en seksuele vorming van jeugdige asielzoekers en nieuwkomers LES 3 - Seksuele ontwikkeling Les 3a: puberteit, bouw en functie

Nadere informatie

Dit werkboek is van. Werkboek Dit werkboek hoort bij de training

Dit werkboek is van. Werkboek Dit werkboek hoort bij de training Dit werkboek is van Werkboek Dit werkboek hoort bij de training DIT WERKBOEK IS HELEMAAL VAN JOU. Tijdens de training maak je hier opdrachten in. Opdrachten die te maken hebben met jouw gedachten, meningen

Nadere informatie

De seksuele ontwikkeling van kinderen (0 tot 18 jaar) en wat ouders kunnen doen

De seksuele ontwikkeling van kinderen (0 tot 18 jaar) en wat ouders kunnen doen De seksuele ontwikkeling van kinderen (0 tot 18 jaar) en wat ouders kunnen doen Wat kun je doen als je vader of moeder bent? Je kunt je kinderen helpen bij hun seksuele ontwikkeling. Als ze klein zijn

Nadere informatie

pag voor het eerst ongesteld Over veranderende gevoelens In deze folder: pag 8 Wat gebeurt er met je lichaam? pag 4

pag voor het eerst ongesteld Over veranderende gevoelens In deze folder: pag 8 Wat gebeurt er met je lichaam? pag 4 De puberteit komt eraan! Als je 10 bent, begint je puberteit. Maar wat is dat nou eigenlijk? Je verandert van een meisje in een vrouw. Je gaat je ook anders voelen en gedragen. Dat gebeurt niet van de

Nadere informatie

Thema: Lichaamverandering

Thema: Lichaamverandering Isa Het werkboek 1 Inhoudsopgave Thema: Lichaamverandering... 3 Werkboek: Borsten... 4 Werkboek: Schaamhaar... 8 Werkboek: Heupen... 12 Thema: Menstruatie... 16 Werkboek: Menstruatie... 17 Werkboek: Maandverband...

Nadere informatie

een in de klas Als je hoort wat ze allemaal op televisie te zien krijgen...

een in de klas Als je hoort wat ze allemaal op televisie te zien krijgen... elp! een Puber in de klas handleiding voor leerkrachten van groep 7 en 8 bij de Pubergids voor jongens en meisjes Als er een groepje zit te gniffelen achterin de klas, weet ik al waar het over gaat Laatst

Nadere informatie

Seks en relaties Woordenlijst

Seks en relaties Woordenlijst Seks en relaties Woordenlijst Inhoud Vriendschappen en relaties 3 Lichaamsdelen 4 Seksualiteit 6 Seks en masturbatie 8 Veilige seks en voorbehoedsmiddelen 10 Misbruik 12 2 Vriendschappen en relaties Vriendje

Nadere informatie

Keuzecursus lentekriebels

Keuzecursus lentekriebels Keuzecursus lentekriebels Linda Verkooijen Klas 2b Inhoudsopgave Les 1 blz. 3 Les 2 blz. 4 Les 3 blz. 5 Les over internetgevaren blz. 6 Les over internetgevaren 2 Lentekriebels. Les 1. Introductie op 10

Nadere informatie

Seksualiteit en seksuele ontwikkeling

Seksualiteit en seksuele ontwikkeling Seksualiteit en seksuele ontwikkeling Platform Smith Magenis syndroom 15 november 2014 - Leusden Yvonne Stoots Vanmiddag Seksualiteit Seksuele ontwikkeling Begeleiding bij seksuele ontwikkeling Seksualiteit

Nadere informatie

B Volwassen worden. B1 Meisjes worden vrouw 3 B2 Ongesteld zijn 8 B3 Jongens worden man 14 B4 Zaadlozing 19 B5 Lichaamsverzorging 23

B Volwassen worden. B1 Meisjes worden vrouw 3 B2 Ongesteld zijn 8 B3 Jongens worden man 14 B4 Zaadlozing 19 B5 Lichaamsverzorging 23 B Volwassen worden B1 Meisjes worden vrouw 3 B2 Ongesteld zijn 8 B3 Jongens worden man 14 B4 Zaadlozing 19 B5 Lichaamsverzorging 23 B1 Meisjes worden vrouw Herkent van afbeeldingen de verschillende stadia

Nadere informatie

Inkijkexemplaar INLEIDING. zelfbeeld. Leskatern 1

Inkijkexemplaar INLEIDING. zelfbeeld. Leskatern 1 r aa pl em ex jk ki In zelfbeeld INLEIDING Wie ben ik en hoe presenteer ik me naar de buitenwereld? Dat zijn vragen waar veel jongeren mee bezig zijn. Het is niet makkelijk om je zeker te voelen in een

Nadere informatie

Werkvormen k Zag 2 beren over lichamelijkheid

Werkvormen k Zag 2 beren over lichamelijkheid Werkvormen k Zag 2 beren over lichamelijkheid Werkbladen over lichamelijke verandering (4.4) Onderbroekenspel Werkbladen over lichamelijke verschillen (4.3) Max en Maxima Werkbladen over man-vrouw verschillen

Nadere informatie

Levensfasen vmbo-b12. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie.

Levensfasen vmbo-b12. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie. Auteur VO-content Laatst gewijzigd Licentie Webadres 08 June 2016 CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie http://maken.wikiwijs.nl/62411 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijsleermiddelenplein. Wikiwijsleermiddelenplein

Nadere informatie

RELATIES EN SEKSUALITEIT

RELATIES EN SEKSUALITEIT RELATIES EN SEKSUALITEIT door: GGD Hart voor Brabant Relaties en seksualiteit De volgende pagina s in dit werkboek gaan over relaties en seksualiteit. We willen het hebben over zaken zoals; wat er verandert

Nadere informatie

Belgische Voedselconsumptiepeiling 2014

Belgische Voedselconsumptiepeiling 2014 Belgische Voedselconsumptiepeiling 2014 VRAGENLIJST OVER DE GEZONDHEID Adolescent Geselecteerde persoon Nummer van de persoon : Voornaam... Enquêteur Nummer van de enquêteur : Datum van de enquête / /

Nadere informatie

Info. Aanraken, knuffelen en meer... Informatie voor cliënten. Expertisecentrum voor epilepsie en slaapgeneeskunde

Info. Aanraken, knuffelen en meer... Informatie voor cliënten. Expertisecentrum voor epilepsie en slaapgeneeskunde Info Aanraken, knuffelen en meer... Informatie voor cliënten Expertisecentrum voor epilepsie en slaapgeneeskunde Inhoud INHOUD 1. Waar gaat het over 3 2. Aanraken 4 3. Hoe noem jij dat? 5 4. Baas over

Nadere informatie

Voorbehoedsmiddelen. Wat voel je? Tampons of maandverband?

Voorbehoedsmiddelen. Wat voel je? Tampons of maandverband? Wat is het? Om te kunnen begrijpen wat ongesteld zijn precies is moet je eerst weten welke lichaamsdelen hierbij een rol spelen. Meisjes hebben 2 eierstokken, 2 eileiders, een baarmoeder en een vagina

Nadere informatie

(Seksuele) voorlichting aan meisjes met het Syndroom van Turner

(Seksuele) voorlichting aan meisjes met het Syndroom van Turner Uw dochter heeft het Syndroom van Turner. Hoe licht u uw dochter voor? In deze folder leest u meer over hoe en wanneer u uw dochter kunt voorlichten over haar aandoening. (Seksuele) voorlichting aan meisjes

Nadere informatie

Basisgezondheidsvoorlichting aan vluchtelingen in azc s en nieuwkomers in de gemeente

Basisgezondheidsvoorlichting aan vluchtelingen in azc s en nieuwkomers in de gemeente Basisgezondheidsvoorlichting aan vluchtelingen in azc s en nieuwkomers in de gemeente voor professionals in de gezondheidszorg Module 3 De puberteit Judith van der Ree GGD & Pharos 1 Inhoudsopgave 3 Puberteit

Nadere informatie

Bijlage 4 De meterstanden-lijst voor begeleiders

Bijlage 4 De meterstanden-lijst voor begeleiders 7 Bijlage De meterstanden-lijst voor begeleiders De bijlagen in dit boek zijn invulformulieren, deze zijn ook te downloaden op: www.boomnelissen.nl/begeleid ontdekkendleren. Kijk eens in de spiegel De

Nadere informatie

en gezinsvorming Voortplanting Werkvormen: Lesdoelen: Benodigdheden: Prentenboeken: Les 5: Hoe ben ik geboren? Lesoverzicht Basis

en gezinsvorming Voortplanting Werkvormen: Lesdoelen: Benodigdheden: Prentenboeken: Les 5: Hoe ben ik geboren? Lesoverzicht Basis II Voortplanting en gezinsvorming Les 5: Hoe ben ik geboren? Lesoverzicht Werkvormen: Lesdoelen: Kinderen weten meer over de zwangerschap en geboorte van een baby. Kinderen weten hoe een baby in de buik

Nadere informatie

De seksuele ontwikkeling. van kinderen (0 tot 18 jaar)) en wat ouders kunnen doen

De seksuele ontwikkeling. van kinderen (0 tot 18 jaar)) en wat ouders kunnen doen De seksuele ontwikkeling van kinderen (0 tot 18 jaar)) en wat ouders kunnen doen Seksuele opvoeding gaat over meer dan alleen seksualiteit De seksuele ontwikkeling van kinderen en wat ouders kunnen doen

Nadere informatie

Wie ben ik? Benodigheden. Lesdoelen. Begrippen. Ik, jij, groot, klein, uiterlijk, verschillen, overeenkomsten, haar, ogen, gezicht, lichaam

Wie ben ik? Benodigheden. Lesdoelen. Begrippen. Ik, jij, groot, klein, uiterlijk, verschillen, overeenkomsten, haar, ogen, gezicht, lichaam Kriebels in je buik Wie ben ik? 1 Wie ben ik? Groep 1 80 min Begrippen Ik, jij, groot, klein, uiterlijk, verschillen, overeenkomsten, haar, ogen, gezicht, lichaam Benodigheden Grote spiegel en/of handspiegeltjes

Nadere informatie

Puberteit en ASS; een goede combinatie? Anneke E. Eenhoorn

Puberteit en ASS; een goede combinatie? Anneke E. Eenhoorn Puberteit en ASS; een goede combinatie? Anneke E. Eenhoorn Gedrag komt nooit alleen. Vier factoren spelen een rol bij het ontstaan en in stand houden van gedrag. Kindfactor Opvoedvaardighedenfactor Ouderfactor

Nadere informatie

Voortplanting bij dieren

Voortplanting bij dieren Voortplanting bij dieren Opdracht 1 Geef aan of de beweringen juist of onjuist zijn: 1. De primaire geslachtskenmerken heb je vanaf je puberteit 2. Geslachtshormonen zorgen voor veranderingen in de puberteit

Nadere informatie

Mijn lichaam is goed! Doe-opdrachten rond lichaamsbeeld voor 5-6 BaO

Mijn lichaam is goed! Doe-opdrachten rond lichaamsbeeld voor 5-6 BaO Mijn lichaam is goed! Doe-opdrachten rond lichaamsbeeld voor 5-6 BaO Hieronder vind je een lesvoorbereiding voor twee lesuren rond lichaamsbeeld bij kinderen van 10 tot 12 jaar. Het bevat verschillende

Nadere informatie

praten met je kind over relaties & seksualiteit

praten met je kind over relaties & seksualiteit hoofdstuktitel tips voor ouders met kinderen van 0 tot en met 12 jaar 1 praten met je kind over relaties & seksualiteit + tips voor ouders met kinderen van 0 tot en met 12 jaar 2 inhoudsopgave praten met

Nadere informatie

Anticonceptiemiddelen met oestrogeen en progestageen

Anticonceptiemiddelen met oestrogeen en progestageen Ik wil anticonceptie gaan gebruiken Samenvatting Een anticonceptiemiddel (voorbehoedmiddel) beschermt u tegen zwangerschap. Anticonceptiemiddelen verschillen in werking, gebruik, betrouwbaarheid en bijwerkingen.

Nadere informatie

1.1 Mijn kind under construction

1.1 Mijn kind under construction 1.1 Mijn kind under construction bij sessie 1 Mijn kind pubert - Wat is er gaande? Het overvalt je of misschien heb je al met spanning uitgekeken naar de eerste tekenen. Puberen, wat gebeurt er? Onder

Nadere informatie

Opvoeden en puberteit www.cjggooienvechtstreek.nl

Opvoeden en puberteit www.cjggooienvechtstreek.nl regio Gooi en Vechtstreek Opvoeden en puberteit www.cjggooienvechtstreek.nl n Opvoeden en puberteit De puberteit is de periode waarin kinderen zich tot volwassenen ontwikkelen. Een bewogen en spannende

Nadere informatie

Naut. Natuur en techniek HANDLEIDING THEMA 4 LES 2

Naut. Natuur en techniek HANDLEIDING THEMA 4 LES 2 Naut Natuur en techniek HANDLEIDING THEMA 4 LES 2 8 Thema 4 Voortplanting thema 4 Voortplanting les 1 les 2 les 3 les 4 72 2 VOORAF Vertel dat bij voortplanting vaak wordt gezegd: dat gaat over de bloemetjes

Nadere informatie

2 Ik en autisme VOORBEELDPAGINA S

2 Ik en autisme VOORBEELDPAGINA S 2 Ik en autisme In het vorige hoofdstuk is verteld over sterke kanten die mensen met autisme vaak hebben. In dit hoofdstuk vertellen we over autisme in het algemeen. We beginnen met een stelling. In de

Nadere informatie

KIJK! SEKSUALITEIT. mijn leven. Leerjaar 2. Leskatern 3. Ont wikkeld voor. praktijkonderwijs Basis - Kader

KIJK! SEKSUALITEIT. mijn leven. Leerjaar 2. Leskatern 3. Ont wikkeld voor. praktijkonderwijs Basis - Kader em ex jk ki In KIJK! mijn leven Leerjaar 2 aa pl SEKSUALITEIT Leskatern 3 r Ont wikkeld voor praktijkonderwijs Basis - Kader INLEIDING Seksualiteit Jongeren zijn veel bezig met relaties en seksualiteit.

Nadere informatie

Goed omgaan met je puber. Je kind begeleiden door de puberteit

Goed omgaan met je puber. Je kind begeleiden door de puberteit Goed omgaan met je puber Je kind begeleiden door de puberteit Goed omgaan met je puber Je kind begeleiden door de puberteit Is je kind lichamelijk aan het veranderen? Gaat hij* vaker de strijd met je aan

Nadere informatie

Veilig vrijen: hoe doe ik dat? Antwoorden

Veilig vrijen: hoe doe ik dat? Antwoorden Veilig vrijen: doe ik dat? Seks kan fijn zijn. Maar er zitten ook gevaren aan. Je kunt zwanger raken zonder dat je dat wilt. Je kunt ook een geslachtsziekte oplopen. Hoe voorkom je een zwangerschap of

Nadere informatie

Over: www.bewareofloverboys.nl

Over: www.bewareofloverboys.nl 1 Naam: www.bewareofloverboys.nl Voordat je begint met de opdrachten? Lees dit door: Als je je niet prettig voelt bij het lezen van bepaalde dingen: Stop met het lezen van deze site. Praat erover met iemand

Nadere informatie

HOE GEBRUIK IK DE PIL?

HOE GEBRUIK IK DE PIL? Word ik dik? Krijg ik pukkels? En als ik een pil vergeet? Hoe lang slikken? Wat is de pil? Wat zit erin? Wanneer starten? Ongesteldheid overslaan? HOE GEBRUIK IK DE PIL? v Wat is de pil? Wat zit erin?

Nadere informatie

Tijdsplanning werkstuk groep 5

Tijdsplanning werkstuk groep 5 Naam: Groep 5 Tijdsplanning werkstuk groep 5 Wat wanneer Aan de juf het onderwerp van maandag 21 januari 2013 mijn werkstuk doorgeven inleveren opdracht 1 maandag 28 januari 2013 inleveren opdracht 2 donderdag

Nadere informatie

Ik wil anticonceptie gaan gebruiken. Poli Gynaecologie

Ik wil anticonceptie gaan gebruiken. Poli Gynaecologie 00 Ik wil anticonceptie gaan gebruiken Poli Gynaecologie Wat is anticonceptie? Een anticonceptiemiddel (of voorbehoedmiddel) voorkomt dat een zwangerschap ontstaat. Bijvoorbeeld door te voorkomen dat er

Nadere informatie

Sommige pubers kunnen echt ongelooflijk hard stinken. Dat is allesbehalve lekker. Heb jij er ook last van?

Sommige pubers kunnen echt ongelooflijk hard stinken. Dat is allesbehalve lekker. Heb jij er ook last van? Zweterige oksels Sommige pubers kunnen echt ongelooflijk hard stinken. Dat is allesbehalve lekker. Heb jij er ook last van? Zweten is heel normaal en zelfs goed voor je. Het zuivert je lichaam en zorgt

Nadere informatie

!"# $ % & ' (!)*+),-./0.1//2

!# $ % & ' (!)*+),-./0.1//2 !"# $ % & ' (!)*+),-./0.1//2 !! " #!#$%!!&!& '!!! (! %)(%)(!! * &!# '! +!(,-#!&!# %#."'! $ '#$'$!!& '!& '# '! # %'!! % ##%! '!/!& '#'!%'!! # 01.$ 2* '#!& %!&!!!!! % #! 3' 1 4!! -(,!!#!& '#!!# %#."'! $'#(

Nadere informatie

Help! Verzuim voorkomen

Help! Verzuim voorkomen TIP: dit is een interactieve pdf. de inhoudsopgave en het menu onder aan de pagina s zijn clickable. Help! Verzuim voorkomen Een leidraad voor werkoverleg met medewerkers over verzuim Deze publicatie is

Nadere informatie

Waar gaan we het over hebben?

Waar gaan we het over hebben? Waar gaan we het over hebben? Onderwerp: grenzen aangeven en respecteren Tijdens de bijeenkomst over intimiteit hebben we al besproken dat het belangrijk is om je grenzen aan te geven en ook de grenzen

Nadere informatie

1B HOU VAN JE LICHAAM!

1B HOU VAN JE LICHAAM! 1B HOU VAN JE LICHAAM! - Verzorging - "ik hoor en ik vergeet, ik zie en ik onthoud, maar ik doe en ik begrijp" Naam:... Klas:... Jolijn Torfs & Lore Goossens studenten TO KHL 1 Verzorging van het lichaam

Nadere informatie

18 tips om te werken aan je eigen inzetbaarheid

18 tips om te werken aan je eigen inzetbaarheid 18 tips om te werken aan je eigen inzetbaarheid Goed, gezond en gemotiveerd aan het werk tot je pensioen? Dat bereik je door kansen te pakken op het werk. Leer aan de hand van onderstaande punten hoe je

Nadere informatie

Thema Kinderen en school. Demet TV. Lesbrief 9. De kinderopvang

Thema Kinderen en school. Demet TV. Lesbrief 9. De kinderopvang Thema Kinderen en school. Demet TV Lesbrief 9. De kinderopvang zoekt opvang voor haar kind. belt naar een kinderdagverblijf. Is er plaats? Is de peuterspeelzaal misschien een oplossing? Gaat inschrijven

Nadere informatie

Jongeren met een aangeboren genitale aandoening Wegwijzer bij vragen over intimiteit en seksualiteit

Jongeren met een aangeboren genitale aandoening Wegwijzer bij vragen over intimiteit en seksualiteit Jongeren met een aangeboren genitale aandoening Wegwijzer bij vragen over intimiteit en seksualiteit Inleiding Als je geboren bent met Spina Bifida (open rug), een blaasexstrophie of een andere aandoening

Nadere informatie

voorwoord VOORBEELDPAGINA S Bestelnr De ander en ik

voorwoord VOORBEELDPAGINA S Bestelnr De ander en ik voorwoord Dit werkboek gaat over de omgang met andere mensen. We bespreken hoe jij met anderen kunt omgaan. Bijvoorbeeld hoe je problemen oplost, omgaat met pesten, gevoelens en vriendschappen en hoe je

Nadere informatie

Ben jij een kind van gescheiden ouders? Dit werkboekje is speciaal voor jou!

Ben jij een kind van gescheiden ouders? Dit werkboekje is speciaal voor jou! Hallo Ben jij een kind van gescheiden ouders? Dit werkboekje is speciaal voor jou Als je ouders uit elkaar zijn kan dat lastig en verdrietig zijn. Misschien ben je er boos over of denk je dat het jouw

Nadere informatie

Trainershandleiding Brugklas Bikkels. Inkijkexemplaar

Trainershandleiding Brugklas Bikkels. Inkijkexemplaar Trainershandleiding Brugklas Bikkels versie 2014 Inhoudsopgave Introductie Organiseer je training Praktische tips De werkmap Powerpoint presentatie Ouderbrieven Draaiboek Bijeenkomst 1 Bijeenkomst 2 Bijeenkomst

Nadere informatie

Stuurwiel. Ik doe alleen seksuele dingen als ik die zelf wil en als de ander akkoord gaat.

Stuurwiel. Ik doe alleen seksuele dingen als ik die zelf wil en als de ander akkoord gaat. Stuurwiel Ik doe alleen seksuele dingen als ik die zelf wil en als de ander akkoord gaat. Ik voel me niet onder druk gezet, ik zet niemand onder druk. Ik ben niet de meerdere of de mindere. Ik doe dingen

Nadere informatie

Feedback Project Ergonomisch Ontwerpen

Feedback Project Ergonomisch Ontwerpen Feedback Project Ergonomisch Ontwerpen Competenties Sociaal en communicatief functioneren (P9) Initiatief (P10) Reflectie (P11) Afgelopen module heb je met een groepje gewerkt aan je project. In week 7

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Anticonceptie

PATIËNTEN INFORMATIE. Anticonceptie PATIËNTEN INFORMATIE Anticonceptie In het kort Een anticonceptiemiddel (voorbehoedmiddel) beschermt u tegen zwangerschap als u seks heeft en niet zwanger wilt worden. Anticonceptiemiddelen verschillen

Nadere informatie

JUST BE YOU.NL. Het mooiste wat je kunt worden is jezelf! 23 tips voor direct meer zelfvertrouwen. Marian Palsgraaf - www.justbeyou.

JUST BE YOU.NL. Het mooiste wat je kunt worden is jezelf! 23 tips voor direct meer zelfvertrouwen. Marian Palsgraaf - www.justbeyou. JUST BE YOU.NL Het mooiste wat je kunt worden is jezelf! 23 tips voor direct meer zelfvertrouwen Marian Palsgraaf - www.justbeyou.nl Het mooiste wat je kunt worden is jezelf. Mijn passie is mensen te helpen

Nadere informatie

Seksuele vorming in (V)SO

Seksuele vorming in (V)SO Welkom Van kwetsbaar naar weerbaar: Seksuele vorming in (V)SO Presentatie door Esther van Efferen Wiersma & Tim Micklinghoff Inhoud Het project Van kwetsbaar naar weerbaar Bijzondere doelgroepen Leerlijn

Nadere informatie

WERKBLADEN Seksuele intimidatie

WERKBLADEN Seksuele intimidatie WERKBLADEN Seksuele intimidatie 1 Waarom dit boekje? 1.1 Zet een rondje om het goede antwoord. Seksuele intimidatie komt vaak voor. Ja Nee Seksuele intimidatie komt weinig voor. Ja Nee Mannen worden vaker

Nadere informatie

Thema 6 De puber. Aline de Vries. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie. https://maken.wikiwijs.nl/67705

Thema 6 De puber. Aline de Vries. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie. https://maken.wikiwijs.nl/67705 Auteur Aline de Vries Laatst gewijzigd Licentie Webadres 19 november 2015 CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie https://maken.wikiwijs.nl/67705 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijs Maken van Kennisnet.

Nadere informatie

Thema: "Overgankelijkheden" D.H. Bogchelman. 10 november 2012

Thema: Overgankelijkheden D.H. Bogchelman. 10 november 2012 Thema: "Overgankelijkheden" 10 november 2012 D.H. Bogchelman Inleiding Wat is de overgang? Wat gebeurt er in de overgang? Verschijnselen van de overgang Hoe behandelen we overgangsklachten? Wat zijn de

Nadere informatie

Wanneer je de opdracht klaar hebt, stop je het werkblad in je werkmap of vraag je je docent. Noteer jouw score in je Elektronisch Logboek.

Wanneer je de opdracht klaar hebt, stop je het werkblad in je werkmap of vraag je je docent. Noteer jouw score in je Elektronisch Logboek. Dag 1 Opdracht 1 Geef jezelf een cijfer Je kunt op verschillende manieren over jezelf denken. Het beeld dat je van jezelf hebt, noemen we het zelfbeeld. Het zelfbeeld heeft te maken met hoe je jezelf ziet

Nadere informatie

Vaginale hygiëne. Wat zijn vaginale klachten?

Vaginale hygiëne. Wat zijn vaginale klachten? Vaginale hygiëne Vaginale hygiëne De vagina is een kwetsbaar lichaamsdeel. Ze is gevoelig voor vocht, warmte en knellende kleding. Deze folder geeft je beknopte informatie over goede hygiënische verzorging

Nadere informatie

leren omgaan met Diversiteit In je gemeente

leren omgaan met Diversiteit In je gemeente Geloven kun je niet alleen! Stap 1 Jouw kijk op de wereld 15 min. Kijken in de spiegel naar jezelf Wat vind je van je eigen lichaam? Wat vind je mooi? Als je zou mogen kiezen, welk deel zou je dan weghalen?

Nadere informatie