Alcoholgebruik. Alcoholgebruik in de leeftijdscategorie: Avans Hogeschool 's-hertogenbosch Projectgroep

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Alcoholgebruik. Alcoholgebruik in de leeftijdscategorie: 20-25. Avans Hogeschool 's-hertogenbosch Projectgroep 5 20-3-2014"

Transcriptie

1 2014 Alcoholgebruik Alcoholgebruik in de leeftijdscategorie: Avans Hogeschool 's-hertogenbosch Projectgroep

2 Alcoholgebruik Alcoholgebruik in de leeftijdscategorie: Projectgroep 5 Projectleden: Student nr.: Klas: Amanda Metz CE B3 E3K Berry Versmissen CE B3 E3K Daphne Versteegen CE B3 E3K Jaleesa Wening CE B3 E3K Jorg van Loon CE B3 E3K Maarten van Hulst CE B3 E3K Projectbegeleider: Mevr. Beugelsdijk Datum: 20 maart versie 2-0-Document

3 Voorwoord Voor u ligt het marketingcommunicatieplan van projectgroep 5, van de minor marketingcommunicatie. In deze periode wordt er gewerkt aan verschillende projecten. Een van deze projecten is een onderzoek naar het thema: alcoholgebruik bij Nederlanders tussen de 20 en 25 jaar. De leden van de projectgroep zijn consultants van een marketingcommunicatiebureau, die ingehuurd zijn door de overheid. 's-hertogenbosch, 2014 Amanda Metz Berry Versmissen Daphne Versteegen Jaleesa Wening Jorg van Loon Maarten van Hulst

4 Inhoud Inleiding Probleemanalyse Aanleiding Doelstelling Probleemstelling Onderzoeksdoelstelling Onderzoeksdoelgroep Onderzoeksmethode Deskresearch Huidige situatie De onderzoeksdoelgroep Alcoholgebruik Alcoholmisbruik De consument Communicatiemiddelen voor jongeren tussen de 20 en 25 jaar Kwalitatief onderzoek Diepte-interviews Uitbundigen Bewust frissen Genieters Nuchteren Socialen Conclusie interviews Groepsdiscussie Conclusie Eindconclusie kwalitatief onderzoek Marketingcommunicatiedoelgroep en -doelstellingen Marketingcommunicatiedoelgroep Marketingcommunicatie doelstellingen Primaire doelstelling Secundaire doelstelling Marketingcommunicatie effect doelstelling Marketingcommunicatiestrategie Positionering Propositie Boodschap Marketingcommunicatiemix Creatieve ontwikkeling versie 2-0-Document

5 7.1 Concept Moodboard Storytelling Mediamix Literatuurlijst Bijlagen... 1 Bijlage Gehele interviews... 2 Bijlage versie 2-0-Document

6 Management Summary Het drinken van alcoholische dranken wordt in Nederland (te) veel gedaan. Jaarlijks belanden er personen in het ziekenhuis die te veel gedronken hebben, belanden er personen in het ziekenhuis die door anderen (met te veel alcohol op) worden belaagd en gebeuren er veel ongelukken in het verkeer, ongelukken waarbij alcohol een rol speelde. De overheid wil daarom kijken naar hoe men in kan spelen op het gedrag en de houding van deze personen. Het alcoholgebruik in Nederland moet gematigd worden. Het aantal ongelukken, vechtpartijen en misdrijven moet verminderd worden. Aan ons de taak om een pakkende campagne te ontwikkelen, die inspeelt op het gedrag en de houding van deze leeftijdscategorie (20-25) op het gebied van alcohol. De volgende doelstelling is geformuleerd: Aanbevelingen doen omtrent het inzetten van communicatiemiddelen om het alcoholgebruik (misbruik) tussen de 20 en 25 jaar te verminderen met 2% in een periode van twee jaar. Door middel van kwalitatief onderzoek is geprobeerd dieper liggende gedachtes en wensen naar boven te krijgen. Hiervoor zijn twee verschillende methode gebruikt. Dit zijn diepte-interviews en een groepsdiscussie. Door personen te interviewen met verschillende attitudes ten opzichte van alcohol kan een degelijk marketingcommunicatieplan opgesteld worden. Door dit met behulp van diepte-interviews tegen het licht te houden kunnen inzichten verkregen worden die niet uit kwantitatief onderzoek naar voren zouden komen. Aan de hand van de resultaten uit de voorgaande diepte-interviews wordt een marketingcommunicatieplan opgesteld, met een campagne. Deze wordt getoetst aan de hand van een groepsdiscussie. Hierin worden de reacties getoetst en de vraag beantwoord of deze campagne succesvol kan zijn. Uit de diepte-interviews zijn verschillende dingen gebleken. Een schokkende campagne die viral gaat lijkt hun een goede optie. Jongeren houden zich vooral bezig met Social Media. Zij geven allen aan dat zij niet veel Tv kijken. Verder geeft een meerderheid aan dat een schokkende campagne het meeste effect zou hebben. Het is dus duidelijk dat er een campagne ontwikkeld dient te worden die niet het individu aanpakt, maar die invloed heeft op de hele vriendengroep. Doordat de geïnterviewde jong volwassene allen veel met Facebook bezig zijn, zou dit medium daar minstens in gebruikt moeten worden. De gekozen campagne is volgens de kandidaten goed gekozen, deze is schokkend en zet aan tot denken. Echter zou er een campagne gemaakt moeten worden voor een andere situatie, eentje die niet alleen te maken heeft met alcohol in het verkeer. De emoties die deze campagne bij de kandidaten opriep waren vooral negatief, zoals: boosheid en verontwaardiging. De valkuilen van een campagne kunnen zijn dat het een slechte weergave is van de werkelijkheid, geen herkenning heeft of een irritant personage. Ook is humor bij een serieus onderwerp 'not done'. Het moet herkenbaar zijn en vaak herhaald worden. De herhaling zou niet alleen op tv moeten voor komen, maar ook op andere plaatsen waar de doelgroep komt. Kleuren die gebruikt kunnen worden in de campagne zijn rood, oranje en geel versie 2-0-Document

7 Inleiding Het drinken van alcoholische dranken wordt in Nederland (te) veel gedaan. Ieder jaar weer belanden er personen in het ziekenhuis die te veel gedronken hebben of die door anderen (met te veel alcohol op) worden belaagd. Er gebeuren nog steeds te veel ongelukken in het verkeer, ongelukken waarbij alcohol een rol speelde. Dit moet anders en dit moet beter. De overheid vindt het belangrijk om hier aandacht aan te besteden en probeert ook daadwerkelijk het alcohol gebruik (vooral onder jongeren) te verminderen. De wet die op 1 januari 2014 in werking is gegaan speelt hier zeker een rol bij. Men heeft het dan over de Drank- en Horeca wet die aangeeft dat personen onder de 18 jaar geen alcohol meer mogen aanschaffen of mogen nuttigen. Een wet die dus inspeelt op het alcoholgebruik (misbruik) bij jongeren onder de 18 jaar. Hierbij worden andere groepen vergeten. Een belangrijke en grote groep die met deze wet over het hoofd wordt gezien zijn de jarigen. Deze personen gaan opstap, gaan naar festivals en hebben (waarschijnlijk) hun rijbewijs. Ook deze groep nuttigt alcohol en maakt hier (regelmatig) misbruik van. Vandaar dat de overheid ook wil kijken naar hoe men in kan spelen op het gedrag en de houding van deze personen. Het alcoholgebruik in Nederland moet immers gematigd worden. Het aantal ongelukken, vechtpartijen en misdrijven moet verminderd worden. Maar wat is hier nu de juiste manier voor? Aan ons de taak om een pakkende campagne te ontwikkelen, die inspeelt op het gedrag en de houding van deze leeftijdscategorie op het gebied van alcohol. 1. Probleemanalyse In hoofdstuk 1 wordt de aanleiding beschreven, de probleemstelling en de onderzoeksdoelstelling en -doelgroep. Met dit hoofdstuk dient de structuur van het onderzoek duidelijk te worden. 1.1 Aanleiding Het drinken van alcohol werd al meer dan 8000 jaar geleden gedaan door de Egyptenaren en Grieken. Naarmate er steeds meer verschillende soorten alcoholische dranken op de markt kwamen zijn mensen ook meer gaan drinken. Ook nu, in de 21 ste eeuw, is het regelmatig (te veel) alcohol nuttigen steeds populairder geworden. Vaak wordt er geen rekening gehouden met de schade die alcohol aanricht voor de gezondheid, het veroorzaken van verkeersongelukken en agressiviteit in het (uitgaans) leven. 1 De Nederlandse overheid heeft sinds 1 januari 2014 een Drank- en Horecawet geïmplementeerd op het verkopen en nuttige van alcoholisch dranken voor jongeren onder de 18 jaar. Dit levert veel commotie op bij jongeren van 16 en 17 jaar die voorheen wel al alcohol mochten drinken. Aan de hand van diverse campagnes wil de overheid duidelijk maken aan deze jongeren onder de 18 jaar dat voor hen alcohol strafbaar is. Niet alleen de jongeren onder de 18 jaar maken misbruik van alcohol, ook de jongeren tussen de 20 en 25 jaar hebben hiermee te maken. Deze groep draagt bij, dankzij het overmatige gebruik van alcohol, aan agressiviteit in het uitgaansleven en het veroorzaken van auto ongelukken. Dit wetende, heeft de overheid gevraagd om een pakkende campagne te ontwikkelen om het alcoholmisbruik van jongeren tussen de 20 en 25 jaar te verminderen met 2% binnen twee jaar.

8 1.2 Doelstelling De doelstelling voor dit project wordt onderstaand weergegeven. Aanbevelingen doen omtrent het inzetten van communicatiemiddelen om het alcoholgebruik (misbruik) tussen de 20 en 25 jaar te verminderen met 2% in een periode van twee jaar. 1.3 Probleemstelling De probleemstelling voor dit project is als volgt: Inzicht verkrijgen in alcoholgebruik (misbruik), de consument, de communicatiedoelgroep en in de communicatiemiddelen voor jongeren tussen de 20 en 25 jaar. 1.4 Onderzoeksdoelstelling De onderzoeksdoelstelling is het inzicht verkrijgen in kennis, houding en gedrag ten opzichte van alcohol onder de doelgroep. Doordat er al veel kwantitatief onderzoek is verricht, ligt de nadruk op kwalitatief onderzoek. Door dit kwalitatieve onderzoek te combineren met het aanwezige kwantitatieve onderzoek kan een gedegen advies ten behoeve van de doelstelling geformuleerd worden. 1.5 Onderzoeksdoelgroep De doelgroep van het onderzoek is: jongeren tussen de 20 en 25 jaar. De onderzoeksdoelgroep zal bestaan uit studenten van Avans Den Bosch in deze leeftijdscategorie. Omdat kwantitatief onderzoek al veelvuldig is uitgevoerd, wordt getracht om juist kwalitatief in te gaan op het onderwerp. Door bij de selectie van de onderzoeksgroep kandidaten te selecteren met verschillende attitudes ten opzichte van alcohol, wordt getracht dat het onderzoek niet alleen de diepte, maar ook de breedte ingaat. De onderzoeksdoelgroep dient van tevoren kort gescreend te worden om dit te kunnen waarborgen. De vijf verschillende typen zijn: Socialen, Uitbundigen, Genieters, Bewust frissen en Nuchteren Onderzoeksmethode In deze paragraaf worden de twee onderzoeksmethode toegelicht die van toepassing zijn binnen dit onderzoek. Er wordt namelijk gebruik gemaakt van zowel diepte-interviews als een groepsdiscussie. - Diepte-interview Doordat er al veel kwantitatieve gegevens bekend zijn uit het desk onderzoek, is het in dit onderzoek de bedoeling om meer kwalitatieve gegevens te verkrijgen. Dit gebeurt aan de hand van een aantal diepte-interviews. Door het toepassen van enkele onderzoeksmethoden kan worden ingegaan op kennis, houding en gedrag. Door personen te interviewen met verschillende attitudes ten opzichte van alcohol word een beeld geschetst met verschillende invalshoeken. - Groepsdiscussie Aan de hand van de resultaten uit de voorgaande diepte-interviews wordt een campagne voorstel gedaan. Deze wordt daarna getoetst aan de hand van een groepsdiscussie. Hierin worden de reacties getoetst en naar de meningen van de groep gevraagd. Door deze methode toe te passen, na de interviews en het opstellen van het plan, kan met een grotere zekerheid een degelijk advies geschreven worden en waar nodig is nog aanpassingen verricht worden.

9 2. Deskresearch In dit hoofdstuk wordt het deskresearch weergegeven. In dit hoofdstuk kijkt men naar de huidige situatie, de consument, de communicatiedoelgroep en de communicatiemiddelen die betrekking hebben op deze doelgroep 2.1 Huidige situatie 1 De overheid zet zich in tegen het schadelijk alcoholgebruik in de samenleving. Bijvoorbeeld door recentelijk de wetgeving die jongeren onder 18 verbiedt alcohol te nuttigen. Verder neemt de overheid diverse maatregelen om alcoholverslaving tegen te gaan. Het doel hiervan is dat: 1. Jongeren niet voor hun 18e jaar beginnen met drinken. 2. Mensen ouder dan 18 jaar verantwoord drinken. 3. Minder mensen geestelijk of lichamelijk afhankelijk worden van alcohol. 4. De gevolgen van alcoholmisbruik worden teruggedrongen (zoals overlast op straat of agressie in de gezinssituatie of verkeersongelukken). Verder is voorlichting een belangrijk onderdeel van de inspanningen van de overheid. Voor onderwijs zijn er les pakketten die jongeren bewust maken van de gevaren en schadelijke gevolgen van alcohol. Deze les pakketten worden aangeboden door de GGD en zijn ontwikkeld door het Trimbos Instituut. - Internet Omdat ouders een belangrijke rol spelen bij de opvoeding van jongeren over alcohol zijn er websites met tips voor ouders zoals: Verder subsidieert de overheid diverse organisaties die via internet een alcoholtest aanbieden zoals: en Ook voor adviezen om minder te drinken zijn sites zoals: - Behandeling In de meeste grote gemeentes is er een organisatie voor behandeling van alcoholisme. Deze zijn te bereiken via de huisarts of de GGD. Veder zijn er voor mensen die willen minderen of stoppen met alcohol diverse online programma s en zelfhulpgroepen, bijvoorbeeld: de Jellinek-kliniek, alcoholondercontrole.nl, alcoholdebaas.nl of alcoholenik.nl. Een voorbeeld van een zelfhulpgroep is Anonieme Alcoholisten (AA). Ook is er de Alcohol Infolijn van het Trimbos Instituut waar anonieme vragen kunnen worden gesteld De onderzoeksdoelgroep In deze paragraaf wordt er dieper ingegaan op de doelgroep. Wie is nu de doelgroep? Wat vindt de doelgroep belangrijk? En wat zijn belangrijke kenmerken van de doelgroep? - Wie is de doelgroep? De doelgroep bestaat uit jongeren tussen de 20 en 25 jaar. Deze groep bestond in Nederland op 1 januari 2014 uit personen. Deze groep bestaat uit mannen en vrouwen en omvat 7,55% van de totale bevolking. Bijna een kwart van de jongeren is allochtoon, waarvan twee derde van niet westerse herkomst is. Ruim vijf procent van deze jongeren is van de eerste generatie en 19% valt onder de tweede generatie

10 Leeftijd Mannen en vrouwen Mannen Vrouwen Totaal Totale bevolking Wat vindt de doelgroep belangrijk? Voor jongeren van tegenwoordig zijn: zelfbewustzijn, eigenzinnigheid en authenticiteit de nieuwe statussymbolen. Deze vervangen steeds meer de oude symbolen zoals: geld en macht. Jongeren zijn ambitieus en positief, ondanks de crisis. Veel jongeren zijn opgevoed met het idee dat alles mogelijk is. Deze hoge mate van zelfmaakbaarheid oefent een hoge druk op jongeren uit. Zij streven ernaar om op alle vlakken gelukkig te zijn. - Wat zijn de geografische kenmerken van de doelgroep? Opvallend is dat in de grote gemeentes relatief minder jongeren wonen. Zij wonen wel vaker dan gemiddeld in de omliggende deelgemeenten. Verder is duidelijk te zien dat er minder jongeren wonen in Limburg en dat er een bovengemiddeld aantal jongeren wonen in Flevoland. Verder zijn in de vier grootste steden van Nederland een gemiddeld aantal jongeren te vinden. Dit heeft te maken met studenten en starters op de arbeidsmarkt die naar de grote stad trekken. Verder wordt verwacht dat Delft, Westland en Haarlem tot 2025 de sterkste groei in jongeren mogen verwachten Wat zijn de psychografische (activiteiten, interesses en opinies 5 6 ) kenmerken van de doelgroep? Uit diverse onderzoeken zijn er vijf verschillende segmenten met verschillende attitudes, ten opzichte van alcohol, te onderscheiden. Deze zijn: Socialen, Uitbundigen, Genieters, Bewust frissen en Nuchteren. Jongeren tussen de 15 en 25 veranderen ieder jaar veel op dit gebied naarmate ze ouder worden. Dit komt door de beschikbaarheid van alcohol op 18-jarige leeftijd, de afname van de invloed van ouders en hun eerder ervaringen met alcohol. Rond de 20 jaar is deze groep anders verdeeld dan bij een eerder onderzoek tussen de 15 en 18. Uit onderzoek is gebleken dat rond de 20 jaar deze groep bestaat uit 38% genieters, 22% ongeremden,

11 13% zoekenden, 15% bedachtzamen en 11% standvastigen. Verder is gebleken dat deze verschillende segmenten op andere wijzen bewerkt dienen te worden. Socialen spiegelen zich meer aan rolmodellen. Bekende Nederlanders of jongeren uit de segmenten Bewust frissen/nuchteren kunnen hiervoor ingezet worden. Doordat ze veel belang hechten aan hun vriendengroep is het belangrijk dat deze ook het drinkgedrag veranderen, omdat deze groep niet graag ergens alleen in staat. Uitbundigen gaan graag hun eigen gang. Met de vraag zou je dat wel doen? bereik je deze groep niet. Deze groep kan het best bereikt worden door hen te informeren en bewust te maken van de risico s van alcohol. Ouders van het segment Genieters staan niet afwijzend tegenover alcohol. Hierdoor is het voor deze groep van groot belang om deze hierin te betrekken. De Bewust frissen kiezen er zelf voor om geen alcohol te drinken. Bij deze groep is het belangrijk om de nadruk erop te leggen dat zij een goede keuze hebben gemaakt en ervoor te zorgen dat zij zich geen uitzondering (gaan) voelen. De nuchtere jongeren zijn zich wel bewust van de gevaren van alcohol, maar onder invloed van hun omgeving drinken ze soms toch. Om deze groep te bereiken is het belangrijk om hun omgeving hierin te betrekken. School en ouders hebben namelijk veel invloed op deze groep. 2.3 Alcoholgebruik In deze paragraaf wordt er gekeken naar het alcoholgebruik van de doelgroep. Wat voor alcohol wordt er vooral gedronken? Waar wordt de alcohol gedronken? En hoeveel alcohol wordt er gedronken? Dit zijn vragen die in deze paragraaf beantwoord worden. - Wat voor alcohol wordt er vooral gedronken? Als men vervolgens in gaat op wat deze jongeren zowel drinken, dan is er een duidelijke voorkeur. De voorkeur gaat namelijk uit naar bier. Het grootste voordeel van bier is dat het goedkoper is in verhouding met andere alcoholische dranken en het drinkt makkelijker weg omdat het een 'verfijnde smaak' heeft (niet zo sterk is). Bier is vooral geliefd onder de jongens. De tweede voorkeur gaat uit naar de (sterke) mixdrankjes. In verhouding met bier, zijn deze versnaperingen veel duurder. Maar het effect is sneller voelbaar. Waardoor men minder hoeft te drinken om het 'zatte' gevoel te ondergaan. Tot slot, op de derde plaats, de likeuren. De reden van deze voorkeur is in overeenstemming met de voorkeur van mixdrankjes. 5 - Waar wordt er alcohol gedronken door jongeren? 7 Jongeren en jongvolwassenen drinken voornamelijk tijdens het uitgaan. In bijna elk uitgaansnetwerk wordt alcohol gedronken, maar de omvang hangt samen met de uitgaanslocatie en het soort muziek. Tijdens het uitgaan domineert bier en wijn, maar er wordt ook veel gemixt met sterke drank. Er wordt relatief weinig dure drank besteld en de laatste jaren zijn er signalen dat er minder wordt doorgedronken. Dit lijkt een gevolg te zijn van een krapper budget. In de hiernaast weergegeven tabel staan voornaamste uitgaansgelegenheden met de leeftijden van de doelgroepen en de maat voor alcohol gebruik

12 - Hoeveel alcohol wordt er gemiddeld gedronken? Relatief veel jongeren zijn zware drinkers. Zij drinken minsten eenmaal per week zes of meer glazen alcohol op één dag, hierbij gaat de voorkeur uit naar het weekend. Gemiddeld drinken Nederlanders van 12 jaar of ouder 1 glas alcohol gemiddeld per dag (dit is inclusief de Nederlanders die nooit alcohol nuttigen). Bij de mannen ligt dit gemiddelde hoger dan bij de vrouwen, namelijk 1,6 glazen per dag, voor vrouwen ligt dit gemiddelde op 0, Alcoholmisbruik In 2012 zijn er ongeveer behandeld op een spoedeisende hulp afdeling van een ziekenhuis naar aanleiding van een alcoholvergiftiging. Naast alcoholvergiftiging kan alcoholgebruik ook aanleiding geven voor het ontstaan van letsel door een ongeval. Dit omvatte in 2012 ongeveer personen. Het aantal ziekenhuisopnames is explosief gestegen sinds Bovendien zijn hierin de gevallen van letselschade ten gevolgen van alcoholmisbruik niet meegerekend. Van de letselschades kwam 1 op de 3 tot stand door een verkeersongeval. In de groep van jongeren tussen de 20 en 25 waren in 2012 ongeveer 1200 eerste hulp behandelingen ten gevolgen van alcoholvergiftiging. Dit betrof 23% van de totale eerste hulp behandelingen. Dit ging om ongeveer 500 vrouwen en een ruime 740 mannen. Mannen komen dus iets vaker op de eerste hulp terecht ten gevolge van alcohol dan vrouwen. Aantal eerste hulp behandelingen naar aanleiding van alcoholvergiftiging 8 Man Vrouw Totaal Leeftijd Aantal % Aantal % Aantal % jaar e.o totaal De consument 9 In paragraaf 2.5 wordt er gekeken naar de consument. In deze paragraaf wordt er antwoord gegeven op vragen als: 'Wie consumeert het meeste alcohol?', 'Waar wordt alcohol het meest verkocht?' en 'Hoe kijkt de consument tegen alcohol aan?'. - Wie consumeert het meeste alcohol? Nederlanders drinken gemiddeld één glas alcohol per dag. In dit gemiddelde zijn ook de Nederlanders meegenomen die nooit alcohol nuttigen. Als men kijkt exclusief deze groep mensen, dan komt het gemiddelde uit op 1,3 glazen per dag. Hierbij drinkt 86% van de mannen wel eens alcohol, voor de vrouwen is dit 74%

13 Kijkend naar de groep wie het meeste drinkt, dan zijn het de jonge mannen met een leeftijd tussen de 18 en 25. Maarliefst 94% van deze groep drinkt wel eens alcohol, wat een gemiddelde van 1,8 glazen per dag oplevert. Binnen deze groep zitten ook de meeste zware drinkers: 3 van de 10 drinken minsten 1 dag in de week zes of meer glazen. Ook bij de vrouwen wordt het meeste alcohol genuttigd in de leeftijdscategorie van 18- tot 25 jaar. De grafiek geeft het alcoholgebruik aan tussen mannen en vrouwen in de verschillende leeftijdscategorieën. - Waar wordt alcohol het meest verkocht? Men gaat nu kijken naar waar alcohol het meest verkocht wordt. Binnen de verkoop van alcohol zijn wel wat veranderingen opgetreden naar aanleiding van de veranderde Dranken Horecawet. Op 1 januari jongstleden is er een nieuwe wet aangenomen waardoor er geen alcoholische dranken meer verkocht mogen worden aan jongeren jonger dan 18 jaar. Waar het voor 1 januari 2014 niet mocht aan jongeren onder de 16 jaar. Over het algemeen worden alcoholische dranken het meest verkocht in/op: supermarkten (Albert Heijn), slijterijen (Gall&Gall), cafés/kroegen/restaurants/discotheken en tot slot festivals (Mysteryland). Wel dienen deze gelegenheden zich te houden aan de (vernieuwde) Drank- en Horecawet. 7 - Hoe kijkt de consument tegen alcohol aan? De consument kan op verschillende manieren tegen alcohol aankijken. Zo kan voor iemand de functionele eigenschappen en de daarbij horende gevolgen belangrijk zijn, maar veelal kijkt de consument meer naar de psychosociale eigenschappen en de gevolgen hiervan. De aanschaf van alcoholische dranken vergt immers een relatief lage betrokkenheid, maar speelt wel in op het gevoel (affectie). Dit gevoel kan zowel expressief als impressief zijn. Bij de expressieve gevoelens wil men met de aankoop een uitdrukking geven tegenover anderen en laat het de persoonlijkheid van de gebruiker zien. Bij de impressieve gevoelens, is de aankoop vooral op de gebruiker zelf gericht. Het geeft de gebruiker immers een fijn, leuk of goed gevoel. 2.6 Communicatiemiddelen voor jongeren tussen de 20 en 25 jaar Deze paragraaf staat in het teken van de communicatiemiddelen die geschikt zijn (om in te zetten) voor jongeren tussen de 20 en 25 jaar. - Welke kanalen hebben het meeste impact op de doelgroep?10 - Printmedia Sinds de opkomst van het internet is het aantal jongeren dat de krant leest aanzienlijk gedaald. Zo las in % van de 20- tot en met 24-jarigen de krant. In 2010 was dit nog maar een schamele 30%. Verder valt op dat in deze groep opvallend veel personen een gratis krant lezen zoals de Spits en de Metro. De Spits is onder jongeren tussen de 20 en 24 jaar de meest gelezen krant na de Telegraaf. Op het gebied van tijdschriften hebben ook grote verschuivingen

14 plaatsgevonden. Hoewel de totale oplage is gedaald bij traditionele bladen is het aantal mannenbladen verdrievoudigd en het aantal glossy s verdubbeld. - Radio Ook op het gebied van radio en muziek luisteren is er een duidelijke afname. Natuurlijk verschilt het per leeftijdsgroep welke zenders populair zijn. Onder jongeren tussen de 20 en 25 zijn vooral Radio538, 3FM, Q-Music, Slam!FM en Sky Radio populair. - Televisie Het aantal uren per week dat er televisie gekeken word stijgt nog steeds. Zo goed als alle Nederlanders kijken dagelijks televisie. Tot het einde van de jaren tachtig was er slechts keuze uit drie Nederlandse zenders, maar sinds 2005 zijn er meer dan twaalf zenders gericht op de Nederlandse kijkers. Verder blijken reality-tv en soaps goed te scoren. De publieke omroep is tegenwoordig nauwelijks meer interessant voor jongeren en wordt vaak overgeslagen bij het zappen. - Mobiele telefoon en internet De afname van de traditionele media gaat hand in hand met de opkomst van het (mobiel) internet. Dit medium heeft een explosieve groei doorgemaakt die nog steeds gaande is. Mannen en vrouwen verschillen iets in hoe zij hun tijd online besteden. Zo besteden jongens gemiddeld 8 uur meer aan games en besteden meisjes ongeveer 4 uur meer aan Social Media. Zoals te zien is, is Youtube het populairste internetmedium. Verder is een daling te zien bij . Wellicht dat dit te verklaren is door de opkomst van direct messaging apps zoals WhatsApp en P i n g. 8

15 3. Kwalitatief onderzoek Zoals al eerder vermeld, is er op twee manieren onderzoek gedaan. Zowel de diepteinterviews als de groepsdiscussie wordt onderstaand weergegeven met de conclusies. 3.1 Diepte-interviews Onderstaand worden zes conclusies weergegeven, vijf conclusies van de individuele types en één algehele conclusie van de diepte-interviews Uitbundigen Uit het interview is gebleken dat deze categorie het vaakst drinkt. Verder brengt hij de meeste tijd door met muziek en Facebook. Verder drinkt hij het vaakst alcohol en wordt dit zeer geassocieerd met gezelligheid en vrienden. Doordat er vaak alcohol wordt gedronken heeft hij meer ervaring met de nadelige gevolgen, maar tegelijkertijd vindt hij alcoholgebruik normaal en is dit ook in zijn omgeving geaccepteerd. Hoewel hij niet gelooft dat campagnes effect op hem zullen hebben denkt hij dat een schokkende Facebook- of Tv-campagne de meeste invloed zal hebben op zijn leeftijdsgenoten Bewust frissen Er is gebleken dat deze groep weinig en zelden alcohol drinkt. Zij drinkt niet om erbij te horen en heeft ondanks dat zij de vrijheid heeft, geen behoefte om grote hoeveelheden te drinken. Verder is zij het meest actief op Facebook en geeft ook zij aan weinig Tv te kijken. Doordat er in haar omgeving niet veel alcohol wordt genuttigd heeft zij ook weinig ervaringen met de schadelijke gevolgen hiervan. Verder geeft ook zij aan dat een schokkende campagne op Facebook het meest impact zal hebben op haar en haar leeftijdsgenoten Genieters Zoals bij de andere interviews is gebleken dat in deze categorie het voornaamste medium Social Media is. Ook deze geeft aan niet veel Tv te kijken en luistert in de auto naar de radio. Er wordt met regelmaat in het weekend alcohol gedronken. Alcohol wordt ook door deze groep het meest genuttigd met vrienden. Verder is hij redelijk goed geïnformeerd over de schadelijke gevolgen van alcohol, maar heeft deze in mindere mate zelf ervaren of gezien in zijn omgeving. Verder denkt hij dat verstandig omgaan met alcohol vanzelf komt met de leeftijd en de ervaring. Hij gelooft niet in het effect van campagnes, maar denkt dat het meest zinvol een documentaire is. Hij denkt dus dat de beste campagne informerend van aard is Nuchteren Uit het interview is gebleken dat deze categorie, net als de anderen, zich veel bezig houdt met Social Media. Verder kijkt zij ongeveer 2,5 uur Tv per dag. Radio luistert zij onder werktijd en in de auto. Deze categorie drinkt zelden alcohol, maar associeert het wel met gezelligheid. Als er alcohol geconsumeerd wordt is dat veelal in het weekend. Zij is zeer goed geïnformeerd over de schadelijke gevolgen van alcohol, maar heeft hier weinig ervaring mee in haar omgeving. Zij geeft verder aan dat haar familie hier de meest invloed op heeft gehad Socialen Zoals bij de gehele groep ondervraagden is gebleken, is hier ook Social Media het voornaamst gebruikte medium. Er wordt vooral gedronken in de avonden, in het weekend. Verder is zij minder geïnformeerd over de schadelijke gevolgen van alcohol dan de andere kandidaten. Ook heeft zij de schadelijke gevolgen van alcohol eerder al ervaren in haar omgeving. Verder geeft zij aan dat een documentaire de meest effectieve manier is om jongeren bewuster te maken van de nadelige gevolgen van alcohol. Zij geeft dus aan dat voor haar een informatieve campagne het beste zal werken. Verder is ondanks dat zij veel tijd aan televisie besteedt geen van de eerdere campagnes blijven hangen.

16 3.1.6 Conclusie interviews Uit de diepte-interviews is gebleken dat deze groep jongeren zich vooral bezighouden met Social Media. Zij geven allen aan dat zij niet veel Tv kijken. Dit komt wellicht omdat zij voor de opkomst van Social Media meer Tv keken en nu hun kijkgedrag dus ervaren als minimaal of minder. Verder geeft een meerderheid aan dat een schokkende campagne het meeste effect zou hebben. Een voorbeeld hiervan was een commercial die te schokkend was bevonden voor de televisie, maar wel zijn weg had gevonden via Social Media. Verder is gebleken dat alcohol voornamelijk wordt gedronken met vrienden en kennissen. Het nuttigen van alcohol kan dus omschreven worden als een groepsactiviteit. Verder is duidelijk geworden dat alle geïnterviewde kandidaten hun eigen drinkgedrag hetzelfde omschrijven als dat zij hun omgeving omschrijven. Het is dus duidelijk dat er een campagne ontwikkeld dient te worden die niet het individu aanpakt, maar die invloed heeft op de hele vriendengroep. Doordat de geïnterviewde jong volwassene allen veel met Facebook bezig zijn, zou dit medium daar minstens in gebruikt moeten worden. 3.2 Groepsdiscussie De groepsdiscussie is gehouden met vier personen, twee mannen en twee vrouwen, die allen tussen de 20 en 25 jaar oud zijn. Tijdens deze groepsdiscussie is als eerste een voorstel campagne getoond. Er is naar de eerste reacties gevraagd bij het zien van de campagne. De campagne kwam op de groep over als schokkend, zet aan tot denken en het blijft je bij. Omdat dit filmpje voor een specifieke situatie was (alcohol in het verkeer) zal het filmpje voor deze groep effect hebben op hoe zij omgaan met alcohol in het verkeer. Het zal niet leiden tot het drinken van minder alcohol in het algemeen, maar wel op minder of geen drank in het verkeer. Als er ook een schokkend filmpje komt die toegepast is op een andere situatie dan zal dit waarschijnlijk wel effect kunnen hebben, denkt deze groep. Het belangrijkste van dit filmpje is dat het mensen bezig houdt en dat het duidelijk is wat de gevolgen zijn van de keuzes die iemand maakt ten opzichte van alcohol. Het is belangrijk dat het herkenbaar is. - De emotieschaal van Desmet De emotionele reacties op deze campagne zijn getest door middel van de emotieschaal van Desmet (2000). De kandidaten konden verschillende emoties beoordelen. De resultaten zijn terug te vinden in onderstaande tabel. Van de eerste zeven reacties gaven alle kandidaten aan dit niet te ondervinden. De emoties die unaniem genoemd werden waren verontwaardiging, onaangenaam verrast en teleurstelling. Doordat de emoties alleen uitgebeeld waren en niet omschreven was hoe deze emotie benoemd wordt, werd door de kandidaten de emotie verontwaardiging meer omschreven als boos. Verder voelden de kandidaten in mindere mate verveling, afkeer en ontevredenheid. Verder gaven zij voornamelijk aan dat zij de reclame schokkend vonden. De opgewekte emoties sluiten dus goed aan bij het doel van de campagne. 10 Emotie Reactie Emotie Reactie 1 Amusant Ik voel dit niet 8 Vervelend Ik voel dit in enige mate 2 Fascinatie Ik voel dit niet 9 Verontwaardiging/Boos Ik voel dit sterk 3 Inspiratie Ik voel dit niet 10 Afkeer Ik voel dit in enige mate 4 Blij verrast Ik voel dit niet 11 Onaangenaam verrast Ik voel dit sterk 5 Bewondering Ik voel dit niet 12 Ontevreden Ik voel dit in enige mate 6 Tevreden Ik voel dit niet 13 Teleurstelling Ik voel dit sterk 7 Verlangen Ik voel dit niet 14 Minachting ik voel dit niet

17 - Woordassociatie Bij de volgende techniek die gebruikt is om te achterhalen wat de kandidaten van de campagne vinden en waar zij aan denken, moesten de kandidaten uit een lijst van 200 woorden de woorden omcirkelen die pasten bij hun gevoel. Uit analyse van de resultaten is gebleken dat de kandidaten vaak dezelfde woorden hadden omcirkeld, namelijk: Aanwezigheid Agressiviteit Begrip Duidelijkheid Groepswerk Verantwoordelijkheid Veiligheid Vernieuwend Zelfcontrole De groep was het er unaniem mee eens dat de reclame vernieuwend, aanwezig en duidelijk moest zijn. Het moet kunnen aantonen dat een ander begrip, voor een soortgelijke situatie moet kunnen krijgen en de verantwoordelijkheid, zelfcontrole op zich kan nemen om verstandig met alcohol om te gaan. Het woord agressief is gebruikt omdat het overmatig alcoholgebruik vrijwel altijd gepaard gaat met agressiviteit. Wanneer jongeren in een groep hangen wordt de groepsdruk om overmatig alcohol te gebruiken vaak gestimuleerd. Tijdens de groepsdiscussie is gebleken dat van de 200 woorden de vrouwen vrijwel dezelfde woorden omcirkeld hadden. Opmerkelijk is dat vrouwen het woord blijdschap, gezelligheid, eenvoud en menswaardigheid hebben omcirkeld. Vrouwen zien alcohol meer als iets gezelligs. Het agressieve, de felheid en het pittige komt veel terug in het antwoord van de twee mannen. - Effecten van een campagne Uiteindelijk werd de vraag gesteld wat een campagne nodig heeft om te slagen en wat de valkuilen kunnen zijn van een campagne. Voor de beantwoording van deze vraag zijn de kandidaten ingedeeld in twee groepen en hebben zij afzonderlijk de vraag beantwoord waarom wel of niet Waarom zou deze campagne geen effect hebben? Deze vraag beantwoord ook wel de grootste valkuilen voor een campagne. De eerstgenoemde was dat de campagne niet herkenbaar is. Hiermee werd bedoeld dat de campagne niet aansluit bij de ervaringen die de doelgroep heeft met alcohol misbruik. Bovendien vonden de kandidaten dat een niet geslaagde campagne zich kenmerkt met: geen informatief aspect, geen duidelijke boodschap en een irritant typetje. Verder vonden zij dat een slechte campagne een ernstige vervorming van de werkelijkheid heeft; het beeld dat de campagne schets moet dus realistisch zijn. Verder werken verplichtingen averechts, iets wordt juist interessanter als het niet mag. Een alcoholverbod zou niet werken, de gevaren laten zien van overmatig gebruik misschien wel. Verder mag er geen humor gebruikt worden bij zo n serieus onderwerp. - Waarom zou deze campagne wel effect hebben? Er kwam naar voren dat er sprake moet zijn van een duidelijke boodschap die best confronterend mag zijn. Bovendien moet er sprake zijn van een beleving zoals in het voorbeeld te zien was. Verder dachten de kandidaten dat een campagne ook vernieuwend moet zijn om effect te hebben. Bovendien werd er door de kandidaten gesproken over herkenbaarheid. Dit betekende voor de ene kandidaat een instantie die in naam verbonden is aan de campagne en voor de andere kandidaat dat het aansluit bij zijn beleving van alcohol. Verder is het

18 belangrijk dat men er vaak mee wordt geconfronteerd. Hiermee doelen zij niet op herhaling, maar beschreven zij meer multimediaal. De boodschap komt het beste over als deze herhaaldelijk in beeld komt, niet alleen op televisie, maar ook bijvoorbeeld op borden in het centraal station. - Woord-kleur associaties De laatste methode die gebruikt is tijdens de groepsdiscussie, is het linken van alcohol aan bepaalde woorden, situaties en kleuren. Gebleken is dat gezelligheid en vrienden bij elk van de kandidaten voorop staat. De associatie met alcohol wordt gezien als gezellig op het terras zitten met vrienden genietend van het zonnetje. Ook thuis met familie een wijntje drinken tijdens het koken en eten wordt genoemd. Er is niet altijd alcohol nodig om de gezelligheid te creëren, maar het stimuleert wel, werd gezegd door een vrouwelijke kandidaat. De kleuren rood, oranje en geel zijn genoemd voor de vraag: Welke kleur komt in je op als je aan alcohol denk? Deze kleuren werden genoemd omdat rood, oranje en geel voor gezelligheid en feestelijkheid staan, maar ook voor serieusheid en oplettendheid. Als laatste zijn er nog enkele afzonderlijke vragen gesteld zoals: welk kanaal het beste deze boodschap kan overbrengen? Hier werd gekozen voor televisie, omdat dit een goed kanaal is om de boodschap over te brengen, het kan immers vaak herhaald worden. Maar het moet wel gecombineerd worden met andere kanalen zoals de reclame borden bij de NS stations. Zo wordt de herhaling optimaal benut. Social Media zou in de optiek van deze groep niet werken Conclusie De gekozen campagne is volgens de kandidaten goed gekozen, deze is schokkend en zet aan tot nadenken. Echter zou er een campagne gemaakt moeten worden voor een andere situatie, eentje die niet alleen te maken heeft met alcohol in het verkeer. De emoties die deze campagne bij de kandidaten opriep waren vooral negatief, zoals: boosheid en verontwaardiging. De valkuilen van een campagne kunnen zijn dat het een slechte weergave is van de werkelijkheid, geen herkenning heeft of een irritant personage. Ook is humor bij een serieus onderwerp 'not done'. Het moet herkenbaar zijn en vaak herhaald worden. De herhaling zou niet alleen op tv moeten voor komen, maar ook op andere plaatsen waar de doelgroep komt. Kleuren die gebruikt kunnen worden in de campagne zijn rood, oranje en geel Eindconclusie kwalitatief onderzoek Uit de conclusie van de interviews blijkt dat de geïnterviewden weinig tv kijken en actief zijn op Social Media. Een schokkende campagne die viral gaat lijkt hun een goede optie. Dit druist in tegen de conclusies van de groepsdiscussie waarbij er juist voor een campagne via tv gekozen zou moeten worden in combinatie met andere kanalen. De campagne moet vaak herhaald worden. In combinatie met de gevonden deskresearch zullen de conclusies uit de groepsdiscussie nagestreefd worden. 4. Marketingcommunicatiedoelgroep en -doelstellingen De campagne zal zich uiteindelijk richten op een grotere doelgroep dan de onderzoeksdoelgroep. De totale marketingcommunicatiedoelgroep wordt daarom in dit hoofdstuk besproken. Daarnaast zal men doelstellingen stellen die in verband staan met de marketingcommunicatiedoelgroep. 4.1 Marketingcommunicatiedoelgroep De marketingcommunicatiedoelgroep is dus een grotere doelgroep dan de onderzoeksdoelgroep. De communicatiedoelgroep bestaat namelijk uit twee (sub)doelgroepen. Deze worden onderstaand toegelicht.

19 jarigen De 20- tot en met 25-jarigen is de primaire marketingcommunicatiedoelgroep. De campagne die ontwikkeld wordt en ingezet wordt zal zich vooral op deze doelgroep richten. De marketingcommunicatiedoelstellingen die geformuleerd worden zullen ook van toepassing zijn op (alleen) deze groep. Op deze doelgroep wil men immers inspelen op kennis, houding en gedrag, maar dit betekent natuurlijk niet dat anderen geen invloed kunnen uitoefenen op deze doelgroep. - Familieleden (20-25 jarigen) De tweede marketingcommunicatiedoelgroep zijn de familieleden van de jarigen. Deze doelgroep kan invloed uitoefenen op de primaire marketingcommunicatiedoelgroep. De invloed die zij uitoefenen zal vooral in het teken staan van informatie overbrengen en het adviseren van de jarigen. Dit natuurlijk specifiek gericht op het onderwerp: alcoholgebruik (misbruik). Ouders, broers/zussen, vrienden en ooms/tantes zijn allen een mogelijke beïnvloedende factor voor jarigen en kunnen dus (deels) invloed hebben op het gebruik/misbruik van alcohol van deze doelgroep. 4.2 Marketingcommunicatie doelstellingen In deze paragraaf worden er drie doelstellingen geformuleerd. Deze marketingcommunicatiedoelstellingen hebben betrekking op de primaire marketingcommunicatiedoelgroep: jarigen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen drie verschillende doelstellingen: kennis, houding en gedrag Primaire doelstelling De onderstaande primaire doelstelling is vooral gericht op kennis. Het percentage wat in aanraking dient te komen met de campagne. 60% van de Nederlandse bevolking tussen de 20 en 25 jaar kent voor juni 2015 de campagne van de overheid over: alcoholgebruik (misbruik) Secundaire doelstelling De secundaire doelstelling is een gedragsintentie doelstelling. De doelstelling geeft aan wat voor gedrag de primaire doelgroep dient te gaan vertonen na kennismaking met de campagne van de overheid omtrent alcoholgebruik (misbruik) % van de Nederlandse bevolking tussen de 20 en 25 jaar welke de campagne kennen van de overheid omtrent: alcoholgebruik (misbruik), is van plan om voor eind 2015 zijn/haar alcoholgebruik dusdanig aan te passen zodat het alcoholgebruik, onder deze doelgroep, gematigd wordt Marketingcommunicatie effect doelstelling De marketingcommunicatie effect doelstelling is de algemene doelstelling van het effect dat de campagne moet opleveren. Het effect dat de campagne moet bereiken is dat de doelgroep het gedrag en de houding ten opzichte van alcoholgebruik (misbruik) verandert/matigt binnen het tijdsbestek van twee jaar. 5. Marketingcommunicatiestrategie Hoofdstuk 5 staat in het teken van de marketingcommunicatiestrategie. In dit hoofdstuk komen dan ook de volgende onderdelen terug: positionering, propositie en tot slot de boodschap. 5.1 Positionering Uit verschillende onderzoeksmethodes is gebleken dat de doelgroep een schokkende campagne wil zien zodat het een prominente positie in de gedachte gaat krijgen.

20 Voor een schokkende campagne wordt er gebruik gemaakt van een transformationele positionering. De campagne heeft een transformationele positionering omdat hier direct ingespeeld wordt op de behoefte van de overheid richting de consument. Er wordt niks mooier weergegeven dan in werkelijkheid is en de gevolgen worden gelijk blootgegeven aan de consument. Door schokkende beelden blijven de gevaren van het gebruik van alcohol misschien beter hangen, zodat wanneer zij zelf voor deze beslissing staan om te drinken, eerst nadenken over de gevolgen. 5.2 Propositie De propositie is dat alcohol misbruik zorgt voor ongelukken, neem dus je verantwoordelijkheid en ga er bewust mee om. 5.3 Boodschap De pakkende boodschap voor deze campagne is als volgt: Alcohol maakt meer kapot, dan je lief is. 6. Marketingcommunicatiemix In dit hoofdstuk kijkt men vooral naar de soort communicatie die wordt ingezet. Is het bijvoorbeeld themacommunicatie? Of is het actiecommunicatie? Uit het voorgaande onderzoek is gebleken dat jongeren tussen de 20 en 25 jaar goed geïnformeerd zijn over de schadelijke gevolgen van alcohol. Het heeft dus weinig zin om de campagne te richten op kennis. Verder is gebleken dat het nuttigen van alcoholische dranken in de meeste gevallen een groepsactiviteit betreft. Doordat dit een groepsactiviteit betreft is het lastig om het individu te bereiken en direct zijn gedrag te veranderen. De boodschap en campagne moeten dus gericht zijn op de houding van de doelgroep. Verder is de doelstelling op de langere termijn georiënteerd. Hierdoor is er duidelijk sprake van themacommunicatie. Daarnaast kan hiermee beter een gevoel overgedragen worden Creatieve ontwikkeling Hoofdstuk 7 staat helemaal in het teken van het creatieve concept. Het concept wordt besproken, ter ondersteuning wordt er een moodboard weergegeven en maakt men gebruik van storytelling. 7.1 Concept Bij de invulling van de campagne is gekozen voor een heftige en wellicht schokkende manier van het overbrengen van de boodschap. In een serie commercials worden verschillende situaties afgespeeld, waarin iemand uit de leeftijdscategorie van de doelgroep gedronken heeft. De nadelige gevolgen van alcohol zijn te zien in onder andere een auto ongeluk, een ziekenhuis bezoek, een gevecht tijdens uitgaan, etc. Bij iedere commercial zal vlak voor de climax het beeld stoppen en de acteurs gaan praten over het feit dat het onomkeerbaar is wat er gaat gebeuren. Als de video zich verder afspeelt willen wij besef creëren van de onomkeerbaarheid van de daden als er gedronken is. Dit kan zorgen voor traumatische gebeurtenissen die in het leven écht kunnen gebeuren. De combinatie van reclame boodschappen zijn niet alleen ijzersterk, maar zullen ook zeker in het geheugen blijven hangen vanwege de schokkende beelden. De commercials moeten ervoor zorgen dat wanneer zij zelf in zo n situatie terecht komen, ze eerst gaan nadenken over de gevolgen, zoals in de reclame te zien is en daarna een goede beslissing nemen. Iedereen denkt snel aan plezier en dat het hun niet overkomt, maar je zit zelf snel in zo n situatie waarin je de juiste beslissing moet nemen. Bij de campagne staat het volgende centraal: De gevaren van het drinken van alcohol (nadelige gevolgen) Voordat je drinkt eerst nadenken over eventuele gevolgen Realistische situaties die ontstaan door het gebruik van alcohol

Project Alcohol 2014

Project Alcohol 2014 Project Alcohol 2014 Naam: Jong geleerd is oud gedaan!!!! Laat je niet Naam: F L s E s E N Klas:!!! 1 Inleiding De carnaval komt eraan. Een feest dat gevierd moet worden. Maar is het feestje van plezier

Nadere informatie

Hoe denken Zeeuwse jongeren en ouders over alcoholgebruik door jongeren? Onderzoek GGD Zeeland maart 2011

Hoe denken Zeeuwse jongeren en ouders over alcoholgebruik door jongeren? Onderzoek GGD Zeeland maart 2011 Hoe denken Zeeuwse jongeren en ouders over alcoholgebruik door jongeren? Onderzoek GGD Zeeland maart 2011 Zeeuwse jongeren en alcohol In 2010 is de Zeeuwse campagne Laat ze niet (ver)zuipen! van start

Nadere informatie

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Alcoholgebruik Psychosociale gezondheid Genotmiddelen Voeding, bewegen en gewicht Seksueel gedrag Samenvatting en aanbevelingen Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Jongerenmonitor In 2011 is in de regio IJsselland

Nadere informatie

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Alcoholgebruik Psychosociale gezondheid Genotmiddelen Voeding, bewegen en gewicht Seksueel gedrag Samenvatting en aanbevelingen Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Jongerenmonitor In 2011 is in de regio IJsselland

Nadere informatie

Jongeren en alcohol. peiling Leids JongerenPanel. Colofon. Serie Statistiek 2011 / 17

Jongeren en alcohol. peiling Leids JongerenPanel. Colofon. Serie Statistiek 2011 / 17 Jongeren en alcohol peiling Leids JongerenPanel Colofon Serie Statistiek 2011 / 17 Gemeente Leiden Afdeling Strategie en Onderzoek, BOA Sociaal en Economisch Beleid, SEB Postbus 9100, 2300 PC Leiden E-mail:

Nadere informatie

Jongeren en alcohol. Gemeente s-hertogenbosch

Jongeren en alcohol. Gemeente s-hertogenbosch Jongeren en alcohol Gemeente s-hertogenbosch Onderzoek & Statistiek Oktober 2013 2 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 5 1.1 Achtergrond... 5 1.2 Jongerenpanel alcohol... 5 1.3 Leeswijzer... 5 2. Alcoholgebruik

Nadere informatie

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Alcoholgebruik Psychosociale gezondheid Genotmiddelen Voeding, bewegen en gewicht Seksueel gedrag Samenvatting en aanbevelingen Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Jongerenmonitor In 2011 is in de regio IJsselland

Nadere informatie

Colofon. Jongeren en alcoholpreventie. Doelgroepsegmentatie als nieuwe benadering

Colofon. Jongeren en alcoholpreventie. Doelgroepsegmentatie als nieuwe benadering Colofon Uitgever: GGD Hart voor Brabant Contactpersoon: M.J.H. van Bon-Martens Vormgeving/opmaak: de Code Oplage: 150 Uitgave: 2010 GGD Hart voor Brabant Postbus 3166, 5203 DD s-hertogenbosch T (0900)

Nadere informatie

tot 24 jaar Monitor jongeren 12

tot 24 jaar Monitor jongeren 12 Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Alcoholgebruik Psychosociale gezondheid Genotmiddelen Voeding, bewegen en gewicht Seksueel gedrag Samenvatting en aanbevelingen Jongerenmonitor In 2011 is in de regio IJsselland

Nadere informatie

Onderzoek Inwonerspanel Jongerenonderzoek: alcohol

Onderzoek Inwonerspanel Jongerenonderzoek: alcohol 1 (19) Onderzoek Inwonerspanel Auteur Tineke Brouwers Respons onderzoek Op 5 december kregen de panelleden van 12 tot en met 18 jaar (280 personen) een e-mail met de vraag of zij digitaal een vragenlijst

Nadere informatie

Jongeren en alcohol. Ouders aan het woord. Resultaten Bewonerspanel septemberpeiling 2014. Utrecht.nl/volksgezondheid

Jongeren en alcohol. Ouders aan het woord. Resultaten Bewonerspanel septemberpeiling 2014. Utrecht.nl/volksgezondheid Jongeren en alcohol Ouders aan het woord Resultaten Bewonerspanel septemberpeiling 2014 Utrecht.nl/volksgezondheid 2 Inleiding Sinds 1 januari 2014 is de leeftijdsgrens voor het in bezit hebben van alcohol

Nadere informatie

Alcoholintoxicatie bij jongeren

Alcoholintoxicatie bij jongeren Alcoholintoxicatie bij jongeren Beter voor elkaar Informatie voor ouders na opname van hun kind vanwege alcoholintoxicatie ( comazuiper ) Inleiding Uw zoon of dochter is met een alcoholvergiftiging in

Nadere informatie

Rapportage TIP MooiRooi. 31 maart 2016. Inhoud. Alcohol 1

Rapportage TIP MooiRooi. 31 maart 2016. Inhoud. Alcohol 1 Rapportage TIP MooiRooi 31 maart 2016 Inhoud Alcohol 1 Alcohol 6 53% 1. Drinkt u alcohol? (n=258) 37% Toelichting: Ja Soms Nee Ja In het weekend of soms een wijntje s avonds Soms is toch ook ja... Soms

Nadere informatie

Leerlijnen per drug : ALCOHOL Onderwijsvorm: KLEUTER EN LAGER

Leerlijnen per drug : ALCOHOL Onderwijsvorm: KLEUTER EN LAGER Leerlijnen per drug : ALCOHOL Onderwijsvorm: KLEUTER EN LAGER kleuter 2,5-6j 1 ste graad LO 6-8j 2 de graad LO 8-10j 3 de graad LO 10-12j doelstelling doelstelling doelstelling doelstelling Versterken

Nadere informatie

Factsheet alcohol. Think Before You Drink

Factsheet alcohol. Think Before You Drink Factsheet alcohol Think Before You Drink Jongeren drinken te vroeg, te veel en te vaak. Ook in West-Brabant is dit het geval. Bovendien tolereren veel ouders dat hun kinderen onder de 16 jaar alcohol drinken.

Nadere informatie

speciaal onderwijs lesbrief alcohol UITGAVE: STICHTING VOORKOM! T (030) 637 31 44 E-MAIL: STICHTING@VOORKOM.NL WWW.VOORKOM.NL

speciaal onderwijs lesbrief alcohol UITGAVE: STICHTING VOORKOM! T (030) 637 31 44 E-MAIL: STICHTING@VOORKOM.NL WWW.VOORKOM.NL speciaal onderwijs UITGAVE: STICHTING VOORKOM! T (00) 67 1 44 E-MAIL: STICHTING@VOORKOM.NL WWW.VOORKOM.NL inhoud LES 1: KENNISMAKING MET ALCOHOL SOORTEN DRANK DE WERKING VAN ALCOHOL 4 DE GEVOLGEN VOOR

Nadere informatie

Samen sta je sterk. Adviesrapport. Project: Communicatieplan

Samen sta je sterk. Adviesrapport. Project: Communicatieplan Project: Communicatieplan Smokeless Nathalie Kooiman, 0863131 Charlotte Voorn, 0847183 Wendy Lanser, 0862815 Rowan Lens, 0857190 CDM1A Hogeschool Rotterdam Rowan Lens - CDM1A - Hogeschool Rotterdam 1 Inhoudsopgave

Nadere informatie

Lesbrief bij Biertje Casper van Marleen Schmitz voor groep 8

Lesbrief bij Biertje Casper van Marleen Schmitz voor groep 8 Inhoud van deze lesbrief - Thema s in het boek - Lesopzet - Doel van de les - Uitwerking - Bijlage: opdrachtenblad en feiten over alcohol Lesbrief bij Biertje Casper van Marleen Schmitz voor groep 8 Thema

Nadere informatie

NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van bier

NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van bier NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van bier JORIS DE JONGH MSC. LIANNE WORRELL MSC. AMSTERDAM, MEI 2013 NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND Een kwantitatief

Nadere informatie

Verslaving. Deze folder is voor doven en slechthorenden die meer willen weten over verslaving. Als iemand niet meer zonder... kan

Verslaving. Deze folder is voor doven en slechthorenden die meer willen weten over verslaving. Als iemand niet meer zonder... kan ggz voor doven & slechthorenden Verslaving Als iemand niet meer zonder... kan Deze folder is voor doven en slechthorenden die meer willen weten over verslaving Herkent u dit? Veel mensen gebruiken soms

Nadere informatie

Trendonderzoek: Alcoholkennis bij jongeren tussen 12 en 25 jaar

Trendonderzoek: Alcoholkennis bij jongeren tussen 12 en 25 jaar - Factsheet - Trendonderzoek: Alcoholkennis bij jongeren tussen 12 en 25 jaar NIGZ, Project Alcohol Voorlichting en Preventie 3 juli 2003 Inleiding Het NIGZ voert elk jaar, als onderdeel van het Alcohol

Nadere informatie

TABAK ALCOHOL GAMEN. algemene sociale vaardigheden

TABAK ALCOHOL GAMEN. algemene sociale vaardigheden Leerlijnen per graad : 3 de graad LO 10-12j Doelstelling: Versterken van de kennis en vaardigheden die kinderen nodig hebben om gezonde keuzes te maken en niet te roken, geen alcohol te drinken en op een

Nadere informatie

GO Jeugd 2008 Alcohol

GO Jeugd 2008 Alcohol GO Jeugd 2008 Alcohol Samenvatting alcohol Uit de gegevens van GO Jeugd 2008 van GGD Fryslân blijkt dat 63% van de Friese 12 t/m 18 jarigen wel eens alcohol heeft, 51% nog in de vier voorafgaand aan het

Nadere informatie

Alcoholvergiftiging Informatie voor ouders

Alcoholvergiftiging Informatie voor ouders Alcoholvergiftiging Informatie voor ouders Albert Schweitzer ziekenhuis maart 2014 pavo 1077 Inleiding Uw zoon of dochter is met een alcoholvergiftiging opgenomen in het ziekenhuis. Dit kan voor u en uw

Nadere informatie

Plan van Aanpak. Campagneproject. Slow Food Rijnzoet. Lili Ujvari 488236 Sean Nauta 472323

Plan van Aanpak. Campagneproject. Slow Food Rijnzoet. Lili Ujvari 488236 Sean Nauta 472323 Campagneproject 2014 Slow Food Rijnzoet Lili Ujvari 488236 Sean Nauta 472323 Inhoudsopgave Inleiding 3 Probleemstelling 4 Probleemoriëntatie 4 Probleemdefinitie 4 Doelstelling 5 Hoofdvraag 5 Deelvragen

Nadere informatie

LESBRIEF OVER ALCOHOL EN ALCOHOLVERSLAVING

LESBRIEF OVER ALCOHOL EN ALCOHOLVERSLAVING V.S.O. WWW.VOORKOM.NL LESBRIEF OVER ALCOHOL EN ALCOHOLVERSLAVING UITGAVE: STICHTING VOORKOM! POSTBUS 91 3990 DB HOUTEN TELEFOON 030-6373144 Lesbrief: V.S.O. alcohol en alcoholverslaving INHOUDSOPGAVE pagina

Nadere informatie

Een stille date met alcohol

Een stille date met alcohol Een stille date met alcohol Verslaafd Je bent 19 jaar en je drinkt anderhalve fles wijn op een avond. Het verhaal van een meisje dat hulp zoekt. EEN NEGENTIENJARIGE ALCOHOLIST Er liggen zes opgerookte

Nadere informatie

K I N D E R E N O N D E R Z O E K : 0-1 1 J A A R

K I N D E R E N O N D E R Z O E K : 0-1 1 J A A R ROKEN EN ALCOHOLGEBRUIK Jeugd 2010 5 K I N D E R E N O N D E R Z O E K : 0-1 1 J A A R Kinderenonderzoek 2010 Om inzicht te krijgen in de gezondheid van de inwoners in haar werkgebied, heeft de GGD Zuid-Holland

Nadere informatie

Casus: Alcoholverkoop aan jongeren Lesbrief en vragen

Casus: Alcoholverkoop aan jongeren Lesbrief en vragen Casus: Alcoholverkoop aan jongeren Lesbrief en vragen Bij deze opgave horen informatiebronnen 1 en 2. In informatiebron 1 zijn enkele overzichten opgenomen over het gebruik van alcohol onder scholieren

Nadere informatie

project: Doelgroepanalyse en sociale kaart - Comazuipen

project: Doelgroepanalyse en sociale kaart - Comazuipen project: Doelgroepanalyse en sociale kaart - Comazuipen Colofon Uitgeverij Edu Actief b.v. Meppel Postbus 1056 7940 KB Meppel Tel.: 0522-235235 Fax: 0522-235222 E-mail: info@edu-actief.nl Internet: www.edu-actief.nl

Nadere informatie

Rapportage. Onderzoek: mediawijsheid onder ouders en kinderen

Rapportage. Onderzoek: mediawijsheid onder ouders en kinderen Rapportage Onderzoek: mediawijsheid onder ouders en kinderen In opdracht van: Mediawijzer.net Datum: 22 november 2013 Auteurs: Marieke Gaus & Marvin Brandon Index Achtergrond van het onderzoek 3 Conclusies

Nadere informatie

Training Omgaan met Agressie en Geweld

Training Omgaan met Agressie en Geweld Training Omgaan met Agressie en Geweld 2011 Inleiding In veel beroepen worden werknemers geconfronteerd met grensoverschrijdend gedrag, waaronder agressie. Agressie wordt door medewerkers over het algemeen

Nadere informatie

Jongeren, Alcohol & Openingstijden in Nederland

Jongeren, Alcohol & Openingstijden in Nederland Jongeren, Alcohol & Openingstijden in Nederland Opdrachtgever Koninklijke Horeca Nederland (augustus 2009) Marktonderzoeksbureau De Vos & Jansen Marktonderzoek Onderzoekers: Robert Turk, MSc & dr. Marnix

Nadere informatie

Speciaal onderwijs LESBRIEF OVER ALCOHOL UITGAVE: STICHTING VOORKOM! POSTBUS 91 3990 DB HOUTEN TELEFOON 030-6373144

Speciaal onderwijs LESBRIEF OVER ALCOHOL UITGAVE: STICHTING VOORKOM! POSTBUS 91 3990 DB HOUTEN TELEFOON 030-6373144 Speciaal onderwijs LESBRIEF OVER ALCOHOL UITGAVE: STICHTING VOORKOM! POSTBUS 91 3990 DB HOUTEN TELEFOON 030-6373144 Lesbrief over alcohol INHOUD pagina Inleiding 2 Welke soorten drank zijn er? 2 De werking

Nadere informatie

Alcoholgebruik: omvang in de regio

Alcoholgebruik: omvang in de regio Alcoholgebruik: omvang in de regio Schadelijk alcoholgebruik in de regio Het alcoholgebruik(1) onder volwassenen (tot 65 jaar) in Zuid-Limburg is 85%. Van de ouderen (65+) geeft 75% aan alcohol te drinken.

Nadere informatie

Kindergeneeskunde Alcoholintoxicatie/-vergiftiging

Kindergeneeskunde Alcoholintoxicatie/-vergiftiging Kindergeneeskunde Alcoholintoxicatie/-vergiftiging Inleiding Uw zoon of dochter is met een alcoholvergiftiging in het ziekenhuis geweest. Dit kan voor zowel u als voor uw kind een schokkende ervaring zijn.

Nadere informatie

Jeugd en alcohol. Oefeningen

Jeugd en alcohol. Oefeningen 2009-16 tekst 1 Delft, 16 april 2009 Jongeren drinken steeds meer alcohol. En ze drinken vaker. Ook zijn ze jonger als ze beginnen. Het is een groeiend probleem. Cijfers van 2008 337 jongeren kwamen in

Nadere informatie

De allereerste vraag die wij aan de Hoogeveense jongeren stelden was: Nuttig jijzelf alcohol? Hier zijn de volgende gegevens uit voortgekomen.

De allereerste vraag die wij aan de Hoogeveense jongeren stelden was: Nuttig jijzelf alcohol? Hier zijn de volgende gegevens uit voortgekomen. Naar aanleiding van het verkrijgen van het uitstel, om als JOIN genoeg tijd te hebben om een mening te kunnen vormen over het Visiedocument Integraal Jeugdbeleid Hoogeveen, hebben wij een onderzoek gedaan

Nadere informatie

Samenvatting 2-meting effectonderzoek integratiecampagne. Onderzoek onder autochtone Nederlanders

Samenvatting 2-meting effectonderzoek integratiecampagne. Onderzoek onder autochtone Nederlanders Samenvatting 2-meting effectonderzoek integratiecampagne Onderzoek onder autochtone Nederlanders Samenvatting 2-meting effectonderzoek integratiecampagne Onderzoek onder autochtonen 1) Integratiecampagne

Nadere informatie

Drinken op Koninginnedag 2012

Drinken op Koninginnedag 2012 Drinken op Koninginnedag Projectnummer 12144 In opdracht van Bestuursdienst Amsterdam Lieselotte Bicknese Esther Jakobs Oudezijds Voorburgwal 300 Postbus 658 1012 GL Amsterdam 1000 AR Amsterdam Telefoon

Nadere informatie

Alcoholpoli voor jongeren

Alcoholpoli voor jongeren Wilhelmina Ziekenhuis Assen Vertrouwd en dichtbij Informatie voor patiënten Alcoholpoli voor jongeren z 1 Het WZA heeft een speciale polikliniek voor jongeren tot achttien jaar die op de Spoedeisende Hulp

Nadere informatie

Bereiksonderzoek Lokale omroep

Bereiksonderzoek Lokale omroep BRAND REALITY Bereiksonderzoek Lokale omroep DVJ Insights consultant research expert Inhoud: achtergrond onderzoek Resultaten Televisie Resultaten Radio Resultaten Website conclusies 2 ACHTERGROND - DOELSTELLINGEN

Nadere informatie

Enquête resultaten uitgebreid website

Enquête resultaten uitgebreid website Enquête resultaten uitgebreid website Vanaf mei tot en met september 2013 hebben 4000 mensen de Lumière enquête ingevuld. Uit alle respons kwam erg waardevolle informatie die we u niet willen onthouden.

Nadere informatie

Inleiding. Bron: Nationale Drugsmonitor Jaarbericht 2007. Uitgave van Trimbosinstituut

Inleiding. Bron: Nationale Drugsmonitor Jaarbericht 2007. Uitgave van Trimbosinstituut : Alcohol, roken en drugs Inleiding In onze maatschappij zijn het gebruik van alcohol en andere drugs heel gewoon geworden roken en het drinken van alcoholische dranken gebeurt op recepties, feestjes,

Nadere informatie

ONDERZOEKSDOCUMENT: GEBRUIK VAN ALCOHOL ONDER JONGEREN, IN HET VERKEER

ONDERZOEKSDOCUMENT: GEBRUIK VAN ALCOHOL ONDER JONGEREN, IN HET VERKEER Gemeente Breda Claudius Prinsenlaan 10 4811 DJ Breda Postbus 90156, 4800 RH Breda N: Kenneth Wilson T: 06 30735070 E: k.wilson@breda.nl W: www.breda.nl ONDERZOEKSDOCUMENT: GEBRUIK VAN ALCOHOL ONDER JONGEREN,

Nadere informatie

GENOTMIDDELEN. Jongerenmonitor 2015 10.163. 40% ooit alcohol gedronken. Klas 2. Klas 4. 5% ooit wiet gebruikt. 24% weleens gerookt.

GENOTMIDDELEN. Jongerenmonitor 2015 10.163. 40% ooit alcohol gedronken. Klas 2. Klas 4. 5% ooit wiet gebruikt. 24% weleens gerookt. IJsselland GENOTMIDDELEN Jongerenmonitor 1 4% ooit alcohol gedronken.163 jongeren School Klas 13-14 jaar Klas 4 1-16 jaar 4% weleens gerookt % ooit wiet gebruikt Genotmiddelen Psychosociale gezondheid

Nadere informatie

Bijlage VMBO-GL en TL

Bijlage VMBO-GL en TL Bijlage VMBO-GL en TL 2013 tijdvak 1 maatschappijleer 2 CSE GL en TL Tekstboekje GT-0323-a-13-1-b Analyse maatschappelijk vraagstuk: alcohol en jongeren 5 10 15 20 25 30 tekst 1 Meisjes vaker ziek van

Nadere informatie

Rapport nieuwe drank- en horecawet

Rapport nieuwe drank- en horecawet Rapport nieuwe drank- en horecawet Inhoud Voorwoord 3 Inleiding 4 Enquête 5 Bevindingen 5 Aanbevelingen 7 Vragenlijst enquête 8 1 Colofon Jongerenraad JONG Roosendaal Bloemenmarkt 12 4701 JB Roosendaal

Nadere informatie

Tips voor Ouders van niet-drinkende pubers

Tips voor Ouders van niet-drinkende pubers Tips voor Ouders van niet-drinkende pubers 1. Bepaal uw standpunt. Eenduidigheid over de regels bij beide ouders is cruciaal. Tips: Kies als ouders samen regels voor het gezin. Bepaal als ouders vooraf

Nadere informatie

Aanwezigheidseis leidinggevende of barvrijwilliger. Instructie Verantwoord Alcoholgebruik

Aanwezigheidseis leidinggevende of barvrijwilliger. Instructie Verantwoord Alcoholgebruik I.V.A. Instructie Verantwoord Alcoholgebruik Aanwezigheidseis leidinggevende of barvrijwilliger Horeca Tijdens het verstrekken van alcohol dient er altijd een leidinggevende aanwezig te zijn. Deze persoon

Nadere informatie

Onderzoek Drankgebruik onder jongeren Door NCRV Altijd wat 1 april 2011

Onderzoek Drankgebruik onder jongeren Door NCRV Altijd wat 1 april 2011 Onderzoek Drankgebruik onder jongeren Door NCRV Altijd wat april 0 Het onderzoek is uitgevoerd onder.8 Nederlanders van 8 jaar en ouder. Het gaat daarbij om een representatief getrokken steekproef uit

Nadere informatie

OOG TV en Radio. Marjolein Kolstein. Mei 2016. Laura de Jong. Kübra Ozisik. www.os-groningen.nl

OOG TV en Radio. Marjolein Kolstein. Mei 2016. Laura de Jong. Kübra Ozisik. www.os-groningen.nl OOG TV en Radio Marjolein Kolstein Laura de Jong Mei 2016 Kübra Ozisik www.os-groningen.nl BASIS VOOR BELEID Inhoud Inhoud 1 Samenvatting 3 1. Inleiding 5 1.1 Aanleiding van het onderzoek 5 1.2 Doel van

Nadere informatie

Gezamenlijke agenda van het Directeuren Overleg Alcohol 1

Gezamenlijke agenda van het Directeuren Overleg Alcohol 1 Gezamenlijke agenda van het Directeuren Overleg Alcohol 1 Samen naar een verantwoord alcoholgebruik voor een gezonder Nederland De afgelopen maanden hebben vertegenwoordigers van Stichting Verantwoord

Nadere informatie

MINI-WHITEPAPER Personeel werven de mogelijkheden

MINI-WHITEPAPER Personeel werven de mogelijkheden MINI-WHITEPAPER Personeel werven de mogelijkheden Als uw bedrijf groeit of als één van uw werknemers het bedrijf verlaat, heeft u nieuw personeel nodig. U heeft echter zelf niet de tijd en/of de kennis

Nadere informatie

Achtergrondinformatie opdracht 3, module 5, les 9

Achtergrondinformatie opdracht 3, module 5, les 9 Achtergrondinformatie opdracht 3, module 5, les 9 Roken alcohol en drugs Roken, alcohol en drugs zijn schrikbeelden voor veel ouders. Dit geldt voor allochtone ouders én Nederlandse ouders. Sommige kinderen

Nadere informatie

Kijk op: www.nt2taalmenu.nl. nt2taalmenu wordt gemaakt door: Frans Snik, Ed Kniesmeijer en René den Nijs. Oefening bij Nivor 1.

Kijk op: www.nt2taalmenu.nl. nt2taalmenu wordt gemaakt door: Frans Snik, Ed Kniesmeijer en René den Nijs. Oefening bij Nivor 1. OPDRACHTKAART www.nt2taalmenu.nl nt2taalmenu is een website voor mensen die Nederlands willen leren én voor docenten NT2. Iedereen die Nederlands wil leren, kan gratis online oefenen. U kunt ook veel oefeningen

Nadere informatie

1 Wat vind je van dit verbod?

1 Wat vind je van dit verbod? Happy hour Onderzoeksresultaten TIPHorstaandeMaas.nl Horecabedrijven in onze gemeente mogen niet meer stunten met prijzen van alcoholische drankjes, bijvoorbeeld via een happy hour. 35% 1 Wat vind je van

Nadere informatie

Het probleem is dat pesten soms wordt afgedaan als plagerij of als een onschuldig spelletje.

Het probleem is dat pesten soms wordt afgedaan als plagerij of als een onschuldig spelletje. 1-1. HET PROBLEEM Pesten en plagen worden vaak door elkaar gehaald! Het probleem is dat pesten soms wordt afgedaan als plagerij of als een onschuldig spelletje. Als je gepest bent, heb je ervaren dat pesten

Nadere informatie

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Alcoholgebruik Psychosociale gezondheid Genotmiddelen Voeding, bewegen en gewicht Seksueel gedrag Samenvatting en aanbevelingen Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Jongerenmonitor In 2011 is in de regio IJsselland

Nadere informatie

Alcoholvergiftigingen en ongevallen met alcohol bij jongeren van 10 tot en met 24 jaar

Alcoholvergiftigingen en ongevallen met alcohol bij jongeren van 10 tot en met 24 jaar Alcoholvergiftigingen en ongevallen met alcohol bij jongeren van 10 tot en met 24 jaar H.Valkenberg S. Nijman Uitgegeven door Stichting Consument en Veiligheid Postbus 75169 1070 AD Amsterdam juni 2011

Nadere informatie

ALCOHOL. Zonder flauwekul

ALCOHOL. Zonder flauwekul ALCOHOL Zonder flauwekul Op een feestje of in een café drinken veel mensen alcohol. Dat vinden ze gezellig. Maar is alcohol drinken eigenlijk wel gezellig? Het is belangrijk dat je weet wat alcohol met

Nadere informatie

1 Wat is er met me aan de hand? 11

1 Wat is er met me aan de hand? 11 Leven met een alcoholprobleem 07-03-06 09:25 Pagina 7 Inhoud Voorwoord 1 Wat is er met me aan de hand? 11 Typerend beeld van de kwaal 11 Symptomen 12 Vroege en late symptomen 14 Diagnostiek 14 Een paar

Nadere informatie

13/6/2012 TRANSCRIPT RIET INTERVIEW. Sanni

13/6/2012 TRANSCRIPT RIET INTERVIEW. Sanni 13/6/2012 INTERVIEW TRANSCRIPT RIET Naam interviewer Naam respondent Pseudoniem respondent Datum interview 30-05-2012 Plaats interview Alkmaar Begintijd interview 12.00 Eindtijd interview 13.20 Leeftijd

Nadere informatie

NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van bier

NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van bier NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van bier JORIS DE JONGH MSC. LIANNE WORRELL MSC. AMSTERDAM, MEI 2013 NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND Een kwantitatief

Nadere informatie

KLANTONDERZOEK. Meest risicovolle aanname Consument wil interactief nieuws tot zich nemen

KLANTONDERZOEK. Meest risicovolle aanname Consument wil interactief nieuws tot zich nemen KLANTONDERZOEK Meest risicovolle aanname Consument wil interactief nieuws tot zich nemen Meerdere testvormen 1. Een heel specifiek doelgroeponderzoek. We beperken onze doelgroep tot tussen de 20 en 25-jarige

Nadere informatie

ALCOHOL EN OPVOEDING UW KIND OP HET VOORTGEZET ONDERWIJS DE GEZONDE SCHOOL EN GENOTMIDDELEN. Folder Alcohol en opvoeding.indd 1 27-07-2011 13:42:29

ALCOHOL EN OPVOEDING UW KIND OP HET VOORTGEZET ONDERWIJS DE GEZONDE SCHOOL EN GENOTMIDDELEN. Folder Alcohol en opvoeding.indd 1 27-07-2011 13:42:29 ALCOHOL EN OPVOEDING UW KIND OP HET VOORTGEZET ONDERWIJS DE GEZONDE SCHOOL EN GENOTMIDDELEN Folder Alcohol en opvoeding.indd 1 27-07-2011 13:42:29 ALCOHOL EN OPVOEDING Als kinderen naar het voortgezet

Nadere informatie

Communicatiemiddelenmix met argumentatie.

Communicatiemiddelenmix met argumentatie. Communicatiemiddelenmix met argumentatie. De vorige week uitgekozen middelen worden in dit document voorzien van argumentatie en nader uitgewerkt en toegelicht waar nodig. Concept Kies je actie! 1. Advertentie

Nadere informatie

14 april 2015. Onderzoek: Verkeersonderzoek: rijden met alcohol op en agressief rijgedrag

14 april 2015. Onderzoek: Verkeersonderzoek: rijden met alcohol op en agressief rijgedrag 14 april 2015 Onderzoek: Verkeersonderzoek: rijden met alcohol op en agressief rijgedrag Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit ruim 50.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten

Nadere informatie

Uitleg Zing in 19 mei 2013: Dat is verleidelijk!

Uitleg Zing in 19 mei 2013: Dat is verleidelijk! Uitleg Zing in 19 mei 2013: Dat is verleidelijk! In onze vorige Zing In hebben we het gehad over de druk die op jonge mensen wordt gelegd, op de vaak hoge eisen die we aan hen stellen. Maar niemand is

Nadere informatie

Uw kind en genotmiddelen Dinsdag 7 oktober 2014. Linda van Delft Gezondheidsbevorderaar 088-3084284 lvandelft@ggdhm.nl

Uw kind en genotmiddelen Dinsdag 7 oktober 2014. Linda van Delft Gezondheidsbevorderaar 088-3084284 lvandelft@ggdhm.nl Uw kind en genotmiddelen Dinsdag 7 oktober 2014 Linda van Delft Gezondheidsbevorderaar 088-3084284 lvandelft@ggdhm.nl Wat zijn genotmiddelen? Dit zijn stoffen die een verandering van het bewustzijn veroorzaken

Nadere informatie

Onderzoek: Verhoging leeftijdsgrens alcohol

Onderzoek: Verhoging leeftijdsgrens alcohol Onderzoek: Verhoging leeftijdsgrens alcohol Publicatiedatum: 24-12- 2013 Over dit onderzoek Aan het onderzoek van het EenVandaag Opiniepanel, gehouden van 9 t/m 19 december 2013, deden ruim 29.000 volwassenen

Nadere informatie

Hoe help ik mijn kind nee zeggen tegen roken, drinken en blowen?

Hoe help ik mijn kind nee zeggen tegen roken, drinken en blowen? Hoe help ik mijn kind nee zeggen tegen roken, drinken en blowen? Uw kind en roken, drinken en blowen? U kunt er iets aan doen! Kinderen die opgroeien krijgen te maken met allerlei verleidingen. Bijvoorbeeld

Nadere informatie

Provinciaal Jeugddebat Friesland

Provinciaal Jeugddebat Friesland Provinciaal Jeugddebat Friesland Op maandag 3 december vond het Provinciaal Jeugddebat Friesland plaats. Verdeeld over 4 (niet politiek gekleurde) fracties hebben 34 jongeren voorstellen gemaakt over de

Nadere informatie

Maatschappelijke waardering van Nederlandse Landbouw en Visserij

Maatschappelijke waardering van Nederlandse Landbouw en Visserij Nederlandse Landbouw en Visserij Inhoud 1 Inleiding 03 2 Samenvatting en conclusies landbouw en visserij 3 Maatschappelijke waardering landbouw 09 4 Associaties agrarische sector 13 5 Waardering en bekendheid

Nadere informatie

Leeftijd eerste ervaring met alcohol 12-15 16-19 20-23. < 11 jaar 11-12 13-15 16-18

Leeftijd eerste ervaring met alcohol 12-15 16-19 20-23. < 11 jaar 11-12 13-15 16-18 Feiten over het Alcohol- en Drugsgebruik van jongeren in het district Rivierenland Gelderland-Midden Gebaseerd op het onderzoek: Lekker samen van de kaart (maart 27) Inleiding Het alcoholgebruik neemt

Nadere informatie

LIVE PERFORMANCE. Bijlage Onderzoek Social Media. Sander van de Rijt PTTM22

LIVE PERFORMANCE. Bijlage Onderzoek Social Media. Sander van de Rijt PTTM22 LIVE PERFORMANCE Bijlage Onderzoek Social Media Sander van de Rijt PTTM22 Inhoudsopgave Social Media onderzoek Heesakkers & Daniels bestrating 3 Wat is social media? 3 Voor- en nadelen social media 3 Voordelen

Nadere informatie

Bereiksonderzoek RTV Stichtse vecht

Bereiksonderzoek RTV Stichtse vecht BRAND REALITY Bereiksonderzoek RTV Stichtse vecht April 2015 Ronald Jansen - Leon Pouwels Inhoud: achtergrond onderzoek Resultaten Televisie Resultaten Radio Resultaten Website Resultaten extra vragen

Nadere informatie

Hoe wil de consument gegidst worden?

Hoe wil de consument gegidst worden? Hoe wil de consument gegidst worden? Juni 2014 Voor u ligt de whitepaper Hoe wil de consument gegidst worden. Voor meer informatie of nog meer resultaten, neem contact op met Corry Siegers (zie contactdetails

Nadere informatie

Alcohol en ouderen in de verslavingszorg in Nederland (1998-2007)

Alcohol en ouderen in de verslavingszorg in Nederland (1998-2007) in Nederland (1998-2007) Juni 2009 In het kort Het aantal 55-plussers met een alcoholhulpvraag is sinds 1998 met 130% gestegen (89% gecorrigeerd voor vergrijzing). Het aandeel alcoholcliënten van 55 jaar

Nadere informatie

Alcoholvergiftigingen en ongevallen met alcohol bij jongeren van 10 tot en met 24 jaar

Alcoholvergiftigingen en ongevallen met alcohol bij jongeren van 10 tot en met 24 jaar Alcoholvergiftigingen en ongevallen met alcohol bij jongeren van 10 tot en met 24 jaar H. Valkenberg Uitgegeven door Stichting Consument en Veiligheid Postbus 75169 1070 AD Amsterdam maart 2012 Bij de

Nadere informatie

V O LW A S S E N E N

V O LW A S S E N E N GENOTMIDDELEN V O LW A S S E N E N Volwassenen 2009 5 Volwassenenonderzoek 2009 Om inzicht te krijgen in de gezondheid van de inwoners in haar werkgebied, heeft de GGD Zuid-Holland West in 2009 een schriftelijke

Nadere informatie

NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND 2012 Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van bier.

NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND 2012 Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van bier. NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND 2012 Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van bier. ODETTE VLEK MSc. WIM PETERS BSc. AMSTERDAM, JUNI 2012 NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND 2012 Een

Nadere informatie

Interventieoverzicht alcohol Doelgroep Doelstelling Intermediair Organisatie die (nadere informatie over) de interventie aanbiedt

Interventieoverzicht alcohol Doelgroep Doelstelling Intermediair Organisatie die (nadere informatie over) de interventie aanbiedt en overzicht alcohol < 0 jaar Voorlichting over de risico's van alcoholgebruik rondom de zwangerschap door middel van de brochure 'Zwanger?...en Alcohol?' en website www.alcoholenzwangerschap.nl < 0 jaar

Nadere informatie

Wegwijzer: Een geschikt medium kiezen

Wegwijzer: Een geschikt medium kiezen Wegwijzer: Een geschikt medium kiezen Vandaag de dag heb je verschillende media ter beschikking om je doelgroep te bereiken. Maar welk medium kies je? Dat hangt af van je doel, doelgroep en de context

Nadere informatie

Onderzoek Agressie in uitgaansleven

Onderzoek Agressie in uitgaansleven Onderzoek Agressie in uitgaansleven 3 juni 2013 Over het onderzoek Aan dit online onderzoek, gehouden van 18 tot 3 juni 2013, deden 404 jongeren mee die met name uitgaan in Brabant. De uitslag is na weging

Nadere informatie

GfK Group Media RAB Radar- Voorbeeldpresentatie Merk X fmcg. Februari 2008 RAB RADAR. Radio AD Awareness & Respons. Voorbeeldpresentatie Merk X

GfK Group Media RAB Radar- Voorbeeldpresentatie Merk X fmcg. Februari 2008 RAB RADAR. Radio AD Awareness & Respons. Voorbeeldpresentatie Merk X RAB RADAR Radio AD Awareness & Respons Voorbeeldpresentatie Inhoud 1 Inleiding 2 Resultaten - Spontane en geholpen bekendheid - Herkenning radiocommercial en rapportcijfer - Teruggespeelde boodschap -

Nadere informatie

Trends in Digitale Media december 2014. SPOT publicatie GfK onderzoek in samenwerking met KVB SMB, PMA, RAB, en SPOT

Trends in Digitale Media december 2014. SPOT publicatie GfK onderzoek in samenwerking met KVB SMB, PMA, RAB, en SPOT Trends in Digitale Media december 2014 SPOT publicatie GfK onderzoek in samenwerking met KVB SMB, PMA, RAB, en SPOT TV kijken via smartphone 75% gegroeid Vorig jaar december concludeerde SPOT dat TV kijken

Nadere informatie

Moving Pictures: kijken naar audiovisuele content in Nederland

Moving Pictures: kijken naar audiovisuele content in Nederland Moving Pictures: kijken naar audiovisuele content in Nederland Sinds de opkomst van breedband internet en mobiele devices als de smartphone en tablet hebben Nederlanders meer mogelijkheden om naar audiovisuele

Nadere informatie

Gevolgen van alcoholgebruik

Gevolgen van alcoholgebruik Gevolgen van alcoholgebruik Katwijk 7 februari 2008 Programma Trends in alcohol gebruik Effecten en risico s Gevolgen (bij jongeren) Mogelijke oplossingen Conclusies 1 Algemene trends bij jongeren Steeds

Nadere informatie

Ouderavond riskante genotmiddelen Andreas College, Rijnmond Katwijk

Ouderavond riskante genotmiddelen Andreas College, Rijnmond Katwijk Ouderavond riskante genotmiddelen Andreas College, Rijnmond Katwijk 16 september 2014 Pel van Hattum Programma 1. Middelen 2. Cijfers 3. Puberteit 4. Opvoeding 1. Middelen: Tabak Héél ongezond: de dodelijkste

Nadere informatie

Gaan zitten bij ooit gebruik

Gaan zitten bij ooit gebruik 1 Gaan zitten bij ooit gebruik 2 3 Speciaal bedoeld voor ouderavonden, voor ouders van basisonderwijs of beginnend middelbaar onderwijs. Deze quiz is bedoeld om met elkaar wat kennis op te doen, maar ook

Nadere informatie

Evaluatie veilig uitgaan

Evaluatie veilig uitgaan Evaluatie veilig uitgaan Gemeente Amersfoort Dorien de Bruijn, Ben van de Burgwal 5 december 2014 Ruim 90% van het ondervraagde uitgaanspubliek voelt zich altijd of meestal veilig tijdens het uitgaan in

Nadere informatie

Nuchter opvoeden Alcohol en Drugs in de Opvoeding. Floris Munneke Anita van Stralen

Nuchter opvoeden Alcohol en Drugs in de Opvoeding. Floris Munneke Anita van Stralen Nuchter opvoeden Alcohol en Drugs in de Opvoeding Floris Munneke Anita van Stralen Programma Trends Invloeden op het kind Wat vindt u? Het gesprek met uw kind Verwijsmogelijkheden Wat roept het onderwerp

Nadere informatie

Alcohol in de opvoeding

Alcohol in de opvoeding Alcohol in de opvoeding >> In deze brochure leest u meer over alcohol in de opvoeding. Over het effect van alcoholgebruik op uw kind. Over regels die u kunt stellen en adviezen die u uw kind kunt geven.

Nadere informatie

Monitoring gebruikerstevredenheid invoering 130 km/h

Monitoring gebruikerstevredenheid invoering 130 km/h TNS Nipo Grote Bickersstraat 74 1013 KS Amsterdam t 020 5225 444 e info@tns-nipo.com www.tns-nipo.com Rapport Monitoring gebruikerstevredenheid invoering 130 km/h Rick Heldoorn & Matthijs de Gier H1630

Nadere informatie

Wees duidelijk tegen je klanten

Wees duidelijk tegen je klanten Ronald Dingerdis Wees duidelijk tegen je klanten 3 In onze training Klantgerichtheid en communicatie vroeg een cursist me onlangs of je tegen je klant kan zeggen dat hij extreem vervelend is. Dat hij onredelijk

Nadere informatie

Raadsvoorstel agendapunt

Raadsvoorstel agendapunt Raadsvoorstel agendapunt Aan de raad van de gemeente IJsselstein Raadsstuknummer : 2011/25670 13 september Datum : 2011 Programma : Samenleving en Bestuur Blad : 1 van 8 Cluster : Bestuur Portefeuillehouder

Nadere informatie

Interviewfragmenten. Vraag 1: Heeft u een zeer goede, goede, redelijke of slechte gezondheid?

Interviewfragmenten. Vraag 1: Heeft u een zeer goede, goede, redelijke of slechte gezondheid? Interviewfragmenten Onderstaande fragmenten zijn uitsuitend bedoeld voor gebruik bij het boek Onderzoek doen met vragenlijsten. Het is niet toegestaan deze fragmenten te publiceren of anderszins te verspreiden.

Nadere informatie