Marnixring Denderend Land Natuurhistorische wandeling Vlierzele

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Marnixring Denderend Land Natuurhistorische wandeling Vlierzele"

Transcriptie

1 noorden Zonnegem Een groot gedeelte van Zonnegem was eigendom van de abdij van Drongen, Een aantal goederen werden geschonken door Iwein van Aalst in Zonnegem behoorde net zoals Bambrugge, Burst, Cothem tot de s gravens propre dorpen. Deze dorpen lagen onder het onmiddellijk gezag van de graaf van Vlaanderen, en waren in een vierschaar verenigd. Bij een openbare verkoop in 1664 werd gans de heerlijkheid openbaar verkocht. Na een paar keer van eigenaar te veranderen komt de heerlijkheid voor het laatst in handen van Jan Frans Dierickx voorzitter van de Raad van Vlaanderen, hij overleed in Nadien werd het gestolen door de Franse imperialisten. De kerk van Zonnegem Marnixring Denderend Land Natuurhistorische wandeling Vlierzele Iwein van Aalst, heer van Aalst en Drongen schonk aan de Norbertijnen van Drongen de villa Goed ten Brempt zo n 60 ha groot. De abdij verwerft nog meer gronden, meer dan 100 ha, in 1173 schenkt de bisschop van Kamerijk het altare ( = de kerk ) aan de kloosterlingen. Gedurende meer dan 700 jaar zullen de Norbertijnen de tiendenrechten innen in Zonnegem. Kring Dorst Ik ben aan het einde van mijn latijn gekomen aan alles komt een einde. Eén van de werken van barmhartigheid is de dorstigen laven. Wel dit gaan we ook doen! Hopelijk hebben jullie genoten van de wandeling en, dat was toch de bedoeling toch nog iets opgestoken. Eric van den Driessche 4 augustus 2013 Bij deze wandeling gaan we op zoek naar de officiële benaming van de wegeltjes. We doen een aantal historische plaatsen aan die een zekere rol van betekenis gespeeld hebben in het Land van Aalst. We hebben 23 naambordjes gemaakt. In elk wegeltje hangt er een straatnaambordje. Het is nu de bedoeling de straatnamen in de juiste volgorde volgens het parcours op dit foldertje te noteren. Kijk goed naar de omgeving want er zijn fotovragen bij!

2 Steenbergstraat Steenberg hierbij hebben we het over de steenader die gaat van Balegem, sint Lievens Houtem, Vlierzele, Zonnegem, Bambrugge, Lede, tot in Hofstade. De bovengehaalde rotsblokken werd de witte Vlaamse Arduin genoemd. De vijvers De abdij van Drongen had in Zonnegem meer dan 100 ha eigendom en bestond uit akkerland, bossen, weiden, en vijvers. De vijvers werden gebruikt om vis te kweken. De paters hadden door hun vele vasten en onthoudingsdagen massa s vis nodig. Op geregelde tijdstippen van het jaar moest Zonnegem vis leveren. Maar bij elke levering mocht de pastoor er twee voor hem houden. Er zijn vijf vijvers: de kerrevijver (1.8 ha), de Sonneghemvijver (1.67 ha) twee hossevijvers (0.77 ha,en 0.80 ha ), de hullevijver ( 1.2 ha ) en de cuerevijver (0.67 ha). De vijvers zullen eind 18 de eeuw verlanden

3 Hul Hul of Hil betent heuvel en vanaf hier moet je Zonnegem zien. Bij mooi weer kan men tot 35 kerktorens waarnemen. Haaltert,Heldergem, Mere, Erpe, Vlekkem, Erondgem, Burst, Bambrugge, Vlierzele, Wetteren, Fotovraag: plaats de naam van de weg waar de foto genomen is Er wordt gewag gemaakt dat deze weg de vroegere Romeinse heirweg was tussen Aska, Ascanium en Velzeke zo naar Kamerrijk Heet Heet is de oude schrijfwijze voor heide. Vanwaar komt die naam? Koutertoponiemen komen voor rond de onmiddellijke omgeving van de nederzettingen van de St Baafs abdij. Veldtoponiemen liggen verspreid en associatie met andere bewoningskernen. Deze velden liggen doorgaans op goed gedraineerde gronden. Heide toponiemen liggen in het zuiden van Vlierzele en zijn beperkt qua oppervlakte. Deze gronden hebben een gestoorde waterhuishouding, door een kleilaag op geringe diepte. Pollenonderzoek heeft erop gewezen dat er de gewone gewassen groeiden maar dat Ericaceae niet in grote mate aanwezig was. Dus deze heide moet gezien worden als een extensief gebruikte zone, dus een landbouwgebied met weinig arbeid maar ook met een lagere opbrenst. Dit werd door de bevolking heide genoemd alhoewel er nooit heide gegroeid heeft. De Pastorie Het concilie van Trente verplichte elke pastoor die zondag onderricht moest geven de parochie te bewonen. Dit werd de priesteragie of cuerehuys genoemd. In Zonnegem heeft in de dertiende eeuw aan de kerk een eerste pastorie gestaan. Tijdens de godsdienstperikelen van de zestiende eeuw bleef ze leeg staan daar de priesters vijf parochies bedienden en meestal in St Lievens Houtem verbleven. De tweede pastorie komt er in 1617 en stond op de binnenkoer van de derde en huidige die in 1858 gebouwd werd Sint Nikolaas Van Tolentijn Hoe de Heilige Nikolaas van Tolentijn oorspronkelijk hier aanbeden werd weet men niet. Men veronderstelt dat deze aanroepen werd in de 19 de eeuw toen de streek geteisterd werd door besmettelijke ziektes onder het vee. De grot De grot of de rots van Vlierzele bevindt zich in een uniek natuurkader gelegen in het centrum van Vlierzele. Honderden mensen uit de omliggende gemeenten bezoeken jaarlijks de 'Rots'. Vooral gedurende de meimaand, O.L.Heer Hemelvaart met de 'kaarskensprocessie' en het talrijkst op Sacramentsdag wanneer de jaarlijkse Rotsenommegang plaatsvindt. Van bij het begin van de oprichting was men in de streek vol lof over de grot, in de kranten van dat moment beweerde men dat er weinig of geen verschil bestond tussen de originele grot in Lourdes en de grot in Vlierzele. De oude Maria-grot, in de volksmond 'de Vlierzeelse rotse' is toegewijd aan Onze-Lieve-Vrouw van Lourdes en werd in 1875 door Pastoor Anseau en onderpastoor Lauwereys gebouwd in Waalse natuursteen. Aan de zuidelijke kant is er een preekstoel aangebracht en aan de noordelijke kant is een crypte gebouwd waarin de bedevaarders hun offerkaarsen laten branden. Voor de grot is een plein met een vijftiental bidbanken. Tegenover de grot ligt een bos dat in 1954 gedeeltelijk werd gerooid en waar, onder impuls van toenmalig Pastoor Sabot, zeven bakstenen kapelletjes werden gebouwd waar hij de zeven blijdschappen van Maria liet in beitelen.

4 In de pastorietuin staat ook een eigenaardige boom of eerder een struik: de paternosterboom. Het zou hier gaan over de kralenboom. Melia azedarach (Indische sering, paternosterboom, kralenboom). De vruchtjes zijn mooie goudgele ovale bolletjes van 1,5cm bij 1cm. Ze zien er best smakelijk uit, maar zijn giftig. Ze blijven na het uitvallen van de bladeren nog lang aan de boom hangen. Er is één zaadje per vrucht. Ideaal om paternosters van te maken. Ook is er een bron in Vlierzele. Ze noemen deze bron de puitenput want winter en zomer zijn er kikkers in te vinden. De kikkers geraken er in maar niet meer uit. Het water van de bron is gezegend en wordt gebruikt om de bloemen te gieten aan de grot. Vlierzele Vlierzele was een van de eerste bezittingen van de Sint-Baafsabdij te Gent. In een charter van 11 oktober 804 gaat Karel de Kale de bezittingen van de abdij opsommen onder andere in villa Flithersala cum omnibus que ibidem pertincre nosmutur. Een eeuw later was de abdij dan in het bezit gekomen van Papegem zoals blijkt uit een akte van 14 januari 976 en schenkt Keizer Otto II een aantal goederen terug aan de St Baafsabdij waaronder Papegem.. villam Flithersele cum ecclesia et omnibus apendiciis et Papingehem, et Bavingehem,. Papegem en Vlierzele werden door de Sint-Baafsabdij uitgebouwd als volwaardige landbouwondernemingen, door het aanleggen van kouters. In Papegem zijn er drie, de Hofkouter of Papegemkouter, de Kapellekouter, en de Hoogkouter. In Vlierzele is er de Kruiskouter met in de onmiddellijke omgeving van het hof de Groten Driesch en de Vorten Driesch, wat eens te meer wijst op de specialisatie van de beide hoven. Papegem was gespecialiseerd in gewassen en op het hof van Vlierzele was de veeteelt primair. Onafhankelijk van deze twee bouwden de andere gehuchten ( Bussegem,Morelgem, Luikerveld, Uilebroek, ) hun landbouwareaal stelselmatig uit. We zien duidelijk op het plan van Popp dat er grote percelen zijn in de buurt van de hoven en sterk versnipperde percelen in de gehuchten. Zo waren er rond 1228 in Papegem 43 pachters en in Vlierzele 55 pachters die allerlei waren moesten leveren aan de abdij, waaronder haver, gerst, rogge, kippen en een aantal denieren of duiten. Het Hemelrijkbos Merk op dat de bomen op smalle stroken staan en langs weerszijden er grachten zijn, deze manier van planten noemt men rabatten. Rabatten zijn opgehoogde plantstroken voor bomen in natte gebieden. Het ophogen van de 'bedden' waarop de bomen moeten worden geplant gebeurt met grond die vrijkomt bij het graven van waterafvoerende greppels. De bomen staan daardoor hoger en profiteren van de relatieve droogheid van de groeiplaats. De breedte van het bed hangt af van de vochtigheid van de locatie en de boomkeuze en varieert van twee tot tien meter. Vaak is de grond op de locaties waar rabatten liggen enigszins kleiig. Rabatten worden zowel toegepast in boomgaarden als bij productiebossen (populieren, naaldhout) en grienden. Wanneer het rabattensysteem is uitgevonden is niet bekend, maar het komt al voor in een schoolboek uit 1799, dus het zal ouder zijn. Het principe van de rabatten werd ook nog toegepast in de 20ste eeuw. Bij de wandeling passeren we 't Wijmenierke : tot net voor de 2de wereldoorlog werden aan de bosjes elk jaar de wijmen (wilgentenen) openbaar verkocht die daar in de omgeving werden gekweekt. Mandenvlechters kwamen erop af om hun voorraad in te slaan. Vandaar de oorsprong van de naam Wijmenier (kweekplaats van wijmen op de drassige ondergrond). Luikerveld, Haelveld,Catveld, galgenveld,... Gans het landbouwareaal dat ontstond in de dertiende eeuw is blijven bestaan tot de moderne ingrepen. De boscomplexen die nu nog bestaan, hebben vroeger ook bestaan en waren heel waarschijnlijk zelfs nog groter. Het resterende bos op slechte gronden (wastinae) werd gebruikt om de dieren te laten grazen, degradeerde en werd door de bevolking als heide benoemd alhoewel er nooit heide gegroeid heeft ( heye, nederhey). De landbouw breidde verder en verder uit rond de nederzettingen die werden aangeduid met veldtoponiemen ( groot schoofveld, sonneghem veld, blootveld, catveld, bogaertsveld, bankveld, Haelveld ). Naast het ontstaan van de akkercomplexen ontstaan er ook rijgehuchten aangeduid door een straattoponiem ( Oordegemsestraat, Waterstraat, Peperstraat, Berre Burrestraat, ) Deze straten verbonden de heerlijkheden met mekaar. De grote wegen of drijfwegen verbonden de dorpen met mekaar, de zijdewegen of leidewegen zijn de wegen die binnen het dorp de gehuchten verbonden. De wegen waarlangs men de dries kon verlaten heten: dreef, dijk en straat. In Vlierzele zijn een paar merkwaardige namen opgedoken met name Herdikensbergha (1227),De Coe mette Saele (1662), t Lijk Lindeke (1717), Ulenbroch(1227),...

5 Theodule Verstraeten en zijn broer Leo pastoor in Stint-Blasius- Boekel waren fervente zwemmers. In de tuin van de villa in de Oordegemstraat liet Theodule twee vijvers graven verbonden met elkaar. In de zomermaanden als Leo op bezoek was, kwam er altijd een zwempartij aan te pas. Het schoolhoofd meester Haems, vond dat er iets moest gedaan worden voor de ontspanning van de schoolgaande jeugd. In die tijd was de leuze Mens sana in corpore sano en plannen werden gemaakt voor een heus zwembad weliswaar in openlucht maar met omkleedcabines en een bijhorende kantine. In de betonnen wanden is 1948 gekrast, de constructiedatum. Het water van de beek werd afgeleid om dan terug de beek ingestuurd te worden. De lengte is 30m en 4m breed, de diepte gaat van 1m naar 1,5 m. Van heinde en ver kwam men zwemmen, jongens en meisjes allemaal bijeen. Er ontstonden natuurlijk verhalen over ontucht en zedeloosheid maar dat zal wel eigen aan de tijd geweest zijn. In de jaren vijftig stond er buiten de wal een houten chalet die jarenlang gebuikt werd als horecazaak voor het zwembad dat aan de overkant van de wandelweg lag. Een getuige spreekt: Als kleine jongen maakte ik er begin de jaren vijftig grote zwemfeesten mee (met o.m. waterpolowedstrijden). De traditie van die feesten ging snel teloor nadat de toenmalige pastoor donderpreken hield over onzedige praktijken van onder meer wandelende en vrijende koppeltjes in badpak... In augustus 1948 is er een groot openluchtfeest ter gelegenheid van de inhuldiging van de zwemkom. Op het feestprogramma vinden we een openluchtbal, een hondenkoers, een duivenvlucht uit Quivrain, een zwemmeting met de zwemclubs uit Gent, Aalst, Oudenaarde verder was er nog een zakloping voor de vrouwen, een puitenkoers, een mastklimming en als afsluiter een prachtig vuurwerk. De aannemers voor de zwemkom, de kleedhokjes en het woonhuis waren Alois De Coensel, Richard Faes, en Georges De Rick goed voor een bedrag van frank M.D.Buyssche schrijft met veel lof over het initiatief: Zondag de 11en juli laatstleden heb ik met mijn schoonbroer Kennof Henri de zwemkom van Vlierzele bezocht. Ik kan mij niet weerhouden Ued mijn hartelijke gelukwensen te sturen voor dit prachtig initiatief! Wat een enige uitzonderlijke en kostelijke cadeau voor uw gemeente! Door die daad zal uw naam eeuwig verbonden blijven aan de geschiedenis der gemeente! Vlierzelenaren en veel mensen uit de omgeving zullen steeds dankbaar terug denken aan die democratische geste! Ik ook. Het hof van Vlierzele (polydorens hof) De twee eigendommen van de Sint-Baafsabdij waren sterk gespecialiseerd. Papegem hield het bij de landbouwgewassen, rond de hoeve liggen namelijk drie grote kouters elk een paar hectaren groot. Rond de grote hoeve in Vlierzele lag maar één kouter de kruiskouter, maar zelfs twee driesen: de groten dries en de vortendries. Driesen werden gebruikt om de dieren s nachts in veiligheid te brengen. Rond de nederzetting had men de woeste gronden, wastina of gemene gronden. Overdag hoedde men de dieren op deze woeste gronden, om dan s avonds de dieren binnen de omheining te brengen. De meeste driesen hebben een driehoekige vorm. Veelal staan opzij de kleine woningen van de mensen die op het hof gingen werken en de hoofdfunctie was gras en hooiland. Tijdens de Middeleeuwen waren de kouters omheind met een haag waarin de toegangen, de "cautergaten", afgesloten waren met een hek. Vandaag gaat men de weiden afspannen met prikkeldraad of iets dergelijks, vroeger gebeurde het omgekeerde men ging de akkers uitspannen. Het akkerland beschermen noemt men heimen of luiken. Tijdens de braakperiode had de boerengemeenschap het recht op de "driesen" hout te hakken (b.v. om afrasteringen te maken), te sprokkelen en er hun vee te laten weiden. Als we de Ferraris kaart vergelijken met de huidige toestand zien we wel wat veranderingen. Vroeger leek het complex groter dan wat er nu nog rest. Op het plan van Popp hebben we te maken met een gesloten vierkantshoeve. In 1754 was het gehele complex 47 bunder of 60 hectare groot, zelfs groter dan het hof te Papegem.

6 Op het hof van Vlierzele werd de vierschaar gehouden: één maal per jaar werden de betichten van Vlierzele, Bavegem, Letterhoutem, Smetlede, Oosterzele en Oordegem er samengeroepen. Dit jaarlijks onderzoek naar misdrijven en overtredingen noemde men de Waarhede van t Zwarte Land. Om de grootte van een hof aan te duiden Men sprak men vroeger over het aantal paarden, op het hof had men om en bij de vijftien paarden. Maar hoeveel mensen er op zo n hof werkten is moeilijk te achterhalen het waren er alleszins een heel pak. Stalknechten, wagenmakers, smeden,... Het was in 1850 eigendom van Felicianus de Clercq. Nadien is het eigendom geworden van Polydor De Vos en Marie Briget. In Vlierzele spreekt men ook van Polydorens hof. Het graf van beiden lag op het kerkhof aan het kruis achteraan de kerk, de zerk ligt nu op het hof zelf. Polydor had vier dochters: Julienne trouwde met Van de Sijpe, Margritte trouwde met Octaaf Clompen, Angèle die de laatste inwoonster was van het hof en Eugenie die kloosterlinge geworden is. Tijdens de tweede wereldoorlog is de schuur afgebrand. Terwijl de Engelse soldaten er logeerden brandde ze voor een tweede keer af. Men zegt dat de tweede keer opzet was, maar gelukkig waren er de soldaten om de brand te blussen. Nadien werd dit gebruikt als de groententuin van Angele. Het Hemelrijk Hemel hangt waarschijnlijk samen met Middelnederlandse : hemelen 'omheinen, door heg of heining afscheiden. In talrijke akten waarin een recht van overweg ter sprake komt, wordt gesproken van 'behemelde' of 'gehemelde' beesten, dat zijn koeien die door een muilkorf niet konden grazen terwijl ze over andermans veld liepen. In de buurt van het Hemelrijk ligt ook het Luikerveld, wat ook een afgesloten veld betekent. In de zin van 'afgesloten terrein' vinden we Hemelrijk in Geraardsbergen op de Oudenberg. Het kan ook voortkomen van het woord Hemmerik, Hemrik, Hemmerck, hetgeen gemeenschappelijk weideland betekend. Zo zien we dat in dat woord het achtervoegsel -merck duidelijk staat voor grensgebied (mark) en het voorvoegsel hem- voor woonplaats (heim). Dit was dus een stuk woeste grond dat op de grens lag van de stad en waarop in de Middeleeuwen iedereen zijn dieren mocht laten grazen. In dezelfde context wordt het woord hemelen ook gebruikt voor: het leiden van dieren, voor het omheinen door een heg of een heining om dieren in op te vangen of voor omheinde plaats. Soms vindt men Hammerik en dit is een weide in een bocht van een rivier of beek. Hemelrijk kan ook een ironisch bedoelde naam zijn, soms ontstaan als tegenstelling tot Hel. Conclusie het zal het wel een onvruchtbaar stuk grond zijn, waar men de dieren liet op grazen.door Keizer Karel werd de Sint-Baafsabdij opgeheven, in het Sint- Baafsdorp in Gent werd het gebouwencomplex gesloopt en vervangen door het spanjaarden kasteel. Hier waren de Spaanse legioenen gekazerneerd. De andere eigendommen gingen over in het kapittel van Sint-Baafs, ook de eigendommen in Vlierzele. Dit blijft zo tot bij de Franse revolutie waarbij veel goederen verbeurd worden verklaard. Uit een inventaris van 1764 van de wegen in Vlierzele blijkt dat de heer Diericx een bos had in de buurt van het Hemelrijk. Jan Frans Xavier Diericx was de laatste voorzitter van de raad van Vlaanderen. In 1795 (jaar van opheffing van de Raad van Vlaanderen) werden de goederen van Jan Frans Xavier Diericx, raadsheer van de "Raad" door de stad Gent verkocht. De stad was door de Franse Republiek in belasting gesteld voor 60,000 Doornikse ponden of 7,000,000 Vlaamse ponden. Misschien werden de bezittingen van Jan Frans Xavier Diericx in Vlierzele niet verkocht want in Den denderbode, 09/01/1853; p. 4/4 verschijnt volgend bericht van een openbare verkoping door notaris De Vuyst voor de erfgenamen van de weduwe van burgraaf de Patin de Langemark namelijk Françoise Diericx. Het gaat hier over een verkoop van zomaar eventjes 32 percelen gelegen in Vlierzele. De eerste koop is een weide van 83 are in het Hemelrijk. We veronderstellen dat Françoise een van de nazaten is van Jan Frans Xavier Diericx Wie deze percelen dan verder koopt, kunnen we misschien achterhalen bij notaris De Vuyst. Op het kadasterplan van Popp wordt de eigenaar aangegeven van de percelen waar nu het Hemelrijk uit bestaat, namelijk de weduwe van Emanuel Cnudde, eigenaar Gent. Van deze weduwe heb ik enkel de voornaam gevonden namelijk Collette die eigenaar geworden is in Een perceel dat verkocht werd door weduwe de Patin in 1853 van 85 are en 17 ca komt niet voor in de eigendomlijst van de weduwe Cnudde. Nadien is bijna het hele Hemelrijk eigendom geworden van de familie Verstraeten. Domien Verstraeten was in 1870 burgemeester van Vlierzele en dit gedurende 43 jaar. Nadien is zijn zoon Dr Theodule Verstraeten burgemeester geworden in 1913 na het overlijden van zijn vader. Tussen 1942 en 1944 was Leon Buyl burgemeester (eigenaar van t fabriek en stichter van Vlierzele Sportief). Theodule Verstraeten wordt dan terug burgemeester in 1944 tot aan zijn dood in Hij stierf aan zijn verwondingen in Aalst na een ongeval waarbij hij met zijn bromfiets onder de wielen van een kar terecht kwam. De erfgenamen Verstaete verkopen dan in 1982 een groot gedeelte van het Hemelrijk aan de gemeente. Dit onder impuls van de milieuvereniging Hanem, die toen werkte rond de afvaldeponie in Vlierzele. De Wal Deze omwalling spreekt natuurlijk tot de verbeelding en er zijn al vele Vlierzelenaren die in het Hemelrijk op schattenjacht geweest zijn. De wildste geruchten gaan de ronde, er zou een kasteel gestaan hebben van de graven van Vlaanderen. Op de eerste kadasterplannen gemaakt door Ferraris is er helemaal niets te zien van een kasteel. Op een eerdere kaart van Vlierzele (RaG kaarten &plans n 1282) wordt dit heel mooi groen ingekleurd. Op de Ferrariskaart blijken dit vijvers te zijn.

Een andere mogelijke betekenis is dat het zou gaan over een verheffing naast de Zenne

Een andere mogelijke betekenis is dat het zou gaan over een verheffing naast de Zenne Heffen: Verklaring naam Heffen: Eerste maal vermelding in 1088 Heffena = Heffe en A Wil zeggen bezinksel en water Mogelijke betekenis: modderbeek of moerasgebied Een andere mogelijke betekenis is dat het

Nadere informatie

Beknopte historische geografie van Oosterhout en Den Hout

Beknopte historische geografie van Oosterhout en Den Hout Titel: Beknopte historische geografie van Oosterhout en Den Hout Inleiding Oosterhout, strategisch gelegen tussen de A27, de A59 en de A16 heeft al een lange geschiedenis. Thans een bruisende stad met

Nadere informatie

Aan de Wijmeneir te Impe, deelgemeente van het Oost-Vlaamse Lede.

Aan de Wijmeneir te Impe, deelgemeente van het Oost-Vlaamse Lede. Vanuit de Wijmenier kan je tal van prachtige wandelingen maken. Eén ervan beschrijven we in onderstaande tekst Wandelpad : Beschermde landschappen langs de Molenbeken Praktische gegevens LENGTE: 15 km

Nadere informatie

L ang geleden zag de Achterhoek er. De geschiedenis van Doetinchem, Wehl en Gaanderen

L ang geleden zag de Achterhoek er. De geschiedenis van Doetinchem, Wehl en Gaanderen Vuurstenen werktuigen steentijd [Stadsmuseum] L ang geleden zag de Achterhoek er heel anders uit dan tegenwoordig. Er waren uitgestrekte heidevelden, moerassen en veel bossen. Kortom, een ruig en onherbergzaam

Nadere informatie

IZEGEM TIJDENS DE EERSTE WERELDOORLOG

IZEGEM TIJDENS DE EERSTE WERELDOORLOG IZEGEM TIJDENS DE EERSTE WERELDOORLOG 31 juli 1914: ten oorlog! Op 31 juli 1914 staat de stad in rep en roer: het is oorlog! Overal wordt erover gepraat, de mensen staan allemaal op straat. De volgende

Nadere informatie

De Franse keizer Napoleon voerde rond 1800 veel oorlogen in Europa. Hij veroverde verschillende gebieden, zoals Nederland en België. Maar Napoleon leed in 1813 een zware nederlaag in Duitsland. Hij trok

Nadere informatie

Sittard, dominicanen en Sint Rosa

Sittard, dominicanen en Sint Rosa Sint Rosa Sittard, dominicanen en Sint Rosa Wanneer de Amerikaanse dominicanessen naar Sittard komen, treden zij in de voetsporen van eerdere dominicanen en dominicanessen, die voor Sittard heel veel betekend

Nadere informatie

Informatieblad Doop-, Trouw- en Begraafboeken (DTB's)

Informatieblad Doop-, Trouw- en Begraafboeken (DTB's) Informatieblad Doop-, Trouw- en Begraafboeken (DTB's) Achtergrond In 1811 werd in de meeste delen van Nederland de Burgerlijke Stand ingevoerd. De overheid had op dat moment nauwelijks gegevens over de

Nadere informatie

Kastelen in Nederland

Kastelen in Nederland Kastelen in Nederland J In ons land staan veel kastelen. Meer dan honderd. De meeste van die kastelen staan in het water. Bijvoorbeeld midden in een meer of een heel grote vijver. Als er geen water was,

Nadere informatie

weetje weetje weetje weetje weetje weetje weetje

weetje weetje weetje weetje weetje weetje weetje Een processie is een godsdienstige plechtigheid in de vorm van een optocht van geestelijken en gelovigen. Een processie zorgt voor een gevoel van samen horen omdat ze mensen verenigt. 1 4 Rond Sint-Macharius

Nadere informatie

Dag van de Trage Wegen 2015 - Route 2 - Limburgs landschap Tösch route - 13 Km

Dag van de Trage Wegen 2015 - Route 2 - Limburgs landschap Tösch route - 13 Km Dag van de Trage Wegen 2015 - Route 2 - Limburgs landschap Tösch route - 13 Km Het Lemke Bergerkampstraat 18 A 3650 Dilsen-Stokkem - 089/562646 VZW Trage Wegen - www.tragewegen.be www.hetlemke.be www.tragewegen.be

Nadere informatie

Filips. Over Filips. Info. Bekenden van Filips. Filips. Tijdlijn Info Foto s Eten & Drinken. wsw. Filips 1540. Filips 1549.

Filips. Over Filips. Info. Bekenden van Filips. Filips. Tijdlijn Info Foto s Eten & Drinken. wsw. Filips 1540. Filips 1549. Over is de oudste zoon van de machtige keizer Karel V. Karel is geboren in Gent en is regelmatig in de Nederlanden. is geboren in Spanje en groeit daar op. Zijn vader ziet hij maar weinig, die is altijd

Nadere informatie

WERKBLAD mijn landschap

WERKBLAD mijn landschap WERKBLAD mijn landschap Hoe zie jij het landschap? Wat vind je mooi of belangrijk? Ga alleen of in groepjes aan de slag en maak - een presentatie op papier of digitaal - een gedicht, een verhaal of een

Nadere informatie

Dagboek Sebastiaan Matte

Dagboek Sebastiaan Matte Vraag 1 van 12 Dagboek Sebastiaan Matte Uit het dagboek van Sebastiaan Matte: "Ik ben vandaag bij een hagenpreek geweest, in de duinen bij Overveen. Wel duizend mensen uit de stad waren bij elkaar gekomen

Nadere informatie

Het Spaans Kasteel en Dampoortstation Dendermondse Spitaalpoort

Het Spaans Kasteel en Dampoortstation Dendermondse Spitaalpoort Het Spaans Kasteel en Dampoortstation Dendermondse Spitaalpoort Gent 19 Ook hier is er nog geen vuiltje aan de lucht. In de St Baafsabdij zijn de paters nog niks bewust wat Keizer Karel hen later zal aangedaan

Nadere informatie

Steekkaart. Meer uitleg over de structuur en inhoud van de steekkaarten, vindt u in de leeswijzer.

Steekkaart. Meer uitleg over de structuur en inhoud van de steekkaarten, vindt u in de leeswijzer. INVENTARIS GRONDVERSCHUIVINGEN Steekkaart Meer uitleg over de structuur en inhoud van de steekkaarten, vindt u in de leeswijzer. De gegevens in dit rapport en in de steekkaarten worden enkel meegedeeld

Nadere informatie

Rondrit naar Groede 94.99 km

Rondrit naar Groede 94.99 km Rondrit naar Groede 94.99 0 2.04 0 Lissewege Het zeer landelijke Lissewege hoort sinds de gemeentefusies bij Brugge. De naam van het dorp duikt op in de 11de eeuw en zou afkomstig kunnen zijn van 'liswega',

Nadere informatie

Enkele opmerkingen naar aanleiding van een bijschrift over kasteel Crayenstein.

Enkele opmerkingen naar aanleiding van een bijschrift over kasteel Crayenstein. Enkele opmerkingen naar aanleiding van een bijschrift over kasteel Crayenstein. Uit: C. Baardman, Leo J. Leeuwis, M.A. Timmermans, Langs Merwede en Giessen (Den Haag 1961) Op de zuidelijke oever van de

Nadere informatie

Vestingstad Hulst. De omwalling en de poorten

Vestingstad Hulst. De omwalling en de poorten WSV Zelden Rust ( Aktivia nr 261) organiseert: Zaterdag mei 20?? Omloop Vestingstad Hulst Start: Reynaertcollege Gildenstraat 1 Hulst ( Zeeuws-Vlaanderen) Afstanden: 7,15,21 en 28 km. Starturen: 07.30

Nadere informatie

Heerlijkheid ter Hoyen in Markegem

Heerlijkheid ter Hoyen in Markegem Heerlijkheid ter Hoyen in Markegem Een heerlijkheid is een bestuursvorm voortkomend uit een feodale onderverdeling van het overheidsgezag in de middeleeuwen. De centrale persoon van de heerlijkheid was

Nadere informatie

Wandeling n 2 : Montaigu : Rendeux Bewegwijzering :

Wandeling n 2 : Montaigu : Rendeux Bewegwijzering : Wandeling n 2 : Montaigu : Rendeux Bewegwijzering : De kapel en de kluizenaarswoniing van Saint-Thibaut. Deze grandioze plek die reeds vanaf de prehistorie in gebruik is, laat je van op haar rotsachtige

Nadere informatie

[Binnenhof - Kerkomsesteenweg] Boutersem. BIK, Your Personal Home Planner. te koop: 4 percelen bouwgrond vrij van bouw 17 kant en klare woningen

[Binnenhof - Kerkomsesteenweg] Boutersem. BIK, Your Personal Home Planner. te koop: 4 percelen bouwgrond vrij van bouw 17 kant en klare woningen Your ersonal Home lanner [Binnenhof - Kerkomsesteenweg] Boutersem te koop: percelen bouwgrond vrij van bouw kant en klare woningen TURNHOUT [ Boutersem ] OOSTENDE DIKSMUIDE BRUGGE GENT LOKEREN SINT-NIKLAAS

Nadere informatie

De Romeinen. Wie waren de Romeinen?

De Romeinen. Wie waren de Romeinen? De Romeinen Wie waren de Romeinen? Lang voor de Romeinen naar ons land kwamen, woonden ze in een kleine staat rond de stad Rome. Vanaf 500 voor Christus begonnen de Romeinen met gebiedsuitbreiding. Als

Nadere informatie

Zand en klei 1. Van veen tot weiland 2. Blad 1. Heide Een lage plant met paarse bloemen.

Zand en klei 1. Van veen tot weiland 2. Blad 1. Heide Een lage plant met paarse bloemen. 5 Lastige woorden Blad Zand en klei Heide Een lage plant met paarse bloemen. Voedingsstoffen Voedsel dat planten nodig hebben om te groeien. Boomgaard Een stuk land met fruitbomen. Greppel Een kleine droge

Nadere informatie

Voorwoord. Rome en de Romeinen

Voorwoord. Rome en de Romeinen Voorwoord Rome en de Romeinen Dit verhaal speelt in Rome, ongeveer 2000 jaar geleden. Rome was toen een rijke stad, met prachtige gebouwen. Zoals paleizen voor de keizers, voor de Senaat en voor de grote

Nadere informatie

De steentijd Jagers en verzamelaars

De steentijd Jagers en verzamelaars De steentijd Jagers en verzamelaars De prehistorie is de geschiedenis van de mensheid voordat mensen konden lezen en schrijven. We hebben uit de prehistorie daarom geen boeken, dagboeken of andere geschreven

Nadere informatie

Cursus landschapsgeschiedenis. De dorpsgeschiedenis van Appelscha

Cursus landschapsgeschiedenis. De dorpsgeschiedenis van Appelscha Cursus landschapsgeschiedenis De dorpsgeschiedenis van Appelscha Inleiding Archeologie in relatie tot het landschap Middeleeuwse bewoning & dorpsgeschiedenis Appelscha op de kaart Op zoek naar landschapselementen

Nadere informatie

Wandeling n 12 : Al basse Hé : Durbuy Bewegwijzering :

Wandeling n 12 : Al basse Hé : Durbuy Bewegwijzering : Wandeling n 12 : Al basse Hé : Durbuy Bewegwijzering : Deze wandeling te midden van het oude dorpsgedeelte van Heyd neemt je mee langs een netwerk van hagen. Deze hagen, waarvan we het nut vergeten zijn,

Nadere informatie

OEKENE TIJDENS DE EERSTE WERELDOORLOG

OEKENE TIJDENS DE EERSTE WERELDOORLOG OEKENE TIJDENS DE EERSTE WERELDOORLOG Voor de oorlog de kerk van Oekene voor de Eerste Wereldoorlog 31 juli 1914: ten oorlog! Op 31 juli 1914 staat het dorp in rep en roer: het is oorlog! Overal wordt

Nadere informatie

Route 3: Lutlommel Heide-Heuvel - Barrier (13,5 km) Vertrek en aankomst: KERK VAN LUTLOMMEL. 1 Stop bij Torenstraat 8 (tegenover kerk): kapel 1.

Route 3: Lutlommel Heide-Heuvel - Barrier (13,5 km) Vertrek en aankomst: KERK VAN LUTLOMMEL. 1 Stop bij Torenstraat 8 (tegenover kerk): kapel 1. Route 3: Lutlommel Heide-Heuvel - Barrier (13,5 km) Vertrek en aankomst: KERK VAN LUTLOMMEL 1 Stop bij Torenstraat 8 (tegenover kerk): kapel 1. 2 Volg Torenstraat in noordelijke richting d.i. met het gezicht

Nadere informatie

Boerderij Groot Koestapel, Gerven (Putten)

Boerderij Groot Koestapel, Gerven (Putten) Boerderij Groot Koestapel, Gerven (Putten) Ontstaan van de boerderij De naam Koestapel komt voor het eerst voor in een tijnsboek, een belastingboek van een Duits zogenaamd jufferen stift in Elten in ca.

Nadere informatie

Stijlvol wonen te Stabroek Grote Molenweg 165/167/169

Stijlvol wonen te Stabroek Grote Molenweg 165/167/169 Stijlvol wonen te Stabroek Grote Molenweg 165/167/169 Nieuw appartement met 3 slaapkamers 1 ste VERDIEPING A.1 Ligging: Grote Molenweg 165 Omschrijving: Woonkamer met open keuken, badkamer, apart toilet,

Nadere informatie

DE PASTORIE VAN BAZEL

DE PASTORIE VAN BAZEL DE PASTORIE VAN BAZEL Een pastorie is het woonhuis van een pastoor, van de priester die een parochiekerk bedient. De parochie Bazel werd ten laatste rond 680 gesticht; ze is 1300 jaar oud. De vele pastoors

Nadere informatie

Gent 6a. Groene Vallei Nieuwe wandeling Leiearm Overzet Malem Krijgsgasthuisstr Wintertuinstr brouwerij Aigle- Belgica.

Gent 6a. Groene Vallei Nieuwe wandeling Leiearm Overzet Malem Krijgsgasthuisstr Wintertuinstr brouwerij Aigle- Belgica. De stadsvesten van Einde were tot de Brugsepoort Gent 6a Groene Vallei Nieuwe wandeling Leiearm Overzet Malem Krijgsgasthuisstr Wintertuinstr brouwerij Aigle- Belgica. De Overzet was van de Einde Were

Nadere informatie

Intochtslied. Thema van de dienst : Schepping. Organist/piano : Jan Bremer. Mededelingen van de kerkenraad. Zondag 4 Augustus 2013

Intochtslied. Thema van de dienst : Schepping. Organist/piano : Jan Bremer. Mededelingen van de kerkenraad. Zondag 4 Augustus 2013 Zondag 4 Augustus 2013 Thema van de dienst : Schepping Voorganger : ds. J.W. Stam Organist/piano : Jan Bremer Mededelingen van de kerkenraad Lied: Ps. 19: 1 en 2 >> Intochtslied vers 2 >> 1 2. God heeft

Nadere informatie

" Non - Stop " Seniorenwerking vnr - vzw

 Non - Stop  Seniorenwerking vnr - vzw laats : VOLLEZELE Naam wandeling : WALGRAEVEWANDELING Lengte wandeling : 7 km 300 meter Duur wandeling : 1 h 49 min Gemiddelde snelheid: 4 km/h Aard van de wegen : De wandeling loopt over betonwegjes en

Nadere informatie

Levensloopje. Een wandeling van 7,2 km

Levensloopje. Een wandeling van 7,2 km Levensloopje Een wandeling van 7,2 km 1 Levensloopje De wandeling maakt onderdeel uit van het project Gedenkparken. Het vormt de verbinding tussen de twee deelprojecten Levensbomenbos en de oude begraafplaats

Nadere informatie

Loof-en naaldbomen. Naam :

Loof-en naaldbomen. Naam : Loof-en naaldbomen Naam : Veel bomen maken een bos In een boomgaard staan soms honderden bomen, en toch is een boomgaard geen bos. Ook in een park kun je veel bomen zien, maar een park is beslist geen

Nadere informatie

Ontdekkingstocht voor gezinnen

Ontdekkingstocht voor gezinnen Rivierenhof Ontdekkingstocht voor gezinnen Tjakkie de specht ontdekt de herfst INLEIDING TJAKKIE HERFST Tjakkie de specht voor gezinnen is een ontdekkingstocht met een bewegwijzerde route doorheen het

Nadere informatie

ARION een Griekse mythologische figuur als fameuze springbron in de tuinen van het Huys Ootmarsum

ARION een Griekse mythologische figuur als fameuze springbron in de tuinen van het Huys Ootmarsum ARION een Griekse mythologische figuur als fameuze springbron in de tuinen van het Huys Ootmarsum ARION. ets van Albrecht Dürer Tekening Koepeltuin Huys Ootmarsum door Schoenmaker. 1723.Rijksarchief Zwolle

Nadere informatie

Graven van burgemeesters op het Kamper kerkhof in IJsselmuiden door Kees Schilder

Graven van burgemeesters op het Kamper kerkhof in IJsselmuiden door Kees Schilder Graven van burgemeesters op het Kamper kerkhof in IJsselmuiden door Kees Schilder Vóór 1829 werden welgestelde burgers en inwoners van Kampen begraven in de kerken die de stad rijk was. Minder gegoeden

Nadere informatie

Geschiedenis kwartet Tijd van jagers en boeren

Geschiedenis kwartet Tijd van jagers en boeren Geschiedenis kwartet jagers en boeren jagers en boeren jagers en boeren Reusachtige stenen die door mensen op elkaar gelegd zijn. Zo maakten ze een begraafplaats. * Hunebedden * Drenthe * Trechterbekers

Nadere informatie

BOERDERIJ MOERBEEK 48 LUTJEWINKEL juni 2012. 2012-1 boerderij Moerbeek 48. Inleiding. eerste steen. Luchtfoto vanuit het noorden.

BOERDERIJ MOERBEEK 48 LUTJEWINKEL juni 2012. 2012-1 boerderij Moerbeek 48. Inleiding. eerste steen. Luchtfoto vanuit het noorden. BOERDERIJ MOERBEEK 48 LUTJEWINKEL juni 2012 1 Inleiding Bewoning en veranderingen De boerderij is vrij zeker gebouwd begin 1800. In 1872 heeft er een grondige verbouwing plaats gevonden met o.a. een nieuwe

Nadere informatie

DE HEMEL, GODS PRACHTIGE THUIS

DE HEMEL, GODS PRACHTIGE THUIS Bijbel voor Kinderen presenteert DE HEMEL, GODS PRACHTIGE THUIS Geschreven door: Edward Hughes Illustraties door: Lazarus Aangepast door: Sarah S. Vertaald door: Arnold Krul Geproduceerd door: Bible for

Nadere informatie

Gent 24b. De Predikherenlei anno 1820 door de Hollandse soldaat Wynantz. Onderbergen. Het pand van de Dominicanen. Predikherenlei

Gent 24b. De Predikherenlei anno 1820 door de Hollandse soldaat Wynantz. Onderbergen. Het pand van de Dominicanen. Predikherenlei De Predikherenlei anno 1820 door de Hollandse soldaat Wynantz Gent 24b Onderbergen. Het pand van de Dominicanen Predikherenlei Rue de la Valléé nr 40 /Onderbergen Onderbergen nr 57 in 1940 Tweede gedeelte

Nadere informatie

REPORTAGE: SPEELZONE VRIJBOS (HOUTHULST)

REPORTAGE: SPEELZONE VRIJBOS (HOUTHULST) NOTA REPORTAGE: SPEELZONE VRIJBOS (HOUTHULST) Datum: 1 augustus 2007 REPORTAGE: SPEELZONE VRIJBOS (HOUTHULST) 1 augustus 2007 pagina 1 > 5 1 Speelzone Vrijbos (Houthulst) 1.1 KORT In t kort Ligging/adres

Nadere informatie

Korte lesbrief Koningsbomen Ter gelegenheid van het planten van de Lindeboom voor Koning Willem Alexander Op 30 april 2013

Korte lesbrief Koningsbomen Ter gelegenheid van het planten van de Lindeboom voor Koning Willem Alexander Op 30 april 2013 Korte lesbrief Koningsbomen Ter gelegenheid van het planten van de Lindeboom voor Koning Willem Alexander Op 30 april 2013 Geschiedenis Op 30 april 2013 wordt de Prins van Oranje, beter bekend als Prins

Nadere informatie

Vallis ❿ 61. Prachtige gebouwen en panorama's

Vallis ❿ 61. Prachtige gebouwen en panorama's Route 6 60 Vallis 61 Prachtige gebouwen en panorama's In Vaals en Lemiers getuigen monumentale gebouwen van een bewogen verleden. De groene heuvels in de omgeving bieden allerlei fascinerende vergezichten.

Nadere informatie

De Burg te Wassenaar.

De Burg te Wassenaar. De Burg te Wassenaar. hierboven reeds door Dr. Holwerda in herinnering werd gebracht, deelde de heer W. J. J. C. Bijleveld in jaargang van ons Jaarboekje het een en ander aangaande den zoogenaamden burg

Nadere informatie

Waar het woord carnaval juist zijn oorsprong heeft, is nog de vraag. De meest aangenomen uitleg is dat het afgeleid is van carne en vale.

Waar het woord carnaval juist zijn oorsprong heeft, is nog de vraag. De meest aangenomen uitleg is dat het afgeleid is van carne en vale. Aalst viert Carnaval Welkom in Aalst carnavalstad. Aan de hand van volgende vragen zullen jullie meer leren over het grote Aalsterse gebeuren De antwoorden op deze vragen vinden jullie in de carnavalzaal.

Nadere informatie

De vorm van het verhaal

De vorm van het verhaal Over dit boek Het verhaal van Reinaart de vos is een van de oudste verhalen in het Nederlands. Het is geschreven in de 13 de eeuw door Willem. Wie die Willem precies was, weten we niet. Willem heeft het

Nadere informatie

REPORTAGE: HOPPER JEUGDVERBLIJF MERKENVELD, LOPPEM (ZEDELGEM)

REPORTAGE: HOPPER JEUGDVERBLIJF MERKENVELD, LOPPEM (ZEDELGEM) NOTA REPORTAGE: HOPPER JEUGDVERBLIJF MERKENVELD, LOPPEM (ZEDELGEM) Datum: 1 augustus 2007 REPORTAGE: HOPPER JEUGDVERBLIJF MERKENVELD, LOPPEM (ZEDELGEM) 1 augustus 2007 pagina 1 > 6 1 Hopper Jeugdverblijf

Nadere informatie

Een weg door de geestelijke stromingen vragenlijst voor het Christendom. Naam:

Een weg door de geestelijke stromingen vragenlijst voor het Christendom. Naam: Een weg door de geestelijke stromingen vragenlijst voor het Christendom Naam: Het Christendom Hallo, dit is de vragenlijst die hoort bij de website over geestelijke stromingen. Je kunt de website vinden

Nadere informatie

Wandeling n 13 Hé des pourceaux : Durbuy Bewegwijzering :

Wandeling n 13 Hé des pourceaux : Durbuy Bewegwijzering : Wandeling n 13 Hé des pourceaux : Durbuy Bewegwijzering : Deze wandeling laat je de omgeving van het dorpje Heyd ontdekken, doorheen beuken- en dennenbossen en door open landschappen met zicht op de Condroz.

Nadere informatie

Wees vruchtbaar en word talrijk; bevolk de aarde en onderwerp haar; heers over de vissen van de zee, over de vogels van de lucht, en over al het

Wees vruchtbaar en word talrijk; bevolk de aarde en onderwerp haar; heers over de vissen van de zee, over de vogels van de lucht, en over al het Wees vruchtbaar en word talrijk; bevolk de aarde en onderwerp haar; heers over de vissen van de zee, over de vogels van de lucht, en over al het gedierte dat over de grond kruipt. Het eerste scheppingsverhaal

Nadere informatie

1911 2011 honderd jaar geleden De zomer van 1911 was een rampjaar voor Haaren. Uit Tilburgsche Courant, 8 Augustus 1911 Jos Schuurmans

1911 2011 honderd jaar geleden De zomer van 1911 was een rampjaar voor Haaren. Uit Tilburgsche Courant, 8 Augustus 1911 Jos Schuurmans 1911 2011 honderd jaar geleden. De zomer van 1911 was een rampjaar voor Haaren. Van woensdag 9 tot zondag 13 augustus 1911 was er een hete golf. Sint-Lambertus de parochiepatroon en heilige van kerk in

Nadere informatie

DR. LETTEPLEIN, GENOEMD NAAR WIE?

DR. LETTEPLEIN, GENOEMD NAAR WIE? DR. LETTEPLEIN, GENOEMD NAAR WIE? Wie de Hessenweg afrijdt richting Bilthoven, komt aan het eind daarvan op het Dr. Letteplein, een driehoekig plein dat aan de noordzijde wordt afgesloten door een karakteristieke

Nadere informatie

Hoogstraten in de middeleeuwen en de nieuwe tijd

Hoogstraten in de middeleeuwen en de nieuwe tijd Hoogstraten in de middeleeuwen en de nieuwe tijd Sla dit document eerst in je persoonlijke map op en begin er dan in te werken! NAAM: KLAS: 1. Chronologisch bakenen we twee perioden af. De middeleeuwen

Nadere informatie

Wat een vreemde bromfiets!

Wat een vreemde bromfiets! Wat een vreemde bromfiets! Waarom rijden er nu geen paarden meer met karren? Reed er vroeger een tram in ons dorp?! Met die bus zou ik ook wel eens willen rijden! 1. Voetgangers baas! Opdracht Lees het

Nadere informatie

De grote vrijwilligersavond Ken je je kerk? quiz

De grote vrijwilligersavond Ken je je kerk? quiz De grote vrijwilligersavond Ken je je kerk? quiz 1 a) Hoeveel pastores staan er op deze borden achter in de kerk? b) En vanaf welk jaar werd dit bijgehouden? 2 U ziet hier een kruis. Waar of waarop is

Nadere informatie

1. Van je juf of meester krijg je een plaatje. Bekijk je plaatje goed. 3. Zoek samen nog vier klasgenoten met een ander plaatje.

1. Van je juf of meester krijg je een plaatje. Bekijk je plaatje goed. 3. Zoek samen nog vier klasgenoten met een ander plaatje. Opdracht 1 Ongeveer 150 jaar geleden stonden er veel steenfabrieken langs de IJssel. De stenen werden van klei gemaakt. Dat kon je langs de IJssel vinden. Als de rivier overstroomde, bleef er een laagje

Nadere informatie

Gent 25c. Goudstr Beersteeg Oudevest, Katelijnenstr Minnemeers Kongobrug Reke Blekersdijk Nieuwland Godshuishammeken Huidevetterken Ham

Gent 25c. Goudstr Beersteeg Oudevest, Katelijnenstr Minnemeers Kongobrug Reke Blekersdijk Nieuwland Godshuishammeken Huidevetterken Ham Goudstr Beersteeg Oudevest, Katelijnenstr Minnemeers Kongobrug Reke Blekersdijk Nieuwland Godshuishammeken Huidevetterken Ham Gent 25c De Minnemeersbrug lag in het verlengde van de Goudstraat Goudstr /Beersteeg

Nadere informatie

Stijlvol wonen te Brasschaat Augustijnslei 14

Stijlvol wonen te Brasschaat Augustijnslei 14 Stijlvol wonen te Brasschaat Augustijnslei 14 Nieuw appartement met 3 slaapkamers GELIJKVLOERS LINKS A.0.L Ligging: Augustijnslei 14 Omschrijving: Woonkamer met open keuken, badkamer, apart toilet, 3 slaapkamers

Nadere informatie

Outback Australië. Je kunt een auto huren of kopen. Dat kan op veel plaatsen.

Outback Australië. Je kunt een auto huren of kopen. Dat kan op veel plaatsen. Outback Australië Voor mij is Australië een heel bijzondere plek. Waarom? Dat zal ik uitleggen. Het begon al toen ik voor het eerst in Australië kwam. Ik stapte uit het vliegtuig. Meteen merkte ik dat

Nadere informatie

De Kasteelseloop. Geachte Heer/Mevrouw,

De Kasteelseloop. Geachte Heer/Mevrouw, De Kasteelseloop Geachte Heer/Mevrouw, In het kader van het ontwikkelen van een reconstructieplan voor de Peel biedt het Projectbureau van de Reconstructie Commissie de mogelijkheid om een z.g. Projectplan

Nadere informatie

OPDRACHTEN BIJ DE TENTOONSTELLING TEGEN-STRIJD: DE GROOTE OORLOG IN HET LAND VAN DENDERMONDE

OPDRACHTEN BIJ DE TENTOONSTELLING TEGEN-STRIJD: DE GROOTE OORLOG IN HET LAND VAN DENDERMONDE OPDRACHTEN BIJ DE TENTOONSTELLING TEGEN-STRIJD: DE GROOTE OORLOG IN HET LAND VAN DENDERMONDE INLEIDING Op 17 augustus opende de tentoonstelling Tegen-Strijd, de beleving van de Groote Oorlog in het land

Nadere informatie

Naam: KASTELEN. Vraag 1a. Waarvoor moeten we onze huizen tegenwoordig beschermen? ... pagina 1 van 6

Naam: KASTELEN. Vraag 1a. Waarvoor moeten we onze huizen tegenwoordig beschermen? ... pagina 1 van 6 Naam: KASTELEN Heb jij je wel eens afgevraagd hoe je jouw huis zou verdedigen als anderen het probeerden te veroveren? Nou, vroeger dachten de mensen daarr dus echt wel over na. Ze bouwden hun huis zelfs

Nadere informatie

Deze fietsroute laat u het zuidelijke deel van de steilrand van de Brabantse Wal zien. U komt tijdens de fietstocht door Putte.

Deze fietsroute laat u het zuidelijke deel van de steilrand van de Brabantse Wal zien. U komt tijdens de fietstocht door Putte. 4. Fietsroute langs de steilrand Zuid (16 km) Inleiding Deze fietsroute laat u het zuidelijke deel van de steilrand van de Brabantse Wal zien. U komt tijdens de fietstocht door Putte. Start- en eindpunt

Nadere informatie

Relicten te Doel en Kieldrecht opgenomen in de inventaris van het bouwkundig erfgoed

Relicten te Doel en Kieldrecht opgenomen in de inventaris van het bouwkundig erfgoed Erfgoedgemeenschap Doel & Polder Relicten te Doel en Kieldrecht opgenomen in de inventaris van het bouwkundig erfgoed 21 oktober 2010 door Denis Malcorps Onderstaande luchtfoto geeft de geplande Ontwikkelingszone

Nadere informatie

Maria, de moeder van Jezus

Maria, de moeder van Jezus Maria, de moeder van Jezus Kerstoverdenking Rotary 2014 1. Maria in de kerkgeschiedenis 2. Maria in de Bijbel 3. Boodschap 1. Wees gegroet Wees gegroet Maria, vol van genade. De Heer is met u. Gij zijt

Nadere informatie

Kasteel Genbroek. Samenvatting. Kasteel Genbroekstraat 18 te BEEK

Kasteel Genbroek. Samenvatting. Kasteel Genbroekstraat 18 te BEEK Kasteel Genbroek Kasteel Genbroekstraat 18 te BEEK Samenvatting Zeer representatieve kantoorruimte in een authentiek kasteel op nog geen 5 minuten afstand van Maastricht- Aken Airport. De helft van dit

Nadere informatie

IK OVERLEEFDE AUSCHWITZ

IK OVERLEEFDE AUSCHWITZ Ferenc Göndör IK OVERLEEFDE AUSCHWITZ Uitgeverij Eenvoudig Communiceren 3 Mijn vader Lang geleden kwam een jonge, joodse man naar het land Hongarije. Mohr Goldklang was zijn naam. Dat was mijn opa. Mohr

Nadere informatie

Project Prehistorie, Grieken en Romeinen ABC

Project Prehistorie, Grieken en Romeinen ABC Project Prehistorie, Grieken en Romeinen ABC Week 1ABC: Algemeen Info: Prehistorie De geschiedenis in Nederland begint al heel lang geleden. Lang voordat de Romeinen in Nederland kwamen, waren er al mensen.

Nadere informatie

Krakau. Weelde, Wonder en Waanzin. Hans van Rhoon en Eduard Evenblij

Krakau. Weelde, Wonder en Waanzin. Hans van Rhoon en Eduard Evenblij Fotoreis 14 t/m 19 oktober Krakau Weelde, Wonder en Waanzin. Hans van Rhoon en Eduard Evenblij KRAKAU We maken een reis door het heden en verleden van Krakau. De stad wordt wel het "Florence van Polen"

Nadere informatie

Het kerkgebouw Huis van God

Het kerkgebouw Huis van God Het kerkgebouw Huis van God Tekenwaarde TTemidden van vele andere gebouwen die worden gebruikt voor bewoning en bedrijvigheid is een kerk de ruimte voor de ontmoeting met God. Kerken staan meestal op een

Nadere informatie

Het territorium Urk; van Almere naar Zuiderzee. Een reconstructie van het gebied tussen 800 en 1300. (Anne Post versie 01-02-2016)

Het territorium Urk; van Almere naar Zuiderzee. Een reconstructie van het gebied tussen 800 en 1300. (Anne Post versie 01-02-2016) Het territorium Urk; van Almere naar Zuiderzee. Een reconstructie van het gebied tussen 800 en 1300. (Anne Post versie 01-02-2016) Voor deze reconstructie is gebruik gemaakt van de kaarten uit de publicaties

Nadere informatie

DE KANTEELSTEEN OP T STINS AAN T PASTORIEHUIS TE FERWERD IN HET JAAR 1712.

DE KANTEELSTEEN OP T STINS AAN T PASTORIEHUIS TE FERWERD IN HET JAAR 1712. Johannes van Dijk DE KANTEELSTEEN OP T STINS AAN T PASTORIEHUIS TE FERWERD IN HET JAAR 1712. Het Vrijhof en de Sint Martinustsjerke. Kerk betaalde in de achttiende eeuw ook kosten van algemene aard Bij

Nadere informatie

Wonen palmt ruimte in

Wonen palmt ruimte in Wonen palmt ruimte in Groei van stad tot stadsgewest Stedelijke kiem Alle steden hebben een of meer sites Tot het begin van de negentiende eeuw werd de grote meerderheid van onze huidige steden gekenmerkt

Nadere informatie

Bij de tijd Groep 6 thema 2, les 1 Een middeleeuwse stad Werkblad 1. dit is Joris. hij werkt in de her-berg. hij is blij en voert de kip-pen,

Bij de tijd Groep 6 thema 2, les 1 Een middeleeuwse stad Werkblad 1. dit is Joris. hij werkt in de her-berg. hij is blij en voert de kip-pen, Bij de tijd Groep 6 thema 2, les 1 Een middeleeuwse stad Werkblad 1 Ik wil vrij zijn! Joris = geel graaf = rood stad = blauw vrij = groen dit is Joris hij werkt in de her-berg hij is blij en voert de kip-pen,

Nadere informatie

Wandeling rond Tanthof

Wandeling rond Tanthof Wandeling rond Tanthof Koninklijke Nederlandse Natuurhistorische Vereniging KNNV afdeling Delfland Postbus 133 2600 AC DELFT afdelingdelfland@knnv.nl www.knnv.nl/afdelingdelfland http://twitter.com/#!/knnvafddelfland

Nadere informatie

Struinen door De Stille Kern

Struinen door De Stille Kern 58 Horsterwold Struinen door De Stille Kern Een 900 hectare groot natuurgebied waar natuurlijke processen volop de ruimte krijgen. Het gebied wordt begraasd door een kudde konikpaarden, die zorgen voor

Nadere informatie

en nog andere straten moest nog worden aangelegd.

en nog andere straten moest nog worden aangelegd. In de Belle Epoque had de Brabantstraat en de Brabantdam. De Brabantstraat liep van de Vogelmarkt tot aan het François Laurentplein. Deze straat is een van de oudste van Gent want werd reeds vermeld in

Nadere informatie

RUMBEKE TIJDENS DE EERSTE WERELDOORLOG

RUMBEKE TIJDENS DE EERSTE WERELDOORLOG RUMBEKE TIJDENS DE EERSTE WERELDOORLOG Voor de oorlog RUM_02 Koetsen en karren over de kasseien van de vooroorlogse Rumbeeksesteenweg. De straat loopt recht op de mooie, fiere kerktoren. 31 juli 1914:

Nadere informatie

WERKBLAD OPDRACHTEN. Locatie: De Drie Linden Giersbergen 8 Drunen. 2008 Nationaal Park De Loonse en Drunense Duinen

WERKBLAD OPDRACHTEN. Locatie: De Drie Linden Giersbergen 8 Drunen. 2008 Nationaal Park De Loonse en Drunense Duinen Dassenwerk WERKBLAD OPDRACHTEN Locatie: De Drie Linden Giersbergen 8 Drunen 2008 Nationaal Park De Loonse en Drunense Duinen 1. Waar ben je? Je gaat een onderzoek doen in een klein gebied van Nationaal

Nadere informatie

Rivierenhof. Handleiding. Opgesteld door de domeinwachters. >> Ontdekkingstocht voor het 4, 5 en 6 leerjaar. Tjakkie de specht Ontdekt de Herfst

Rivierenhof. Handleiding. Opgesteld door de domeinwachters. >> Ontdekkingstocht voor het 4, 5 en 6 leerjaar. Tjakkie de specht Ontdekt de Herfst Rivierenhof Handleiding Opgesteld door de domeinwachters >> Ontdekkingstocht voor het 4, 5 en 6 leerjaar Tjakkie de specht Ontdekt de Herfst INLEIDING Het zelf -doe pakket bestaat uit een bewegwijzerde

Nadere informatie

WEBNIEUWS REGIONALE NIEUWSSITES. www.regiozottegem.be - www.grootwetteren.be wwwwebnieuwserpemerelede.be - www.grootwichelen.be

WEBNIEUWS REGIONALE NIEUWSSITES. www.regiozottegem.be - www.grootwetteren.be wwwwebnieuwserpemerelede.be - www.grootwichelen.be Herzele St.-Lievens-Houtem Oosterzele Zottegem Webnieuws Advertenties Ertbrugstraat 11 9260 Schellebelle 0496/79.73.05 BTW: BE 0888.767.250 Wetteren WEBNIEUWS REGIONALE NIEUWSSITES Erpe-Mere & Lede Wichelen

Nadere informatie

Beste vrienden, ik mag jullie vandaag vertellen over de laatste week van het leven van Jezus.

Beste vrienden, ik mag jullie vandaag vertellen over de laatste week van het leven van Jezus. 1 Beste vrienden, ik mag jullie vandaag vertellen over de laatste week van het leven van Jezus. 2 Het verhaal De Goede Week Trouw, Hoop en Spijt Ik wil jullie vandaag vertellen over de Goede Week. Dat

Nadere informatie

Ontdekking. Dorestad teruggevonden

Ontdekking. Dorestad teruggevonden Dorestad teruggevonden Ontdekking Het vroegmiddeleeuwse Dorestad verdween na de negende eeuw van de kaart. Pas rond 1840 werd de stad teruggevonden, bij toeval. Kort daarna deed het RMO opgravingen en

Nadere informatie

Bloeiend plantje Spoor van een dier

Bloeiend plantje Spoor van een dier Volwassen boom Jonge boom Dode boom Hoge struik Lage struik Varen Mos Klimmende plant Bloeiend plantje Spoor van een dier Paddenstoel (op de grond) Bodemdiertje Paddenstoel (op een boom) Activiteit 3 :

Nadere informatie

DEELNEMERS. Dinsdag 11 februari 2014. Van : Cáceres (500 m) Naar : Casar de Cáceres (300 m) Afstand : 21 km Stijgen : 400 m Dalen : 500 m Duur : 5 uur

DEELNEMERS. Dinsdag 11 februari 2014. Van : Cáceres (500 m) Naar : Casar de Cáceres (300 m) Afstand : 21 km Stijgen : 400 m Dalen : 500 m Duur : 5 uur VOORSTELLING TOCHT Het is de bedoeling dat ik een pelgrimstocht onderneem naar Santiago de Compostela, vertrekkend aan de Waddenzee (in het noorden van Nederland) tot de Atlantische oceaan in Spanje, via

Nadere informatie

SLYPSKAPELLE TIJDENS DE EERSTE WERELDOORLOG

SLYPSKAPELLE TIJDENS DE EERSTE WERELDOORLOG SLYPSKAPELLE TIJDENS DE EERSTE WERELDOORLOG Voor de oorlog MO_03 Moeders met lange rokken en schorten. Meisjes en jongens met zwarte kousen, sommige op klompen. Het lijkt gezellig op straat. Geen auto

Nadere informatie

renzen van het leven - Ik ging er optimistisch mee om omdat ik weet dat niemand goed is in alles / omdat ik wel goed kan tekenen /

renzen van het leven - Ik ging er optimistisch mee om omdat ik weet dat niemand goed is in alles / omdat ik wel goed kan tekenen / Naam: renzen van het leven G 1 Ieder mens botst op eigen grenzen Datum: (4/4) Op welke grens ben je zelf al gebotst? Noem er drie Bijvoorbeeld: 1 De dood van mijn oma 2 Ik kan niet goed schrijven 3 Een

Nadere informatie

Kastelen, burchten, landhuizen

Kastelen, burchten, landhuizen Kastelen, burchten, landhuizen Kasteel Cappenberg in Selm Het architectonische juweeltje van het district staat in het noorden: het kasteel Cappenberg werd in 1122 door de graven Gottfried en Otto von

Nadere informatie

Doe-bundel Neerpede. Klas:

Doe-bundel Neerpede. Klas: Doe-bundel Neerpede Naam: Klas: Datum: Gegevens Neerpede 1. De weg van de school naar Pede. 1.1 Zoek uit op welke manier we het goedkoopst en het snelst in Neerpede geraken. 1.2 Zoek ook uit hoe we na

Nadere informatie

Speuren langs het kasteel van Hoogstraten.

Speuren langs het kasteel van Hoogstraten. Speuren langs het kasteel van Hoogstraten. Paus Franciscus kondigde het kerkelijk jaar 2016 aan als een jubeljaar: jaar van de barmhartigheid. (Barmhartigheid is een woord dat we niet vaak meer gebruiken.

Nadere informatie

HOOGLEDE TIJDENS DE EERSTE WERELDOORLOG

HOOGLEDE TIJDENS DE EERSTE WERELDOORLOG HOOGLEDE TIJDENS DE EERSTE WERELDOORLOG 31 juli 1914: ten oorlog! Het is oorlog! Het brandweerkorps wordt snel samengeroepen voor het gemeentehuis. De brandweermannen moeten de jongens gaan waarschuwen

Nadere informatie

Sint-Franciscus-Xaverius parochie in Kuregem

Sint-Franciscus-Xaverius parochie in Kuregem Sint-Franciscus-Xaverius parochie in Kuregem Als tweede wat minder bekende kerk in Anderlecht brachten wij een bezoek aan de parochie van Sint-Franciscus-Xaverius in Kuregem. Samen met de kerk van O.L.V.

Nadere informatie