DAXIS BULLETIN juni 2014

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "DAXIS BULLETIN juni 2014"

Transcriptie

1 DAXIS BULLETIN juni 2014 Dit bulletin ook digitaal U vindt dit bulletin ook op: Inloggen met uw school naam en wachtwoord. Inlog gegevens kwijt? mail onze helpdesk! Malmberg en Knewton geven grote impuls aan adaptief leren in het voortgezet - en middelbaar beroepsonderwijs Malmberg, is van plan samen te gaan werken met Knewton, leidende internationale leverancier van adaptieve leertechnologie. Malmberg maakt onderdeel uit van Sanoma Learning en zal, als eerste in het concern, haar leermiddelen gaan voorzien van deze nieuwe technologie die de voortgang van leerlingen analyseert waardoor gepersonaliseerd leren mogelijk wordt gemaakt. Malmberg ondersteunt hiermee leraren om elke leerling op maat te begeleiden en op eigen wijze te laten leren. In 2015 worden de eerste adaptieve leeroplossingen, op basis van de Knewton technologie, verwacht voor het voortgezet- én middelbaar beroepsonderwijs. Knewton heeft een succesvolle leertechnologie ontwikkeld waarmee leerlingen het beste uit zichzelf kunnen halen. Malmberg gebruikt deze technologie om een digitale leeroplossing te bieden die leraren zal helpen om de kennis en leerbehoefte van elke leerling in kaart te brengen. Continu worden de resultaten van een leerling bij het oefenen, leren en toetsen geanalyseerd. De leraar ziet real-time de analyse per leerling en kan beoordelen of er sprake is van kennis hiaten of dat de leerling op koers is. Harold Rimmelzwaan, algemeen directeur Malmberg zegt enthousiast: We zijn doorlopend bezig om leraren te voorzien van innovatieve leeroplossingen die het beste uit ieder kind en leraar halen. Met de Knewton technologie kunnen we deze innovatie versnellen en belangrijke stappen vooruit zetten. Deze technologie is voor het Nederlandse onderwijs een unieke en krachtige stap naar adaptief leren. Hiermee ondersteunen we leraren en scholen om opbrengstgericht werken op een praktische en succesvolle wijze vorm te geven. Jose Ferreira, oprichter en CEO van Knewton: De leermiddelen van Sanoma Learning hielden al rekening met de behoeften van leraren. Nu wordt Sanoma Learning in staat gesteld om snel en adequaat te reageren op de groeiende behoefte naar gepersonaliseerd leren. Aangezien het Nederlandse onderwijs internationaal voorop loopt in digitalisering, kijken we uit naar de samenwerking met Malmberg als leidende speler. Hiermee kunnen we samen de leerresultaten van leerlingen echt laten groeien. In 2015 worden de eerste nieuwe adaptieve leeroplossingen verwacht op basis van Knewton technologie. In de periode hiervoor wordt samengewerkt met scholen om deze leeroplossing op een praktische wijze in te richten.

2 Tablet slecht voor ontwikkeling kind Het overmatig gebruik van tablets en smartphones is funest voor het concentratievermogen en de motoriek van kinderen. Dat stelden leraren tijdens de conferentie van de Britse Association of Teachers en Lecturers in Manchester. Op de kleuterschool weten kleuters feilloos hoe ze moeten 'swipen' op een aanraakscherm, maar ze missen de fijne motoriek om een toren te bouwen of te tekenen of schrijven met pen en papier, zeggen docenten in de Britse krant The Guardian. Daarnaast zou overmatig tabletgebruik bij kinderen een negatief effect hebben op de concentratie. Leraren vertellen over leerlingen die het klaslokaal 's ochtends binnen komen, terwijl ze de avond ervoor spelletjes hebben gespeeld op de ipad. Hun concentratievermogen is zo laag, dat ze er net zo goed niet zouden kunnen zitten, uitte leraar Colin Kinney haar zorgen tijdens het eerder genoemde congres. Ook in Nederland kritiek Er verscheen een interview in het Reformatorisch Dagblad met orthopedagoog en spraaktaalpatholoog dr. Sieneke Goorhuis-Brouwer, waarin zij stelt dat tablets de ontwikkeling bij jonge kinderen in de weg staat. Zij zegt te gruwen van jonge kinderen die met een tablet spelen. In het algemeen kun je zeggen dat kinderen daardoor minder contact hebben met opvoedende volwassenen. Ze worden langer aan hun lot overgelaten. Goorhuis ziet vooral een gevaar bij kinderen van 0 tot 6 jaar. Ze ontwikkelen in die jaren hun grove en fijne motoriek. Een kind wil omrollen, zitten, lopen of staan en de wijde wereld in. Achter een tablet zitten is zo passief, aldus de orthopedagoog. Sociaal-emotionele verwaarlozing Goorhuis gaat zelfs zo ver dat ze het gebruik van een tablet helemaal afraadt voor kinderen in die leeftijdscategorie. Ze rept over sociaal emotionele verwaarlozing. Ook over apps is ze niet te spreken. De apps bieden slechts een zeer vluchtige en oppervlakkige informatieverwerking. Daardoor leren kinderen zich niet meer te concentreren en zijn ze snel afgeleid. Jonge kinderen moeten dingen zien, horen, proeven en ruiken in de echte, driedimensionale wereld, legt Goorhuis uit. Lijnrecht tegenover Maurice de Hond Met deze uitspraken staat Goorhuis lijnrecht tegenover Maurice de Hond. Hij is met zijn zogenoemde Steve Jobs-scholen juist voorstander van het gebruik van tablets voor jonge kinderen. Zijn methode, genaamd Onderwijs voor Nieuwe Tijd (O4NT), wordt inmiddels al op meer dan twintig scholen in Nederland toegepast. Totaalconcept rondom 3D-printen Maakonderwijs heeft als doel om techniek en IT op alle niveaus in het onderwijs aan te bieden. Het concept is opgebouwd rondom de 3D-printer als katalysator. 3Dprinten is cool, digitaal, spreekt tot de verbeelding, zet aan tot herwaardering van maken, stimuleert creativiteit, inventiviteit en co-creatie. Het concept van Maakonderwijs is bedacht rondom de introductie en het gebruik van 3D-printers in het onderwijs. Naast de 3D-printer en toebehoren bestaat het concept uit educatie voor docent en leerling, ondersteuning (via een online portal), service en onderhoud, en, indien gewenst, financiering. Leerlingen worden voorbereid voor op de 21e eeuw techniek moet kinderspel worden! Meer info over het maakonderwijs op PlusPowergroup.nl. Maakonderwijs.nl is een initiatief van: 3DMakersMagic, ABC Onderwijsadviseurs, Plus Power Group (VervangJeLamp.nl) en A.B.B.S. Elzenhagen als pilot-school.

3 Intel presenteert Education 2 in 1 onderwijstablet Intel heeft de Education 2 in 1, een hybride tablet die bestemd is voor onderwijsdoeleinden, geïntroduceerd. Volgens de chipfabrikant kan het apparaat zowel binnen als buiten het klaslokaal prima gebruikt worden en kunnen diverse onderzoektools in een handomdraai toegevoegd worden. Volgens Intel heeft de Education 2 in 1 de flexibiliteit en mobiliteit van een tablet, plus de prestaties en productiviteit van een laptop. Daarnaast is het toestel dusdanig sterk gebouwd dat het bestendig is tegen een val van 70 cm. Als het apparaat dichtvouwt heeft het de vormgeving van een kleine koffer. Om die reden presenteert de chipfabrikant de Education 2 in 1 als een duurzaam, stevig, mobiel en veelzijdig apparaat voor studenten. Echt veel wil Intel niet kwijt over de specificaties. We weten dat de Education 2 in 1 is uitgerust met een Atom Z3740D quadcore-processor, die geklokt is op een kloksnelheid tussen de 1,33 GHz en 1,83 GHz. Daarnaast het hybride apparaat een 10.1 inch scherm met onbekende resolutie. Hoeveel het RAM-geheugen en de opslagcapaciteit bedragen, is onbekend. De tablet heeft twee camera s met onbekende megapixelkwaliteit en draait op Microsofts besturingssysteem Windows 8.1. Tevens is het apparaat uitgerust met het beveiligingspakket McAfee Antivirus Plus en is het water- en stofbestendig. De tablet kan zowel in landscape als portrait modus in het toetsenbord bevestigd worden. Intel noemt dit dual-docking. Aan de Education 2 in 1 kunnen diverse onderzoektools bevestigd worden. Zo kan aan de camera op de achterzijde kan een lens geplaatst worden die alles vergroot. Dat in combinatie met Intel Education Lab Camera kan het apparaat als microscoop gebruikt worden. Ook is de Education 2 in 1 uitgerust met een temperatuursensor, stylus en kunnen leraren en studenten een digitale bibliotheek met ruim educatieve titels raadplegen. Nieuwe handleiding 'Continue screening kinderopvang' Het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid heeft de nieuwe handleiding continue screening kinderopvang gepresenteerd. De handleiding vormt een leidraad voor de manier waarop continue screening werkt in de dagelijkse praktijk en wat dit betekent voor betrokkenen. Continue screening betekent dat er dagelijks wordt gekeken of mensen die werken in de kinderopvang of peuterspeelzalen nieuwe strafrechtelijke feiten op hun naam hebben staan. Als blijkt dat er sprake is van een bedreiging van een veilige omgeving voor kinderen gaat er via de GGD een signaal naar de werkgever of het gastouderbureau. De handleiding geeft ieders rol in de afhandeling van een signaal uit de continue screening weer. Per stap wordt aangegeven wie wat moet doen en binnen welke tijd. Handleiding_continue_screening_kinderopvang.pdf

4 Kinderen slaan vaker klas over op de basisschool Het aantal kinderen dat op de basisschool een klas overslaat is in de laatste vier jaar toegenomen. Uit cijfers van de Onderwijsinspectie blijkt dat in ,4 procent van de kinderen een klas oversloeg, dat zijn ongeveer 12 duizend leerlingen. In 2008 lag het percentage nog op 4 procent. Volgens deskundigen stijgt het aantal snelle doorstromers door het excellentie-denken in het onderwijs. Dit meldt Trouw. Sinds een jaar of vijf zie ik dat basisscholen steeds minder terughoudend zijn om kinderen een klas te laten overslaan, zegt onderwijspsycholoog Lianne Hoogeveen. Zij is directeur van het Centrum voor Begaafdheidsonderzoek van de Radboud Universiteit in Nijmegen. Toen uit internationaal onderzoek bleek dat onze slechte leerlingen het relatief goed doen en onze goede leerlingen het relatief slecht, zijn wij veel meer aandacht gaan besteden aan excellentie. Ook de PO Raad ziet de toename van doorstromers in het primair onderwijs. We kijken nu naar kinderen op een veel individueler niveau. Niet de klas maar het kind gaat over. Dat is een gevolg van het opbrengstgericht onderwijs, waar we de laatste vier, vijf jaar intensief mee bezig zijn. We gaan daar ook verder mee door, aldus een woordvoerder. Sommige scholen zijn nog wel terughoudend in het laten doorstromen van een kind. De reden is dan de sociaal-emotionele ontwikkeling van het kind. De problemen ontstaan als de klasgenootjes in de puberteit raken en het snel lerende kind nog niet, zegt bijvoorbeeld Gerry van Ewijk, directeur van De Starter in Groningen. Je kunt het kind beter in de klas extra lessen aanbieden. Het zouden vooral de (hoogopgeleide) ouders zijn die erop aandringen dat hun kind een klas overslaat. Ontwikkelingspsycholoog Hoogeveen vindt dat scholen deze terughoudendheid moeten laten varen. Er is niets mis mee. Natuurlijk moet je goed naar het kind kijken. Maar een kind dat cognitief vooruit is, kan vaak ook sociaal en emotioneel met oudere kinderen beter meekomen. Lesmateriaal Teleblik over privacy Voor zowel de bovenbouw po als de onderbouw vmbo, havo en vwo is er lesmateriaal ontwikkeld waarin gebruik wordt gemaakt van Teleblik-videomateriaal. Bekijk de lessen die beschikbaar zijn via Wikiwijsleermiddelenplein en ga met je eigen klas aan de slag met het thema privacy. Teleblikles Dit_ben_ik Mijn_ideale_online_profiel

5 Kansen voor jonge leraren in Oost-Nederland Jonge leraren in Oost-Nederland maken kans op een vaste aanstelling bij een van de schoolbesturen voor primair en speciaal onderwijs die zijn aangesloten bij het PON (Personeelscluster Oost-Nederland). Het samenwerkingsverband gaat actief banen creëren voor deze groep. In het zogenaamde Banenplan 2014 is opgenomen dat de scholen, ondanks de krimp in de regio, ruimte gaan maken voor jonge mensen. Het samenwerkingsverband zet daarvoor het geld in dat door onderwijsminister Bussemaker beschikbaar is gesteld voor het aanstellen van jonge leraren. Het plan is gericht op vrijwillig vertrek en geen gedwongen ontslag. De schoolbesturen willen huidige medewerkers de mogelijkheid bieden om minder te gaan werken, een baan te vinden buiten het onderwijs of een eigen bedrijf te starten. De looptijd van het banenplan is van 1 april 2014 tot en met 31 december In deze periode moet ruimte ontstaan voor bijna dertig vaste banen (21 fte s), die ingevuld moeten gaan worden door jonge leraren onder de dertig jaar. Met de vakbonden is het sociaal plan opgesteld en zij hebben een ledenraadpleging gehouden. De leden van de vakbonden hebben ingestemd met het sociaal plan. In drie fasen worden de komende periode jonge leerkrachten aangesteld: ongeveer 7 fte in mei, 7 fte in september en 7 fte in oktober. De leraren kunnen via de PONflexpool direct aan het werk. De afspraak is dat de leraren binnen anderhalf jaar een vacature op één van de PON-scholen gaan vervullen. Communicatie met Klasse Klasse is méér dan een tijdschrift: mensen informeren, ondersteunen, activeren en stimuleren om te participeren in de bewegende wereld van opvoeding en onderwijs. Klasse voor Leraren ( ex per maand) is het onderwijsblad van Vlaanderen voor alle leraren, directies, CLB én studenten aan de lerarenopleiding. Het blad pakt uit met sterke dossiers over spijbelen, internet, geweld, schoolfobie, kansarmoede enz. Vaak besteden de media hier ruime aandacht aan en brengen de dossiers ook effectief zaken in beweging (zoals gokverslaving bij jongeren). De brede school krijgt vorm in een rubriek als De Schoolstraat. Het blad houdt een open kijk op de wereld en brengt reportages uit onderwijs in Ierland, Turkije, Lapland, Sierra Leone, Rwanda enz. Acties als De leraar van het jaar zijn een vaste waarde geworden. De stappenplannen voor De Eerste Lijn tellen weldra dertig verschillende thema s van faalangst tot zelfmoordpreventie. De nieuwe website brengt 24 u./24 u. onderwijsnieuws, hulplijnen, service en discussiemogelijkheden. Schooldirecties en leraren krijgen bovendien elke woensdagmiddag hun eigen gerichte nieuwsbrieven met update onderwijsnieuws: Schooldirect ( ex) en Lerarendirect (gestegen tot geïnteresseerden). De Lerarenkaart verschijnt voor de zesde keer. Het aanbod is op die tijd verzesvoudigd tot meer dan permanente activiteiten en honderden speciale acties en lerarendagen. Meer dan leraren zijn geabonneerd op één van de zestien verschillende edities van nieuwsbrieven op maat bezoekers bekijken elke maand de update cultuuragenda en de informatie over de speciale lerarenacties.

6 Leidraad ter voorkoming verspreiding ongewenst beeldmateriaal Hoe voorkom je online verspreiding van ongewenste beelden van leerlingen en personeel? De VO-raad en Kennisnet lanceren een leidraad die scholen kunnen gebruiken om verspreiding van ongewenste beelden te voorkomen en aan te pakken. Scholen worden steeds meer geconfronteerd met het feit dat ongewenste en schadelijke foto s en filmpjes van hun leerlingen via digitale kanalen verspreid worden. Voorbeelden zijn filmpjes van hoe een leerling in elkaar geslagen of gepest wordt of naaktfoto s van leerlingen op sociaalnetwerksites. Het verspreiden van dit beeldmateriaal kan leiden tot allerlei vormen van het zogenoemde cyberpesten. Feit is dat verspreiding van digitaal beeldmateriaal grote impact heeft op de veiligheidsbeleving en het welbevinden van alle leerlingen op school en daarmee uiteindelijk ook op hun leerproces. Een sociaal veilige omgeving is immers een voorwaarde om goed te kunnen leren. Een gedeelde verantwoordelijkheid Scholen willen hun verantwoordelijkheid nemen voor het realiseren van een sociaal veilige leeromgeving voor hun leerlingen en personeel, maar aangezien jongeren bijna 24 uur per dag online zijn, hebben scholen de hulp nodig van ouders, leerlingen en instanties, zoals politie. Online veiligheid is een gedeelde verantwoordelijkheid. De VO-raad en Kennisnet willen schoolleiders en bestuurders hierbij helpen met de leidraad Omgaan met online verspreiding van ongewenste beelden van leerlingen en/of personeel. De leidraad sluit aan bij de informatie van het Platform Cyberpesten. Dit is een nieuw informatiepunt van Pestweb en het Centrum School en Veiligheid over online pesten. Vrij spelen belangrijk voor sociaal-emotionele ontwikkeling kind In zijn nieuwe boek 'Free to learn' waarschuwt de Amerikaanse psycholoog Peter Gray van Boston College dat ouders het belang van vrij spel onderschatten. Vrij spelen is belangrijk voor de sociaal-emotionele ontwikkeling van kinderen. De Nederlandse pedagoge Sieneke Goorhuis en psychologe Louise Berkhout zijn dat met hem eens. Dit meldt Trouw. Ouders die er steeds bovenop zitten, doen hun kind tekort, zegt Peter Gray. Volgens hem blijkt uit een heleboel onderzoek dat kinderen door vrij te spelen veel belangrijke vaardigheden leren. Zoals het zelf bedenken van oplossingen, onderhandelen en het verwerken van emoties. Wij ontnemen kinderen de kans om zichzelf en de wereld te ontdekken, zegt ook hoogleraar pedagogiek Sieneke Goorhuis van de Rijksuniversiteit Groningen (RUG). Kinderen hebben vrij spel nodig om hun innerlijke kompas te ontwikkelen. In vrij spel oefenen kinderen constant met sociaal gedrag. Als ze niet eerlijk of bazig zijn, corrigeren andere kinderen dat. Door het hardop te zeggen of een volgende keer niet meer mee te spelen. Volgens psychologe Louise Berkhout weten ouders wel dat vrij spel belangrijk is, maar ze handelen daar niet naar. In 2012 promoveerde Berkhout aan de RUG op onderzoek naar vrij spel. Volgens haar kunnen volwassenen het maar moeilijk laten om zich met het spel van kinderen te bemoeien. Ouders denken te snel dat kinderen zich vervelen. Wacht tot ze zelf met iets komen. Ze zullen je verrassen, aldus Berkhout. Ze vindt dat ouders hun kinderen meer moeten vertrouwen. Gun ze de kans als ze zich in de nesten werken daar zelf weer uit te komen. Risico's nemen is niet per se slecht.

7 Leerkrachten en sociale media: hoe het níet moet in 11 blunders 1. Facebookvrienden worden met je leerlingen De Amerikaanse lerares Carol Thebarge (79) werd ontslagen na 35 jaar voor de klas te hebben gestaan, omdat ze weigerde haar leerlingen te verwijderen als Facebookvriend. Haar school had de regels aangescherpt nadat een andere docent een relatie had aangeknoopt met een leerling. De hoogbejaarde lerares was het met de nieuwe regels niet eens en liet zich nog liever ontslaan. 2. Op persoonlijke toon chatten met je leerlingen Een leraar van een Ermelose basisschool werd onlangs geschorst omdat hij had zitten chatten met een leerling via Facebook. Er was volgens de school niets strafbaars gebeurd, maar de leraar zou wel te ver zijn gegaan. Waar het gesprek precies over ging is niet bekend gemaakt, maar sommige commentaren op internet suggereren dat hij onder andere koosnaampjes zou hebben gebruikt. 3. Leerlingen belachelijk maken op Twitter En dan is er nog de held die gevraagd naar wat een VN-resolutie is, koudweg antwoordde: De scherpte van het beeld. Dit twitterde een Belgische docent over een van zijn leerlingen tijdens de examens. Hij gebruikte de hashtag #shitmystudentswrite en schreef ook dat hij vandaag weer niemand heeft kunnen laten zakken. De schooldirectie riep hem op het matje. 4. Pikante filmpjes kijken tijdens de les Een docent in Uden werd ontslagen omdat hij een seksueel getint filmpje op zijn telefoon had, hij zou dat filmpje ook hebben laten zien aan enkele leerlingen. Overigens protesteerden de leerlingen tegen zijn ontslag, maar volgens de school was er sprake van een onherstelbare vertrouwensbreuk. 5. Seksueel getinte WhatsAppjes sturen Een lerares in Den Bosch stuurde seksueel getinte berichtjes aan minderjarige leerlingen op haar school. De screenshots gaan nu het hele internet over. 6. Surfen naar volwassen sites terwijl je laptop gekoppeld is aan het digibord 7. Een té intieme foto kiezen voor je les mediawijsheid Een Amerikaanse docent gebruikte onlangs een bikinifoto van een van zijn leerlingen die hij van Facebook had geplukt. Hij wilde zijn klas een lesje online privacy leren. De bewuste studente was not amused en eist nu twee miljoen dollar. 8. Je laten verleiden tot online scheldpartijen Een Noorse leraar werd ontslagen omdat hij een grappig bedoelde opmerking van een leerling op Facebook niet kon waarderen. De scheldpartij liep zo uit de hand dat de leraar zelfs schreef dat hij de leerling zijn kop ging inslaan. 9. Een avontuurtje zoeken via een datingsite (het kan zomaar een leerling zijn) Denk je dat je veilig een beetje kunt flirten op een datingsite, blijkt het een leerling te zijn die je erin luist. Zonder het zelf te weten, stuurde een leerkracht in het voortgezet onderwijs een foto van zijn naakte geslachtsdeel naar een 15-jarige leerlinge. De school geloofde zijn verhaal, maar vond toch dat er een onwerkbare situatie was ontstaan. De arme man werd ontslagen. 10. Je teveel bemoeien met het privéleven van je leerlingen De verleiding is natuurlijk groot om je teveel met hun levens te gaan bemoeien, zodra je je leerlingen gaat volgen op Twitter en Instagram. Doe het niet. Leerlingen vinden dat leerkrachten en docenten het contact moeten beperken tot schoolzaken. 11. Niet doorhebben dat zomaar andere foto s kunnen worden gebruikt Via Tinder werd niet een foto van een kleuterjuf als profielfoto gebruikt, maar haar klassenfoto werd als profielfoto geüpload. Zonder dat ze dit doorhad. Het is dus belangrijk ook op dit gebied alert te zijn met het gebruik van sociale media.

8 Donald Duck helpt zoeken naar jong ict-talent Al op heel jonge leeftijd moeten kinderen les krijgen in het programmeren van computers. Donald Duck gaat ze daarbij helpen. Via programma's als Makey Makey en Scratch leren kinderen vanaf groep 3 van het basisonderwijs al om te gaan met simpele programmeertaal. Remco Pijpers van Stichting Kennisnet vindt dat kinderen niet jong genoeg kunnen beginnen met de opbouw van digitale kennis. "Anders raken we hopeloos achterop." Volgens hem moeten scholen een hoofdrol gaan spelen. "Kinderen zijn de toekomst van de ICT. Volgens onderzoek kampt Europa al in 2015 met een half miljoen onvervulde vacatures voor IT-professionals." Donald Duck Dinsdag neemt minister van Onderwijs Jet Bussemaker (PvdA) een speciale editie van het stripblad Donald Duck in ontvangst, een DigiDuck. Donderdag gaan er exemplaren naar de abonnees en verschijnt het ook online. Sjoerd Dirk Meijer uit Deventer geeft kinderen programmeerles. "Op school leren kinderen ook iets van plantkunde, maar dat betekent nog niet dat ze bioloog moeten worden. Met Scratch leer ik ze hoe ze de computer moeten gebruiken, hoe ze het ding naar hun hand kunnen zetten." Baby herkent objecten op foto's al vanaf negen maanden Baby's zijn na negen maanden in staat om objecten op foto's te herkennen, zo blijkt uit nieuw wetenschappelijk onderzoek. Als negen maanden oude baby's worden geconfronteerd met een foto van een speelgoedobject, onthouden ze dat beeld en herkennen ze het speeltje later nog. Dat melden Britse onderzoekers in het wetenschappelijk tijdschrift Child Development. De bevindingen suggereren dat kinderen al voor hun eerste verjaardag de plaatjes in een prentenboek kunnen begrijpen. Tijdens van hun experimenten lieten de wetenschappers dertig baby's een minuut lang naar een levensgrote foto van een speelgoedobject kijken. Meteen daarna werden de kinderen geconfronteerd met het speelgoedstuk dat ze op de foto hadden gezien en een ander speeltje. De kinderen grepen in de meeste gevallen naar het nieuwe speelgoedobject. Dit suggereert volgens de onderzoekers dat de kinderen het andere speeltje nog herkenden van de foto, waardoor dit object minder interessant voor hen was. Leren "De bevindingen suggereren dat een korte blootstelling aan een plaatje van een speelgoedobject de handelingen van een negen maanden oud kind al beïnvloed", verklaart hoofdonderzoekster Jeanne Shinskey op nieuwssite ScienceDaily. "Deze studie is interessant voor elke ouder die wel eens een prentenboek heeft gelezen met een jong kind", aldus Shinskey. "De uitkomsten laten zien dat kinderen al in staat zijn om uit een prentenboek te leren nog voordat ze hun eerste woordjes hebben geleerd."

9 ipad wordt computerwerkplek in de klas In het onderwijs wordt de ipad steeds meer gezien als een handig leermiddel om kennis toegankelijker te maken en studiestof af te stemmen op het lerend vermogen van de individuele leerling. De Sphinx van Dock2Office combineert het gebruik van een ipad met de voordelen van een desktop computer, zodat op een ipad gewerkt kan worden zoals men gewend is op pc of laptop. In Nederland zijn al tientallen scholen over gegaan tot het gebruik van ipads in de klas, waaronder de Steve Jobs scholen. De ipad stimuleert het spelenderwijs leren en bevordert de productiviteit van de leerling, maar in de praktijk loopt het onderwijs nog tegen een aantal beperkingen aan. Niet alle content is voor de ipad geschikt, waardoor de leerlingen genoodzaakt zijn de lesstof alsnog met behulp van een laptop of desktop computer tot zich te nemen. Veel onderwijs toepassingen zijn in het verleden bijvoorbeeld gemaakt op basis van Adobe Flash en dit programma wordt niet ondersteund op de ipad. De andere beperking is dat de ipad vooral geschikt is om informatie te consumeren, en veel minder om informatie te creëren. In project gericht onderwijs wordt het maken van een presentatie, het typen van een werkstuk of een boekverslag steeds belangrijker en dat gaat wederom veel makkelijker op een desktop computer of laptop met muis en toetsenbord. Hetgeen nu op een ipad niet mogelijk is. Door het inzetten van de Sphinx in de klas kunnen ergonomische computer werkplekken met ipads gecreëerd worden. Dankzij het gebruik van Remote Desktops en specifieke Flash virtualizer software is het mogelijk om de content beperkingen op de ipad weg te nemen. Werkwijze Sphinx De leerling kan individueel of samen aan een werkstuk of presentatie op de ipad werken, mét toetsenbord en muis. Hiervoor zetten ze hun eigen ipad in de Sphinx. Nadat ze zijn ingelogd in het schoolsysteem kunnen ze in de bekende desktop omgeving aan de slag. Met de Sphinx is ook thuis heel gemakkelijk een volwaardige pc-werkplek te maken, zodat het kind zijn werkstuk op zijn eigen ipad kan afmaken. Meer informatie over Dock2Office en de Sphinx op Handen wassen op scholen kan beter Het gebeurt te vaak dat kinderen op school hun handen niet goed wassen. Voor een deel komt dit omdat het op veel scholen aan goede voorzieningen ontbreekt om dat te doen. Dat blijkt uit een onderzoek van GGD IJsselland in 160 basisscholen, zo meldt RTV Oost. Volgens de GGD is regelmatig wassen van de handen belangrijk bij het voorkomen van ziekten. Zo kan de kans op griep verkleind worden, evenals het risico op verspreiding van bijvoorbeeld een luchtweginfectie of een darminfectie. De gezondheidsdienst bracht een bezoek aan 160 scholen in de regio IJsselland voor een vierjaarlijkse screening. Uit de screening blijkt dat scholen met name in de kleutergroepen aandacht besteden aan het goed wassen van de handen. De GGD wijst er op dat ouders hierin een belangrijke rol hebben, maar kinderen moeten ook op school de kans hebben om goed hun handen te kunnen wassen. Op veel scholen gaat het mis bij het afdrogen; een op de vijf scholen maakt gebruik van onhygiënische handdoeken in het toilet. Een handdoek die door meerdere personen wordt gebruikt is vaak een bron van bacteriën en virussen. Op een klein aantal scholen hangt een rol papier of een apparaat dat hete lucht blaast. Ongeveer twee derde van de scholen maakt gebruik van papieren doekjes voor eenmalig gebruik, wat volgens de GGD de meest hygiënische oplossing is voor het drogen van de handen. Met zeep gaat het op de meeste scholen goed; 92 procent van de scholen heeft dispensers met vloeibare zeep op het toilet hangen. Drie procent van de scholen maakt gebruik van een blok zeep en in zes procent van de scholen is geen zeep aanwezig.

10 Digitale info bord De nieuwe informa evrijheid Iedereen hee maar één doel: Sneller en beter communiceren Met de volledig nieuw ontwikkelde DIB bord is precies dat mogelijk. Een intelligente combina e Het systeem is kinderlijk eenvoudig: Met gebruiksvriendelijke so ware kan vanuit elke pc alle belangrijke informa e via het internet naar het informa e bord toegestuurd worden.

11 Ook een app voor uw smartphone Met DIB mobiel, de oplossing voor thuis en onderweg, kunt u grenzeloos communiceren met uw doelgroep. Alle informa e kan met een wachtwoord beveiligd worden. Al jd en overal op de hoogte Alle personen die uw informa e nodig hebben, kunt u op eenvoudige manier bereiken, via het digitale informa- e bord of via de smartphone. De smartphone app is gra s te verkrijgen in de verschillende app stores. Perfecte hardware Het beeldscherm is een professioneel apparaat, voorbereid op intensief gebruik. Bij aflevering is de so ware reeds geïnstalleerd. De montage is eenvoudig. Verschillende montagesets maken het mogelijk het scherm aan elke muur of plafond op te hangen. Met de bijgeleverde so ware kunt u de jden instellen wanneer het apparaat ac ef moet zijn. Het apparaat is in verschillende maten te leveren, van 20 tot 65. Het scherm is ook leverbaar met een touchscreen.

12 Nu nog meer interac e met de combina e van aanrakingstechnologie en mul media aanslui ngen Nu nog meer interac e met uw klanten en collega's. De BenQ T420 42" touchscreen combineert de kracht van aanrakingstechnologie met mul media aanslui ngen om uw presenta es te perfec oneren. Touchscreens zijn vandaag de dag uitgegroeid tot één van de meest krach ge kantoormiddelen, dit ter vervanging van tradi onele vergaderingen of trainingen en deze nieuwe wijze draagt bij aan meer efficiënte en effec eve vergaderingen en trainingen, construc eve discussies en teambuilding. Een perfecte oplossing voor op het kantoor is de BenQ T420 touchscreen die de kracht van aanrakingstechnologie met mul media aanslui ngen combineert om uw presenta es te perfec oneren. Ontworpen met veiligheid en flexibiliteit in gedachte, is de T420 in het kantoor gemakkelijk en eenvoudig te installeren met een VESA wandmontage. 1239, ex. btw. 70 voor 2450, ex. btw.

13 Evenwicht is zoek, basisscholen zijn vrouwenbolwerken Meester legt het af tegen de juf Mannelijke leerkrachten voelen zich vaak eenzaam op de basisschool. Basisscholen veranderen in rap tempo in vrouwenbolwerken en de weinige mannen die er werken vinden amper nog aansluiting bij hun vrouwelijke collega s. Dat blijkt uit een onderzoek van vakbond CNV Onderwijs, waarvan de resultaten onlangs bekend werden gemaakt. De bond ondervroeg in totaal ruim 2700 leerkrachten uit het basisonderwijs over de sekseverschillen op school. Meest opvallende resultaat: zes op de tien mannen voelen zich regelmatig alleen tussen alle juffen, en negen op de tien hunkeren naar meer mannelijke collega s. Ik neem vaak kortere pauzes, omdat er in de koffieruimte soms wekenlang alleen maar over diëten of zwangerschappen wordt gesproken, vertelt bijvoorbeeld Stephan Kurpershoek (40), de enige mannelijke leerkracht op een kleine basisschool in Friesland. Hoewel ik prima overweg kan met mijn collega s, voel ik me toch een soort buitenbeetje. Zowel mannelijke als vrouwelijke leerkrachten zijn het er daarnaast over eens dat het tekort aan mannen slecht is voor leerlingen. We weten dat een kind het meeste baat heeft bij een evenwicht tussen vrouwen en mannen als leerkracht, weet pedagoog Marco Roelofs, coördinator van de belangenvereniging Mannen van Pedagogiek. Evenwicht zoek Dat evenwicht is in het basisonderwijs volledig zoek: slechts vijftien procent van de leerkrachten is man, en dat aantal slinkt jaarlijks. Op het gros van de basisscholen zijn maar twee of drie mannen werkzaam, van wie vaak een de directeur is. Op een paar honderd Nederlandse scholen werken zelfs helemaal geen mannen. Roelofs: Helemaal niet in aanraking komen met mannen in deze belangrijke levensfase kan funest zijn voor de ontwikkeling van een kind. Volgens Joany Krijt, vicevoorzitter van CNV Onderwijs, vindt het mannentekort op de basisschool zijn oorsprong in de veel te softe pabo-opleiding. Mannen voelen zich niet meer aangetrokken tot de pabo. De opleiding richt zich te veel op vrouwen. Zo leren pabo-studenten allemaal hoe ze met kinderen moeten knutselen, maar vinden mannen het veel leuker om bijvoorbeeld technisch of met de gymles bezig te zijn. Daarnaast haken veel mannelijke studenten die wél aan de pabo beginnen al vroeg af, zegt Krijt. Dat gebeurt al bij de verplichte kleuterstage in het eerste jaar. Mannen hebben nu eenmaal minder affiniteit met kleuters dan met oudere leerlingen. Wij zeggen: schaf die verplichte stage af.

14 Microsoft OneDrive: alle verse snufjes op een rij Microsoft mag de merknaam SkyDrive van de rechter niet langer meer gebruiken. En dus bedacht het softwarebedrijf voor zijn online opslagdienst een kersverse naam, namelijk OneDrive. Maar dat is niet het enige wat nieuw is, want ook de dienst zelf heeft een aanzienlijke opfrisbeurt gekregen. De Britse televisiezender BSkyB begon bijna drie jaar geleden een rechtszaak tegen Microsoft wegens merknaamschending. De rechter bepaalde afgelopen zomer dat de Amerikaanse multinational de merknaam SkyDrive niet langer meer mag gebruiken in Groot-Brittannië en Europa. Microsoft introduceerde halverwege februari onder de noemer OneDrive ineens de website Vanaf nu kunnen voormalige SkyDrive-leden met hun bestaande accounts hier terecht om online bestanden op te slaan en te delen. Naast de naamswijziging zijn er allerlei handige snufjes aan deze vernieuwde clouddienst toegevoegd. Boven op de gratis opslagcapaciteit van 7 GB kunt u extra ruimte verdienen. Goed afgekeken van Dropbox, want deze aartsrivaal hanteert al jarenlang een soortgelijk beleid. Al met al is het mogelijk om 8 GB extra opslagruimte bij elkaar te sprokkelen, wat het totaal dus op 15 GB brengt. Zodra u inlogt bij OneDrive staat er een introductievenster voor u klaar met aanwijzingen om de extra gigabytes te verdienen. Deze functie werkt sinds kort ook voor Android-apparaten. Bijkomend voordeel is dat u 3 GB extra opslagruimte krijgt toegewezen. Is dat nog niet voldoende, dan nodigt u vrienden uit om OneDrive te gebruiken. Voor ieder aangedragen lid krijgt u nog eens 500 MB cadeau. Op deze manier breidt u de opslagruimte met nog eens maximaal 5 GB uit. Tegen betaling koopt u eventueel nog meer gigabytes in. Basisschool Eben Haezer naar rechtbank om zendmast De Gelderse Eben Haezerschool in Oldebroek stapt desnoods naar de Raad van State om de plaatsing van een zendmast pal naast de school tegen te houden. Dit meldt De Stentor. De gemeente heeft het plan opgevat om op 150 meter van de school een zendmast van 40 meter hoog te plaatsen. Nadat de plannen vorig jaar openbaar werden gemaakt, is ruim tachtig keer bezwaar ingediend. Zowel ouders als de school zijn tegen de plannen. De noodzaak van de mast is hen onduidelijk en ze zijn bang dat de kinderen aan een teveel elektromagnetische velden worden blootgesteld. De Eben Haezerschool zal strijden tot het bittere eind, zo laat directeur Hugo ten Hoor weten. Aanstaande dinsdag dient de beroepszaak bij de rechtbank in Arnhem, nadat de gemeente de bezwaren eerder ongegrond verklaarde. Mocht dit niet tot het gewenste resultaat leiden, dan zal de school waarschijnlijk naar de Raad van State stappen. Nederlands onderwijs in Europese top Het Nederlandse onderwijs doet het vergeleken met andere Europese landen erg goed. Alleen in Finland en Groot-Brittannië is de onderwijskwaliteit beter. Dat blijkt uit een kwaliteitslijst van de internationale onderwijsuitgeverij Pearson. De Global Index of Cognitive Skills and Educational Attainment 2014 van Pearson is opgesteld op basis van verscheidene onderzoeken naar onderwijskwaliteit, zoals die van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO), het Programme for International Student Assessment (PISA) en de Progress in International Reading Literacy Study (PIRLS). Nederland staat in Europa op de derde plaats, achter Finland (1) en Groot- Brittannië (2). Voor de prestaties van het Nederlandse primair en voortgezet onderwijs is het belangrijk te weten dat de hoge Britse score voor een groot deel te danken is aan de uitmuntende kwaliteit van het wetenschappelijke onderwijs aan de universiteiten van onder andere Oxford en Cambridge en in mindere mate aan de kwaliteit van het funderend onderwijs. Opmerkelijk is dat de kwaliteit van het onderwijs in de vaak bejubelde Scandinavische landen Denemarken, Zweden en Noorwegen minder is dan in Nederland. Ook Duitsland, België en Frankrijk scoren beduidend minder goed dan ons land. Op de lijst van Pearson, waarop ook niet-europese landen staan, bezet Nederland plaats 7. Het beste onderwijs wordt gegeven in landen in Azië: de top 3 bestaat uit Zuid-Korea, Japan en Singapore. Hekkensluiters zijn Brazilië, Mexico en Indonesië.

15 Tabletgestuurd onderwijs met Snappet De bedenkers van Snappet verbaasden zich over de manier waarop anno 2012 onderwijs gegeven werd. Volgens de bedenkers van Snappet moest het mogelijk zijn om met eigentijdse leermiddelen de leeropbrengsten van leerlingen significant te verhogen en veel beter aan te sluiten bij de leerbehoefte van kinderen. Zij doordachten een concept, ontsloten via de tablet, waarmee dit wel gerealiseerd zou kunnen worden. Na vele gesprekken met en de nodige testen in het werkveld, heeft Snappet halverwege 2012 een eerste pilot uitgezet op 15 basisscholen. Aan het begin van het cursusjaar was een tablet-variant klaar voor de vakken Rekenen, Taal, Woordenschat, Spelling en Lezen voor groep 4. Inmiddels werken leerlingen op bijna 500 scholen via een door Snappet in bruikleen gegeven tablet met de content van Snappet. Dagelijks worden meer dan anderhalf miljoen opgaven op de tablet gemaakt. Hoe werkt Snappet? Snappet biedt leerstof voor de vakgebieden rekenen, taal, woordenschat, spelling, lezen en voor de diverse zaakvakken in de groepen 4 t/m 6. Na de zomervakantie van 2014 komt de leerstof voor groep 7 en 8 erbij. Iedere leerling ontvangt een 7 inch Android tablet, waarop de inhoud van de applicaties per vakgebied ontsloten wordt. Snappet werkt zowel met een omgeving voor de leerling als voor de leerkracht (het zogenaamde dashboard ). Snappet voor de leerling Snappet geeft de leerling directe feedback op eigen werk: leerlingen zien door middel van een krul of een kruis of hun antwoord goed is. De leerling kan op twee manieren met Snappet werken: klassikaal (waarbij de lijn van de methode wordt gevolgd) en adaptief (waarbij de leerling op zijn eigen niveau aan specifieke leerdoelen werkt). Op basis van de manier waarop de leerling de opgaven heeft gemaakt, biedt de tablet de leerling via een plusknop opgaven aan op zijn niveau. Naast de dagelijkse les kunnen leerlingen hierdoor extra oefenen en nieuwe verdiepingsopdrachten maken. Het systeem past op basis van het resultaat van de gemaakte opgaven het niveau aan. Snappet maakt het tevens mogelijk om extra te oefenen aan eigen leerdoelen. Snappet houdt van de leerling de top 10 van minst gescoorde leerdoelen bij. Aan deze leerdoelen kunnen kinderen naast de inhoud van de Snappet-les van die dag werken. Snappet geeft tenslotte ook de mogelijkheid om opdrachten voor te laten lezen. Snappet voor de leerkracht De leerkracht kan via een dashboard volgen hoe snel en met welk resultaat de leerlingen de stof doorlopen. Deze directe datafeedback zorgt ervoor dat de leerkracht veel sneller (namelijk al tijdens de les zelf ) kan ingrijpen of bijsturen op het leerproces. Hij kan ten allen tijde per deelgebied de resultaten van de leerling inzien en heeft de mogelijkheid om bepaalde lesblokken toe te voegen, te herhalen of weg te laten. Een belangrijke beperking van de huidige digitale leermiddelen is het feit dat de mentale denkstappen die een leerling gemaakt heeft, niet inzichtelijk worden gemaakt. De leerkracht zal dus zelf dienen te achterhalen welke strategiefout de leerling heeft gemaakt.

16 Digibord tip: Kijk live en in HD naar de aarde vanuit het ISS Samenvatting: Vier highdefinitioncamera's, bevestigd aan het ISS, maken 24 uur per dag beelden van het ruimtestation en onze planeet. En wij kunnen meekijken. De ruimte is van iedereen, al lijkt het soms om een elitaire bedoening te gaan. Wie geen astronaut is moet een astronomisch bedrag neertellen om een tripje te maken. En hoewel Richard Branson met Virgin Galactic de prijs van een adembenemend uitzicht zal doen dalen naar een paar honderdduizend dollar, is dat voor de meesten onder ons toch nog wat hoog gegrepen. Een goedkope ruimtetrip zit er momenteel dus nog niet in, maar sinds kort kan je ook van thuis uit je ogen de kost geven. Dank daarvoor het HDEV-experiment. HDEV, dat staat voor high definition earth viewing, heeft een simpel concept. De astronauten van het ISS plakten een doos met vier verschillende commercieel verkrijgbare highdefinitioncamera s aan de buitenkant van hun ruimtestation, en wij kunnen op de grond meegenieten via een non-stop livestream. Op de website zie je ook waar het ruimtestation zich ergens bevindt ten opzichte van onze wereldbol. Straling De vier camera s bevinden zich in een behuizing, maar ze worden blootgesteld aan de ongefilterde straling die altijd present is in de ruimte. Bedoeling is om na te gaan hoe de toestellen er op reageren. Zo willen ingenieurs een beter beeld krijgen van welke camera s ze het best gebruiken met toekomstige missies. NASA werkte samen met leerlingen van de middelbare school om het project te verwezenlijken en ook bij het streamen zijn teams van studenten betrokken. Soyuz Zolang het ISS langs de dagzijde van onze planeet zweeft krijg je prachtige beelden te zien. De camera s zijn dusdanig gericht dat je niet alleen naar de aarde kijkt, maar ook stukken van het ISS zelf ziet. Zo toont een van de camera s momenteel twee Russische Soyuz-ruimteschepen die aan het station bevestigd zijn. En op een ander beeld zie je iets wat op een zonnepaneel lijkt. Voor nachtbeelden zijn de camera s niet gevoelig genoeg. Aan de niet belichte kant van de aarde blijven de beelden dus teleurstellend zwart. De snelle zonsop- en - ondergangen zijn wel interessant, het ISS gaat van volledig daglicht naar pikdonker in slechts enkele seconden. Af en toe krijg je ook een grijs scherm te zien, dat kan komen omdat er even tussen een van de vier camera s gewisseld wordt, of omdat de downlink met de aarde even wegvalt. HD-beelden naar de aarde streamen is immers geen sinecure, en af en toe loopt er nog iets mis.

17 Mobiele apparaten en educatie in ontwikkelingslanden Het gebruik van mobiele telefoons is in ontwikkelingslanden enorm in opkomst. Hoewel er in Europa en de Verenigde Staten de komende jaren een groei van 1% verwacht wordt, is dat in de opkomende industrieën in de derde wereld maar liefst 10% of meer. In de afgelopen jaren zijn er veel bedrijven opgericht die de groei van het gebruik van mobiele telefoons in ontwikkelingslanden gebruiken in hun informatievoorziening. Op die manier kunnen ze kennis overbrengen aan burgers, projecten monitoren, geld besparen en zelfs mensen leren lezen. In landen waar boeken duur en schaars zijn wordt de toenemende aanwezigheid van mobiele technologie een belangrijk middel voor het onderwijs. Bedrijven als World Reader importeren e-readers voor de inwoners van landen met lage inkomens. Verschillende recente studies hebben de voordelen van het gebruik van mobiele telefoons als educatief middel op school en thuis onderzocht. Een onderzoek van het onderwijsbureau van de Verenigde Naties (UNESCO) heeft de mobiele leesgewoonten in zeven landen onder de loep genomen. Het onderzoek vond plaats in Ethiopië, Ghana, India, Nigeria, Pakistan, Oeganda en Zimbabwe. Het bleek dat honderdduizenden mensen hun mobiele apparaten gebruiken om boeken en ander materiaal op te kunnen lezen. Door bij 5000 mensen een enquête af te nemen ontdekte UNESCO dat het gemak ervan de voornaamste reden was dat de respondenten hun telefoon gebruikten om op te lezen. "Teksten lezen op een mobiele telefoon is populair om een reden die zowel de politieke als de culturele grenzen overschrijdt. Mensen blijken te houden van lezen op hun telefoon, omdat ze die altijd bij zich hebben", aldus UNESCO. Het feit dat elektronische boeken betaalbaarder zijn dan papieren boeken werd door de respondenten ook als voordeel genoemd, net als de toegankelijkheid van een breed spectrum aan mobiele boeken, ook in gebieden waar geen bibliotheken of andere plekken zijn waar men aan papieren boeken kan komen. Hoewel de meeste respondenten al van lezen hielden, vertelde een grote meerderheid van de deelnemers dat ze meer van lezen waren gaan houden nu ze mobiel lazen. Een ander onderzoek richtte zich op het gebruik van mobiele apparaten op scholen in Papoea-Nieuw-Guinea. Hiermee wilden de onderzoekers de invloed van tekstberichten op het begrijpend lezen in kaart brengen. Op twee gelijkwaardige basisscholen werd een experiment uitgevoerd. Dat wees uit dat kinderen die lesplannen en verhalen aangeboden hadden gekregen via SMS-berichten een significant verbeterde leesvaardigheid hadden ontwikkeld ten opzichte van kinderen die dat niet gehad hadden. De onderzoekers concludeerden dat dagelijkse SMS-berichten naar de leraren een verbetering teweeg brachten in de snelheid en het vermogen van leerlingen om Engelse woorden te begrijpen. Naast lezen kunnen mobiele apparaten ook gebruikt worden om andere educatieve programma's te ondersteunen. In Oeganda gebruiken projectleiders bijvoorbeeld hun Samsung Galaxy S3 om feedback te delen over gedoneerde boeken en sciencepakketten op scholen. Dat geeft hen de mogelijkheid om contact te houden met meer dan 650 scholen die verspreid liggen in een uitgestrekt gebied. Zonder deze technologie zouden veel van deze scholen nooit regelmatige updates hebben gegeven, waardoor het succes van de geschonken goederen nooit nauwkeurig gemeten had kunnen worden. Er zijn nog altijd een aantal hindernissen die genomen moeten worden voordat mobiele communicatie deel uitmaakt van elk lesplan in ontwikkelingslanden. Omdat er niet overal elektriciteit verkrijgbaar is, is het gebruik van technologie in het onderwijs beperkt. Daarnaast is er voor bepaalde programma's training nodig zodat leraren nieuwe mogelijkheden effectief kunnen verwerken in hun lessen. Ook zijn er duurzame oplossingen nodig zodat het leren door kan gaan, ook na een onderzoek of subsidie. Ondanks deze hobbels op de weg is het duidelijk dat technologie en vooral mobiele apparatuur veel interessante mogelijkheden biedt. Zeker in regio's waar beter onderwijs zou kunnen leiden tot economische groei en verbeterde leefomstandigheden.

18 Schrijven op je scherm Samenvatting: Geef je wel vaker demonstraties op je computerscherm, dan kan Epic Pen handig van pas komen. Deze tool laat je in verschillende kleuren op je scherm tekenen en van zo'n scherm-metaantekeningen ook een screenshot te maken. Je kent waarschijnlijk het gevoel: wanneer je iets op je scherm demonstreert aan een groep mensen en je hebt een balpen of potlood in de hand, dan is de verleiding groot om op het scherm te schrijven. Geen goed idee, behalve als je Epic Pen hebt geïnstalleerd. Epic Pen is een kleine maar schitterende tool voor iedereen die wel vaker demonstraties geeft met zijn computer. Gebruik je daarvoor een presentatiepakket als Powerpoint, dan kan je uiteraard van de ingebouwde voorzieningen gebruikmaken om wat aantekeningen op je dia s te maken. In alle andere gevallen is Epic Pen de gedroomde oplossing. Na de (pijnloze) installatie verschijnt een zwevend venstertje. Je hoeft hier maar een van de drie potlooddiktes aan te klikken om in de gekozen kleur (er zijn zestien kleuren beschikbaar) te kunnen schrijven, of liever tekenen op je scherm. Er is overigens ook een balpenmodus beschikbaar waarmee je halftransparante lijnen kunt trekken. Verder is er nog een gom: het volstaat een van de getekende objecten hiermee aan te klikken om het hele object meteen te doen verdwijnen. Handig is ook dat je op elk moment het vuilnisbakpictogram kunt aanklikken, waarmee je alle aantekeningen op je scherm in één keer wegkrijgt. Of je vinkt Hide ink aan waarmee die aantekeningen tijdelijk verdwijnen, tot je het vinkje weer weghaalt. Ten slotte is er nog een camerapictogram: hiermee kan je op elk moment een schermafdruk maken en die in een png-bestand laten opslaan.

19 Nederlandse kinderen op Vlaamse scholen in 20 jaar verviervoudigd Afgelopen jaar zaten 6000 in Nederland wonende leerlingen op een Belgische school. Uit cijfers van de gemeenten uit Limburg blijkt dat een kleine twee procent van alle scholieren uit Limburg naar een lagere of middelbare school in het buitenland gaat. Dit meldt Dagblad de Limburger. De gemeenten van Limburg verleende het afgelopen schooljaar ( ) alleen al aan 2859 leerplichtige leerlingen een vrijstelling voor onderwijs in het buitenland. In totaal wonen circa basis- en middelbare scholieren in Limburg. De meeste Nederlandse leerlingen gaan daarbij naar een onderwijsinstelling in België. Een kleine 300 leerlingen volgt zijn opleiding in Duitsland. Die groep heeft echter voornamelijk een Duitse nationaliteit. Voor iedere 6 Nederlandse kinderen die in Vlaanderen naar de basisschool gaan, gaat 1 Vlaamse leerling naar een Nederlandse school. In het middelbaar onderwijs is die verhouding 11 tegen 1. Uit cijfers van het Vlaams Agentschap voor Onderwijsdiensten (Agodi) blijkt dat het aantal leerlingen uit Nederland dat naar een Vlaamse school gaat in 20 jaar verviervoudigd is. Eerst zaten nog 8460 leerlingen met een Nederlandse nationaliteit op een Vlaamse school, inmiddels zijn dat er Het merendeel van deze leerlingen woont echter in Vlaanderen, maar 6000 leerlingen reizen vanuit de grensprovincies Limburg, Noord-Brabant en Zeeland op en neer. Ouders dagen school vaker voor de rechter Ouders die het niet eens zijn met het schooladvies dat hun kind krijgt, schakelen steeds vaker een advocaat in. Dat blijkt uit een rondgang van RTL Nieuws langs onderwijsorganisaties en juristen. Sinds 2011 steeg het aantal verzoeken voor juridische bijstand aan ouders van bijna 300 naar 420 in De verwachting is dat het aantal dit jaar boven de 500 uitkomt. Ouders stappen bijvoorbeeld naar een advocaat als de school vindt dat een kind naar het vmbo moet, terwijl de ouders vinden dat hun kind prima naar de havo kan. En zo'n conflict kan er bijvoorbeeld toe leiden dat een leerling geen onderwijs meer krijgt. Dat is niet de enige reden waarom ouders de gang naar de rechter maken. Ze doen dat bijvoorbeeld ook als ze het oneens zijn dat hun kind blijft zitten of wordt geschorst als het zich heeft misdragen. Onderwijsjuristen vinden dat scholen te weinig naar de ouders luisteren. Zij zouden, op basis van gesprekken met ouders en kind, maatwerk moeten leveren. Onderwijsorganisatie AOB vindt de gang naar een advocaat een slechte ontwikkeling. Zij waarschuwen dat de relatie tussen ouders en school op die manier verhardt.

20 Geen gelijke kansen voor leerlingen op middelbare scholen Veel directeuren, teamleiders en docenten van middelbare scholen (vmbo, havo, vwo) vinden dat leerlingen geen gelijke kansen hebben in het middelbaar onderwijs. Bijna driekwart (72%) ziet in hun directe omgeving dat de talenten van leerlingen uit zwakkere sociale milieus vaak onbenut blijven. En een substantiële groep directeuren, teamleiders en docenten (44%) ziet dat in hun directe omgeving de tweedeling tussen enerzijds scholen met vooral kinderen van laagopgeleide ouders en anderzijds middelbare scholen met vooral leerlingen uit de middenklassen en hoger, groter wordt. Dit blijkt uit een representatief onderzoek dat door DUO Onderwijsonderzoek is uitgevoerd onder 847 directieleden, teamleiders en docenten van middelbare scholen. Positief over algemene kansengelijkheid, negatief als we inzoomen Met de algemene stelling Het Nederlandse onderwijs biedt gelijke kansen aan iedereen is de meerderheid van directeuren, teamleiders en docenten het eens: 62% is het eens of enigszins eens met deze stelling, 31% is het met deze stelling oneens of enigszins oneens (de rest antwoordt neutraal op deze stelling). Maar als we inzoomen en de directeuren, teamleiders en docenten meer concrete stellingen voorleggen, is het oordeel minder positief. Bijna driekwart van de directeuren, teamleiders en docenten (72%) ziet in hun directe omgeving dat de talenten van leerlingen uit zwakkere sociale milieus vaak onbenut blijven. En veel directeuren, teamleiders en docenten (44%) zien dat de tweedeling in het voortgezet onderwijs tussen enerzijds scholen met vooral kinderen van laagopgeleide ouders en anderzijds scholen met vooral leerlingen uit de middenklasse en hoger - groter wordt. En die groep (44%) is groter dan de groep (33%) die deze tweedeling niet groter ziet worden. Alhoewel de meerderheid van de directeuren, teamleiders en docenten (56%) het idee heeft dat hun school wel voldoende mogelijkheden tot haar beschikking heeft om het beste te halen uit leerlingen met minder kansen, is toch ook een substantiële groep (36%) van oordeel dat hun school die mogelijkheden juist niet tot haar beschikking heeft. De docenten, die van de drie onderzoeksgroepen het dichtst bij de leerling staan, zijn op dit punt nog iets gereserveerder: 49% vindt dat hun school wel voldoende mogelijkheden tot haar beschikking heeft om het beste te halen uit leerlingen met minder kansen, 39% vindt dat hun school die mogelijkheden niet heeft. Aandacht voor excelleren en opbrengstgericht werken : kansarme leerlingen profiteren er in beperkte mate van Excelleren is een hot item in het middelbaar onderwijs en in de politiek. In het middelbaar onderwijs kregen dit schooljaar 36 scholen het predicaat Excellent. Er is op middelbare scholen ook veel aandacht voor opbrengstgericht werken oftewel het systematisch en doelgericht werken aan het maximaliseren van prestaties van leerlingen. We hebben directeuren, teamleiders en docenten gevraagd of er groepen leerlingen zijn die buiten de boot dreigen te vallen met de huidige aandacht voor opbrengstgericht werken en excelleren : 46% geeft aan dat leerlingen met weinig capaciteit buiten de boot dreigen te vallen, 45% geeft aan dat leerlingen uit lagere sociale milieus buiten de boot dreigen te vallen, volgens 42% geldt dat voor leerlingen met laagopgeleide ouders en volgens 29% voor leerlingen met allochtone ouders. Maagdenburgstraat ZC Deventer T:

VMBO praktische leerweg VMBO theoretische leerweg HAVO VWO

VMBO praktische leerweg VMBO theoretische leerweg HAVO VWO Page of 7 Enquête voortgezet onderwijs Deze vragenlijst bestaat uit vijf delen, A t/m E. Er zijn in totaal 9 vragen. A. Over jezelf Dit onderdeel bestaat uit zeven vragen. Hoe oud ben je? In welke klas

Nadere informatie

Tekst Rob Voorwinden Beeld Fred van Diem

Tekst Rob Voorwinden Beeld Fred van Diem Dág boeken, werkboeken en schriften voor rekenen, taal en begrijpend lezen. Leerlingen van basisschool de Delta in Assendelft werken met tablets. Leerlingen zien nu meteen of ze een opgave goed of fout

Nadere informatie

Individueel gebruik van ICT in het onderwijs belemmerd de ontwikkeling van sociale contacten tussen leerlingen:

Individueel gebruik van ICT in het onderwijs belemmerd de ontwikkeling van sociale contacten tussen leerlingen: Individueel gebruik van ICT in het onderwijs belemmerd de ontwikkeling van sociale contacten tussen leerlingen: 1. ICT is een middel en wordt steeds meer gebruikt in het onderwijs. Daarbij kijk je ook

Nadere informatie

MEI LENOVO ACER BENQ C# OPLEIDING RUCKUS R300 SAMSUNG ATIV TAB3 DAXIS CLOUD DAXIS LAPTOP KAR BROTHER DE KRACHT VAN DE COMBINATIE PRINTERS

MEI LENOVO ACER BENQ C# OPLEIDING RUCKUS R300 SAMSUNG ATIV TAB3 DAXIS CLOUD DAXIS LAPTOP KAR BROTHER DE KRACHT VAN DE COMBINATIE PRINTERS MEI 2014 LENOVO ACER HP BENQ C# OPLEIDING RUCKUS R300 SAMSUNG ATIV TAB3 DAXIS CLOUD DAXIS LAPTOP KAR BROTHER DE KRACHT VAN DE COMBINATIE PRINTERS DAXIS MAAGDENBURGSTRAAT 22 7421 ZC DEVENTER T: 0570-633242

Nadere informatie

Deze vragenlijst bestaat uit vijf delen, A t/m E.

Deze vragenlijst bestaat uit vijf delen, A t/m E. Page of 6 Enquête basisonderwijs Deze vragenlijst bestaat uit vijf delen, A t/m E. Er zijn in totaal 9 vragen. A. Over jezelf Dit onderdeel bestaat uit zeven vragen. Hoe oud ben je? In welke klas zit je?

Nadere informatie

Recensie: Wat wij moeten weten over jongeren en hun digitale wereld

Recensie: Wat wij moeten weten over jongeren en hun digitale wereld reageren bijlagen attenderen printversie Recensie: Wat wij moeten weten over jongeren en hun digitale wereld Datum 01/02/2007 Auteur publicatie Guus Wijngaards, Jos Fransen, Pieter Swager (INHOLLAND) Titel

Nadere informatie

Deze vragenlijst bestaat uit zes onderdelen, A t/m F.

Deze vragenlijst bestaat uit zes onderdelen, A t/m F. Page of 0 Enquête beroepsonderwijs Deze vragenlijst bestaat uit zes onderdelen, A t/m F. Er zijn in totaal vragen. A. Over jou Je wordt vriendelijk verzocht informatie over jezelf te geven door onderstaande

Nadere informatie

Handleiding Docenten/Begeleiders

Handleiding Docenten/Begeleiders Handleiding Docenten/Begeleiders In dit document vindt u een aantal handige tips en wetenswaardigheden die van pas kunnen komen wanneer u het invullen van de JOB-monitor klassikaal begeleidt. 1. Algemene

Nadere informatie

Sita (VWO2) Aaron Sams. Natuurkunde en Flipping the Classroom

Sita (VWO2) Aaron Sams. Natuurkunde en Flipping the Classroom Natuurkunde en Flipping the Classroom De lespraktijk van een natuurwetenschappelijk vak zoals natuurkunde bestaat gewoonlijk uit klassikale instructie, practicum en het verwerken van opdrachten. In de

Nadere informatie

GEDRAGSCODE VOOR HET GEBRUIK VAN COMMUNICATIEMIDDELEN DOOR LEERLINGEN BINNEN DE OMO SCHOLENGROEP BERGEN OP ZOOM E.O.

GEDRAGSCODE VOOR HET GEBRUIK VAN COMMUNICATIEMIDDELEN DOOR LEERLINGEN BINNEN DE OMO SCHOLENGROEP BERGEN OP ZOOM E.O. GEDRAGSCODE VOOR HET GEBRUIK VAN COMMUNICATIEMIDDELEN DOOR LEERLINGEN BINNEN DE OMO SCHOLENGROEP BERGEN OP ZOOM E.O. Besproken CD d.d. februari 2011 Instemming MR d.d. 4 juli 2011 Vastgesteld CD d.d. 5

Nadere informatie

Mediawijsheid: digitaal aan de slag in het onderwijs!

Mediawijsheid: digitaal aan de slag in het onderwijs! Mediawijsheid: digitaal aan de slag in het onderwijs! Informatie avond over mediawijsheid/sociale media op school Media zijn voor kinderen en jongeren de gewoonste zaak van de wereld. Ze nemen informatie

Nadere informatie

WELKOM BIJ BOMBERBOT! LES 1: WAT IS PROGRAMMEREN LES 1: WAT IS PROGRAMMEREN WAAR GAAT DEZE LES OVER? INTRODUCTIE

WELKOM BIJ BOMBERBOT! LES 1: WAT IS PROGRAMMEREN LES 1: WAT IS PROGRAMMEREN WAAR GAAT DEZE LES OVER? INTRODUCTIE WELKOM BIJ BOMBERBOT! Bij onze lessen horen ook nog een online game, waarin de leerlingen de concepten die ze geleerd krijgen direct moeten toepassen, en een online platform, waarin u de voortgang van

Nadere informatie

Altijd en overal online?

Altijd en overal online? Altijd en overal online? Smartphone Tablet E-Reader Netbook Notebook Chromebook Smartphones Bekende merken en types: Apple iphone 4 Samsung Galaxy S II HTC Desire HD Blackberry bold Steeds minder: Nokia

Nadere informatie

Wat is Snappet? Connected Learning

Wat is Snappet? Connected Learning Wat is Snappet? Connected Learning Voordelen voor leerlingen en leerkrachten Verbeterd leerresultaat Snappet leidt tot betere leerresultaten door verhoogde motivatie en concentratie van de leerlingen,

Nadere informatie

Voordelen voor u: Functie Basis Plus Online Werken Leren QL-ICT Online of QL-ICT Online Plus Online Online

Voordelen voor u: Functie Basis Plus Online Werken Leren QL-ICT Online of QL-ICT Online Plus Online Online QL-ICT Online QL-ICT Online maakt leren flexibel toegankelijk en leuker tegelijk Ruben Biemans, De Triangel, Nijverdal Het onderwijs staat aan het begin van een nieuw tijdperk. QL-ICT speelt hierop in

Nadere informatie

On-line Communicatietool Ict op School

On-line Communicatietool Ict op School On-line Communicatietool Ict op School Rapport 2 Output van kwalitatieve marktonderzoek basisschool Kwalitatief marktonderzoek ten behoeve van de ontwikkeling en toetsing van een online communicatietool

Nadere informatie

Trends in Digitale Media; nieuwe opportunities voor TV

Trends in Digitale Media; nieuwe opportunities voor TV Trends in Digitale Media; nieuwe opportunities voor TV Second screen breekt definitief door Het aantal bezitters van ipads en andere tablets is per december 2011 gestegen tot 1.7 miljoen Nederlanders (14%

Nadere informatie

Dell Venue 11Pro. Met Windows 8.1: voor een soepele, veelzijdige pc-ervaring. Veelzijdige productiviteit

Dell Venue 11Pro. Met Windows 8.1: voor een soepele, veelzijdige pc-ervaring. Veelzijdige productiviteit Dell Venue 11Pro Met Windows 8.1: voor een soepele, veelzijdige pc-ervaring. Veelzijdige productiviteit Met een mobiel toetsenbord op volledige grootte en een desktopdockingstation, kunt u eenvoudig schakelen

Nadere informatie

Zowel leerkrachten als leerlingen gaan vanaf de meivakantie met Office365 werken.

Zowel leerkrachten als leerlingen gaan vanaf de meivakantie met Office365 werken. Voorwoord: In deze nieuwsbrief komt u meer informatie tegen over de aanpassingen c.q. vernieuwingen binnen het ICT gebeuren op De Driesprong. Daar wij als een van de eerste scholen zijn gaan werken met

Nadere informatie

Microsoft Office 365 voor bedrijven. Remcoh legt uit

Microsoft Office 365 voor bedrijven. Remcoh legt uit Microsoft Office 365 voor bedrijven Remcoh legt uit Beter samenwerken, ook onderweg Starten met Office 365 is starten met het nieuwe werken. Met Office 365 heeft u namelijk de mogelijkheid om altijd en

Nadere informatie

ipad enquête - ouders - 18 reacties (van 29 ouders)!

ipad enquête - ouders - 18 reacties (van 29 ouders)! 18 responses View all Publish analytics 18 responses ipad enquête - ouders - 18 reacties (van 9 ouders) Summary View all responses Publish analytics In welke mate ziet u uw zoon of dochter de ipad thuis

Nadere informatie

Desktop, Laptop, Netbook, Ultrabook or Tablet? Which is best for what? Keuzes maken

Desktop, Laptop, Netbook, Ultrabook or Tablet? Which is best for what? Keuzes maken Desktop, Laptop, Netbook, Ultrabook or Tablet? Which is best for what?. Keuzes maken Wanneer je een computer wilt aanschaffen denk je tegenwoordig niet meteen meer aan de desktop. De desktop is een "grote"

Nadere informatie

Totaal oplossing voor loopbaanbegeleiding. coacher

Totaal oplossing voor loopbaanbegeleiding. coacher Totaal oplossing voor loopbaanbegeleiding coacher Loopbaancoach als regisseur U wilt als loopbaanbureau minder administratieve handelingen, de kansen van uw kandidaten vergroten en meer klanten werven.

Nadere informatie

Deze vragenlijst bestaat uit zeven onderdelen, A t/m G.

Deze vragenlijst bestaat uit zeven onderdelen, A t/m G. Page of Enquête studenten lerarenopleidingen Deze vragenlijst bestaat uit zeven onderdelen, A t/m G. Er zijn in totaal 7 vragen. A. Over jezelf Je wordt vriendelijk verzocht informatie over jezelf te geven

Nadere informatie

Handleiding. Mediawijs met Kidsweek in de Klas. Inhoud 1. Inleiding pag.2

Handleiding. Mediawijs met Kidsweek in de Klas. Inhoud 1. Inleiding pag.2 Handleiding Mediawijs met Kidsweek in de Klas Inhoud 1. Inleiding pag.2 Mediawijs met Kidsweek in de Klas 2. Opbouw methode pag.3 Les 1 Inzicht hebben in de medialisering van de samenleving Les 2 Apparaten,

Nadere informatie

Lesbrief Het is de Max op Ketnet

Lesbrief Het is de Max op Ketnet 1 Lesbrief Het is de Max op Ketnet Doel van de lesbrief Deze lesbrief is voor docenten in het basisonderwijs en biedt een leidraad om leerlingen aan te sturen bij het gebruiken van het lesmateriaal Het

Nadere informatie

De aanmelding van uw zoon/dochter kan niet doorgaan als wij onderstaande gegevens niet hebben ontvangen.

De aanmelding van uw zoon/dochter kan niet doorgaan als wij onderstaande gegevens niet hebben ontvangen. Aan ouders/verzorgers van leerlingen uit groep 8 Betreft: Aanmelding schooljaar 2015-2016 Geachte ouders/verzorgers, De aanmelding van uw zoon/dochter kan niet doorgaan als wij onderstaande gegevens niet

Nadere informatie

Activatiecode voor Kaspersky ONE voor 3 apparaten voor 1 jaar.

Activatiecode voor Kaspersky ONE voor 3 apparaten voor 1 jaar. Talen Nederlands Korte omschrijving Activatiecode voor Kaspersky ONE voor 3 apparaten voor 1 jaar. Omschrijving Universal Security Met Kaspersky ONE Universal Security bescherm je met maar één licentie

Nadere informatie

>>> Dag tegen het Pesten 19-04-12 >>> Codename Future - Tel. 070-3024770 - Fax. 070-3644934 www.codenamefuture.nl 1

>>> Dag tegen het Pesten 19-04-12 >>> Codename Future - Tel. 070-3024770 - Fax. 070-3644934 www.codenamefuture.nl 1 >>> Codename Future - Tel. 070-3024770 - Fax. 070-3644934 www.codenamefuture.nl 1 Inhoudsopgave Colofon 3 Dag tegen het pesten 4 Highlights 4 Pesten gebeurt in mijn klas het meest met 5 Welke uitspraak

Nadere informatie

Handleiding Telewerken met Windows. Inleiding. Systeemvereisten. Inhoudsopgave

Handleiding Telewerken met Windows. Inleiding. Systeemvereisten. Inhoudsopgave Handleiding Telewerken met Windows Inhoudsopgave Inleiding Systeemvereisten Software installatie Inloggen op de portal Problemen voorkomen Probleemoplossingen Inleiding Voor medewerkers van de GGD is het

Nadere informatie

Onderzoek Hoe scoren je docenten?

Onderzoek Hoe scoren je docenten? Onderzoek Hoe scoren je docenten? 13 maart 2013 Over het onderzoek Aan dit online onderzoek, gehouden van 6 tot en met 12 maart 2013, deden 1.122 scholieren mee. De uitslag is na weging representatief

Nadere informatie

EXCLUSIEF BIJ VANERUM BELGIË. De totaaloplossing voor leren in de. eeuw. ste

EXCLUSIEF BIJ VANERUM BELGIË. De totaaloplossing voor leren in de. eeuw. ste EXCLUSIEF BIJ VANERUM BELGIË De totaaloplossing voor leren in de ste eeuw De totaaloplossing Om leerlingen voor te bereiden op een job in de 21 ste eeuw, moeten we niet alleen een leeromgeving creëren

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2011 2012 33 000 VIII Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (VIII) voor het jaar 2012 Nr. 229 BRIEF

Nadere informatie

Enquête ipadgebruik ouders mei 2014

Enquête ipadgebruik ouders mei 2014 Enquête ipadgebruik ouders mei 2014 Enquête Nummmer ENQ114341 Naam Evaluatie device - ouders DL mei14 Instelling OSG Singelland Locatie Instelling Datum Gemaakt 20-5-2014 Datum Begin 23-5-2014 Datum Einde

Nadere informatie

Hartelijk dank voor het aanvragen van een demo-account voor bettermarks wiskunde.

Hartelijk dank voor het aanvragen van een demo-account voor bettermarks wiskunde. Beste mevrouw/meneer, Hartelijk dank voor het aanvragen van een demo-account voor bettermarks wiskunde. In deze handleiding vindt u de belangrijkste informatie om meteen aan de slag te gaan. Mocht u vragen

Nadere informatie

Informatie gebruik Digi Bord

Informatie gebruik Digi Bord Informatie gebruik Digi Bord Aan de slag Schakel de pc en de beamer aan en het bord is te gebruiken. Het bord hoeft u niet apart aan te zetten. De pen is nu alleen te gebruiken als muis. Beamer De beamer

Nadere informatie

Veiligheid en schoolklimaat

Veiligheid en schoolklimaat de staat van het onderwijs 3 Veiligheid en schoolklimaat Over het algemeen voelen leerlingen zich veilig op school. Dat geldt niet voor alle leerlingen. Soms zijn er bovendien ernstige incidenten met verstrekkende

Nadere informatie

Mediawijs. OBS de Ranonkel 5 april 2016

Mediawijs. OBS de Ranonkel 5 april 2016 Mediawijs OBS de Ranonkel 5 april 2016 Daan Rooijakkers Herkenbaar? Definitie Wat is mediawijsheid? De wereld verandert en wordt complexer. Mensen hebben kennis, vaardigheden en mentaliteit nodig om

Nadere informatie

Nieuwe cursussen. Ons aanbod in dit voorjaar 2016:

Nieuwe cursussen. Ons aanbod in dit voorjaar 2016: Eigen Herd is officieel erkend als leercentrum van Seniorweb voor het geven van computercursussen. Op www.seniorweb.nl/lessen/leercentra vindt u meer informatie over deze leercentra voor senioren. Onze

Nadere informatie

TYPISCHE KENMERKEN VAN EEN CLOUDDIENST

TYPISCHE KENMERKEN VAN EEN CLOUDDIENST TYPISCHE KENMERKEN VAN EEN CLOUDDIENST We hoeven niet meer met de poten in de klei te staan. Het is helemaal hip om met je hoofd in de wolken te zweven. Werken in de Cloud is normaal. Maar als je ooit

Nadere informatie

Safe surfen. www.safesurfen.be. Safe surfen juf Lies 1

Safe surfen. www.safesurfen.be. Safe surfen juf Lies 1 Safe surfen www.safesurfen.be Safe surfen juf Lies 1 INLEIDING 1. WAAROVER GAAT DEZE BUNDEL? Deze bundel wil je op weg helpen om veilig op het internet te surfen. In de bundel staan gevaren van het internet

Nadere informatie

Fases van vernieuwing. Beschikbare hardware/software

Fases van vernieuwing. Beschikbare hardware/software Het schoolportret Een portret brengt in beeld hoe iemand eruit ziet door het oog van degene die het portret maakt. Zo is dat ook bij het maken van een schoolportret. Ik heb de school waar ik stage loop,

Nadere informatie

Onderwijs. Hoofdstuk 10. 10.1 Inleiding

Onderwijs. Hoofdstuk 10. 10.1 Inleiding Hoofdstuk 10 Onderwijs 10.1 Inleiding Leiden kennisstad heeft een hoog opgeleide bevolking en herbergt binnen haar grenzen veel onderwijsinstellingen. In dit hoofdstuk gaat het zowel om de opleiding die

Nadere informatie

Voorwoord. Veel plezier met MuisMeter, Muiswerk Educatief. PS MuisMeter werkt op Android en op iphone smartphones en tablets

Voorwoord. Veel plezier met MuisMeter, Muiswerk Educatief. PS MuisMeter werkt op Android en op iphone smartphones en tablets 20 september 2013 Inhoud Inhoud...2 Voorwoord...3 Introductie van de MuisMeter...4 Gebruikerslijst...5 Weektijdenoverzicht...6 Werktijdengrafiek...7 Vakanalyse...8 Samen zorgen voor een beter resultaat...9

Nadere informatie

Introductie. Lesinstructie. Lesinstructie. Leerdoelen. Introductie. Opzet. Bronnen

Introductie. Lesinstructie. Lesinstructie. Leerdoelen. Introductie. Opzet. Bronnen Introductie Introductie Gamen, Hyven, informatie zoeken, filmpjes kijken, muziek luisteren, spullen kopen of verkopen. Internetten doen we allemaal. Soms voor de lol, soms serieus, soms thuis, soms op

Nadere informatie

Visie ICT bij de SJB. Waarom, wie, wat, wanneer en hoe? Werkgroep ICT Jenaplanscholen Bollenstreek

Visie ICT bij de SJB. Waarom, wie, wat, wanneer en hoe? Werkgroep ICT Jenaplanscholen Bollenstreek Visie ICT bij de SJB Waarom, wie, wat, wanneer en hoe? 1 Missie, visie en strategie Ambitie? Doelen? Plannen? Kennisstand organisatie? Budget? 2 Kikker- of Vogelperspectief? conservatie Missie? innovatie

Nadere informatie

Hét centrale startportaal voor het onderwijs!

Hét centrale startportaal voor het onderwijs! Hét centrale startportaal voor het onderwijs! Mijn Omgeving Online (kortweg MOO) is een complete, persoonlijke digitale leer- en werkomgeving met sociale functionaliteiten. Door de modulaire opbouw kan

Nadere informatie

Marktinventarisatie ELO s in het VO

Marktinventarisatie ELO s in het VO Marktinventarisatie ELO s in het VO Voorwoord Omdat we bij itslearning onze dienstverlening continu willen verbeteren, hebben we onderzoek laten doen naar het gebruik van elektronische leeromgevingen (ELO

Nadere informatie

1 INLEIDING. 1.1 Inleiding. 1.2 Webbased. 1.3 Alle voordelen op een rij

1 INLEIDING. 1.1 Inleiding. 1.2 Webbased. 1.3 Alle voordelen op een rij 1 INLEIDING 1.1 Inleiding De cloud is een recent begrip en duidt op het opslaan en bewerken van informatie niet op je eigen pc, maar ergens op het internet (op een server). Het grote voordeel van het opslaan

Nadere informatie

Toets-ICT voor het VO

Toets-ICT voor het VO Toets-ICT voor het VO De weg naar Digitale Geletterdheid Voor Praktijkonderwijs, VMBO, HAVO en VWO Producten en prijzen 2016 Toets-ICT Vaardig en veilig online 1 Juni 2016 Inhoudsopgave Inhoudsopgave...

Nadere informatie

De kansen van online samenwerken

De kansen van online samenwerken De kansen van online samenwerken Independent Insurances Whitepaper 10/10 10-2015 De kansen van online samenwerken Independent Insurances Whitepaper 10/10 10-2015 INDEPENDENT INSURANCES Introductie De

Nadere informatie

Producten mediawijsheid de Bibliotheek Midden-Brabant

Producten mediawijsheid de Bibliotheek Midden-Brabant Producten mediawijsheid de Bibliotheek Midden-Brabant Veel scholen besteden aandacht aan het mediawijzer maken van leerlingen, docenten en ouders. De Bibliotheek Midden-Brabant kan hierbij inhoudelijk

Nadere informatie

Ouder & kind Samen Sociaal Sterk

Ouder & kind Samen Sociaal Sterk Ouder & kind Samen Sociaal Sterk Social Media Bewustwording We constateren een duidelijke behoefte aan voorlichting over het gebruik van social media en internettoepassingen door jonge kinderen. Wij streven

Nadere informatie

Tijdschrift Privacy 01 Maart 2015

Tijdschrift Privacy 01 Maart 2015 Tijdschrift Privacy 01 Maart 2015 Vos: "Cruciaal is dat docenten met elkaar afspreken hoe ze omgaan met privacy en social media" Job Vos, privacyexpert bij Kennisnet "Niet bang maar omgaan met privacy"

Nadere informatie

Handleiding Docenten

Handleiding Docenten Handleiding Docenten In dit document vindt u een aantal handige tips en wetenswaardigheden die van pas kunnen komen wanneer u het invullen van de JOB-monitor JOB klassikaal begeleidt. Algemene informatie:

Nadere informatie

Uw kind en Sociale Media. Woensdag 10 september 2014

Uw kind en Sociale Media. Woensdag 10 september 2014 Uw kind en Sociale Media Woensdag 10 september 2014 Even voorstellen Linda van Delft Gezondheidsbevorderaar (oudervoorlichting, adviesgesprekken, docententrainingen & gastlessen) 088-3084284 lvandelft@ggdhm.nl

Nadere informatie

B&O Info Tel.: 06-20657425 E-mail: info@bo-info.nl Internet: www.bo-info.nl Twitter: @bo_info Facebook: https://www.facebook.com/bo.

B&O Info Tel.: 06-20657425 E-mail: info@bo-info.nl Internet: www.bo-info.nl Twitter: @bo_info Facebook: https://www.facebook.com/bo. Er is niet één antwoord te geven op de vraag hoe vaak of hoe lang een kind op een tablet, smartphone of computer mag. Dat hangt sterk af van het kind en de situatie. Deskundigen zijn het er wel over eens

Nadere informatie

Programma Computer Cursussen

Programma Computer Cursussen Programma Computer Cursussen van januari t/m juni 2016 versie 3 Voorwoord De Stichting Ontmoetingsruimte voor en door Ouderen in de Plantage-Weesperbuurt, kortweg SOOP, presenteert hier het programma voor

Nadere informatie

MEDIAWIJSHEID: digitaal aan de slag in het onderwijs!

MEDIAWIJSHEID: digitaal aan de slag in het onderwijs! MEDIAWIJSHEID: digitaal aan de slag in het onderwijs! Kennismaking: Mediawijsheid op school? Hoe te beginnen? Wilt u op school aan de slag met mediawijsheid en digitale media, maar heeft u geen idee waar

Nadere informatie

Checklist voor een flexibele leeromgeving. Flexibele stroomvoorziening. collegezaal universiteit.

Checklist voor een flexibele leeromgeving. Flexibele stroomvoorziening. collegezaal universiteit. Checklist voor een flexibele leeromgeving Flexibele stroomvoorziening. collegezaal universiteit. Flexibel leren vraagt om een flexibele leeromgeving Het ontwerpen van werk- en leeromgevingen die meegroeien

Nadere informatie

1. Een ELO of dagplan gebruiken om de planning met de leerlingen te delen. 2. Een ELO, e-mail of chat gebruiken om met de leerlingen te communiceren.

1. Een ELO of dagplan gebruiken om de planning met de leerlingen te delen. 2. Een ELO, e-mail of chat gebruiken om met de leerlingen te communiceren. Stellingen doelen 1. Een ELO of dagplan gebruiken om de planning met de leerlingen te delen. 2. Een ELO, e-mail of chat gebruiken om met de leerlingen te communiceren. 3. Instructielessen maken voor het

Nadere informatie

edumedia handleiding

edumedia handleiding Info: www.edumedia-sciences.com/nl edumedia handleiding Uw school heeft een abonnement genomen op edumedia. Dit is een globale handleiding voor het gebruik van de animaties in uw lessen. edumedia is een

Nadere informatie

Smartphone Onderzoek OTYS Recruiting Technology

Smartphone Onderzoek OTYS Recruiting Technology Smartphone Onderzoek OTYS Recruiting Technology Inhoudsopgave Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 2 Inleiding... 3 Uitkomst enquête... 4 Conclusie.... 9 2 Inleiding Inleiding Een smartphone is een mobiele telefoon

Nadere informatie

18 april 2014 versie 1.1

18 april 2014 versie 1.1 18 april 2014 versie 1.1 Inhoud Inhoud... 2 Voorwoord... 3 Introductie van de Muiswerk Online Tablet-app... 4 Muiswerk Online Tablet Individueel account instellen... 5 Muiswerk Online Tablet Individueel

Nadere informatie

cbox UW BESTANDEN GAAN MOBIEL! VOOR ANDROID-SMARTPHONES EN -TABLETS GEBRUIKERSHANDLEIDING

cbox UW BESTANDEN GAAN MOBIEL! VOOR ANDROID-SMARTPHONES EN -TABLETS GEBRUIKERSHANDLEIDING cbox UW BESTANDEN GAAN MOBIEL! VOOR ANDROID-SMARTPHONES EN -TABLETS GEBRUIKERSHANDLEIDING Inleiding cbox is een applicatie die u eenvoudig op uw computer kunt installeren. Na de installatie wordt in de

Nadere informatie

01/05. Websites Nederland over. Mobile marketing. Whitepaper #03/2013. Mabelie Samuels internet marketeer

01/05. Websites Nederland over. Mobile marketing. Whitepaper #03/2013. Mabelie Samuels internet marketeer 01/05 Websites Nederland over Mobile marketing Mabelie Samuels internet marketeer 02/05 Mobile marketing Kunt u zich uw eerste mobiele telefoon nog herinneren? Die van mij was een Motorola, versie onbekend,

Nadere informatie

Workshop - beschrijvingen 2014

Workshop - beschrijvingen 2014 Workshop - beschrijvingen 2014 13.30 uur Opening /Keynote door Michel van Ast Michel van Ast is als senior trainer/adviseur vooral actief op het thema didactiek en ICT. Hij geeft lezingen en workshops,

Nadere informatie

Deze vragenlijst bestaat uit zeven onderdelen, A t/m G.

Deze vragenlijst bestaat uit zeven onderdelen, A t/m G. Page of Enquête jonge beginnende leerkrachten Deze vragenlijst bestaat uit zeven onderdelen, A t/m G. Er zijn in totaal 7 vragen. A. Over jezelf Je wordt vriendelijk verzocht informatie over jou te geven

Nadere informatie

Trends in Digitale Media december 2014. SPOT publicatie GfK onderzoek in samenwerking met KVB SMB, PMA, RAB, en SPOT

Trends in Digitale Media december 2014. SPOT publicatie GfK onderzoek in samenwerking met KVB SMB, PMA, RAB, en SPOT Trends in Digitale Media december 2014 SPOT publicatie GfK onderzoek in samenwerking met KVB SMB, PMA, RAB, en SPOT TV kijken via smartphone 75% gegroeid Vorig jaar december concludeerde SPOT dat TV kijken

Nadere informatie

Innovaties in e-learning. Jos Herkelman

Innovaties in e-learning. Jos Herkelman Innovaties in e-learning What s new? Jos Herkelman Wat is er al bereikt? N@Tschool! v11 Overzicht ; eenvoud ; open ; sneller werken Betere informatievoorziening i i i rondom inloggen Portaalfunctionaliteit:

Nadere informatie

Verleg je grenzen! Waarom kiest ú voor het nieuwe Taalblokken? Taalblokken Engels Brochure MBO

Verleg je grenzen! Waarom kiest ú voor het nieuwe Taalblokken? Taalblokken Engels Brochure MBO Brochure MBO Toetsing Figuur 4, toetsing Door de nieuwe aanpak en de goede mix van digitaal lesmateriaal en boeken geeft Taalblokken Engels mij de ruimte om les te geven zoals ik wil. Verleg je grenzen!

Nadere informatie

Onderzoek Tablets in het onderwijs

Onderzoek Tablets in het onderwijs Onderzoek Tablets in het onderwijs September 2011 Voorwoord In dit verslag presenteren we onze bevindingen van de tablettest die we hebben uitgevoerd. Zowel de ipad 2 als verschillende Android tablets

Nadere informatie

4 Rol sociale en nieuwe media in het onderwijs

4 Rol sociale en nieuwe media in het onderwijs 4 Rol sociale en nieuwe media in het onderwijs 4.1 Inleiding In dit hoofdstuk beschrijven we op basis van websurveys onder leraren, en de rol van sociale media (Facebook, Hyves, Twitter, Linkedin) 6 en

Nadere informatie

Training Gebruik Learning Portal Basis

Training Gebruik Learning Portal Basis Training Gebruik Learning Portal Basis Nederland Onze Trainingen en Diensten Het team van KED-SENS heeft haar aanbod van trainingen en diensten overzichtelijk in kaart gebracht. Alle mensen zijn uniek

Nadere informatie

Academy4learning. Trainingsaanbod 2015-2016

Academy4learning. Trainingsaanbod 2015-2016 Academy4learning Aan de slag met Academy4learning Welkom bij Academy4learning! Met praktijkgerichte trainingen en workshops ondersteunen we docenten en medewerkers bij de invoering en het gebruik van digitaal

Nadere informatie

LESBRIEF SOCIAL MEDIA CERTIFICAAT LES 1: SOCIALE MEDIA EN DE GEVOLGEN MEDIAWIJSHEIDCOMPETENTIE: BEGRIP

LESBRIEF SOCIAL MEDIA CERTIFICAAT LES 1: SOCIALE MEDIA EN DE GEVOLGEN MEDIAWIJSHEIDCOMPETENTIE: BEGRIP LESBRIEF SOCIAL MEDIA CERTIFICAAT LES 1: SOCIALE MEDIA EN DE GEVOLGEN MEDIAWIJSHEIDCOMPETENTIE: BEGRIP Versie: 2016_V1 Datum: 15 januari 2016 Doelstelling les Aan het einde van de les: - zijn leerlingen

Nadere informatie

V I R U S S E N versie 1f 19 juni 2013 Deel 1 Deel 2 Deel 3 Deel 4 Deel 5 Deel 6

V I R U S S E N versie 1f 19 juni 2013 Deel 1 Deel 2 Deel 3 Deel 4 Deel 5 Deel 6 V I R U S S E N versie 1f 19 juni 2013 Deel 1 Verslag Virus Deel 2 Software virusscanner met gebruiksaanwijzing Deel 3 Online virusscanners Deel 4 Help, ik heb het Politievirus! Deel 5 Virusscanner testen

Nadere informatie

Product en prijzen 2016 Social Media Rijbewijs

Product en prijzen 2016 Social Media Rijbewijs GI T AL E Product en prijzen 2016 Social Media Rijbewijs Januari 2016 Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 2 Maak kennis met het Social Media Rijbewijs... 3 Inhoud lessen... 4 Digitale leeromgeving... 5 Prijzen

Nadere informatie

Trends in onderwijs. Interview met Coen Free

Trends in onderwijs. Interview met Coen Free Trends in onderwijs Interview met Coen Free Welke trends doen er toe? Trends in het onderwijs: welke zijn van belang en welke niet? Waar kan uw onderwijsinstelling haar voordeel mee doen en welke kun je

Nadere informatie

Informatievaardighedenplan als onderdeelvan het Leesplan

Informatievaardighedenplan als onderdeelvan het Leesplan Informatievaardighedenplan als onderdeelvan het Leesplan Binnen de landelijke aanpak van de Bibliotheek Leerlingen met goede informatievaardigheden maken betere werkstukken en houden interessantere spreekbeurten.

Nadere informatie

School en computers. Paulusse BedrijfsOpleidingen

School en computers. Paulusse BedrijfsOpleidingen School en computers School en computers Computers zijn niet meer weg te denken uit ons leven. Kinderen van nu spelen vaak al computerspelletjes voor ze naar groep 1 gaan. Op school nemen computers een

Nadere informatie

b. verbind je laptop ook met het smartboard via de usb kabel. Deze kabel sluit je aan op het usb kabel aan de rechterkant van het bord.

b. verbind je laptop ook met het smartboard via de usb kabel. Deze kabel sluit je aan op het usb kabel aan de rechterkant van het bord. Workshop 1 Smartboard training Het SMART Board starten 1 Zorg ervoor dat het Smartboard en de projector zijn aangesloten op de computer: a. verbind je laptop met de beamerkabel of VGA kabel met het smartboard.

Nadere informatie

Postcode van de bibliotheekvestiging. Samen op t web. Vragenlijst 1

Postcode van de bibliotheekvestiging. Samen op t web. Vragenlijst 1 Versie: november 2014_2 IN TE VULLEN DOOR BIBLIOTHEEKMEDEWERKER Postcode van de bibliotheekvestiging. Samen op t web Vragenlijst 1 Beste deelnemer, U gaat oefenen met internet. De bibliotheek helpt u daar

Nadere informatie

WISKUNDE VOOR DE INTERNETGENERATIE

WISKUNDE VOOR DE INTERNETGENERATIE WISKUNDE VOOR DE INTERNETGENERATIE Digitalisering is noodzakelijk Onze visie Het wiskundeonderwijs is toe aan verandering, daar is bijna iedereen het wel over eens. De noodzaak blijkt uit de dagelijkse

Nadere informatie

Wrts.nl. Woordenschat leer je zo!

Wrts.nl. Woordenschat leer je zo! Wrts.nl Woordenschat leer je zo! Vroeger toen ik studeerde aan het secundaire onderwijs gaf ons leerkracht van Frans overhoringen op vrijdagen. Ik vond het heel lastig om 500 Franse woordjes te blokken

Nadere informatie

Inhoudsopgave Voorwoord 7 Nieuwsbrief 7 Introductie Visual Steps 8 Wat heeft u nodig? 8 Hoe werkt u met dit boek? 9 Uw voorkennis

Inhoudsopgave Voorwoord 7 Nieuwsbrief 7 Introductie Visual Steps 8 Wat heeft u nodig? 8 Hoe werkt u met dit boek? 9 Uw voorkennis Inhoudsopgave Voorwoord... 7 Nieuwsbrief... 7 Introductie Visual Steps... 8 Wat heeft u nodig?... 8 Hoe werkt u met dit boek?... 9 Uw voorkennis... 10 De website bij het boek... 10 Toets uw kennis... 10

Nadere informatie

Didactische meerwaarde van de ELO in het Primair Onderwijs

Didactische meerwaarde van de ELO in het Primair Onderwijs Didactische meerwaarde van de ELO in het Primair Onderwijs Verkenning rondom mogelijkheden, meerwaarde en aandachtspunten 27 januari 2011 NOT Academie Presentatie: Arnout Vree a.vree@avetica.nl www.avetica.nl

Nadere informatie

Terugkoppeling monitor subsidieregeling Versterking samenwerking lerarenopleidingen en scholen 2013-2016

Terugkoppeling monitor subsidieregeling Versterking samenwerking lerarenopleidingen en scholen 2013-2016 Terugkoppeling monitor subsidieregeling Versterking samenwerking lerarenopleidingen en scholen 2013-2016 Tussenmeting 2015 Portret samenwerkingsverband P029 Opdrachtgever: ministerie van OCW Utrecht, oktober

Nadere informatie

Teach32 Ontdek de toepassingen van Teach32 Sluit aan bij de digitale generatie Haviken en Muizen Samen Groeien Monitoring

Teach32 Ontdek de toepassingen van Teach32 Sluit aan bij de digitale generatie Haviken en Muizen Samen Groeien Monitoring Teach32 Teach32 is dè interactieve oplossing voor in de klas. Jouw klas werkt gelijktijdig óf in groepjes samen op het digitale schoolbord. Elke leerling heeft een eigen tablet en daarmee een directe interactie

Nadere informatie

Het belang van leren programmeren

Het belang van leren programmeren Het belang van leren programmeren Han van der Maas HL Psychologie UvA CSO Oefenweb.nl opzet Pleidooi voor programmeeronderwijs Ontwikkelingspsychologisch perspectief Non-formeel leren (examen) Program

Nadere informatie

Inleiding. Wil je hier meer over weten klik dan op de onderstaande link voor het introductie filmpje. http://www.youtube.com/watch?

Inleiding. Wil je hier meer over weten klik dan op de onderstaande link voor het introductie filmpje. http://www.youtube.com/watch? Inhoud Inleiding... 1 Aanmelden bij Office 365... 2 Werken met Office 365 Outlook... 2 Agenda delen... 2 Gedeelde agenda inzien... 2 Gedeelde postbus inzien... 2 Een handtekening instellen... 3 Conversatieweergave

Nadere informatie

Monitor Klik & Tik de Bibliotheek [voorbeeld] september 2014 augustus 2015

Monitor Klik & Tik de Bibliotheek [voorbeeld] september 2014 augustus 2015 Monitor Klik & Tik de Bibliotheek [voorbeeld] september 2014 augustus 2015 Inhoud 1. Inleiding... 1 2. Dienstverlening en deelnemers in de Bibliotheek [voorbeeld]... 2 2.1 Dienstverlening... 2 2.2 Deelnemers...

Nadere informatie

Ons eerste bezoek op de studiereis naar Londen was aan het CLC in Camden.

Ons eerste bezoek op de studiereis naar Londen was aan het CLC in Camden. Maandag 9 januari 2012 South Camden City Learning Centre (CLC) Ons eerste bezoek op de studiereis naar Londen was aan het CLC in Camden. Dit CLC is te vergelijken met ons eigen SIZO centrum in Zoetermeer.

Nadere informatie

MINDSTORM LEGO ROBOTS

MINDSTORM LEGO ROBOTS MINDSTORM LEGO ROBOTS Les 1: Robot basis, en programma aanpassen Les 2 & 3 & 4 : Eigen robot bouwen Les 5 & 6 : Robot programmeren Les 7: Geschiedenis opzoeken robots Les 8 & 9 & 10 : Film maken en op

Nadere informatie

De status van mobiel intranet

De status van mobiel intranet De status van mobiel intranet White paper Bilthoven, 26 april 2012 Sabel Online Lonneke Theelen E Lonneke@sabelonline.nl T (088) 227 22 00 W www.sabelonline.nl http://nl.linkedin.com/in/lonneketheelen

Nadere informatie

Stevig gebouwd: De rubberen afwerking van het lcd-scherm en de basis dempt de schokken en biedt zo de beste bescherming tegen vallen.

Stevig gebouwd: De rubberen afwerking van het lcd-scherm en de basis dempt de schokken en biedt zo de beste bescherming tegen vallen. Dell Chromebook 11 Superieure duurzaamheid en ontwerp Schoolbestendig: De Dell Chromebook 11 is MIL-STD (Amerikaanse militaire standaard) getest op duurzaamheid, druk, temperatuur, vochtigheid, schokken

Nadere informatie

Eindopdracht RKCS workshops Mediawijsheid

Eindopdracht RKCS workshops Mediawijsheid Workshops: In 10 workshops leert de leerkracht de competenties van mediawijsheid kennen en deze toe te passen. Mediawijsheid is vertaald in 10 competenties. Deze10 competenties vallen binnen 4 hoofdcompetentie

Nadere informatie

PROJECT 2014 FLL WORLD CLASS SM

PROJECT 2014 FLL WORLD CLASS SM PROJECT 2014 FLL WORLD CLASS SM In het FLL World Class SM Project zal jullie team: Een onderwerp kiezen waar jullie enthousiast over zijn of altijd al meer over hebben willen weten. Een innovatieve oplossing

Nadere informatie