Non-discriminatie en positieve actie als middel tot sociale integratie

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Non-discriminatie en positieve actie als middel tot sociale integratie"

Transcriptie

1 Verklaring van Madrid Non-discriminatie en positieve actie als middel tot sociale integratie Wij, 600 deelnemers aan het Europees congres over mensen met een handicap hebben met vreugde kennis genomen van de proclamatie van het jaar 2003 als Europees Jaar van mensen met een handicap, een evenement die moet bijdragen aan beïnvloeding en bewustmaking van de publieke opinie ten opzichte van de rechten meer dan 50 miljoen Europeanen met een handicap. Door middel van bijgaande Verklaring leggen wij schriftelijk onze visie neer die een kader biedt voor verdere uitwerking van activiteiten ter gelegenheid van het Europees Jaar op Europees, nationaal, regionaal en lokaal niveau. Inleiding 1. Het begrip handicap als thema met betrekking tot mensenrechten Mensen met een handicap hebben dezelfde mensenrechten als alle andere burgers. Artikel 1 van de Universele Declaratie van de Rechten van de Mens onderstreept alle mensen worden geboren in vrijheid en gelijkheid op het gebied van menselijke waardigheid en rechten. Om dit te bereiken, moeten gemeenschappen de intrinsieke diversiteit van de samenleving toejuichen en er alert op zijn dat mensen met een handicap van alle fundamentele mensenrechten genieten (dit houdt in: alle burgerrechten, politieke, sociale, economische en culturele rechten), zoals vastgelegd in verschillende internationale conventies, in het Verdrag van de Europese Unie evenals in verschillende nationale grondwetten. 2. Mensen met een handicap willen gelijke rechten, geen liefdadigheid Naar het voorbeeld van talrijke regio in de wereld, heeft de Europese Unie de afgelopen decennia afstand genomen van een paternalistische houding ten opzichte van mensen met een handicap; dit ten gunste van een benadering die uitgaat van het aan mensen met een handicap toekennen van verantwoordelijkheden voor het eigen leven. De achterhaalde benadering die grotendeels gefundeerd is op medelijden en het uitgangspunt dat mensen met een handicap niet in staat zijn zich daaraan te onttrekken, wordt heden ten dage onacceptabel gevonden. Maatregelen die erop gericht waren mensen zo te revalideren dat zij weer normaal in de maatschappij kunnen functioneren, worden omgebogen tot een visie die uitgaat van de noodzaak tot een maatschappelijke verandering, die bijdraagt aan de totstandkoming van een samenleving die rekening houdt met de behoeften van allen, ook die van mensen met een handicap. Mensen met een handicap eisen het recht op gelijke kansen en toegang tot alle maatschappelijke geledingen: zoals tot onderwijs, nieuwe technologieën, gezondheidszorg, sociale voorzieningen, sport, recreatie; zij willen de beschikking hebben over consumptiemiddelen en producten en hebben recht op een plaats binnen consumentenbelangenorganisaties. 3. Hedendaagse maatschappelijke obstakels als oorzaak van discriminatie en uitsluiting De manier waarop onze samenleving is georganiseerd brengt vaak met zich mee dat mensen met een handicap niet de mogelijkheid hebben volledig van hun 1

2 mensenrechten te genieten, wat inhoudt dat zij te maken hebben met maatschappelijke uitsluiting. Beschikbare statistische gegevens wijzen uit dat mensen met een handicap op het gebied van deelname aan onderwijs en arbeid op een onacceptabel niveau achterblijven. Hierdoor komt een ten opzichte van niet gehandicapte burgers onacceptabel groeiend aantal mensen met een handicap terecht in een situatie van armoede. 4. Mensen met een handicap: onzichtbare burgers Discriminatie waarmee mensen met een handicap worden geconfronteerd, berust soms op vooroordelen die er ten opzichte van hen bestaan, maar is nog vaker het gevolg van het feit dat mensen met een handicap een vergeten groep vormen, dus dat men onwetend is van hun bestaan, wat de noodzaak onderstreept tot het wegnemen van obstakels die hiertoe leiden: dat wil zeggen van door de fysieke omgeving en door gedrag bepaalde obstakels die mensen met een handicap verhinderen deel te nemen aan de maatschappij. 5. Mensen met een handicap vormen een heterogene groep Zoals op andere maatschappelijke terreinen een grote veelvormigheid wordt onderkend, vormen ook mensen met een handicap een groep die bestaat uit zeer verschillende individuen; alleen beleid dat deze diversiteit onderkent en respecteert, is zinvol beleid. Mensen met een handicap (en hun familie) die in grote mate afhankelijk zijn van ondersteuning vereisen specifieke maatschappelijke actie, waar hun specifieke behoeften nu vaak genegeerd worden. Vrouwen met een handicap en gehandicapten die afkomstig zijn uit etnische minderheidsgroepen hebben vaak te maken met een vorm van dubbele discriminatie, veroorzaakt door de combinatie van discriminatie op grond van hun handicap en discriminatie op grond van gender of etnische afkomst. Voor dove mensen is de erkenning van gebarentaal een fundamenteel recht. 6 Non-discriminatie + positieve actie= sociale integratie Het Europees handvest van fundamentele mensenrechten dat recentelijk is geaccordeerd, erkent dat om gelijkheid van mensen met een handicap te bereiken allereerst het recht op bescherming tegen discriminatie gekoppeld aan het recht op ondersteuning en assistentie vastgelegd moet zijn. Deze integrale benadering vormde de leidraad van het congres te Madrid in maart 2002, waar meer dan 400 deelnemers aanwezig waren. 1. Onze toekomstperspectieven De huidige toekomstperspectieven brengen de tegenstellingen tussen de vroegere en de hedendaagse visie (die de vroegere visie moet vervangen) in beeld: a. Wij zeggen nee tegen het uitgangspunt van mensen met een handicap als object van liefdadigheid Wij zeggen ja tegen het uitgangspunt van mensen met een handicap, gedefinieerd als een groep die rechten heeft. b. Wij zeggen nee tegen het uitgangspunt van mensen met een handicap als patiënten Wij zeggen ja tegen het uitgangspunt dat mensen met een handicap burgers en onafhankelijke consumenten zijn. c. Wij zeggen nee tegen het uitgangspunt dat professionals uit naam van gehandicapten beslissingen nemen Wij zeggen ja tegen het uitgangspunt dat 2

3 mensen met een handicap in staat zijn zelfstandig besluiten te nemen en verantwoordelijkheden te dragen over zaken die henzelf aangaan. d. Wij zeggen nee tegen het uitgangspunt dat individuele gebreken centraal staan Wij zeggen ja tegen het wegnemen van obstakels, tegen een herziening van maatschappelijke normen, van beleid, van (omgangs) cultuur en tegen bevordering van een positieve en toegankelijke omgeving. e. Wij zeggen nee tegen het in een hokje onderbrengen van mensen die op een bepaalde manier afhankelijk zijn of die arbeidsongeschikt zijn Wij zeggen ja tegen het benadrukken van de mogelijkheden en tegen maatregelen die gericht zijn op stimulansen voor en ondersteuning van de toegang tot arbeid. f. Wij zeggen nee tegen het stimuleren van economische en sociale processen, die ten goed komen aan enkelen. Wij zeggen ja tegen het ontwikkelen van een omgeving die erop gericht is zoveel mogelijk mensen profijt te bieden. g. Wij zeggen nee tegen onnodige segregatie op het gebied van onderwijs, arbeid en andere aandachtsterreinen Wij zeggen ja tegen integratie van mensen met een handicap in de gangbare structuren. h. Wij zeggen nee tegen een politiek die gehandicaptenbeleid behandelt als een apart beleidsterrein wij zeggen ja tegen een gehandicaptenbeleid dat uitgaat van assimilatie, waarbij gehandicaptenbeleid beschouwd wordt als een algemeen en geïntegreerd onderdeel van overheidsbeleid. 2 Een open maatschappij voor allen Het uitwerken van deze visie zal niet alleen een gunstige uitwerking hebben voor mensen met een handicap, maar de gehele maatschappij zal er de vruchten van plukken. Een samenleving die een aantal leden ervan uitsluit is een arme samenleving. Maatregelen die gericht zijn op een verbetering van de leefomstandigheden van mensen met een handicap, zullen uitmonden in nader inzicht in de noodzaak van een voor iedereen soepel functionerende leefomgeving. Wat vandaag in de naam van mensen met een handicap wordt gerealiseerd, zal morgen een zinvolle betekenis hebben voor alle burgers. Wij als deelnemers aan het Europees congres te Madrid, over mensen met een handicap delen graag dit toekomstbeeld en nodigen alle relevante partijen uit om het Internationaal Jaar van mensen met een handicap 2003 aan te grijpen om een proces in gang te zetten teneinde dit toekomstperspectief te verwezenlijken. Vijftig miljoen Europeanen met een handicap verwachten dat wij een impuls geven aan dit proces, opdat het doel wordt verwezenlijkt. Ons programma van aanpak 1 Wettelijke maatregelen Volledige non-discriminatiewetgeving moet onverkort worden bevorderd, opdat bestaande belemmeringen uit de weg geruimd worden en er geen nieuwe obstakels kunnen ontstaan op het gebied van onderwijs, arbeid, toegankelijkheid en de toegang tot goederen en diensten, die volledige participatie en een optimale onafhankelijkheid in de weg staan. De non-discriminatiecluasule in het EU Verdrag, te weten artikel 13 geeft al de mogelijkheid op het niveau van de Europese Unie hier gestalte aan te geven en heeft 3

4 derhalve in principe de uitwerking van een Europa zonder drempels voor mensen met een handicap. 2 Een andere attitude Anti-discriminatiewetgeving heeft geleid tot een positieve verandering in de houding ten opzichte van mensen met een handicap. Toch is wetgeving alleen niet voldoende. Zonder een gerichte maatschappelijke inzet, inclusief de actieve participatie van mensen met een handicap, die hen hun rechten waarborgt, blijft wetgeving alleen de uitdrukking van een vrome wens. Bewustmaking van de publieke opinie is daarnaast noodzakelijk ter ondersteuning van wettelijke maatregelen, teneinde het begrip voor de behoeften en rechten van mensen met een handicap te doen toenemen en om nog bestaande vooroordelen en neiging tot stigmatisering te bestrijden. 3. Maatregelen ter bevordering van de autonomie Het realiseren van het doel gelijkheid op het gebied van toegang en participatie vereist eveneens een inspanning op het gebied van beschikbaarheid van middelen ter bevordering van meer maatschappelijke participatie door en een autonoom leven voor mensen met een handicap. Veel mensen met een handicap hebben behoefte aan verschillende vormen van ondersteuning in het dagelijks leven. Die ondersteuning moeten van goede kwaliteit zijn en de behoeften van betrokkenen moeten uitgangspunt vormen voor verstrekking. Ondersteuning moet een in de samenleving geïntegreerd gegeven vormen en geen bron van segregatie zijn. Dergelijke ondersteuning is in overeenstemming met het Europees beleid op het gebied van solidariteit (een beleid dat uitgaat van collectieve verantwoordelijkheid ten opzichte van elkaar en in het bijzonder ten opzichte van hen die ondersteuning behoeven). 4 Gezinsbegeleiding De gezinnen waarin mensen met een handicap leven, in het bijzonder de gezinnen met kinderen met een handicap en gezinnen met gezinsleden met een uitgebreide hulpvraag, die niet in staat zijn zelf op te komen voor hun belangen, spelen een doorslaggevende rol op het gebied van opvoeding, respectievelijk de sociale integratie van de betrokken gezinsleden. Bezien in het licht hiervan moeten overheidsorganen adequate maatregelen treffen voor deze gezinnen, zodat zij in staat zijn om ondersteuning van het gehandicapte gezinslid op een optimaal geïntegreerde wijze te regelen. 5 Speciale aandacht voor vrouwen met een handicap Het Europees Jaar wordt gezien als een kans om de situatie van vrouwen vanuit een nieuw perspectief te bezien. De sociale uitsluiting waar vrouwen met een handicap mee te maken hebben, komt niet alleen voort uit de handicap, het ligt voor de hand hier ook gender als mogelijke oorzaak aan te wijzen. Deze meervoudige discriminatie van vrouwen met een handicap moet bestreden worden door middel van een samenhangend programma van integratie bevorderende maatregelen en door positieve actie, gericht op de betrokken groep. 4

5 6 Integratie van handicaps Mensen met een handicap moeten toegang hebben tot reguliere gezondheidszorgvoorzieningen, tot regulier onderwijs en sociale voorzieningen evenals tot alle plekken waar het publiek zonder handicaps terecht kan. Een geïntegreerde benadering van handicaps en mensen met een handicap vraagt om een verandering van werkwijze op verschillende niveaus. Allereerst is het van belang dat een gecoördineerd en gericht beleid tot stand komt vanuit en in samenwerking van alle bij mensen met een handicap betrokken sectoren. De toegankelijkheidseisen van verschillende groepen gehandicapten moeten in plannen al meegenomen worden vanaf het begin en niet pas achteraf, na uitwerking van plannen. De behoeften van mensen met een handicap en de gezinnen waarin ze leven lopen uiteen en het is van belang uit te gaan van een totaalbeeld van al deze behoeften, waarbij alle levensgebieden betrokken zijn. 7 Arbeid als sleutel naar integratie Speciale inspanningen moeten worden getroffen om de toegang tot arbeid van mensen met een handicap te bevorderen. Dit moet bij voorkeur gebeuren op de reguliere arbeidsmarkt. Het gaat hier immers om één van de meest fundamentele actiepunten in de strijd tegen uitsluiting van mensen met een handicap en om bevordering van hun autonomie en menselijke waardigheid. Maatregelen terzake vereisen niet alleen actie van sociale partners, maar tevens van overheden die reeds getroffen maatregelen uit dienen te breiden. 8 Geen besluit over mensen met een handicap zonder hun inbreng Het Jaar biedt mensen met een handicap en hun familie, medestanders en organisaties bij uitstek een kans op nieuwe en bredere politieke en maatschappelijke actie, op alle maatschappelijke terreinen teneinde overheden in de discussie te betrekken en te komen tot besluitvorming en actie die gericht zijn op de doelstellingen gelijkheid en integratie. Alle acties dienen plaats te vinden in de geest van dialoog met en integratie van de belangenorganisaties van mensen met een handicap. Hun deelname moet zich niet beperken tot informeren inwinnen over of instemmen met besluiten. Overheden moeten op alle niveaus waar besluitvorming plaatsvindt overlegvormen opzetten, of reeds bestaande overlegvormen verstevigen die organisaties van mensen met een handicap de gelegenheid bieden een bijdrage te leveren bij het uitdenken, de uitvoering, bijstelling en evaluatie van alle activiteiten. Een stevige alliantie van overheden en belangenorganisaties van mensen met een handicap vormt een belangrijke voorwaarde voor belangenbehartiging op het gebied van gelijke kansen en maatschappelijke participatie van mensen met een handicap. Om het proces in die richting op gang te brengen moet de inzet van belangenorganisaties verstevigd worden, hiervoor moeten meer middelen beschikbaar komen voor verbetering van kennis en vaardigheden op het gebied van bestuur en het voeren van campagnes. Dit brengt eveneens een eigen verantwoordelijkheid voor de belangenorganisaties zelf mee, het is immers hun eigen belang om constant te werken aan verbeteringen op het terrein van bestuursvaardigheden en representatie. Het Europees Jaar van mensen met een handicap 2003 zou al van tevoren een invulling kunnen krijgen door de agenda s op te stellen in het teken van mensen met een handicap. Dit houdt in: actieve ondersteuning van alle betrokken partijen in het kader van een brede benadering van het woord partnerschap. Concrete suggesties in de zin van acties kunnen dan in de richting van betrokken actoren gedaan worden.. Deze acties 5

6 moeten tijdens het Internationaal Jaar uitgevoerd worden en ook daarna dient er een vervolg aan te worden gegeven. De resultaten moeten te zijner tijd geëvalueerd worden. 1 Overheden van de EU en nationale overheden in de EU en in kandidaatlidstaten Overheden zouden het goede voorbeeld moeten geven en reeds nu voornaamste actor moeten zijn in het kader van de voortgang, zonder hierin de enige verantwoordelijke te zijn. Overheden moeten: bezien welke beleidsterreinen binnen de huidige wetgevende kaders van belang zijn in de strijd tegen discriminerende praktijken op het gebied van onderwijs, werkgelegenheid en toegang tot goederen en diensten. onderzoek instellen op het terrein van discriminerende restricties en belemmeringen die mensen met een handicap beperken in hun mogelijkheden om volledig aan de samenleving deel te nemen en vervolgens alle noodzakelijke maatregelen treffen om de situatie te verbeteren. diensten en systemen van voorzieningenverstrekking onder de loep nemen met het oogmerk er alert op te zijn dat deze mensen met een handicap ten dienste zijn en aanmoedigen tot integratie in de samenleving waar zij deel van uitmaken. onderzoeken instellen over geweld tegen en misbruik van mensen met een handicap,met speciale aandacht voor mensen die wonen in instellingen. wetgeving maken ter bevordering van toegankelijkheid zodat mensen met een handicap net als andere burgers het recht hebben op toegang tot openbare voorzieningen en publieke gebouwen. bijdragen aan het op mondiaal niveau uitdragen van de rechten van mensen met een handicap als mensenrechten, door actief mee te werken aan het opstellen van een conventie van de Verenigde Naties over de rechten van mensen met een handicap. zich inzetten voor de leefsituatie van mensen met een handicap in de zich ontwikkelende landen door sociale integratie van burgers met een handicap als doelstelling expliciet op te nemen in Europese en nationale programma s op het gebied van ontwikkelingssamenwerking. 2 Lokale overheden Het Europees Jaar moet zich allereerst op het lokale niveau afspelen. Daar worden burgers geconfronteerd met de problematiek en daar voeren belangenorganisaties van en voor mensen met een handicap het voornaamste deel van hun werk uit. Alle inspanningen moeten worden getroost ter bevordering van activiteiten en het beschikbaar stellen van middelen in het kader van belangenbehartiging op lokaal niveau. Aan de betrokken verantwoordelijken op lokaal niveau wordt gevraagd de behoeften van mensen met een handicap te integreren in het grote steden- en gemeentebeleid, wat tevens de aandachtsterreinen onderwijs, werkgelegenheid, volkshuisvesting, vervoer, volksgezondheid en voorzieningen omvat, met inachtneming van de diversiteit van beoogde doelgroep: waarvan tevens ouderen, vrouwen en immigranten deel uitmaken. Lokale besturen moeten actieplannen terzake opstellen in nauwe samenspraak met vertegenwoordigers van belangenorganisaties en tevens lokale commissies in het leven roepen, deze commissies initiëren de activiteiten van het Europees Jaar. 6

7 3 Belangenorganisaties van mensen met een handicap Belangenorganisaties de vertegenwoordigers van mensen met een handicap - krijgen de primaire verantwoordelijkheid om het Europees Jaar tot een succes te maken. Deze organisaties moeten beschouwd worden als ambassadeurs van het Europees Jaar en zij moeten op pro-actieve wijze contacten leggen met alle betrokken partijen door voorstellen te doen voor gerichte maatregelen en te streven naar het aangaan van duurzame partnerschappen met partijen die nog niet eerder beoogd werden. 4 werkgevers Werkgevers moeten zich meer inspanningen getroosten om mensen met een handicap te integreren, respectievelijk te handhaven en kansen te bieden op promotie in hun bedrijven en instellingen. Daarnaast moeten zij hun producten en diensten zoveel mogelijk toegankelijk en bruikbaar maken voor mensen met een handicap. Werkgevers moeten hun personeelsbeleid onder de loep nemen, om belemmeringen weg te werken waardoor mensen met een handicap geen gelijke kansen hebben. Werkgeversorganisaties kunnen hun medewerking verlenen aan deze inspanningen door inventarisatie en bevordering van goede praktijkvoorbeelden. 5 Vakbonden Vakbonden moeten zich meer inspannen ten gunste van betaalde arbeid door mensen met een handicap, door op adequate wijze hun belangen naar voren te brengen in alle vakbondsactiviteiten. Vakbonden moeten hun intern beleid bezien op belemmeringen op het gebied van gelijke kansen voor mensen met een handicap en deze belemmeringen wegwerken. 6 media Media moeten partnerschappen aangaan met belangenorganisaties van mensen met een handicap en deze partnerschappen verstevigen teneinde de beeldvorming over mensen met een handicap te verbeteren. Media zouden meer informatie moeten bieden waarin recht wordt gedaan aan de diversiteit van mensen. In het kader van op handicap betrekking hebbende kwesties, moeten de media een medelijdende of neerbuigende benadering tot iedere prijs vermijden en in plaats daarvan wijzen op voor mensen met een handicap bestaande obstakels en benadrukken dat mensen met een handicap in staat zijn een zinvolle maatschappelijke bijdrage te leveren zodra de bestaande obstakels uit de weg zijn geruimd. 7 onderwijs Scholen moeten een sturende rol vervullen in beeldvorming door begrip voor en erkenning van de rechten van mensen met een handicap via lesprogramma s actief uit te dragen, maar ook plek te bieden aan een open gesprek over bestaande angsten, mythevorming en verkeerde opvattingen, waarbij benadrukt moet worden dat er een gemeenschappelijke verantwoordelijkheid bestaat om hier iets aan te veranderen. Er dienen op brede schaal leermethoden te worden ontwikkeld die erop gericht zijn dat leerlingen in staat zijn als individuen om te gaan met hun handicap of met de handicap van iemand anders, en in staat zijn onderlinge verschillen vanuit een positieve invalshoek te bezien. Scholen, hogescholen en universiteiten moeten in samenwerking met voortrekkers uit de beweging van mensen met een handicap initiatieven nemen voor conferenties en workshops voor journalisten, publicisten, architecten, werkgevers en personeelsleden van instellingen op het gebied van sociale voorzieningen en volksgezondheid, gezinsleden, vrijwilligers en gemeenteambtenaren. 7

8 8 een gezamenlijke inspanning die we ons kunnen en moeten getroosten Mensen met een handicap zetten zich in om op alle maatschappelijke terreinen vertegenwoordigd te zijn, wat betekent dat alle organisaties hun werkwijze moeten bezien en nagaan of deze op een dusdanige manier is vorm gegeven dat mensen met een handicap een bijdrage kunnen leveren en kunnen profiteren van dat wat de organisaties te bieden hebben. Dit gaat bijvoorbeeld op voor consumentenorganisaties, jongerenorganisaties, kerkelijke en culturele organisaties alsmede organisaties van burgers met specifieke belangen. Verder moet in dit verband gedacht worden aan het betrekken van mensen die te maken hebben met besluitvorming, beleid en beheer van onder meer musea, theaters, bioscopen, parken, sportaccommodaties, congrescentra, winkelbedrijven en postkantoren. Wij, als deelnemers aan het congres te Madrid, ondersteunen deze Verklaring en zien het als een plicht deze op dusdanig brede schaal te verspreiden, dat de inhoud ervan de basis van de samenleving bereikt. Wij nemen ons voor alle verantwoordelijken aan te sporen tot het onderschrijven van deze Verklaring, voor, tijdens en na het Europees Jaar van mensen met een handicap. Door de Verklaring te onderschrijven, bevestigen organisaties hun instemming met de geboden perspectieven en aanvaarden zij de plicht tot het treffen van maatregelen die bijdragen aan het proces dat daadwerkelijke gelijkheid van alle mensen met een handicap en hun families tot stand brengt. 8

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 15 januari 2002 (OR. en) 14759/01 JEUN 67 SOC 510

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 15 januari 2002 (OR. en) 14759/01 JEUN 67 SOC 510 RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 15 januari 2002 (OR. en) 14759/01 JEUN 67 SOC 510 WETGEVINGSBESLUITEN EN ANDERE INSTRUMENTEN Betreft: Resolutie van de Raad en de vertegenwoordigers van de regeringen

Nadere informatie

EUROPEES PARLEMENT. Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken. 20 juni 2003 PE 329.885/6-24 AMENDEMENTEN 6-24

EUROPEES PARLEMENT. Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken. 20 juni 2003 PE 329.885/6-24 AMENDEMENTEN 6-24 EUROPEES PARLEMENT 1999 2004 Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken 20 juni 2003 PE 329.885/6-24 AMENDEMENTEN 6-24 Ontwerpadvies (PE 329.885) Carmen Cerdeira Morterero

Nadere informatie

Personen met een handicap hebben gelijke rechten

Personen met een handicap hebben gelijke rechten Personen met een handicap hebben gelijke rechten De Europese strategie voor personen met een handicap 2010-2020 Europese Commissie Gelijke rechten, gelijke kansen Europese toegevoegde waarde Circa 80 miljoen

Nadere informatie

NAAR EEN EUROPA VOOR ALLE LEEFTIJDEN

NAAR EEN EUROPA VOOR ALLE LEEFTIJDEN NL NAAR EEN EUROPA VOOR ALLE LEEFTIJDEN AGE- STANDPUNT IN HET KADER VAN HET 2007 - EUROPEES JAAR VAN GELIJKE KANSEN VOOR IEDEREEN The European Older People s Platform La Plate-forme européenne des Personnes

Nadere informatie

Beginselverklaring van de Volkspartij voor Vrijheid en Democratie, 1980

Beginselverklaring van de Volkspartij voor Vrijheid en Democratie, 1980 Beginselverklaring van de Volkspartij voor Vrijheid en Democratie, 1980 Noot van de editor De beginselprogramma's zijn gescand, en zover nodig gecorrigeerd. Hierdoor is het mogelijk dat de tekst niet meer

Nadere informatie

Inclusief beleid. Een samenleving voor iedereen Wmo, Inclusief beleid, MLN 1

Inclusief beleid. Een samenleving voor iedereen Wmo, Inclusief beleid, MLN 1 Inclusief beleid Een samenleving voor iedereen 20-9-2010 Wmo, Inclusief beleid, MLN 1 Inclusief beleid Beleid waarbij in alle fasen van de beleidscyclus rekening wordt gehouden met verschillen tussen mensen

Nadere informatie

Manifest voor de Rechten van het kind

Manifest voor de Rechten van het kind Manifest voor de Rechten van het kind Kinderen vormen de helft van de bevolking in ontwikkelde landen. Ongeveer 100 miljoen kinderen leven in de Europese Unie Het leven van kinderen in de hele wereld wordt

Nadere informatie

A D V I E S Nr Zitting van vrijdag 10 oktober

A D V I E S Nr Zitting van vrijdag 10 oktober A D V I E S Nr. 1.654 ------------------------------ Zitting van vrijdag 10 oktober 2008 ----------------------------------------------- IPA 2007-2008 - Non-discriminatie - Positieve acties x x x 2.278/1-1

Nadere informatie

Verklaring omtrent de sociale rechten en de industriële betrekkingen bij LEONI

Verklaring omtrent de sociale rechten en de industriële betrekkingen bij LEONI Verklaring omtrent de sociale rechten en de industriële betrekkingen bij LEONI Preambule LEONI legt aan de hand van deze verklaring de principiële sociale rechten en beginselen vast. Deze vormen de basis

Nadere informatie

EUROPEES PARLEMENT. Zittingsdocument 11.1.2006 B6-0038/2006 ONTWERPRESOLUTIE. naar aanleiding van vraag voor mondeling antwoord B6-0345/2005

EUROPEES PARLEMENT. Zittingsdocument 11.1.2006 B6-0038/2006 ONTWERPRESOLUTIE. naar aanleiding van vraag voor mondeling antwoord B6-0345/2005 EUROPEES PARLEMENT 2004 Zittingsdocument 2009 11.1.2006 B6-0038/2006 ONTWERPRESOLUTIE naar aanleiding van vraag voor mondeling antwoord B6-0345/2005 ingediend overeenkomstig artikel 108, lid 5 van het

Nadere informatie

PARITAIRE PARLEMENTAIRE VERGADERING ACS- EU

PARITAIRE PARLEMENTAIRE VERGADERING ACS- EU PARITAIRE PARLEMENTAIRE VERGADERING ACS- EU Commissie politieke zaken 5.3.2009 AP/100.506/AM1-24 AMENDEMENTEN 1-24 Ontwerpverslag (AP/100.460) Co-rapporteurs: Ruth Magau (Zuid-Afrika) en Filip Kaczmarek

Nadere informatie

ING ENVIRONMENTAL APPROACH

ING ENVIRONMENTAL APPROACH ING ENVIRONMENTAL APPROACH Mensenrechten op de werkplek 3 De uitgangspunten 4 Vrijheid van organisatie en het recht op collectieve onderhandeling 5 TABLE OF CONTENTS Dwangarbeid 6 Kinderarbeid 7 Discriminatie

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2011 2012 22 112 Nieuwe Commissievoorstellen en initiatieven van de lidstaten van de Europese Unie Nr. 1249 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN BUITENLANDSE

Nadere informatie

Van gunsten naar rechten voor leerlingen met beperkingen. Het VN-Verdrag over de rechten van personen met een handicap en onderwijs

Van gunsten naar rechten voor leerlingen met beperkingen. Het VN-Verdrag over de rechten van personen met een handicap en onderwijs Van gunsten naar rechten voor leerlingen met beperkingen Het VN-Verdrag over de rechten van personen met een handicap en onderwijs Feiten New York 13 december 2006 Verdrag + Optioneel Protocol (rechtsbescherming)

Nadere informatie

BESCHERMING TEGEN DISCRIMINATIE VOOR Ú

BESCHERMING TEGEN DISCRIMINATIE VOOR Ú BESCHERMING TEGEN DISCRIMINATIE VOOR Ú De Socialistische Fractie in het Europees Parlement streeft naar de garantie dat iedereen zich volledig aanvaard voelt zoals hij of zij is, zodat we in onze gemeenschappen

Nadere informatie

EUROPESE COMMISSIE TEGEN RACISME EN INTOLERANTIE

EUROPESE COMMISSIE TEGEN RACISME EN INTOLERANTIE CRI(97)36 Version néerlandaise Dutch version EUROPESE COMMISSIE TEGEN RACISME EN INTOLERANTIE TWEEDE ALGEMENE BELEIDSAANBEVELING VAN DE ECRI: SPECIALE ORGANEN OP NATIONAAL NIVEAU GERICHT OP DE BESTRIJDING

Nadere informatie

VERKLARING OMTRENT MENSENRECHTENBELEID VAN UNILEVER

VERKLARING OMTRENT MENSENRECHTENBELEID VAN UNILEVER VERKLARING OMTRENT MENSENRECHTENBELEID VAN UNILEVER Wij zijn ervan overtuigd dat bedrijven alleen succesvol kunnen zijn in maatschappijen waarin mensenrechten beschermd en gerespecteerd worden. Wij erkennen

Nadere informatie

VN-verdrag: wat is het? Platform sociale netwerken, 7 april 2017 Inge Redeker, Vilans

VN-verdrag: wat is het? Platform sociale netwerken, 7 april 2017 Inge Redeker, Vilans VN-verdrag: wat is het? Platform sociale netwerken, 7 april 2017 Inge Redeker, Vilans Wat gaan we doen vandaag? Wat is het VN-Verdrag (klein college) Hoe werkt gemeente Ede aan VN-Verdrag? Project met

Nadere informatie

17R071. Initiatief voorstel. Zeist toegankelijk voor iedereen Niets over ons zonder ons

17R071. Initiatief voorstel. Zeist toegankelijk voor iedereen Niets over ons zonder ons Initiatief voorstel 17R071 Zeist toegankelijk voor iedereen Niets over ons zonder ons Ronde Tafel : Nog in te plannen Debat : Nog in te plannen Raadsvergadering : Nog in te plannen Informatie bij : Ans

Nadere informatie

ILO-VERKLARING BETREFFENDE DE FUNDAMENTELE PRINCIPES EN RECHTEN OP HET WERK

ILO-VERKLARING BETREFFENDE DE FUNDAMENTELE PRINCIPES EN RECHTEN OP HET WERK Toelichting In het onderstaande zijn de afzonderlijke elementen van het normatieve kader integraal opgenomen en worden ze nader toegelicht en beschreven. Daarbij wordt aandacht besteed aan de volgende

Nadere informatie

De Voorzitter van de Adviesraad Internationale Vraagstukken De heer Mr. F. Korthals Altes Postbus 20061 2500 EB Den Haag. Den Haag, november 2004

De Voorzitter van de Adviesraad Internationale Vraagstukken De heer Mr. F. Korthals Altes Postbus 20061 2500 EB Den Haag. Den Haag, november 2004 De Voorzitter van de Adviesraad Internationale Vraagstukken De heer Mr. F. Korthals Altes Postbus 20061 2500 EB Den Haag Den Haag, november 2004 Hierbij dank ik u mede namens de Minister voor Ontwikkelingssamenwerking

Nadere informatie

1/2. Staten-Generaal. Vergaderjaar BRIEF VAN DE VICE-VOORZITTER VAN DE EUROPESE COMMISSIE

1/2. Staten-Generaal. Vergaderjaar BRIEF VAN DE VICE-VOORZITTER VAN DE EUROPESE COMMISSIE Staten-Generaal 1/2 Vergaderjaar 2008 2009 H 31 544 Subsidiariteitstoets van het voorstel voor een Richtlijn van de Raad betreffende de toepassing van het beginsel van gelijke behandeling van personen

Nadere informatie

Kwaliteitsvol. jeugdwerk. In vogelvlucht. Startmoment traject Jeugdwerk in de Stad Brussel, 27 september 2016

Kwaliteitsvol. jeugdwerk. In vogelvlucht. Startmoment traject Jeugdwerk in de Stad Brussel, 27 september 2016 Kwaliteitsvol jeugdwerk Startmoment traject Jeugdwerk in de Stad Brussel, 27 september 2016 In vogelvlucht Kwaliteitsvol jeugdwerk Toelichting bij de politieke discussie in de EU en het traject van de

Nadere informatie

VN-VERDRAG HANDICAP VAN VERDRAG NAAR INCLUSIE. 16 punten voor volwaardige deelname van mensen met een beperking aan de samenleving

VN-VERDRAG HANDICAP VAN VERDRAG NAAR INCLUSIE. 16 punten voor volwaardige deelname van mensen met een beperking aan de samenleving VN-VERDRAG HANDICAP VAN VERDRAG NAAR INCLUSIE 16 punten voor volwaardige deelname van mensen met een beperking aan de samenleving Van verdrag naar inclusie 16 punten voor volwaardige deelname van mensen

Nadere informatie

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 30 april 2014 (OR. en) 9026/14 JEUN 65 SOC 299

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 30 april 2014 (OR. en) 9026/14 JEUN 65 SOC 299 RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 30 april 2014 (OR. en) 9026/14 JEUN 65 SOC 299 NOTA van: het secretariaat-generaal van de Raad aan: het Comité van permanente vertegenwoordigers (1e deel) / de Raad nr.

Nadere informatie

PUBLIC RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 29 oktober 2004 (10.11) (OR. en) 13996/04 LIMITE JEUN 89 EDUC 211 SOC 512

PUBLIC RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 29 oktober 2004 (10.11) (OR. en) 13996/04 LIMITE JEUN 89 EDUC 211 SOC 512 Conseil UE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 29 oktober 2004 (10.11) (OR. en) PUBLIC 13996/04 LIMITE JEUN 89 EDUC 211 SOC 512 IEIDENDE NOTA van: het secretariaat-generaal aan: de Raad en de vertegenwoordigers

Nadere informatie

De Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, de heer A. Aboutaleb, handelend als bestuursorgaan, hierna te noemen: de Staatssecretaris,

De Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, de heer A. Aboutaleb, handelend als bestuursorgaan, hierna te noemen: de Staatssecretaris, Kinderen doen mee! Partijen, De Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, de heer A. Aboutaleb, handelend als bestuursorgaan, hierna te noemen: de Staatssecretaris, Het College van burgemeester

Nadere informatie

Hoge Raad voor Vrijwilligers over het EYAA 2012 (European Year of Active Ageing 2012)

Hoge Raad voor Vrijwilligers over het EYAA 2012 (European Year of Active Ageing 2012) Hoge Raad voor Vrijwilligers over het EYAA 2012 (European Year of Active Ageing 2012) De Hoge Raad voor Vrijwilligers (HRV) kijkt relatief tevreden terug op 2011, het Europees Jaar voor het Vrijwilligerswerk.

Nadere informatie

Gedragscode. SCA Gedragscode

Gedragscode. SCA Gedragscode SCA Gedragscode 1 Gedragscode SCA Gedragscode SCA wil op sociaal- en milieutechnisch verantwoorde wijze omgaan met haar belanghebbenden en op basis van respect, verantwoordelijkheid en uitmuntendheid een

Nadere informatie

december 2014 Informatiekaart VN-verdrag TransitieBureau Wmo

december 2014 Informatiekaart VN-verdrag TransitieBureau Wmo december 2014 Informatiekaart VN-verdrag TransitieBureau Wmo Deze informatiekaart is bedoeld om u in te lichten over het VN-verdrag inzake de rechten van personen met een handicap (verder: VN-verdrag Handicap)

Nadere informatie

28 april 2015 Keirsten de Jongh (Senior Beleidsadviseur)

28 april 2015 Keirsten de Jongh (Senior Beleidsadviseur) VN-verdrag handicap Presentatie voor Cliëntenbelang A dam 28 april 2015 Keirsten de Jongh (Senior Beleidsadviseur) College voor de Rechten van de Mens Sinds 1 oktober 2012 Opvolger van de Commissie Gelijke

Nadere informatie

PROCESDOEL 3 HUMANISEREN VAN HET SAMENLEVEN MET ANDEREN

PROCESDOEL 3 HUMANISEREN VAN HET SAMENLEVEN MET ANDEREN PROCESDOEL 3 HUMANISEREN VAN HET SAMENLEVEN MET ANDEREN 3.1 Exploreren, verkennen en integreren van de mogelijkheden van de mens 3.2 Exploreren, verkennen en integreren van de grenzen van de mens 3.3 Ontdekken

Nadere informatie

Handvest van de grondrechten van de EU

Handvest van de grondrechten van de EU Handvest van de grondrechten van de EU A5-0064/2000 Resolutie van het Europees Parlement over de opstelling van een handvest van de grondrechten van de Europese Unie (C5-0058/1999-1999/2064(COS)) Het Europees

Nadere informatie

10254/16 ons/zr/as 1 DGC 2B

10254/16 ons/zr/as 1 DGC 2B Raad van de Europese Unie Brussel, 20 juni 2016 (OR. en) 10254/16 RESULTAAT BESPREKINGEN van: d.d.: 20 juni 2016 aan: het secretariaat-generaal van de Raad de delegaties COHOM 78 CONUN 115 DEVGEN 132 FREMP

Nadere informatie

Werken aan diversiteit Visie en missie van de stad Mechelen

Werken aan diversiteit Visie en missie van de stad Mechelen Werken aan diversiteit Visie en missie van de stad Mechelen 1 1. Aanleiding Een aantal bovenlokale processen en gebeurtenissen maken het aanzicht van en het leven in onze stad heel divers. Migratiestromen,

Nadere informatie

Brussel, 27 februari 2007 (01.03) (OR. fr) RAAD VAN DE EUROPESE UNIE 6855/07 SOC 78

Brussel, 27 februari 2007 (01.03) (OR. fr) RAAD VAN DE EUROPESE UNIE 6855/07 SOC 78 RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 27 februari 2007 (01.03) (OR. fr) 6855/07 SOC 78 INGEKOMEN DOCUMENT van: de heer Jordi AYET PUIGARNAU, directeur, namens de secretarisgeneraal van de Europese Commissie

Nadere informatie

VERKLARING VAN EUSKADI

VERKLARING VAN EUSKADI VERKLARING VAN EUSKADI De voorzitsters en voorzitters die deelnemen aan de XII Conferentie van de Europese Regionale Wetgevende Parlementen gehouden in Euskadi/Baskenland op 3 en 4 november (Lijst met

Nadere informatie

EUROPESE SOCIAAL-DEMOCRATEN: VOORSTANDER VAN DE EUROPESE GRONDWET

EUROPESE SOCIAAL-DEMOCRATEN: VOORSTANDER VAN DE EUROPESE GRONDWET EUROPESE SOCIAAL-DEMOCRATEN: VOORSTANDER VAN DE EUROPESE GRONDWET EUROPESE SOCIAAL-DEMOCRATEN: VOORSTANDER VAN DE EUROPESE GRONDWET Richard Corbett, lid van het EP De Europese grondwet is een grote verbetering

Nadere informatie

20 thematische ideeën

20 thematische ideeën EUROPESE WEEK VAN DE LOKALE DEMOCRATIE 2011 MENSENRECHTEN OP LOKAAL NIVEAU 20 thematische ideeën Men denkt soms dat rechten en vrijheden de exclusieve bevoegdheid zijn van centrale overheden en dat internationale

Nadere informatie

EUROPEES PARLEMENT. Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen. van de Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen

EUROPEES PARLEMENT. Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen. van de Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen EUROPEES PARLEMENT 1999 2004 Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen 2004/2004(INI) 31 maart 2004 ADVIES van de Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen aan de Commissie werkgelegenheid

Nadere informatie

Luc Van den Brande Laten we samen aan Europa bouwen

Luc Van den Brande Laten we samen aan Europa bouwen Luc Van den Brande Laten we samen aan Europa bouwen Inhoud Mijn overtuigingen 2 Mijn prioriteiten 3 Bakens voor morgen 8 Laten we samen aan Europa bouwen 1 Mijn overtuigingen Mijn overtuigingen Een Europa,

Nadere informatie

Ontwikkelprogramma armoede gemeente Leeuwarden 2014

Ontwikkelprogramma armoede gemeente Leeuwarden 2014 Ontwikkelprogramma armoede gemeente Leeuwarden 2014 Inleiding Uit onze gemeentelijke armoedemonitor 1 blijkt dat Leeuwarden een stad is met een relatief groot armoedeprobleem. Een probleem dat nog steeds

Nadere informatie

Het Comité van permanente vertegenwoordigers heeft op 27 mei 2009 overeenstemming bereikt over de tekst die in de bijlage gaat.

Het Comité van permanente vertegenwoordigers heeft op 27 mei 2009 overeenstemming bereikt over de tekst die in de bijlage gaat. RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 28 mei 2009 (03.06) (OR. en) 10394/09 SOC 375 JAI 339 AG 46 EDUC 106 SAN 158 NOTA van: het Comité van permanente vertegenwoordigers (1e deel) aan: de Raad (EPSCO) nr.

Nadere informatie

EUROPEAN DISABILITY FORUM...

EUROPEAN DISABILITY FORUM... Deïnstitutionalisering en de rechten van personen met een handicap perspectief van Europese Unie... An-Sofie Leenknecht, EDF Human Rights Officer, Brussel, 26 november 2014 EUROPEAN DISABILITY FORUM Vertegenwoordigen

Nadere informatie

Federaal Plan Armoedebestrijding. Reactie van BAPN vzw. Belgisch Platform tegen Armoede en Sociale Uitsluiting EU2020 30/11/2012

Federaal Plan Armoedebestrijding. Reactie van BAPN vzw. Belgisch Platform tegen Armoede en Sociale Uitsluiting EU2020 30/11/2012 Belgisch Platform tegen Armoede en Sociale Uitsluiting EU2020 30/11/2012 Federaal Plan Armoedebestrijding Reactie van BAPN vzw BAPN vzw Belgisch Netwerk Armoedebestrijding Vooruitgangstraat 333/6 1030

Nadere informatie

12 RICHTLIJNEN VOOR INTERRELIGIEUZE DIALOOG OP LOKAAL NIVEAU

12 RICHTLIJNEN VOOR INTERRELIGIEUZE DIALOOG OP LOKAAL NIVEAU 12 RICHTLIJNEN VOOR INTERRELIGIEUZE DIALOOG OP LOKAAL NIVEAU DE LOKALE RELIGIEUZE SITUATIE IN KAART BRENGEN EN BEGRIJPEN 01 Lokale overheden wordt verzocht zich bewust te zijn van het toenemende belang

Nadere informatie

Nederlandse Samenvatting

Nederlandse Samenvatting Nederlandse Samenvatting De Protestantse Kerk in Nederland (PKN) onderhoudt middels de organisaties Kerk in Actie (KiA) en ICCO Alliantie contacten met partners in Brazilië. Deze studie verkent de onderhandelingen

Nadere informatie

VN-verdrag inzake personen met een handicap

VN-verdrag inzake personen met een handicap VN-verdrag inzake personen met een handicap Welkom en introductie + Judith Jansen, handicap + studie + Jenny E. Goldschmidt, Universiteit Utrecht opening > welkom en introductie > deze workshop Deze workshop

Nadere informatie

KINDERRECHTEN IN UW KLAS?

KINDERRECHTEN IN UW KLAS? KINDERRECHTEN IN UW KLAS? Doe een beroep op UNICEF België voor gratis lesmateriaal, thematische gastlessen en concrete acties over kinderrechtenen ontwikkelingseducatie. Over UNICEF België UNICEF (het

Nadere informatie

Voorstel van resolutie. betreffende een meer doeltreffende preventie van vrouwelijke genitale verminking in Vlaanderen

Voorstel van resolutie. betreffende een meer doeltreffende preventie van vrouwelijke genitale verminking in Vlaanderen stuk ingediend op 1680 (2011-2012) Nr. 1 19 juni 2012 (2011-2012) Voorstel van resolutie van de dames Marijke Dillen, Gerda Van Steenberge en Linda Vissers en de heren Frank Creyelman, Filip Dewinter,

Nadere informatie

1 Inleiding. 1.1 Discriminatie in arbeidsmarktperspectief

1 Inleiding. 1.1 Discriminatie in arbeidsmarktperspectief 1 Inleiding 1.1 Discriminatie in arbeidsmarktperspectief Breed maatschappelijk en politiek debat In Nederland is een breed maatschappelijk en politiek debat gaande over discriminatie en de vraag hoe dit

Nadere informatie

Bijzonder procesdoel 3: ontdekken van mensenrechten

Bijzonder procesdoel 3: ontdekken van mensenrechten Bijzonder procesdoel 3: ontdekken van mensenrechten Eerste leerjaar B 3.1. Mijn rechten Beroepsvoorbereidend leerjaar 3.1. Mijn rechten Wie ben ik? * De leerlingen ontdekken wie ze zelf zijn - de mogelijkheden

Nadere informatie

VLAAMS PARLEMENT RESOLUTIE. betreffende de problematiek van personen met een auditieve handicap

VLAAMS PARLEMENT RESOLUTIE. betreffende de problematiek van personen met een auditieve handicap VLAAMS PARLEMENT RESOLUTIE betreffende de problematiek van personen met een auditieve handicap Het Vlaams Parlement, gelet op 1 artikel 13 van de geconsolideerde versie van het Verdrag tot oprichting van

Nadere informatie

Manifest voor vrijheid, gelijkheid en menselijkheid Een modern pleidooi met een knipoog naar de Franse revolutie

Manifest voor vrijheid, gelijkheid en menselijkheid Een modern pleidooi met een knipoog naar de Franse revolutie Manifest voor vrijheid, gelijkheid en menselijkheid Een modern pleidooi met een knipoog naar de Franse revolutie Wij staan op! 16 mei 2015 1 Inleiding Wij staan op! is een beweging van jongvolwassenen

Nadere informatie

Toerisme voor iedereen in Picardië: het label Tourisme et Handicap

Toerisme voor iedereen in Picardië: het label Tourisme et Handicap Toerisme voor iedereen in Picardië: het label Tourisme et Handicap I. Inventaris, context en achtergrond Vrij op vakantie kunnen gaan en sport en recreatie bedrijven is een zeer belangrijke factor voor

Nadere informatie

De Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, de heer A. Aboutaleb, handelend als bestuursorgaan, hierna te noemen: de Staatssecretaris,

De Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, de heer A. Aboutaleb, handelend als bestuursorgaan, hierna te noemen: de Staatssecretaris, CONVENANT Kinderen doen mee! Partijen, De Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, de heer A. Aboutaleb, handelend als bestuursorgaan, hierna te noemen: de Staatssecretaris, Het College van

Nadere informatie

EUROPEES PARLEMENT. Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen. 7 mei 2001 PE /1-11 AMENDEMENTEN 1-11

EUROPEES PARLEMENT. Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen. 7 mei 2001 PE /1-11 AMENDEMENTEN 1-11 EUROPEES PARLEMENT 1999 2004 Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen 7 mei 2001 PE 298.117/1-11 AMENDEMENTEN 1-11 ONTWERPADVIES - Evans (PE 298.117) Versnelde actie ter bestrijding van de belangrijkste

Nadere informatie

EUROPEES PARLEMENT. Recht en Criminaliteit in cyberspace

EUROPEES PARLEMENT. Recht en Criminaliteit in cyberspace EUROPEES PARLEMENT TIJDELIJKE COMMISSIE ECHELON-INTERCEPTIESYSTEEM SECRETARIAAT MEDEDELING TEN BEHOEVE VAN DE LEDEN De leden treffen als aanhangsel een document aan met de titel Recht en Criminaliteit

Nadere informatie

EUROPEES PARLEMENT. Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie. van de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie

EUROPEES PARLEMENT. Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie. van de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie EUROPEES PARLEMENT 1999 2004 Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie 10 april 2001 VOORLOPIGE VERSIE 2000/2243(COS) ONTWERPADVIES van de Commissie industrie, externe handel, onderzoek

Nadere informatie

Informatiekaart VN-verdrag Handicap voor gemeenten

Informatiekaart VN-verdrag Handicap voor gemeenten Informatiekaart VN-verdrag Handicap voor gemeenten 1. Inleiding Deze informatiekaart geeft informatie over de betekenis van het VN-verdrag inzake de rechten van personen met een handicap (verder: het Verdrag)

Nadere informatie

Synergiën en Convergenties tussen werk en welzijn. Hendrik Delaruelle, Commissie W² Vlaams Welzijnsverbond

Synergiën en Convergenties tussen werk en welzijn. Hendrik Delaruelle, Commissie W² Vlaams Welzijnsverbond Synergiën en Convergenties tussen werk en welzijn Hendrik Delaruelle, Commissie W² Vlaams Welzijnsverbond SYNERGIE = een begrip dat een proces beschrijft waarbij het samengaan van delen meer oplevert dan

Nadere informatie

Bijzonder procesdoel 3: zorg voor de anderen

Bijzonder procesdoel 3: zorg voor de anderen Bijzonder procesdoel 3: zorg voor de anderen Eerste leerjaar B 3.1. Herkennen en verkennen van de zorg en de inzet voor anderen De zorg en de inzet op zich * Als individu in een groep: - gezin, familie,

Nadere informatie

Regiovisie Bergen-Gennep-Mook en Middelaar

Regiovisie Bergen-Gennep-Mook en Middelaar Bijlage 5 bij Raadsvoorstel Regionale Agenda dd 16 mei 2011 Bestuursovereenkomst Regiovisie Bergen-Gennep-Mook en Middelaar Vastgesteld door de Stuurgroep Regiovisie Bergen, Gennep, Mook en Middelaar op

Nadere informatie

AMENDEMENTEN 1-26. NL In verscheidenheid verenigd NL 2010/2272(INI) 18.5.2011. Ontwerpadvies Giles Chichester (PE462.744v02-00)

AMENDEMENTEN 1-26. NL In verscheidenheid verenigd NL 2010/2272(INI) 18.5.2011. Ontwerpadvies Giles Chichester (PE462.744v02-00) EUROPEES PARLEMENT 2009-2014 Commissie verzoekschriften 2010/2272(INI) 18.5.2011 AMENDEMENTEN 1-26 Giles Chichester (PE462.744v02-00) over mobiliteit en integratie van gehandicapten en de Europese strategie

Nadere informatie

Inclusief onderwijs? beno.schraepen@ap.be

Inclusief onderwijs? beno.schraepen@ap.be Inclusief onderwijs? beno.schraepen@ap.be Nieuwe inzichten Kennis, rechten, beeldvorming 21 ste eeuw: Andere beeldvorming Vn-verdrag Gelijke rechten van personen in een handicapsituatie Apart zetten =

Nadere informatie

Het VN Verdrag inzake de Rechten van Personen met een handicap FOD Sociale Zekerheid Vereniging voor de Verenigde Naties 4 december 2013

Het VN Verdrag inzake de Rechten van Personen met een handicap FOD Sociale Zekerheid Vereniging voor de Verenigde Naties 4 december 2013 Implementing the UNCRPD Het VN Verdrag inzake de Rechten van Personen met een handicap FOD Sociale Zekerheid Vereniging voor de Verenigde Naties 4 december 2013 Wat is het VN-Verdrag? UNCRPD = United Nations

Nadere informatie

VLAAMS PARLEMENT VOORSTEL VAN DECREET. van de heer Chokri Mahassine c.s. houdende evenredige participatie op de arbeidsmarkt AMENDEMENTEN

VLAAMS PARLEMENT VOORSTEL VAN DECREET. van de heer Chokri Mahassine c.s. houdende evenredige participatie op de arbeidsmarkt AMENDEMENTEN Stuk 653 (2000-2001) Nr. 8 VLAAMS PARLEMENT Zitting 2001-2002 4 maart 2002 VOORSTEL VAN DECREET van de heer Chokri Mahassine c.s. houdende evenredige participatie op de arbeidsmarkt AMENDEMENTEN Zie :

Nadere informatie

Kinderrechten- en ontwikkelingseducatie voor uw toekomstige leerkrachten!

Kinderrechten- en ontwikkelingseducatie voor uw toekomstige leerkrachten! Kinderrechten- en ontwikkelingseducatie voor uw toekomstige leerkrachten! samen voor kinderen 2 2 Waarom is het belangrijk om leerlingen en leerkrachten te sensibiliseren over de Rechten van het Kind?

Nadere informatie

INHOUD. Inleiding... 1. 1. Totstandkoming van het Verdrag... 3. 2. Doorwerking van de rechten van het IVRPH... 5

INHOUD. Inleiding... 1. 1. Totstandkoming van het Verdrag... 3. 2. Doorwerking van de rechten van het IVRPH... 5 INHOUD Inleiding.............................................................. 1 1. Totstandkoming van het Verdrag..................................... 3 2. Doorwerking van de rechten van het IVRPH..........................

Nadere informatie

Raad van de Europese Unie Brussel, 2 maart 2015 (OR. en)

Raad van de Europese Unie Brussel, 2 maart 2015 (OR. en) Raad van de Europese Unie Brussel, 2 maart 2015 (OR. en) Interinstitutioneel dossier: 2015/0051 (NLE) 6144/15 VOORSTEL van: ingekomen: 3 maart 2015 aan: Nr. Comdoc.: Betreft: SOC 70 EMPL 31 ECOFIN 97 EDUC

Nadere informatie

Toegankelijkheid van communicatie: over begrijpen en begrepen worden

Toegankelijkheid van communicatie: over begrijpen en begrepen worden Toegankelijkheid van communicatie: over begrijpen en begrepen worden Toegankelijkheid We gaan er vaak van uit dat de toegankelijkheid van de fysieke omgeving een voldoende voorwaarde is om iedereen te

Nadere informatie

De rechten van de mens

De rechten van de mens A 342286 Paul Morren De rechten van de mens Vereniging voor de Verenigde Naties Brussel ÖQÏÏM -Apeldoorn Inhoud Voorwoord Mare Bossuyt 9 Deel I: De rechten van de mens: waarover gaat het? 13 1. Het concept

Nadere informatie

Wat betekent bereikbaarheid, toegankelijkheid en bruikbaarheid van de Openbare Ruimte

Wat betekent bereikbaarheid, toegankelijkheid en bruikbaarheid van de Openbare Ruimte Wat betekent bereikbaarheid, toegankelijkheid en bruikbaarheid van de Openbare Ruimte 1. Wat is toegankelijkheid Straten, parken, gebouwen zijn pas echt openbaar als iedereen er gebruik van kan maken.

Nadere informatie

Raad van Europa. Actieplan

Raad van Europa. Actieplan Raad van Europa Participatie in het politieke en publieke leven Informatie en Communicatie Leven in de lokale samenleving Onderwijs Actieplan Personen met een handicap 2006-2015 Participatie in het Culturele

Nadere informatie

Interfederaal Centrum voor gelijke kansen en bestrijding van discriminatie en racisme

Interfederaal Centrum voor gelijke kansen en bestrijding van discriminatie en racisme Interfederaal Centrum voor gelijke kansen en bestrijding van discriminatie en racisme MEDISCHE VISIE OP HANDICAP SOCIALE VISIE OP HANDICAP Exclusie Segregatie Integratie Inclusie Denken in barrières

Nadere informatie

Aan het college van Burgemeester en Wethouders van Haarlem c.c. leden van de commissie Samenleving

Aan het college van Burgemeester en Wethouders van Haarlem c.c. leden van de commissie Samenleving Aan het college van Burgemeester en Wethouders van Haarlem c.c. leden van de commissie Samenleving Datum Ons kenmerk Contactpersoon Doorkiesnummer E-mail Kopie aan Onderwerp 19 mei 2016 2016/09 S.K. Augustin

Nadere informatie

Postadres Provincie Overijssel Colleges van Burgemeester en wethouders van de gemeenten in Overijssel Postbus 10078

Postadres Provincie Overijssel Colleges van Burgemeester en wethouders van de gemeenten in Overijssel Postbus 10078 www.overijssel.nl Postadres Provincie Overijssel Colleges van Burgemeester en wethouders van de gemeenten in Overijssel Postbus 10078 8000 GB Zwolle t.a.v. afdeling Sociale zaken Telefoon 038 425 25 25

Nadere informatie

Aan het college van Burgemeester en Wethouders v/d gemeente

Aan het college van Burgemeester en Wethouders v/d gemeente > Retouradres Postbus 30941 2500 GX Den Haag Aan het college van Burgemeester en Wethouders v/d gemeente Wijken en Rijnstraat 8 Postbus 30941 2500 GX Den Haag Interne postcode IPC 295 www.vrom.nl Betreft

Nadere informatie

Vilnius resolutie: betere scholen door gezondheid (better schools through health) 17 juni 2009

Vilnius resolutie: betere scholen door gezondheid (better schools through health) 17 juni 2009 Vilnius resolutie: betere scholen door gezondheid (better schools through health) 17 juni 2009 Vilnius resolutie: betere scholen door gezondheid 17 juni 2009 Inleiding Onderwijs en gezondheid hebben een

Nadere informatie

Europees Ethisch Handvest

Europees Ethisch Handvest Maak een gelijkwaardige toegang mogelijk tot het kunstonderwijs en de openbare markt van kunst en cultuur voor mensen met een verstandelijke of psychische handicap Europees Ethisch Handvest Dit project

Nadere informatie

NOTA het secretariaat-generaal van de Raad de delegaties Gezamenlijke conclusies van de Jeugdconferentie van de EU (Dublin, 11-13 maart 2013)

NOTA het secretariaat-generaal van de Raad de delegaties Gezamenlijke conclusies van de Jeugdconferentie van de EU (Dublin, 11-13 maart 2013) RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 22 maart 2013 (26.03) (OR. en) 7808/13 JEUN 33 NOTA van: aan: Betreft: het secretariaat-generaal van de Raad de delegaties Gezamenlijke conclusies van de Jeugdconferentie

Nadere informatie

De gekantelde Wmo-verordening

De gekantelde Wmo-verordening De gekantelde Wmo-verordening De VNG heeft een Wmo-modelverordening gepubliceerd. Gemeenten kunnen deze tekst gebruiken als voorbeeld om lokaal een eigen Wmo-verordening op te stellen. Voor belangenorganisaties

Nadere informatie

Centra voor Integrale Gezinszorg

Centra voor Integrale Gezinszorg Centra voor Integrale Gezinszorg Regelgeving: 1. Besluit van de Vlaamse Regering van 24 juli 1997 tot regeling van de erkenning en subsidiëring van de centra voor integrale gezinszorg (B.S.27.XI.1997)

Nadere informatie

Tweede Europese Forum over de cohesie Georganiseerd door de Europese Commissie

Tweede Europese Forum over de cohesie Georganiseerd door de Europese Commissie Mr Roger VAN BOXTEL, Minister of City Management and Integration, Netherlands Tweede Europese Forum over de cohesie Georganiseerd door de Europese Commissie 21-22 mei 2001 Enkel gesproken tekst geldt Tweede

Nadere informatie

VISIE VAN HET NEDERLANDSE KABINET OP HET GROENBOEK GELIJKHEID EN NON-DISCRIMINATIE IN EEN UITGEBREIDE EUROPESE UNIE (COM(2004)379 DEF.

VISIE VAN HET NEDERLANDSE KABINET OP HET GROENBOEK GELIJKHEID EN NON-DISCRIMINATIE IN EEN UITGEBREIDE EUROPESE UNIE (COM(2004)379 DEF. VISIE VAN HET NEDERLANDSE KABINET OP HET GROENBOEK GELIJKHEID EN NON-DISCRIMINATIE IN EEN UITGEBREIDE EUROPESE UNIE (COM(2004)379 DEF.) Inleiding Met het oog op de toekomst van gelijkheid en non-discriminatie

Nadere informatie

WERKPLAN. Onbeperkt Oost

WERKPLAN. Onbeperkt Oost WERKPLAN Onbeperkt Oost 2015 Onbeperkt Oost p/a Timorplein 8 1094 CB Amsterdam September 2014 Met dit werkplan en deze begroting vraagt de vereniging Onbeperkt Oost een subsidie aan voor het jaar 2015.

Nadere informatie

Checklist borging tweede doelstelling ESF gelijke kansen en nondiscriminatie

Checklist borging tweede doelstelling ESF gelijke kansen en nondiscriminatie Checklist borging tweede doelstelling ESF 2014-2020 gelijke kansen en nondiscriminatie Projecten in het programma ESF 2014-2020 hebben twee doelstellingen: op de eerste plaats het bevorderen van actieve

Nadere informatie

2.5. Opzetten van een Bijzondere Onderhandelingsgroep (BOG). Stappen

2.5. Opzetten van een Bijzondere Onderhandelingsgroep (BOG). Stappen 2.5. Opzetten van een Bijzondere Onderhandelingsgroep (BOG). Stappen 2.5.0. Inleiding over het opstarten van een BOG Opstarten van een bijzondere onderhandelingsgroep (BOG) Wetenschappelijk onderzoek en

Nadere informatie

Maatschappelijke kwetsbaarheid. Deskundige en onafhankelijke ondersteuning. Gemeenschappelijke problemen

Maatschappelijke kwetsbaarheid. Deskundige en onafhankelijke ondersteuning. Gemeenschappelijke problemen M I S S I E 'Ieder heeft het recht een menswaardig leven te leiden.' Mensen hebben recht op werk, sociale bescherming, behoorlijke huisvesting, een gezond leefmilieu, op culturele en maatschappelijke ontplooiing.

Nadere informatie

Ontwerp van decreet ( ) Nr maart 2014 ( ) stuk ingediend op

Ontwerp van decreet ( ) Nr maart 2014 ( ) stuk ingediend op stuk ingediend op 2413 (2013-2014) Nr. 3 19 maart 2014 (2013-2014) Ontwerp van decreet tot wijziging van het decreet van 13 juli 2007 houdende bevordering van een meer evenwichtige participatie van vrouwen

Nadere informatie

Thema 2: Kwaliteit van de arbeid

Thema 2: Kwaliteit van de arbeid Thema 2: Kwaliteit van de arbeid Het hebben van een baan is nog geen garantie op sociale integratie indien deze baan niet kwaliteitsvol is en slecht betaald. Ongeveer een vierde van de werkende Europeanen

Nadere informatie

Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen C 165/23

Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen C 165/23 8.6.2001 Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen C 165/23 RECTIFICATIES Rectificatie van de briefwisseling tussen de Commissie van de Europese Gemeenschappen en de Internationale Arbeidsorganisatie

Nadere informatie

Onverwachte en moeilijk beheersbare instroom van personen uit Midden- en Oost-Europa in steden van de Benelux en aangrenzende regio s

Onverwachte en moeilijk beheersbare instroom van personen uit Midden- en Oost-Europa in steden van de Benelux en aangrenzende regio s Onverwachte en moeilijk beheersbare instroom van personen uit Midden- en Oost-Europa in steden van de Benelux en aangrenzende regio s Memorandum of Understanding De Ministers, bevoegd voor het stedelijk

Nadere informatie

Mobiliteit. Onderwijs Normen

Mobiliteit. Onderwijs Normen Kwaliteit Erkenning Mobiliteit Onderwijs Normen Werkgelegenheid Kwalificaties en opleidingsprogramma s gericht op de arbeidsmarkt ontwikkelen Het VSPORT + Project Het VSPORT + Project heeft als hoofddoel

Nadere informatie

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN DE RAAD EN HET EUROPEES PARLEMENT

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN DE RAAD EN HET EUROPEES PARLEMENT NL NL NL COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN Brussel, 8.11.2007 COM(2007) 686 definitief MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN DE RAAD EN HET EUROPEES PARLEMENT tot toezending van de Europese kaderovereenkomst

Nadere informatie

Raadsstuk. Onderwerp: Maatschappelijke participatie door kinderen (Kansen voor de jeugd II) Reg.nummer: 2009/235363

Raadsstuk. Onderwerp: Maatschappelijke participatie door kinderen (Kansen voor de jeugd II) Reg.nummer: 2009/235363 Raadsstuk Onderwerp: Maatschappelijke participatie door kinderen (Kansen voor de jeugd II) Reg.nummer: 2009/235363 1. Inleiding Kinderen die in armoede opgroeien krijgen vaak minder kansen om mee te doen

Nadere informatie

EUROPEES PARLEMENT. Commissie werkgelegenheid en sociale zaken

EUROPEES PARLEMENT. Commissie werkgelegenheid en sociale zaken EUROPEES PARLEMENT 1999 2004 Commissie werkgelegenheid en sociale zaken 22 november 2001 PE 305.739/1-17 AMENDEMENTEN 1-17 ONTWERPVERSLAG - Piia-Noora Kauppi (PE 305.739) over de mededeling van de Commissie

Nadere informatie

Gemeenschappelijke Raadszitting van donderdag 2 mei 2002 ----------------------------------------------------------------------------------

Gemeenschappelijke Raadszitting van donderdag 2 mei 2002 ---------------------------------------------------------------------------------- CENTRALE RAAD VOOR HET BEDRIJFSLEVEN NATIONALE ARBEIDSRAAD ADVIES Nr. 1.402 Gemeenschappelijke Raadszitting van donderdag 2 mei 2002 ----------------------------------------------------------------------------------

Nadere informatie

KHB Kwaliteitsbeleid: Visietekst: gezinsgericht werken

KHB Kwaliteitsbeleid: Visietekst: gezinsgericht werken KHB Kwaliteitsbeleid: Visietekst: gezinsgericht werken We geloven dat een gezin het eerste en belangrijkste leefmilieu van een kind/jongere is. We willen vanuit onze specifieke deskundigheid het gezin

Nadere informatie

B en W-nummer 15.0379; besluit d.d. 12-5-2015. Onderwerp

B en W-nummer 15.0379; besluit d.d. 12-5-2015. Onderwerp B en W-nummer 15.0379; besluit d.d. 12-5-2015 Onderwerp Beantwoording van schriftelijke vragen aan het college van burgemeester en wethouders van het raadslid A. Van den Boogaard (PvdA) inzake Arbeidsparticipatie

Nadere informatie