Monitor Woningproductie Noordvleugel Woningvraag, Plancapaciteit en Productie

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Monitor Woningproductie Noordvleugel 2015. Woningvraag, Plancapaciteit en Productie"

Transcriptie

1 Monitor Woningproductie Noordvleugel 2015 Woningvraag, Plancapaciteit en Productie Versie: juli 2015

2 Inleiding monitor woningproductie Noordvleugel Deze tweede monitor woningproductie vindt zijn oorsprong in de bestuurlijke afspraken die bij de Rijksstructuurvisie RRAAM (2013) en het BO MIRT van november 2013 zijn gemaakt, maar is qua opzet en uitwerking Noordvleugelbreed. Het gaat immers in deze markt om communicerende vaten. Daarnaast spelen er naast RRAAM ook ander grote projecten in de Noordvleugel, zoals het Noordzeekanaalgebied (NZKG), de as Stationsgebied Utrecht-Leidsche Rijn en SMASH (structuurvisie Schiphol). De totale plannings- en ontwikkelingsopgave in de Noordvleugel is zo groot en complex dat het noodzakelijk is overzicht te houden op alle projecten en de hoofdlijnen met elkaar vast te leggen en vast te houden. Daartoe is er, samen met het rijk, een Gebiedsagenda Noord-Holland-Flevoland-Utrecht gemaakt (2013). Belangrijk daarin is de grote woningbouwopgave tot De voortgang van het behalen van die opgave wordt met deze monitor in beeld gebracht. De productie van de woningbouw per jaar wordt gemeten, maar ook afgezet tegen de vraag (onderverdeeld naar verschillende soorten woonmilieus en woonlocaties) en de plancapaciteit. Overigens richt de monitor zich volgens afspraak op de Noordvleugel (MRA + NV-Utrecht), maar enerzijds omdat de data zo gegroepeerd zijn en anderzijds omdat dat past op de geografische afbakening van de Gebiedsagenda, beslaan veel gegevens, grafieken en kaartbeelden in deze monitor de drie volledige provincies. Waar dat nodig en nuttig is zal wel worden ingezoomd op de specifieke situatie in de Noordvleugel. Deze monitor geeft sec de getalsmatige uitkomsten weer van wat gemeten is. Daaruit vallen een aantal feitelijke hoofdconclusies te trekken, die in de tekst bij de monitor steeds in rood vermeld staan. De beleidsmatige conclusies en consequenties die deze monitor tot gevolg kan hebben, worden tussen Rijk en regio besproken op het BO-MIRT in het najaar van De monitor zal digitaal beschikbaar zijn op de websites van de deelnemende partijen in de Noordvleugel: provincie Noord-Holland, provincie Flevoland, Stadsregio Amsterdam, Haarlem, Almere, provincie Utrecht en het ministerie BZK. Op de website van Noord-Holland zijn ook onderliggende gegevens en data beschikbaar, evenals de bronnen. Regio-indeling monitor woningbouwproductie Noordvleugel 2

3 Woningvraag Sterke concentratie bevolkingsgroei in stedelijke Noordvleugel Figuur 1: Bevolkingsontwikkeling en huishoudensontwikkeling , bron: Primosprognose 2014 Figuur 1 en 2: Een groot deel van de bevolkingsgroei in Nederland zal zich in de komende jaren concentreren in de Noordvleugel van de Randstad. Ook binnen Overig-Nederland concentreert de groei zich in de steden. Bijvoorbeeld in Groningen, Zwolle en de Brabantse Stedenrij. Figuur 2: Bevolkingsontwikkeling , bron: Pearlprognose 2013 Een groot deel van de bevolkingsgroei in Nederland zal zich in de komende jaren concentreren in de Noordvleugel van de Randstad. In absolute aantallen neemt het aantal inwoners van Amsterdam, Utrecht en Almere het meeste toe. Aan de randen van Nederland vindt bevolkingskrimp plaats. In de periode tot 2025 gaan de grote steden nog fors groeien door natuurlijke bevolkingsgroei (het verschil tussen geboorten en sterfgevallen) en hun aantrekkingskracht voor binnenlandse en buitenlandse migranten. Rondom de grote steden wordt ook in diverse randgemeenten een stevige bevolkingsgroei verwacht. Het gaat dan om gemeenten als Zaanstad, Bunnik, Zeist, Haarlemmermeer en Amstelveen. In vrijwel alle regio s neemt naar verwachting het aantal huishoudens de komende decennia toe, soms is door vergrijzing de huishoudensgroei zelfs hoger dan de bevolkingsgroei. Zowel in de Noord- en Zuidvleugel van de Randstad is de relatieve groei sterk. Ook daarbuiten zijn er nog regio s met een sterke huishoudensgroei zoals de regio rondom de stad Groningen en stedelijke regio s in de provincies Gelderland, Overijssel en Brabant. 3

4 Huishoudensgroei blijft tot 2040 hoog, vooral in periode Figuur 3 en 4: Ontwikkeling en jaarlijkse groei van het aantal huishoudens in de Noordvleugel (3 provincies) 2015 tot 2040, bron: CBS, Primosprognose 2014* Figuur 3: In de Noordvleugel stijgt het aantal huishoudens tot 2040 van iets boven de 2 miljoen naar ongeveer 2,5 miljoen. *Door statische correcties is de huishoudensgroei vertekend in 2013 en Figuur 4: De huishoudensgroei is het grootst op de korte termijn. Weergegeven is de jaarlijkse groei. In de Noordvleugel stijgt het aantal huishoudens tot 2040 van iets boven de 2 miljoen naar ongeveer 2,5 miljoen. Deze groei is het grootst in de komende jaren met meer dan huishoudens per jaar (figuur 3). Na 2018 neemt de groei langzaam af naar ongeveer huishoudens per jaar. Prognosebeeld komt overeen Figuur 5: Huishoudensgroei per regio in de Primos- (2014) en Pearlprognose (2013) Figuur 5: De groei per regio bij de Primos- en Pearlprognose komt overeen. M.u.v. de gemeente Amsterdam, hier is de Primosprognose beduidend hoger. 4

5 Op landelijk niveau bestaan twee prognoses: Primos opgesteld in opdracht van de ministeries BZK/IenM en Pearl opgesteld door het Planbureau voor de Leefomgeving en het CBS. Figuur 5 toont voor beide prognoses de verwachte huishoudensgroei tot 2030 per regio. Duidelijk is dat beide prognoses nog een forse huishoudensgroei voorzien in de Noordvleugel. De groei is bij Primos in veel regio s hoger dan Pearl maar de verschillen zijn relatief beperkt. Alleen in de gemeenten Amsterdam is het verschil groot. Dit komt vooral door het verwachte nieuwbouwprogramma. De aantrekkingskracht van Amsterdam is zo groot dat de verwachte groei sterk wordt bepaald door het verwachte nieuwbouwprogramma. Regionale verschillen nemen toe: oude steden populair, instroom nieuwe steden neemt af Een verklaring voor de sterke groei van de Noordvleugel is, naast de autonome groei, de verandering van binnenlandse migratiestromen. We zien een sterke verstedelijking in plaats van suburbanisatie. Dit leidt tot een grote instroom in met name de gemeenten Amsterdam en Utrecht. Binnen de Noordvleugel zien we de laatste jaren dat ook hier de verstedelijking doorzet. Oude steden zoals Amsterdam, Utrecht en Haarlem groeien sneller dan de nieuwe steden zoals Hoofddorp, Purmerend en Almere. Figuur 6 toont het saldo van de binnenlandse migratie in 2013 en specifiek voor Amsterdam de uitstroom in de regio. Te zien is dat de instroom naar Amsterdam stijgt terwijl de uitstroom afneemt. De afgelopen jaren heeft de crisis, de stokkende doorstroming in koopwoningenmarkt en het terugvallen van de nieuwbouwproductie ongetwijfeld invloed gehad op de doorstroming en de verhuisbewegingen. Ondanks de crisis zet de groei van de Noordvleugel door. In 2014 zien we weer een toename van het aantal verhuizingen en ook het aantal verkochte woningen neemt toe. (Op dit moment zijn de migratiecijfers naar richting voor 2014 zijn nog niet beschikbaar). Figuur 6: Saldo Binnenlandse migratiestromen in de Noordvleugel in 2013, bron: CBS Saldi binnenlandse migratie 2013 NH-Noord Kop NH 650 regio Alkm Wfr 750 Flevol ov MRA IJmond Zaanst 500 regio Waterl Almere 300 ov NL regio Hlm 750 A'dam Gooi & Vecht Amersf 350 SRA-zd Utrecht-W BRU Utrecht-ZO 500 5

6 Belangrijkste migratiestromen Amsterdam (Saldi gemiddelde per jaar links en rechts), bron: CBS Purmerend Purmerend Zaanstad 700 Almere Zaanstad 200 Almere Haarlem 500 Amsterdam Haarlem 500 Amsterdam Haarlemmermeer Amstelveen Haarlemmermeer Amstelveen Overig NL Overig NL Uitleg: De pijlen in de schema s bevatten de belangrijkste binnenlandse migratiestromen. Het weergegeven getal is het saldo tussen twee regio s. Voorbeeld: in de periode 2004 tot 2008 verhuisden gemiddeld per jaar mensen uit de gemeente Amsterdam naar de gemeente Haarlemmermeer. In de periode is dit gedaald naar 100 personen. Figuur 7 en 8: Binnenlandse migratiesaldo van Noord-Holland Zuid en Utrecht naar Flevoland en van Overig Nederland naar de Noordvleugel (3 provincies), bron: CBS Figuur 7 en 8: Opvallende ontwikkelingen op Noordvleugelniveau zijn: Uit Noord-Holland Noord verhuizen tegenwoordig meer mensen naar Amsterdam dan andersom; De uitstroom uit Amsterdam neemt af (met name naar Almere en de Haarlemmermeer); De migratierelatie tussen Utrecht en Flevoland is beperkt; De instroom uit overig Nederland naar de Noordvleugel (vooral gemeente Amsterdam en Utrecht) neemt toe; Het aantal verhuizingen neemt sinds begin 2014 weer toe, de dynamiek op de woningmarkt komt weer op gang. 6

7 Figuur 9: Indicatie bevolkingsontwikkelingen in 2014 (voorlopige cijfers), bron: CBS Natuurlijke Saldo Saldo Groei/Daling aanwas buitenlands binnenlands NH-Noord NH-Zuid MRA Almere/Lelystad Amsterdam Utrecht (gemeente) Noord-Holland Utrecht (provincie) Flevoland *Door de aanwezigheid van asielzoekerscentra is het binnenlandsmigratiesaldo in Flevoland enigszins vertekend Gemeenten met de hoogste bevolkingsgroei in 2014 Gemeente Bevolkingsgroei 1 Amsterdam Utrecht (gemeente) Amstelveen Amersfoort Haarlem Almere Zaanstad Hilversum Diemen Zeist 400 Figuur 9: Actuele demografische ontwikkelingen. Noord-Holland Noord en Almere en Lelystad hadden in 2014 een binnenlands vertrekoverschot. De recente bevolkingsgroei concentreert zich meer in de oude steden (Amsterdam, Utrecht, Haarlem) en minder in nieuwe steden. Opvallend in 2014 is het hoogste binnenlandse migratiesaldo van de gemeente Utrecht en het hoge buitenlandse migratiesaldo van de gemeente Amsterdam. Ook in de Noordvleugel: toename huishoudens vooral 65+ Bij de ontwikkeling van de kwalitatieve vraag zien we een aantal belangrijke ontwikkelingen. Ook de Noordvleugel kent de komende jaren een sterke vergrijzing. Het aandeel 65+ers onder de huishoudens neemt toe; het aantal huishoudens in de leeftijd van gezinnen met kinderen (35-65 jaar) neemt tot 2040 niet meer toe, terwijl het aantal jongeren de komende periode nog wel stijgt. Het aantal 65+ huishoudens stijgt tot 2040 bijvoorbeeld met meer dan , terwijl het aantal huishoudens in de categorie stabiel blijft. Deze ontwikkeling heeft gevolgen voor het potentiele bouwprogramma. Ouderen hebben al een woning, blijven steeds langer thuis wonen en verhuizen relatief weinig en over korte afstanden. Hun mobiliteit is hiermee beperkt. Daarnaast laten ouderen, bij overlijden, op termijn veelal eengezinswoningen achter die daarmee beschikbaar komen voor gezinnen met kinderen. 7

8 Figuur 10: Ontwikkeling aantal huishoudens naar leeftijdscategorie in de Noordvleugel (3 provincies) , bron: tot 2014: CBS, : Primosprognose 2014 Figuur 10: Tot 2011 zat de groei van het aantal huishoudens bijna volledig bij de groep jaar (blauw). Recent is een trendbreuk opgetreden. De groei zit vooral bij ouderen (65+) (grijs) en jongeren (groen). Vooral vraag naar stedelijke woonmilieus en wonen in centrummilieus Figuur 11 en 12: Vraag naar woonmilieus, bron: Companen op basis van WoON 2012 (Utrecht) en 2009 (N-H/Flevoland) Figuur 11 en 12: De gewenste woonmilieus zijn vooral stedelijk. Voorbeeld: In de Provincie Utrecht willen tot 2030 ongeveer huishoudens extra gaan wonen in een centrum-stedelijk woonmilieu. Op basis van het WoON onderzoek 2009 is door onderzoeksbureau Companen voor de drie Noordvleugel provincies de additionele behoefte (= groei van het aantal huishoudens vanaf 2010) per woonmilieu berekend. De additionele behoefte geeft hiermee een beeld van de toekomstige vraag. De toekomstige toename van het aanbod is hierin nog niet verdisconteerd. In verband met de periode van de geïnventariseerde plancapaciteit is voor de provincie Utrecht de vraag weergegeven voor de periode en voor Noord-Holland en Flevoland van 2010 tot De vraag naar woonmilieus concentreert zich in stedelijke woonmilieus, met name centrum stedelijk en stedelijk grondgebonden. Uit een update voor de provincie Noord-Holland op basis van WoON 2012 blijkt dat verschillen in woonvoorkeur voor woonmilieus tussen 2009 en 2012 marginaal zijn veranderd, de vraag is iets stedelijker geworden met iets meer voorkeur voor huurwoningen. NB. De monitor van 2016 kan op basis van nieuwe cijfers een meer recent beeld geven. 8

9 Plancapaciteit Totale plancapaciteit woningen Figuur 13: Plancapaciteit per regio, bron: Noord-Holland en Flevoland: / QuickScan woningbouw MRA 2012, Provincie Utrecht: Woningmarktmonitor 2014, Flevoland: alleen Almere (inclusief Almere Pampus (25.000)/Lelystad. Voor Amsterdam en Zaanstad is ook de potentiele capaciteit na 2030 meegenomen. Regio Hard Zacht Totaal Kop van Noord-Holland West-Friesland Regio Alkmaar Waterland Gemeente Zaanstad IJmond Zuid-Kennemerland Amstel-Meerlanden Gemeente Amsterdam Gooi en Vechtstreek Gemeente Almere Gemeente Lelystad Utrecht West Regio Utrecht Gemeente Utrecht Utrecht Zuid-Oost Gemeente Amersfoort Regio Amersfoort Figuur 13: De totale nu bekende woningbouwcapaciteit bedraagt woningen in Noord-Holland Noord (tot 2040), woningen in de MRA, en in de provincie Utrecht. Een deel van de capaciteit ligt binnen de invloedsfeer van de Haven Amsterdam en Schiphol. Van deze locaties is nog niet duidelijk of deze volledig beschikbaar zijn. Noord-Holland Noord MRA Provincie Utrecht Noordvleugel Figuur 13 geeft een overzicht van de beschikbare plancapaciteit in de Noordvleugel. In totaal bedraagt deze circa woningen. Eventuele extra ruimte door transformatie van kantoren en leegstand van bestaand vastgoed is hierin nog niet volledig meegenomen. Dat komt voor een deel ook doordat er geen goede cijfers zijn over het aantal, zelfstandige en onzelfstandige, permanente en tijdelijke, woningen als gevolg van transformatie en herbestemming. De werkelijke capaciteit ligt hierdoor waarschijnlijk iets hoger. Daar staat tegenover dat er altijd sprake is van planuitval en dat een deel van de capaciteit binnen de invloedsfeer van de Haven Amsterdam en Schiphol ligt. Van deze locaties is nog niet duidelijk of deze volledig beschikbaar zijn. In de provincie Utrecht is de plancapaciteit tot en met 2030 geïnventariseerd. In de periode hierna is ook plancapaciteit beschikbaar maar die is nog niet als zodanig geïdentificeerd en gekwantificeerd. 9

10 Capaciteit lijkt voldoende maar biedt geen reserves Figuur 14 en 15: Huishoudensgroei tot 2030 en plancapaciteit, bron: Primos 2014/Pearl Plancapaciteit: bron zie boven. Potentieel na 2030 Figuur 14 en 15: Voorlopig is voldoende capaciteit beschikbaar. Eventuele tekorten doen zich pas voor na In figuur 14 en 15 is de huishoudensgroei afgezet tegen de plancapaciteit. Voorlopig is nog voldoende capaciteit beschikbaar. Eventuele tekorten doen zich pas voor na In Almere is op termijn het aanbod aan plancapaciteit groter dan de verwachte huishoudensgroei. Het gaat hier om de kwantitatieve cijfers per locatie. Dat zegt nog niets over de uiteindelijk gevraagde kwalitatieve invulling naar bijvoorbeeld woningtypen. 10

11 Productie Nieuwbouwproductie blijft laag, aantal verleende bouwvergunningen flink gestegen Figuur 16 en 17: Nieuwbouw en verleende bouwvergunningen (aantal woningen) in de Noordvleugel (3 provincies), bron: CBS Bouwproductie in de Noordvleugel (3 provincies) (Grootste gemeenten), bron : CBS* Nieuwbouw Toevoegingen anderzins Onttrekkingen Correcties Verleende bouwvergunningen Gemeente Zaanstad Haarlem Haarlemmermeer Amsterdam Almere Utrecht (gemeente) Amersfoort Overig Noordvleugel Totaal Noorvleugel * Door de overgang naar de BAG in 2012 en 2013 zijn administratieve correcties die de gemeenten hebben doorgevoerd terecht gekomen in de categorie toevoegingen anderszins. Het gaat om bestaande voorraad en niet om nieuwe toevoegingen. Ook het cijfer voor onttrekkingen is daardoor vertekend. In Amsterdam wordt gerekend met start bouw en in deze monitor wordt uit gegaan van opleveringen, daardoor is de productiestijging voor Amsterdam in deze monitor nog niet zichtbaar. Helaas loopt de registratie van bouwvergunningen achter, waardoor dit voor Amsterdam geen goede voorspeller is van de woningbouwproductie. Figuur 16 en 17 : Het aantal opgeleverde nieuwbouwwoningen is afgenomen van boven de naar circa in Het aantal verleende bouwvergunningen is toegenomen in 2014 naar ongeveer Vooral in Amsterdam is het aantal verleende bouwvergunningen en in aanbouw genomen woningen hard gestegen. De nieuwbouwproductie in Amsterdam laat een sterk opgaande lijn zien: in 2014 zijn er nieuwbouwwoningen in aanbouw genomen en transformaties naar woningen gestart. De nieuwbouwproductie in de Noordvleugel neemt de laatste jaren af. In 2014 werden nieuwbouwwoningen opgeleverd. De daling van verleende bouwvergunningen voor nieuwbouwwoningen (een voorbode van de verwachte nieuwbouwproductie) is in 2014 gestopt. Het aantal woningen waarvoor een bouwvergunning is opgeleverd is gestegen naar Dit betekent dat waarschijnlijk vanaf 2016 de productie weer gaat stijgen. De toename van het aantal verleende vergunningen doet zich in bijna alle regio s voor. 11

12 Figuur 18 en 19: Crisiseffect per regio (nieuwbouw en bouwvergunningen), bron: CBS Figuur 18 en 19: Deze figuren geven per regio een beeld van het verschil nieuwbouw en verleende bouwvergunningen in 2014 t.o.v De verschillen in nieuwbouwproductie zijn klein. Het aantal verleende bouwvergunningen is in alle regio s gestegen. Toename verleende bouwvergunningen vooral bij marktpartijen Figuur 20 en 21: Verleende bouwvergunningen in de Noordvleugel (3 provincies) naar type en opdrachtgever, bron: CBS Figuur 20 en 21: De toename van het aantal verleende bouwvergunningen zit vooral bij marktpartijen. Procentueel gezien is de toename bij koop (76%) iets groter dan bij huur (66%). 12

13 Binnenstedelijke productie stabiel, afname vooral bij uitleglocaties Figuur 22: Woningbouwproductie per locatietype in 2014, bron: BAG, bewerking RIGO* Nieuwbouw Toevoegingen Sloop Netto** Bruto Flevoland Binnenstedelijk Uitleg % Binnenstedelijk 11% 65% 64% 18% 26% Noord-Holland Binnenstedelijk Uitleg % Binnenstedelijk 73% 94% 90% 75% 82% Utrecht Binnenstedelijk Uitleg % Binnenstedelijk 56% 90% 84% 76% 70% Noordvleugel Binnenstedelijk Uitleg % Binnenstedelijk 69% 90% 88% 76% 78% *Het aandeel binnenstedelijk in Utrecht is relatief laag doordat de ontwikkeling van Leidsche Rijn door de gehanteerde definitie (BBG 2000) meetelt als uitleg. De grenzen van BBG2000 zijn niet vergelijkbaar met de huidige grens van het bestaand bebouwd gebied. ** Netto is inclusief correcties en overige onttrekkingen. Figuur 22: In 2014 werd 69% van de nieuwbouwwoningen binnenstedelijk (=BBG 2000) gebouwd. De toegenomen populariteit van steden blijkt ook uit de locaties waar woningen worden opgeleverd. In 2014 werd 69% van de nieuwbouwwoningen binnenstedelijk gebouwd. Als begrenzing van het binnenstedelijk gebied is de BBG 2000 grens gebruikt, de vastgestelde grens van bestaand bebouwd gebied in 2000 (BBG2000), gebruikt door het ministerie van VROM in de Nota Ruimte. Voor de provincie Noord-Holland zijn deze gegevens als tijdreeks beschikbaar. Het percentage binnenstedelijk gebouwde woningen is hier gestegen van 50% in 2005 naar 73% in In 2014 groeide de woningvoorraad met ongeveer woningen door transformatie van bestaande panden. Figuur 23: Toevoegingen anderszins in 2014 naar voormalige functie, bron: BAG, bewerking RIGO Met behulp van de BAG kan van de toevoegingen anderszins de voormalige functie van een pand of locatie bepaald worden. Figuur 23 geeft hiervan een beeld voor In totaal zijn in Noordvleugel in 2014 ongeveer toevoegingen anderszins geregistreerd, Bij ongeveer hiervan betreft het een pand/locatie met een voormalige woonfunctie. Met de aanname dat bij herstructurering meer woningen gesloopt worden dan toegevoegd (inschatting circa 3.000) is de woningvoorraad gegroeid met ongeveer woningen door transformatie van bestaande panden. Dit is circa 1/3 van de totale netto groei in

14 Confrontatie van vraag en aanbod Druk op de woningmarkt loopt op in stedelijke regio s Figuur 24 en 25: Druk op de woningmarkt en toename van de druk op de woningmarkt tot 2025, bron: Primos 2014 Figuur 24: De druk op de woningmarkt loopt op doordat de groei van het aantal woningen achterblijft bij de groei van het aantal huishoudens. Vooral in de steden Utrecht en Amsterdam loopt het tekort op. Met de overgang op de BAG is de definitie van het begrip woning verruimd. Doordat de definitie van het begrip woningbehoefte hierop nog niet is aangepast is het woningtekort niet langer geschikt om een indicatie te geven van de druk op de woningmarkt. Als alternatief om een indicatie te geven van de demografische druk op de woningmarkt is gekeken naar het verschil tussen het aantal huishoudens en de beschikbare woningvoorraad. De druk op de woningmarkt is vooral hoog in de steden Haarlem, Amsterdam en Utrecht, zie figuur 24. In de meer landelijke gemeenten is de woningmarkt veel ruimer. Dit is terug te zien in figuur 26 waarin de woningprijs per m2 per gemeente is weergeven. Figuur 25 toont de ontwikkeling van dit verschil aan de hand van de verwachte groei van het aantal huishoudens en de verwachte groei van de woningvoorraad uit het Primosprognose. Doordat in Almere de woningvoorraad sneller groeit dan het aantal huishoudens ontstaat hier een meer ontspannen woningmarkt. Rondom de steden Amsterdam en Utrecht loopt de druk op de markt op doordat de productie de groei van het aantal huishoudens niet kan bijhouden. Figuur 26: Gemiddelde vraagprijs per m2 in 2014, bron: Huizenzoeker.nl Figuur 26: De woningprijs per m2 is het hoogst in de Noordvleugel van de Randstad. 14

15 Tekort aan plancapaciteit vooral in stedelijke milieus Figuur 27 en 28: Plancapaciteit en de additionele vraag per woonmilieu, bron: Companen Deze figuren worden in 2016 herzien op basis van het nieuwe WoON en de nieuwe inventarisaties van de plancapaciteit Figuur 27 en 28: In Noord-Holland en Flevoland bestaat een tekort aan centrum-stedelijke, stedelijk vooroorlogse en dorpse woonmilieus en een overschot aan plannen in stedelijk naoorlogs compacte woonmilieus. Utrecht kent een tekort aan kleinstedelijke en stedelijk vooroorlogse woonmilieus en een overschot aan (groen)stedelijk grondgebonden woonmilieus en stedelijk na-oorlogs compacte woonmilieus. In deze figuren is de additionele vraag, plancapaciteit en groei (in de periode ) per woonmilieu weergegeven. In Noord-Holland en Flevoland bestaat een tekort aan centrum-stedelijke, stedelijk vooroorlogse en dorpse woonmilieus. In de milieus stedelijk naoorlogs compact en kleinstedelijk bestaat een planoverschot. En deel van de naoorlogse compacte milieus kan wellicht opschuiven naar centrum stedelijk waardoor dit overschot is terug te brengen. In de provincie Utrecht ligt het tekort bij de kleinstedelijke, dorpse, centrum-stedelijke en stedelijk vooroorlogse woonmilieus. Opvallend is het overschot aan plannen in grondgebonden milieus. 15

16 Integrale ontwikkelingen Gebiedsagenda bevatten ongeveer 1/3 totale capaciteit Als hoofddoel voor verstedelijking is in de Gebiedsagenda Noord-Holland/Utrecht/Flevoland een woningopgave van woningen tot 2040 opgenomen. De Gebiedsagenda bevat vijf integrale gebiedsontwikkelingen met een omvangrijke woningbouwopgave. Figuur 29laat zien dat de capaciteit van de opgenomen integrale gebiedsontwikkelingen ongeveer 1/3 van de totale capaciteit bedraagt. Figuur 29: Het aandeel integrale gebiedsontwikkelingen in de totale plancapaciteit van de Noordvleugel bedraagt circa 1/3. 16

17 RRAAM In Almere zijn in de periode ongeveer woningen opgeleverd, het overgrote deel in het westen van de stad. Wanneer in Almere circa woningen zijn gebouwd ten opzichte van 2010 en er zicht is op de afronding van de tweede fase van Amsterdam IJburg, wordt vervolgonderzoek naar verdere infrastructuurmaatregelen voor de ontsluiting van Almere Pampus gestart. Figuur 30 toont de ontwikkeling van de woningvoorraad in Almere. Op figuur 31 is te zien dat na 2010 vooral is gebouwd in Almere Poort en Noorderplassen. Figuur 30: Ontwikkeling woningvoorraad in Almere, bron: CBS Nieuwbouw Toevoeging anderszins Onttrekkingen Administratieve correcties Figuur 31: In de periode is vooral gebouwd in het zuidwesten van Almere. Figuur 31: Nieuwbouw in Almere , bron: CBS/Bewerking RIGO. = 1 woning 17

18 NZKG Onderstaande kaarten geven een beeld van de ontwikkelingen in het NZKG. Doordat het visiegebied niet exact geografisch is afgebakend, zijn de ontwikkelingen in de gemeenten rond het NZKG weergegeven. De kaarten laten zien dat de productie in de directe omgeving rondom het NZKG in 2013 en 2014 beperkt was. De plancapaciteit concentreert zich vooral in het oosten van het Noordzeekanaalgebied. Figuur 32: Nieuwbouw in het NZKG , bron: CBS, bewerking RIGO. = 1 woning Figuur 32: De woningbouwproductie in de directe omgeving van de haven was beperkt. Nieuwbouw Toevoegingen anderzins Onttrekkingen Correcties Verleende bouwvergunningen Gemeente Zaanstad Velsen Haarlemmerliede Amsterdam Figuur 33: Woningbouwplannen in de NZKG gemeenten, bron: RIGO Figuur 33: De plancapaciteit in het NZKG concentreert zich vooral in Zaanstad, rond het Westelijk Havengebied, Zeeburgereiland en IJburg 2. 18

Monitor Woningbouwproductie Noordvleugel. Woningvraag, Plancapaciteit en Productie

Monitor Woningbouwproductie Noordvleugel. Woningvraag, Plancapaciteit en Productie Monitor Woningbouwproductie Noordvleugel Woningvraag, Plancapaciteit en Productie Datum: 4 juni 2014 Inleiding monitor woningbouwproductie Noordvleugel Deze monitor vindt zijn oorsprong in de bestuurlijke

Nadere informatie

Toelichting lokale en regionale woningbehoefte Waterland

Toelichting lokale en regionale woningbehoefte Waterland Toelichting lokale en regionale woningbehoefte Waterland Woningbehoefte in de gemeente Waterland In 2013 heeft de gemeente Waterland het Volkshuisvestingsplan Gemeente Waterland 2013-2022 op laten stellen

Nadere informatie

11 juni 2014 PN 328071

11 juni 2014 PN 328071 Notitie Referentienummer Datum Kenmerk 11 juni 2014 PN 328071 Betreft Woningbehoefte De Nieuwe Tuinderij 1 Aanleiding In artikel 3.1.6, lid 2 van het Besluit ruimtelijke ordening is beschreven dat een

Nadere informatie

Woningmarktmonitor provincie Utrecht: de staat van de woningmarkt medio 2014

Woningmarktmonitor provincie Utrecht: de staat van de woningmarkt medio 2014 DATUM 7 december 2014 PROJECTNUMMER 3400.106 OPDRACHTGEVER Woningmarktmonitor provincie : de staat van de woningmarkt medio 2014 Inleiding Afgelopen maand is er een nieuwe update uitgevoerd van de Woningmarktmonitor

Nadere informatie

Monitor Woningbouw 2012

Monitor Woningbouw 2012 Monitor Woningbouw 2012 Directie Beleid: Sector Kennis & Beleidsevaluatie Inhoudsopgave Samenvatting... 3 Inleiding... 5 1. Gegevensbronnen... 6 1.1 Woningbouwproductie... 6 1.2 Inventarisatie woningbouwplannen...

Nadere informatie

Grote gemeenten goed voor driekwart van bevolkingsgroei tot 2025

Grote gemeenten goed voor driekwart van bevolkingsgroei tot 2025 Persbericht PB13 062 1 oktober 2013 9:30 uur Grote gemeenten goed voor driekwart van bevolkingsgroei tot 2025 Tussen 2012 en 2025 groeit de bevolking van Nederland met rond 650 duizend tot 17,4 miljoen

Nadere informatie

vraaggericht woningmarkt onderzoek Maastricht

vraaggericht woningmarkt onderzoek Maastricht vraaggericht woningmarkt onderzoek Maastricht Stec Groep aan Gemeente Maastricht Desiree Uitzetter 18 november 2014 U vroeg ons: Actuele inzichten voor herijking stedelijke programmering Nieuwe regionale

Nadere informatie

Woningmarktmonitor provincie Utrecht: de staat van de woningmarkt medio 2015

Woningmarktmonitor provincie Utrecht: de staat van de woningmarkt medio 2015 DATUM 30 oktober 2015 PROJECTNUMMER 3400.106/G OPDRACHTGEVER Woningmarktmonitor provincie : de staat van de woningmarkt medio 2015 Inleiding De woningmarkt is, na jaren van crisis, weer flink in beweging.

Nadere informatie

Woningmarktrapport 4e kwartaal 2015. Gemeente Amsterdam

Woningmarktrapport 4e kwartaal 2015. Gemeente Amsterdam Woningmarktrapport 4e kwartaal 215 Gemeente Amsterdam Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 3 Aantal verkocht 25 2 15 1 5 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement 1e kwartaal

Nadere informatie

SECTOR KENNIS & BELEIDSEVALUATIE. Monitor woningbouw 2014. Productie, plancapaciteit, woningbehoefte en Regionale Actieprogramma s MONITOR

SECTOR KENNIS & BELEIDSEVALUATIE. Monitor woningbouw 2014. Productie, plancapaciteit, woningbehoefte en Regionale Actieprogramma s MONITOR MONITOR SECTOR KENNIS & BELEIDSEVALUATIE Monitor woningbouw 2014 Productie, plancapaciteit, woningbehoefte en Regionale Actieprogramma s Productie, plancapaciteit, woningbehoefte en Regionale Actieprogramma

Nadere informatie

Achtergronden bij de woningbouwtaakstelling

Achtergronden bij de woningbouwtaakstelling 2 Achtergronden bij de woningbouwtaakstelling In deze bijlage wordt (1) een korte toelichting gegeven op de prognosemethodiek, de demografische achtergrond bij de berekening van de woningbehoefte en de

Nadere informatie

Woningvoorraad en woningbehoefte in Nederland

Woningvoorraad en woningbehoefte in Nederland Wonen in Hilversum Woningvoorraad en woningbehoefte in Nederland De Nederlandse woningmarkt staat momenteel in het middelpunt van de belangstelling. Deze aandacht heeft vooral betrekking op de ordening

Nadere informatie

Demografische ontwikkeling in Noord-Holland. Een verkenning ten behoeve van een mogelijke beleidsvisie

Demografische ontwikkeling in Noord-Holland. Een verkenning ten behoeve van een mogelijke beleidsvisie Demografische ontwikkeling in Noord-Holland Een verkenning ten behoeve van een mogelijke beleidsvisie Demografische 2 4 Inleiding NHOUD 6 Hoofdstuk 1 Demografische ontwikkeling in Noord-Holland door drs.

Nadere informatie

Dienst Ruimtelijke Ordening Fact sheet Demografische ontwikkelingen: blijvende groei Amsterdamse bevolking

Dienst Ruimtelijke Ordening Fact sheet Demografische ontwikkelingen: blijvende groei Amsterdamse bevolking Dienst Ruimtelijke Ordening Fact sheet nummer 7 november 2005 Demografische ontwikkelingen: blijvende groei Amsterdamse bevolking Het inwonertal van Amsterdam is in 2004 met ruim 4.000 personen tot 742.951

Nadere informatie

Dienst Ruimtelijke Ordening Fact sheet Demografische ontwikkelingen in 2005: emigratie stopt groei Amsterdamse bevolking

Dienst Ruimtelijke Ordening Fact sheet Demografische ontwikkelingen in 2005: emigratie stopt groei Amsterdamse bevolking Dienst Ruimtelijke Ordening Fact sheet nummer 7 november 2006 Demografische ontwikkelingen in 2005: emigratie stopt groei Amsterdamse bevolking Na een aantal jaren van groei is door een toenemend vertrek

Nadere informatie

Monitor Woningmarkt. wonen

Monitor Woningmarkt. wonen Monitor Woningmarkt wonen Vastgesteld op 9 juli 214 Inhoud Samenvatting 3 Hoofdstuk 1 Ontwikkelingen woningmarkt 213 5 2 Woningbouwrealisatie 213 11 3 Vooruitblik woningbouw 15 2 Monitor Woningmarkt 214

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst Wonen raadsleden regio Nijmegen e.o. 8 oktober 2013

Informatiebijeenkomst Wonen raadsleden regio Nijmegen e.o. 8 oktober 2013 Informatiebijeenkomst Wonen raadsleden regio Nijmegen e.o. 8 oktober 2013 Programma 1. Waarom deze avond? 2. Presentatie proces ontwikkeling regionaal woningbouwprogramma stadsregio Jan Provoost, projectleider

Nadere informatie

Demografische ontwikkeling Gemeente Hoorn 2011-2025

Demografische ontwikkeling Gemeente Hoorn 2011-2025 Demografische ontwikkeling Gemeente Hoorn 211-225 Inhoud blz. Colofon 1. Bevolkingsontwikkeling 1 1.1 Aantal inwoners 1 1.2 Componenten van de groei 3 2. Jong en oud 6 3. Huishoudens 8 Uitgave I&O Research

Nadere informatie

Bijlage Visie Oost : Cijfers & trends bevolking en woningvoorraad Hilversum

Bijlage Visie Oost : Cijfers & trends bevolking en woningvoorraad Hilversum Bijlage Visie Oost : Cijfers & trends bevolking en woningvoorraad Hilversum 1. Ontwikkeling bevolking naar leeftijd De Primos huishoudensprognose (2011) voor de periode 2010-2040 schetst het volgend beeld:

Nadere informatie

Bevolkingsprognose Purmerend 2011-2026

Bevolkingsprognose Purmerend 2011-2026 Bevolkingsprognose Purmerend 2011-2026 Uitgevoerd door: Jan van Poorten Team Beleidsonderzoek & Informatiemanagement Gemeente Purmerend mei 2011 Informatie: Gemeente Purmerend Team Beleidsonderzoek & Informatiemanagement

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. In 2025 fors meer huishoudens in de Randstad

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. In 2025 fors meer huishoudens in de Randstad Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB08-049 8 juli 2008 9.30 uur In 2025 fors meer huishoudens in de Randstad Sterkste groei aan noordoostzijde Randstad Ook meer huishoudens in Noord-Brabant

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst Wonen raadsleden regio Liemers. 24 september 2013

Informatiebijeenkomst Wonen raadsleden regio Liemers. 24 september 2013 Informatiebijeenkomst Wonen raadsleden regio Liemers 24 september 2013 Programma 1. Waarom deze avond? 2. Presentatie proces ontwikkeling regionaal woningbouwprogramma stadsregio Jan Provoost, projectleider

Nadere informatie

Primos-model. Basisuitkomsten Primos 2013 Kleidum

Primos-model. Basisuitkomsten Primos 2013 Kleidum Primos-model Basisuitkomsten Primos 2013 Kleidum 2 Het Primos-model Werking Primos-model Het Primos-model voorspelt de bevolkingsontwikkeling als gevolg van geboorte, sterfte, buitenlandse en binnenlandse

Nadere informatie

Toekomstige demografische veranderingen gemeente Groningen in een notendop

Toekomstige demografische veranderingen gemeente Groningen in een notendop VLUGSCHRIFT Bevolkingsprognose gemeente Groningen - Toekomstige demografische veranderingen gemeente Groningen in een notendop Inleiding De omvang en samenstelling van de bevolking van de gemeente Groningen

Nadere informatie

Woningmarktrapport - 4e kwartaal 2012. Gemeente Amsterdam

Woningmarktrapport - 4e kwartaal 2012. Gemeente Amsterdam Woningmarktrapport - 4e kwartaal 212 Gemeente Amsterdam Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 18 aantal verkocht 16 14 12 1 8 6 4 2 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement

Nadere informatie

Woningmarktrapport - 3e kwartaal 2013. Gemeente Haarlemmermeer

Woningmarktrapport - 3e kwartaal 2013. Gemeente Haarlemmermeer Woningmarktrapport - 3e kwartaal 213 Gemeente Haarlemmermeer Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 12 aantal verkocht 1 8 6 4 2 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement 4e

Nadere informatie

Woningmarktrapport 3e kwartaal 2015. Gemeente Rotterdam

Woningmarktrapport 3e kwartaal 2015. Gemeente Rotterdam Woningmarktrapport 3e kwartaal 215 Gemeente Rotterdam Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 9 Aantal verkocht 8 7 6 5 4 3 2 1 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement 4e kwartaal

Nadere informatie

RIGO Research en Advies Woon- werk- en leefomgeving www.rigo.nl. Woningbehoefte voor de wijk Marickenzijde in De Ronde Venen

RIGO Research en Advies Woon- werk- en leefomgeving www.rigo.nl. Woningbehoefte voor de wijk Marickenzijde in De Ronde Venen RIGO Research en Advies Woon- werk- en leefomgeving www.rigo.nl Woningbehoefte voor de wijk Marickenzijde in De Ronde Venen De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij RIGO. Het gebruik van cijfers

Nadere informatie

Conferentie stedelijke herprogrammering woningbouw 23 juni 2011

Conferentie stedelijke herprogrammering woningbouw 23 juni 2011 Conferentie stedelijke herprogrammering woningbouw 23 juni 2011 De aanpak prof. mr. Friso de Zeeuw praktijkhoogleraar Gebiedsontwikkeling, TU Delft directeur Nieuwe Markten, Bouwfonds Ontwikkeling 1 Vermelding

Nadere informatie

2010-2012 SAMENVATTING

2010-2012 SAMENVATTING 2010-2012 SAMENVATTING Samenvatting De Regionale woningmarktmonitor 2010-2012 beschrijft de ontwikkelingen op de woningmarkt in het gebied binnen de driehoek Waalwijk, Oss en Boxtel. De kredietcrisis

Nadere informatie

Opvallend in deze figuur is het grote aantal bedrijven met een vergunning voor exact 340 stuks melkvee (200 melkkoeien en 140 stuks jongvee).

Opvallend in deze figuur is het grote aantal bedrijven met een vergunning voor exact 340 stuks melkvee (200 melkkoeien en 140 stuks jongvee). Ontwikkeling melkveebedrijven in Utrecht, Gelderland en Brabant Analyse van mogelijke groei van melkveebedrijven op basis van gegevens van CBS en provincies Het CBS inventariseert jaarlijks de feitelijk

Nadere informatie

Woonwensen en Woningbehoefte. Kenneth Gopal Kathrin Becker

Woonwensen en Woningbehoefte. Kenneth Gopal Kathrin Becker 16086-ABF Woonwensen en Woningbehoefte Kenneth Gopal Kathrin Becker 16086-ABF Opbouw presentatie I. Waar komen we vandaan? Relevante ontwikkelingen in het recente verleden II. Waar gaan we naar toe? Blik

Nadere informatie

Gemeente Haarlem, hoofdafdeling Stadszaken. Rapportage woningbouw Haarlem 2015

Gemeente Haarlem, hoofdafdeling Stadszaken. Rapportage woningbouw Haarlem 2015 Gemeente Haarlem, hoofdafdeling Stadszaken Rapportage woningbouw Haarlem 2015 (peildatum 1 oktober 2015) Inhoudsopgave Samenvatting... 3 1 Inleiding... 4 1.1 Definities... 4 1.2 Gehanteerde regio-indelingen...

Nadere informatie

Wordt de positie van steden sterker of zwakker? Hoe zit dat met Amsterdam?

Wordt de positie van steden sterker of zwakker? Hoe zit dat met Amsterdam? Wordt de positie van steden sterker of zwakker? Hoe zit dat met Amsterdam? De stad als bevolkingsmagneet dinsdag 29 januari 2013 Leo van Wissen Directeur, Nederlands Interdisciplinair Demografisch Instituut

Nadere informatie

Planbureau voor de Leefomgeving PERSBERICHT. Bevolking daalt in kwart Nederlandse gemeenten. Nieuwe regionale bevolkingsprognoses tot 2040:

Planbureau voor de Leefomgeving PERSBERICHT. Bevolking daalt in kwart Nederlandse gemeenten. Nieuwe regionale bevolkingsprognoses tot 2040: Planbureau voor de Leefomgeving PERSBERICHT Nieuwe regionale bevolkingsprognoses tot 2040: Bevolking daalt in kwart Nederlandse gemeenten De komende dertig jaar treedt in delen van Nederland, vooral in

Nadere informatie

PEARL: uitkomsten van de regionale bevolkings- en allochtonenprognose 2005 2025 voor provincies

PEARL: uitkomsten van de regionale bevolkings- en allochtonenprognose 2005 2025 voor provincies PEARL: uitkomsten van de regionale bevolkings- en allochtonenprognose 225 voor provincies Andries de Jong 1) In 26 hebben het Ruimtelijk Planbureau en het Centraal Bureau voor de Statistiek voor het eerst

Nadere informatie

Woningmarktverkenning. Amersfoort

Woningmarktverkenning. Amersfoort Woningmarktverkenning Amersfoort Woningmarktverkenning Amersfoort Uitgevoerd in opdracht van Gemeente Amersfoort W. Faessen M. Vijncke C. Poulus november 2010 r2010-0052cp 10173-WON ABF RESEARCH VERWERSDIJK

Nadere informatie

Bevolkingsprognose van Amersfoort 2013-2030 Gemeente Amersfoort Marc van Acht en Ben van de Burgwal maart 2013

Bevolkingsprognose van Amersfoort 2013-2030 Gemeente Amersfoort Marc van Acht en Ben van de Burgwal maart 2013 Bevolkingsprognose van Amersfoort 213-23 Gemeente Amersfoort Marc van Acht en Ben van de Burgwal maart 213 In april verwacht Amersfoort haar 15.ste inwoner te mogen begroeten. Ondanks de recessie in de

Nadere informatie

Woningmarktrapport - 1e kwartaal 2012. Gemeente Wijdemeren

Woningmarktrapport - 1e kwartaal 2012. Gemeente Wijdemeren Woningmarktrapport - 1e kwartaal 212 Gemeente Wijdemeren Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 25 aantal verkocht 2 15 1 5 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement 2e kwartaal

Nadere informatie

TOEPASSING TREDE 1 EN 2 LADDER DUURZAME VERSTEDELIJKING V00R PLAN MULDERSWEG

TOEPASSING TREDE 1 EN 2 LADDER DUURZAME VERSTEDELIJKING V00R PLAN MULDERSWEG TOEPASSING TREDE 1 EN 2 LADDER DUURZAME VERSTEDELIJKING V00R PLAN MULDERSWEG 12 januari 2016 drs. Fokke de Jong Australiëlaan 5, 3526 AB Utrecht 030 693 60 00 info@atrive.nl www.atrive.nl KvK: 31042832

Nadere informatie

Monitor woningbouwcapaciteit Noord-Holland 2006

Monitor woningbouwcapaciteit Noord-Holland 2006 Monitor woningbouwcapaciteit Noord-Holland 2006 In opdracht van: Provincie Noord-Holland, Sector Kennis & Beleidsevaluatie Contactpersoon: Drs. G. Biermann Augustus 2006 Rapportnummer: 93000 RIGO Research

Nadere informatie

Provincie Noord-Holland. Onderzoek vraaggestuurd bouwen

Provincie Noord-Holland. Onderzoek vraaggestuurd bouwen Provincie Noord-Holland Onderzoek vraaggestuurd bouwen 19 september 2012 Projectnr. 4100.105 Boulevard Heuvelink 104 6828 KT Arnhem Postbus 1174 6801 BD Arnhem Telefoon (026) 3512532 Telefax (026) 4458702

Nadere informatie

Monitor Woningbouw 2011

Monitor Woningbouw 2011 Monitor Woningbouw 2011 Directie Beleid: Sector Kennis & Beleidsevaluatie Inhoudsopgave 1. Inleiding...3 2. Gegevensbronnen...4 2.1 Woningbouwproductie...4 2.2 Inventarisatie woningbouwplannen...4 3. Woningbouwopgaven...6

Nadere informatie

Wonen in Gelderland 2014

Wonen in Gelderland 2014 Wonen in Gelderland 2014 Achterhoek Monitoring van het woonbeleid GLD.info Wonen in Gelderland 2014 Achterhoek Dit informatieblad geeft inzicht in de ontwikkelingen op de woningmarkt in de Achterhoek met

Nadere informatie

RIGO Research en Advies BV De bewoonde omgeving www.rigo.nl Rapportage woningbouwplannen Stadsregio Amsterdam

RIGO Research en Advies BV De bewoonde omgeving www.rigo.nl Rapportage woningbouwplannen Stadsregio Amsterdam RIGO Research en Advies BV De bewoonde omgeving www.rigo.nl Rapportage woningbouwplannen Stadsregio Amsterdam o.b.v. monitor plancapaciteit woningbouw 2012 De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust

Nadere informatie

Krimp in Fryslân. Inwonertal

Krimp in Fryslân. Inwonertal Krimp in Fryslân Bevolkingsdaling, lokaal en regionaal, is een vraagstuk van nu én de komende jaren. Hoewel pas over enkele decennia de bevolking van Fryslân als geheel niet meer zal groeien, is in sommige

Nadere informatie

Oegstgeest aan de Rijn: realisatie van een woningbouwbehoefte

Oegstgeest aan de Rijn: realisatie van een woningbouwbehoefte Oegstgeest aan de Rijn: realisatie van een woningbouwbehoefte Stap 1 van de Ladder voor Duurzame Verstedelijking schrijft voor dat een stedelijke ontwikkeling past binnen de regionale behoefte. Provincie

Nadere informatie

BIJLAGE D KANTOREN-, HOTEL- EN WONINGMARKT WEERT

BIJLAGE D KANTOREN-, HOTEL- EN WONINGMARKT WEERT BIJLAGE D KANTOREN-, HOTEL- EN WONINGMARKT WEERT Kantorenmarkt Weert Tot 2020 zeer beperkte behoefte aan nieuwe kantoorruimte in Weert, er is al meer dan voldoende aanbod van kantoorruimte, toevoegen van

Nadere informatie

Toename bevolking v.a. 2008

Toename bevolking v.a. 2008 Collegevoorstel Inleiding De provincie prognosticeert de ontwikkeling van de woningbouw en bevolking voor elke gemeente. Het is aan elke gemeente om deze prognose om te zetten in een planning en deze te

Nadere informatie

Dorien Manting en Corina Huisman

Dorien Manting en Corina Huisman P. 420 P. 421 Nadat steden zich jarenlang zorgen maakten over bevolkingsdaling als gevolg van de massale uitstroom uit de stad, zijn de vier grote gemeenten van Nederland (Amsterdam, Rotterdam, Den Haag

Nadere informatie

Woningmarktrapport - 4e kwartaal 2013. Gemeente Dordrecht

Woningmarktrapport - 4e kwartaal 2013. Gemeente Dordrecht Woningmarktrapport - 4e kwartaal 213 Gemeente Dordrecht Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 1 aantal verkocht 9 8 7 6 5 4 3 2 1 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement

Nadere informatie

Wonen. Historie en beleid

Wonen. Historie en beleid H 5.2 Resultaten per thema Europees migratiebeleid en immigratie uit het buitenland bepalen de groei van de bevolking en zijn de belangrijkste factoren achter de groei van de woningvraag. Verdergaande

Nadere informatie

Analyse van de markt voor (bestaande) huurwoningen in de Gemeente Steenwijkerland

Analyse van de markt voor (bestaande) huurwoningen in de Gemeente Steenwijkerland Analyse van de markt voor (bestaande) huurwoningen in de Gemeente Steenwijkerland drs. J.E. den Ouden 1-11-2013 Bevolking De gemeente Steenwijkerland telt momenteel circa 43.400 inwoners. Het inwonertal

Nadere informatie

Nota Woningbouw 2014-2020 Rijssen - Holten. Evenwichtig Groeien

Nota Woningbouw 2014-2020 Rijssen - Holten. Evenwichtig Groeien Nota Woningbouw 2014-2020 Rijssen - Holten Evenwichtig Groeien Inhoudsopgave Samenvatting... 3 Conclusies kwantitatief woningbouwprogramma lange termijn (2013 t/m 2034) en korte termijn (2013 t/m 2019)...

Nadere informatie

De Stimuleringsregeling goedkope koopwoningen stand van zaken per 1 november 2009. 1. Inleiding. 2. Doel van de goedkope koop-regeling

De Stimuleringsregeling goedkope koopwoningen stand van zaken per 1 november 2009. 1. Inleiding. 2. Doel van de goedkope koop-regeling Provincie Noord-Brabant De Stimuleringsregeling goedkope koopwoningen stand van zaken per 1 november 2009 1. Inleiding Voor de voortgang en continuïteit in de woningbouwproductie is het van belang dat

Nadere informatie

Onderbouwing woningbehoefte locatie De Timp (Denekamp)

Onderbouwing woningbehoefte locatie De Timp (Denekamp) DATUM 27 oktober 2014 PROJECTNUMMER 7692.100 OPDRACHTGEVER BJZ.nu Onderbouwing woningbehoefte locatie De Timp (Denekamp) 1 Inleiding Voor de locatie De Timp, hoek Meester Muldersstraat-Van der Heijdenstraat-Weerinkstraat

Nadere informatie

Flevoland, Noord-Holland en Utrecht. Landelijke marktontwikkelingen

Flevoland, Noord-Holland en Utrecht. Landelijke marktontwikkelingen Landelijke marktontwikkelingen Na een korte opleving in 211 viel de opname van bedrijfsruimte in 212 opnieuw terug. Tegen de verwachting in bleef het aanbod echter redelijk stabiel. Wel wordt een steeds

Nadere informatie

Flevoland, Noord-Holland en Utrecht. Landelijke marktontwikkelingen

Flevoland, Noord-Holland en Utrecht. Landelijke marktontwikkelingen Landelijke marktontwikkelingen Mede dankzij enkele grote transacties in diverse steden bereikte de opname van kantoorruimte de eerste maanden van 2012 een (onverwacht) hoog niveau. Deze goede start zette

Nadere informatie

kantorenmonitor regio Amsterdam 2006

kantorenmonitor regio Amsterdam 2006 kantorenmonitor regio Amsterdam 2006 Gemeenten binnen de deelregio s Amsterdam, Amstelland, Meerlanden, Zaanstreek, Waterland, Almere en Zuid Kennemerland. meer kantoorruimte betrokken Door een grote dynamiek

Nadere informatie

Verkoop door woningcorporaties

Verkoop door woningcorporaties 34 Afspraken over verkoop van sociale huurwoningen Sinds 1998 worden in Amsterdam sociale huurwoningen verkocht. Aanleiding was de sterk veranderde samenstelling en woningbehoefte van de Amsterdamse bevolking.

Nadere informatie

Economische monitor. Voorne PutteN 5 GEMEENTEN. 4 e editie. Opzet en inhoud

Economische monitor. Voorne PutteN 5 GEMEENTEN. 4 e editie. Opzet en inhoud 4 e editie Economische monitor Voorne PutteN Opzet en inhoud In 2010 verscheen de eerste editie van de Economische Monitor Voorne-Putten, een gezamenlijk initiatief van de vijf gemeenten Bernisse, Brielle,

Nadere informatie

Bewoners regio kopen minder in eigen gemeente

Bewoners regio kopen minder in eigen gemeente 1 Bewoners regio kopen minder in eigen gemeente Fact sheet augustus 15 Net als Amsterdammers kopen bewoners in de Amsterdamse regio steeds meer niet-dagelijkse producten (kleding, muziek, interieurartikelen)

Nadere informatie

Allochtonen op de arbeidsmarkt 2009-2010

Allochtonen op de arbeidsmarkt 2009-2010 FORUM Maart Monitor Allochtonen op de arbeidsmarkt 9-8e monitor: effecten van de economische crisis In steeg de totale werkloosheid in Nederland met % naar 26 duizend personen. Het werkloosheidspercentage

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst gemeenteraden. 25 januari 2011, Twello Gerard Sizoo

Informatiebijeenkomst gemeenteraden. 25 januari 2011, Twello Gerard Sizoo Informatiebijeenkomst gemeenteraden 25 januari 2011, Twello Gerard Sizoo Waarom aandacht voor demografie? Demografische prognoses naar beneden bijgesteld Actualisering regionaal woningbouwprogramma Vergrijzing

Nadere informatie

Bevolkingsprognose Nieuwegein 2011

Bevolkingsprognose Nieuwegein 2011 Postbus 1 3430 AA Bezoekadres Martinbaan 2 3439 NN www.nieuwegein.nl Communicatie, Juridische & Personeelszaken Bevolkingsprognose Nieuwegein 2011 Raadsnummer Datum 7 mei 2012 Auteur Tineke Brouwers Versie

Nadere informatie

Recordonttrekking van kantoorruimte en toegenomen kantoorgebruik zorgen voor sterke daling van de leegstand

Recordonttrekking van kantoorruimte en toegenomen kantoorgebruik zorgen voor sterke daling van de leegstand kantorenmonitor Metropoolregio 216 Muiden Lelystad Weesp Naarden Huizen Bussum Gooi Gooi- en Vechtstreek en Laren Vechtstreek Recordonttrekking van kantoorruimte en toegenomen kantoorgebruik zorgen voor

Nadere informatie

Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL. SESSIE Stad maken

Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL. SESSIE Stad maken Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL SESSIE Stad maken donderdag 19 maart 2015 Stad maken Duiding en context De traditionele rollen binnen het ontwikkeltraject veranderen. De corporaties,

Nadere informatie

Noordwest-Nederland REGIONALE MARKTONTWIKKELINGEN KANTORENMARKT. Marktstructuur. Vraag. Aanbod

Noordwest-Nederland REGIONALE MARKTONTWIKKELINGEN KANTORENMARKT. Marktstructuur. Vraag. Aanbod REGIONALE MARKTONTWIKKELINGEN KANTORENMARKT Noordwest- Marktstructuur Voorraad kantoorruimte in Noordwest- (*1. m²) 38.116 11.59 Overig In Noordwest- ligt circa 23% van de landelijke kantorenvoorraad.

Nadere informatie

Figuur 1: Ontwikkeling aantal leerlingen Figuur 2: Ontwikkeling aantal leerlingen 2009-2013 1 (index: 2009 = 100) 2014-2019 (index: 2014 = 100)

Figuur 1: Ontwikkeling aantal leerlingen Figuur 2: Ontwikkeling aantal leerlingen 2009-2013 1 (index: 2009 = 100) 2014-2019 (index: 2014 = 100) Het aantal leerlingen in het basisonderwijs is tussen 2010 en 2014 gedaald. In de provincie Limburg nam het aantal leerlingen in deze periode het sterkst af. In het voortgezet onderwijs is het aantal leerlingen

Nadere informatie

Ladder voor duurzame verstedelijking Bestemmingsplan Huis ter Heide West, gemeente Zeist

Ladder voor duurzame verstedelijking Bestemmingsplan Huis ter Heide West, gemeente Zeist Ladder voor duurzame verstedelijking Bestemmingsplan Huis ter Heide West, gemeente Zeist De Ladder voor duurzame verstedelijking is in de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR) geïntroduceerd en

Nadere informatie

Ouderen op de woningmarkt: feiten en cijfers

Ouderen op de woningmarkt: feiten en cijfers Ouderen op de woningmarkt: feiten en cijfers Prof. mr. Friso de Zeeuw, praktijkhoogleraar Gebiedsontwikkeling TU Delft en directeur Nieuwe Markten Bouwfonds Ontwikkeling, met medewerking van Rink Drost,

Nadere informatie

Woningbouw in de Noordvleugel

Woningbouw in de Noordvleugel Woningbouw in de Noordvleugel In opdracht van Milieudefensie Johan van Iersel Annet Bogaerts Petra Burger oktober 2008 Rapportnummer: 10200 RIGO Research en Advies BV De Ruyterkade 139 1011 AC Amsterdam

Nadere informatie

downloadbaar document, behorende bij bijlage I

downloadbaar document, behorende bij bijlage I Monitor Uitvoeringsstrategie Plabeka Voortgangsrapportage 2009-2010 downloadbaar document, behorende bij bijlage I Definities monitor B.V. en verschillen met andere bronnen Om een foute interpretatie van

Nadere informatie

Ontwikkeling van de woningvoorraad. Actualisering bevolkings- en woningbehoefteprognose 2014. Bestaande voorraad

Ontwikkeling van de woningvoorraad. Actualisering bevolkings- en woningbehoefteprognose 2014. Bestaande voorraad 3 Inhoudsopgave 0. Inleiding 3 1. Actuele ontwikkelingen op de woningmarkt van Noord Brabant Ontwikkeling van de woningvoorraad 4 Actualisering bevolkings- en woningbehoefteprognose 2014 2. Kwalitatieve

Nadere informatie

Krimp in Woerden? Gemeenteraad Woerden 11 april 2013. Frits Oevering. Kennis & Economisch Onderzoek

Krimp in Woerden? Gemeenteraad Woerden 11 april 2013. Frits Oevering. Kennis & Economisch Onderzoek Krimp in Woerden? Gemeenteraad Woerden 11 april 2013 Frits Oevering Prangende vragen? Krimp in Woerden? Vergrijzing en krimp Verhuispatroon Krimp in Woerden? Disclaimers diverse databronnen (ABF, CBS,

Nadere informatie

Onderzoek kleine kernen

Onderzoek kleine kernen Gemeente Kampen Onderzoek kleine kernen 1 maart 2012 Projectnr. 166.106/G Boulevard Heuvelink 104 6828 KT Arnhem Postbus 1174 6801 BD Arnhem Telefoon (026) 3512532 Telefax (026) 4458702 E-mail Internet

Nadere informatie

Monitor woningbouwplannen Holland Rijnland

Monitor woningbouwplannen Holland Rijnland Monitor woningbouwplannen Holland Rijnland Inhoud Voorwoord Rapportage Voorwoord 1 Inleiding 2 Beleidskader 3 Demografische ontwikkelingen 4 Ontwikkeling van de 5 Woningbouwafspraken voor de periode 2000-2019

Nadere informatie

Woningbehoefte Stadsregio Rotterdam 2010-2020

Woningbehoefte Stadsregio Rotterdam 2010-2020 Rotterdam 2010-2020 Rotterdam 2010-2020 M. Hoppesteyn Centrum voor Onderzoek en Statistiek (COS) maart 2009 In opdracht van de Stadsregio Rotterdam Centrum voor Onderzoek en Statistiek (COS) Auteur: M.

Nadere informatie

Structuurvisie Noord-Holland. Achtergrondinformatie

Structuurvisie Noord-Holland. Achtergrondinformatie Structuurvisie Noord-Holland Achtergrondinformatie Structuurvisie: waarom en wat? - Inwerkingtreding Wro 1 juli 2008 - elke overheidslaag stelt eigen structuurvisie op (thema of gebied) - structuurvisies

Nadere informatie

Onderzoek: Toekomst voor stedelijke woningbouw? KENNIS- DOCUMENT

Onderzoek: Toekomst voor stedelijke woningbouw? KENNIS- DOCUMENT Onderzoek: Toekomst voor stedelijke woningbouw? KENNIS- DOCUMENT Inhoud Samenvatting 4 1 Inleiding 8 1.1 Stedelijke woningbouw voldoende aantrekkelijk? 8 1.2 Onderzoeksopzet en leeswijzer 9 2 Verstedelijkingsbeleid

Nadere informatie

Plan van Aanpak Vraaggestuurd Bouwen en Ontwikkelen

Plan van Aanpak Vraaggestuurd Bouwen en Ontwikkelen Plan van Aanpak Vraaggestuurd Bouwen en Ontwikkelen Opdrachtgever: Joke Geldhof Contactpersoon opdrachtgever: Joke Geldhof Opdrachtnemer(s): Bregje van Beekvelt Contactpersoon opdrachtnemer: Silvia van

Nadere informatie

uw brief van uw kenmerk ons kenmerk datum 19 november 2014

uw brief van uw kenmerk ons kenmerk datum 19 november 2014 Aan de raad van de gemeente Lelystad uw brief van uw kenmerk ons kenmerk datum 19 november 2014 behandeld door algemeen nummer U13-74923 bijlagen FAB-SEC dossiernummer AC Dombroek-van Vliet 14 0320 1 onderwerp

Nadere informatie

Kwalitatieve woningmarktverkenning 2010-2020 Noord-Holland. Regionale Actieprogramma s Wonen

Kwalitatieve woningmarktverkenning 2010-2020 Noord-Holland. Regionale Actieprogramma s Wonen Kwalitatieve woningmarktverkenning 2010-2020 Noord-Holland Regionale Actieprogramma s Wonen Kwalitatieve woningmarktverkenning 2010-2020 Noord-Holland Regionale Actieprogramma s Wonen Uitgevoerd in opdracht

Nadere informatie

Bevolkingsprognose 2010 2025 gemeente Groningen

Bevolkingsprognose 2010 2025 gemeente Groningen Deze publicatie is uitgegeven door Onderzoek en Statistiek Groningen September Bevolkingsprognose gemeente Groningen Inleiding Dit vlugschrift behandelt de bevolkingsprognose van de gemeente Groningen.

Nadere informatie

Onderbouwing ladder voor duurzame verstedelijking Achterberg Oost

Onderbouwing ladder voor duurzame verstedelijking Achterberg Oost Onderbouwing ladder voor duurzame verstedelijking Achterberg Oost De gemeente Rhenen heeft de Achterbergse Ontwikkelingsmaatschappij (AOM) gevraagd meer inzicht te geven in de onderbouwing van de ontwikkeling

Nadere informatie

Wonen in Gelderland 2014

Wonen in Gelderland 2014 Wonen in Gelderland 2014 Noord-Veluwe Monitoring van het woonbeleid GLD.info Wonen in Gelderland 2014 Noord-Veluwe Dit informatieblad geeft inzicht in de ontwikkelingen op de woningmarkt in de regio Noord-Veluwe

Nadere informatie

Wonen in Gelderland 2010 Monitoring van het woonbeleid

Wonen in Gelderland 2010 Monitoring van het woonbeleid Wonen in Gelderland 2010 Monitoring van het woonbeleid 1 Inhoudsopgave: Samenvatting en conclusie...4 1) Inleiding...6 2) Gelderland totaal...9 2.1 Bevolking...9 2.2 Nieuwbouw...11 2.3 Ontwikkeling woningvoorraad...12

Nadere informatie

Gemeente Voorst. Nieuwbouw Terwolde. Onderbouwing woningbehoefte locatie Dorpszicht. 11 september 2014

Gemeente Voorst. Nieuwbouw Terwolde. Onderbouwing woningbehoefte locatie Dorpszicht. 11 september 2014 Gemeente Voorst Nieuwbouw Terwolde Onderbouwing woningbehoefte locatie Dorpszicht 11 september 2014 DATUM 11 september 2014 TITEL Marktonderzoek Terwolde ONDERTITEL Onderbouwing woningbehoefte locatie

Nadere informatie

Wonen in Gelderland 2012. Monitoring van het woonbeleid

Wonen in Gelderland 2012. Monitoring van het woonbeleid Wonen in Gelderland 2012 Monitoring van het woonbeleid 1 Inhoudsopgave Samenvatting en conclusie 1) Inleiding 2) Gelderland totaal 2.1 Bevolking 2.2 Nieuwbouw 2.3 Ontwikkeling woningvoorraad 2.4 Bouwvergunningen

Nadere informatie

opgeleverd leegstand eind december

opgeleverd leegstand eind december kantorenmonitor Metropoolregio Amsterdam Muiden Lelystad Weesp Naarden Huizen Bussum Gooi Gooi- en Vechtstreek en Laren Vechtstreek Hilversum Wijdemeren Voorraad sterker gedaald dan kantoorgebruik In werd

Nadere informatie

Bevolkingsprognose s-hertogenbosch 2013-2030

Bevolkingsprognose s-hertogenbosch 2013-2030 Bevolkingsprognose s-hertogenbosch 2013-2030 O&S s-hertogenbosch Februari 2014 2 Samenvatting Eens in de vier jaar maakt de gemeente s-hertogenbosch een bevolkingsprognose. De resultaten van de meest recente

Nadere informatie

Leegstand van kantoren, 1991-2013

Leegstand van kantoren, 1991-2013 Leegstand van kantoren, 1991-2013 Conclusie In Nederland is een overaanbod van kantoorvloeroppervlakte. Gemiddeld 16% van het kantoorvloeroppervlakte staat leeg in 2013. Dit percentage neemt nog steeds

Nadere informatie

volkshuisvesting afdeling Beleidsonderzoek en Geo Informatie

volkshuisvesting afdeling Beleidsonderzoek en Geo Informatie 51 3 52 Volkshuisvesting Geringe toename woningvoorraad De woningvoorraad van de is in 29 met 46 toegenomen tot 36.777 op 1 januari 21. Deze toename is het saldo van toevoegingen (+236), onttrekkingen

Nadere informatie

Factsheets Friese Woningmarkt

Factsheets Friese Woningmarkt Factsheets Friese Woningmarkt 1995 1997 1999 2001 2003 2005 2007 2009 2011 2013 2015 2017 2019 2021 2023 2025 2027 2029 Bevolkings- en huishoudengroei nemen af. Prognose: Nog enige bevolkingsgroei tot

Nadere informatie

Woningmarkt na de crisis. Henk Jagersma, Directievoorzitter Syntrus Achmea Real Estate & Finance

Woningmarkt na de crisis. Henk Jagersma, Directievoorzitter Syntrus Achmea Real Estate & Finance Woningmarkt na de crisis Henk Jagersma, Directievoorzitter Syntrus Achmea Real Estate & Finance 1 Waar staan we met Nederland na de crisis? Nederlandse economie is er heel voorzichtig weer bovenop aan

Nadere informatie

Kengetallen Mobiliteitsbranche 2003-2013

Kengetallen Mobiliteitsbranche 2003-2013 Kengetallen Mobiliteitsbranche 2003-2013 Kengetallen Mobiliteitsbranche 2003-2013 drs. W. van Ooij MarktMonitor Januari 2015 Kengetallen Mobiliteitsbranche 2003-2013 . Kengetallen Mobiliteitsbranche 2003-2013

Nadere informatie

Arbeidsmarktprognoses Noord-Holland 2012

Arbeidsmarktprognoses Noord-Holland 2012 Arbeidsmarktprognoses Noord-Holland 2012 t.b.v. Monitor Arbeidsmarkt en Onderwijs Provincie Noord-Holland IJmuiden, 23 november 2012 Arjan Heyma www.seo.nl - secretariaat@seo.nl - +31 20 525 1630 Belangrijkste

Nadere informatie

Samen naar de gewenste woningvoorraad in Odiliapeel

Samen naar de gewenste woningvoorraad in Odiliapeel Samen naar de gewenste woningvoorraad in Odiliapeel Eindverslag April 2015 1. Inleiding In april 2014 hebben gemeente Uden, gemeente Veghel en wooncorporatie Area een woonwensenonderzoek uitgevoerd. Om

Nadere informatie

Bevolkingsprognose Deventer 2015

Bevolkingsprognose Deventer 2015 Bevolkingsprognose Deventer 2015 Aantallen en samenstelling van bevolking en huishoudens Augustus 2015 augustus 2015 Uitgave : team Kennis en Verkenning Naam : John Stam Telefoonnummer : 0570 693298 Mail

Nadere informatie