Energie besparingsmonitor

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Energie besparingsmonitor 2010-2011"

Transcriptie

1 Energie besparingsmonitor

2 Inleiding In het kader van het monitoren van het Meer Met Minder convenant is er informatie verzameld onder de leveranciers van isolatiemateriaal in Nederland, Vereniging van Erkende Na-isolatiebedrijven in Nederland (VENIN), Stichting Vlakglas Recycling Nederland en bij de Vereniging van Nederlandse Fabrieken van Ketels voor Centrale Verwarming (VFK). Met de toepassing van de producten die vanuit deze branches worden geleverd worden bestaande gebouwen energiezuiniger gemaakt. Op die manier wordt een bijdrage geleverd aan de energiebesparingsdoelstelling die in het kader van het Meer Met Minder convenant is afgesproken. In deze brochure wordt de verzamelde informatie samengevat. Door deze afzetinformatie te combineren met de gegevens over het verbruik van isolatiemateriaal in de nieuwbouw in Nederland (op basis van Buildsight - informatie), is berekend wat het verbruik van isolatiemateriaal in bestaande gebouwen is geweest in 2010 en Al het isolatiemateriaal dat niet in de nieuwbouw is toegepast (of als afval is verdwenen), is verbruikt in bestaande gebouwen, omdat er van wordt uitgegaan dat de voorraden isolatiemateriaal bij handelaren per saldo niet zijn veranderd. Omdat er een goede inschatting gemaakt kan worden van de gemiddelde warmteweerstand van het iso latiemateriaal in de nieuwbouw (R m ) en de gemiddelde warmteweerstand van het geleverde isolatiemateriaal is opgegeven door de fabrikanten (R d ), is op basis van de volumes de gemiddelde warmteweerstand van het iso latiemateriaal toegepast in de bestaande bouw (R m ) te bepalen. Hieronder wordt dat in tabel 1 en 2 gedaan voor verschillende types isolatiematerialen. Daarbij wordt onderscheid gemaakt tussen de minerale wollen (glaswol, steenwol), de kunst stof (of synthetische) isolatiematerialen (EPS, XPS, PUR/PIR en de losse isolatiematerialen die gebruikt worden als spouwvulling (glaswolvlokken en EPSparels). Over kruipruimtevulling zijn geen gegevens bekend. Ook voor isolatieglas en HR-ketels is een tabel opgenomen. Van andere isolatiematerialen zijn te weinig gegevens bekend of is de bijdrage aan de energiebesparing verwaarloosbaar. 2

3 Minerale wollen In de onderstaande tabel wordt een samenvatting gegeven van marktinformatie met betrekking tot glaswol en steenwol (minerale wollen) voor warmte-isolatie in de gebouwschil in Nederland. Het blijkt dat de afzet van minerale wollen in 2011 is gestegen ten opzichte van Deze stijging is het gevolg van een stijging van de toepassing in de bestaande bouw. In de nieuwbouw werd er in 2011 minder minerale wol toegepast dan in Bij de toepassing is de isolatiewaarde van 2010 naar 2011 toegenomen in zowel de nieuwbouw als in de bestaande bouw. Tabel 1 Afzet minerale wollen Verkoopinformatie (oppervlak in mln. m 2 ) 20,8 21,6 Verkoopinformatie (R d in m 2 *K/W) 2,9 3,0 Nieuwbouwinformatie (oppervlak in mln. m 2 ) 10,6 10,3 Nieuwbouwinformatie (R m in m 2 *K/W) 2,4 2,9 Bestaande bouw (oppervlak in mln. m 2 ) 10,1 11,4 Bestaande bouw (R m in m 2 *K/W) 3,1 3,2 Bron: Leveranciers materialen, Buildsight Kunststof isolatiemateriaal De afzet van kunststof isolatiemateriaal voor de isolatie van de gebouwschil heeft ondanks een daling in de nieuwbouw in 2011 een groei doorgemaakt. Dat wijzen de gegevens in de onderstaande tabel uit. Bovendien is de isolatiewaarde van de afzet toegenomen. Tabel 2 Afzet kunststof isolatiemateriaal Verkoopinformatie (oppervlak in mln. m 2 ) 16,9 18,6 Verkoopinformatie (R d in m 2 *K/W) 2,7 2,9 Nieuwbouwinformatie (oppervlak in mln. m 2 ) 11,5 11,3 Nieuwbouwinformatie (R m in m 2 *K/W) 2,8 3,2 Bestaande bouw (oppervlak in mln. m 2 ) 5,4 7,3 Bestaande bouw (R m in m 2 *K/W) 2,4 2,5 Bron: Leveranciers materialen, Buildsight 3

4 Losse isolatiematerialen De afzet van losse isolatiematerialen maakt in 2011 een duidelijke bloei door ten opzichte van een jaar eerder. De groei is volledig toe te schrijven aan de toename van de na-isolatie van (vooral) geïsoleerde spouwmuren van bestaande gebouwen. Tabel 3 Losse isolatiematerialen Spouwvulling Spouwmuren geïsoleerd (oppervlak in mln. m 2 ) 1,5 2,4 R m (traditionele spouwmuur met 7 cm spouw) 2,2 2,2 Bron: Leveranciers materialen, Buildsight Op basis van voorgaande tabellen is de totale afzet van isolatiematerialen in 2010 en 2011 binnen de bestaande bouw te bepalen. Deze afzet maakt in 2011 een duidelijke groei door ten opzichte van een jaar eerder. Daarbij blijft de gemiddelde isolatiewaarde gelijk. Deze is afhankelijk van de ruimte die er is in bestaande constructies. Hoewel de isolatiebehoefte groeit, vertaalt zich dat niet in de gerealiseerde isolatiewaarde, maar wel in de hoeveelheid toegepast isolatiemateriaal. Tabel 4 toepassing isolatiemateriaal bestaande bouw Bestaande bouw geïsoleerd (oppervlak in mln. m 2 ) 17,0 21,1 R m (bestaande bouw) 2,8 2,8 Bron: Leveranciers materialen, Buildsight De verenigde na-isolatiebedrijven die veel van het isolatiemateriaal ver werken in bestaande gebouwen constateren ook een sterke toename van de activiteit op de na-isolatiemarkt van 2010 naar In de volgende tabel is weergegeven wat zij hebben gedaan in 2010 en Tabel 5 Activiteit verenigde na-isolatiebedrijven (x m 2 ) Vloersprayen Spouwvulling

5 Uit de marktonderzoeken die voor deze energiebesparingsmonitor uitgevoerd zijn, blijkt in welke segmenten van de bestaande gebouwenvoorraad in Nederland het isolatiemateriaal is toegepast. Voor het jaar 2011 is dat in onderstaande tabellen uitgewerkt naar miljoenen vierkante meters isolatiemateriaal. Tabel 6 In bestaande bouw toegepast isolatiemateriaal (2011; inclusief losse isolatiematerialen) x mln. m 2 Minerale wollen Kunststof Sociale huur 3,7 1,4 5,1 Particuliere huur 0,7 0,3 1,0 Koopsector 7,2 4,4 11,6 Utiliteitsbouw 1,7 1,8 3,5 13,3 7,8 21,1 Bron: ECN Isolatieglas De afzet van isolatieglas heeft zich in 2010 en 2011 stabiel ontwikkeld. Dit blijkt uit de gegevens uit de jaarverslagen van Vlakglas Recycling Nederland. Zowel in 2010 als in 2011 werd voor circa 5 miljoen vierkante meter isolerend dubbelglas verwijderingsbijdrages geïncasseerd. In de nieuwbouw wordt naar schatting circa 1,8 1,9 miljoen vierkante meter isolatieglas toegepast. Tabel 7 Isolatieglas (x m 2 ) Afzet totaal Afzet nieuwbouw Afzet bestaande gebouwen Naar aanleiding van het uitgevoerde marktonderzoek is een verdeling te maken van de segmenten van de bestaande gebouwenvoorraad waar het isolatieglas is toegepast. Deze verdeling wordt in de onderstaande tabel weergegeven. 5

6 Tabel 8 In bestaande bouw geplaatst isolatieglas (2011) (x m 2 ) Sociale huurwoningen % Particuliere huurwoningen 212 7% Koopwoningen % Utiliteitsgebouwen % % Bron: ECN HR-ketels Uit de cijfers van de Vereniging van Nederlandse Fabrikanten van Ketels voor centrale verwarming, blijkt dat er in 2011 minder verwarmingsketels zijn afgezet in Nederland dan in Een klein deel van de verwarmingsketels dat wordt afgezet in Nederland is geen HR-ketel. In 2010 was dat 2,6 procent. In 2011 is dat aandeel geslonken naar 2,0 procent. De reden voor de dalende afzet van verwarmingsketels van 2010 naar 2011 kan gevonden worden in de strenge winter die 2010 kende. Zowel aan het begin van het jaar als aan het eind van het jaar waren er periodes van strenge vorst. Veel verouderde, niet functionerende verwarmingsketels moesten daardoor vervangen worden. Bovendien hebben de stimuleringsmaatregelen voor woningrenovaties in 2010 bijgedragen aan de hoge afzet van verwarmingsketels. In 2011 nam dit effect af. Tabel 9 Afzet verwarmingsketels (aantallen x 1.000) HR 449,7 438,2 Niet HR 11,8 9,1 461,6 447,4 Bron: VFK Naar schatting worden er in de nieuwbouw jaarlijks circa HR-ketels toegepast. Dat betekent dat er jaarlijks circa tot HR-ketels in bestaande gebouwen worden geïnstalleerd. 6

7 Tabel 10 Afzet HR-ketels (aantallen x 1.000) afzet HR-ketels 449,7 438,3 afzet nieuwbouw 42,3 38,6 Afzet bestaande gebouwen 407,4 399,6 Bron: VFK, CBS, bewerking Buildsight De afzet van HR-ketels in bestaande gebouwen is op basis van het uitgevoerde marktonderzoek te verdelen naar verschillende segmenten. Dit wordt weergegeven in de onderstaande tabel. Tabel 11 In bestaande gebouwen geplaatste HR-ketels (2011) (aantal x 1.000) Sociale huurwoningen % Particuliere huurwoningen 32 8% Koopwoningen % Utiliteitsgebouwen 44 11% % Bron: ECN 7

8 Conclusies Uit de verzamelde gegevens met betrekking tot de toepassing van isolatiemateriaal (in de gebouwschil) in Nederland komt naar voren dat van 2010 naar 2011 sprake is van een duidelijke toename van het isoleren van bestaande gebouwen. Het gebruik van minerale wollen, synthetische isolatiematerialen en spouwvulling heeft een vlucht genomen. De groei is voor minerale wollen het kleinst. In de bestaande bouw gaat de isolatie voorkeur dus steeds meer uit naar synthetische isolatiematerialen. Ook spouwvulling wint snel aan populariteit. Er is niet alleen meer isolatiemateriaal toegepast in de bestaande bouw, ook de isolerende waarde van dit materiaal is toegenomen. Dat wil zeggen dat er per vierkante meter toegepast isolatiemateriaal meer energie bespaard wordt. Ook de toepassing van isolatieglas heeft van 2010 naar 2011 een positieve ontwikkeling doorgemaakt. Deze ontwikkeling was echter meer gematigd dan in de toepassing van isolatiemateriaal. Inmiddels is een groot deel van de bestaande beglazing vervangen door isolatieglas, waardoor de vervangingsmarkt enigszins op begint te drogen. Dankzij de strenge winter aan het begin en het einde van 2010 was de afzet van verwarmingsketels in dat jaar groter dan in Naar verwachting zal de afzet van verwarmingsketels de komende jaren verder krimpen. De vervangingscyclus beleefde in 2010 en 2011 een hoogtepunt. De afzet van isolatiemateriaal, verwarmingsketels en isolatieglas heeft in 2010 en 2011 geprofiteerd van de stimuleringsmaatregelen van de overheid met betrekking tot woningrenovaties. Omdat in 2012 de stimuleringsmaatregelen zijn weggevallen en de uitgaven van huishoudens onder druk staan van de vertraagde economische ontwikkeling, zal de isolatiemarkt dit jaar naar verwachting afkoelen. Onze dank gaat uit aan alle leveranciers van informatie ten behoeve van deze brochure en de organisaties die daarbij hebben bemiddeld. Hieronder een lijst met de belangrijkste bronnen. 8

9 Bronnen Centraal Bureau voor de Statistiek: Verschillende nieuwbouwstatistieken Centraal Bureau voor de Statistiek: Hernieuwbare energie in Nederland Buildsight: marktinformatie Buildsight Vereniging van Erkende Na-isolatiebedrijven Nederland (VENIN) Vlakglas Recycling Nederland Vereniging van Nederlandse Fabrieken van Ketels voor Centrale Verwarming (VFK, onderdeel van FME-CWM) Nederlandse Isolatie Industrie (NII) en haar leden ECN 9

10 Dit is een publicatie van: Agentschap NL Energie en Klimaat Croeselaan 15 Utrecht Postbus RE Utrecht T +31 (0) bereikbaar van en uur E Agentschap NL december 2012 Publicatie-nr 2EGOM1201 Agentschap NL is een agentschap van het ministerie van Economische Zaken. Agentschap NL voert beleid uit voor diverse ministeries als het gaat om duurzaamheid, innovatie en internationaal. Agentschap NL is hét aanspreekpunt voor bedrijven, kennisinstellingen en overheden. Voor informatie en advies, financiering, netwerken en wet- en regelgeving. De divisie NL Energie en Klimaat versterkt de samenleving door te werken aan de energie- en klimaatoplossingen van de toekomst. In samenwerking met: Buildsight BV, ECN

Marktinformatie isolatiematerialen, isolatieglas en HR-ketels 2010-2013

Marktinformatie isolatiematerialen, isolatieglas en HR-ketels 2010-2013 Marktinformatie isolatiematerialen, isolatieglas en HR-ketels 2010-2013 Inleiding In het kader van de monitoring van energiebesparing in de gebouwde omgeving door Agentschap NL is door Buildsight verkoopinformatie

Nadere informatie

Marktinformatie isolatiematerialen, isolatieglas en HR-ketels 2010-2013. In opdracht van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties

Marktinformatie isolatiematerialen, isolatieglas en HR-ketels 2010-2013. In opdracht van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Marktinformatie isolatiematerialen, isolatieglas en HR-ketels 2010-2013 In opdracht van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Inhoud Inleiding 3 Minerale en organische wollen 4 Kunststof

Nadere informatie

Marktinformatie isolatiematerialen, isolatieglas en HR-ketels In opdracht van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties

Marktinformatie isolatiematerialen, isolatieglas en HR-ketels In opdracht van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Marktinformatie isolatiematerialen, isolatieglas en HR-ketels 2010-2014 In opdracht van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Inhoud Inleiding 3 Minerale en organische wollen 3 Kunststof

Nadere informatie

CO2-monitor 2013 s-hertogenbosch

CO2-monitor 2013 s-hertogenbosch CO2-monitor 2013 s-hertogenbosch Afdeling Onderzoek & Statistiek Maart 2013 2 Samenvatting In deze monitor staat de CO2-uitstoot beschreven in de gemeente s-hertogenbosch. Een gebruikelijke manier om de

Nadere informatie

Energie-efficiëntieverbetering bij (kleine) koffiebranders

Energie-efficiëntieverbetering bij (kleine) koffiebranders Energie-efficiëntieverbetering bij (kleine) koffiebranders Energie-efficiëntie verbeteren binnen het koffiebrandproces via drie stappen Aanleiding In deze studie is de energiebesparing bij kleine koffiebrandmachines

Nadere informatie

Warmte in Nederland. Onze warmtebehoefte kost veel energie: grote besparingen zijn mogelijk

Warmte in Nederland. Onze warmtebehoefte kost veel energie: grote besparingen zijn mogelijk Warmte in Nederland Onze warmtebehoefte kost veel energie: grote besparingen zijn mogelijk Warmte kost veel energie Warmtevoorziening is verantwoordelijk voor bijna 40% van het energiegebruik in Nederland.

Nadere informatie

ENERGETISCHE VERBETERINGSMAATREGELEN IN DE SOCIALE HUURSECTOR ENKELE UITKOMSTEN VAN DE SHAERE-MONITOR 2010-2013

ENERGETISCHE VERBETERINGSMAATREGELEN IN DE SOCIALE HUURSECTOR ENKELE UITKOMSTEN VAN DE SHAERE-MONITOR 2010-2013 ENERGETISCHE VERBETERINGSMAATREGELEN IN DE SOCIALE HUURSECTOR ENKELE UITKOMSTEN VAN DE SHAERE-MONITOR 2010-2013 1 WAT IS DE SHAERE-MONITOR? In de afgelopen jaren zijn allerlei initiatieven ontplooid om

Nadere informatie

EfficiEncy Duurzaam. EnErgiEbEsparing. Warmte en koude. KEnnis industrie. energie financiering. instrumenten. GebouwDe omgeving

EfficiEncy Duurzaam. EnErgiEbEsparing. Warmte en koude. KEnnis industrie. energie financiering. instrumenten. GebouwDe omgeving Warmte en koude Kennis, advies, instrumenten en financiële steun EfficiEncy Duurzaam GebouwDe omgeving energie financiering KEnnis industrie instrumenten EnErgiEbEsparing De Nederlandse overheid streeft

Nadere informatie

Verkoop door woningcorporaties

Verkoop door woningcorporaties 2 14 Ruim 22.000 corporatiewoningen verkocht Vanaf 199 tot en met de eerste helft van 14 hebben de woningcorporaties ruim 22.000 bestaande woningen verkocht aan particulieren. Het aantal verkopen kwam

Nadere informatie

Programma van Eisen Frisse Scholen april 2012

Programma van Eisen Frisse Scholen april 2012 Programma van Eisen Frisse Scholen april 2012 Voor u ligt het Programma van Eisen Frisse Scholen. Dit Programma van Eisen dient als leidraad voor opdrachtgevers van nieuw- en verbouw van scholen (schoolbesturen

Nadere informatie

Binnenklimaat: energie efficiënte oplossingen besparing door comfort

Binnenklimaat: energie efficiënte oplossingen besparing door comfort Binnenklimaat: energie efficiënte oplossingen besparing door comfort Rob Nagel Honeywell Dag van de Installatie VSK, Jaarbeurs Utrecht 2 februari 2010 Binnenklimaat besparing door comfort Woningmarkt in

Nadere informatie

Bio-based grondstof als isolatiemateriaal / STOWA Bio based grondstof als isolatiemateriaal

Bio-based grondstof als isolatiemateriaal / STOWA Bio based grondstof als isolatiemateriaal Bio based grondstof als isolatiemateriaal 1. Korte historie Warmteplan 2. Huidige natuurlijke isolatiematerialen 3. Toepassingen natuurlijke isolatiematerialen 4. Markt natuurlijke isolatiematerialen 5.

Nadere informatie

Publiek gefinancierd energieonderzoek In opdracht van het ministerie van Economische Zaken

Publiek gefinancierd energieonderzoek In opdracht van het ministerie van Economische Zaken Publiek gefinancierd energieonderzoek In opdracht van het ministerie van Economische Zaken Inleiding Jaarlijks brengt de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO.nl) in opdracht van het ministerie van

Nadere informatie

3 Energiegebruik huidige situatie

3 Energiegebruik huidige situatie 3 Energiegebruik huidige situatie 3.1 Het Energie Prestatie Certificaat In het kader van de Europese regelgeving (EPBD) bent u verplicht om, bij verkoop of verhuur van de woning, een energiecertificaat

Nadere informatie

Voorverwarmen van groene koffiebonen met restwarmte

Voorverwarmen van groene koffiebonen met restwarmte Voorverwarmen van groene koffiebonen met restwarmte Energie besparen en de productiecapaciteit verhogen Aanleiding Deze factsheet behandelt een studie naar het voorverwarmen van groene koffiebonen met

Nadere informatie

Bespaar op energie én uw woonlasten samen met Woonpartners

Bespaar op energie én uw woonlasten samen met Woonpartners ENERGIE ZUINIGER WONEN! Bespaar op energie én uw woonlasten samen met Woonpartners 1 Energiebesparingsproject Energie besparen is een zaak van iedereen. Daarom investeert Woonpartners samen met haar huurders

Nadere informatie

Profiel van een isolatie expert.

Profiel van een isolatie expert. Profiel van een isolatie expert. 1 Een team van isolatie-experten Isolteam, met vestigingen in Kortemark en Hoboken, beschikt over een dynamische ploeg van bedreven experten, zowel op vlak van studie

Nadere informatie

Isolatie van appendages

Isolatie van appendages Isolatie van appendages In opdracht van het ministerie van Economische Zaken In opdracht van het ministerie van Economische Zaken Energie-efficiënte maatregelen bij vergunningplichtige bedrijven Factsheet

Nadere informatie

BELBLOCK betonmetselstenen & thermische isolatie samen wordt het goed

BELBLOCK betonmetselstenen & thermische isolatie samen wordt het goed De eerste parameter voor het comfortgevoel binnen een gebouw is de binnentemperatuur. Om deze zomer en winter op een economische wijze op een aangenaam peil te houden is een samenwerking tussen de en de

Nadere informatie

HR-isolatie. voor het platte dak

HR-isolatie. voor het platte dak HR-isolatie voor het platte dak Over de noodzaak van isolatie in de bouw bestaat allang geen discussie Waarom isoleren? meer. Voor de hedendaagse nieuwbouw gelden op dit vlak allerlei wettelijke voorschriften

Nadere informatie

Spouwmuurisolatie. Tips spouwmuurisolatie

Spouwmuurisolatie. Tips spouwmuurisolatie Spouwmuurisolatie Wilt u besparen op uw stookkosten maar heeft u geen groot budget voor gevelisolatie? Overweeg dan spouwmuurisolatie. U doet daarmee ook het milieu een groot plezier. Energie besparen

Nadere informatie

Is investeren in energiebesparende producten nog interessant?

Is investeren in energiebesparende producten nog interessant? Is investeren in energiebesparende producten nog interessant? Energie verwarming en SWW Stijgende prijzen woningen zonder spouwisolatie Woningen met enkel glas Woningen zonder dakisolatie 2 1 Energie elektriciteit

Nadere informatie

Rapportage energiebesparingsmonitor SHAERE 2013

Rapportage energiebesparingsmonitor SHAERE 2013 27 maart 2014 Rapportage energiebesparingsmonitor SHAERE 2013 Aedes vereniging van woningcorporaties Publicaties Postbus 29121, 2509 AC Den Haag 088 233 37 00 E-mail publicaties@aedes.nl 2/14 Inhoud Inleiding

Nadere informatie

Alles over verbouwen en renoveren!

Alles over verbouwen en renoveren! 1. Algemeen Alles over verbouwen en renoveren! Belangrijkste functie van thermische isolatie is het beperken van het energieverbruik en de reductie van de CO 2 uitstoot (milieu). Voor het isoleren van

Nadere informatie

U ontvangt SDE-subsidie voor zonnepanelen. Hoe nu verder?

U ontvangt SDE-subsidie voor zonnepanelen. Hoe nu verder? U ontvangt SDE-subsidie voor zonnepanelen. Hoe nu verder? In deze folder staat omschreven welke stappen u moet nemen nadat u SDE-subsidie voor uw zonnestroominstallatie heeft ontvangen. De informatie in

Nadere informatie

Energie-efficiëntieverbetering bij koffiebranders

Energie-efficiëntieverbetering bij koffiebranders Energie-efficiëntieverbetering bij koffiebranders Energie-efficiëntie verbeteren binnen het koffiebrandproces via drie stappen Aanleiding In deze studie is de energiebesparing bij koffiebrandmachines onderzocht.

Nadere informatie

2. Spouw- en vloerisolatie nader toegelicht

2. Spouw- en vloerisolatie nader toegelicht 2. Spouw- en vloerisolatie nader toegelicht 2.1 Huishoudelijk energieverbruik Wat verbruik je waar? Hoe kan je dit verminderen? Waarom spouw- en vloerisolatie? 2.2 Spouwisolatie Technische aspecten Wat

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Woononderzoek Nederland 2009

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Woononderzoek Nederland 2009 Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB10-020 22 maart 2010 9.30 uur Woononderzoek Nederland 2009 Totale woonlasten stijgen in dezelfde mate als netto inkomen Aandeel en omvang aflossingsvrije

Nadere informatie

2) Milieu, energie en klimaat

2) Milieu, energie en klimaat 2) Milieu, energie en klimaat Wijzigingsvoorstel prestatie indicatoren Samen met de bijstelling van budgetten stellen wij uw Staten voor om t.a.v. dit programma een wijziging m.b.t. een prestatie indicator

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag > Retouradres Postbus 20951 2500 EZ Den Haag Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag Rijnstraat 8 Postbus 20951 2500 EZ Den Haag www.vrom.nl Betreft Aanbieding

Nadere informatie

HR-isolatie. voor de spouw

HR-isolatie. voor de spouw HR-isolatie voor de spouw Over de noodzaak van isolatie in de bouw bestaat allang geen discussie Waarom isoleren? meer. Voor de hedendaagse nieuwbouw gelden op dit vlak allerlei wettelijke voorschriften

Nadere informatie

Kentallen warmtevraag woningen

Kentallen warmtevraag woningen Kentallen warmtevraag woningen Colofon Dit rapport is opgesteld door Marijke Menkveld (ECN) Datum 26-01-2009 Status definitief Inhoudsopgave Inleiding...3 Ketels en andere verwarmingssystemen...3 Verschillen

Nadere informatie

Inhoudsopgave. 1. Samenvatting en conclusies. 2. Bebouwde Omgeving. 3. Bedrijven & Industrie (inclusief Utiliteitsbouw) 4.

Inhoudsopgave. 1. Samenvatting en conclusies. 2. Bebouwde Omgeving. 3. Bedrijven & Industrie (inclusief Utiliteitsbouw) 4. CO 2 -monitor Haarlem 2013 De CO 2 -monitor heeft sinds 2012 heeft een andere opzet dan voorgaande jaren. Er is nu een management samenvatting waarin de grote lijnen en hoofdconclusies worden weergegeven

Nadere informatie

Inhoud. amsterdam woon. inhoud

Inhoud. amsterdam woon. inhoud Afspraken over verkoop van sociale huurwoningen Sinds 1998 worden in Amsterdam sociale huurwoningen verkocht. Aanleiding was de sterk veranderde samenstelling en woningbehoefte van de Amsterdamse bevolking.

Nadere informatie

Nationale Energieverkenning 2014

Nationale Energieverkenning 2014 Nationale Energieverkenning 2014 Remko Ybema en Pieter Boot Den Haag 7 oktober 2014 www.ecn.nl Inhoud Opzet van de Nationale Energieverkenning (NEV) Omgevingsfactoren Resultaten Energieverbruik Hernieuwbare

Nadere informatie

Persbericht. Economie groeit 0,9 procent in eerste kwartaal Centraal Bureau voor de Statistiek. Kwartaal-op-kwartaalgroei aangetrokken

Persbericht. Economie groeit 0,9 procent in eerste kwartaal Centraal Bureau voor de Statistiek. Kwartaal-op-kwartaalgroei aangetrokken Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB04-103 1 juli 2004 9.30 uur Economie groeit 0,9 procent in eerste kwartaal 2004 De Nederlandse economie is in het eerste kwartaal van 2004 met 0,9 procent

Nadere informatie

Energie- en klimaatmonitor agrosectoren Hernieuwbare energie, reductie broeikasgassen en energiebesparing

Energie- en klimaatmonitor agrosectoren Hernieuwbare energie, reductie broeikasgassen en energiebesparing Energie- en klimaatmonitor agrosectoren Hernieuwbare energie, reductie broeikasgassen en energiebesparing Inleiding In 28 sloten de overheid en de agrosectoren het convenant Schone en Zuinige agrosectoren.

Nadere informatie

Gevelisolatie In 5 stappen

Gevelisolatie In 5 stappen Gevelisolatie In 5 stappen Bewaar mij! 1 Vloerisolatie Inhoud 1 Zijn mijn muren al geïsoleerd? 4 2 Hoe kan ik de muren isoleren? 4 3 Zelf doen of laten doen? 5 4 Hoe vind ik een goed isolatiebedrijf? 6

Nadere informatie

Dakisolatie In 5 stappen

Dakisolatie In 5 stappen Dakisolatie In 5 stappen Bewaar mij! 1 Vloerisolatie Inhoud 1 Is mijn dak nog goed? 4 2 Hoe wordt de isolatie aangelegd? 4 3 Welk materiaal kan ik gebruiken? 5 4 Hoe vind ik een goed isolatiebedrijf? 6

Nadere informatie

Energiebesparing in de bouw

Energiebesparing in de bouw Energiebesparing in de bouw - Overheidsbeleid - Wettelijke kaders - Praktische omzetting Bijdragen van: ing. W.Baartman ir. J.Ouwehand Wetgeving en overheidsbeleid Transitie naar een duurzame energiehuishouding

Nadere informatie

Noodzaak: energielasten beheersbaar houden voor Titel lagere inkomens

Noodzaak: energielasten beheersbaar houden voor Titel lagere inkomens Noodzaak: energielasten beheersbaar houden voor Titel lagere inkomens Subtitel >> Als Cover het voetregel gaat om energie en klimaat De kosten voor gas en elektriciteit drukken steeds zwaarder op het besteedbare

Nadere informatie

De Achterhoek Bespaart 2009. Gemeente Doetinchem. Aanvraagformulier.

De Achterhoek Bespaart 2009. Gemeente Doetinchem. Aanvraagformulier. De aanvraag bestaat uit twee delen; De Achterhoek Bespaart 2009. Gemeente Doetinchem. Aanvraagformulier. Deel a: aanvraagformulier Deel b: offerte uitvoering maatregelen en/of beschrijving van de werkzaamheden

Nadere informatie

Huis & Erf steekt energie in uw woning. Isolatiemaatregelen

Huis & Erf steekt energie in uw woning. Isolatiemaatregelen Huis & Erf steekt energie in uw woning Isolatiemaatregelen Huis & Erf steekt energie in uw woning Huis & Erf steekt energie in uw woning in de vorm van een compleet isolatiepakket voor uw hele woning.

Nadere informatie

Onderzoekscompetenties. K-waarde woning. 1. Algemene lesgegevens. 2. Lesverloop. 3. Verwerking. Kennismaking met EPC-woning

Onderzoekscompetenties. K-waarde woning. 1. Algemene lesgegevens. 2. Lesverloop. 3. Verwerking. Kennismaking met EPC-woning Onderzoekscompetenties K-waarde woning Kennismaking met EPC-woning 1lgemene lesgegevens In de eerste plaats ontwerpen we een fictief huis, of gaan we uit van een bestaande woning. Vervolgens gaan we na

Nadere informatie

Agenda Energie Team Salland Opening door wethouder van Loevezijn Presentatie Duurzaam Heeten Voorbeeldwoning Heeten Voorstellen Verbeter & Bespaar Afsluiting (ca. 20.30 uur) Duurzaam Heeten Bleerspad GFTOK

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2009 2010 30 196 Duurzame ontwikkeling en beleid Nr. 98 BRIEF VAN DE MINISTER VOOR WONEN, WIJKEN EN INTEGRATIE Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der

Nadere informatie

Rapportage Energiebus. BC Kleine Jan, Huizen

Rapportage Energiebus. BC Kleine Jan, Huizen Rapportage Energiebus BC Kleine Jan, Huizen Type woningen: 54 eengezinswoningen met een oppervlak van 100 m2. Bouwjaar: 1957 Op verzoek van: Bewonerscommissie Verhuurder: De Alliantie Datum bezoek: 21-6-2013

Nadere informatie

Nieuwe energieprestatienorm

Nieuwe energieprestatienorm Nieuwe energieprestatienorm >> Als het gaat om energie en klimaat De tools Uw weg vinden in de nieuwe energieprestatienorm, wie helpt u daarbij? Heeft u hem al in huis, de nieuwe energieprestatienorm NEN

Nadere informatie

Ruimte voor groei in de kinderopvang. Sociaal en Cultureel Planbureau in opdracht van het

Ruimte voor groei in de kinderopvang. Sociaal en Cultureel Planbureau in opdracht van het Ruimte voor groei in de kinderopvang Sociaal en Cultureel Planbureau in opdracht van het Ruimte voor groei in de kinderopvang De vraag naar kinderopvang per gemeente Om een goed beeld te krijgen van de

Nadere informatie

Omvang doelgroep en omvang kernvoorraad in 2008

Omvang doelgroep en omvang kernvoorraad in 2008 Omvang doelgroep en omvang kernvoorraad in 2008 Van: college van BenW Aan: commissie RF 1. Inleiding In de op 8 juli 2004 gesloten prestatieafspraken tussen de gemeente Helmond en de Helmondse corporaties

Nadere informatie

Factsheets Friese Woningmarkt

Factsheets Friese Woningmarkt Factsheets Friese Woningmarkt 1995 1997 1999 2001 2003 2005 2007 2009 2011 2013 2015 2017 2019 2021 2023 2025 2027 2029 Bevolkings- en huishoudengroei nemen af. Prognose: Nog enige bevolkingsgroei tot

Nadere informatie

Supafil Efficiënt energiebesparing inblazen

Supafil Efficiënt energiebesparing inblazen Isolatie 11/2009 Supafil Efficiënt energiebesparing inblazen Inblaaswol voor het na-isoleren van spouwmuren Inblaaswol voor het na-isoleren van spouwmuren Knauf Insulation heeft een unieke inblaaswol voor

Nadere informatie

Inventaris hernieuwbare energie in Vlaanderen 2015

Inventaris hernieuwbare energie in Vlaanderen 2015 1 Beknopte samenvatting van de Inventaris hernieuwbare energiebronnen Vlaanderen 2005-2015, Vito, september 2016 1 Het aandeel hernieuwbare energie in 2015 bedraagt 6,0 % Figuur 1 groene stroom uit bio-energie

Nadere informatie

Woningmarktrapport 4e kwartaal 2015. Gemeente Amsterdam

Woningmarktrapport 4e kwartaal 2015. Gemeente Amsterdam Woningmarktrapport 4e kwartaal 215 Gemeente Amsterdam Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 3 Aantal verkocht 25 2 15 1 5 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement 1e kwartaal

Nadere informatie

Bijlage Visie Oost : Cijfers & trends bevolking en woningvoorraad Hilversum

Bijlage Visie Oost : Cijfers & trends bevolking en woningvoorraad Hilversum Bijlage Visie Oost : Cijfers & trends bevolking en woningvoorraad Hilversum 1. Ontwikkeling bevolking naar leeftijd De Primos huishoudensprognose (2011) voor de periode 2010-2040 schetst het volgend beeld:

Nadere informatie

HR-isolatie. voor het hellende dak

HR-isolatie. voor het hellende dak HR-isolatie voor het hellende dak Over de noodzaak van isolatie in de bouw bestaat allang geen discussie Waarom isoleren? meer. Voor de hedendaagse nieuwbouw gelden op dit vlak allerlei wettelijke voorschriften

Nadere informatie

Verkoop door woningcorporaties

Verkoop door woningcorporaties 34 Afspraken over verkoop van sociale huurwoningen Sinds 1998 worden in Amsterdam sociale huurwoningen verkocht. Aanleiding was de sterk veranderde samenstelling en woningbehoefte van de Amsterdamse bevolking.

Nadere informatie

Duurzame verlichting voor woningcorporaties

Duurzame verlichting voor woningcorporaties Duurzame verlichting voor woningcorporaties >> Als het gaat om energie en klimaat Bij de keuze van verlichting rondom woningen, in gemeenschappelijke ruimten en op paden en terreinen spelen veel factoren

Nadere informatie

CBS: Meer werkende vrouwen op de arbeidsmarkt

CBS: Meer werkende vrouwen op de arbeidsmarkt CBS: Meer werkende vrouwen op de arbeidsmarkt Tussen maart en mei is het aantal mensen met een baan met gemiddeld 6 duizend per maand gestegen. De stijging is volledig aan vrouwen toe te schrijven. Het

Nadere informatie

Energie besparen en opwekken Westereng en Oostereng Bussum 26-5-2015

Energie besparen en opwekken Westereng en Oostereng Bussum 26-5-2015 Energie besparen en opwekken Westereng en Oostereng Bussum 26-5-2015 Wat kunt u verwachten? Welkom door wethouder Watt Nu: mogelijkheden energie opwekken Hoom: mogelijkheden energie besparen Maatregelen:

Nadere informatie

Na-isoleren van bestaande buitenmuren

Na-isoleren van bestaande buitenmuren Na-isoleren van bestaande buitenmuren Buitengevelisolatie Hoe isoleer je bestaande buitenmuren: in de spouw, aan de binnenzijde of aan de buitenzijde? In deze reeks artikels zetten we de verschillende

Nadere informatie

Kees van der Linden. - isoleren van de gebouwschil algemeen (ppt VENIN) - spouwmuur na-isolatie (onderzoek Milieu Centraal/RVO/BZK) - discussie

Kees van der Linden. - isoleren van de gebouwschil algemeen (ppt VENIN) - spouwmuur na-isolatie (onderzoek Milieu Centraal/RVO/BZK) - discussie Kees van der Linden - isoleren van de gebouwschil algemeen (ppt VENIN) - spouwmuur na-isolatie (onderzoek Milieu Centraal/RVO/BZK) - discussie Feiten en fabels over na-isolatie van spouwmuren Aanpak onderzoek

Nadere informatie

Winket bv. bestekken. Kengetallen 04-02-2013. Onderzoek:

Winket bv. bestekken. Kengetallen 04-02-2013. Onderzoek: Winket bv Huisvestingseconomie, bouwkosten en bestekken Winket bv Huisvestingseconomie, bouwkosten en bestekken Boulevard 51 4701 EP Roosendaal www.winket.nl Bank BTW KvK Telefoon 52.63.69.485 NL 067884891B01

Nadere informatie

Ontwikkeling leerlingaantallen

Ontwikkeling leerlingaantallen Ontwikkeling leerlingaantallen Elk jaar wordt op 1 oktober het leerlingaantal van elke basisschool geregistreerd door de Dienst Uitvoering Onderwijs (). Op basis van deze leerlingtelling wordt de bekostiging

Nadere informatie

De NESK scholen duurzaam opgeleverd. Het Klaverblad gebouwd voor de toekomst

De NESK scholen duurzaam opgeleverd. Het Klaverblad gebouwd voor de toekomst De NESK scholen duurzaam opgeleverd Het Klaverblad gebouwd voor de toekomst Tabel actoren Projectfase Organisatie Programma van Eisen (PvE) Ontwerp Bestek/Inkoop Realisatie Gebruik Janssen de Jong projectontwikkeling

Nadere informatie

Rapport De toegerekende huur van eigenaarswoningen in de CPI

Rapport De toegerekende huur van eigenaarswoningen in de CPI Rapport De toegerekende huur van eigenaarswoningen in de CPI Jan Walschots T projectnummer Overheidsfinanciën en consumentenprijzen 19 augustus 2013 kennisgeving De in dit rapport weergegeven opvattingen

Nadere informatie

Inventaris hernieuwbare energie in Vlaanderen 2013

Inventaris hernieuwbare energie in Vlaanderen 2013 1 Beknopte samenvatting van de Inventaris duurzame energie in Vlaanderen 2013, Deel I: hernieuwbare energie, Vito, september 2014 1 Het aandeel hernieuwbare energie in 2013 bedraagt 5,9% Figuur 1 bio-elektriciteit

Nadere informatie

Voorbeeldstraat 1 in Hilversum

Voorbeeldstraat 1 in Hilversum Voorbeeldstraat 1 in Hilversum Klantnummer 11111VA1 Contactpersoon Kasper van Heteren Energie prestatie adviseur woningen (EPA-W) Johannes Frölich E-mailadres kasper.van.heteren@maakjehuishoom.nl Datum

Nadere informatie

Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL SESSIE BETAALBAAR- HEID

Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL SESSIE BETAALBAAR- HEID Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL SESSIE BETAALBAAR- HEID donderdag 19 maart 2015 BETAAL- BAARHEID Groningen is de jongste stad van Nederland. Van de totaal circa 200.000 inwoners zijn

Nadere informatie

Het hoogste rendement per m²

Het hoogste rendement per m² DE NIEUWE PIR-ISOLATIE Het hoogste rendement per m² IKO Insulations in de IKO groep: Setting the Standard in dak bedekking én isolatie! Nebiprofa: De zekerheid van kwaliteit Meer dan 65 jaar ervaring in:

Nadere informatie

Woonmonitor Drechtsteden 2010

Woonmonitor Drechtsteden 2010 2 Woonmonitor Drechtsteden 2010 Onderzoekcentrum Drechtsteden drs. J.M.A. Schalk juni 2010 Colofon Opdrachtgever Tekst Drukwerk Informatie GR Drechtsteden Onderzoekcentrum Drechtsteden Impuls Publiciteit,

Nadere informatie

LANDEN ANALYSE DUITSLAND

LANDEN ANALYSE DUITSLAND LANDEN ANALYSE DUITSLAND Algemeen LANDEN ANALYSE ALGEMEEN De Landen Analyse gee7 de sector (cijferma@g) inzicht in de huidige (2013) en toekoms@ge (2018) waarde van de consump@e van snijbloemen en potplanten

Nadere informatie

INDIVIDUELE TAAK OPLEIDINSONDERDEEL CONSTRUCTIES 1. JULIE VANDENBULCKE MAK 1 E Aannemer: Luc Vandermeulen

INDIVIDUELE TAAK OPLEIDINSONDERDEEL CONSTRUCTIES 1. JULIE VANDENBULCKE MAK 1 E Aannemer: Luc Vandermeulen INDIVIDUELE TAAK OPLEIDINSONDERDEEL CONSTRUCTIES 1 JULIE VANDENBULCKE MAK 1 E Aannemer: Luc Vandermeulen Inhoud 1. 1 ste constructiedetail... 2 2. 2 de constructiedetail... 3 3. Beschrijving van de opbouw

Nadere informatie

Sinds het uitbreken van de crisis eind 2008 daalt het aanbod van nieuwbouwwoningen

Sinds het uitbreken van de crisis eind 2008 daalt het aanbod van nieuwbouwwoningen 22 23 Aanbod, afzet en opleveringen van nieuwbouwwoningen Sinds het uitbreken van de crisis eind 2008 daalt het aanbod van nieuwbouwwoningen gestaag. Het aanbod van nieuwbouwwoningen bestond in 2011 uit

Nadere informatie

Eenvoudig isoleren en snel geld besparen

Eenvoudig isoleren en snel geld besparen Woningvergroting Energiebesparing VvE-vergroting Eenvoudig isoleren en snel geld besparen Vergroot je woning Voor meer informatie kunt u vrijblijvend langskomen bij de Serviceorganisatie op de Apeldoornselaan

Nadere informatie

Woningmarktrapport 3e kwartaal Gemeente 's-gravenhage

Woningmarktrapport 3e kwartaal Gemeente 's-gravenhage Woningmarktrapport 3e kwartaal 216 Gemeente 's-gravenhage Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 12 Aantal verkocht 1 8 6 4 2 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement 4e kwartaal

Nadere informatie

Vraagstelling en conclusie

Vraagstelling en conclusie Notitie Petten, 13 november 2014 Afdeling Policy Studies ECN-N--11-002 Van Aan J.M. Sipma Z. Berdowski (Instituut voor Onderzoek naar Overheidsuitgaven (IOO) Onderwerp Energiegebruik en gerelateerde kosten

Nadere informatie

Regiobericht 1.0 Noord

Regiobericht 1.0 Noord Economie, innovatie, werk en inkomen 1 Kenmerken van het landsdeel Het landsdeel Noord bestaat uit de provincies Groningen, Friesland en Drenthe. De provincies werken samen in het Samenwerkingsverband

Nadere informatie

Persbericht. Prijzen industrie hoger door dure aardolie. Centraal Bureau voor de Statistiek

Persbericht. Prijzen industrie hoger door dure aardolie. Centraal Bureau voor de Statistiek Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB00-148 30 juni 2000 9.30 uur Prijzen industrie hoger door dure aardolie Het prijsniveau van Nederlandse industriële producten ligt in mei van dit jaar 2,2%

Nadere informatie

Voorwoord. Tenslotte is ook het aspect gedrag van belang. Daar staan we in de publicatie Energiegedrag in de woning (RIGO, 2009) uitgebreid bij stil.

Voorwoord. Tenslotte is ook het aspect gedrag van belang. Daar staan we in de publicatie Energiegedrag in de woning (RIGO, 2009) uitgebreid bij stil. Kernpublicatie WoON Energie 2006 Kernpublicatie WoON Energie 2006 Voorwoord De isolatiegraad van de gemiddelde Nederlandse woning is in de afgelopen jaren toegenomen. Daarbij gaat het met name om dak-

Nadere informatie

Stichtse Vecht Isoleert 1.0 Nut & Noodzaak

Stichtse Vecht Isoleert 1.0 Nut & Noodzaak Stichtse Vecht Isoleert 1.0 Nut & Noodzaak Doel van deze presentatie energie besparen lagere energie rekening comfort verhogend máár? Duurzame Vecht - van Dijk B&A isolatie actie bestaande bouw Nov. 2016

Nadere informatie

Datum 10 januari 2015 Betreft Beantwoording vragen over de energierekening huishoudens cf. de NEV 2014

Datum 10 januari 2015 Betreft Beantwoording vragen over de energierekening huishoudens cf. de NEV 2014 >Retouradres Postbus 20401 2500 EK Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA 's-gravenhage Directoraat-generaal Bezoekadres Bezuidenhoutseweg 73 2594 AC Den Haag

Nadere informatie

Structuuronderzoek 23 Samenvatting. De handel in grind, industriezand en aanverwante materialen in Nederland 2005 2014

Structuuronderzoek 23 Samenvatting. De handel in grind, industriezand en aanverwante materialen in Nederland 2005 2014 Structuuronderzoek 23 Samenvatting De handel in grind, industriezand en aanverwante materialen in Nederland 2005 2014 1. Inleiding De Nederlandse Vereniging van Leveranciers van Bouwgrondstoffen "NVLB"

Nadere informatie

Goed isoleren is vakwerk. Wat u moet weten over na-isolatie

Goed isoleren is vakwerk. Wat u moet weten over na-isolatie BRANCHEORGANISATIE NA-ISOLATIE Goed isoleren is vakwerk Wat u moet weten over na-isolatie INLEIDING GOED ISOLEREN IS VAKWERK Een goed geïsoleerd huis is prettig om in te wonen. Het is goed voor het wooncomfort,

Nadere informatie

Renovatie en na-isolatie van muren: context en problematiek

Renovatie en na-isolatie van muren: context en problematiek Studiedag in het kader van het SBO project Heat, air and moisture performance engineering Renovatie en na-isolatie van muren: context en problematiek P. Wouters Directeur Ontwikkeling en Valorisatie WTCB

Nadere informatie

Opfrisbijeenkomst erkend deskundigen energielabel. 19 & 22 december 2016

Opfrisbijeenkomst erkend deskundigen energielabel. 19 & 22 december 2016 Opfrisbijeenkomst erkend deskundigen energielabel 19 & 22 december 2016 Programma Welkom en inleiding (Martijn Habets, RVO.nl) Toezicht erkend deskundigen (Ronald Henny, ILT) Werkwijze erkend deskundigen

Nadere informatie

Woonmonitor Limburg 2015 en Bevolkings- en huishoudensprognose Progneff 2016

Woonmonitor Limburg 2015 en Bevolkings- en huishoudensprognose Progneff 2016 provincie limburg!ngekomef\i Gemeente Nederweert PERSOONLIJK Gemeente Nederweert College van Burgemeester en Wethouders Postbus 2728 6030 AA NEDERWEERT 3 1 OKT. 2016 NR. -------- ----.. --- - - -- -- Cluster

Nadere informatie

Stefan Teeling Leeuwarden, november 2015 FACTSHEET METSLAWIER

Stefan Teeling Leeuwarden, november 2015 FACTSHEET METSLAWIER Stefan Teeling Leeuwarden, november 2015 FACTSHEET METSLAWIER Inhoud Inleiding... 3 Demografie... 4 Wonen... 7 Bronvermelding... 8 Inleiding In 2011 ging het experiment Duurzame beschermde dorpsgezichten

Nadere informatie

Vloerisolatie In 5 stappen

Vloerisolatie In 5 stappen Vloerisolatie In 5 stappen Bewaar mij! 1 Vloerisolatie Inhoud 1 Is de kruipruimte diep genoeg? 4 2 Heb ik ook bodemisolatie nodig? 4 3 Welk materiaal kan ik gebruiken? 5 4 Hoe vind ik een goed isolatiebedrijf?

Nadere informatie

Heatpoint nieuwsbrief 4 juni 2013

Heatpoint nieuwsbrief 4 juni 2013 Heatpoint nieuwsbrief 4 juni 2013 Geachte relatie, In de vorige nieuwsbrief (nr.3 maart 2013) van Heatpoint hebben wij u uitgebreid geïnformeerd over de Innovation Award die wij hebben gewonnen. Samengevat

Nadere informatie

Graydon Kwartaalmonitor. incl Kwartaal 4

Graydon Kwartaalmonitor. incl Kwartaal 4 Graydon kwartaal monitor incl Kwartaal 4 1 Inhoud Inleiding 3 Persbericht 4 Per branche Overzicht Q2, Q3 en Q4 8 Starters per branche 9 Opheffingen per branche 1 Faillissementen per branche 11 Netto-Groei

Nadere informatie

Inventaris hernieuwbare energie in Vlaanderen 2014

Inventaris hernieuwbare energie in Vlaanderen 2014 1 Beknopte samenvatting van de Inventaris hernieuwbare energiebronnen Vlaanderen 2005-2014, Vito, januari 2016 1 Het aandeel hernieuwbare energie in 2014 bedraagt 5,7 % Figuur 1 groene stroom uit bio-energie

Nadere informatie

HYPOTHEEK INDEX 2E KWARTAAL 2016

HYPOTHEEK INDEX 2E KWARTAAL 2016 HYPOTHEEK INDEX 2E KWARTAAL 2016 De Hypotheek Index geeft ieder kwartaal inzicht in het consumentengedrag op het gebied van hypotheken. De kerncijfers zijn afkomstig van De Hypotheker die met ruim 10 procent

Nadere informatie

Trends in energetische maatregelen

Trends in energetische maatregelen Trends in energetische maatregelen Analyse van 2.000 EPC-berekeningen van aanvragen omgevingsvergunning vanaf 2012 tot en met 2015 Geschreven door Edward Prendergast, mobius consult edward@mobiusconsult.nl

Nadere informatie

Consumentenaankopen perkplanten Frankrijk

Consumentenaankopen perkplanten Frankrijk Consumentenaankopen perkplanten Frankrijk 2007 / 102 december 2007 - René van Paassen Productschap Tuinbouw, Afdeling Mimo Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden vermenigvuldigd

Nadere informatie

Handleiding bewijslast

Handleiding bewijslast Handleiding bewijslast 1 Inhoudsopgave Wat voor type glas heeft uw huis? 2 Is uw gevel na de bouw extra geïsoleerd? 5 Is uw dak na de bouw extra geïsoleerd? 7 Is uw vloer na de bouw extra geïsoleerd? 9

Nadere informatie

Feiten en cijfers 2010 Branche WMD

Feiten en cijfers 2010 Branche WMD Feiten en cijfers 2010 Branche WMD Ieder jaar maakt FCB de zogenoemde factsheets. Deze bestaat uit cijfers over de branche in een bepaald jaar. De cijfers over 2010 worden met de ontwikkelingen ook in

Nadere informatie

Energiebesparende maatregelen in de woningvoorraad

Energiebesparende maatregelen in de woningvoorraad December 22...... Energiebesparende maatregelen in de woningvoorraad KWR 2 maakt balans op Energiebesparende maatregelen in de woningvoorraad KWR 2 maakt balans op Voorwoord De isolatiegraad van de gemiddelde

Nadere informatie

DE BESTE EN NATUURLIJKSTE WARMTE-ISOLATIE TER WERELD.

DE BESTE EN NATUURLIJKSTE WARMTE-ISOLATIE TER WERELD. DE BESTE VONDST DIE WIJ OOIT HEBBEN GEDAAN, WILLEN WIJ HIER VOORSTELLEN. WANT IS HET NIET HET EENVOUDIGSTE EN NATUURLIJKSTE TER WERELD DAT U HET WARM WIL HEBBEN? DAAROM HEBT U EEN PERFECTE WARMTE-ISOLATIE

Nadere informatie

3. Spouw en vloerisola2e nader toegelicht

3. Spouw en vloerisola2e nader toegelicht 3. Spouw en vloerisola2e nader toegelicht 3.1 Huishoudelijk energieverbruik Wat verbruik je waar? Hoe kan je dit verminderen? Waarom spouw en vloerisola2e? 3.2 Spouwisola2e Technische aspecten Wat levert

Nadere informatie