Onderzoeksrapport Subsidierisico s. Rekenkamercommissie Waterschap Aa en Maas. 's-hertogenbosch, 20 maart 2008 RKC Versie: Definitief

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Onderzoeksrapport Subsidierisico s. Rekenkamercommissie Waterschap Aa en Maas. 's-hertogenbosch, 20 maart 2008 RKC200702 Versie: Definitief"

Transcriptie

1 Onderzoeksrapport Subsidierisico s Rekenkamercommissie Waterschap Aa en Maas 's-hertogenbosch, 20 maart 2008 RKC Versie: Definitief

2 Onderzoeksrapport Subsidierisico s Rekenkamercommissie Waterschap Aa en Maas 2 van 47

3 Inhoudsopgave Inhoudsopgave...3 Inleiding...5 Hoofdstuk 1 Opdracht Doelstelling Object van onderzoek en afbakening van het te onderzoeken gebied Opdracht Onderzoeksvragen...8 Hoofdstuk 2 Proces van onderzoek Organisatie van het onderzoek Teamsamenstelling en taakverdeling Overige betrokkenen Werkwijze Vooronderzoek Veldwerk Rapportage...10 Hoofdstuk 3 Relevante kaders (w.o. wet- en regelgeving) Definitie Beleidskader Subsidieverstrekkers Regeling budgethouderschap en financieel mandaat Regelingen financiën, treasury en interne controle Beoordelingskader...14 Hoofdstuk 4 Bevindingen Algemeen Subsidiefasen: Signaleren en aanvragen Subsidiefasen: Besteden en verantwoorden Overige bevindingen...24 Hoofdstuk 5 Conclusies...27 Hoofdstuk 6 Aanbevelingen...29 Hoofdstuk 7 Nawoord Bijlage I. Bijlage II. Zienswijze dagelijks bestuur...31 Rekenkamercommissie...33 Bij het onderzoek betrokken medewerkers...34 Enquêteformulier...36 Bijlage III. Overzicht subsidieregelingen...38 Bijlage IV. Overzicht projecten met subsidieverstrekkers...40 Bijlage V. Overzicht inkomsten...42 Bijlage VI. Kaders financiën, treasury en IC...44 Onderzoeksrapport Subsidierisico s Rekenkamercommissie Waterschap Aa en Maas 3 van 47

4 Onderzoeksrapport Subsidierisico s Rekenkamercommissie Waterschap Aa en Maas 4 van 47

5 Inleiding In dit rapport wordt verslag gedaan van het onderzoek naar de procesgang rondom de verwerving van subsidies. Met de verwerving van subsidies streeft het waterschap ernaar om de lastendruk voor zijn belastingplichtigen zo laag mogelijk te houden. In het bijzonder bij de realisatie van projecten worden in veel gevallen betekenisvolle inkomsten (subsidies en medefinanciering) geraamd. Het onderzoek van de rekenkamercommissie richt zich dan ook op het proces en de daarin opgenomen beheersmaatregelen van de daadwerkelijke verwerving van de geraamde subsidie-inkomsten. Leeswijzer In het eerste hoofdstuk wordt de onderzoeksopdracht concreet afgebakend, waarna in hoofdstuk 2 het onderzoeksproces wordt toegelicht. Relevante tekstpassages van in- en externe wet- en regelgeving zijn uitgewerkt in hoofdstuk 3. Hoofdstuk 4 beschrijft de onderzoeksbevindingen, waaruit in hoofdstuk 5 de conclusies kort worden samengevat per onderzoeksvraag. De aanbevelingen zijn in hoofdstuk 6 opgenomen. In hoofdstuk 7 is de zienswijze van het dagelijks bestuur opgenomen, waarna het rapport is afgesloten met een nawoord van de rekenkamercommissie. Onderzoeksrapport Subsidierisico s Rekenkamercommissie Waterschap Aa en Maas 5 van 47

6 Onderzoeksrapport Subsidierisico s Rekenkamercommissie Waterschap Aa en Maas 6 van 47

7 Hoofdstuk 1 Opdracht 1.1 Doelstelling Het rekenkameronderzoek richt zich op de toetsing van de doelmatigheid en doeltreffendheid van de getroffen beheersmaatregelen (AO/IC: administratieve organisatie 1 en interne controle 2 ) op het terrein van de verwerving van subsidies en de volledigheid van de realisatie van toegezegde subsidies. 1.2 Object van onderzoek en afbakening van het te onderzoeken gebied Het verwerven van subsidie-inkomsten en het verkrijgen van medefinanciering van projecten is een onderwerp met een financieel en een maatschappelijk belang. In toenemende mate worden projecten in samenwerking met andere partijen uitgevoerd. Om dit tot een goed einde te brengen dient de projectorganisatie en het beheerssysteem hiervoor op orde te zijn. Vooral Europese subsidieverstrekkers stellen strikte eisen aan projectrealisatie en rapportage. Om de toegekende subsidie maximaal uitgekeerd te krijgen moet het waterschap voldoen aan de subsidievoorwaarden. Welke risico s het waterschap loopt bij reeds toegekende subsidies en welke beheersmaatregelen hiervoor getroffen zijn is object van onderzoek. Binnen de kaders van het onderzoek vallen: a) Het beoordelen van de risico s in het proces van subsidieverwerving; biedt de opzet van het proces voldoende waarborgen dat de subsidiemogelijkheden optimaal worden benut. b) Het toetsen van de doelmatigheid en doeltreffendheid van de beheersmaatregelen van de AO/IC op het terrein van de volledigheid van de realisatie van inmiddels toegezegde subsidies per 1 juni 2007 (peildatum). c) Het beoordelen van reeds afgeronde projecten waarop minder subsidie is ontvangen dan vooraf werd aangenomen. d) Het beoordelen of onderzoek heeft plaatsgevonden naar de subsidiemogelijkheden. Buiten de kaders van het onderzoek vallen projecten en/of activiteiten: - waarvoor subsidies na 1 juni 2007 zijn toegezegd; - waarbij geen sprake is van subsidiëring maar van medefinanciering door derden op basis van een onderling vooraf overeengekomen verdeelsleutel (werkzaamheden voor derden); - waarvan de uitgaven medegefinancierd worden middels fiscale tegemoetkomingen c.q. faciliteiten (o.a. personeelsopleidingen en leaseconstructies). 1 Administratieve organisatie (AO): Alle activiteiten die betrekking hebben op het verzamelen, vastleggen en verwerken van gegevens, het verstrekken van gerichte informatie ten behoeve van het besturen, het doen functioneren en beheersen van een organisatie evenals het afleggen van verantwoording. 2 Interne controle (IC): De controle op de oordeelsvorming en activiteiten van anderen om de organisatie te kunnen besturen, mits deze controle door of namens de leiding van de organisatie wordt uitgevoerd. Onderzoeksrapport Subsidierisico s Rekenkamercommissie Waterschap Aa en Maas 7 van 47

8 1.3 Opdracht De opdracht luidt als volgt: Beoordeel het proces van subsidieverwerving en toets de beheersmaatregelen op het terrein van de realisatie van de volledigheid van de toegezegde subsidies, teneinde een oordeel te vormen over de beheersing van de risico s van geen of niet-volledige subsidieuitkering. 1.4 Onderzoeksvragen De concrete vragen waarop het onderzoek is gebaseerd: Biedt het proces van subsidieverwerving voldoende waarborgen dat de subsidiemogelijkheden optimaal worden benut? Voldoet de projectadministratie van de betreffende subsidiabele projecten aan de door de subsidieverstrekker(s) geformuleerde eisen? Verloopt de projectrealisatie conform de door de subsidieverstrekker(s) geformuleerde eisen (zoals termijnen e.d.)? Stuurt men op de kritische punten uit de subsidievoorwaarden? Verloopt de procedure ten aanzien van de subsidie-inning uniform, gestructureerd en controleerbaar? Wordt adequaat actie ondernomen op vragen, eisen van de subsidieverstrekker? Doen zich knelpunten voor bij de realisatie van subsidiegelden? Onderzoeksrapport Subsidierisico s Rekenkamercommissie Waterschap Aa en Maas 8 van 47

9 Hoofdstuk 2 Proces van onderzoek 2.1 Organisatie van het onderzoek Teamsamenstelling en taakverdeling Het onderzoek is uitgevoerd door een intern onderzoeksteam. De eindverantwoordelijkheid en kwaliteitsbewaking voor het uitgevoerde onderzoek berust bij de onderzoeksmanager. Hierbij is de volgende rolverdeling afgesproken. Functie Taak Onderzoeksmanager Kwaliteitsbewaking en communicatie richting opdrachtgever Hoofdonderzoeker Verzamelen, verkrijgen, vastleggen van gegevens en bewerken, analyseren en interpreteren van informatie als ook aansturing werkzaamheden en zorgen voor communicatie en afstemming met onderzoeksmanager, onderzoekers en betrokkenen bij het onderzoek Onderzoeker Verzamelen, verkrijgen, vastleggen van gegevens en bewerken, analyseren en interpreteren van informatie Overige betrokkenen In het kader van dit onderzoek worden naast een aantal procesmedewerkers ook de projectleiders en budgethouders betrokken. Een overzicht van de geïnterviewde en overig betrokken medewerkers is in Bijlage I opgenomen. 2.2 Werkwijze Onderstaand wordt op hoofdlijnen uiteengezet welke stappen en activiteiten zijn uitgevoerd in dit onderzoek Vooronderzoek In de periode van het vooronderzoek zijn de volgende activiteiten uitgevoerd: Het verzamelen en op hoofdlijnen bestuderen van relevante basisgegevens ten behoeve van het nader inkaderen van de onderzoeksopdracht, het opstellen van het normenkader (van toepassing zijnde in- en externe regelgeving) en het opstellen van de capaciteitsplanning voor het uitvoeren van het onderzoek, resulterend in een plan van aanpak van het onderzoek van de rekenkamercommissie Veldwerk Middels een onderzoeksbrief heeft de rekenkamercommissie het MO (managementoverleg, inmiddels directieteam) in kennis gesteld van het onderzoek, waarbij deze haar medewerking heeft toegezegd. Vervolgens is uit de financiële administratie een overzicht opgesteld van de lopende investeringsprojecten waarbij sprake is van begrote inkomsten. Middels een aselecte steekproef zijn uiteindelijk 37 projecten uit de totale populatie van 92 projecten in het onderzoek betrokken. Onderzoeksrapport Subsidierisico s Rekenkamercommissie Waterschap Aa en Maas 9 van 47

10 De budgethouders en projectleiders van de tot de steekproef behorende projecten zijn op de hoogte gebracht van het onderzoek en zijn dringend verzocht de enquête in te vullen (zie Bijlage II). Alle geënquêteerden hebben hun medewerking verleend aan het onderzoek. Met de 37 onderzochte projecten is een totale geraamde investering gemoeid van ruim 62 miljoen (35% van het totale investeringsvolume en 47% van het investeringsvolume dat mede gefinancierd wordt middels (subsidie)inkomsten). De geraamde kosten van de onderzochte projecten variëren van tot ruim 12,5 miljoen en bedragen gemiddeld 1,7 mln. De totaal geraamde (subsidie)inkomsten van de onderzochte projecten bedragen ruim 35 miljoen (89% van het totaal aan (subsidie)inkomsten). De geraamde inkomsten van de onderzochte projecten variëren van tot ruim 8 miljoen en bedragen gemiddeld Voor een overzicht van de in het onderzoek betrokken projecten, de betreffende subsidieverstrekkers en de inkomstenstromen wordt verwezen naar Bijlage IV en Bijlage V. Voor zover de ingeleverde enquête daartoe aanleiding gaf is bij de betrokkenen navraag gedaan. Verder zijn met een aantal functionarissen interviews gehouden betreffende voor het onderzoek relevante onderwerpen met betrekking tot (de borging van) het proces van subsidiesignalering, -aanvraag, -besteding en -verantwoording Rapportage Na afronding van het veldonderzoek is een eerste concept-onderzoeksrapport opgesteld. Na behandeling hiervan in de rekenkamercommissie is het conceptrapport voorgelegd aan voor het onderzochte proces verantwoordelijke medewerkers met het verzoek het rapport te controleren op feitelijke onjuistheden en onvolledigheden. Na deze consultatieronde is door de secretaris in samenspraak met de voorzitter een definitief rapport opgesteld waarin de gesignaleerde onvolkomenheden zijn hersteld. Dit rapport is voorgelegd aan het dagelijks bestuur met het verzoek om een schriftelijke zienswijze op het rapport te leveren. De zienswijze van het dagelijks bestuur is met een nawoord van de rekenkamercommissie integraal opgenomen in het rapport. De definitieve versie van het rapport wordt, voorzien van de zienswijze van het dagelijks bestuur en een nawoord, van de rekenkamercommissie, ter behandeling aangeboden aan het algemeen bestuur van het waterschap. Onderzoeksrapport Subsidierisico s Rekenkamercommissie Waterschap Aa en Maas 10 van 47

11 Hoofdstuk 3 Relevante kaders (w.o. wet- en regelgeving) In dit hoofdstuk wordt achtereenvolgens het relevante kader van wet- en regelgeving nader toegelicht, als mede het beoordelingskader van dit onderzoek waarna in hoofdstuk 4 wordt ingegaan op de bevindingen uit het onderzoek getoetst aan het kader en de onderzoeksvragen. Om de onderzoeksvragen te kunnen beantwoorden is het van belang een goed beeld te hebben van de van toepassing zijnde wet- en regelgeving. De voor het onderzoek van toepassing zijnde relevante passages zijn in dit hoofdstuk opgenomen. Dit is verder aangevuld met een beoordelingskader dat gebruikt is in het verdere onderzoek. Dit beoordelingskader is gebaseerd op literatuurstudie en vergelijkbare studies en aangepast naar de situatie van het waterschap. 3.1 Definitie Subsidies worden door de subsidieverstrekker verstrekt om een bepaalde, door de subsidieverstrekker gewenste ontwikkeling te stimuleren. In het kader van dit onderzoek wordt onderstaande verruimde aangevulde definitie van subsidies uit de Wet bestuursrecht gehanteerd: De aanspraak op financiële middelen door een bestuursorgaan of vergelijkbaar rechtspersoon verstrekt met het oog op bepaalde activiteiten van de aanvrager, anders dan voor aan dat bestuursorgaan of rechtspersoon geleverde goederen of diensten. 3.2 Beleidskader Subsidieverstrekkers De belangrijkste verstrekkers van subsidies zijn de Provincie, het Rijk en de Europese Unie. Ook fondsen en samenwerkingsverbanden kunnen subsidies verstrekken. Het is dan ook erg moeilijk een volledig en actueel beeld van de subsidiemogelijkheden te verkrijgen en te behouden. Een kanttekening hierbij is dat bij een aantal regelingen de subsidieverstrekker actief op zoek gaat naar waterschappen. De subsidieverstrekker heeft er immers belang bij dat de subsidies worden aangevraagd; men wil ten slotte de realisatie van de beleidsdoelen door middel van subsidies stimuleren. Subsidies worden aan het waterschap verstrekt voor specifieke doelen die op lokaal of regionaal niveau moeten worden gerealiseerd. Het waterschap is verantwoordelijk voor de rechtmatige (en doelmatige) uitvoering van de subsidie en dient hiervoor verantwoording af te leggen aan de betrokken verstrekker. Het waterschap is gehouden aan de specifieke subsidievoorwaarden en is dus niet vrij in de aanwending van de subsidie. Een verstrekker blijft verantwoordelijk voor de rechtmatigheid (en doelmatigheid) van de besteding van de gelden. Voor het verkrijgen van redelijke zekerheid over de rechtmatigheid kan de verstrekker zelf controles ter plaatse bij het waterschap uitvoeren (de eigen waarneming inclusief boekenonderzoek), of (slechts) informatie die het waterschap verstrekt beoordelen. Veelal is een specifieke accountantsverklaring vereist. Financiering vanuit Europa aan de lidstaten brengt in de regel zeer gedetailleerde verantwoordingseisen met zich mee voor de ontvanger. Vaak worden deze subsidies via Rijk en provincie verdeeld, waarbij dus ook aan Rijk en provincie verantwoording worden afgelegd. Onderzoeksrapport Subsidierisico s Rekenkamercommissie Waterschap Aa en Maas 11 van 47

12 De provincie Noord-Brabant verstrekt aan de Brabantse waterschappen subsidies voor bepaalde activiteiten. Verder is de provincie als doorgeefluik betrokken bij een aantal subsidiestromen. Hoewel het, zoals eerder aangeven, moeilijk is een volledig en actueel beeld van de subsidiemogelijkheden te verkrijgen is er ten behoeve van het onderzoek een tabel opgesteld met de belangrijkste subsidiestromen en de daaraan verbonden voorwaarden Dit overzicht is in Bijlage III opgenomen Regeling budgethouderschap en financieel mandaat In de regeling budgethouderschap en financieel mandaat is ten aanzien van de verantwoordelijkheden en bevoegdheden van de budgethouder op het gebied van subsidies onderstaande opgenomen in: Artikel 1 lid b: mandaat: de bevoegdheid om in naam van het Dagelijks Bestuur een besluit te nemen tot het aangaan van een overeenkomst tot levering van goederen en/of diensten en/of aanneming c.q. gunning van werken; Artikel 1 lid k: budgethouder: de functionaris die door (onder)mandaat de bevoegdheid en verantwoordelijkheid heeft gekregen om binnen het vastgestelde afdelingsbudget voor zijn/haar organisatiedeel overeenkomsten aan te gaan, activiteiten te ontplooien en prestaties te realiseren ten aanzien van de onder zijn/haar taak- of productverantwoordelijkheid vallende product(en); Artikel 1 lid m: producten: de vastgestelde en als zodanig in de begroting opgenomen beleidsvelden, beleids-, beheer- en werkplanproducten. Hiertoe worden mede gerekend de investeringen gedurende de begrotingsjaren waarbinnen de realisatie van de investering valt; Artikel 4 lid d: [..] de budgethouder de verantwoordelijkheid heeft aan te tonen dat de maximale subsidies en inkomsten gegenereerd worden; Artikel 9 lid d: de budgethouder is verantwoordelijk voor de uitgaven respectievelijk de inkomsten die voortvloeien uit de door hem aangegane overeenkomsten; Artikel 9 lid e: de budgethouder is verplicht [..] te rapporteren; Artikel 9 lid f: de budgethouder verstrekt het hoofd van de afdeling Financiën alle gegevens en stukken die nodig zijn voor een juiste verzorging van de financiële administratie, de begrotingsbewaking en de (jaar)verslaggeving; Artikel 9 lid g: de budgethouder laat de op een product betrekking hebbende financiële verplichtingen en vorderingen intracomptabel vastleggen, zodat te allen tijde de actuele stand van de budgetten duidelijk is. Artikel 9 lid i: De leden a t/m h zijn voor projecten onverlet van toepassing met dien verstande dat overal waar in de leden sprake is van product, deze door de budgethouder eveneens gelezen dient te worden als project. In dezelfde regeling is ten aanzien van de verantwoordelijkheden en bevoegdheden van de projectleider op het gebied van subsidies onderstaande opgenomen in: Artikel 1 lid w: projectleider: de functionaris die volgens de notitie projectmatig werken middels een Projectopdrachtformulier (POF) door de opdrachtgever en het hoofd van de projectverantwoordelijke afdeling verantwoordelijk is gesteld voor het welslagen van het project De projectleider is niet per definitie de budgethouder, tenzij via (onder)mandaat geregeld. Artikel 1 lid x: project: de organisatiestructuur die analoog aan de notitie projectmatig werken als zodanig opgezet is om met een éénmalig karakter een eenduidig te definiëren product op te leveren, met inzet van een apart toegekend budget. Artikel 5 Een projectleider heeft slechts bevoegdheden in het kader van budgethouderschap indien deze door (onder)mandaat zijn verkregen conform de Mandaatregeling Regelingen financiën, treasury en interne controle Binnen het werkveld financiën, treasury en interne controle is een aantal regelingen actueel waarbij ten aanzien van subsidies en projectadministratie de relevante passages integraal zijn opgenomen in Bijlage VI. De voor het onderzoek essentiële passages zijn onderstaand weergegeven: Onderzoeksrapport Subsidierisico s Rekenkamercommissie Waterschap Aa en Maas 12 van 47

13 Uit Nota financieel beleid Risicoparagraaf: Volledigheidshalve kan hierbij worden opgemerkt dat bij de toekenning van subsidies het uitgangspunt van goed koopmanschap wordt gehanteerd. Dit leidt ertoe dat binnen het waterschap het niet toekennen van subsidies altijd als een risico is afgedekt en dus niet in de risicoparagraaf opgenomen hoeft te worden. Uit Treasurystatuut: Diverse artikelen vanuit de verantwoordelijkheid voor de treasuryfunctie en de te onderkennen deelfuncties: het beheersen en inzichtelijk maken van de volgende financiële risico s: renterisico s, kredietrisico s, interne liquiditeitsrisico s, koersrisico s en valutarisico s; het opzetten en onderhouden van een goed en efficiënt functionerende infrastructuur voor het beheer van de geldstromen en posities; het registreren van transacties in de administratie; het vormen van adequate dossiers van plannen, nota s, besluiten, transacties, handelingen e.d.; een goede interne en externe informatievoorziening over de uitvoering van de treasuryfunctie. het bijdragen aan het bereiken van een financiële balansstructuur die dienstbaar is aan de doelstellingen van het waterschap; het door middel van een goede toegang tot de (Europese) geld en kapitaalmarkten veilig stellen van de financierbaarheid van het waterschap zodat op elk gewenst moment middelen kunnen worden aangetrokken; ten opzichte van de taken die in het reglement aan het waterschap zijn opgedragen heeft de treasuryfunctie een ondersteunende rol. Treasury volgt en is dienstbaar aan deze taken (servicecentrum); de uitvoering van de treasuryfunctie voegt geen financiële risico s toe aan degene die zijn verbonden aan de uitvoering van de taken die in het reglement aan het waterschap zijn opgedragen, maar is er op gericht toekomstige risico s te verminderen of te verschuiven; bij de uitvoering van de treasuryfunctie worden financiële risico s zo veel mogelijk vermeden; Uit Besluit werkzaamheden kassier Alle opdrachten tot inning van gelden worden individueel naar uiterste vervaldatum geregistreerd. Alle ontvangen bedragen worden in deze registratie afgeboekt. Alle ontvangen bedragen waarvoor geen opdracht tot inning is ontvangen, worden onverminderd de verplichting tot directe registratie, gemeld aan het hoofd van de afdeling Financiën. Uit de functiebeschrijving assistent project-administrateur: Verwerft en onderhoudt kennis op het gebied van subsidiemogelijkheden; Toetst beleids- en projectvoorstellen op de subsidiemogelijkheden; Levert een bijdrage aan de verwerking en bewaking van de subsidies in de financiële administratie; Voert in en verwerkt de gegevens van de projectadministratie; Bewaakt het subsidiegedeelte (budget) voor exploitatie- en investeringsprojecten; Geeft advies met betrekking tot projectadministratie; Neemt beslissingen bij het toetsen van beleid op subsidiemogelijkheden, bij de advisering ten aanzien van de projectadministratie [..]; Is verantwoording schuldig aan het afdelingshoofd over de kwaliteit van de coördinatie van de subsidiewerkzaamheden, de projectadministratie, interne controle [..]; Algemeen administratief-technische kennis op het gebied van subsidies; Heeft inzicht in subsidiemogelijkheden; Heeft vaardigheid in het geven van advies met betrekking tot projectadministratie. Uit de functiebeschrijving Treasurer / Project-administrateur Werkt projectadministratie uit en onderhoudt deze; Verzorgt de afstemming tussen project- en financiële administratie; Neemt beslissingen bij het coördineren van de werkzaamheden, [..] en bij het uitwerken van de projectadministratie; Heeft vaardigheid in het opzetten en onderhouden van een projectadministratie; Onderzoeksrapport Subsidierisico s Rekenkamercommissie Waterschap Aa en Maas 13 van 47

14 3.3 Beoordelingskader Het subsidieproces verloopt fasegewijs. De rekenkamercommissie onderscheidt de volgende fasen: Signaleren, aanvragen, besteden en verantwoorden. Voor de beoordeling van de doelmatigheid en doeltreffendheid van de getroffen beheersmaatregelen van het proces dat samenhangt met het signaleren, aanvragen, besteden en verantwoorden van subsidies is een referentiemodel uitgewerkt. In dit referentiemodel zijn naast de processtappen bovendien een aantal bijkomende aspecten opgenomen die ook relevant worden geacht voor een adequate verwerving van subsidies. Hieronder zijn de processtappen en de overige aspecten, met daaraan gerelateerde normen verder uitgewerkt. Signaleren Voor deze processtap is het relevant dat het waterschap op de hoogte is van de van toepassing zijnde subsidiemogelijkheden. Tevens dient het waterschap inzicht te hebben in de specifieke subsidievoorwaarden om tot een goed onderbouwd oordeel te kunnen komen of het aanvragen van de subsidie zinvol is of niet. De toetsvragen zijn: - Zijn alle relevante subsidiemogelijkheden in beeld? - Vindt een gestructureerde afweging plaats of de subsidie wel of niet wordt aangevraagd? Bij deze afweging speelt naast een kosten baten analyse van de subsidie ook het vermogen van het waterschap om aan de subsidievoorwaarden te kunnen voldoen een rol. Aanvragen In deze fase is het van belang dat de subsidie op de juiste wijze wordt aangevraagd. Kennis van de subsidievoorwaarden en een goed contact met de subsidieverstrekker is hierbij een belangrijke voorwaarde. De toetsvragen zijn: - Is het waterschap goed op de hoogte van de relevante subsidievoorwaarden? - Komen de aanvragen voor subsidies overeen met de toekenningen door de subsidieverstrekker? Besteden en verantwoorden Een subsidie wordt doorgaans (achteraf) verstrekt om te besteden aan de door de subsidieverstrekker gewenste activiteiten. Er zal dus besteding moeten plaatsvinden en nagenoeg altijd dient hierover verantwoording te worden afgelegd aan de subsidieverstrekker. In deze fase hoort ook het evalueren van het gebruik van de subsidie. De toetsvragen zijn: - Wordt de subsidie besteed in overeenstemming met het bijbehorende beleidsdoel? - Hoe wordt na de toekenning van een subsidie toegezien op het blijvend voldoen aan de voorwaarden en is de administratie zodanig ingericht dat zonder veel extra inspanningen kan worden voldaan aan de subsidievoorwaarden? - Worden de subsidies en de bijbehorende processen structureel geëvalueerd om te leren en te verbeteren? Overige aspecten Naast bovenstaande processtappen zijn er nog een aantal zaken waarvan de rekenkamercommissie verwacht dat ze zijn ingevuld. Zo is het van belang dat het waterschap een goed contact heeft met de verstrekkers van subsidies en dat hun doelen helder zijn. Daarnaast is een goed contact met andere relevante partijen (bijvoorbeeld andere waterschappen, de Unie van Waterschappen, gemeenten en eventuele ingehuurde specialisten) belangrijk om van te kunnen leren. Bovendien vindt de rekenkamercommissie Onderzoeksrapport Subsidierisico s Rekenkamercommissie Waterschap Aa en Maas 14 van 47

15 het vanzelfsprekend dat het bestuur van het waterschap naar behoren wordt geïnformeerd met betrekking tot de subsidietrajecten. De toetsvragen zijn: - Op welke wijze is er contact met andere relevante partijen en wat leert men van deze partijen? - Hoe wordt het bestuur van het waterschap geïnformeerd? - Hoe vindt binnen het waterschap de ondersteuning van subsidietrajecten (bijvoorbeeld door de afdeling Financiën) plaats en is er sprake van een heldere rolverdeling? - Hoe is de overdracht en de vervanging van verantwoordelijkheden voor subsidietrajecten geregeld? Mede met de in Bijlage II opgenomen enquête wordt getracht zoveel mogelijk de vragen van het in deze paragraaf beschreven beoordelingskader te beantwoorden. Onderzoeksrapport Subsidierisico s Rekenkamercommissie Waterschap Aa en Maas 15 van 47

16 Onderzoeksrapport Subsidierisico s Rekenkamercommissie Waterschap Aa en Maas 16 van 47

17 Hoofdstuk 4 Bevindingen In dit hoofdstuk worden de bevindingen uit het onderzoek weergegeven. Allereerst worden in paragraaf 4.1. de algemene bevindingen weergegeven die van toepassing zijn op het gehele subsidieproces, waarna in paragraaf 4.2 en 4.3 de bevindingen gepresenteerd worden die samenhangen met de verschillende fasen in het subsidietraject en met de resultaten van de enquête. Tot slot worden in paragraaf 4.4 de overige bevindingen weergegeven. 4.1 Algemeen De bevindingen in deze paragraaf hebben betrekking op het gehele subsidietraject en hebben daardoor een brede reikwijdte. Kader Aa en Maas kent geen vastgesteld beleid rondom externe subsidies. Ook zijn structuren of procedures die het proces rondom subsidieverwerving zouden kunnen stroomlijnen niet aangetroffen. De structuur voor het projectmatig werken vormt, samen met de hiërarchische structuren en verantwoordingslijnen die behoren bij de gekozen organisatiestructuur, het enige kader waarbinnen de subsidies worden gesignaleerd, aangevraagd, besteed en verantwoord. Hoewel hiermee niet wordt aangetoond dat subsidietrajecten niet goed verlopen, kan wel worden vastgesteld dat het proces van subsidieverwerving op dit moment erg kwetsbaar is vanwege het ontbreken van een goede organisatie van de werkzaamheden. Centrale ondersteuning Vanaf 1 juli 2004 tot 1 januari 2007 is voor de verwerving van subsidies en de voorbereiding en begeleiding van subsidietrajecten een extern bureau ingeschakeld. De samenwerking met dit bureau is per 1 januari 2007 niet verlengd in verband met het voornemen van het waterschap om een subsidiespecialist in dienst te nemen. Voor de volledigheid wordt vermeld dat met het bureau is afgesproken dat de per genoemde datum lopende subsidietrajecten door dit bureau zullen worden afgewikkeld. Uit een nadere juridische analyse van de overeenkomst met het externe bureau kan overigens worden geconcludeerd dat er sprake was van een eenzijdig naar het externe bureau toegeschreven contract. Het verwachtingspatroon van de medewerkers ten aanzien van de te leveren dienstverlening week af van wat er in het contract was opgenomen. Als gevolg hiervan dienden medewerkers van het waterschap meer werkzaamheden zelf te verrichten dan aanvankelijk ingeschat werd. Kennelijk was binnen de organisatie onvoldoende duidelijk wat van de extern adviseur mocht worden verwacht. In de Begroting 2007, is voor het aantrekken van de subsidiespecialist 1 fte formatie opgenomen. De invulling hiervan is in het kader van de doorontwikkeling van de organisatie doorgeschoven naar De subsidiespecialist is inmiddels geworven en zal per 1 januari 2008 de functie vervullen. De taken en verantwoordelijkheden van de subsidiespecialist zijn als volgt omschreven: Onderzoeksrapport Subsidierisico s Rekenkamercommissie Waterschap Aa en Maas 17 van 47

18 Deze medewerker is verantwoordelijk voor de ontwikkeling en het beheer van het kennisveld subsidies. Daartoe behoort het inventariseren van alle voor het waterschap beschikbare externe subsidiebronnen alsmede de coördinatie binnen het waterschap van de aanmelding van externe programmafinancieringen. Verder initieert en organiseert deze medewerker projecten tussen waterschap, andere overheden en doelgroepen om te komen tot structurele samenwerking op regionaal, landelijk en Europees niveau en formuleert beleid rondom subsidies. De medewerker adviseert projectleiders en budgethouders over de afhandeling van subsidieaanvragen en voert deze werkzaamheden in geval van complexe aanvragen zelf uit. Betrokkene ontwikkelt een netwerk rondom het thema subsidiemanagement. Bron: Vacaturetekst subsidiespecialist (nr AM 0736). Ten tijde van het opstellen van dit rapport (december 2007) was nog geen vastgestelde danwel concept functiebeschrijving beschikbaar. Zolang de functiebeschrijving nog niet definitief is beschreven en vastgesteld, bestaat het risico dat rollen, taken en verantwoordelijkheden onduidelijk blijven. Hoewel bovenstaande vacaturetekst van een hoog ambitieniveau getuigt, mag niet verwacht worden dat met de invulling van de vacature per 1 januari 2008 alle aspecten rondom het subsidiespectrum optimaal zijn ingevuld. Evenmin moet de suggestie worden gewekt dat de betreffende subsidiespecialist geen beroep meer zal doen op externe advisering dan wel op de interne organisatie. Afstemming met Financiën De afdeling Financiën heeft een ondersteunende rol in het subsidieproces. De projectleiders verzorgen de inhoud, terwijl de afdeling Financiën ondersteunt en (deels) toetst in het subsidietraject. In de afstemming tussen de projectleiders en Financiën speelt het cluster treasury en interne controle van de afdeling Financiën een belangrijke rol ter ondersteuning van de projectleider. Dit cluster heeft onder andere subsidiecoördinatie en projectadministratie als taak. De activiteiten benoemd onder subsidiecoördinatie worden slechts uitgevoerd met het oog op de specifieke ondersteunende rol van de afdeling Financiën bij lopende subsidietrajecten waarbij zij betrokken worden. Uit het onderzoek is gebleken dat het onderdeel Toetst beleids- en projectvoorstellen op de subsidiemogelijkheden tot op heden niet of nauwelijks wordt uitgevoerd. De projectleider blijft, samen met de budgethouder, verantwoordelijk voor de (goede) uitvoering. Het moment en de wijze waarop de afdeling Financiën bij een (subsidie)project betrokken wordt is sterk afhankelijk van de projectleider. Trend is wel dat Financiën steeds vaker in een vroegtijdiger stadium wordt betrokken bij of geïnformeerd over investeringsprojecten, inclusief het zomogelijk beoordelen van de door de projectleider aangedragen subsidiefaciliteiten en de hieraan verbonden voorwaarden. Het komt echter ook nog voor dat Financiën pas hoort van een subsidieaanvraag als deze in de commissie Financiën behandeld wordt. In het verleden is het voorgekomen dat een subsidie al aangevraagd was voordat de afdeling Financiën op de hoogte was. Dit is in principe ook nu nog mogelijk. Volledigheidshalve wordt vermeld dat in het derde kwartaal van 2007 een DB-toetsingscommissie is ingesteld, die vooraf DB-voorstellen op integraliteit en kwaliteit beoordeelt. Subsidieaanvragen en besluiten zijn bij Financiën beschikbaar indien zij betrokken is bij de subsidieaanvraag en / of besluit. Daarnaast beschikt de afdeling over subsidiestukken als de projectleiders die verstrekken (sommigen doen dat standaard op eigen initiatief), om het (financiële) projectdossier te completeren en eventuele financiële verplichtingen van de subsidie vast te leggen. Deze handelswijze leidt tot een niet eenduidige dossiervorming. Onderzoeksrapport Subsidierisico s Rekenkamercommissie Waterschap Aa en Maas 18 van 47

19 Financiën zorgt ervoor dat van de bij hen bekende subsidies de voorwaarden beschikbaar zijn, teneinde de benodigde financiële rapportages op te kunnen stellen. Subsidievoorwaarden zijn per verstrekker meestal gestandaardiseerd. Om (tussentijdse) rapportages te vergemakkelijken wordt een onderdeel (een zogenaamde dimensie) van het financiële systeem steeds meer ingericht conform de voorwaarden van de subsidieverstrekker. Projectleider en budgethouder Hoewel projectleiders en budgethouders volgens de kaders een afgebakende rol hebben (projectleiders zijn géén budgethouder tenzij zij daartoe gemandateerd zijn), worden de rollen niet eenduidig ingevuld. Het is geen uitzondering dat de projectleider door de budgethouder zowel verantwoordelijk wordt gesteld voor het realiseren van het project (output) en dat dit binnen de financiële kaders plaatsvindt (input). Formeel valt dit onder de verantwoordelijkheid van de budgethouder. Slechts in 6 van de 37 onderzochte projecten is het budgethouderschap formeel gemandateerd aan de projectleider. Daar waar de projectleider zich vooral verantwoordelijk voelt voor het realiseren van het project, ontstaat er een reëel gevaar dat het budgethouderschap te weinig aandacht krijgt. Kennisdeling Gebleken is dat men in de organisatie op meerdere plaatsen met projecten bezig is, waar subsidiemogelijkheden voor zijn. Dit is bijvoorbeeld het geval met het invullen van cofinanciering. Structuren of processen die kennisdeling bevorderen, anders dan het reguliere werkproces, hebben wij niet aangetroffen. Recentelijk is binnen het waterschap wél een modelsamenwerkingsovereenkomst voor gemeenten en waterschappen opgesteld in het kader van de realisatie en co-financiering van ecologische verbindingszones. Borgen subsidievoorwaarden Subsidievoorwaarden worden niet op een gestandaardiseerde wijze in beeld gebracht. Er is geen structurele en volledige centrale registratie van de voorwaarden. Er wordt vertrouwd op de werkprocessen van de betrokkenen voor de borging van de subsidievoorwaarden. De subsidievoorwaarden zijn hierdoor niet voor iedereen duidelijk. Dit maakt het moeilijk om blijvend aan de voorwaarden van de subsidie te voldoen. Nogmaals rollen, taken en bevoegdheden Zoals in voorgaande tekst al verwoord hebben we geconstateerd dat rollen, taken en bevoegdheden niet door de organisatie eenduidig worden ingevuld. Enerzijds heeft dit te maken met het feit dat de betreffende kaders niet meer helemaal actueel zijn, anderzijds doordat de kaders niet als zodanig ingevuld worden. Voorts speelt nog mee dat met het oog op de komst van de subsidiespecialist en het door het waterschap opzeggen van de dienstverlening van de externe adviseur lacunes zijn ontstaan. Hoewel betrokkenen deze naar eer en geweten zo goed mogelijk hebben trachten in te vullen, zijn wij van mening dat deze situatie niet optimaal is. Onderzoeksrapport Subsidierisico s Rekenkamercommissie Waterschap Aa en Maas 19 van 47

20 4.2 Subsidiefasen: Signaleren en aanvragen Bevindingen vanuit de enquête De meerderheid van de subsidiemogelijkheden komen via intern onderzoek boven water. In het verleden heeft ook de extern adviseur hierin een rol gespeeld. In een niet onaanzienlijk aantal gevallen wijkt de subsidiebeschikking af van de aanvraag. Uit de toelichtingen blijkt dat dit meestal te wijten aan het feit dat een gedeelte van de kosten door de subsidieverstrekker als niet-subsidiabel wordt aangemerkt. In een aantal gevallen geeft zowel de projectleider cq budgethouder aan niet op de hoogte te zijn van de relevante subsidievoorwaarden. Dit heeft dan te maken met het feit dat projectleiderschap en/of budgethouderschap overgedragen zijn op andere medewerkers zonder adequate overdracht van de dossiers. Tabel 1 Resultaten enquête fase signaleren en aanvragen subsidie 3 Signaleren Toetsvraag: Zijn alle relevante subsidiemogelijkheden in beeld? Er is geen garantie dat de organisatie alle relevante subsidies in beeld heeft. Het signaleren van subsidiemogelijkheden is niet integraal georganiseerd. De kennis over subsidieprogramma s bevindt zich decentraal in de organisatie, meestal bij individuele projectleiders. Het signaleren gebeurt vaak op een passieve manier, men reageert op wat voorbij komt of reeds bekend is. Bij grote reconstructieprojecten wordt wel actief gezocht naar subsidiemogelijkheden. De verantwoordelijkheid voor het signaleren is niet vastgelegd. De projectleiders stellen doorgaans de belangrijkste subsidiemogelijkheden wel in beeld te hebben. Een directielid is echter op basis van verschenen artikelen op dit vlak en zijn kennis van subsidierealisaties bij overige organisaties van mening dat het waterschap mogelijkerwijs substantiële subsidiebedragen misloopt. Onderzoek naar deze bewering valt buiten de kaders van het Rekenkameronderzoek. Toetsvraag: Vindt een gestructureerde afweging plaats of de subsidie wel of niet wordt aangevraagd? Er is géén systematische werkwijze voor het maken van deze afweging aangetroffen. 3 De gepresenteerde tabellen geven de antwoorden van de enquête weer. Per vraag hoeft het totaal aan gegeven antwoorden niet gelijk te zijn aan het aantal in het onderzoek betrokken projecten. Niet altijd zijn antwoorden gegeven of zijn per vraag meerdere antwoorden mogelijk. Onderzoeksrapport Subsidierisico s Rekenkamercommissie Waterschap Aa en Maas 20 van 47

Subsidies: lust of last? Onderzoek naar subsidieverwerving gemeente Haren

Subsidies: lust of last? Onderzoek naar subsidieverwerving gemeente Haren Subsidies: lust of last? Onderzoek naar subsidieverwerving gemeente Haren Rekenkamercommissie gemeente Haren Samenstelling: Drs. E. de Haan (voorzitter) D. Praamstra-Bos A. Schuurman T. Sieling R. Valkema

Nadere informatie

Deelplan IC Treasury 2014. Gemeente Lingewaard

Deelplan IC Treasury 2014. Gemeente Lingewaard Deelplan IC Treasury 2014 Gemeente Lingewaard 1 Inhoudsopgave 1. Aanleiding 3 2. Structureel / incidenteel 3 3. Opdrachtgever 3 4. Opdrachtnemer 3 5. Relevante wet- en regelgeving 3 6. Rapportage 4 7.

Nadere informatie

Rapportage. Effectmeting naar onderzoek Weten waarom uit 2008. Alphen-Chaam. Rekenkamercommissie Alphen-Chaam / Baarle-Nassau.

Rapportage. Effectmeting naar onderzoek Weten waarom uit 2008. Alphen-Chaam. Rekenkamercommissie Alphen-Chaam / Baarle-Nassau. 1 Rekenkamercommissie Alphen-Chaam / Baarle-Nassau Rapportage Effectmeting naar onderzoek Weten waarom uit 2008 Alphen-Chaam 7 juli 2011 W E T E N W A A R O M A L P H E N - C H A A M 2 1 Inleiding De Rekenkamercommissie

Nadere informatie

Controleprotocol subsidies gemeente Alkmaar voor verantwoording subsidies > 250.000

Controleprotocol subsidies gemeente Alkmaar voor verantwoording subsidies > 250.000 Controleprotocol subsidies gemeente Alkmaar voor verantwoording subsidies > 250.000 1 Algemeen Op grond van de Kaderverordening Subsidieverstrekking van de gemeente Alkmaar kunnen subsidies worden verstrekt.

Nadere informatie

Een OVER-gemeentelijke samenwerking tussen Oostzaan en Wormerland

Een OVER-gemeentelijke samenwerking tussen Oostzaan en Wormerland OVER OOSTZAAN Een OVER-gemeentelijke samenwerking tussen Oostzaan en Wormerland WORMERLAND. GESCAND OP 13 SEP. 2013 Gemeente Oostzaan Datum : Aan: Raadsleden gemeente Oostzaan Uw BSN : - Uw brief van :

Nadere informatie

Administrateur. Context. Doel. Rapporteert aan/ontvangt hiërarchische richtlijnen van: Directeur dienst Afdelingshoofd

Administrateur. Context. Doel. Rapporteert aan/ontvangt hiërarchische richtlijnen van: Directeur dienst Afdelingshoofd Administrateur Doel Realiseren van beheersmatige, adviserende en managementondersteunende administratieve werkzaamheden ten behoeve van de instelling, dan wel onderdelen daarvan, binnen vastgestelde procedures

Nadere informatie

Controleprotocol subsidies gemeente Amersfoort

Controleprotocol subsidies gemeente Amersfoort Controleprotocol subsidies gemeente Amersfoort Controleprotocol voor de accountantscontrole bij door de gemeente Amersfoort gesubsidieerde organisaties November 2014 # 4174019 Algemeen Op grond van de

Nadere informatie

Financiële verordening RUD Zuid-Limburg

Financiële verordening RUD Zuid-Limburg Financiële verordening RUD Zuid-Limburg 1 Inhoud Hoofdstuk 1 Algemene bepalingen... 3 Artikel 1 Begrippenkader... 3 Hoofdstuk 2 Begroting en verantwoording... 4 Artikel 2 Opstellen begroting en verantwoording...

Nadere informatie

FINANCIËLE VERORDENING RECREATIESCHAP DOBBEPLAS

FINANCIËLE VERORDENING RECREATIESCHAP DOBBEPLAS FINANCIËLE VERORDENING RECREATIESCHAP DOBBEPLAS Het Algemeen Bestuur van het recreatieschap Dobbeplas; Gezien het voorstel van het Dagelijks Bestuur van 13 oktober 2014; Gelet op het bepaalde in de artikelen

Nadere informatie

Verordening controle op het financieel beheer en op de inrichting van de financiële organisatie van Wetterskip Fryslân.

Verordening controle op het financieel beheer en op de inrichting van de financiële organisatie van Wetterskip Fryslân. Verordening controle op het financieel beheer en op de inrichting van de financiële organisatie van Wetterskip Fryslân. Het algemeen bestuur van Wetterskip Fryslân besluit, gelet op artikel 109 van de

Nadere informatie

Inhuur in de Kempen. Eersel, Oirschot en Reusel-De Mierden. Onderzoeksaanpak

Inhuur in de Kempen. Eersel, Oirschot en Reusel-De Mierden. Onderzoeksaanpak Inhuur in de Kempen Eersel, Oirschot en Reusel-De Mierden Onderzoeksaanpak Rekenkamercommissie Kempengemeenten 21 april 2014 1. Achtergrond en aanleiding In gemeentelijke organisaties met een omvang als

Nadere informatie

afdeling: iedere organisatorische eenheid binnen de omgevingsdienst met een eigen rechtstreekse verantwoordelijkheid

afdeling: iedere organisatorische eenheid binnen de omgevingsdienst met een eigen rechtstreekse verantwoordelijkheid o Financiële verordening Omgevingsdienst Veluwe IJssel Het algemeen bestuur van de Omgevingsdienst Veluwe IJssel, gelet op artikel 212 van de Gemeentewet; gelet op artikel 216 van de Provinciewet; gelet

Nadere informatie

gezien het voorstel van de Tijdelijke Commissie ingesteld door de Drechtraad van 21 augustus 2006 en 13 november 2006; b e s l u i t :

gezien het voorstel van de Tijdelijke Commissie ingesteld door de Drechtraad van 21 augustus 2006 en 13 november 2006; b e s l u i t : De Drechtraad gezien het voorstel van de Tijdelijke Commissie ingesteld door de Drechtraad van 21 augustus 2006 en 13 november 2006; gelet op artikel 212 van de Gemeentewet, alsmede artikel 30, eerste

Nadere informatie

b e s l u i t : 1 Inleidende bepaling 2 Begroting en verantwoording Nr: 07-104a De raad van de gemeente Barneveld;

b e s l u i t : 1 Inleidende bepaling 2 Begroting en verantwoording Nr: 07-104a De raad van de gemeente Barneveld; Nr: 07-104a De raad van de gemeente Barneveld; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders, nr. 07-104; gelet op artikel 212 van de Gemeentewet; overwegende dat de verordening op de uitgangspunten

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Beleidskader intrekken erkenning als Jobcoachorganisatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Beleidskader intrekken erkenning als Jobcoachorganisatie STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 13672 27 mei 2013 Beleidskader intrekken erkenning als Jobcoachorganisatie Het Uitvoeringsinstituut werknemersverzekeringen,

Nadere informatie

WIJZE VAN VERANTWOORDING Regiocontract Achterhoek 2012-2015 Versie april 2012 Voortgangsrapportage De subsidievrager dient jaarlijks uiterlijk 1 maart een voortgangsrapportage over het project in bij de

Nadere informatie

3 e Voortgangsrapportage dienst

3 e Voortgangsrapportage dienst 3 e Voortgangsrapportage dienst Inleiding De dienst OCW heeft een plan van aanpak verbetering kwaliteit jaarrekening opgesteld. Over de uitvoering van dit plan van aanpak is twee maal eerder via voortgangsrapportages

Nadere informatie

Provinciale Normenkader Rechtmatigheid 2015(aangepast)

Provinciale Normenkader Rechtmatigheid 2015(aangepast) Provinciale Normenkader Rechtmatigheid 2015(aangepast) Inleiding Met ingang van 2004 moeten alle provinciale jaarrekeningen worden voorzien van een accountantsverklaring met betrekking tot de financiële

Nadere informatie

VAN PLAN NAAR PROJECT

VAN PLAN NAAR PROJECT 2 van plan naar project VAN PLAN NAAR PROJECT FASE 1 ORIENTATIE FASE 2 CONCRETISERING FASE 3 SUBSIDIE- project leider projectleider Kansen onderzoeken 1.1 projectleider Projectplan uitwerken 2.1 projectleider

Nadere informatie

Plan van aanpak Rekenkameronderzoek naar (be)sturing van Gemeenschappelijke Regelingen

Plan van aanpak Rekenkameronderzoek naar (be)sturing van Gemeenschappelijke Regelingen Plan van aanpak Rekenkameronderzoek naar (be)sturing van Gemeenschappelijke Regelingen Rekenkamercommissies Edam-Volendam, Landsmeer, Oostzaan, Waterland Inleiding In de maanden mei tot en met oktober

Nadere informatie

Nadere uitwerking AO/IC. Uitvoeringsorganisatie De Groenzoom

Nadere uitwerking AO/IC. Uitvoeringsorganisatie De Groenzoom Nadere uitwerking AO/IC Uitvoeringsorganisatie De Groenzoom Datum: 10 juni 2015 Kenmerk: GZ-U3924 Versie: 1.0 Uitvoeringsorganisatie De Groenzoom Kleihoogt 7a 2651 KV Berkel en Rodenrijs Inhoudsopgave

Nadere informatie

Regeling Financieel Beheer Belastingsamenwerking Gouwe- Rijnland

Regeling Financieel Beheer Belastingsamenwerking Gouwe- Rijnland Regeling Financieel Beheer Belastingsamenwerking Gouwe- Rijnland Het Algemeen Bestuur van de Gemeenschappelijke regeling Gouwe-Rijnland (BSGR), gelet op: Artikel 212 van de Gemeentewet; Het Waterschapsbesluit;

Nadere informatie

d. Het controleprotocol is geen werkprogramma, maarde geeft een aantal minimale eisen ten aanzien van de verplicht uit te voeren controlepunten.

d. Het controleprotocol is geen werkprogramma, maarde geeft een aantal minimale eisen ten aanzien van de verplicht uit te voeren controlepunten. CONTROLEPROTOCOL AANGAANDE HET GEVEN VAN AANWIJZINGEN OVER DE REIKWIJDTE EN INTENSITEIT VAN DE ACCOUNTANTSCONTROLE IN HET KADER VAN INVESTERINGPROGRAMMA S AGENDA VAN TWENTE EN INNOVATIE PROGRAMMA TWENTE

Nadere informatie

Vacature Hoofd Financiën

Vacature Hoofd Financiën Vacature Hoofd Financiën Gezocht: Krachtig Hoofd Financiële en Salarisadministratie Voelt u zich aangetrokken tot de dynamische ontwikkelingen binnen Voortgezet Onderwijs? Bent u de krachtige, financiële

Nadere informatie

Kadernota xteme inhuur

Kadernota xteme inhuur Kadernota Externe inhuur Stuknummer: b!07.00560 gemeente Den Helder Concept Kadernota xteme inhuur Inhoudsopgave Kadernota Externe inhuur 1. Inleiding 3 2. Kaders 3 2.1. Definitie 3 2.2. Reikwijdte van

Nadere informatie

Registratienummer: GF13.20063 Datum: 17 september 2013 Agendapunt: 20

Registratienummer: GF13.20063 Datum: 17 september 2013 Agendapunt: 20 Aan de gemeenteraad Registratienummer: GF13.20063 Datum: 17 september 2013 Agendapunt: 20 Portefeuillehouder: De heer L. Buwalda Behandelend ambtenaar: Mevrouw I. de Graaf/ De heer W. de Jong Onderwerp:

Nadere informatie

Financiële verordening gemeente Achtkarspelen

Financiële verordening gemeente Achtkarspelen Financiële verordening gemeente Achtkarspelen De raad van de gemeente Achtkarspelen; gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van @; gelet op artikel 212 van de gemeentewet en

Nadere informatie

Tenders Flexibele subsidies 2015: Nieuwe Vrijwilligersorganisaties

Tenders Flexibele subsidies 2015: Nieuwe Vrijwilligersorganisaties Tenders Flexibele subsidies 2015: Tender 4 Flexibele subsidies 2015 - Tender 4 U bent een nieuwe stichting of vereniging die (nog) geen beroep gedaan heeft op, of nog niet in aanmerking kan komen voor,

Nadere informatie

Onderwerp: Onderzoek naar de overschrijding van de raming Brandweerkazerne Cothen-Langbroek

Onderwerp: Onderzoek naar de overschrijding van de raming Brandweerkazerne Cothen-Langbroek Raadsvergadering, 22 april 2008 Voorstel aan de Raad Nr: 228 Agendapunt: 6 Datum: 9 april 2008 Onderwerp: Onderzoek naar de overschrijding van de raming Brandweerkazerne Cothen-Langbroek Onderdeel raadsprogramma:

Nadere informatie

Mandatering van bevoegdheden Stichting Cavent

Mandatering van bevoegdheden Stichting Cavent Eigenaar : Beleidsmedewerker Vastgesteld door : MT Datum aanpassingen aan : 20-01-2015 Mandatering van bevoegdheden Stichting Cavent Mandatering op het terrein van inkomsten en uitgaven (budgetten) ALGEMEEN

Nadere informatie

BEHEERSDEEL. Stuknummer: bl10.00029. Administratieve organisatie en interne beheersing. Uitgangspunten administratieve organisatie en interne controle

BEHEERSDEEL. Stuknummer: bl10.00029. Administratieve organisatie en interne beheersing. Uitgangspunten administratieve organisatie en interne controle Stuknummer: bl10.00029 BEHEERSDEEL Administratieve organisatie en interne beheersing Uitgangspunten administratieve organisatie en interne controle Artikel 1. In het kader van de treasuryfunctie gelden

Nadere informatie

Onderzoeksopzet De Poort van Limburg gemeente Weert

Onderzoeksopzet De Poort van Limburg gemeente Weert Onderzoeksopzet De Poort van Limburg gemeente Weert Weert, 6 september 2011. Rekenkamer Weert Inhoudsopgave 1. Achtergrond en aanleiding 2. Centrale vraagstelling 3. De wijze van onderzoek 4. Deelvragen

Nadere informatie

Functieprofiel: Controller Functiecode: 0304

Functieprofiel: Controller Functiecode: 0304 Functieprofiel: Controller Functiecode: 0304 Doel Bijdragen aan de formulering van het strategische en tactische (financieel-)economische beleid van de instelling of onderdelen daarvan, alsmede vorm en

Nadere informatie

Deelplan IC Memoriaalboekingen 2014. Gemeente Lingewaard

Deelplan IC Memoriaalboekingen 2014. Gemeente Lingewaard Deelplan IC Memoriaalboekingen 2014 Gemeente Lingewaard Inhoudsopgave 1. Aanleiding 2 2. Structureel / incidenteel 2 3. Opdrachtgever 2 4. Opdrachtnemer 2 5. Relevante wet- en regelgeving 2 6. Rapportage

Nadere informatie

Controle- en rapportageprotocol Tijdelijke stimuleringsregeling SUWI- Bedrijfsverzamelgebouw 2002

Controle- en rapportageprotocol Tijdelijke stimuleringsregeling SUWI- Bedrijfsverzamelgebouw 2002 Controle- en rapportageprotocol Tijdelijke stimuleringsregeling SUWI- Bedrijfsverzamelgebouw 2002 1 ALGEMEEN 1.1 Doel en reikwijdte van het controle- en rapportageprotocol Dit controle- en rapportageprotocol

Nadere informatie

Functieprofiel: Projectleider Functiecode: 0302

Functieprofiel: Projectleider Functiecode: 0302 Functieprofiel: Projectleider Functiecode: 0302 Doel Voorbereiden en opzetten van en bijbehorende projectorganisatie, alsmede leiding geven aan de uitvoering hiervan, binnen randvoorwaarden van kosten,

Nadere informatie

Stadsdeel Zuidoost. illllllll. li', ü. Gemeente Amsterdam. COMMISSIE: MO DATUM : 3 oktober 2013 AGENDAPUNT NR.: TKN

Stadsdeel Zuidoost. illllllll. li', ü. Gemeente Amsterdam. COMMISSIE: MO DATUM : 3 oktober 2013 AGENDAPUNT NR.: TKN Gemeente Amsterdam Stadsdeel Zuidoost li', ü COMMISSIE: MO DATUM : 3 oktober 2013 AGENDAPUNT NR.: TKN ONDERWERP: Voortgangsrapportage (2e) Plan van aanpak Subsidies DOEL VAN DE BEHANDELING: Informeren

Nadere informatie

Kadernota accountantscontrole jaarrekening Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond 2015 e.v.

Kadernota accountantscontrole jaarrekening Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond 2015 e.v. AB Jeugdhulp Rijnmond 23 april 2015 bijlage 1 bij agp 11 Kadernota accountantscontrole jaarrekening Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond 2015 e.v. 1 1. Inleiding ln het Besluit Accountantscontrole

Nadere informatie

Bijlage 05 Stad en Regio Sleutelprojecten

Bijlage 05 Stad en Regio Sleutelprojecten Bijlage 05 Stad en Regio Sleutelprojecten Toelichting sleutelprojecten programma Stad en Regio 2012-2015/17 1 1 Inlichtingen bij dhr. A.J.H.P. Elferink, (026) 3599756, e-mailadres a.elferink@gelderland.nl

Nadere informatie

: Regeling budgethouderschap en leidraad budgethouders

: Regeling budgethouderschap en leidraad budgethouders MEMO INTERN Van Aan : Concernstaf : Afdelingshoofden/ budgethouders Datum : Betreft : Regeling budgethouderschap en leidraad budgethouders Collega s, Bijgevoegd vinden jullie de regeling budgethouderschap

Nadere informatie

Onderzoek naar de evalueerbaarheid van gemeentelijk beleid

Onderzoek naar de evalueerbaarheid van gemeentelijk beleid Onderzoek naar de evalueerbaarheid van gemeentelijk beleid Plan van aanpak Rekenkamer Maastricht februari 2007 1 1. Achtergrond en aanleiding 1 De gemeente Maastricht wil maatschappelijke doelen bereiken.

Nadere informatie

Facilitair accountmanager

Facilitair accountmanager Facilitair accountmanager Doel Inventariseren en analyseren van de wensen en ervaringen van klanten van de dienst ten aanzien van de dienstverlening en het uitzetten van daaruit voorvloeiende activiteiten,

Nadere informatie

Deelplan IC Investeringen en kredieten 2014. Gemeente Lingewaard

Deelplan IC Investeringen en kredieten 2014. Gemeente Lingewaard Deelplan IC Investeringen en kredieten 2014 Gemeente Lingewaard Inhoudsopgave 1. Aanleiding 2 2. Structureel / incidenteel 2 3. Opdrachtgever 2 4. Opdrachtnemer 2 5. Relevante wet- en regelgeving 2 6.

Nadere informatie

Dit reglement is opgesteld en vastgesteld ingevolge artikel 5.5. van de statuten van Stichting Vocallis.

Dit reglement is opgesteld en vastgesteld ingevolge artikel 5.5. van de statuten van Stichting Vocallis. BESTUURSREGLEMENT Vastgesteld door het bestuur op 6 mei 2015. Hoofdstuk I. Algemeen. Artikel 1. Begrippen en terminologie. Dit reglement is opgesteld en vastgesteld ingevolge artikel 5.5. van de statuten

Nadere informatie

onderzoek financiële administratie PBR

onderzoek financiële administratie PBR onderzoek financiële administratie PBR januari 2015 definitief 1 aanleiding In 2014 heeft de Rekenkamer Rotterdam een onderzoek uitgevoerd naar integriteitrisico s in het subsidieproces. Met dit onderzoek

Nadere informatie

Mem o G e h e i m. Datum 16 mei 2012. Aan De leden van de gemeenteraad. Van College/wethouder Van Leeuwen. Onderwerp GGD ZHW

Mem o G e h e i m. Datum 16 mei 2012. Aan De leden van de gemeenteraad. Van College/wethouder Van Leeuwen. Onderwerp GGD ZHW Directie Inwoners Postbus 15 2700 AA Zoetermeer Mem o G e h e i m Aan De leden van de gemeenteraad Datum 16 mei 2012 Van College/wethouder Van Leeuwen Onderwerp GGD ZHW Inleiding De afgelopen maanden is

Nadere informatie

Rekenkamercommissie Oostzaan

Rekenkamercommissie Oostzaan Rekenkamercommissie Oostzaan Jaarplan 2015 Missie Rekenkamercommissie De rekenkamer heeft de ambitie om door middel van haar onderzoeken een positieve bijdrage te leveren aan de kwaliteit van het bestuur

Nadere informatie

KFI en KPI: overeenkomsten, verschillen en raakvlakken

KFI en KPI: overeenkomsten, verschillen en raakvlakken KFI en KPI: overeenkomsten, verschillen en raakvlakken Ministerie van Financiën, Begrotingszaken Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, Personeelsmanagement Rijksdienst Inhoudsopgave

Nadere informatie

Ons kenmerk C100/05.0016522. Aantal bijlagen 1

Ons kenmerk C100/05.0016522. Aantal bijlagen 1 Directie Bestuur & Organisatie Directie Algemeen Aan de Commissie AB Korte Nieuwstraat 6 65 PP Nijmegen Telefoon (024) 329 9 Telefax (024) 329 22 92 E-mail gemeente@nijmegen.nl Postadres Postbus 905 6500

Nadere informatie

Vergaderdatum 6 juli 2016 Onderwerp Rapportage verbijzonderde interne controle 2015 Agendapunt

Vergaderdatum 6 juli 2016 Onderwerp Rapportage verbijzonderde interne controle 2015 Agendapunt Voorstel voor bestuur Vergaderdatum 6 juli 2016 Onderwerp Rapportage verbijzonderde interne controle 2015 Agendapunt 5 b Kenmerk B2016/u1320 Portefeuillehouder W. Stegeman Opsteller/indiener M.J. Donker

Nadere informatie

Treasurystatuut voor de Veiligheidsregio Utrecht

Treasurystatuut voor de Veiligheidsregio Utrecht Treasurystatuut voor de Veiligheidsregio Utrecht Versie: AB VRU 21 juni 2010 INHOUDSOPGAVE 1. Inleiding 2 Algemeen 2 Wettelijke voorschriften 2 Opbouw statuut 2 2. Uitgangspunten en doelstellingen 3 Uitgangspunten

Nadere informatie

Controleprotocol subsidies Purmerend

Controleprotocol subsidies Purmerend Controleprotocol subsidies Purmerend B&W d.d. 10-2-2015 Pagina 1 van 5 Controleprotocol voor de verantwoording en de controle van subsidies die zijn verleend door de gemeente Purmerend op grond van de

Nadere informatie

Aanpak projectaudits

Aanpak projectaudits Aanpak projectaudits 1. Inleiding Veel lokale overheden werken op basis van een standaardmethodiek Projectmatig Werken. Op die manier wordt aan de voorkant de projectfasering, besluitvorming en control

Nadere informatie

MANDAATREGELING 2013, afdeling Informatievoorziening en Vastgoed

MANDAATREGELING 2013, afdeling Informatievoorziening en Vastgoed KRIMPEN AAN DEN IJSSEL MANDAATREGELING 2013, afdeling Informatievoorziening en Vastgoed Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Krimpen aan den I Jssel en de burgemeester van de gemeente

Nadere informatie

RaadsbijlageVoorstel inzake de analyse en Plan van Aanpak van de

RaadsbijlageVoorstel inzake de analyse en Plan van Aanpak van de gemeente Eindhoven Dienst Maatschappelijke Ontwikkeling Raadsbijlage nummer 191 lnboeknummer OOU002531 Beslisdatum 26 september 2000 Dossiernummer 039.202 RaadsbijlageVoorstel inzake de analyse en Plan

Nadere informatie

Controleprotocol provincie Utrecht

Controleprotocol provincie Utrecht Controleprotocol provincie Utrecht Controleprotocol voor de accountantscontrole bij door de provincie Utrecht gesubsidieerde instellingen Januari 2010 Controleprotocol provincie Utrecht 1 van 7 Controleprotocol

Nadere informatie

Kwaliteitssysteem. KH-F-02 23-03-2009 Pagina 1 van 6. Deze procedure beschrijft de verantwoordelijkheden en bevoegdheden betreffende inkoop.

Kwaliteitssysteem. KH-F-02 23-03-2009 Pagina 1 van 6. Deze procedure beschrijft de verantwoordelijkheden en bevoegdheden betreffende inkoop. KH-F-02 23-03-2009 Pagina 1 van 6 Datum vaststelling : 23-03-2009 Eigenaar : Beleidsmedewerker Vastgesteld door : Directeur bestuurder Datum aanpassingen aan : 20-01-2015 1. BETREFT Deze procedure beschrijft

Nadere informatie

Controleprotocol Projecten Partnership STW KWF Technology for Oncology. Versie d.d. 2 september 2015

Controleprotocol Projecten Partnership STW KWF Technology for Oncology. Versie d.d. 2 september 2015 Controleprotocol Projecten Partnership STW KWF Technology for Oncology Versie d.d. 2 september 2015 1 UITGANGSPUNTEN 3 2 ONDERZOEKSAANPAK 4 3 ACCOUNTANTSPRODUCT 6 2 1 UITGANGSPUNTEN Achtergrond STW en

Nadere informatie

Follow up onderzoek naar minimabeleid

Follow up onderzoek naar minimabeleid Follow up onderzoek naar minimabeleid 1. Inleiding Op 20 mei 2009 is het rapport Onderzoek Minimabeleid Rekenkamercommissie Waterland verschenen. Dit rapport is in de raad van 27 oktober 2009 voor kennisgeving

Nadere informatie

REGELING AMBTELIJKE ORGANISATIE GEMEENTE HILLEGOM. Vastgesteld in vergadering van het college van de gemeente Hillegom op 5 oktober 2004, B&W nummer..

REGELING AMBTELIJKE ORGANISATIE GEMEENTE HILLEGOM. Vastgesteld in vergadering van het college van de gemeente Hillegom op 5 oktober 2004, B&W nummer.. REGELING AMBTELIJKE ORGANISATIE GEMEENTE HILLEGOM Vastgesteld in vergadering van het college van de gemeente Hillegom op 5 oktober 2004, B&W nummer.. HOOFDSTUK 1 Artikel 1 De structuur van de ambtelijke

Nadere informatie

Reglement Advies Commissie Toewijzing Arrangementen (ACTA)

Reglement Advies Commissie Toewijzing Arrangementen (ACTA) Reglement Advies Commissie Toewijzing Arrangementen (ACTA) Dit reglement vindt zijn grondslag in de Wet op het Voortgezet Onderwijs (artikel 17a lid 11), de Algemene Maatregel van Bestuur Passend Onderwijs,

Nadere informatie

Rekenkamercommissie Wijdemeren

Rekenkamercommissie Wijdemeren Rekenkamercommissie Wijdemeren Protocol voor het uitvoeren van onderzoek 1. Opstellen onderzoeksopdracht De in het werkprogramma beschreven onderzoeksonderwerpen worden verder uitgewerkt in de vorm van

Nadere informatie

Kosteloos innovatie: Innoveren met subsidies.

Kosteloos innovatie: Innoveren met subsidies. 1. Wat is innovatie. Kosteloos innovatie: Innoveren met subsidies. Innovatie is een ruim begrijp. Het is het vernieuwen en ontwikkelingen van nieuw producten, diensten of proces om iets nieuws waarde te

Nadere informatie

Functieprofiel: Administratief Medewerker Functiecode: 0503

Functieprofiel: Administratief Medewerker Functiecode: 0503 Functieprofiel: Administratief Medewerker Functiecode: 0503 Doel Uitvoeren van administratieve werkzaamheden ten behoeve van interne en externe opdrachtgevers binnen vastgestelde procedures en wet- en

Nadere informatie

Aanvraagformulier t.b.v. subsidieverlening o.b.v. de Subsidieregeling mobiliteitsbevordering thuiszorgsector 2008

Aanvraagformulier t.b.v. subsidieverlening o.b.v. de Subsidieregeling mobiliteitsbevordering thuiszorgsector 2008 Bijlage 1 Aanvraagformulier t.b.v. subsidieverlening o.b.v. de Subsidieregeling mobiliteitsbevordering thuiszorgsector 2008 1. Gegevens aanvrager Naam instelling Postadres Postcode Plaats Objectnummer

Nadere informatie

REGLEMENT DIRECTIE/RAAD VAN BESTUUR FONDS VOOR CULTUURPARTICIPATIE

REGLEMENT DIRECTIE/RAAD VAN BESTUUR FONDS VOOR CULTUURPARTICIPATIE REGLEMENT DIRECTIE/RAAD VAN BESTUUR FONDS VOOR CULTUURPARTICIPATIE Vastgesteld door het bestuur op: 4 juni 2014 Goedgekeurd door de raad van toezicht op: 4 juni 2014 HOOFDSTUK I. ALGEMEEN Artikel 1. Begrippen

Nadere informatie

Investeren in het waddengebied is de moeite meer dan waard!

Investeren in het waddengebied is de moeite meer dan waard! > www.vrom.nl Investeren in het waddengebied is de moeite meer dan waard! 2e Tender Waddenfonds 8 september tot en met 17 oktober 2008 Investeren in het waddengebied is de moeite meer dan waard! 2e Tender

Nadere informatie

Plan van Aanpak Verbijzonderde Interne controle 2010-2013 Gemeente Zaltbommel

Plan van Aanpak Verbijzonderde Interne controle 2010-2013 Gemeente Zaltbommel Plan van Aanpak Verbijzonderde Interne controle 2010-2013 Gemeente Zaltbommel Inleiding en doelstelling Plan van Aanpak Interne controle Rechtmatigheid De visie en missie van de organisatie is : Bestuurders

Nadere informatie

VERSLAG SYSTEEMGERICHTE INTERNE CONTROLE

VERSLAG SYSTEEMGERICHTE INTERNE CONTROLE VERSLAG SYSTEEMGERICHTE INTERNE CONTROLE 2015 VOORJAAR 2015 1. Inleiding Het Interne Controle plan 2015 is februari 2015 besproken in het managementteam en met de accountant. Samen met het verslag over

Nadere informatie

Beoordelingskader Dashboardmodule Betalingsachterstanden hypotheken

Beoordelingskader Dashboardmodule Betalingsachterstanden hypotheken Beoordelingskader Dashboardmodule Betalingsachterstanden hypotheken Hieronder treft u per onderwerp het beoordelingskader aan van de module Betalingsachterstanden hypotheken 2014-2015. Ieder onderdeel

Nadere informatie

SiSa cursus 2013. Gemeente en accountant. 21 november 2013

SiSa cursus 2013. Gemeente en accountant. 21 november 2013 SiSa cursus 2013 Gemeente en Welkom Even voorstellen EY: Stefan Tetteroo RA Page 1 Agenda Doelstelling Accountant en gemeente Onze visie inzake de betrokken actoren Coördinatie- en controlefunctie binnen

Nadere informatie

Het algemeen bestuur van de gemeenschappelijke regeling Groenalliantie Midden-Holland e.o.;

Het algemeen bestuur van de gemeenschappelijke regeling Groenalliantie Midden-Holland e.o.; GROENALLIANTIE MIDDEN-HOLLAND e.o. Instructie voor de secretaris voor de Groenalliantie Midden-Holland e.o. Het algemeen bestuur van de gemeenschappelijke regeling Groenalliantie Midden-Holland e.o.; in

Nadere informatie

Plan van aanpak ter verbetering van het voorschottenbeheer

Plan van aanpak ter verbetering van het voorschottenbeheer Bijlage Voortgangsrapportage verbetering voorschottenbeheer: Plan van aanpak, vastgesteld door de Minister van Buitenlandse Zaken op 8 mei 2007 Plan van aanpak ter verbetering van het voorschottenbeheer

Nadere informatie

Ondergetekenden onder 1 en 2 hierna gezamenlijk aan te duiden als: Partijen.

Ondergetekenden onder 1 en 2 hierna gezamenlijk aan te duiden als: Partijen. VERSIE januari 2011 OVEREENKOMST INZAKE AANVRAAG ESF SUBSIDIES 2007-2013 AANVRAAGTIJDVAK FEBRUARI 2011 De Ondergetekenden: De Stichting Arbeidsmarkt Gehandicaptenzorg (StAG), gezeteld te Den Haag, aan

Nadere informatie

Rekenkamercommissie Oostzaan

Rekenkamercommissie Oostzaan Rekenkamercommissie Oostzaan Jaarverslag 2010 Missie Rekenkamercommissie De rekenkamer heeft de ambitie om door middel van haar onderzoeken een positieve bijdrage te leveren aan de kwaliteit van het bestuur

Nadere informatie

Stappenplan nieuwe Dorpsschool

Stappenplan nieuwe Dorpsschool Stappenplan nieuwe Dorpsschool 10 juni 2014 1 Inleiding Het college van burgemeester en wethouders heeft op 10 juni 2014 dit stappenplan vastgesteld waarin op hoofdlijnen is weergegeven op welke wijze

Nadere informatie

Uitgangspunten Het treasurybeleid van de Stichting maakt deel uit van het financiële beleid van de Stichting.

Uitgangspunten Het treasurybeleid van de Stichting maakt deel uit van het financiële beleid van de Stichting. Treasury Statuut Inleiding Algemeen Treasury is het sturen en beheersen van, het verantwoorden over en het toezicht houden op de financiële vermogenswaarden, de financiële stromen, de financiële posities

Nadere informatie

Handleiding Projectadministratie

Handleiding Projectadministratie Handleiding Projectadministratie Subsidieregeling kinderopvang (thema b) Aanvraagtijdvak 2009 1 Handleiding Projectadministratie Subsidieregeling kinderopvang (thema b) Aanvraagtijdvak 2009 Inhoudsopgave

Nadere informatie

ALGEMENE SUBSIDIEVERORDENING GEMEENTE MAASTRICHT 2015

ALGEMENE SUBSIDIEVERORDENING GEMEENTE MAASTRICHT 2015 ALGEMENE SUBSIDIEVERORDENING GEMEENTE MAASTRICHT 2015 Algemene subsidieverordening gemeente Maastricht 2015 1 INHOUD Hoofdstuk 1 Algemene bepalingen... 3 Artikel 1 Definities... 3 Artikel 2 Wettelijke

Nadere informatie

Hoofdlijnen Corporate Governance Structuur

Hoofdlijnen Corporate Governance Structuur Hoofdlijnen Corporate Governance Structuur 1. Algemeen Deugdelijk ondernemingsbestuur is waar corporate governance over gaat. Binnen de bedrijfskunde wordt de term gebruikt voor het aanduiden van hoe een

Nadere informatie

Portefeuillehouder: M.A.P. Michels Behandelend ambtenaar J. van der Meer, 0595 447719 gemeente@winsum.nl (t.a.v. J. van der Meer)

Portefeuillehouder: M.A.P. Michels Behandelend ambtenaar J. van der Meer, 0595 447719 gemeente@winsum.nl (t.a.v. J. van der Meer) Vergadering: 11 december 2012 Agendanummer: 12 Status: Besluitvormend Portefeuillehouder: M.A.P. Michels Behandelend ambtenaar J. van der Meer, 0595 447719 E mail: gemeente@winsum.nl (t.a.v. J. van der

Nadere informatie

In D&H: 11-03-2014 Steller: E. Lodder BMZ 01-04-2014 Telefoonnummer: 5881 SKK Afdeling: Management ondersteuning In AB: Portefeuillehouder: Kromwijk

In D&H: 11-03-2014 Steller: E. Lodder BMZ 01-04-2014 Telefoonnummer: 5881 SKK Afdeling: Management ondersteuning In AB: Portefeuillehouder: Kromwijk COLLEGE VAN DIJKGRAAF EN HOOGHEEMRADEN COMMISSIE BMZ ALGEMEEN BESTUUR Agendapunt 5 Onderwerp: Evaluatie systeem en onderwerpen begrotingswijzigingen Nummer: 796075 In D&H: 11-03-2014 Steller: E. Lodder

Nadere informatie

Subsidieverlening voor landelijke deskundigheidsbevordering van vrijwilligers.

Subsidieverlening voor landelijke deskundigheidsbevordering van vrijwilligers. Subsidieverlening voor landelijke deskundigheidsbevordering van vrijwilligers. In deze notitie wordt ingegaan op de volgende aspecten van de landelijke subsidiering van activiteiten in de sfeer van deskundigheidsbevordering:

Nadere informatie

Subsidiebeleid Stichting Zorg en Zekerheid

Subsidiebeleid Stichting Zorg en Zekerheid SUBSIDIEBELEID 2014 oktober 2013 Inhoudsopgave 1 Inleiding... 3 2 Thema s... 4 2.1 Preventie... 4 2.2 Ouderenzorg... 5 2.3 Mantelzorg/vrijwilligerswerk... 5 2.4 Daarnaast kunnen projectvoorstellen ingestuurd

Nadere informatie

Beschrijving aanvraagprocedure/aanvraagformulier

Beschrijving aanvraagprocedure/aanvraagformulier Beschrijving aanvraagprocedure/aanvraagformulier Voor de behandeling van subsidieaanvragen voor projecten en activiteiten, werken wij met een vaste procedure. U kunt subsidie voor een bepaald project of

Nadere informatie

Algemene subsidieverordening Texel 2016

Algemene subsidieverordening Texel 2016 Algemene subsidieverordening Texel 2016 ASV Texel 2016 Vastgesteld in de openbare raadsvergadering van 23 maart 2016 onder nummer 019 Gemeenteblad Texel 2016 nr 35 datum 24-03-2016 Algemene subsidieverordening

Nadere informatie

BESTUURSOPDRACHT MAJEURPROJECT VOORTGEZET ONDERWIJS Gemeenteraad

BESTUURSOPDRACHT MAJEURPROJECT VOORTGEZET ONDERWIJS Gemeenteraad BESTEMD VOOR BESTUURSOPDRACHT MAJEURPROJECT VOORTGEZET ONDERWIJS Gemeenteraad STATUS Openbaar DATUM BESTUURLIJKE Wethouder F. Strik OPDRACHTGEVER AMBTELIJKE OPDRACHTGEVER H. Damen hoofd Afdeling Beleid

Nadere informatie

Algemene toelichting Intern controleplan 2012

Algemene toelichting Intern controleplan 2012 Algemene toelichting Intern controleplan 2012 Inhoudsopgave: 1. Algemeen 3 2. Uitgangspunten interne controleplan 2012 3 2.1 Waarom een intern controleplan? 3 2.2 Controleaanpak 3 2.3 Uitvoering van de

Nadere informatie

Bestuursreglement. Bestuursreglement Stichting Verpleeghuis het Parkhuis Vastgestelde versie 15 april 2014 Pagina 1 van 6

Bestuursreglement. Bestuursreglement Stichting Verpleeghuis het Parkhuis Vastgestelde versie 15 april 2014 Pagina 1 van 6 Bestuursreglement Vastgestelde versie 15 april 2014 Pagina 1 van 6 Definities In dit reglement wordt verstaan onder: - Bestuur: de raad van bestuur van Stichting Verpleeghuis Het Parkhuis - Raad van Toezicht:

Nadere informatie

Investeringsstatuut STICHTING PLAVEI

Investeringsstatuut STICHTING PLAVEI Investeringsstatuut STICHTING PLAVEI Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 1.1. Algemeen... 3 1.2. Wettelijk kader Investeringsstatuut... 3 1.3. Doel Investeringsstatuut... 4 1.4. Doelstellingen investeringen...

Nadere informatie

Financiële Verordening Gemeenschappelijke Regeling Meerstad

Financiële Verordening Gemeenschappelijke Regeling Meerstad Financiële Verordening Gemeenschappelijke Regeling Meerstad Vastgesteld bij besluit van het Algemeen Bestuur van 18 december 2012. Datum inwerktreding: 18 december 2012 Pagina 2 (10) Financiële Verordening

Nadere informatie

INNOVATIEVE PROJECTEN

INNOVATIEVE PROJECTEN BVA&O110705_12d STIMULERINGSREGELING INNOVATIEVE PROJECTEN A&O-fonds Provincies 1 Stimuleringsregeling: 1. Waarom de stimuleringsregeling Innovatieve projecten? P. 3 2. Wie kan subsidie aanvragen? P. 3

Nadere informatie

artikel 40, eerste en tweede lid van de Archiefwet 1995 en artikel 36 van de gemeenschappelijke regeling RUD Utrecht

artikel 40, eerste en tweede lid van de Archiefwet 1995 en artikel 36 van de gemeenschappelijke regeling RUD Utrecht Archiefverordening RUD Utrecht 2014 Het algemeen bestuur van de RUD Utrecht gelezen het voorstel van het dagelijks bestuur van RUD Utrecht Gelet op: artikel 40, eerste en tweede lid van de Archiefwet 1995

Nadere informatie

Deelplan IC Grondexploitaties 2015. Gemeente Lingewaard

Deelplan IC Grondexploitaties 2015. Gemeente Lingewaard Deelplan IC Grondexploitaties 2015 Gemeente Lingewaard 0 Inhoudsopgave 1. Aanleiding 2 2. Structureel / incidenteel 2 3. Opdrachtgever 2 4. Opdrachtnemer 2 5. Relevante wet- en regelgeving 2 6. Rapportage

Nadere informatie

Rapport bij de jaarstukken 2007 provincies Noord-Brabant en Limburg

Rapport bij de jaarstukken 2007 provincies Noord-Brabant en Limburg Startnotitie Rapport bij de jaarstukken 2007 provincies Noord-Brabant en Limburg 1 Aanleiding voor het onderzoek In de jaarrekening en het jaarverslag leggen Gedeputeerde Staten jaarlijks verantwoording

Nadere informatie

Convenant. Belastingdienst / SenterNovem DV 308 1Z*1ED

Convenant. Belastingdienst / SenterNovem DV 308 1Z*1ED Convenant Belastingdienst / SenterNovem DV 308 1Z*1ED Convenant tussen de Belastingdienst en SenterNovem inzake de uitvoering van de Wet vermindering afdracht loonbelasting en premie voor de volksverzekeringen

Nadere informatie

Werkveld Datum Instemming/Advies GMR Vastgesteld R v T

Werkveld Datum Instemming/Advies GMR Vastgesteld R v T Werkveld Datum Instemming/Advies GMR Vastgesteld R v T Organisatie Januari 2012 nvt 18 Januari 2012 Zelfevaluatie Raad van Toezicht Organisatie/Zelfevaluatie Inhoudsopgave 1. PROCEDURE ZELFEVALUATIE RAAD

Nadere informatie

Handleiding uitvoering ICT-beveiligingsassessment

Handleiding uitvoering ICT-beveiligingsassessment Handleiding uitvoering ICT-beveiligingsassessment Versie 2.1 Datum : 1 januari 2013 Status : Definitief Colofon Projectnaam : DigiD Versienummer : 2.0 Contactpersoon : Servicecentrum Logius Postbus 96810

Nadere informatie

Directiestatuut Domijn

Directiestatuut Domijn Directiestatuut Domijn 4 mei 2012 Diskisnr.: 1972042 Inhoudsopgave 1. Directiestatuut Domijn 3 1.1. Inleiding 3 1.2. Doel van de functies 3 1.3. Plaats in de organisatie 4 1.4. Taken, bevoegdheden en verantwoordelijkheden

Nadere informatie

Zelfevaluatie Raad van Toezicht RvT

Zelfevaluatie Raad van Toezicht RvT werkveld datum Instemming/advies GMR Vaststelling RvT Vastgesteld CvB Organisatie 28-11-2012 n.v.t. 28-11-2012 n.v.t. Zelfevaluatie Raad van Toezicht RvT Inhoudsopgave 1. Procedure zelfevaluatie Raad van

Nadere informatie