Darmproblemen. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee!

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Darmproblemen. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee!"

Transcriptie

1 Darmproblemen Uw stoelgang gaat niet zoals u wilt, bijvoorbeeld omdat u last hebt van obstipatie (verstopping) of diarree. Dit probleem kan worden veroorzaakt door problemen met uw darmen, zoals divertikels (uitstulpingen in de darm), prikkelbare darm syndroom (IBS) en chronische darm aandoeningen zoals de ziekte van Crohn en Colitis Ulcerosa. In deze folder krijgt u tips en adviezen over hoe u de klachten van uw stoelgang zoveel mogelijk kunt beperken. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee!

2 Werking darmen De darmen zijn een belangrijk onderdeel van het spijsverteringsstelsel. Hiermee worden alle organen bedoeld die samen zorgen voor de voedselvertering. De darmen bestaan uit twee delen: de dunne en de dikke darm. In de dunne darm worden belangrijke spijsverteringssappen aan het voedsel toegevoegd. Hierdoor kan het voedsel worden verteerd en kunnen de voedingsstoffen aan het bloed worden afgegeven. De overgebleven waterdunne massa onverteerde resten stroomt via de dunne darm naar de dikke darm. De dikke darm onttrekt dan water en zouten aan deze brij. Wat er overblijft, is de ontlasting. Deze wordt door het samentrekken van de dikke darm voortgeduwd naar het laatste deel van de dikke darm, de endeldarm. Eén tot enkele keren per dag trekt die zich krachtig samen. Als de endeldarm vol is, krijgt u aandrang, het signaal om naar het toilet te gaan. Dit gebeurt meestal ongeveer een kwartier na de maaltijd, omdat een gevulde maag zorgt voor een prikkel naar de dikke darm. Mogelijke oorzaken van problemen met de stoelgang 1 Voedingsgewoonten: de toegenomen welvaart heeft ervoor gezorgd dat onze voeding in de loop van de tijd erg is veranderd. We zijn steeds meer kant-en-klaar producten en snacks gaan gebruiken en minder brood, aardappelen, groente en fruit. Hierdoor is de inname van voedingsvezels verminderd, terwijl deze juist zo nodig zijn voor het goed werken van de darmen. 2 Leefpatroon: mensen zijn minder gaan bewegen. Zo is er bijvoorbeeld een toename te zien van de tijd die besteed wordt aan zittende activiteiten zoals bezig zijn met de computer en televisie kijken. Tevens schieten de maaltijden, met name het ontbijt, er nog wel eens bij in door de drukke dagbesteding. Ook wordt niet altijd de rust genomen om naar het toilet te gaan. 3 Ziekten en medicijngebruik: er zijn aandoeningen die de oorzaak 2 Darmproblemen

3 kunnen zijn van problemen met de stoelgang. Ook zijn er medicijnen die verstopping en diarree als bijwerking kunnen hebben, bijvoorbeeld morfine, ijzertabletten en antibiotica. Adviezen voor een goede stoelgang 1. Neem voldoende voedingsvezels Voedingsvezel is de naam voor een aantal stoffen die voorkomen in de celwand van planten. Vezels komen alleen voor in plantaardige producten. Ze kunnen door de mens niet worden verteerd, passeren daarom het gehele maag-darmkanaal en komen uiteindelijk in de dikke darm terecht. In de dikke darm binden de vezels vocht en zorgen ze voor een extra prikkeling van de darmwand. Dit draagt bij aan een goede stoelgang. Er zijn verschillende soorten voedingsvezel die elk hun specifieke werking hebben. Een combinatie van deze vezels is de meest ideale situatie. Het is daarom aan te raden een gevarieerde voeding te gebruiken met verschillende soorten vezelrijke producten. Door de vezels daarnaast goed over de dag te verdelen worden de darmen voortdurend aan het werk gezet. Als uw darmen niet gewend zijn aan een ruime inname van voedingsvezels, kunt u in het begin juist een toename krijgen van de darmklachten, zoals krampen. Ook kunt u last krijgen van winderigheid. Dit komt doordat de bacteriën in de dikke darm bij het verwerken van vezels extra gas vormen. Rustig eten vermindert de kans op het inslikken van lucht. Ook bij het kauwen op kauwgom en bij roken wordt vaak ongemerkt lucht ingeslikt, wat tot extra gasvorming kan leiden. Streef naar een hoeveelheid van gram vezels per dag of 15 gram meer dan u tot nu toe gebruikte. U kunt de hoeveelheid vezels het beste geleidelijk opbouwen naar de gewenste hoeveelheid. In bijgevoegde tabel vindt u de grammen vezels per voedingsmiddel. 3

4 2. Gebruik minimaal twee liter vocht per dag Vezels hebben vocht nodig om hun werk in de dikke darm goed te kunnen doen. Twee liter vocht betekent in de praktijk 10 tot 12 glazen of 15 kopjes vocht per dag. Bij warm weer, zware arbeid, sporten en bij vochtverlies door koorts, braken of diarree hebt u extra vocht nodig om het vochtverlies weer aan te vullen. Voor matige drinkers kan dit advies een zware opgave betekenen. Toch is het heel belangrijk dat u deze hoeveelheden drinkt omdat anders uw huidige klachten zelfs kunnen verergeren. Het beste is om het vocht goed over de dag te verdelen. Probeer s morgens al met drinken te beginnen. Om te voorkomen dat het drinken u tegen gaat staan kunt u het beste verschillende dranken gebruiken. U kunt bijvoorbeeld warme, koude, zoete en hartige dranken met elkaar afwisselen. 3. Zorg voor een stevig ontbijt Een stevig ontbijt om de darmen voldoende aan het werk te zetten mag niet worden overgeslagen. Het zorgt ervoor dat de spijsvertering op gang komt. Zo n ontbijt kan bestaan uit twee volkoren boterhammen en twee glazen drinken. Als alternatief kan ook yoghurt met bijvoorbeeld muesli of een bord pap gegeten worden. 4. Neem drie grote hoofdmaaltijden op een dag Een grote maaltijd zorgt voor een betere prikkeling van de maag en darmen dan vele kleine maaltijden. Sla geen maaltijd over en gebruik in ieder geval drie hoofdmaaltijden op een dag. Om aan voldoende vezels te komen, kunt u de drie hoofdmaaltijden aanvullen met drie kleine tussendoortjes, zoals ontbijtkoek, fruit, krenten of rozijnen. 5. Gebruik ook bij diarree een voedingsvezelrijke voeding Het is in eerste instantie van belang de oorzaak van de diarree weg te nemen. Daarnaast moet het vochtverlies worden aangevuld door veel te drinken, bijvoorbeeld thee, bouillon, limonade, (tomaten)sap of melkproducten. Bij aanhoudende diarree is een vezelrijke voeding aan te raden, omdat vezels vocht binden waardoor de ontlasting wat steviger wordt. Het volgen van een zogenaamd 4 Darmproblemen

5 lichtverteerbaar dieet heeft geen nut. Ook werken voedingsmiddelen als banaan, geraspte appel, bosbessensap, kaneel, rijst en rijstewater niet merkbaar stoppend. Raadpleeg bij chronische diarree een arts. 6. Zorg voor voldoende lichaamsbeweging Beweging heeft een positieve invloed op de werking van de darmen. Het is beter regelmatig iets aan beweging te doen dan bijvoorbeeld één maal per week intensief sporten. Probeer minimaal 30 minuten per dag actief in beweging te zijn. Alle beetjes beweging helpen, denk bijvoorbeeld aan fietsen, wandelen, in de tuin werken, zwemmen, het huishouden doen of de trap nemen in plaats van de lift. Bewegen is een prima wapen tegen stress. Dit is gunstig omdat spanning, stress en nervositeit een nadelige invloed hebben op uw darmen. Ook heeft bewegen een positief effect op uw algehele conditie, zowel lichamelijk als psychisch. Hierdoor kunt u stress of pijn beter aan. 7. Negeer aandrang niet en neem de tijd Veel mensen hebben de neiging de aandrang om naar het toilet te gaan te negeren. Ze hebben het druk of geen zin om te gaan. Hierdoor raken de darmen van slag en geven ze geen signalen meer af omdat er niet op de aandrang gereageerd wordt. Dit kan op termijn leiden tot een nog moeizamere stoelgang. Als u aandrang hebt om naar het toilet te gaan, beantwoord deze prikkel dan en neem de tijd voor de toiletgang. 8. Laxeermiddelen Gebruik bij obstipatie geen laxeermiddelen op eigen initiatief. Overleg eerst met uw (huis)arts. Laxeermiddelen nemen nooit de oorzaak van de verstopping weg. Bij regelmatig gebruik van bepaalde laxeermiddelen wennen de darmen aan deze prikkel, worden ze lui en reageren niet meer op de signalen van het lichaam. Veelvuldig gebruik van laxeermiddelen kan de werking van de darmen ernstig verstoren. Stap over op een regelmatige, vocht- en vezelrijke voeding. 5

6 9. Probiotica Van nature leven er veel verschillende soorten bacteriën in de darm. We noemen dit ook wel darmflora. De darmflora bestaat uit goede en slechte bacteriën. Als de darmflora is verzwakt door een ziekte (bijvoorbeeld reizigersdiarree), of door het gebruik van antibiotica (dat zowel de slechte als ook de goede darmbacteriën doodt), kan het zinnig zijn de darmflora van buitenaf te versterken. Er zijn producten op de markt waaraan grote hoeveelheden goede bacteriën, probiotica, zijn toegevoegd. Deze producten hebben mogelijk een positief effect op de gezondheid van uw darm en zijn te koop in de supermarkt. Voorbeelden van voedingsmiddelen met probiotica zijn Yakult, Actimel, Vifit (Campina) en Activa (Danone). Samengevat: gebruik een voeding met gram vezels per dag; gebruik per dag twee liter vocht, goed verdeeld over de dag; sla geen maaltijden over en breng regelmaat aan in uw voedingspatroon; zorg voor voldoende lichaamsbeweging; negeer aandrang niet: luister naar uw darmen. Wilt u meer weten? Heeft u verder nog vragen, dan kunt u terecht bij de Maag Lever Darm Stichting. Het telefoonnummer van de infolijn is: (werkdagen van tot uur). U kunt ook een sturen naar: nl. Het internetadres van de stichting is: Voedingsvragen kunnen ook beantwoord worden door het Voedingscentrum: op werkdagen kunt u tussen uur bellen met Ook vindt u informatie op internet: Deze folder is opgesteld door de vakgroep diëtetiek en de maatschap Maag- Darm- en Leverartsen. 6 Darmproblemen

7 Vezeltabel In de vezeltabel staat het vezelgehalte van de meest voorkomende voedingsmiddelen. De tabel is niet volledig: er zijn meer voedingsmiddelen die vezels bevatten. U kunt daarvoor op de ingrediëntendeclaratie van het product kijken. Met behulp van de vezeltabel kunt u verschillende producten met elkaar vergelijken om tot een juiste keuze te komen. Zo kunt u zien dat brood ook (deels) door andere ontbijtproducten vervangen kan worden. Ook kunt u eenvoudig berekenen hoeveel vezels u per dag gebruikt. Houd daartoe gedurende een dag bij welke voedingsmiddelen u eet. Noteer vervolgens per voedingsmiddel de hoeveelheid vezels en tel het bij elkaar op. Zo ziet u hoeveel vezels u die dag hebt gebruikt. Omdat u waarschijnlijk niet iedere dag hetzelfde eet, kunt u de vezelinname het best gedurende enkele dagen bijhouden. U krijgt dan een goed beeld van hetgeen u gemiddeld gebruikt. Het advies is om dagelijks een hoeveelheid van 30 tot 40 gram vezels te gebruiken. Als uw vezelinname onvoldoende is, kijk dan in de tabel of u andere keuzes kunt maken of een vezelrijk product toe kunt voegen aan uw voeding. Als uw vezelinname wel voldoende is, kunt u proberen om de hoeveelheid uit te breiden naar 15 gram vezel extra. 7

8 Voedingsmiddel hoeveelheid gram vezel broodmaaltijden Volkorenbrood 1 snee 2.5 bruin-/ tarwebrood 1 snee 2 wit-/ tarvobrood 1 snee 1 Blue Band Goede Start, brood 1 snee 2.5 Krentenbrood 1 snee 1 Notenbood 1 snee 3 donker roggebrood 1 snee 4 Fries roggebrood, van der Meulen 1 snee 6 licht roggebrood 1 snee 2 wit beschuit 1 stuk 0 volkoren beschuit 1 stuk 1 licht knäckebröd 1 stuk 1 volkoren knäckebröd 1 stuk 2 cream-cracker 1 stuk 0 rijstwafel 1 stuk 0 Ontbijtkoek 1 plak (20 gram) 0.5 volkoren ontbijtkoek 1 plak (20 gram) 1 ontbijtkoek, minder suiker, 1 plak (20 gram) 4 Peijnenburg Bammetje, Peijnenburg 1 stuk 4.5 wit bolletje/luxe broodje 1 stuk 1 bruin- en volkoren bolletje 1 stuk 3 Cornflakes 6 eetlepels (25 gram) 1 All bran 3 eetlepels (15 gram) 4 Cruesli 3 eetlepels (30 gram) 1.5 Muesli 3 eetlepels (30 gram) 2 Brinta 1 eetlepel (5 gram) 0.5 dranken vruchtensap met vruchtvlees 150 ml 1 Hero Actifruit 1 flesje (100 ml) 3 Vie (Knorr) 1 flesje (100 ml) Darmproblemen

9 Stimulance vezeldrank, Nutricia 1 pakje (200 ml) 6.5 Hero s fruitontbijt 1 beker (250 ml) 5 Goedenmorgen drinkontbijt 1 beker (200 ml) 1.5 Wake Up drinkontbijt 1 zakje poeder (25 gram) 1.5 warme maaltijd gekookte aardappelen 1 stuk (50 gram) 1.5 frites 1 portie (175 gram) 5 gekookte pasta 1 opscheplepel (50 gram) 0.5 Gekooktevolkorenpasta 1 opscheplepel (50 gram) 2 gekookte witte rijst 1 opscheplepel (50 gram) 0 gekookte zilvervliesrijst 1 opscheplepel (50 gram) 1 peulvruchten 1 opscheplepel (50 gram) 5.5 pizza 1 stuk (350 gram) 5 gekookte groenten 1 opscheplepel (50 gram) 1.5 rauwkost 1 schaaltje (50 gram) 1 tussendoortjes fruit, algemeen 1 stuk (125 gram) 3 Citrusfruit 1 stuk (125 gram) 2 bramen/ bessen/ frambozen 1 schaaltje (100 gram) 8 gedroogde appels/peren/krenten 50 gram 4.5 pruimen en abrikozen (gedroogd) 5 stuks (25 gram) 4 gedroogde vijgen 1 stuk (20 gram) 4 tutti-frutti 50 gram 6 biscuitje 1 stuk (10 gram) 0 volkoren biscuitje 1 stuk (10 gram) 0.5 kokosmacroon 1 stuk (50 gram) 4.5 mueslireep 1 stuk (25 gram) 1.5 noten/ pinda s/ studentenhaver 1 eetlepel (20 gram) 1.5 chips 1 handje (10 gram) 0.5 medicijnen Metamucil/ Volcolon 1 zakje 3.5 Fibrex 2 eetlepels (10 gram) 12 zemelen 2 eetlepels (10 gram) 4.5 9

10 10 Darmproblemen

11 11

12 Bij Rijnstate kunt u telefonisch en voor de meeste specialismen via uw afspraak maken. Rijnstate Postbus TA Arnhem T F Ziekenhuislocaties Arnhem Zevenaar Velp Dieren Arnhem-Zuid / Uitgave: Afdeling Marketing & Communicatie Rijnstate, 2011

Darmproblemen bij acute buikpijn

Darmproblemen bij acute buikpijn Darmproblemen bij acute buikpijn U bent voor onderzoek op de spoedeisende hulp geweest omdat u buikklachten heeft. De arts heet bij u geen acute oorzaak kunnen vaststellen. De klachten kunnen vele oorzaken

Nadere informatie

Voedingsadviezen. Diëtetiek / Voedingsteam. Bij diarree / obstipatie

Voedingsadviezen. Diëtetiek / Voedingsteam. Bij diarree / obstipatie Diëtetiek / Voedingsteam Voedingsadviezen Bij diarree / obstipatie Inleiding U heeft darmklachten, waarbij voeding een rol kan spelen. Uw diëtist heeft u al voedingsadviezen gegeven. In deze brochure kunt

Nadere informatie

voedingsvezel verrijkt dieet

voedingsvezel verrijkt dieet voedingsvezel verrijkt dieet inhoudsopgave Waarom deze brochure Wat zijn voedingsvezels? Algemene adviezen Wat zijn vezelrijke voedingsmiddelen? Hoeveel voedingsvezel is per dag nodig? Vochtadvies Werken

Nadere informatie

Advies bij vezelverrijkte voeding

Advies bij vezelverrijkte voeding Advies bij vezelverrijkte voeding Informatie voor patiënten F0180-1011 maart 2014 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK Leidschendam

Nadere informatie

Voedingsadviezen. Diëtetiek / Voedingsteam. Bij diarree / obstipatie

Voedingsadviezen. Diëtetiek / Voedingsteam. Bij diarree / obstipatie Diëtetiek / Voedingsteam Voedingsadviezen Bij diarree / obstipatie Inleiding Een goed samengestelde voeding is bij darmklachten belangrijk. Uw diëtist heeft u al voedingsadviezen gegeven. In deze brochure

Nadere informatie

Voedingsvezelverrijkt dieet

Voedingsvezelverrijkt dieet Voedingsvezelverrijkt dieet Naam : Datum : Specialist : Diëtist : Telefoonnummer : o (0223) 69 69 16 o (0223) 69 69 27 o (0223) 69 62 81 o (0223) 69 63 29 1 Inhoud pag. Waarom deze brochure?...3 Wat zijn

Nadere informatie

VOEDINGSVEZELVERRIJKTE VOEDING

VOEDINGSVEZELVERRIJKTE VOEDING VOEDINGSVEZELVERRIJKTE VOEDING 1056 Inleiding In deze folder vindt u informatie over de rol van voeding en leefstijl in de behandeling van obstipatie, diverticulosis (uitstulpingen in de darm) of van een

Nadere informatie

Advies voor een vezelverrijkte voeding

Advies voor een vezelverrijkte voeding Advies voor een vezelverrijkte voeding U heeft het advies gekregen om meer vezels in de voeding te gebruiken. Voedingsvezels komen alleen voor in plantaardige producten. In het ene product zitten meer

Nadere informatie

Vezelrijke voeding bij darmklachten

Vezelrijke voeding bij darmklachten Vezelrijke voeding bij darmklachten Albert Schweitzer ziekenhuis Januari 2012 Pavo 0018 Inhoud blz. 1. Inleiding 2 2. Hoe werkt de spijsvertering 2 Diarree en verstoppingen 3 3. Voedingsvezels 3 Wat zijn

Nadere informatie

Adviezen voor een voedingsvezelverrijkt en vochtverrijkt dieet

Adviezen voor een voedingsvezelverrijkt en vochtverrijkt dieet Adviezen voor een voedingsvezelverrijkt en vochtverrijkt dieet Bronvermelding Deze folder is gemaakt door de afdeling diëtetiek van het UMC Utrecht: Adviezen voor een voedingsvezelverrijkt en vocht verrijkt

Nadere informatie

Voedingsvezelverrijkt dieet

Voedingsvezelverrijkt dieet Voedingsvezelverrijkt dieet U heeft het advies gekregen om een voedingsvezelverrijkt dieet te volgen. In deze brochure staan algemene richtlijnen voor dit dieet. Voedingsvezelverrijkt dieet Van uw behandelend

Nadere informatie

Leefstijladviezen bij darmklachten

Leefstijladviezen bij darmklachten Leefstijladviezen bij darmklachten Inleiding Deze folder geeft informatie over darmklachten, de oorzaak ervan en wat ertegen te doen is. Het is belangrijk om de informatie aandachtig door te lezen want

Nadere informatie

Richtlijnen voor een vocht- en vezelrijke voeding. Diëtetiek

Richtlijnen voor een vocht- en vezelrijke voeding. Diëtetiek Richtlijnen voor een vocht- en vezelrijke voeding Diëtetiek 1 Voeding en vochtinname Voldoende vocht en een vezelrijke voeding is belangrijk voor een goede spijsvertering en werking van nieren en blaas.

Nadere informatie

Vezels Elke dag D752-

Vezels Elke dag D752- Vezels Elke dag Wat zijn vezels? Vezels zijn stoffen uit planten. Ze zitten onder andere in groente, fruit en brood. Het maagdarmkanaal kan vezels niet verteren. Wat gebeurt er dan wel mee? Ze komen in

Nadere informatie

Voedingsvezelverrijkt dieet. Algemene richtlijnen

Voedingsvezelverrijkt dieet. Algemene richtlijnen Voedingsvezelverrijkt dieet Algemene richtlijnen 2 Waarom een voedingsvezelverrijkte voeding? Bij bepaalde darmaandoeningen zoals bijvoorbeeld bij obstipatie (verstopping, trage stoelgang), aambeien, divertikels

Nadere informatie

Afdeling Diëtetiek Vezelrijke voeding

Afdeling Diëtetiek Vezelrijke voeding Afdeling Diëtetiek Vezelrijke voeding Telefoonnummer: 0344 674285 De arts heeft een vezelrijke voeding geadviseerd in verband met obstipatie of andere darmklachten. Van belang voor een goede darmfunctie

Nadere informatie

Adviezen voor een voedingsvezelverrijkt en vochtverrijkt dieet

Adviezen voor een voedingsvezelverrijkt en vochtverrijkt dieet Adviezen voor een voedingsvezelverrijkt en vochtverrijkt dieet Tekst: Nicole Broekman, diëtist Datum: FEBRUARI 2010 Heeft u wijzigingen of aanvullingen op deze folder? Dan kunt u contact opnemen met de

Nadere informatie

Richtlijnen samenstellen voedingsvezelverrijkte voeding

Richtlijnen samenstellen voedingsvezelverrijkte voeding Richtlijnen samenstellen voedingsvezelverrijkte voeding Inleiding Deze richtlijnen voor het samenstellen van een voedingsvezelverrijkte voeding zijn bedoeld voor mensen die risico lopen op problemen met

Nadere informatie

Leefstijladviezen Voor een goede stoelgang

Leefstijladviezen Voor een goede stoelgang Leefstijladviezen Voor een goede stoelgang Afdeling algemene chirurgie In deze folder vindt u informatie over een gezonde leefstijl om een goede stoelgang te bevorderen. Gezonde vezelrijke voeding Voedingsvezels

Nadere informatie

Divertikels. Afdeling Diëtetiek

Divertikels. Afdeling Diëtetiek Divertikels Afdeling Diëtetiek Voedingsadvies bij divertikels Deze informatie is bedoeld als ondersteuning van het consult door een diëtist. De informatie in deze folder kan een persoonlijk dieetadvies

Nadere informatie

Vezelverrijkt dieetadvies. Diëtetiek

Vezelverrijkt dieetadvies. Diëtetiek Vezelverrijkt dieetadvies Diëtetiek Inleiding De arts heeft u doorverwezen naar de diëtist. Bij sommige aandoeningen van zowel de dunne als de dikke darm is het wenselijk het vezelgehalte van de voeding

Nadere informatie

Voedingsadviezen bij darmklachten

Voedingsadviezen bij darmklachten Voedingsadviezen bij darmklachten Algemene leefregels: Zorg voor een volwaardige voeding met voldoende variatie Volg hierbij de Richtlijnen Goede Voeding. Eet regelmatig Sla geen maaltijden over maar gebruik

Nadere informatie

Voedingsvezelverrijkt dieet voor uw kind

Voedingsvezelverrijkt dieet voor uw kind Voedingsvezelverrijkt dieet voor uw kind Afdeling dietetiek mca.nl Inhoudsopgave Hoe werkt de spijsvertering? 3 Wat is obstipatie? 4 Welke klachten ontstaan er bij obstipatie? 4 Wat zijn vezels? 4 Voorbeelddagmenu

Nadere informatie

Adviezen voor een vezelrijke voeding

Adviezen voor een vezelrijke voeding Adviezen voor een vezelrijke voeding U heeft het advies gekregen om een voedingsvezelrijke voeding te gebruiken. In deze folder staan algemene richtlijnen. Voedings worden ook wel kortweg genoemd. Voedingsvezel

Nadere informatie

Dieetadviezen voor mensen met een colostoma

Dieetadviezen voor mensen met een colostoma Dieetadviezen voor mensen met een colostoma Naam : Datum : Specialist : Diëtist : Telefoonnummer : o (0223) 69 69 16 o (0223) 69 69 27 o (0223) 69 62 81 o (0223) 69 63 29 1 Inhoud pag. 1. Inleiding...

Nadere informatie

Leefstijladviezen Voor een goede stoelgang

Leefstijladviezen Voor een goede stoelgang Leefstijladviezen Voor een goede stoelgang Afdeling algemene chirurgie In deze folder vindt u informatie over een gezonde leefstijl om een goede stoelgang te bevorderen. Gezonde vezelrijke voeding Voedingsvezels

Nadere informatie

Leefstijladviezen bij darmklachten

Leefstijladviezen bij darmklachten Leefstijladviezen bij darmklachten Deze folder geeft informatie over darmklachten, de oorzaak ervan en wat ertegen te doen is. Het is belangrijk om de informatie aandachtig door te lezen want het geeft

Nadere informatie

Vezelrijke voeding. diëtetiek

Vezelrijke voeding. diëtetiek 5..7 Vezelrijke voeding Inleiding Vezelrijke voeding is van belang, omdat dit voor een goede darmwerking zorgt. Meestal is het voldoende om met een verstandige keuze van voedingsmiddelen het vezelgehalte

Nadere informatie

Voedingsadvies bij obstipatie bij kinderen

Voedingsadvies bij obstipatie bij kinderen Kindergeneeskunde Voedingsadvies bij obstipatie bij kinderen www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Drink- en voedingsadviezen... 3 Vezels... 3 Vocht... 4 Gasvorming... 5 Tips... 6 Wat heeft uw kind dagelijks

Nadere informatie

Voedingsadviezen. voor kinderen met verstopping (obstipatie) Dietetiek

Voedingsadviezen. voor kinderen met verstopping (obstipatie) Dietetiek Dietetiek Voedingsadviezen voor kinderen met verstopping (obstipatie) Inleiding De voedingsgewoonten in de Westerse wereld zijn de laatste eeuw duidelijk veranderd. Het suikergebruik is verdubbeld, we

Nadere informatie

VOEDING BIJ CHRONISCHE DARMONTSTEKINGEN FRANCISCUS GASTHUIS

VOEDING BIJ CHRONISCHE DARMONTSTEKINGEN FRANCISCUS GASTHUIS VOEDING BIJ CHRONISCHE DARMONTSTEKINGEN FRANCISCUS GASTHUIS Inleiding Deze informatie is bestemd voor patiënten die bekend zijn met chronische darmontstekingen. De meest bekende zijn: de ziekte van Crohn

Nadere informatie

Afdeling Diëtetiek. Vezelverrijkt Voedingsadvies

Afdeling Diëtetiek. Vezelverrijkt Voedingsadvies Afdeling Diëtetiek Vezelverrijkt Voedingsadvies Diaconessenhuis Leiden Algemeen U heeft het advies gekregen om een vezelverrijkte voeding te gaan gebruiken. U kunt deze folder onder meer gebruiken als

Nadere informatie

Afdeling Diëtetiek. Vezelverrijkt Voedingsadvies bij de ziekte van Crohn en Colitis Ulcerosa

Afdeling Diëtetiek. Vezelverrijkt Voedingsadvies bij de ziekte van Crohn en Colitis Ulcerosa Afdeling Diëtetiek Vezelverrijkt Voedingsadvies bij de ziekte van Crohn en Colitis Ulcerosa Algemeen U heeft het advies gekregen om een vezelverrijkte voeding te gaan gebruiken. U kunt deze folder onder

Nadere informatie

Voeding en Parkinson

Voeding en Parkinson Voeding en Parkinson Versie mei 2017 Inleiding Bij de ziekte van Parkinson kan het eten en drinken op den duur moeizamer gaan. Er kunnen klachten ontstaan zoals verminderde eetlust, kauw- en slikproblemen,

Nadere informatie

Adviezen voor vezelrijke voeding

Adviezen voor vezelrijke voeding Adviezen voor vezelrijke voeding Afdeling diëtetiek Bij problemen met de stoelgang wordt een vezelrijke voeding geadviseerd. De problemen kunnen worden veroorzaakt door: Obstipatie (= verstopping) Dit

Nadere informatie

Voedingsadviezen bij obstipatie

Voedingsadviezen bij obstipatie Voedingsadviezen bij obstipatie In deze folder vindt u informatie over de oorzaken en behandeling van obstipatie. Verder leest u hoe dit toe te passen is in het dagelijks leven. Inhoud Wat is obstipatie?

Nadere informatie

Om dagelijks een goede darmwerking en een gezonde ontlasting te hebben, neemt u best volgende punten in acht:

Om dagelijks een goede darmwerking en een gezonde ontlasting te hebben, neemt u best volgende punten in acht: Inhoud 1. Gebruik voeding rijk aan vezels... 2 2. Vermijd levensmiddelen die een stoppende werking hebben... 2 3. Voldoende drinken... 3 4. Voldoende lichaamsbeweging... 3 5. Neem nooit laxeer- of purgeermiddelen...

Nadere informatie

Voedingsadvies bij een colostoma. Diëtetiek

Voedingsadvies bij een colostoma. Diëtetiek Voedingsadvies bij een colostoma Diëtetiek 1 2 Inleiding Een colostoma is een kunstmatige uitgang van de dikke darm (colon). Na het aanleggen van een colostoma is het volgen van een speciaal dieet niet

Nadere informatie

voedingsvezel- ZorgSaam

voedingsvezel- ZorgSaam voedingsvezel- bij verrijkte diabetes voeding mellitus ZorgSaam 1 Inleiding Voedingsvezels zijn onverteerbare bestanddelen, die alleen in plantaardige producten voorkomen. Graanproducten, groente, fruit,

Nadere informatie

Afdeling Diëtetiek. Gezonde Voeding bij Prikkelbare Darm Syndroom

Afdeling Diëtetiek. Gezonde Voeding bij Prikkelbare Darm Syndroom Afdeling Diëtetiek Gezonde Voeding bij Prikkelbare Darm Syndroom Algemeen U heeft het advies gekregen om uw voedingspatroon aan te passen in verband met lichamelijke klachten bij het Prikkelbare Darm Syndroom.

Nadere informatie

Voedingsadvies bij peuterdiarree

Voedingsadvies bij peuterdiarree Diëtetiek Voedingsadvies bij peuterdiarree www.catharinaziekenhuis.nl Patiëntenvoorlichting: patienten.voorlichting@catharinaziekenhuis.nl DIE009 / Voedingsadvies bij peuterdiarree / 29-09-2014 2 Voedingsadvies

Nadere informatie

Voedingsvezelverrijkte voeding

Voedingsvezelverrijkte voeding Voedingsvezelverrijkte voeding Voedingsvezels zijn onverteerbare bestanddelen, die alleen in plantaardige producten voorkomen. Graanproducten, groente, fruit, aardappelen, peulvruchten en noten bevatten

Nadere informatie

Verstopping VRAAG OVER UW MEDICIJNEN! WWW.APOTHEEK.NL

Verstopping VRAAG OVER UW MEDICIJNEN! WWW.APOTHEEK.NL Verstopping WAT IS VERSTOPPING WAT KUNT U ZELF DOEN WAT KAN UW APOTHEKER VOOR U DOEN WANNEER KUNT U BETER NAAR UW HUISARTS GAAN VRIJ VERKRIJGBARE MEDICIJNEN VRAAG OVER UW MEDICIJNEN! WWW.APOTHEEK.NL VERSTOPPING

Nadere informatie

een bepaalde ziekte, zoals een darmontsteking, het prikkelbare darmsyndroom (IBS), diabetes of een kwaadaardige aandoening.

een bepaalde ziekte, zoals een darmontsteking, het prikkelbare darmsyndroom (IBS), diabetes of een kwaadaardige aandoening. Verstopping Regelmatig ontlasting hebben, is voor veel mensen een teken van goede gezondheid. De regelmaat verschilt van mens tot mens: de een heeft drie keer per dag ontlasting, de ander drie keer per

Nadere informatie

Naam : Datum : Specialist : Diëtist : Telefoonnummer : o (0223) 69 69 16 o (0223) 69 69 27 o (0223) 69 62 81 o (0223) 69 63 29

Naam : Datum : Specialist : Diëtist : Telefoonnummer : o (0223) 69 69 16 o (0223) 69 69 27 o (0223) 69 62 81 o (0223) 69 63 29 Diverticulitis Naam : Datum : Specialist : Diëtist : Telefoonnummer : o (0223) 69 69 16 o (0223) 69 69 27 o (0223) 69 62 81 o (0223) 69 63 29 1 Inhoud pag. Inhoud...2 Wat is diverticulitis?...3 Oorzaken

Nadere informatie

Infobrochure. Laxerende voeding. Dienst: pediatrie Tel: 011 826 341. mensen zorgen voor mensen

Infobrochure. Laxerende voeding. Dienst: pediatrie Tel: 011 826 341. mensen zorgen voor mensen Infobrochure Laxerende voeding Dienst: pediatrie Tel: 011 826 341 mensen zorgen voor mensen Contactgegevens dieetafdeling: Sarah Timmers: 011 826 043 Evelien Truijen: 011 826 057 2 Titel Laxerende voeding:

Nadere informatie

Het voedingsvezelverrijkte dieet

Het voedingsvezelverrijkte dieet VOEDING & DIEET Het voedingsvezelverrijkte dieet ADVIES Het voedingsvezelverrijkte dieet Voedingsvezel is een voedingsstof die nodig is voor een goede darmwerking. Door het vezelgehalte van de voeding

Nadere informatie

Voedingsadviezen na een Whipple-operatie

Voedingsadviezen na een Whipple-operatie Voedingsadviezen na een Whipple-operatie Albert Schweitzer ziekenhuis september 2014 pavo 1127 Inleiding U heeft een Whipple-operatie gehad waarbij (een deel van) uw alvleesklier is verwijderd. Na de operatie

Nadere informatie

Voedingsadviezen na een maagresectie

Voedingsadviezen na een maagresectie Voedingsadviezen na een maagresectie Afdeling diëtetiek U heeft een maagoperatie ondergaan. Hierbij is (een gedeelte van) uw maag weggenomen. Door deze ingreep is uw spijsverteringskanaal veranderd. Deze

Nadere informatie

De poepfabriek Tips en adviezen bij verstopping

De poepfabriek Tips en adviezen bij verstopping De poepfabriek Tips en adviezen bij verstopping PIPO-poli voor kinderen met plas- en poepproblemen Vrouw Moeder Kind-centrum Inleiding Uw kind heeft last van obstipatie (verstopping) en is daarvoor onder

Nadere informatie

Risico op ondervoeding tijdens opname

Risico op ondervoeding tijdens opname Risico op ondervoeding tijdens opname Ondervoeding door ziekte, een behandeling of een operatie is in het ziekenhuis een veelvoorkomend probleem. Ongeveer één op de drie patiënten heeft een risico op

Nadere informatie

Voedings-, leefstijl- en behandeladviezen bij chronische buikklachten

Voedings-, leefstijl- en behandeladviezen bij chronische buikklachten Chronische buikklachten zijn de meest voorkomende chronische darmstoornis. De meest opvallende verschijnselen zijn pijn in de buik en een afwijkend ontlastingspatroon. De buikpijn kan zeurend zijn, maar

Nadere informatie

Parkinsonismen Vereniging. Parkinson en Voeding

Parkinsonismen Vereniging. Parkinson en Voeding Parkinsonismen Vereniging Parkinson en Voeding Inhoudsopgave Inleiding 4 Gezonde voeding 5 Voeding en gebruik van Levodopa 5 Volle maag 5 Obstipatie 5 Eten van eiwitten 6 Adviezen bij het innemen van Levodopa

Nadere informatie

voedingsadvies bij dreigende ondervoeding

voedingsadvies bij dreigende ondervoeding patiënteninformatie voedingsadvies bij dreigende ondervoeding De arts of verpleegkundige heeft met u besproken dat u kans heeft op ondervoeding. Goede voeding kan helpen om uw conditie te verbeteren. Wat

Nadere informatie

Diëtetiek. Vezelrijke voeding. Afdeling: Onderwerp:

Diëtetiek. Vezelrijke voeding. Afdeling: Onderwerp: Afdeling: Onderwerp: Diëtetiek 1 Een gezonde voeding bevat voldoende vezels. Voedingsvezel is de verzamelnaam voor de onverteerbare bestanddelen van de voeding. Ze komen alleen voor in plantaardige voedingsmiddelen.

Nadere informatie

Verstopping bij kinderen

Verstopping bij kinderen Verstopping bij kinderen VERSTOPPING BIJ KINDEREN Bij uw kind is verstopping (obstipatie) vastgesteld. Verstopping is het vasthouden van teveel ontlasting. Bij ongeveer 25% van de kinderen komt de ontlasting

Nadere informatie

Dieetbehandeling bij darmklachten

Dieetbehandeling bij darmklachten Dieetbehandeling bij darmklachten Dieetbehandeling voor: Naam: Geboortedatum: Datum van afgifte: Naam diëtist: Telefoonnummer diëtist: Inhoudsopgave Klik op het onderwerp om verder te lezen. De spijsvertering

Nadere informatie

Divertikels en diverticulitis. Oorzaak en behandeling

Divertikels en diverticulitis. Oorzaak en behandeling Divertikels en diverticulitis Oorzaak en behandeling In deze folder krijgt u informatie over divertikels en diverticulitis. Deze folder geeft informatie over de oorzaak van divertikels en diverticulitis.

Nadere informatie

Voedingsadviezen bij obstipatie

Voedingsadviezen bij obstipatie Voedingsadviezen bij obstipatie In deze folder vindt u informatie over de oorzaken en behandeling van obstipatie. Verder leest u hoe dit toe te passen is in het dagelijks leven. Inhoud Wat is obstipatie?

Nadere informatie

Een operatie? Let op uw voeding!

Een operatie? Let op uw voeding! Een operatie? Let op uw voeding! Belangrijk Om een operatie en uw herstel zo goed mogelijk te laten verlopen is het belangrijk dat u lichamelijk in een zo goed mogelijke conditie bent. Een goede voedingstoestand

Nadere informatie

Dietisten Geldrop Februari 2016 PRIKKELBARE DARM, KAN DE DIETIST U HELPEN?

Dietisten Geldrop Februari 2016 PRIKKELBARE DARM, KAN DE DIETIST U HELPEN? Dietisten Geldrop Februari 2016 PRIKKELBARE DARM, KAN DE DIETIST U HELPEN? Inhoud Klachten Beïnvloeding van Darmen Leefadviezen Voedingsadviezen, vezels, vocht Feiten en fabels Gasvorming Vezels: 30-40

Nadere informatie

Dieetadviezen bij een vezelverrijkte voeding. Diëtetiek

Dieetadviezen bij een vezelverrijkte voeding. Diëtetiek Dieetadviezen bij een vezelverrijkte voeding Diëtetiek 1 Inhoudsopgave Inhoudsopgave pagina 2 Uw gegevens. 2 Inleiding 3 Obstipatie 4 Diarree 4 Divertikels.. 3 Wat zijn voedingsvezels?... 4 Adviezen 4

Nadere informatie

Voedingsadviezen bij twee maal daags insulinegebruik

Voedingsadviezen bij twee maal daags insulinegebruik Voedingsadviezen bij twee maal daags insulinegebruik U heeft diabetes mellitus en gebruikt hiervoor twee maal daags insuline. Deze brochure geeft extra informatie over uw dieet in bijzondere situaties

Nadere informatie

Dieetadvies na een maagresectie. Diëtetiek

Dieetadvies na een maagresectie. Diëtetiek Dieetadvies na een maagresectie Diëtetiek Inleiding U bent door de arts naar de diëtist doorverwezen, omdat u een maagoperatie hebt ondergaan. Afhankelijk van het type maagoperatie dat is verricht, kunnen

Nadere informatie

Voedingsrichtlijnen bij constipatie Pediatrie

Voedingsrichtlijnen bij constipatie Pediatrie Voedingsrichtlijnen bij constipatie Pediatrie Inhoudsopgave 1 Constipatie of verstopping?... 3 2 Oorzaken... 3 3 Richtlijnen voor een goede stoelgang... 4 4 Vezels... 6 5 Producten met probiotica of probiotica...

Nadere informatie

Voedingsadvies bij obstipatie

Voedingsadvies bij obstipatie Afdeling: Diëtetiek Onderwerp: 1 Hoe ontstaat obstipatie? Er zijn heel veel mensen die last hebben van obstipatie (moeilijke stoelgang of verstopping). Van obstipatie wordt gesproken wanneer men minder

Nadere informatie

Voedingsadviezen bij colostoma

Voedingsadviezen bij colostoma Voedingsadviezen bij colostoma afdeling diëtetiek U bent geopereerd en er is een colostoma (kunstmatige darmuitgang) aangelegd. Door deze ingreep is er in uw spijsverteringskanaal het een en ander veranderd.

Nadere informatie

Bij de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa

Bij de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa Diëtetiek / Voedingsteam Voedingsadviezen Bij de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa Inleiding U heeft van uw arts vernomen dat u de ziekte van Crohn of Colitis Ulcerosa heeft. Deze ziekten kenmerken

Nadere informatie

Het prikkelbare darmsyndroom. polikliniek maag-, darm-, leverziekten

Het prikkelbare darmsyndroom. polikliniek maag-, darm-, leverziekten Het prikkelbare darmsyndroom polikliniek maag-, darm-, leverziekten Uw behandelend arts en/of maag, darm, lever (MDL) verpleegkundig specialist heeft met u gesproken over het prikkelbare darm syndroom

Nadere informatie

Eiwitbeperkt dieet. Over een eiwitbeperkt dieet. Almere, Dieetadvies voor: Eiwitbeperkt à gram eiwit per dag

Eiwitbeperkt dieet. Over een eiwitbeperkt dieet. Almere, Dieetadvies voor: Eiwitbeperkt à gram eiwit per dag Eiwitbeperkt dieet Almere, Dieetadvies voor: Eiwitbeperkt à gram eiwit per dag Natriumbeperkt à 2400 mg natrium per dag (6 gram zout) Over een eiwitbeperkt dieet U heeft het advies gekregen een eiwitbeperkt

Nadere informatie

Voorbereiding darmonderzoek

Voorbereiding darmonderzoek Voorbereiding darmonderzoek Laxeren met Moviprep en Bisacodyl Waarom deze folder? U krijgt in overleg met uw arts binnenkort een darmonderzoek. Uw darmen moeten voor dit onderzoek helemaal schoon zijn.

Nadere informatie

Zwangerschapsdiabetes en voeding

Zwangerschapsdiabetes en voeding Zwangerschapsdiabetes en voeding Afdeling diëtetiek Zwangerschapsdiabetes wordt ook wel diabetes gravidarum genoemd en is een tijdelijke vorm van diabetes (suikerziekte). Meestal wordt zwangerschapsdiabetes

Nadere informatie

Dietetiek. Voeding bij darmklachten

Dietetiek. Voeding bij darmklachten Afdeling: Onderwerp: Dietetiek Voeding bij darmklachten 1 www.ikazia.nl Voeding bij darmklachten 800508 / juli 2014 Inhoudsopgave 1. Hoe ontstaan darmklachten?...3 2. Leefstijladviezen...4 3. Voedingsadviezen...5

Nadere informatie

Voedingsadviezen voor patiënten met een colostoma

Voedingsadviezen voor patiënten met een colostoma Voedingsadviezen voor patiënten met een colostoma In deze folder vindt u adviezen over de voeding bij een colostoma. Een colostoma is een kunstmatige uitgang van de dikke darm op de buik. Deze is aangelegd

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Ondervoeding. in het ziekenhuis Afdeling Diëtetiek

PATIËNTEN INFORMATIE. Ondervoeding. in het ziekenhuis Afdeling Diëtetiek PATIËNTEN INFORMATIE Ondervoeding in het ziekenhuis Afdeling Diëtetiek Ondervoeding bij ziekte Ondervoeding door ziekte is in ziekenhuizen een veel voorkomend probleem. Ongeveer 1 op de 4 patiënten is

Nadere informatie

Prikkelbare Darm Syndroom (PDS/IBS)

Prikkelbare Darm Syndroom (PDS/IBS) Prikkelbare Darm Syndroom (PDS/IBS) MDL-centrum IJsselland Ziekenhuis www.mdlcentrum.nl U heeft van uw arts gehoord dat u een Prikkelbare Darm heeft. Een andere benaming voor Prikkelbare Darm Syndroom

Nadere informatie

Voedingsadviezen bij een tekort aan ijzer. Diëtetiek

Voedingsadviezen bij een tekort aan ijzer. Diëtetiek Voedingsadviezen bij een tekort aan ijzer Diëtetiek 1 Afdeling Diëtetiek Telefoon: 0591-69 12 57 Email: dietetiek@sze.nl 2 Voedingsadviezen bij een tekort aan ijzer IJzer is een mineraal dat voorkomt in

Nadere informatie

Voedingsadvies bij peuterdiarree

Voedingsadvies bij peuterdiarree Afdeling: Onderwerp: Diëtetiek 1 Inleiding Peuterdiarree is een lastig en vervelend probleem waar peuters (en hun ouders/verzorgers) mee te maken kunnen krijgen. De voeding van uw kind kan hiermee te maken

Nadere informatie

Diverticulose en diverticulitis

Diverticulose en diverticulitis Diverticulose en diverticulitis U heeft last van uitstulpingen in uw dikke darm (diverticulose) of van een ontsteking van deze uitstulpingen (diverticulitis). In deze folder leest u meer over het ontstaan

Nadere informatie

Voedingsadvies bij een colostoma

Voedingsadvies bij een colostoma Voedingsadvies bij een colostoma Albert Schweitzer ziekenhuis oktober 2013 pavo 1099 Inleiding U heeft een colostoma gekregen. U hoeft hiervoor geen speciaal dieet te gebruiken. Wel kan de voeding die

Nadere informatie

Workshop Korfbal & Voeding: maximaal effect door minimale aanpassingen. Miracle Performance

Workshop Korfbal & Voeding: maximaal effect door minimale aanpassingen. Miracle Performance Workshop Korfbal & Voeding: maximaal effect door minimale aanpassingen. Bob ter Haak Miracle Performance Bob ter Haak Eigenaar Miracle Performance Sportdiëtist Bewegingsdeskundige Docent Sport Fietsen

Nadere informatie

CT ONDERZOEK VAN DE DIKKE DARM (COLONOGRAFIE) FRANCISCUS VLIETLAND

CT ONDERZOEK VAN DE DIKKE DARM (COLONOGRAFIE) FRANCISCUS VLIETLAND CT ONDERZOEK VAN DE DIKKE DARM (COLONOGRAFIE) FRANCISCUS VLIETLAND Inleiding U heeft een afspraak gemaakt voor een CT-colonografie. CT is de afkorting van computertomograaf. Dit is een apparaat dat met

Nadere informatie

Dieetadvies bij zwangerschapsdiabetes

Dieetadvies bij zwangerschapsdiabetes Dieetadvies bij zwangerschapsdiabetes Wat is zwangerschapsdiabetes Zwangerschapsdiabetes (diabetes gravidarum) is een vorm van diabetes mellitus die tijdens de zwangerschap ontstaat. Als een vrouw deze

Nadere informatie

IBD en voeding. MDL verpleegkundigen IJsselland Ziekenhuis

IBD en voeding. MDL verpleegkundigen IJsselland Ziekenhuis IBD en voeding MDL verpleegkundigen IJsselland Ziekenhuis Inhoudsopgave 1. Algemene voedingsadviezen 2 2. Diarree 4 3. Ondervoeding 7 4. Overgewicht 7 5. Stoma 8 6. Aanvullende informatie en patiëntenverenigingen

Nadere informatie

Afdeling: Diëtetiek. Onderwerp: Voedingsadvies bij inflammatoire darmziekten

Afdeling: Diëtetiek. Onderwerp: Voedingsadvies bij inflammatoire darmziekten Afdeling: Diëtetiek Onderwerp: Voedingsadvies bij inflammatoire darmziekten Inhoudsopgave 1. IBD 3 1.1. Colitis Ulcerosa 3 1.2. Ziekte van Crohn 3 1.3. Verschillen tussen de ziekte van Crohn en Colitis

Nadere informatie

IBD en voeding. Informatie voor mensen met Crohn of colitis ulcerosa. MDL-centrum IJsselland Ziekenhuis. www.mdlcentrum.nl

IBD en voeding. Informatie voor mensen met Crohn of colitis ulcerosa. MDL-centrum IJsselland Ziekenhuis. www.mdlcentrum.nl IBD en voeding Informatie voor mensen met Crohn of colitis ulcerosa MDL-centrum IJsselland Ziekenhuis www.mdlcentrum.nl Inhoudsopgave 1. Algemene voedingsadviezen 2 2. Diarree 6 3. Ondervoeding 8 4. Overgewicht

Nadere informatie

H.40025.0416. Voedingsadvies voor ouderen met (dreigende) ondervoeding

H.40025.0416. Voedingsadvies voor ouderen met (dreigende) ondervoeding H.40025.0416 Voedingsadvies voor ouderen met (dreigende) ondervoeding Inleiding Een gezond voedingspatroon is voor iedereen van belang. Gezonde voeding levert de energie en de voedingsstoffen die uw lichaam

Nadere informatie

Coby Wijnen, diëtist verbonden aan de VSN

Coby Wijnen, diëtist verbonden aan de VSN Voeding bij myotone dystrofie Coby Wijnen, diëtist verbonden aan de VSN 30 mei 2009 myotone dystrofie vragen bijeengebracht tot volgende onderwerpen: overgewicht ondergewicht diarree obstipatie pseudo-obstructie

Nadere informatie

Risico op ondervoeding tijdens uw behandeling

Risico op ondervoeding tijdens uw behandeling Risico op ondervoeding tijdens uw behandeling Ondervoeding door ziekte, een behandeling of een operatie is een veelvoorkomend probleem in het ziekenhuis. Ongeveer één op de drie patiënten loopt risico

Nadere informatie

Wanneer té dik? Wat is gezonde voeding en wat niet?

Wanneer té dik? Wat is gezonde voeding en wat niet? Wanneer té dik? Iedereen weet dat je gezond moet eten om te leren, te sporten en gezond volwassen te worden. Sommige jongeren worden echter te dik. Dit kan een probleem zijn als je moeite hebt met sporten,

Nadere informatie

Scheper Beter: 'SNAQ-en met zorg' Folder over ondervoeding op de polikliniek van het Scheper Ziekenhuis. SNAQ-score > 2. Diëtetiek

Scheper Beter: 'SNAQ-en met zorg' Folder over ondervoeding op de polikliniek van het Scheper Ziekenhuis. SNAQ-score > 2. Diëtetiek Scheper Beter: 'SNAQ-en met zorg' Folder over ondervoeding op de polikliniek van het Scheper Ziekenhuis SNAQ-score > 2 Diëtetiek 1 Afdeling Diëtetiek Telefoon: 0591-69 12 57 Email: dietetiek@sze.nl 2 Ondervoeding

Nadere informatie

IJZERVERRIJKTE VOEDING

IJZERVERRIJKTE VOEDING IJZERVERRIJKTE VOEDING 278 Inleiding We weten het allemaal van Popeye: van ijzer wordt een mens sterk. IJzer is een stof die een belangrijke functie in het lichaam vervult. Het is een bestanddeel van hemoglobine,

Nadere informatie

Voedingsadviezen voor mensen met een pouch

Voedingsadviezen voor mensen met een pouch Voedingsadviezen voor mensen met een pouch In deze folder vindt u adviezen over de voeding bij een pouch (ileo-anale anastomose met reservoir). Bij een pouch is de dikke darm weggenomen en is een verbinding

Nadere informatie

Voeding bij mitochondriële ziekten

Voeding bij mitochondriële ziekten Voeding bij mitochondriële ziekten Inleiding Mitochondriën zijn de energiecentrales van ons lichaam. Mitochondriën zitten in alle lichaamscellen en zorgen voor de aanmaak van energie door de verbranding

Nadere informatie

Incontinentie voor ontlasting

Incontinentie voor ontlasting FYSIOTHERAPIE Incontinentie voor ontlasting ADVIES Incontinentie voor ontlasting Incontinentie voor ontlasting (fecale incontinentie) houdt in dat iemand ongewild ontlasting verliest. We zeggen ook wel

Nadere informatie

Postprandiale hypotensie

Postprandiale hypotensie Diëtetiek Geriatrie Postprandiale hypotensie i Patiënteninformatie Lage bloeddruk na het eten Slingeland Ziekenhuis Algemeen Postprandiale hypotensie betekent een lage bloeddruk na het eten. Als de bloeddruk

Nadere informatie

Voorbereiding darmonderzoek

Voorbereiding darmonderzoek Voorbereiding darmonderzoek Laxeren met Moviprep en Bisacodyl Waarom deze folder? U krijgt in overleg met uw arts binnenkort een darmonderzoek. Uw darmen moeten voor dit onderzoek helemaal schoon zijn.

Nadere informatie

Verstopping bij kinderen

Verstopping bij kinderen Verstopping bij kinderen Verstopping bij kinderen Bij uw kind is de diagnose obstipatie gesteld. Obstipatie is het vasthouden van (te) veel ontlasting. Soms betekent het ook dat de ontlasting hard is geworden

Nadere informatie

Het gebruik van pancreasenzympreparaten

Het gebruik van pancreasenzympreparaten Het gebruik van pancreasenzympreparaten Omdat uw alvleesklier te weinig pancreasenzymen aanmaakt, heeft uw arts u aangeraden om pancreasenzympreparaten te gaan gebruiken. In deze folder leest u meer over

Nadere informatie

Voeding bij divertikels en diverticulitis

Voeding bij divertikels en diverticulitis Voeding bij divertikels en diverticulitis Overzicht gegevens Naam Geboortedatum Datum Diëtist Behandelend arts Telefonisch spreekuur 0492 59 55 60 maandag tot en met vrijdag van 08.15 10.00 uur Divertikels

Nadere informatie