de Bibliotheek op school: effecten voor kinderen met een niet-westerse achtergrond

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "de Bibliotheek op school: effecten voor kinderen met een niet-westerse achtergrond"

Transcriptie

1 de Bibliotheek op school: effecten voor kinderen met een niet-westerse achtergrond Ellen Kleijnen Universiteit van Amsterdam Frank Huysmans Universiteit van Amsterdam Ed Elbers Universiteit Utrecht Rudy Ligtvoet Universiteit van Amsterdam/Keulen Universiteit van Amsterdam Overzicht Aanleiding onderzoek: Bibliotheek Oosterwei Onderzoeksvragen Methoden Participanten Meetinstrumenten / Variabelen Meetmomenten Resultaten Conclusies 1

2 Oosterwei Buurt in Gouda met veel niet-westerse bewoners Grote taal- en leesachterstanden Streven bibliotheek Gouda: achterstanden terugdringen Realisatie Kinderbibliotheek Oosterwei in MFA met school Kinderbibliotheek Oosterwei Geopend in september 2011 in MFA Uitgebreide collectie Elke drie weken boeken lenen Zelfservice balie Lees-mediacoach Leesbevorderingslessen Leeslogs 2

3 3

4 4

5 Onderzoeksvragen Leidt een bibliotheek in een basisschool bij nietwesterse migrantenkinderen tot: o een positievere leesattitude? o meer vrijetijdslezen? o een betere taal- en leesvaardigheid? Participanten Niet-westerse leerlingen (groep 4 8) van twee basisscholen in Gouda Experimentele school met Bibliotheek op School Controleschool 5

6 Meetinstrumenten Vragenlijsten: o Leerlingen (monitor dbos; aanvullende lijst) o Leerkrachten o Mediacoach o Ouders Cito-leerlingvolgsysteem: o Metingen taal- en leesvaardigheid Variabelen Leesattitude o Hedonistische component (plezier) o Utilitaire component (belang/nut) Leesgedrag o Leesfrequentie o Leestijd Taal- en leesvaardigheid o Woordenschat o Begrijpend lezen o Spelling 6

7 Voorbeeld leerlingenvragenlijst Hoe vind je het om een boek te lezen? o vervelend o niet zo leuk o best leuk o erg leuk Achtergrondkenmerken o Sekse o Leeftijd o Opleidingsniveau ouders o Leesklimaat thuis o Thuistaal Variabelen Tijd o Aantal maanden dat leerling op school zat op het moment van afname vragenlijst/toets (vanaf opening bibliotheek in september 2011) 7

8 Meetmomenten Longitudinaal onderzoek Kinderen zijn gedurende drie schooljaren gevolgd (2011/2012, 2012/2013, 2013/2014) Vragenlijsten: 1 keer per jaar Cito-meting: 1 of 2 keer per jaar Meetmomenten 8

9 Resultaten: leesattitude Effecten van schoolbibliotheek op: o Lezen is leuk: Nee o Lezen is nuttig/belangrijk: Ja Effecten van achtergrondkenmerken: o Sekse o Leeftijd o Leesklimaat Resultaten: leesattitude p <.05 9

10 Resultaten: leesgedrag Effecten van schoolbibliotheek op: o Leesfrequentie: Nee o Leestijd: Nee Effecten van achtergrondkenmerken: o Sekse o Leeftijd o Leesklimaat Resultaten: taal- en leesprestaties Effecten van schoolbibliotheek op: o Woordenschat: Ja o Begrijpend lezen: Nee o Spelling: Nee Effecten van achtergrondkenmerken: o Opleiding o Leeftijd o Thuistaal 10

11 0 Resultaten: taal- en leesprestaties p <.05 Conclusies Effect op leesattitude? o Positief effect op utilitaire aspect o Geen effect op hedonistische aspect Effect op leesgedrag? o Geen effecten op leesfrequentie en leestijd Effect op taal- en leesvaardigheid? o Positief effect op woordenschat o Geen effect op begrijpend lezen en spelling Geringe effecten: opzet studie / implementatie bibliotheekprogramma 11

12 Conclusies Leesklimaat thuis is een belangrijke factor o Maar: nu vaak ongunstig / weinig boeken thuis Versterken effecten: o In samenwerking met de school ouders meer betrekken (leesklimaat versterken door informatie, advies en gebruik bibliotheekcollectie) o Mogelijk maken dat kinderen boeken mee naar huis nemen. Universiteit van Amsterdam 12

13 Brochure primair-onderwijs/oosterwijs.html 13

Oosterwijs: de Bibliotheek op school en de effecten op lezen en schoolprestaties. Gouda

Oosterwijs: de Bibliotheek op school en de effecten op lezen en schoolprestaties. Gouda Oosterwijs: de Bibliotheek op school en de effecten op lezen en schoolprestaties Onder redactie van Frank Huysmans en Ellen Kleijnen (Universiteit van Amsterdam) Gouda Inhoudsopgave 1. Waarom Oosterwijs?

Nadere informatie

Utrechts Kunst van Lezen / de bibliotheek op de basisschool. Isolde Vega/ Nicolien de Pater. 10 april 2012

Utrechts Kunst van Lezen / de bibliotheek op de basisschool. Isolde Vega/ Nicolien de Pater. 10 april 2012 Utrechts Kunst van Lezen / de bibliotheek op de basisschool Isolde Vega/ Nicolien de Pater 10 april 2012 Uitgangspunt voor leesbevordering Plezier en interesse in kinderboeken zorgen voor de motivatie

Nadere informatie

Resultaten leesmonitor 2015 De Bieb op School. maart 2016

Resultaten leesmonitor 2015 De Bieb op School. maart 2016 Resultaten leesmonitor 2015 De Bieb op School maart 2016 Inleiding Eind 2014 ging in het kader van de structurele samenwerking tussen het bovenschoolse management van het basisonderwijs in de Zaanstreek

Nadere informatie

Monitor verslag 2016 Haarlemmermeer

Monitor verslag 2016 Haarlemmermeer Monitor verslag 2016 Haarlemmermeer Door Hilde Eradus Samenvatting Kinderen in Haarlemmermeer vinden het leuker om een boek te lezen dan landelijk. Waar landelijk de oudere leerlingen het minder leuk gaan

Nadere informatie

Meedoen met de Monitor

Meedoen met de Monitor Meedoen met de Monitor met de Bibliotheek Een school die deelneemt aan de Monitor de Bibliotheek op school (Monitor dbos) wil doelgericht samenwerken met de Bibliotheek om de taalontwikkeling en de informatievaardigheden

Nadere informatie

Effect van de Bibliotheek op school: leesmotivatie, leesfrequentie en leesvaardigheid

Effect van de Bibliotheek op school: leesmotivatie, leesfrequentie en leesvaardigheid Effect van de Bibliotheek op school: leesmotivatie, leesfrequentie en leesvaardigheid Thijs Nielen 25 januari 2016 1 Steeds minder lezen 2 Leesspiraal Leesvaardigheid.23.27.21.24 Leesfrequentie.13.16 Leesmotivatie

Nadere informatie

Totaalrapportage Nul- en éénmeting leesattitude vragenlijst. Kunst van Lezen de Bibliotheek op school

Totaalrapportage Nul- en éénmeting leesattitude vragenlijst. Kunst van Lezen de Bibliotheek op school Totaalrapportage Nul- en éénmeting leesattitude vragenlijst Kunst van Lezen de Bibliotheek op school Cubiss, 2012 0 Inhoudsopgave Inleiding pagina 3 Samenvatting pagina 5 Theoretisch kader pagina 6 Hoofdstuk

Nadere informatie

Leesattitudeonderzoek Kunst van Lezen Bibliotheek op de basisschool

Leesattitudeonderzoek Kunst van Lezen Bibliotheek op de basisschool onderzoek Kunst van Lezen Bibliotheek op de basisschool In het kader van de Bibliotheek op de Basisschool heeft Cubiss een onderzoek uitgevoerd naar de leesattitude bij 3235 kinderen van de groepen 5 en

Nadere informatie

Leidt voorlezen tot meer leesplezier?

Leidt voorlezen tot meer leesplezier? Leidt voorlezen tot meer leesplezier? Een quasi-experimenteel onderzoek in het zesde leerjaar van het basisonderwijs Annick De Vylder Peter Van Petegem 1 2 Belang van GRAAG lezen GRAAG lezen goed lezen

Nadere informatie

Monitor de Bibliotheek op School een nieuw instrument voor beleid. Kees Broekhof Sardes

Monitor de Bibliotheek op School een nieuw instrument voor beleid. Kees Broekhof Sardes + Monitor de Bibliotheek op School een nieuw instrument voor beleid Kees Broekhof Sardes + Onderwerpen Vrij lezen en vrijetijdslezen als onderwerp van beleid De Monitor de Bibliotheek op school De monitor

Nadere informatie

Meedoen met de Monitor

Meedoen met de Monitor Meedoen met de Monitor Een school die deelneemt aan de Monitor de Bibliotheek op school wil doelgericht samenwerken met de bibliotheek om de taalontwikkeling van de leerlingen te stimuleren. Dat gebeurt

Nadere informatie

Meedoen met de Monitor

Meedoen met de Monitor Meedoen met de Monitor Een school die deelneemt aan de Monitor de Bibliotheek op school wil doelgericht samenwerken met de bibliotheek om de taalontwikkeling van de leerlingen te stimuleren. Dat gebeurt

Nadere informatie

PIRLS-2011. Het leesniveau in Nederland. Ludo Verhoeven. In samenwerking met Andrea Netten en Mienke Droop

PIRLS-2011. Het leesniveau in Nederland. Ludo Verhoeven. In samenwerking met Andrea Netten en Mienke Droop PIRLS-2011 Het leesniveau in Nederland Ludo Verhoeven In samenwerking met Andrea Netten en Mienke Droop Presentatie PIRLS-feiten Internationale ranglijst Leesdoelen, begripsprocessen en referentiepunten

Nadere informatie

Ontwikkeling van kinderen en relatie met kwaliteit van voorschoolse instellingen

Ontwikkeling van kinderen en relatie met kwaliteit van voorschoolse instellingen Ontwikkeling van kinderen en relatie met kwaliteit van voorschoolse instellingen Presentatie pre-cool cohortonderzoek Bijeenkomst G37 30 juni 2016 Annemiek Veen Pre-COOL cohortonderzoek Kohnstamm Instituut

Nadere informatie

Bibliotheek Hoorn. Effectevaluatie van de Brede School Bibliotheek Hoorn. Nick Geurtsen 3062430

Bibliotheek Hoorn. Effectevaluatie van de Brede School Bibliotheek Hoorn. Nick Geurtsen 3062430 Bibliotheek Hoorn Effectevaluatie van de Brede School Bibliotheek Hoorn Juli 2008 Bibliotheek Hoorn Effectevaluatie van de Brede School Bibliotheek Hoorn Naam: Nick Geurtsen Studentnummer: 3062430 Stagedocent:

Nadere informatie

Samen sterk in lezen en mediawijsheid

Samen sterk in lezen en mediawijsheid Samen sterk in lezen en mediawijsheid De cijfers 1,5 miljoen volwassen Nederlanders zijn laaggeletterd Dat is bijna 1 op de 10 Nederlanders Veel kinderen hebben bij binnenkomst op de basisschool een achterstand

Nadere informatie

Meer halen uit lezen. met de Bibliotheek Rotterdam voor het basisonderwijs

Meer halen uit lezen. met de Bibliotheek Rotterdam voor het basisonderwijs Meer halen uit lezen met de Bibliotheek Rotterdam voor het basisonderwijs Goed lezen = goed leren... Wie een kwartier per dag leest, leert in een jaar duizend nieuwe woorden. Hoe meer een kind leest, hoe

Nadere informatie

OPGEPAST, IK LUST EEN HELE BOEKENKAST!

OPGEPAST, IK LUST EEN HELE BOEKENKAST! OPGEPAST, IK LUST EEN HELE BOEKENKAST! Onderzoek naar het verband tussen het leesklimaat thuis en de leesattitude & leesfrequentie van het kind. Bachelor afstudeeropdracht voor de opleiding Onderwijskunde

Nadere informatie

Tabellenrapportage Jaarmeting 2012 - naar provincie

Tabellenrapportage Jaarmeting 2012 - naar provincie Tabellenrapportage Jaarmeting 2012 - naar provincie 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 Leesbevordering Aantal responderende bibliotheken 5 3 7 21 18 2 5 13 14 14 4 10 116 Aantal bibliotheken die samenwerken

Nadere informatie

Educatieve diensten van de bibliotheek

Educatieve diensten van de bibliotheek Educatieve diensten van de bibliotheek voor basisscholen in de gemeenten Renkum, Rheden en Rozendaal 2015-2016 Lezen en voorlezen Omdat u en ik weten dat lezen en voorlezen goed zijn voor de taalontwikkeling

Nadere informatie

Meer halen uit lezen. intro. menu. contact. met de Bibliotheek Rotterdam voor het basisonderwijs

Meer halen uit lezen. intro. menu. contact. met de Bibliotheek Rotterdam voor het basisonderwijs Meer halen uit lezen met de Bibliotheek Rotterdam voor het basisonderwijs intro menu contact Intro Goed lezen = goed leren... Wie een kwartier per dag leest, leert in een jaar duizend nieuwe woorden. Hoe

Nadere informatie

Lezers onder de loep studies naar leesgedrag, MLP en 4You! Cedric Stalpers

Lezers onder de loep studies naar leesgedrag, MLP en 4You! Cedric Stalpers Lezers onder de loep studies naar leesgedrag, MLP en 4You! Cedric Stalpers 1 Onderwerpen Waarom lezen kinderen en tieners? Waarom lezen ze niet? Wat kan de bibliotheek nu en in de toekomst verbeteren?

Nadere informatie

Educatieve diensten van de bibliotheek voor basisscholen in de gemeenten Rheden en Renkum schooljaar

Educatieve diensten van de bibliotheek voor basisscholen in de gemeenten Rheden en Renkum schooljaar Educatieve diensten van de bibliotheek voor basisscholen in de gemeenten Rheden en Renkum schooljaar 2014-2015 1 De Bibliotheek op school De Bibliotheek op school is een landelijk ontwikkelde en ondersteunde

Nadere informatie

Meer lezen, beter in taal SLO netwerkdag taalcoördinatoren 14 april 2016

Meer lezen, beter in taal SLO netwerkdag taalcoördinatoren 14 april 2016 Meer lezen, beter in taal SLO netwerkdag taalcoördinatoren 14 april 2016 Kees Broekhof, Sardes Lezen loont een leven lang S. Mol & A. Bus (2011) 4 Omvang van de woordenschat 18000 16000 14000 12000 10000

Nadere informatie

Reading literacy achievement in the primary grades: The role of sociocultural and linguistic diversity Andrea Netten

Reading literacy achievement in the primary grades: The role of sociocultural and linguistic diversity Andrea Netten Reading literacy achievement in the primary grades: The role of sociocultural and linguistic diversity Andrea Netten Nederlandse samenvatting In de hedendaagse informatiemaatschappij is leesvaardigheid

Nadere informatie

Effectevaluatie van de Brede School Bibliotheek Hoorn

Effectevaluatie van de Brede School Bibliotheek Hoorn Effectevaluatie van de Brede School Bibliotheek Hoorn Naam: Petra Bothof Studentnummer: 3840697 Scriptiebegeleider: Karien Dekker Universiteit Utrecht Faculteit Sociale Wetenschappen Centrumgebouw Noord

Nadere informatie

Kunst van Lezen school, bibliotheek, lezen en taalontwikkeling. Kees Broekhof Sardes, KCBL, School aan Zet

Kunst van Lezen school, bibliotheek, lezen en taalontwikkeling. Kees Broekhof Sardes, KCBL, School aan Zet + Kunst van Lezen school, bibliotheek, lezen en taalontwikkeling Kees Broekhof Sardes, KCBL, School aan Zet + Centrale onderwerpen Taalachterstanden een zorg voor veel scholen (Vrij) lezen en taalontwikkeling

Nadere informatie

Rapportage de Monitor de Bibliotheek op School. Gemeente Heemstede Schooljaar 2013-2014

Rapportage de Monitor de Bibliotheek op School. Gemeente Heemstede Schooljaar 2013-2014 Rapportage de Monitor de Bibliotheek op School Gemeente eemstede Schooljaar 2013-2014 De monitor is een landelijk meetinstrument dat onder andere het leesplezier van kinderen, het leesbevorderende gedrag

Nadere informatie

De bibliotheek op school als instrument voor optimale ontwikkelkansen voor kinderen. Samen sterk met

De bibliotheek op school als instrument voor optimale ontwikkelkansen voor kinderen. Samen sterk met De bibliotheek op school als instrument voor optimale ontwikkelkansen voor kinderen. Samen sterk met Waarom? Het leven van Lisa Wist u dat? 1,5 miljoen volwassen Nederlanders zijn laaggeletterd zijn? Dat

Nadere informatie

Lezen en taalontwikkeling: effecten meten in de samenwerking tussen school en bibliotheek. Kees Broekhof Sardes

Lezen en taalontwikkeling: effecten meten in de samenwerking tussen school en bibliotheek. Kees Broekhof Sardes + Lezen en taalontwikkeling: effecten meten in de samenwerking tussen school en bibliotheek Kees Broekhof Sardes + Centrale vragen Wat is de context in het onderwijs waarbinnen scholen en bibliotheken

Nadere informatie

Meer halen uit lezen. intro. menu. contact. met de Bibliotheek Rotterdam voor het basisonderwijs

Meer halen uit lezen. intro. menu. contact. met de Bibliotheek Rotterdam voor het basisonderwijs Meer halen uit lezen met de Bibliotheek Rotterdam voor het basisonderwijs intro menu contact Intro Goed lezen = goed leren.... Wie een kwartier per dag leest, leert in een jaar duizend nieuwe woorden..

Nadere informatie

Leesplan maken? Introductie basisonderwijs

Leesplan maken? Introductie basisonderwijs Leesplan maken? Introductie basisonderwijs Op de www.leespan.nl kun je je eigen (school)leesplan schrijven en bewaren. Daarvoor moet je eerst inloggen. Voor scholen die niet meedoen aan de aanpak de Bibliotheek

Nadere informatie

Monitor de Bibliotheek op school Landelijke analyse basisonderwijs

Monitor de Bibliotheek op school Landelijke analyse basisonderwijs Monitor de Bibliotheek op school Landelijke analyse basisonderwijs Lezende leerlingen: weinig ontwikkelingen, veel verschillen Bij de analyse van drie opeenvolgende metingen van de Monitor de Bibliotheek

Nadere informatie

Rapportage resultatenanalyse

Rapportage resultatenanalyse Rapportage resultatenanalyse Naam basisschool: Mariaschool Datum analyse: Juli 2016 Opgesteld door: Yvonne de Ruijter Inleiding Voor u ligt het verslag van de resultatenanalyse van de Mariaschool. In deze

Nadere informatie

met de Bibliotheek op school

met de Bibliotheek op school met de Bibliotheek op school intro > > contactinformatie > www.bibliotheek.rotterdam.nl Menu de Bibliotheek op school > voor de leescoördinator > voor het team > voor de leerkracht en de leerlingen > voor

Nadere informatie

Wat kunnen we leren uit pieo?

Wat kunnen we leren uit pieo? Wat kunnen we leren uit pieo? Leren en instructie in risicoscholen onder de loep. Wat kunnen we leren voor ons eigen schoolbeleid? Dr. Martin Valcke Conclusies Onderzoek toont aan dat pieo werkt Het werkt

Nadere informatie

Monitor de Bibliotheek op school Landelijke analyse basisonderwijs

Monitor de Bibliotheek op school Landelijke analyse basisonderwijs Monitor de Bibliotheek op school Landelijke analyse basisonderwijs Leerlingen lezen iets minder vaak en iets minder graag, maar halen vaker leesboeken uit de bibliotheek op school Bij de analyse van vier

Nadere informatie

Ontwikkeling werkdruk in het onderwijs 1999-2003

Ontwikkeling werkdruk in het onderwijs 1999-2003 Ontwikkeling werkdruk in het onderwijs 1999-2003 Eindrapport Een onderzoek in opdracht van het Vervangingsfonds Frank Schoenmakers Rob Hoffius B3060 Leiden, 21 juni 2005 Inhoudsopgave 1 Inleiding 4 2 Verantwoording:

Nadere informatie

Samenwerking openbare bibliotheken met het primair onderwijs, Onderzoeksresultaten BOP-enquête

Samenwerking openbare bibliotheken met het primair onderwijs, Onderzoeksresultaten BOP-enquête Samenwerking openbare bibliotheken met het primair onderwijs, 215-216 Onderzoeksresultaten BOP-enquête 1 Samenvatting Het onderzoek samenwerking primair onderwijs brengt in kaart hoe de dienstverlening

Nadere informatie

Rapportage diepte-analyse LVS-toetsen

Rapportage diepte-analyse LVS-toetsen Rapportage diepte-analyse LVS-toetsen Naam basisschool: RK Josefschool Datum analyse: Juli 2014 Opgesteld door: Ryan van der Veer / Marieke Lindenborn Inleiding Voor u ligt het verslag van de diepte-analyse

Nadere informatie

Jaarpeiling De Bibliotheek op School 2013 - Resultaten naar provincie

Jaarpeiling De Bibliotheek op School 2013 - Resultaten naar provincie Jaarpeiling De Bibliotheek op School 2013 - Resultaten naar provincie Aantal respondenten 10 6 10 20 18 2 5 5 10 5 17 6 114 Respons % 100% 100% 83% 80% 82% 100% 56% 28% 40% 100% 77% 40% 67% Samenweking

Nadere informatie

Januari, 2008 Preventie van pesten op basisscholen volgens de PRIMAmethode

Januari, 2008 Preventie van pesten op basisscholen volgens de PRIMAmethode Januari, 2008 Preventie van pesten op basisscholen volgens de PRIMAmethode Auteurs: A. van Dorst, K. Wiefferink, E. Dusseldorp, F. Galindo Garre, M. Crone, Th. Paulussen; TNO, Leiden. Uit een recent onderzoek

Nadere informatie

Preventie van pesten op basisscholen volgens de PRIMA antipestmethode

Preventie van pesten op basisscholen volgens de PRIMA antipestmethode Preventie van pesten op basisscholen volgens de PRIMA antipestmethode Auteurs: A. van Dorst, K. Wiefferink, E. Dusseldorp, F. Galindo Garre, M. Crone, Th. Paulussen; TNO, Leiden. Uit het in 2008 afgesloten

Nadere informatie

DE INVLOED VAN DE THUISOMGEVING OP LEESPRESTATIES

DE INVLOED VAN DE THUISOMGEVING OP LEESPRESTATIES Bachelor afstudeeropdracht DE INVLOED VAN DE THUISOMGEVING OP LEESPRESTATIES Onderzoek naar de samenhang tussen de thuisomgeving en de leesprestaties van leerlingen in het primair onderwijs Nienke Bach

Nadere informatie

LEZEN & MEDIAWIJSHEID

LEZEN & MEDIAWIJSHEID Betere prestaties op het gebied van LEZEN & MEDIAWIJSHEID Wat ons bezighoudt Taalachterstanden zijn een zorg voor veel (brede) scholen (Voor)lezen en de opbrengsten voor het kind Samen sterk met (Vrij)lezen

Nadere informatie

Evaluatieonderzoek project Taal voor het Leven. Prof. Dr. M. Segers

Evaluatieonderzoek project Taal voor het Leven. Prof. Dr. M. Segers Evaluatieonderzoek project Taal voor het Leven Prof. Dr. M. Segers Taal voor het Leven Taal voor het Leven creëert een netwerk en infrastructuur in de regio om laaggeletterden taal, digitale vaardigheden

Nadere informatie

Een leven lang lezen. samen in actie tegen laaggeletterdheid. onderzoek oplossingen samenwerking

Een leven lang lezen. samen in actie tegen laaggeletterdheid. onderzoek oplossingen samenwerking Een leven lang lezen samen in actie tegen laaggeletterdheid onderzoek oplossingen samenwerking 2 Een leven lang lezen samen in actie tegen laaggeletterdheid In deze publicatie: 5 Een leven lang lezen:

Nadere informatie

Website

Website Website www.boekenplank.weebly.com Inhoudsopgave Projectverslag Jeugdliteratuur Nita KarinH KarinvW Hoofdstuk : Een inleiding op en verantwoording van de mediatheek 3 Hoofdstuk : Plan van aanpak 5 Hoofdstuk

Nadere informatie

Bibliotheken & Over het wat, hoe en wanneer van de Bibliotheek op school

Bibliotheken & Over het wat, hoe en wanneer van de Bibliotheek op school Bibliotheken & Over het wat, hoe en wanneer van de Bibliotheek op school Aanleiding Wat is dbos? De Bibliotheek op school is een gezamenlijke strategische aanpak van de bibliotheken, primair onderwijs

Nadere informatie

JAARAANBOD 2015-2016 BIBILIOTHEEK LANGEDIJK JAN ARENTSZ

JAARAANBOD 2015-2016 BIBILIOTHEEK LANGEDIJK JAN ARENTSZ JAARAANBOD 2015-2016 BIBILIOTHEEK LANGEDIJK JAN ARENTSZ INHOUDSOPGAVE Introductie... 3 Gebruik maken van de collectie door school/docenten... 4 programma-aanbod voor de leerlingen... 5 Lidmaatschap voor

Nadere informatie

peiling burgerzin en burgerschapseducatie in de derde graad aso, bso, kso en tso

peiling burgerzin en burgerschapseducatie in de derde graad aso, bso, kso en tso peiling burgerzin en burgerschapseducatie in de derde graad aso, bso, kso en tso colloquium 7 juni 2017 dr. Eef Ameel overzicht de peiling burgerzin en burgerschapseducatie beschrijving van de steekproef

Nadere informatie

Alcohol(voorlichting): een ander verhaal!

Alcohol(voorlichting): een ander verhaal! Alcohol(voorlichting): een ander verhaal! Resultaten van het evaluatieonderzoek in 2008/2009 Achtergrond De negen gemeenten van West-Friesland, de gemeente Schagen, organisaties in de preventieve gezondheidszorg,

Nadere informatie

Visie leesbevordering

Visie leesbevordering Visie leesbevordering Leesbevordering zien we als basis van het totale leesonderwijs Zonder aandacht voor leesbevordering mist het technisch lezen een belangrijke stimulans. Leesbevordering is dus niet

Nadere informatie

Resultaten van het eerste gebruikersjaar met Veilig leren lezen-kim overtreffen landelijk gemiddelde en de 2 e maanversie

Resultaten van het eerste gebruikersjaar met Veilig leren lezen-kim overtreffen landelijk gemiddelde en de 2 e maanversie Resultaten van het eerste gebruikersjaar met Veilig leren lezen-kim overtreffen landelijk gemiddelde en de 2 e maanversie In het schooljaar 2014-2015 is de vernieuwde versie van Veilig leren lezen de kimversie

Nadere informatie

Interactief werken aan woordenschat Onderzoek in groep 2 tot en met groep 4

Interactief werken aan woordenschat Onderzoek in groep 2 tot en met groep 4 Interactief werken aan woordenschat Onderzoek in groep 2 tot en met groep 4 OnderwijsBewijs-programma Femke Scheltinga Maud van Druenen Karin van Usen Waarom dit onderzoek? De aanleiding - Grote verschillen

Nadere informatie

Hoofdstuk 6 Pilot-onderzoek

Hoofdstuk 6 Pilot-onderzoek Hoofdstuk 6 Pilot-onderzoek In dit hoofdstuk worden de resultaten gepresenteerd van het pilotonderzoek onder 270 leerlingen van een scholengemeenschap (vmbo, havo en vwo) in Doetinchem. Het doel van dit

Nadere informatie

HET BLIKSEM ONDERZOEK

HET BLIKSEM ONDERZOEK HET BLIKSEM ONDERZOEK BLIKSEM Begrijpend Lees Instructie Kan Strategisch En Motiverend Aan de orde komt Wat houdt BLIKSEM-aanpak in? door: Willy van Elsäcker (HCO) Wat zijn de resultaten na twee jaar onderzoek

Nadere informatie

Belezen pabostudent? Een onderzoek naar leesprofielen van studenten van de Katholieke Pabo Zwolle. Wenckje Jongstra Ietje Pauw

Belezen pabostudent? Een onderzoek naar leesprofielen van studenten van de Katholieke Pabo Zwolle. Wenckje Jongstra Ietje Pauw Belezen pabostudent? Een onderzoek naar leesprofielen van studenten van de Katholieke Pabo Zwolle Wenckje Jongstra Ietje Pauw Programma 1. Achtergronden project Sterke Leesprofielen 2. Studie I 1. Theoretische

Nadere informatie

Zwarte Piet of niet? Enquête Onderwijsblad november 2015 Tabellen

Zwarte Piet of niet? Enquête Onderwijsblad november 2015 Tabellen Zwarte Piet of niet? Enquête Onderwijsblad november 2015 Tabellen 1 Verantwoording Begin november hield het Onderwijsblad een korte enquête over Zwarte Piet onder de leden in het basisonderwijs waarvan

Nadere informatie

Schooljaar 2015-2016 Telefoon: 040-2016092. 26 februari Weeksluiting groep 3a en 7a

Schooljaar 2015-2016 Telefoon: 040-2016092. 26 februari Weeksluiting groep 3a en 7a t Letterken Mededelingenblad van OBS t Smelleken Emmalaan 5, 5554 JM Valkenswaard Schooljaar 2015-2016 Telefoon: 040-2016092 Uitgave: 2 februari 2016 info@obstsmelleken.nl www.obstsmelleken.nl Belangrijke

Nadere informatie

De brede school in een veranderend tijdsgewricht Uitkomsten landelijke effectmeting 2009-2013

De brede school in een veranderend tijdsgewricht Uitkomsten landelijke effectmeting 2009-2013 De brede school in een veranderend tijdsgewricht Uitkomsten landelijke effectmeting 2009-2013 De brede school in een veranderend tijdsgewricht Uitkomsten landelijke effectmeting 2009-2013 Opdrachtgever:

Nadere informatie

Ambitie team Paschalisschool

Ambitie team Paschalisschool De onderwerpen Ambitie Paschalisschool Informatie over de cito opbrengsten Woordenschat en begrijpend lezen Het belang van de cito toetsen De Vreedzame School; leef-en leergemeenschap. Opvoeden en verwachtingen.

Nadere informatie

NCVGZ 2014. Resultaten effect onderzoek Watercampagne Lekker Fit! Rotterdam. Vivian van de Gaar. Consortium Integrale Aanpak Overgewicht

NCVGZ 2014. Resultaten effect onderzoek Watercampagne Lekker Fit! Rotterdam. Vivian van de Gaar. Consortium Integrale Aanpak Overgewicht NCVGZ 2014 Resultaten effect onderzoek Watercampagne Lekker Fit! Rotterdam Vivian van de Gaar Probleemstelling Overgewichtpreventie bij kinderen aanpakken! Lekker Fit! Rotterdam (controle) Regulier school

Nadere informatie

Leesvaardigheid en leesattitude:

Leesvaardigheid en leesattitude: Leesvaardigheid en leesattitude: een onderzoek bij 520 kinderen van 6 tot 12 jaar als basis voor nieuwe leestests: LVT1-6 en LAT 2-6 Hilde Niessen Ronny Boey 36ste VVL Congres 20 maart 2015 Inleiding lezen

Nadere informatie

Onderzoeksrapport. Hou vol! Geen alcohol. Een alcohol preventieprogramma gericht op basisschool leerlingen en hun moeders.

Onderzoeksrapport. Hou vol! Geen alcohol. Een alcohol preventieprogramma gericht op basisschool leerlingen en hun moeders. Onderzoeksrapport Hou vol! Geen alcohol Een alcohol preventieprogramma gericht op basisschool leerlingen en hun moeders. Suzanne Mares, MSc Dr. Anna Lichtwarck-Aschoff Prof. Dr. Rutger Engels Inleiding

Nadere informatie

Rapportage. Jaarpeiling de Bibliotheek op School 1-meting 2013. In opdracht van: Utrecht, maart 2014

Rapportage. Jaarpeiling de Bibliotheek op School 1-meting 2013. In opdracht van: Utrecht, maart 2014 Rapportage Jaarpeiling de Bibliotheek op School 1-meting 2013 In opdracht van: Contactpersoon: Utrecht, maart 2014 Marjolein Oomes DUO Onderwijsonderzoek drs. Vincent van Grinsven Henk Westerik Postbus

Nadere informatie

Argumentatiekaart Bibliotheek VANnU Themagroep jeugd

Argumentatiekaart Bibliotheek VANnU Themagroep jeugd Argumentatiekaart Bibliotheek VANnU Themagroep jeugd Onderdeel van toolkit Nieuw Delen 4.e Argumentatiekaart Bibliotheek VANnU Themagroep Jeugd Wanneer je gaat netwerken is het handig om je verhaal scherp

Nadere informatie

KBS De Wegwijzer, Kriekenstraat 43, 4847 HE Teteringen telefoonnummer: 076 571 34 95 Website www.bs-wegwijzer.nl E-mail kbsdewegwijzer_info@inos.

KBS De Wegwijzer, Kriekenstraat 43, 4847 HE Teteringen telefoonnummer: 076 571 34 95 Website www.bs-wegwijzer.nl E-mail kbsdewegwijzer_info@inos. Kbs de Wegwijzer Nieuwsbrief nummer 17 07 januari 2015 Algemeen Deze week beginnen we aan het derde thema van Leefstijl,onze methode voor sociaal-emotionele ontwikkeling. Het nieuwe thema heet: "Ken je

Nadere informatie

Vrij lezen groep 4. Doelen eind groep 4

Vrij lezen groep 4. Doelen eind groep 4 Vrij lezen groep 4 Doelen eind groep 4 Leerlingen hebben plezier in voorgelezen worden hebben plezier in lezen en voorlezen hebben belangstelling voor verhalende teksten (waaronder poëzie) en informatieve

Nadere informatie

MARNIXSCHOOL SCHIMMELPENNINCKSTRAAT 2 2221 EP KATWIJK Tel.: 071-4080215 / E-mail: info@marnixschool.net / Website: www.marnixschool.

MARNIXSCHOOL SCHIMMELPENNINCKSTRAAT 2 2221 EP KATWIJK Tel.: 071-4080215 / E-mail: info@marnixschool.net / Website: www.marnixschool. MARNIXSCHOOL SCHIMMELPENNINCKSTRAAT 2 2221 EP KATWIJK Tel.: 071-4080215 / E-mail: info@marnixschool.net / Website: www.marnixschool.net NIEUWSBRIEF 15 JANUARI 2016 GEVRAAGD: RESERVE KLEDING Het komt wel

Nadere informatie

Werkinstructie schoolwise voor leerkrachten

Werkinstructie schoolwise voor leerkrachten [Geef tekst op] De Bibliotheek op school Werkinstructie schoolwise voor leerkrachten Proces digitale portal Inhoud SchoolWise-portal... 2 Docentenmenu... 2 Leerlingoverzicht... 4 Telaat lijst... 5 Uitleenoverzicht...

Nadere informatie

Boekenbeesten en digikids

Boekenbeesten en digikids Boekenbeesten en digikids Een onderzoek naar de leesattitude, het (digitale) leesgedrag en de vrijetijdsbesteding van Vlaamse kinderen tussen 9 en 12. Jan Van Coillie & Mariet Raedts KU Leuven (campus

Nadere informatie

Hoe hou je het levend?

Hoe hou je het levend? Makkelijk Lezen Plein 2015 Hoe hou je het levend? Dia Wesseling ProBiblio Juni 2015 Makkelijk Lezen Plein in de Bibliotheek & Zwakke lezers in de Bibliotheek op School Uitgangspunten inrichting Makkelijk

Nadere informatie

Deze brochure is een uitgave van het Programmabureau Onderwijs Bewijs in samenwerking met het Ministerie van OCW.

Deze brochure is een uitgave van het Programmabureau Onderwijs Bewijs in samenwerking met het Ministerie van OCW. Deze brochure is een uitgave van het Programmabureau Onderwijs Bewijs in samenwerking met het Ministerie van OCW. Programmabureau Onderwijs Bewijs Agentschap NL Postbus 93144 2509 AC Den Haag onderwijsbewijs@agentschapnl.nl

Nadere informatie

Pilot de Bibliotheek op school. Opbrengsten in de Liemers

Pilot de Bibliotheek op school. Opbrengsten in de Liemers Pilot de Bibliotheek op school Opbrengsten in de Liemers Pilot de Bibliotheek op school Opbrengsten in de Liemers Programma De Kracht van Lezen Daarom! de Bibliotheek op school Praktijkflitsen: in gesprek

Nadere informatie

Het leesgedrag van Turkse, Marokkaanse en Nederlandse leerlingen Stokmans, Mia; Broeder, Peter

Het leesgedrag van Turkse, Marokkaanse en Nederlandse leerlingen Stokmans, Mia; Broeder, Peter Tilburg University Het leesgedrag van Turkse, Marokkaanse en Nederlandse leerlingen Stokmans, Mia; Broeder, Peter Published in: Levende Talen Tijdschrift Document version: Publisher's PDF, also known as

Nadere informatie

Rookvrije schoolterreinen Tabellenrapportage rookvrije schoolterreinen in het primair onderwijs, voortgezet onderwijs en middelbaar beroepsonderwijs

Rookvrije schoolterreinen Tabellenrapportage rookvrije schoolterreinen in het primair onderwijs, voortgezet onderwijs en middelbaar beroepsonderwijs Rookvrije schoolterreinen Tabellenrapportage rookvrije schoolterreinen in het primair onderwijs, voortgezet onderwijs en middelbaar beroepsonderwijs Aniek Verhoofstad Niels Reijgersberg 2 Rookvrije schoolterreinen

Nadere informatie

Je gaat toch niet zomaar iets doen? Effectief werken met de Monitor de Bibliotheek op school

Je gaat toch niet zomaar iets doen? Effectief werken met de Monitor de Bibliotheek op school Je gaat toch niet zomaar iets doen? Effectief werken met de Monitor de Bibliotheek op school versie september 215 Inhoud De monitor 1 1. Effectief werken met de Monitor de Bibliotheek op school 1 2. Werkwijze,

Nadere informatie

Bibliotheek op School verbetert leesprestaties

Bibliotheek op School verbetert leesprestaties Bibliotheek op School verbetert leesprestaties Kees Broekhof is Senior adviseur bij Sardes. E-mail: k.broekhof@sardes.nl Vrij lezen en vrijetijdslezen hebben een positieve invloed op de taalontwikkeling

Nadere informatie

Lezen van kinderen en jongeren in relatie tot maatschappelijk succes en de bijdrage van de bibliotheek daarin.

Lezen van kinderen en jongeren in relatie tot maatschappelijk succes en de bijdrage van de bibliotheek daarin. Lezen van kinderen en jongeren in relatie tot maatschappelijk succes en de bijdrage van de bibliotheek daarin. Mia Stokmans Universiteit van Tilburg Zeewolde Themabijeenkomst De bibliotheek in ontwikkeling

Nadere informatie

schoolwise Bibliotheek Haarlemmermeer

schoolwise Bibliotheek Haarlemmermeer schoolwise Bibliotheek Haarlemmermeer Wat is schoolwise Catalogussysteem voor schoolbibliotheek met combi naar openbare bibliotheek Portal naar betrouwbare websites Uitleensysteem voor school (balie) Communicatiesysteem

Nadere informatie

Weerzin tegen lezen of weer zin om te lezen?

Weerzin tegen lezen of weer zin om te lezen? Weerzin tegen lezen of weer zin om te lezen? Roel van Steensel Vrije Universiteit Amsterdam Erasmus Universiteit Rotterdam Deze lezing Waar komt de motivatie om te lezen vandaan? Hoe hangt motivatie samen

Nadere informatie

icoach, een Web-based en Mobiele Applicatie voor Stoppen-met-roken: Verschillen tussen Gebruikersgroepen, Beïnvloedende Factoren voor Adherence,

icoach, een Web-based en Mobiele Applicatie voor Stoppen-met-roken: Verschillen tussen Gebruikersgroepen, Beïnvloedende Factoren voor Adherence, icoach, een Web-based en Mobiele Applicatie voor Stoppen-met-roken: Verschillen tussen Gebruikersgroepen, Beïnvloedende Factoren voor Adherence, en het Verband tussen Adherence en Effect icoach, a Web-based

Nadere informatie

1c. Worden de onderdelen 'leesbevordering' ook uitgevoerd (naar uw inschatting)? Ja, die worden in het algemeen wel uitgevoerd.

1c. Worden de onderdelen 'leesbevordering' ook uitgevoerd (naar uw inschatting)? Ja, die worden in het algemeen wel uitgevoerd. Algemeen Titel: Voorbeeldleesplan basisonderwijs feb. 2013 Auteur: A.van Montfoort met dank aan de testgroep NB Dit is een voorbeeld, niet perse het ideale leesplan. Er is geen school hetzelfde dus zet

Nadere informatie

De Schoolschrijver EINDRAPPORTAGE ONDERZOEKSTEAM CUBISS. Marianne Hermans Lonneke Jans

De Schoolschrijver EINDRAPPORTAGE ONDERZOEKSTEAM CUBISS. Marianne Hermans Lonneke Jans EINDRAPPORTAGE ONDERZOEKSTEAM CUBISS Marianne Hermans Lonneke Jans Dit onderzoek is in opdracht van uitgevoerd door Cubiss Colofon Nieuwe Prinsengracht 89 1012 VR Amsterdam Postbus 16516 1018 RA Amsterdam

Nadere informatie

DWARSDOORSNEDE groep 1 en 2

DWARSDOORSNEDE groep 1 en 2 Bijlage 3: Opbrengsten en analyses Gerardus Majellaschool 2015-2016 DWARSDOORSNEDE groep 1 en 2 De toetsen in groep 1 en 2 zijn erg onvoorspelbaar en komen vaak niet overeen met het beeld dat de leerkrachten

Nadere informatie

BoekStart maakt baby s slimmer. Heleen van den Berg Adriana G. Bus

BoekStart maakt baby s slimmer. Heleen van den Berg Adriana G. Bus BoekStart maakt baby s slimmer Heleen van den Berg Adriana G. Bus BoekStart: Wereldwijd project In: Groot-Brittanië (sinds 1992), Australië, Japan, Taiwan, België, Duitsland Met als doel: Een vroege start

Nadere informatie

Tendensen op het vlak van leesen luistervaardigheid aan het einde van het basisonderwijs: evidentie uit de peilingen in 2007 en 2013

Tendensen op het vlak van leesen luistervaardigheid aan het einde van het basisonderwijs: evidentie uit de peilingen in 2007 en 2013 Tendensen op het vlak van leesen luistervaardigheid aan het einde van het basisonderwijs: evidentie uit de peilingen in 2007 en 2013 Jo Denis Daniël Van Nijlen Rianne Janssen Overzicht De peiling lezen

Nadere informatie

Vragenlijst beginsituatie leerlingen

Vragenlijst beginsituatie leerlingen Vragenlijst beginsituatie leerlingen Hallo allemaal. Voor een opdracht voor het Iselinge willen we vragen of jullie deze vragenlijst in willen vullen. Deze vragenlijst gaat over het vak Engels en nieuwe

Nadere informatie

E-boeken in de Nederlandse bibliotheken Een onderzoek naar de behoefte van Nederlanders over de uitleen van e- boeken in bibliotheken

E-boeken in de Nederlandse bibliotheken Een onderzoek naar de behoefte van Nederlanders over de uitleen van e- boeken in bibliotheken Rapport E-boeken in de Nederlandse bibliotheken Een onderzoek naar de behoefte van Nederlanders over de uitleen van e- boeken in bibliotheken Project: 16013937 Datum: 8 maart 2016 Aanleiding, doelgroep

Nadere informatie

De relatie tussen smalle en brede effectiviteit van Nederlandse basisscholen - voorlopige resultaten. J. Dronkers & K.

De relatie tussen smalle en brede effectiviteit van Nederlandse basisscholen - voorlopige resultaten. J. Dronkers & K. De relatie tussen smalle en brede effectiviteit van Nederlandse basisscholen - voorlopige resultaten J. Dronkers & K. Van der Wiel Niet voor de school, maar voor het leven leren wij Onderzoeksvragen: 1.

Nadere informatie

HOE KUNNEN LEESGESPREKKEN LEESATTITUDE EN LEESMOTIVATIE VAN KINDEREN ZICHTBAAR MAKEN?

HOE KUNNEN LEESGESPREKKEN LEESATTITUDE EN LEESMOTIVATIE VAN KINDEREN ZICHTBAAR MAKEN? HOE KUNNEN LEESGESPREKKEN LEESATTITUDE EN LEESMOTIVATIE VAN KINDEREN ZICHTBAAR MAKEN? Onderzoek naar de rol van de interviewer in leesgesprekken met basisschoolkinderen. S.M. van der Graaf S1913921 Groningen,

Nadere informatie

Hieronder volgt een uitleg van de doelgroep met de daarbij horende aanpassingen.

Hieronder volgt een uitleg van de doelgroep met de daarbij horende aanpassingen. Protocol aangepaste toets afname. Ten aanzien van de standaardprocedure die gehanteerd wordt bij de afname van de methode gebonden toetsen en de CITO toetsen kunnen een aantal aanpassingen gemaakt worden.

Nadere informatie

Automatisering van het lezen op woordniveau

Automatisering van het lezen op woordniveau Protocol Leesproblemen en Dyslexie toetskalender voor groep 7 expertisecentrum nederlands 7 algemene toelichting Momenteel werkt het Expertisecentrum Nederlands aan een herziening van de Protocollen Leesproblemen

Nadere informatie

PLD de Spindel, bijlage 4

PLD de Spindel, bijlage 4 Checklist Onderkenning Dyslexie Edux Beoordeling van de ernst en hardnekkigheid van de lees- en/of spellingproblemen t.b.v. de continuïteit van de zorg in het primair en voortgezet onderwijs Naam leerling

Nadere informatie

Flitspeiling over lezen in de vakantie

Flitspeiling over lezen in de vakantie Flitspeiling over lezen in de vakantie Rapportage Cluster Twente Oktober 2017 Samenvatting Samenvatting Achtergrond In deze flitspeiling staat lezen tijdens de vakantieperiode centraal. Hoe lezen panelleden

Nadere informatie

Analyse M-toetsen januari/februari 2016

Analyse M-toetsen januari/februari 2016 Analyse M-toetsen januari/februari 2016 Groep 1 Lln Lln Gemiddelde Inspectienorm Landelijk Groep %I %II %III %IV %V Toets afn tot vaard.score < 15% gem. niveau 20 20 20 20 20 Rekenen peuters/kleuters 2012

Nadere informatie

De invloed van de zomervakantie op het leren van jonge kinderen. Pieter Verachtert, Jan Van Damme, Patrick Onghena & Pol Ghesquière

De invloed van de zomervakantie op het leren van jonge kinderen. Pieter Verachtert, Jan Van Damme, Patrick Onghena & Pol Ghesquière De invloed van de zomervakantie op het leren van jonge kinderen Pieter Verachtert, Jan Van Damme, Patrick Onghena & Pol Ghesquière 1 Inhoud presentatie 1. Probleemstelling 2. Literatuur 3. Onderzoeksvragen

Nadere informatie

Bijlage 1 Introductie en vragenlijst pilotonderzoek

Bijlage 1 Introductie en vragenlijst pilotonderzoek Bijlage 1 Introductie en vragenlijst pilotonderzoek Beste scholier, Deze vragenlijst is een belangrijk onderdeel van mijn promotieonderzoek naar het leesgedrag en bibliotheekgebruik onder jongeren. Ik

Nadere informatie

Automatisering van het lezen op woordniveau

Automatisering van het lezen op woordniveau Protocol Leesproblemen en Dyslexie toetskalender voor groep 5 expertisecentrum nederlands 5 algemene toelichting Momenteel werkt het Expertisecentrum Nederlands aan een herziening van de Protocollen Leesproblemen

Nadere informatie