Leerlijnen en referentieniveaus. SBO-studiedag 11 november 2011 Els Leenders

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Leerlijnen en referentieniveaus. SBO-studiedag 11 november 2011 Els Leenders"

Transcriptie

1 Leerlijnen en referentieniveaus SBO-studiedag 11 november 2011 Els Leenders

2 Wat gaan we doen? Inzicht in de referentieniveaus Een opdracht voor schrijven Wat doet Passende perspectieven? De keuze voor doelen Het vervolg

3 SLO en leerplannen Het referentiekader taal en rekenen

4 De opdracht Maak een verslag over het schoolkamp. Vertel wat jullie gedaan hebben. Vertel hoe je het vond. Het verslag moet ongeveer 150 woorden zijn. Geef het een titel. Zoek een plaatje en zet dat erbij.

5 Nederland heeft een goed onderwijssysteem, maar... er is zorg over het reken- en taalonderwijs. 2008

6 Expertgroep taal en rekenen Advies Expertgroep taal en rekenen niveauverhoging verbetering aansluiting tussen sectoren

7 Opbouw referentiekader taal en rekenen Referentieniveaus zijn beschrijvingen van gewenste beheersingsniveaus van basiskennis en vaardigheden van taal en rekenen van leerlingen/deelnemers van po tot instroom in ho. Elk niveau bevat basiskennis en -vaardigheden taal en rekenen (F) en een streefniveau (S). Verschillen taal en rekenen: taal concentrisch, rekenen meer lineair, rekenen aparte streefniveaus, bij taal is dit het opvolgende niveau (1S=2F) 1F: het niveau dat leerlingen op 12-jarige leeftijd moeten kunnen bereiken.

8 Toewijzing onderwijstypen overheid Taal 1F en 1S: po en so 1F: praktijkonderwijs 2F: mbo 1, 2, 3, vmbo 3F: mbo 4, havo 4F: vwo REFERENTIEKADER 1 1F 1S 2F 2S 2 3F 3 4 Rekenen 1F en 1S: po en so 1F: praktijkonderwijs 2F: mbo 1, 2, 3, vmbo 3F: mbo 4, havo, vwo Algemeen maatschappelijk niv eau Drempels 3S 4F 4S

9 Voordelen van referentieniveaus efficiëntere en effectievere programma s duidelijker wat leerlingen moeten kennen en kunnen inhouden sluiten beter aan één taal voor alle sectoren hiermee zijn (binnen opbrengstgericht werken) doelen te stellen houvast vervolgonderwijs remediëring? onderhoud? uitbouw? vernieuwd handvat voor taal- en rekenbeleid

10 Referentieniveaus taal: domeinen Mondelinge Taalvaardigheid Gesprekken Luisteren Spreken Lezen Zakelijke teksten Fictionele, narratieve en literaire teksten Schrijven Begrippenlijst en Taalverzorging (spelling)

11 Voorbeeld van één domein

12 voorbeeld van één domein

13 Referentieniveaus rekenen: domeinen Getallen Verhoudingen Meten en meetkunde Verbanden

14 Opbouw domeinen rekenen Getrapte indeling: A. Notatie, taal, betekenis B. Met elkaar in verband brengen C. Gebruiken Drie soorten weten Paraat hebben Functioneel gebruiken Weten waarom

15 voorbeeld van één domein

16 1. Getallen voorbeeld van één domein 1F en ook: - Moeilijkere getallen - Complexere situaties - Abstracter/formeler

17 Op welk F niveau? Maak een verslag over het schoolkamp. Vertel wat jullie gedaan hebben. Vertel hoe je het vond. Het verslag moet ongeveer 150 woorden zijn. Geef het een titel. Zoek een plaatje en zet dat erbij.

18 Wat schrijven de leerlingen? Het kamp van 1b,1c en 1d Wij zijn naar het boshuis in drie berge geweest.we waren op 10,11en 12 oktober.er waren ook 4 leerkragen juf Masja Jansen, juf Laura Verdous,meester Abdel Louaal en juf liesbeth Te Velde. we hebben op kamp heel veel dinge gedaan. we hebben gedaan.we hebben een speurtocht in het bos gedaan.we waren in het bos verdwaalt.met 1b,1c,1d,meester Abdel en juf liesbeth.hun wisten de weg ook niet trug.maar na twee uur waren we in het kamp huis. we heben ook een spel in de avond gedaan.we hadden wel meer dinge gedaan.een ren spel.een spel in groepjes gedaan. Het was echt leuk. jammer dat die drie dagen zo snel gaan. 1b,1c en 1d vonde het een heel leuk kamp.

19 Taalverzorging 1F Hoofdletter aan begin zin, punt aan einde. Veel voorkomende woorden correct gespeld. Ook werkwoordsvervoeging tt-tijd., sterke ww, enk.-mv correct gespeld.

20 Toetsing en examinering

21 De wet augustus 2010 wet referentieniveaus (PO, VO èn SO, behalve zml/mg) vervolgens uitwerking in sectorale regelgeving augustus 2013: referentieniveaus gelden ook voor VSO (wetgeving kwaliteit (V)SO) schooljaar eerste afname rekentoets vo en nieuw examen Nederlands schooljaar eerste afname centraal ontwikkeld examen rekenen en Nederlands in mbo-4 (mbo-2/3: )

22 Tijdpad Tijdpad centrale eindtoets en referentieniveaus taal en rekenen Activiteit Landelijke afname toets bij alle basisschoolleerlingen in groep Scholen zijn verplicht gebruik te maken van een lovs voor taal en rekenenwiskunde en Toetsresultaten worden nog niet gebruikt om te rapporteren over de referentieniveaus. Eindtoetsen worden benut om ervaring te krijgen met toetsen van referentieniveaus Aanpassing van de toets aan referentieniveaus Overgang van de bestaande eindtoets naar een eindtoets die volledig rapporteert over vorderingen van (groepen) leerlingen op de referentieniveaus Invoering van de eindtoets in so en sbao Scholen worden verplicht om valide en betrouwbare gegevens te verzamelen van leerlingen op basis van referentieniveaus Referentieniveaus worden betrokken bij beoordeling van leerresultaten door inspectie. Scholen krijgen de tijd om praktijkervaring op te doen in het werken met de referentieniveaus

23 Referentiekader Meer informatie informatie voor alle sectoren over de referentieniveaus. informatie over taal en rekenen in po informatie over taal en rekenen in vo informatie landelijke examens en toetsen taal en rekenen beleidsinformatie over taal en rekenen

24 Knelpunt Een groep leerlingen haalt niveau 1F niet op 12-jarige leeftijd. Project Passende Perspectieven: een onderzoekende houding in het onderwijs (opbrengstgericht werken) - wat kan een leerling? - waar heeft hij moeite mee? - hoe kunnen wij hem ondersteunen?

25 Passende perspectieven In opdracht van ministerie en in samenwerking met praktijk, experts en in overleg met inspectie Onder andere: Leerroutes Profielschetsen Leerlingportretten Handreiking Zie: niveaus_taal/pape/

26 Wat kunt u met passende perspectieven? kijken naar de taal- en rekenontwikkeling van de leerling een onderwijsaanbod samenstellen passender onderwijs meer bereiken met zorgleerlingen

27 In beeld brengen: wat kan de leerling? - Taalontwikkeling jonge jaren heeft invloed op schoolse leren - Samenhang en verband tussen taalaspecten en domeinen - Compensatie in ander domein erg belangrijk voor deze leerlingen

28

29 Waar heeft de leerling moeite mee? En hoe kunnen wij hem ondersteunen? Onderzoekende houding: Gegevens analyseren en interpreteren Beeld van de leerling ('ontwikkelingsperspectief' ) - Wat kan hij goed? - Waar heeft hij moeite mee? - Wat zijn ondersteunende factoren? - Wat belemmert hem?

30 Doelgroepen en leerroutes Rekening houden met: cognitieve capaciteiten en/of specifieke beperkingen doorstroom vervolgonderwijs (uitstroombestemming/ontwikkelingsperspectief) bandbreedte Groep 1 Leerroute 1 (vmbo-tl/gl en hoger) Groep 2 Leerroute 2 (vmbo bb/kb) Leerroute 3 (PrO en VSO arbeid) Leerlingen zitten in alle vormen van primair onderwijs, dus zowel regulier als, speciaal (basis) onderwijs.

31 Mogelijke interventies - Intensief programma om mee te komen/remediëren - Inzetten van hulpmiddelen en er mee leren omgaan - Leerroutes: passend aanbod door gemotiveerde keuzes

32 Eens of oneens...? Nederlandse taal Leerlingen kunnen een oordeel over een tekst(gedeelte) verwoorden. Rekenen-wiskunde Leerlingen kennen de producten uit de tafels van vermenigvuldiging (tot en met 10) uit het hoofd.

33 Maken van inhoudelijke keuzes en selectie van doelen Welke (selectie van) taal- en rekendoelen zijn, met het oog op uitstroombestemming en maatschappelijk perspectief, relevant voor de doelgroepen? Welke selectie van taal- en rekendoelen zijn, met het oog op de beperking, haalbaar voor de doelgroepen?

34 Bronnen Referentiekader taal Kerndoelen Tule (Tussendoelen en Leerlijnen) CED leerlijnen Expertise centrum Nederlands (beginnendegevorderde geletterdheid) Leerstoflijnen beschreven Doelen jonge kind voor taal Leermiddelen (als illustratie)

35 LEERROUTE 3 (uitstroom Praktijkonderwijs) LEERROUTE 2 (uitstroom vmbo-bb/kb) Keuzes in doelen 1F voor schrijven 1. Correspondentie kan een briefje, kaart of schrijven om informatie te vragen, iemand te bedanken, te feliciteren, uit te nodigen e.d. 2. Formulieren invullen, berichten, advertenties en aantekeningen Kan een kort bericht, een boodschap met eenvoudige informatie schrijven. Kan eenvoudige standaardformulieren invullen. Kan aantekeningen maken en overzichtelijk weergeven. 3. Verslagen, werkstukken, samenvattingen, artikelen Kan een verslag en of een werkstuk schrijven en daarbij stukjes informatie uit verscheidene bronnen samenvatten. 4. Vrij schrijven Kan eigen ideeën, ervaringen, gebeurtenissen en fantasieën opschrijven in een verhaal, in een informatieve tekst of in een gedicht. Samenhang De informatie is zodanig geordend, dat de lezer de gedachtegang kan volgen. De meest bekende voegwoorden (en, maar, want, omdat) zijn correct gebruikt, met andere voegwoorden komen nog fouten voor. Fouten met verwijswoorden komen voor. Samenhang in de tekst is niet altijd duidelijk. Afstemming op doel Nvt op 1F. Afstemming op publiek Gebruikt basisconventies bij een formele brief: Geachte/ Beste en Hoogachtend/Met vriendelijke groet. Hanteert verschil informeel/ formeel. Woordgebruik en woordenschat Gebruikt voornamelijk frequent voorkomende woorden. Spelling, interpunctie en grammatica Zie niveaubeschrijving Taalbeschouwing/Taalverzorging. Redelijk accuraat gebruik van eenvoudige zinsconstructies. Leesbaarheid Hanteert titel. Voorziet een brief op de gebruikelijke plaats van datering, adressering, aanhef en ondertekening. Besteedt aandacht aan de opmaak van de tekst (handschrift, bladspiegel, eventueel beeldende elementen en kleur) 1. Correspondentie kan een briefje, kaart of schrijven om informatie te vragen, iemand te bedanken, te feliciteren, uit te nodigen e.d. 2. Formulieren invullen, berichten, advertenties en aantekeningen Kan een kort bericht, een boodschap met eenvoudige informatie schrijven. Kan eenvoudige standaardformulieren invullen. Samenhang De informatie is zodanig geordend, dat de lezer de gedachtegang kan volgen. Fouten met verwijswoorden komen voor. Samenhang in de tekst is niet altijd duidelijk. Woordgebruik en woordenschat Gebruikt voornamelijk frequent voorkomende woorden. Spelling, interpunctie en grammatica Zie niveaubeschrijving Taalbeschouwing/Taalverzorging. Gebruik van eenvoudige zinsconstructies. Leesbaarheid Hanteert titel. Besteedt aandacht aan de opmaak van de tekst (handschrift, eventueel beeldende elementen en kleur)

36 Voorbeeld leerroute 3 schrijven eind gr.8 (concept) De leerling die aan het einde van groep 8 doorstroomt naar praktijkonderwijs/vso kan aan het eind van groep 8 de volgende teksten schrijven: (taken) (grijs minder relevant/ vet extra aandacht) 1. Correspondentie Kan een briefje, kaart of schrijven om informatie te vragen, iemand te bedanken, te feliciteren, uit te nodigen e.d. 2. Formulieren invullen, berichten, advertenties en aantekeningen Kan een kort bericht, een boodschap (kattenbelletje) met eenvoudige informatie schrijven voor bekenden. Kan eenvoudige standaardformulieren invullen bijvoorbeeld voor deelname aan een prijsvraag of voor een aanbieding op internet. 4. Vrij schrijven Kan eigen ideeën, ervaringen, gebeurtenissen en fantasieën opschrijven in een verhaal, in een informatieve tekst of in een gedicht. Kenmerken van de taakuitvoering Samenhang ordent informatie zo dat de lezer de gedachtegang kan volgen kan met hulp meer samenhang in de tekst aanbrengen gebruikt de meest bekende voegwoorden (en, maar, want, omdat) correct maakt eenvoudige verwijzingen Woordgebruik en woordenschat gebruikt voornamelijk frequent voorkomende woorden. Spelling, interpunctie en grammatica spelt geoefende themawoorden goed schrijft eenvoudige zinnen grammaticaal correct De teksten die leerling schrijft hebben de volgende kenmerken Onderwerp: alledaagse onderwerpen of over onderwerpen uit de leefwereld. Tekstkenmerken: korte, eenvoudige teksten met enige samenhang met enkelvoudige zinnen. Strategieën. De leerling - Reflecteert voor, tijdens en na het schrijven op de tekst. Leesbaarheid kan de opmaak van de tekst verzorgen (kleur, illustratie e.d) voorziet een kaartje van adressering, aanhef en ondertekening.

37 Implicaties voor leerroute 3 domein lezen van zakelijke teksten onderbouwing van keuzes: accent op maatschappelijke redzaamheid prioriteit: lezen van informatieve teksten en instructies techniek en woordenschat, begrijpen (nog) niet: evalueren (hoger abstractieniveau vereist)

38 Keuzes in doelen voor rekenen Doelenlijsten

39 Implicaties voor leerroute 3 domein vermenigvuldigen Situatie vertalen naar vermenigvuldigsom x-teken kennen ten dienste van rekenmachine Tafels van 2, 5 en 10 kennen Grote vermenigvuldigingen en globaal rekenen met kale getallen niet Herhaald optellen en omkeren, verdubbelen Globaal vermenigvuldigen in een context Meer prominente rol rekenmachine: maar wanneer?

40 Werkwijze Passende Perspectieven Welke problemen hebben leerlingen bij het leren van taal en rekenen? Leerlingprofielen (experts/slo) Welke doelen wel/niet (leerstof)? Doelenlijsten (SLO/experts) Welke hulpmiddelen zijn er? Inventarisatie en behoeftepeiling (SLO) Welke instroomeisen stelt het V(S)O? Analyse PrOmotie, Vox (SLO), leermiddelen vmbo (beperkt) Welke leerroutes? Drie routes (SLO/experts/veld) Hoe kunnen we een leerkracht ondersteunen? Schoolbezoeken, vormgeving (SLO/veld)

41 Hartelijk dank voor uw aandacht! Taal: Annette Koopmans Mieneke Langberg Els Leenders Rekenen: Nina Boswinkel Kees Buijs Anneke Noteboom Sylvia van Os

Taal en rekenen ook in het praktijkonderwijs Passende Perspectieven. Flitsbijeenkomst januari 2012 Steunpunt Taal & Rekenen vo Els Leenders

Taal en rekenen ook in het praktijkonderwijs Passende Perspectieven. Flitsbijeenkomst januari 2012 Steunpunt Taal & Rekenen vo Els Leenders Taal en rekenen ook in het praktijkonderwijs Passende Perspectieven Flitsbijeenkomst januari 2012 Steunpunt Taal & Rekenen vo Els Leenders SLO en leerplannen Het referentiekader taal en rekenen Opbouw

Nadere informatie

Mieneke Langberg, Nina Boswinkel, SLO Hannelore Veltman, KPC Groep

Mieneke Langberg, Nina Boswinkel, SLO Hannelore Veltman, KPC Groep Mieneke Langberg, Nina Boswinkel, SLO Hannelore Veltman, KPC Groep Programma Korte kennismaking Toelichting doel van Passende perspectieven Over welke leerlingen hebben we het? Keuzes in doelen Inzet van

Nadere informatie

NOT 24 januari 2013 Taal en rekenen, de basis versterkt! Ria van de Vorle (SLO)

NOT 24 januari 2013 Taal en rekenen, de basis versterkt! Ria van de Vorle (SLO) NOT 24 januari 2013 Taal en rekenen, de basis versterkt! Ria van de Vorle (SLO) Inhoud: taal en rekenen de basis versterkt! Wat vooraf ging Wat zijn referentieniveaus? Referentieniveaus taal Referentieniveaus

Nadere informatie

filmpje bewindslieden (http://www.taalenrekenen.nl/)

filmpje bewindslieden (http://www.taalenrekenen.nl/) SLO oktober 2009 filmpje bewindslieden (http://www.taalenrekenen.nl/) Achtergrond Nederland heeft een goed onderwijssysteem. Maar, er is maatschappelijke zorg over de kwaliteit van het reken- en taalonderwijs.

Nadere informatie

Kinderen leren schrijven. www.taalvorming.nl

Kinderen leren schrijven. www.taalvorming.nl Kinderen leren schrijven www.taalvorming.nl Uitgangspunten van taalvorming Taalvorming is een lang bestaande werkwijze die je ook kunt zien als schrijfdidactiek werken vanuit eigen ervaringen samenhang

Nadere informatie

Corine Ballering CPS September 2012

Corine Ballering CPS September 2012 Corine Ballering CPS September 2012 Het referentiekader taal en rekenen en Passende Perspectieven Leerlingen voor wie niveau 1F niet haalbaar is op 12-jarige leeftijd Leerroute 3 In gesprek 2 Verschenen

Nadere informatie

Passende Perspectieven. Els Loman

Passende Perspectieven. Els Loman Passende Perspectieven Els Loman Doelen Kennismaken met Passende Perspectieven. www.passendeperspectieven.slo.nl Verkennen hoe je onderwijs op maat vorm kunt geven met Passende Perspectieven. 2 Leren en

Nadere informatie

Doorgaande leerlijn taal voor alle kinderen. Els Loman

Doorgaande leerlijn taal voor alle kinderen. Els Loman Doorgaande leerlijn taal voor alle kinderen Els Loman Doelen Verdieping in de inhouden van de domeinen van taal van de referentieniveaus www.taalenrekenen.nl 2 Waar Wil Je Heen? Alice kwam bij een tweesprong.

Nadere informatie

Werken aan onderwijskwaliteit. Referentieniveaus Taal. Mienke Droop, Heleen Strating, EN Gert Gelderblom, PO-Raad

Werken aan onderwijskwaliteit. Referentieniveaus Taal. Mienke Droop, Heleen Strating, EN Gert Gelderblom, PO-Raad Werken aan onderwijskwaliteit met de Referentieniveaus Taal Mienke Droop, Heleen Strating, EN Gert Gelderblom, PO-Raad Taal Invoeren van referentieniveaus leidt tot verlaging van het niveau, omdat men

Nadere informatie

Informatiebijeenkomsten Referentieniveaus Steunpunt PO

Informatiebijeenkomsten Referentieniveaus Steunpunt PO Referentiekader Informatiebijeenkomsten Referentieniveaus Steunpunt PO steunpuntpo@poraad.nl 030-3100940 Inhoud Aanleiding tot de referentieniveaus Wat zijn referentieniveaus? Voordelen referentieniveaus

Nadere informatie

Doorlopende leerlijnen Nederlands (PO - havo/vwo) 2011

Doorlopende leerlijnen Nederlands (PO - havo/vwo) 2011 Doorlopende leerlijnen Nederlands ( - havo/vwo) 2011 De samengevatte kerndoelen en eindtermen in samenhang met de referentieniveaus taal Domein 1. Leesvaardigheid Nr. 4: Informatie achterhalen in informatieve

Nadere informatie

Passende perspectieven rekenen in vmbo, PRO, VSO en mbo. Ria Brandt-Bosman Jurriaan Steen

Passende perspectieven rekenen in vmbo, PRO, VSO en mbo. Ria Brandt-Bosman Jurriaan Steen Passende perspectieven rekenen in vmbo, PRO, VSO en mbo Ria Brandt-Bosman Jurriaan Steen r.brandt@cps.nl info@jsta.nl 0631 026 358 0625 277 393 Doelen Kennismaken met Passende Perspectieven. Verkennen

Nadere informatie

De Referentieniveaus Taal. BAVO Eemlanden 14 maart 2012

De Referentieniveaus Taal. BAVO Eemlanden 14 maart 2012 De Referentieniveaus Taal BAVO Eemlanden 14 maart 2012 2 Wat komt aan de orde? Aanleiding tot de referentieniveaus Wat zijn referentieniveaus? Status en ontwikkelingen rond de referentieniveaus Referentieniveaus

Nadere informatie

Gebruik van het Ontwikkelingsperspectief. 3 december 2014

Gebruik van het Ontwikkelingsperspectief. 3 december 2014 Gebruik van het Ontwikkelingsperspectief 3 december 2014 Inhoud Verwachtingen en doelen Stand van zakenm.b.t. OPP Het kind en de ouders Van perspectief naar doel vooreenleerlingmet gedragsproblematiek?

Nadere informatie

Referentieniveaus en VVE: wat moet je ermee?

Referentieniveaus en VVE: wat moet je ermee? Referentieniveaus en VVE: wat moet je ermee? 20 november 2012 Els Loman en Aafke Bouwman 2 Inhoud workshop 1. Waarom Referentieniveaus? 2. Wat zijn Referentieniveaus? 3. Wat zijn de actuele ontwikkelingen?

Nadere informatie

Doorlopende leerlijnen Nederlands (PO - vmbo) 2011

Doorlopende leerlijnen Nederlands (PO - vmbo) 2011 Doorlopende leerlijnen Nederlands ( - vmbo) 2011 De samengevatte kerndoelen en eindtermen in samenhang met de referentieniveaus Domein 1. Leesvaardigheid Nr. 4: Informatie achterhalen in informatieve en

Nadere informatie

Referentiekaders. Doorlopende leerlijn Taal en Rekenen (Meijerink) 2. Station en de referentiekaders 6

Referentiekaders. Doorlopende leerlijn Taal en Rekenen (Meijerink) 2. Station en de referentiekaders 6 Referentiekaders Doorlopende leerlijn Taal en Rekenen (Meijerink) 2 Station en de referentiekaders 6 1 Doorlopende leerlijnen Taal en Rekenen (Commissie Meijerink) Een beknopte samenvatting/ de belangrijkste

Nadere informatie

Bijeenkomst Taalweb Referentieniveaus

Bijeenkomst Taalweb Referentieniveaus Referentiekader Bijeenkomst Taalweb 14-11-11 Referentieniveaus Steunpunt PO steunpuntpo@poraad.nl 030-3100940 Referentieniveaus Domeinen taalvaardigheid Mondelinge taalvaardigheid gesprekken luisteren

Nadere informatie

Kennismaken met de Referentieniveaus voor Taal en Rekenen in het primair onderwijs Suggesties voor bespreking in het team

Kennismaken met de Referentieniveaus voor Taal en Rekenen in het primair onderwijs Suggesties voor bespreking in het team Kennismaken met de Referentieniveaus voor Taal en Rekenen in het primair onderwijs Suggesties voor bespreking in het team In 2008 zijn in opdracht van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap

Nadere informatie

Naar een referentieniveau Nederlandse taal voor het primair onderwijs

Naar een referentieniveau Nederlandse taal voor het primair onderwijs Ronde 2 Harry Paus & Anita Oosterloo SLO, Enschede Contact: H.Paus@slo.nl A.Oosterloo@slo.nl Naar een referentieniveau Nederlandse taal voor het primair onderwijs 1. Inleiding De commissie Meijerink heeft

Nadere informatie

Nina Boswinkel, SLO 11 december 2013

Nina Boswinkel, SLO 11 december 2013 Nina Boswinkel, SLO 11 december 2013 Programma werkgroep Korte kennismaking Doel van Passende Perspectieven Voor welke leerlingen? Keuzes in doelen Inzet van hulpmiddelen Ervaringen Afsluiting Aanleiding:

Nadere informatie

Voorstel taal- en rekenbeleid [school]

Voorstel taal- en rekenbeleid [school] Inleiding Landelijk Op 27 april 2010 heeft de Eerste Kamer het wetsvoorstel 'Referentieniveaus Nederlandse taal en rekenen' aangenomen. Het wetsvoorstel treedt op 1 augustus 2010 in werking. De kern van

Nadere informatie

Passende Perspectieven taal en rekenen. Els Loman

Passende Perspectieven taal en rekenen. Els Loman Passende Perspectieven taal en rekenen Els Loman Doelen Kennismaken met Referentieniveaus taal en rekenen www.taalenrekenen.nl Kennismaken met Passende Perspectieven. www.passendeperspectieven.slo.nl Verkennen

Nadere informatie

Panamaconferentie 23 januari 2015 Werkgroep Passende Perspectieven

Panamaconferentie 23 januari 2015 Werkgroep Passende Perspectieven Panamaconferentie 23 januari 2015 Werkgroep Passende Perspectieven Jenneken van der Mark Maaike Verschuren Wie ben je? Waar werk je? Wat zijn je verwachtingen m.b.t. werkgroep? Programma werkgroep en doelen

Nadere informatie

Algemene karakteristiek

Algemene karakteristiek Algeme karakteristiek Wat schrijv leerling? Schrijv naar aanleiding stimulerde situaties (uit spel) (bijv. e teking met bijschrift de leraar). Eig naam schrijv. Spel met letterteks. Boem letters. Eig schrift

Nadere informatie

Werken met een ontwikkelingsperspectief

Werken met een ontwikkelingsperspectief Werken met een ontwikkelingsperspectief Conferentie SPPOH 12 november 2014 Arjan Clijsen OPP driedimensionaal Hoe nu verder? Wat willen we bereiken? leerkracht Ik kan leermoment het niet bij benen. Help

Nadere informatie

Basisarrangement. Groep: AGL fase 1 Leerjaar 1 Vak: Nederlandse taal. 5x per week 45 minuten werken aan de basisdoelen

Basisarrangement. Groep: AGL fase 1 Leerjaar 1 Vak: Nederlandse taal. 5x per week 45 minuten werken aan de basisdoelen Basis Groep: AGL fase 1 Leerjaar 1 Vak: Nederlandse taal 5x per week 45 minuten werken aan de basisdoelen Deviant methode leer/werkboek VIA vooraf op weg naar 1F. De 8 thema s in het boek hebben terugkerende

Nadere informatie

Eindtoets & Overgang PO-VO.

Eindtoets & Overgang PO-VO. Eindtoets & Overgang PO-VO Welkom Aanwezige organisaties IEP toets Route 8 Centrale Eindtoets Programma Doel en functie van bijeenkomst Korte terugblik op schooljaar 2014-2015 Verduidelijking rondom (nieuwe)

Nadere informatie

Referentieniveaus Nederlandse taal

Referentieniveaus Nederlandse taal Referentieniveaus Nederlandse taal Congres ThiemeMeulenhoff Ede 2 februari 2012 Zorg over taal en rekenen Pabo-studenten: onvoldoende taal- en rekenvaardig Internationale onderzoeken: voorzichtige neerwaartse

Nadere informatie

Passende Perspectieven taal en rekenen

Passende Perspectieven taal en rekenen Passende Perspectieven taal en rekenen Els Loman Doelen Kennismaken met Passende Perspectieven. www.passendeperspectieven.slo.nl Verkennen hoe je onderwijs op maat vorm kunt geven met Passende Perspectieven.

Nadere informatie

najaar 2010 Bijeenkomst steunpunt taalenrekenenvo Freudenthal Instituut

najaar 2010 Bijeenkomst steunpunt taalenrekenenvo Freudenthal Instituut najaar 2010 Bijeenkomst steunpunt taalenrekenenvo Freudenthal Instituut Waarom? de aanleiding Wie gaat wat doen? wiskunde of schoolbreed Rol van de docent Wat ga je inzetten? materialen, ook ict Doelgroepen,

Nadere informatie

2F TAKEN SPECIFICATIE EN KENMERKEN week 1 week 2 week 3 week 4 week 5 week 6 week 7 week 8 week 9 week 10 Neemt deel aan discussie en overleg

2F TAKEN SPECIFICATIE EN KENMERKEN week 1 week 2 week 3 week 4 week 5 week 6 week 7 week 8 week 9 week 10 Neemt deel aan discussie en overleg 2F TAKEN SPECIFICATIE EN KENMERKEN week 1 week 2 week 3 week 4 week 5 week 6 week 7 week 8 week 9 week 10 Neemt deel aan discussie en overleg Gesprekken Kan eenvoudige gesprekken voeren over alledaagse

Nadere informatie

Toelichting M-nummers in relatie tot referentieniveaus Meijerink (1F)

Toelichting M-nummers in relatie tot referentieniveaus Meijerink (1F) Toelichting M-nummers in relatie tot referentieniveaus Meijerink 1. Mondelinge Taalvaardigheid 1 1.1. Gesprekken Algemene omschrijving Kan eenvoudige gesprekken voeren over vertrouwde onderwerpen in het

Nadere informatie

De lat omhoog. wetgeving kwaliteit (v)so. Marjan Zandbergen OCW

De lat omhoog. wetgeving kwaliteit (v)so. Marjan Zandbergen OCW De lat omhoog wetgeving kwaliteit (v)so Marjan Zandbergen OCW Onderwerpen Introductie; Doel; Inhoud wetgeving; Flankerend Beleid. Introductie Het grootste gevaar voor menigeen onder ons is niet dat de

Nadere informatie

14 Vragen en antwoorden

14 Vragen en antwoorden - Kennismaken met de Referentieniveaus voor Taal en Rekenen in het primair onderwijs 14 Vragen en antwoorden In 2008 zijn in opdracht van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap referentieniveaus

Nadere informatie

Leerlijnen en passend onderwijs

Leerlijnen en passend onderwijs Leerlijnen en passend onderwijs Door Agnes Kemna expert SBO In de groep van basisschool X zit 1 leerling die zonder extra maatregelen het referentieniveau van de 1F niet gaat halen aan het eind van de

Nadere informatie

KWALITEITSKAART. Implementatie van de referentieniveaus taal en rekenen in het primair onderwijs, 12 vragen en antwoorden

KWALITEITSKAART. Implementatie van de referentieniveaus taal en rekenen in het primair onderwijs, 12 vragen en antwoorden KWALITEITSKAART Taal en rekenen (doorlopende leerlijnen) Implementatie van de referentieniveaus taal en rekenen in het primair onderwijs, 12 vragen en antwoorden PO In 2008 zijn in opdracht van het Ministerie

Nadere informatie

Taal en rekenenen bij kwalificatiedossier Helpende zorg en welzijn 2010-2011

Taal en rekenenen bij kwalificatiedossier Helpende zorg en welzijn 2010-2011 Servicedocument Taal en rekenenen bij kwalificatiedossier Helpende zorg en welzijn 2010-2011 Calibris Kenniscentrum voor leren in de praktijk in Zorg, Welzijn en Sport Postbus 131 3980 CC Bunnik T 030

Nadere informatie

Referentieniveaus Rekenen Kansen met perspectief, ook voor zwakkere rekenaars

Referentieniveaus Rekenen Kansen met perspectief, ook voor zwakkere rekenaars Referentieniveaus Rekenen Kansen met perspectief, ook voor zwakkere rekenaars Anneke Noteboom (SLO) Gea Spaans (PO-Raad) Tijn Bloemendaal (HCO) Steunpuntpo@poraad.nl Inhoud Wensen en verwachtingen Aanleiding

Nadere informatie

Ronde 8. Referentiekader taal: hoe werkt dat? 1. Inleiding. 2. Wat is het Referentiekader taal?

Ronde 8. Referentiekader taal: hoe werkt dat? 1. Inleiding. 2. Wat is het Referentiekader taal? Ronde 8 Theun Meestringa & Bart van der Leeuw SLO, Enschede Contact: t.meestringa@slo.nl b.vanderleeuw@slo.nl Referentiekader taal: hoe werkt dat? 1. Inleiding Het Nederlandse Ministerie van Onderwijs,

Nadere informatie

Taal en Rekenen - Wat gebeurt er allemaal? Btg MEI 23 april 2010. Rianne Reichardt

Taal en Rekenen - Wat gebeurt er allemaal? Btg MEI 23 april 2010. Rianne Reichardt Taal en Rekenen - Wat gebeurt er allemaal? Btg MEI 23 april 2010 Rianne Reichardt Wet- en regelgeving Taal- en rekenniveau omhoog Invoering referentiekader Meijerink Invoering centrale examinering taal

Nadere informatie

training rekenspecialist Amarantis Bijeenkomst 1, 10 april 2012 Monica Wijers Freudenthal Instituut

training rekenspecialist Amarantis Bijeenkomst 1, 10 april 2012 Monica Wijers Freudenthal Instituut training rekenspecialist Amarantis Bijeenkomst 1, 10 april 2012 Monica Wijers Freudenthal Instituut Rekenen als voorafje Rekenen sommen 1 Rekenen sommen 2 Welke weet u meteen? 12 x 12 412 + 99 Rekenen

Nadere informatie

Dyslectici in het referentiekader Koude douche of warm bad?

Dyslectici in het referentiekader Koude douche of warm bad? Dyslectici in het referentiekader Koude douche of warm bad? Nationale Dyslexie Conferentie, 18 januari 2012 Sebastián Aravena IWAL Instituten voor Dyslexie Universiteit van Amsterdam Vragen Wat zijn de

Nadere informatie

Diagnostische toetsen. Doorlopende leerlijnen Taal en Rekenen. toetsen bij referentieniveaus

Diagnostische toetsen. Doorlopende leerlijnen Taal en Rekenen. toetsen bij referentieniveaus Diagnostische toetsen Doorlopende leerlijnen Taal en Rekenen toetsen bij referentieniveaus Jan.vanWeerden@cito.nl Hoofd Research PO-VO Ruud.Alers@cito.nl Manager VO Overzicht presentatie Welke toetsen

Nadere informatie

Ko observatielijst/ Kern(tussen)doelen TULE SLO Van November 2006

Ko observatielijst/ Kern(tussen)doelen TULE SLO Van November 2006 1 Ko observatielijst/ Kern(tussen)doelen TULE SLO Van November 2006 Mondeling onderwijs Kerndoel 1 Kerndoel 2 Kerndoel 3 Schriftelijk onderwijs Kerndoel 4 Bijlage kerndoel 4 leestechniek Kerndoel 5 Kerndoel

Nadere informatie

Beoordelingskader onderwijskundige en organisatorische aspecten andere eindtoetsen

Beoordelingskader onderwijskundige en organisatorische aspecten andere eindtoetsen Beoordelingskader onderwijskundige en organisatorische aspecten andere eindtoetsen IDnummer 16.011 Naam Toets AMN Eindtoets Aanvrager AMN Beoordelaars Gea Spaans, Gert Gelderblom Datum beoordeling 12 september

Nadere informatie

Referentieniveaus en leesbevordering voor zwakke lezers

Referentieniveaus en leesbevordering voor zwakke lezers Referentieniveaus en leesbevordering voor zwakke lezers Lezing voor studiedag Pro Biblio Guuske Ledoux Kohnstamm Instituut Universiteit van Amsterdam 15 september 2011 Inhoud Kenmerken referentieniveaus

Nadere informatie

Leerroute 1: Schrijven

Leerroute 1: Schrijven Leerroute 1: Schrijven op doel Samenhang Woordgebruik & woordenschat Voorwaardelijk op publiek Leesbaarheid Taalverzorging - Kan fonemen onderscheiden - Weet dat letters met klanken corresponderen - Schrijft

Nadere informatie

Rekenen van groep 8 naar de brugklas. Herfst, 2012 Bert Claessens (HAN)

Rekenen van groep 8 naar de brugklas. Herfst, 2012 Bert Claessens (HAN) Rekenen van groep 8 naar de brugklas Herfst, 2012 Bert Claessens (HAN) Inhoud Wat vertellen leerkrachten en leraren ons? Wat vertellen de resultaten van leerlingen ons? Wat vertellen de leerlingen ons?

Nadere informatie

CONCEPT. Domein A 1: Lezen van zakelijke teksten. Tussendoelen Nederlands onderbouw vo, vmbo

CONCEPT. Domein A 1: Lezen van zakelijke teksten. Tussendoelen Nederlands onderbouw vo, vmbo Tussendoelen Nederlands onderbouw vo, vmbo Domein A 1: Lezen van zakelijke teksten Subdomein A 1.1: Woordenschat 1.1 vmbo de betekenis van onbekende woorden afleiden uit de context; 1.2 vmbo de betekenis

Nadere informatie

Leerlijnenpakket Passende Perspectieven (taal)

Leerlijnenpakket Passende Perspectieven (taal) Herkomst Leerlijnenpakket Passende Perspectieven (taal) Eigen school Periode DL -20 t/m 200 Schrijven Schrijven - 1-2 GL + Schrijft tekens die op letters ( beginnen te) lijken -19-0 -19-0 -19-0 Soort tekst

Nadere informatie

Referentieniveaus. Conclusies

Referentieniveaus. Conclusies Referentieniveaus In Alles-Apart worden alle regels en strategieën aangeboden op het gebied van begrijpend lezen, (werkwoord)spelling, grammatica en Engels. Tijdens de projecten worden deze regels en strategieën

Nadere informatie

CONFERENTIE DOORLOPENDE LEERLIJNEN TAAL EN REKENEN

CONFERENTIE DOORLOPENDE LEERLIJNEN TAAL EN REKENEN CONFERENTIE DOORLOPENDE LEERLIJNEN TAAL EN REKENEN Naar een doorlopende toetslijn 9, 21 en 29 november Jan Kastelein/Maaike Beuving, CvE ONDERWERPEN 1 Uitgangspunten doorlopende leerlijn taal en rekenen

Nadere informatie

Beoordeling onderwijskundige en organisatorische aspecten andere eindtoetsen

Beoordeling onderwijskundige en organisatorische aspecten andere eindtoetsen Beoordeling onderwijskundige en organisatorische aspecten andere eindtoetsen IDnummer 14.001 Naam Toets ROUTE 8 Aanvrager A-VISION B.V. Beoordelaars Mw. G. Spaans Dhr. G. Gelderblom Datum beoordeling 16-10-2014

Nadere informatie

Bijeenkomst 3: Doelen selecteren en vastleggen (werkgroep)

Bijeenkomst 3: Doelen selecteren en vastleggen (werkgroep) Bijeenkomst 3: Doelen selecteren en vastleggen (werkgroep) Passende perspectieven taal Bijeenkomst 3 Doel: Werkgroep bijeenkomst Begin oktober Doelen selecteren en Vastleggen van 120 min vastleggen, gericht

Nadere informatie

De Taalbrug: 2F van vmbo naar mbo. De doorlopende leerlijn Nederlands

De Taalbrug: 2F van vmbo naar mbo. De doorlopende leerlijn Nederlands Hoe motiveer je docenten om mee te doen? Hoe beoordeel je de vaardigheden? Hoe maak je de beschrijvingen van het rapport Over de drempels met taal werkbaar? Hoe zorg je ervoor dat leerlingen betrokken

Nadere informatie

Nederlands ( 2F havo vwo )

Nederlands ( 2F havo vwo ) Tussendoelen Nederlands Nederlands ( 2F havo vwo ) havo/vwo = Basis Leesvaardigheid zakelijke teksten Onderwerpen teksten over alledaagse onderwerpen, onderwerpen die aansluiten bij de leefwereld van de

Nadere informatie

Taalontwikkelend lesgeven en het referentiekader taal

Taalontwikkelend lesgeven en het referentiekader taal Taalontwikkelend lesgeven en het referentiekader taal Weblecture LEONED Utrecht 14 november 2012 Bart van der Leeuw, SLO Taalontwikkelend lesgeven en het referentiekader taal Inhoudsopgave van het college

Nadere informatie

Doelenkaart (V)SO. Domein Schriftelijk Taal, Schrijven. Schoolstandaard van de Waterlelie. Uitstroomperspectief (UPP)

Doelenkaart (V)SO. Domein Schriftelijk Taal, Schrijven. Schoolstandaard van de Waterlelie. Uitstroomperspectief (UPP) Doelenkaart (V)SO Domein Schriftelijk Taal, Schrijven Schoolstandaard van de Waterlelie A Plus Speciaal Onderwijs (SO) Uitstroom profiel vervolg onderwijs Voortgezet Speciaal Onderwijs (VSO) Oriëntatiefase

Nadere informatie

Nederlands ( 3F havo vwo )

Nederlands ( 3F havo vwo ) Nederlands Nederlands ( 3F havo vwo ) havo/vwo bovenbouw = CE = Verdiepende keuzestof = SE Mondelinge taalvaardigheid Subdomeinen Gespreksvaardigheid Taken: - deelnemen aan discussie en overleg - informatie

Nadere informatie

IEP Eindtoets. IEP Eindtoets - informatie voor ouders. Bureau ICE De nieuwe generatie toetsen en examens

IEP Eindtoets. IEP Eindtoets - informatie voor ouders. Bureau ICE De nieuwe generatie toetsen en examens IEP Eindtoets is overzichtelijk en ziet er aantrekkelijk uit IEP Eindtoets - informatie voor ouders Bureau ICE De nieuwe generatie toetsen en examens IEP Eindtoets voor een goed beeld van uw kind Vanaf

Nadere informatie

Werken vanuit een ontwikkelingsperspectief

Werken vanuit een ontwikkelingsperspectief Werken vanuit een ontwikkelingsperspectief Masterclass Lunteren, 19, 20 en 21 maart Arjan Clijsen, KPC Groep Judith Hollenberg, Cito Programma masterclass Korte schets beleid: stand van zaken Doel en uitgangspunten

Nadere informatie

In het vervolg beperken wij ons tot wat met taal te maken heeft.

In het vervolg beperken wij ons tot wat met taal te maken heeft. Pagina 1 van 12 Station en de referentieniveaus De vraag hoe de methode Station omgaat met de referentieniveaus wordt in deze toelichting beantwoord. We geven hierin aan hoe de methode aansluit op die

Nadere informatie

Taal in beeld Spelling in beeld

Taal in beeld Spelling in beeld Taal in beeld/ / Spelling in beeld Kerndoelanalyse SLO Juli 2011 Verantwoording 2011 SLO (nationaal expertisecentrum leerplanontwikkeling), Enschede Alle rechten voorbehouden. Mits de bron wordt vermeld

Nadere informatie

Referentieniveaus taal en rekenen Primair onderwijs

Referentieniveaus taal en rekenen Primair onderwijs Referentieniveaus taal en rekenen Primair onderwijs Overeenkomsten OGW - HGW Cyclisch ambitieuze doelen stellen en evalueren: Welke leerlijnen liggen er onder jullie onderwijs? Doorgaande leerlijnen? Uitgaan

Nadere informatie

CONCEPT. Domein A 1: Lezen van zakelijke teksten. Tussendoelen Nederlands onderbouw vo havo/vwo

CONCEPT. Domein A 1: Lezen van zakelijke teksten. Tussendoelen Nederlands onderbouw vo havo/vwo Tussendoelen Nederlands onderbouw vo havo/vwo Domein A 1: Lezen van zakelijke teksten Subdomein A 1.1: Woordenschat 1.1 h/v de betekenis van onbekende woorden afleiden uit de context; 1.2 h/v de betekenis

Nadere informatie

IEP Eindtoets. IEP Eindtoets - informatie voor ouders. Bureau ICE De nieuwe generatie toetsen en examens

IEP Eindtoets. IEP Eindtoets - informatie voor ouders. Bureau ICE De nieuwe generatie toetsen en examens IEP Eindtoets is overzichtelijk en ziet er aantrekkelijk uit IEP Eindtoets - informatie voor ouders Bureau ICE De nieuwe generatie toetsen en examens IEP Eindtoets voor een goed beeld van uw kind Sinds

Nadere informatie

Referentieniveaus uitgelegd. 1S - rekenen Vaardigheden referentieniveau 1S rekenen. 1F - rekenen Vaardigheden referentieniveau 1F rekenen

Referentieniveaus uitgelegd. 1S - rekenen Vaardigheden referentieniveau 1S rekenen. 1F - rekenen Vaardigheden referentieniveau 1F rekenen Referentieniveaus uitgelegd De beschrijvingen zijn gebaseerd op het Referentiekader taal en rekenen'. In 'Referentieniveaus uitgelegd' zijn de niveaus voor de verschillende sectoren goed zichtbaar. Door

Nadere informatie

Taal in beeld/ Spelling in beeld (tweede versie) Kerndoelanalyse SLO

Taal in beeld/ Spelling in beeld (tweede versie) Kerndoelanalyse SLO Taal in beeld/ Spelling in beeld (tweede versie) Kerndoelanalyse SLO Oktober 2015 Verantwoording 2015 SLO (nationaal expertisecentrum leerplanontwikkeling), Enschede Mits de bron wordt vermeld, is het

Nadere informatie

TULE inhouden & activiteiten Nederlands. Kerndoel 8. Toelichting en verantwoording

TULE inhouden & activiteiten Nederlands. Kerndoel 8. Toelichting en verantwoording TULE - NEDERLANDS KERNDOEL 8 130 TULE inhouden & activiteiten Nederlands Kerndoel 8 De leerlingen leren informatie en meningen te ordenen bij het schrijven van een brief, een verslag, een formulier of

Nadere informatie

training rekenspecialist Amarantis Bijeenkomst 1, 22-03-2011 Dédé de Haan Freudenthal Instituut

training rekenspecialist Amarantis Bijeenkomst 1, 22-03-2011 Dédé de Haan Freudenthal Instituut training rekenspecialist Amarantis Bijeenkomst 1, 22-03-2011 Dédé de Haan Freudenthal Instituut Rekenen sommen 1 Rekenen sommen 2! Welke weet u meteen? 12 x 12 412 + 99 Rekenen uit het hoofd Rekenen met

Nadere informatie

Passende perspectieven praktijkonderwijs

Passende perspectieven praktijkonderwijs Passende perspectieven praktijkonderwijs Toelichting op overzicht leerroutes A-B-C rekenen SLO nationaal expertisecentrum leerplanontwikkeling Overzichten van leerroutes rekenen voor het praktijkonderwijs,

Nadere informatie

Nederlands ( 3F havo vwo )

Nederlands ( 3F havo vwo ) Einddoelen Nederlands Nederlands ( 3F havo vwo ) havo/vwo bovenbouw = CE = Verdiepende keuzestof = SE Mondelinge taalvaardigheid Subdomeinen Gespreksvaardigheid Taken: - deelnemen aan discussie en overleg

Nadere informatie

Staal. Kerndoelanalyse SLO

Staal. Kerndoelanalyse SLO Staal Kerndoelanalyse SLO oktober 2014 Verantwoording 2014SLO (nationaal expertisecentrum leerplanontwikkeling), Enschede Mits de bron wordt vermeld, is het toegestaan zonder voorafgaande toestemming van

Nadere informatie

Passende perspectieven rekenen

Passende perspectieven rekenen Passende perspectieven rekenen Overzichten van leerroutes Basisonderwijs, speciaal basisonderwijs en speciaal onderwijs SLO nationaal expertisecentrum leerplanontwikkeling Passende perspectieven rekenen

Nadere informatie

SLO-kerndoelanalyse Alles-in-1/Alles apart. Uitgeverij Alles-in-1

SLO-kerndoelanalyse Alles-in-1/Alles apart. Uitgeverij Alles-in-1 SLO-kerndoelanalyse Alles-in-1/Alles apart Uitgeverij Alles-in-1 Stichting leerplanontwikkeling (SLO), Enschede 2 maart 2010 Alle rechten voorbehouden. Mits de bron wordt vermeld is het toegestaan om zonder

Nadere informatie

KWALITEITSWET (V)SO DE SPRIENKE KWALITEITSWET (V)SO DE SPRIENKE. Uitdaging Beweging Perspectief

KWALITEITSWET (V)SO DE SPRIENKE KWALITEITSWET (V)SO DE SPRIENKE. Uitdaging Beweging Perspectief DE SPRIENKE Uitdaging Beweging Perspectief Mytylschool de Sprienke Vivaldipad 1, 4462 JA Goes Telefoon: 0113 22 91 50 E-mail: info@desprienke.nl Website: www.desprienke.nl KWALITEITSWET (V)SO KWALITEITSWET

Nadere informatie

SLO-kerndoelanalyse Alles-in-1/Alles apart. Uitgeverij Alles-in-1

SLO-kerndoelanalyse Alles-in-1/Alles apart. Uitgeverij Alles-in-1 SLO-kerndoelanalyse Alles-in-1/Alles apart Uitgeverij Alles-in-1 Stichting leerplanontwikkeling (SLO), Enschede 2 maart 2010 Alle rechten voorbehouden. Mits de bron wordt vermeld is het toegestaan om zonder

Nadere informatie

CONCEPT. Tussendoelen Engels onderbouw vo havo/vwo

CONCEPT. Tussendoelen Engels onderbouw vo havo/vwo Tussendoelen Engels onderbouw vo havo/vwo Preambule Voor alle domeinen van Engels geldt dat het gaat om toepassingen van kennis en vaardigheden op thema s die alledaags en vertrouwd zijn. Hieronder worden

Nadere informatie

ARTIKEL. Anneke Notenboom

ARTIKEL. Anneke Notenboom KENNISMAKEN MET DE REFERENTIENIVEAUS voor Rekenen ARTIKEL Rekenbeleid Anneke Notenboom Kennismaken met de Referentieniveaus voor Rekenen In 2008 zijn in opdracht van OCW referentieniveaus voor taal en

Nadere informatie

Sectoroverstijgende pilots taal en rekenen Pilot Scheemda: aansluiting po-vo. PILOT 1.1 TAAL EN REKENEN SCHEEMDA Nr. 9. Bron: www.taalenrekenen.

Sectoroverstijgende pilots taal en rekenen Pilot Scheemda: aansluiting po-vo. PILOT 1.1 TAAL EN REKENEN SCHEEMDA Nr. 9. Bron: www.taalenrekenen. PILOT 1.1 TAAL EN REKENEN SCHEEMDA Nr. 9 Wetsvoorstel Een belangrijke stap voor de invoering van de referentieniveaus taal en rekenen is gezet met het aannemen van het wetsvoorstel door de Eerste en Tweede

Nadere informatie

Doorlopende leerlijnen taal: ervaringen met 3 scholen

Doorlopende leerlijnen taal: ervaringen met 3 scholen Ronde 5 Bert de Vos APS, Utrecht Contact: b.devos@aps.nl Doorlopende leerlijnen taal: ervaringen met 3 scholen 1. Over de drempels met taal Het rapport Over de drempels met taal is al ruim een jaar oud.

Nadere informatie

2011 SLO (nationaal expertisecentrum leerplanontwikkeling), Enschede

2011 SLO (nationaal expertisecentrum leerplanontwikkeling), Enschede Taalfontein Kerndoelanalyse SLO Juli 2011 Verantwoording 2011 SLO (nationaal expertisecentrum leerplanontwikkeling), Enschede Alle rechten voorbehouden. Mits de bron wordt vermeld is het toegestaan om

Nadere informatie

Referentieniveaus en doorlopende leerlijnen VO-MBO. Jan van Weerden Hoofd Research POVO

Referentieniveaus en doorlopende leerlijnen VO-MBO. Jan van Weerden Hoofd Research POVO Referentieniveaus en doorlopende leerlijnen VO-MBO Jan van Weerden Hoofd Research POVO Overzicht Referentieniveaus: aanleiding Doorlopende leerlijnen DLL De diagnostische toetsen Vooronderzoek: opzet en

Nadere informatie

Drentse Onderwijsmonitor 2014

Drentse Onderwijsmonitor 2014 Drentse Onderwijsmonitor 2014 9 de editie Imke Oosting CMO Groningen Wat is de Drentse onderwijsmonitor? In beeld brengen van onderwijspositie en prestaties van Drentse leerlingen Van basisschool tot en

Nadere informatie

Toekomstige rol van de inspectie: vernieuwd toezicht, klaar voor de 21 ste eeuw.

Toekomstige rol van de inspectie: vernieuwd toezicht, klaar voor de 21 ste eeuw. Toekomstige rol van de inspectie: vernieuwd toezicht, klaar voor de 21 ste eeuw. CPS Nationaal congres taal en lezen 15 oktober 2015 Herman Franssen Inspecteur primair onderwijs Inhoud Belangrijkste veranderingen

Nadere informatie

Toelichting M-nummers in relatie tot referentieniveaus Meijerink (4F)

Toelichting M-nummers in relatie tot referentieniveaus Meijerink (4F) Toelichting M-nummers in relatie tot referentieniveaus Meijerink (4F) 1. Mondelinge Taalvaardigheid Niveau 4F 1.1 Gesprekken Algemene omschrijving Kan in alle soorten gesprekken de taal nauwkeurig en doeltreffend

Nadere informatie

Toewijzing en invoering Referentiekader Taal en Rekenen Een evenwichtige ambitie

Toewijzing en invoering Referentiekader Taal en Rekenen Een evenwichtige ambitie Toewijzing en invoering Referentiekader Taal en Rekenen Een evenwichtige ambitie 1. Referentiekader: onderdeel van breed taal en rekenbeleid Met de referentieniveaus taal en rekenen maken we de niveaus

Nadere informatie

Beoordelingskader onderwijskundige en organisatorische aspecten andere eindtoetsen

Beoordelingskader onderwijskundige en organisatorische aspecten andere eindtoetsen Beoordelingskader onderwijskundige en organisatorische aspecten andere eindtoetsen ID-nummer 16.008 Naam toets Dia-eindtoets 2017 Aanvrager DIATAAL BV Beoordelaars Heleen Strating en Gert Gelderblom Datum

Nadere informatie

Test- en trainingscentrum Onderwijsadviesbureau TESTEN IS MEER DAN EEN UITKOMST

Test- en trainingscentrum Onderwijsadviesbureau TESTEN IS MEER DAN EEN UITKOMST Test- en trainingscentrum Onderwijsadviesbureau TESTEN IS MEER DAN EEN UITKOMST Programma Wie zijn wij? Eindtoets ROUTE 8 Ontwikkelingen Aanmelden Wie zijn wij? Waar staan wij voor? Bevordering van de

Nadere informatie

toetsresultaten vmbo en mbo in de regio Den Haag oktober 2011

toetsresultaten vmbo en mbo in de regio Den Haag oktober 2011 TAAL EN REKENEN VAN BELANG toetsresultaten vmbo en mbo in de regio Den Haag oktober 2011 INHOUD Inleiding... 5 Hoofdstuk 1 Resultaten VMBO in de regio Den Haag... 7 1.1 Totaal overzicht van de afgenomen

Nadere informatie

Zin in taal/ Zin in spelling tweede editie

Zin in taal/ Zin in spelling tweede editie Zin in taal/ Zin in spelling tweede editiee Kerndoelanalyse SLO Juli 2011 Verantwoording 2011 SLO (nationaal expertisecentrum leerplanontwikkeling), Enschede Alle rechten voorbehouden. Mits de bron wordt

Nadere informatie

Haal meer uit de leerlijn StruX Rekenen; haal meer uit jezelf! StruX-bijeenkomst Maart 2016 Jiska van Hall

Haal meer uit de leerlijn StruX Rekenen; haal meer uit jezelf! StruX-bijeenkomst Maart 2016 Jiska van Hall Haal meer uit de leerlijn StruX Rekenen; haal meer uit jezelf! StruX-bijeenkomst Maart 2016 Jiska van Hall Haal meer uit de leerlijn StruX Rekenen; haal meer uit jezelf! Programma Pijlers van effectief

Nadere informatie

NT1 Instroom Begrippenlijst en taalverzorging: Spelling, grammatica, Semantiek en stilistiek: stijl, zinsbouw, woordkennis Lezen en schrijven

NT1 Instroom Begrippenlijst en taalverzorging: Spelling, grammatica, Semantiek en stilistiek: stijl, zinsbouw, woordkennis Lezen en schrijven TOETSEN TAAL Titel Korte omschrijving Uitgever en jaar Doelgroep Niveau Koppeling Stand. & Eindt. Context Digitaal / Instaptoets NT1 Een instaptoets voor lezen en VanDorp educatief, www. schrijven om de

Nadere informatie

Taal- en rekenbeleid. Acties op vier niveaus

Taal- en rekenbeleid. Acties op vier niveaus Taal- en rekenbeleid Acties op vier niveaus Doorkijk anno maart 2013 De zes schakels TOA Intake taalbewust docent Intensivering rekenen Visie Taal- en rekenbeleid volgen Acties 2013-2014 De zes schakels

Nadere informatie

Product Informatie Blad - Taaltoets

Product Informatie Blad - Taaltoets Product Informatie Blad - Taaltoets PIB150-2010-Taaltoets Context In opdracht van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) heeft de Commissie Meijerink onderzoek gedaan naar wat leerlingen

Nadere informatie

Tussendoelen Engels onderbouw vo havo/vwo

Tussendoelen Engels onderbouw vo havo/vwo Tussendoelen Engels onderbouw vo havo/vwo Preambule Voor alle domeinen van Engels geldt dat het gaat om toepassingen van kennis en vaardigheden op thema s die alledaags en vertrouwd zijn. Hieronder worden

Nadere informatie

Beoordelingskader onderwijskundige en organisatorische aspecten andere eindtoetsen

Beoordelingskader onderwijskundige en organisatorische aspecten andere eindtoetsen Beoordelingskader onderwijskundige en organisatorische aspecten andere eindtoetsen Ontwikkeld door: SLO, Elvira Folmer Nina Boswinkel Joanneke Prenger Ria van de Vorle Laatst gewijzigd op: 10 oktober 2014

Nadere informatie

Beoordelingskader onderwijskundige en organisatorische aspecten andere eindtoetsen

Beoordelingskader onderwijskundige en organisatorische aspecten andere eindtoetsen Beoordelingskader onderwijskundige en organisatorische aspecten andere eindtoetsen IDnummer 16.009 Naam Toets CESAN Eindtoets 2017 Aanvrager SM&C Internet Services BV Beoordelaars Vincent Jonker en Heleen

Nadere informatie

De Centrale Eindtoets anno nu en in de toekomst. Margit van Aalst (CvTE) Iris Verbruggen (Stichting Cito)

De Centrale Eindtoets anno nu en in de toekomst. Margit van Aalst (CvTE) Iris Verbruggen (Stichting Cito) De Centrale Eindtoets anno nu en in de toekomst Margit van Aalst (CvTE) Iris Verbruggen (Stichting Cito) OVERZICHT PRESENTATIE Algemene informatie over de Centrale Eindtoets, o.a. Taken van het CvTE Cijfers

Nadere informatie