Onderzoeksrapport: zorgelijke terugloop leerwerkplekken mbo

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Onderzoeksrapport: zorgelijke terugloop leerwerkplekken mbo"

Transcriptie

1 Onderzoeksrapport: zorgelijke terugloop leerwerkplekken mbo - Algemene daling in aantal mbo-studenten. Deze daling wordt grotendeels veroorzaakt door de afname van het aantal leerwerkplekken. - Vooral onbalans in vraag en aanbod leerwerkplekken in technische en economische sector. - Tekort aan arbeidskrachten in technische sector op lange termijn dreigt. - Er wordt 80 miljoen bezuinigd op kenniscentra 1. Inleiding Van de totale beroepsbevolking heeft ongeveer 40% een mbo-diploma en op dit moment volgen in Nederland zo n leerlingen een mbo-opleiding. 1 Het mbo kent twee trajecten: of je krijgt overwegend onderwijs en loopt daarnaast ook stage (Beroeps Opleidende Leerweg BOL) of je gaat meteen aan het werk en volgt daarnaast één dag in de week onderwijs (Beroeps Begeleide Leerweg BBL). Voor dat laatste traject geldt in de meeste gevallen dat je als leerling een reguliere baan hebt bij een leerwerkbedrijf en je daarnaast een opleiding volgt. Deze worden geaccrediteerd als leerbedrijf door 17 kenniscentra. Het voortbestaan van het BBL-traject in het mbo hangt dus af van de beschikbaarheid en benutbaarheid van leerwerkplekken. Meer dan de helft van de mbo-studenten gaat direct na hun opleiding de arbeidsmarkt op. De andere helft studeert verder aan het hbo. De jongeren die een BBL-traject hebben gevolgd, blijven in meer dan 80% van de gevallen werken voor het leerwerkbedrijf waar zij al tijdens hun opleiding werkten Sterke daling leerwerkplekken Uit de cijfers van de instroom in het mbo van de afgelopen vier jaar komt een sterk dalende trend naar voren. Sinds 2010 daalt het aantal studenten op het mbo, van in 2010 naar in Deze daling wordt bijna geheel veroorzaakt door een sterke afname van het aantal studenten dat het BBL-traject volgt, van in 2010 naar : een afname van leerlingen. Trend: Algemene daling in aantal mbo-studenten door de afname van studenten met een leerwerkplek (BBL-traject). 1 Cijfers DUO (bewerkt door EB Management, 2013) 2 SBB Barometer, december

2 Tabel 1: Aantal studenten BOL en BBL (Bron: DUO, bewerkt door EB Management, 2013) De grootste daling is te onderscheiden in de sector techniek, maar ook in de sector economie daalt het aantal studenten met een BBL-plek. De stichting Samenwerking Beroepsonderwijs en Bedrijfsleven (SBB) wijst de economische crisis als belangrijkste oorzaak aan. Deze zorgt niet alleen voor minder plekken maar leidt er ook toe dat de leerwerkbedrijven hogere eisen stellen aan studenten. Dit is vooral nadelig voor jongeren die een opleiding op niveau 1 of 2 volgen: zij krijgen concurrentie van mbo-studenten van een hoger niveau. Ook voor studenten van niveau 4 is er druk van bovenaf: hbo ers hebben moeite stageplaatsen te vinden en komen zo soms op een plek onder hun niveau terecht waardoor ze mbo-studenten verdringen. Trend: Grootste daling sinds 2008 van het aantal studenten met een leerwerkplek in sectoren techniek en economie. Tabel 2: Ontwikkeling BBL per sector (Bron: DUO, bewerkt door EB Management, 2013) 2

3 3. Zorgelijke situatie sector techniek De sector techniek, waar onder andere bouw & infra en transport & logistiek onder vallen, heeft het meest te kampen met een grote terugloop van het aantal studenten op leerwerkplekken. Zo is het aantal eerstejaars in de afgelopen vier jaar met 50% gedaald. In alle andere sectoren daalt het aantal BBL-plekken ook, wat wijst op het feit dat de daling in BBL-plekken in de sector techniek ook niet intersectoraal wordt opgevangen, zoals te zien is in tabel 3. In de laatste vier jaar is het totale aantal studenten dat een BBL-traject volgt in de sector techniek met afgenomen, zoals in tabel 2 te zien is. Trend: Sterke daling instroom eerstejaars BBL in de sectoren techniek, economie en zorg & welzijn. Tabel 3: Aantal eerstejaars BBL sector Techniek (Bron: DUO, bewerkt door EB Management, 2013) Geen opvang daling BBL door BOL De absolute terugloop in BBL-studenten in de sector techniek wordt niet volledig opgevangen door meer BOL-studenten, een ontwikkeling die normaal gesproken wel verwacht wordt. Zo stelt het Sociaal Akkoord van april 2013 (Stichting van de Arbeid, pp 38) dat jongeren die geen BBL-plek kunnen vinden, naar een BOL opleiding moeten kunnen uitwijken. In de sector techniek blijkt dit niet op te gaan. Uit tabel 4 blijkt dat de daling van het aantal jongeren dat een BBL-traject volgt niet wordt opgevangen door een evenredig stijging van het aantal jongeren in een BOL-traject. Uit de discrepantie tussen de daling van het aantal BBL-plekken en de stijging van het aantal BOL-plekken valt op te maken dat 2635 jongeren in 2011 niet aan een mbo-opleiding zijn begonnen door een gebrek aan BBL-plekken. Feit: Sterke daling aantal BBL-studenten wordt niet gecompenseerd door stijging aantal BOLstudenten. 3

4 Tabel 4: Ontwikkeling bol/bbl sector techniek (Bron: DUO, bewerkt door EB Management, 2013) Topsectoren De ontwikkeling van de Nederlandse economie zal de komende jaren sterk worden gestuurd door de acht topsectoren. Elke topsector heeft de afgelopen twee jaar een zogenaamde Human Capital Agenda gepubliceerd. 3 Hierin worden per topsector de verwachtingen over de vraag en aanbod van arbeidskrachten gepresenteerd, zoals de vervangingsvraag: Hoeveel arbeidsplekken komen er in de komende tien jaar vrij en op welk opleidingsniveau? De sectoren logistiek en high tech verwachten dat er in de loop naar 2020 een tekort van respectievelijk en mbo-opgeleiden zal zijn. Deze tekorten worden voornamelijk veroorzaakt door de aankomende vergrijzing. De topsectoren geven zelf aan dat deze tekorten eerder te laag dan te hoog worden ingeschat. Verwachting: Tekort aantal mbo-opgeleiden voor topsectoren logistiek en high tech. 4. Financiering Naast problemen die studenten ondervinden wanneer zij niet terecht kunnen bij de opleiding van hun keuze, zullen ook de instellingen last ondervinden van de teruggang van het aantal leerlingen. De financiering van de instellingen hangt immers voor een groot deel af van het aantal studenten. Ervan uitgaande dat studenten meerdere jaren achtereen bij een instelling onderwijs volgen, zal de daling van de instroom van eerstejaars pas na een paar jaar financiële gevolgen hebben. Dan is immers de grote groep die in 2009 en 2010 nog instroomde klaar en is de totale studentenpopulatie definitief kleiner. Dit zal leiden tot minder inkomsten en grote aanpassingen vragen in het financiële beleid van de instellingen. Verwachting: Onzekere financiële positie van onderwijsinstellingen wanneer in de toekomst de studentenpopulatie definitief kleiner is. 3 4

5 5. Conclusies - Scholieren kunnen niet de opleiding volgen die bij hen past: het aanbod van leerwerkplekken voldoet in alle grote sectoren niet aan de vraag. In de sector techniek neemt deze mismatch zorgelijke proporties aan. Hierdoor kunnen jongeren niet een opleiding volgen die zij willen en die ze, in lijn met hun capaciteiten, gedegen op de arbeidsmarkt voorbereid. - De daling van het aantal deelnemers van een BBL-traject techniek, wordt niet opgevangen door BBL-trajecten in andere sectoren of BOL-trajecten. - Door structurele daling van het aantal leerlingen in het mbo zullen de scholen binnenkort te maken krijgen met een aanzienlijke afname van hun financiële middelen. - Zonder maatregelen ter realisatie van extra leerwerkplekken zal er binnen een paar jaar een tekort ontstaan aan personeel in de technische sectoren. 6. Aanbevelingen: De terugname van het aantal BBL-plekken wordt niet effectief aangepakt door het kabinet. Een aantal voorgenomen maatregelen zal het tekort zelfs vergroten of leiden tot een uitholling van het BBL-traject. Daarom adviseert FNV Jong het volgende: - Bescherm studenten tegen het uithollen van BBL-trajecten. Voorbeelden hiervan zijn de voornemens om twee studenten op één plek op te leiden of het vervangen van BBL-trajecten door BOL-trajecten. Studenten komen zo niet meer op de juiste opleidingsplek terecht wat leidt tot een mismatch en een grotere kans op uitval. - Trek meer leerwerkbedrijven aan en zorg dat het voor hen goedkoper wordt om leerlingen een leerwerkplek te geven. Door de economische crisis is het voor bedrijven moeilijker een leerwerkplek te financieren en zijn er dus meer leerwerkbedrijven nodig voor evenveel leerwerkplekken. - Zorg dat studenten niet in een moeilijke financiële positie worden gedwongen. Bedrijven zien zich nu soms genoodzaakt veel minder loon ( 2 per uur) uit te betalen aan een BBL er dan een gewone werknemer, terwijl zij vaak zelfs hetzelfde werk doen wat ze eerder deden toen zij nog geen opleiding volgden. Dit maakt het onaantrekkelijker een opleiding te volgen en werkt uitval in de hand. - Licht mbo-studenten voor over álle kansen die zij hebben op het gebied van opleiding en onderwijs. Er zijn ook mogelijkheden om hun werkervaring te verzilveren door middel van ervaringscertificaten of vrijstellingsregelingen. Dit kan hun opleidingsproces versnellen en schat hun al opgedane werkervaring op waarde. - Bezuinig niet op de kenniscentra. Zij zijn een onmisbare schakel tussen het beroepsonderwijs en bedrijfsleven. In deze tijden van crisis zijn zij de ideale partner voor het creëren van meer geaccrediteerde BBL-plekken en het tegengaan van de jeugdwerkloosheid. De voorgenomen bezuinigingen op de kenniscentra zullen averechts werken. 5

De brief aan de fractie van D66 vast te stellen.

De brief aan de fractie van D66 vast te stellen. Collegevoorstel Openbaar Onderwerp Schriftelijke vragen D66 m.b.t. stages MBO scholieren Programma / Programmanummer Onderwijs / 1073 BW-nummer Portefeuillehouder H. Beerten Samenvatting De fractie van

Nadere informatie

FIGURES, FACTS & TRENDS

FIGURES, FACTS & TRENDS FIGURES, FACTS & TRENDS Scholingstrajecten voor immigranten, groep gemotiveerde, vaak hoog opgeleide statushouders INSTROOM VANUIT MEERDERE PERSPECTIEVEN Reguliere instroom vanuit VMBO naar BOL-opleidingen

Nadere informatie

Hartelijk welkom. Namens het Platform O&O

Hartelijk welkom. Namens het Platform O&O Hartelijk welkom Namens het Platform O&O Met dank aan: 9 april 2014 maar heeft de jeugd ook werk? Onderwijs, vakbond en werkgevers over hun aanpak Nut en noodzaak om jongeren te betrekken What snew? Anno

Nadere informatie

Aansluiting onderwijs en arbeidsmarkt; kan dat wel?

Aansluiting onderwijs en arbeidsmarkt; kan dat wel? Aansluiting onderwijs en arbeidsmarkt; kan dat wel? 1 Waar wil ik het over hebben? Het MBO De arbeidsmarkt Jongeren Waar hebben wij het over als we het hebben over aansluiting? Mijn conclusies 2 Het MBO

Nadere informatie

3 De situatie in de bbl

3 De situatie in de bbl DE SITUATIE IN DE BBL 3 De situatie in de bbl Zoals in de inleiding is aangegeven gaat de SER in dit eerste deel van het advies vooral in op de vraag van de minister in de adviesaanvraag naar de teruglopende

Nadere informatie

Persbericht. Praktijkgerichte jongeren dreigen massaal buiten de arbeidsmarkt te vallen

Persbericht. Praktijkgerichte jongeren dreigen massaal buiten de arbeidsmarkt te vallen Maandag 5 december 2016 Persbericht Praktijkgerichte jongeren dreigen massaal buiten de arbeidsmarkt te vallen In Nederland wordt er veel theoretisch onderwijs aangeboden, maar dat is voor een grote groep

Nadere informatie

Langzaam maar zeker zijn ook de gevolgen van de economische krimp voor de arbeidsmarkt zichtbaar

Langzaam maar zeker zijn ook de gevolgen van de economische krimp voor de arbeidsmarkt zichtbaar In de vorige nieuwsbrief in september is geprobeerd een antwoord te geven op de vraag: wat is de invloed van de economische situatie op de arbeidsmarkt? Het antwoord op deze vraag was niet geheel eenduidig.

Nadere informatie

Test je kennis over de arbeidsmarkt in de regio Haaglanden. Lian de Bruijn Regionaal beleidsadviseur onderwijs arbeidsmarkt

Test je kennis over de arbeidsmarkt in de regio Haaglanden. Lian de Bruijn Regionaal beleidsadviseur onderwijs arbeidsmarkt Test je kennis over de arbeidsmarkt in de regio Haaglanden Lian de Bruijn Regionaal beleidsadviseur onderwijs arbeidsmarkt 0 Hoeveel kenniscentra voor beroepsonderwijs zijn er tot 1 augustus 2015? A. 8

Nadere informatie

Kengetallen ECABO Bijlage bij jaarverslag 2010

Kengetallen ECABO Bijlage bij jaarverslag 2010 Kengetallen ECABO Bijlage bij jaarverslag 2010 Aantal erkende leerbedrijven in ARTUS 46.269* Aantal geregistreerde leerplaatsen 83.412 Aantal deelnemers ECABO 2009-2010 85.667 Aantal BOL-deelnemers 76.307

Nadere informatie

Herziening MBO voor leerbedrijven. Versie 1.0 juli 2015

Herziening MBO voor leerbedrijven. Versie 1.0 juli 2015 Herziening MBO voor leerbedrijven Versie 1.0 juli 2015 De presentatie in het kort Het mbo-onderwijs verandert Keuzedelen, nieuw in de mbo-opleiding Kansen voor het bedrijfsleven Het mbo-onderwijs verandert

Nadere informatie

SBB Barometer. In dit nummer VAN DE STAGE- EN LEERBANENMARKT NOVEMBER 2016

SBB Barometer. In dit nummer VAN DE STAGE- EN LEERBANENMARKT NOVEMBER 2016 SBB Barometer VAN DE STAGE- EN LEERBANENMARKT NOVEMBER 216 In dit nummer Beschikbare leerbanen in de lift Cijfers over de bbl Aan de slag met Stagemarkt.nl BESCHIKBARE LEERBANEN IN DE LIFT 12.584 extra

Nadere informatie

Middelbaar beroepsonderwijs regio Arnhem

Middelbaar beroepsonderwijs regio Arnhem Deze factsheet toont de ontwikkeling van het aantal studenten in het middelbaar beroepsonderwijs in de regio Arnhem. De cijfers geven inzicht in de ontwikkelingen per sector, niveau en leerweg. Daarnaast

Nadere informatie

Infrastructuur landsdeel Zuidoost. 3 hogescholen met bètatechniek 3 universiteiten Jet-Net: 38 scholen en 13

Infrastructuur landsdeel Zuidoost. 3 hogescholen met bètatechniek 3 universiteiten Jet-Net: 38 scholen en 13 Facts & Figures 24 Deel II LANDSDEEL zuidoost De Human Capital Agenda Brainport 2 vormt de basis voor het regionaal Techniekpact van het landsdeel Zuidoost, bestaande uit de provincies Noord-Brabant en

Nadere informatie

Beroepsbegeleidende leerweg Ook voor uw bedrijf of instelling

Beroepsbegeleidende leerweg Ook voor uw bedrijf of instelling Beroepsbegeleidende leerweg Ook voor uw bedrijf of instelling Aangenaam, wij zijn duo DUO staat voor Dienst Uitvoering Onderwijs. We voeren verschillende onderwijswetten en -regelingen uit namens het ministerie

Nadere informatie

Wie kan subsidie aanvragen? Iedere rechtspersoon of natuurlijke persoon kan LEF subsidie aanvragen, mits ingeschreven in de Kamer van Koophandel.

Wie kan subsidie aanvragen? Iedere rechtspersoon of natuurlijke persoon kan LEF subsidie aanvragen, mits ingeschreven in de Kamer van Koophandel. Veelgestelde vragen LEF 6 nov 2015 Waarom een Lokaal Economisch Fonds? De gemeente stimuleert de economie en werkgelegenheid in Utrecht. Het Lokaal Economische Fonds, met een budget van 8 miljoen euro,

Nadere informatie

FNV EN BEROEPSONDERWIJS

FNV EN BEROEPSONDERWIJS FNV EN BEROEPSONDERWIJS SANDRA TER MAAT WAAROM IS ONDERWIJS BELANGRIJK VOOR FNV? Jongeren moeten vaardigheden en kennis kunnen opdoen voor de huidige en toekomstige arbeidsmarkt Onderwijs heeft ook een

Nadere informatie

Integrale arbeidsmarktbenadering

Integrale arbeidsmarktbenadering Werk met meerwaarde REGIONAAL SECTORPLAN Integrale arbeidsmarktbenadering regio Helmond-De Peel Inhoud Introductie sectorplan Arbeidsmarktanalyse Knelpuntanalyse Thema s uit Sociaal Akkoord Instrumenten:

Nadere informatie

zuidwest Infrastructuur landsdeel Zuidwest 6 hogescholen met bètatechniek 3 universiteiten Jet-Net: 53 scholen en 17

zuidwest Infrastructuur landsdeel Zuidwest 6 hogescholen met bètatechniek 3 universiteiten Jet-Net: 53 scholen en 17 LANDSDEEL zuidwest De regio West-Brabant is samen met de provincies Zeeland en Zuid-Holland verenigd in het landsdeel Zuidwest. In de Techniekpact-samenwerking op landsdeelniveau verbinden de zes subregio

Nadere informatie

Quickscan Techniek in. onderwijs en werkgelegenheid

Quickscan Techniek in. onderwijs en werkgelegenheid Quickscan Techniek in Brabant onderwijs en werkgelegenheid Visie in beeld Om te weten waarover we in Brabant praten, hebben we als Samenwerkingsverband Techniekplatforms Brabant voor u een aantal relevante

Nadere informatie

Kwetsbare jongeren op de arbeidsmarkt

Kwetsbare jongeren op de arbeidsmarkt Kwetsbare jongeren op de arbeidsmarkt a. Regelgeving Jongeren tussen de 5 en 18 jaar zijn in Nederland verplicht om onderwijs te volgen, totdat ze een startkwalificatie hebben. Voor leerlingen van 5 tot

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2013 2014 33 650 Subsidiebeleid Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) Nr. 34 BRIEF VAN DE MINISTER VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN WETENSCHAP Aan de Voorzitter

Nadere informatie

De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG

De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG a 1 > Retouradres Postbus 16375 2500 BJ Den Haag De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Rijnstraat 50 Den Haag Postbus 16375 2500 BJ Den Haag www.rijksoverheid.nl

Nadere informatie

Nu kiezen voor straks

Nu kiezen voor straks Nu kiezen voor straks Verdubbeling BeroepsBegeleidende Leerweg in de sector Techniek > Verdubbeling BBL in Techniek 2 < Nu kiezen voor straks - Verdubbeling BeroepsBegeleidende Leerweg in sector Techniek

Nadere informatie

SOS Vakmanschap - Organisatie voor behoud en versterking van specialistische beroepen - Geld is niet het belangrijkste

SOS Vakmanschap - Organisatie voor behoud en versterking van specialistische beroepen - Geld is niet het belangrijkste SOS Vakmanschap - Organisatie voor behoud en versterking van specialistische beroepen - Geld is niet het belangrijkste bron: monitor SOS Vakmanschap 2012 V aklieden als hoefsmeden, hoedenmakers en glasblazers

Nadere informatie

Beroepsbegeleidende leerweg Ook voor uw bedrijf of instelling

Beroepsbegeleidende leerweg Ook voor uw bedrijf of instelling Beroepsbegeleidende leerweg Ook voor uw bedrijf of instelling Aangenaam, wij zijn duo DUO staat voor Dienst Uitvoering Onderwijs. We voeren verschillende onderwijswetten en -regelingen uit namens het ministerie

Nadere informatie

Beroepsbegeleidende leerweg Ook voor uw bedrijf of instelling

Beroepsbegeleidende leerweg Ook voor uw bedrijf of instelling Beroepsbegeleidende leerweg Ook voor uw bedrijf of instelling Aangenaam, wij zijn duo DUO staat voor Dienst Uitvoering Onderwijs. We voeren verschillende onderwijswetten en -regelingen uit namens het ministerie

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4

Nadere informatie

Factsheet arbeidsmarkt Overijssel (bijlage bij Investeringsvoorstel Iedereen in Overijssel doet mee )

Factsheet arbeidsmarkt Overijssel (bijlage bij Investeringsvoorstel Iedereen in Overijssel doet mee ) Factsheet arbeidsmarkt Overijssel (bijlage bij Investeringsvoorstel Iedereen in Overijssel doet mee 2016-2019 ) Economische kerngetallen uit de begroting (kerntaak 5: Regionale Economie) Er zijn 3 kerngetallen

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Leeswijzer

Inhoudsopgave. Leeswijzer Inhoudsopgave Leeswijzer... 2 Deel I: Deelnemers mbo... 3 Deelnemers mbo Zorg... 3 Deelnemers mbo Welzijn... 4 Nieuwe instromers mbo Welzijn... 7 Deel III: Gediplomeerden mbo... 8 Gediplomeerden mbo Welzijn...

Nadere informatie

Zicht op de Mobiliteitsbranche. Een overview van cijfers over bedrijven, werknemers en het onderwijs

Zicht op de Mobiliteitsbranche. Een overview van cijfers over bedrijven, werknemers en het onderwijs Zicht op de Een overview van cijfers over bedrijven, werknemers en het onderwijs 2013 2 Zicht op de 2013 1. Bedrijven Aantal bedrijven De meeste bedrijven in de branche zijn aangesloten bij de branchevereniging

Nadere informatie

index Technocentrum Kwantitatieve regioanalyse technisch beroepsonderwijs Provincie Noord-Brabant

index Technocentrum Kwantitatieve regioanalyse technisch beroepsonderwijs Provincie Noord-Brabant index Technocentrum Kwantitatieve regioanalyse technisch beroepsonderwijs Provincie Noord-Brabant Inhoudsopgave 1. Mbo Techniek... 3 1.1 Deelnemers mbo techniek... 3 1.1.1 Onderwijsinstellingen... 3 1.1.2

Nadere informatie

Colo-barometer. van de stageplaatsen- en leerbanenmarkt

Colo-barometer. van de stageplaatsen- en leerbanenmarkt Colo-barometer van de stageplaatsen- en leerbanenmarkt Een inventarisatie door Kenniscentra Beroepsonderwijs Bedrijfsleven, verenigd in Colo, peiling augustus 2007 Meer leerbedrijven nodig om de toekomstige

Nadere informatie

Herziening MBO voor leerbedrijven. Versie 1.0 september 2015

Herziening MBO voor leerbedrijven. Versie 1.0 september 2015 Herziening MBO voor leerbedrijven Versie 1.0 september 2015 De presentatie in het kort Het mbo-onderwijs verandert Keuzedelen, nieuw in de mbo-opleiding Kansen voor het bedrijfsleven Het mbo-onderwijs

Nadere informatie

28-3-2013. L.O.B. studiemiddag. L.O.B. Studiemiddag 21 maart 2013

28-3-2013. L.O.B. studiemiddag. L.O.B. Studiemiddag 21 maart 2013 L.O.B. studiemiddag L.O.B. Studiemiddag 21 maart 2013 In samenwerking met 1 Eric Zegwaard Wie zijn wij? Werkzaam bij school voor bouw en infra en PR techniek breed Jan Grasmeijer Werkzaam bij Kenteq als

Nadere informatie

Arbeidsmarkt- en Onderwijsinformatie Onderzoek Sector Uiterlijke Verzorging

Arbeidsmarkt- en Onderwijsinformatie Onderzoek Sector Uiterlijke Verzorging Arbeidsmarkt- en Onderwijsinformatie Onderzoek Sector Uiterlijke Verzorging 214-218 Colofon Al meer dan 65 jaar is KOC Nederland het kenniscentrum voor de sector Uiterlijke Verzorging (kapper, schoonheidsspecialist,

Nadere informatie

Infrastructuur landsdeel Noordvleugel. 5 hogescholen met bètatechniek 3 universiteiten Jet-Net: 31 scholen en 15

Infrastructuur landsdeel Noordvleugel. 5 hogescholen met bètatechniek 3 universiteiten Jet-Net: 31 scholen en 15 Facts & Figures 2 Deel II LANDSDEEL NOORDvleugel In het Techniekpact Noordvleugel hebben de provincies Noord-Holland, Flevoland en Utrecht hun bestaande techniek-, human capital- en economische agenda

Nadere informatie

De arbeidsmarkt klimt uit het dal

De arbeidsmarkt klimt uit het dal Trends en ontwikkelingen arbeidsmarkt en onderwijs De arbeidsmarkt klimt uit het dal Het gaat weer beter met de arbeidsmarkt in, ofschoon de werkgelegenheid wederom flink daalde. De werkloosheid ligt nog

Nadere informatie

Arbeidsmarkt informatie in vogelvlucht

Arbeidsmarkt informatie in vogelvlucht Arbeidsmarkt informatie in vogelvlucht Macro-ontwikkelingen Gegevens vanuit ROA: researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt naar opleiding en beroep 2016 SBB en doelmatigheidsonderzoek UWV sectorale

Nadere informatie

Arbeidsmarkt Metaalbewerking 2004 Regio Noord-Holland

Arbeidsmarkt Metaalbewerking 2004 Regio Noord-Holland Arbeidsmarkt Metaalbewerking 2004 Regio Noord-Holland Overview Hieronder wordt ingegaan op een aantal arbeidsmarktaspecten in de regio Noord-Holland, die op basis van de resultaten van het huidige monitoronderzoek

Nadere informatie

Regionaal Werkbedrijf arbeidsmarktregio Noordoost Brabant

Regionaal Werkbedrijf arbeidsmarktregio Noordoost Brabant Regionaal Werkbedrijf arbeidsmarktregio Noordoost Brabant AWBZ/WMO Participatiewetdoelgroepen: wsw-doelgroep, nieuwe doelgroep, klassieke doelgroep Dagbesteding 15.580 aanspraak AWBZ extramuraal 416 Wachtlijst

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek

Centraal Bureau voor de Statistiek Centraal Bureau voor de Statistiek Uitgaven van bedrijven aan beroepspraktijkvorming sinds 1995 verdrievoudigd Uitgaven bpv vooral aan mbo ers De totale uitgaven in 211 van leerbedrijven aan beroepspraktijkvorming

Nadere informatie

Analyse instroom

Analyse instroom Instroomontwikkeling 2016 2017 In 2016 was er een instroomtoename van 5,5% bij de hbo-bachelor- en ad-opleidingen, opgebouwd uit: Een toename van de directe doorstroom vanuit havo, mbo en vwo met 1,0%

Nadere informatie

Inzet en betrokkenheid van de vakbonden bij het middelbaar beroepsonderwijs

Inzet en betrokkenheid van de vakbonden bij het middelbaar beroepsonderwijs Notitie Datum 12 januari 2017 Aan Deelnemers Ledencongres Van Ben Francooy Status Ter bespreking Onderwerp Inzet en betrokkenheid van vakbonden bij MBO/1701010/BF/CdK Inzet en betrokkenheid van de vakbonden

Nadere informatie

Via de wijk aan het werk

Via de wijk aan het werk Via de wijk aan het werk Focus op de arbeidsmarkt Naast het erkennen van leerbedrijven is Calibris verantwoordelijk voor ontwikkeling en onderhoud van kwalificaties in de sectoren zorg, welzijn en sport.

Nadere informatie

Barometer Arbeidsmarkt Regio Achterhoek (BARA) April 2011

Barometer Arbeidsmarkt Regio Achterhoek (BARA) April 2011 Barometer Arbeidsmarkt Regio Achterhoek (BARA) April 2011 In deze notitie van het UWV WERKbedrijf, die vanwege de resultaten van de Quick Scan wat later verschijnt dan gebruikelijk, worden de actuele ontwikkelingen

Nadere informatie

Barometer Arbeidsmarkt Regio Achterhoek (BARA) Juni 2011

Barometer Arbeidsmarkt Regio Achterhoek (BARA) Juni 2011 Barometer Arbeidsmarkt Regio Achterhoek (BARA) Juni 2011 In deze notitie van het UWV WERKbedrijf worden de actuele ontwikkelingen op de regionale arbeidsmarkt kort toegelicht. Vanuit diverse bronnen is

Nadere informatie

KWANTITATIEVE REGIOANALYSE TECHNISCH BEROEPSONDERWIJS

KWANTITATIEVE REGIOANALYSE TECHNISCH BEROEPSONDERWIJS - editie 2007 KWANTITATIEVE REGIOANALYSE TECHNISCH BEROEPSONDERWIJS REGIO MIDDEN- EN WEST-BRABANT - Samenvatting - Een initiatief van index Technocentrum Midden- en West-Brabant index Technocentrum Mozartlaan

Nadere informatie

Aanzet tot ontwikkelen van een arbeidsmarktvisie. Zorg en Welzijn West Brabant. Januari 2012, versie 0.1

Aanzet tot ontwikkelen van een arbeidsmarktvisie. Zorg en Welzijn West Brabant. Januari 2012, versie 0.1 Aanzet tot ontwikkelen van een arbeidsmarktvisie Zorg en Welzijn West Brabant Januari 2012, versie 0.1 1 2 Inhoud 1. Inleiding... 5 2. Algemene cijfers Arbeidsmarkt Zorg & Welzijn... 6 2.1 Omvang arbeidsmarkt...

Nadere informatie

Navigatie techniekpact

Navigatie techniekpact Navigatie techniekpact Beleidsthema s en - doelen Beleid in cijfers Beleidsinstrumentarium EZ 1 Versie oktober 2015 Beleidsthema s en doelen techniekpact Zorgen voor voldoende gekwalificeerde technici

Nadere informatie

Hoofdlijnen voor het plan van aanpak voor de bestrijding van jeugdwerkloosheid 2013 2014

Hoofdlijnen voor het plan van aanpak voor de bestrijding van jeugdwerkloosheid 2013 2014 Hoofdlijnen voor het plan van aanpak voor de bestrijding van jeugdwerkloosheid 2013 2014 Aanpak jeugdwerkloosheid In een brief van 5 maart jl. hebben de Ministeries van SZW en OCW aangegeven dat zij een

Nadere informatie

concurrentiefactor arbeid Arbeid Werkt! Logistic Labour Survey 2014 NDL, TLN, Tempo-Team Agenda

concurrentiefactor arbeid Arbeid Werkt! Logistic Labour Survey 2014 NDL, TLN, Tempo-Team Agenda Logistiek Nederland en de concurrentiefactor arbeid Arbeid Werkt! Logistic Labour Survey 2014 NDL, TLN, Tempo-Team Agenda Waarom dit onderzoek? Logistieke arbeidsmarkt Arbeid als concurrentiefactor Slim

Nadere informatie

Instroom onderwijs 2011 Oost-Nederland, MBO en HBO

Instroom onderwijs 2011 Oost-Nederland, MBO en HBO onderwijs 211 Oost-Nederland, MBO en HBO Inhoudsopgave Inleiding 3 Korte cijfermatige analyse van de inventarisatie 4 MBO BOL en BBL niveau 1 t/m 4 5 MBO V&V en Welzijn niveau 3 en 4 6 MBO BOL niveau 1

Nadere informatie

FACTSHEET ARBEIDSMARKT

FACTSHEET ARBEIDSMARKT 1 FACTSHEET ARBEIDSMARKT Zuid LIMBURG 1. Kerngegevens beroepsbevolking Figuur 1.1 Samenstelling bevolking naar leeftijd en geslacht, Zuid Limburg, 2013-2025 Bron: Regioportret Zuid Limburg Ontgroening

Nadere informatie

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Gouda

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Gouda Regiorapportage Mobiliteitsbranche Gouda Ontwikkelingen op de arbeidsmarkt en in het onderwijs in de motorvoertuigen- en tweewielerbranche in de regio Gouda ID College 2012 2013 1 1. Kans op werk Het bedrijfsleven

Nadere informatie

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Den Haag

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Den Haag Regiorapportage Mobiliteitsbranche Den Haag Ontwikkelingen op de arbeidsmarkt en in het onderwijs in de motorvoertuigen- en tweewielerbranche in de regio Den Haag ROC Mondriaan 2012 2013 1 1. Kans op werk

Nadere informatie

Bijlagen met aanvullende informatie

Bijlagen met aanvullende informatie Bijlagen met aanvullende informatie Recente ontwikkelingen jeugdwerkloosheid De omvang van de werkloze beroepsbevolking (WBB) 15- jaar is sinds juli 009 gedaald van 135.000 naar 11.000 in januari 010.

Nadere informatie

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Arnhem

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Arnhem Regiorapportage Mobiliteitsbranche Arnhem Ontwikkelingen op de arbeidsmarkt en in het onderwijs in de motorvoertuigen- en tweewielerbranche in de regio Arnhem Rijn IJssel 2012 2013 1 1. Kans op werk Het

Nadere informatie

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Doetinchem

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Doetinchem Regiorapportage Mobiliteitsbranche Doetinchem Ontwikkelingen op de arbeidsmarkt en in het onderwijs in de motorvoertuigen- en tweewielerbranche in de regio Doetinchem Graafschap College 2012 2013 1 1.

Nadere informatie

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Eindhoven

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Eindhoven Regiorapportage Mobiliteitsbranche Eindhoven Ontwikkelingen op de arbeidsmarkt en in het onderwijs in de motorvoertuigen- en tweewielerbranche in de regio Eindhoven Summa College 2012 2013 1 1. Kans op

Nadere informatie

Werkloosheid Arbeidsparticipatie 2004-2011 van mbo-schoolverlaters

Werkloosheid Arbeidsparticipatie 2004-2011 van mbo-schoolverlaters Sociaal Economische Trends 2013 Sociaaleconomische trends Werkloosheid Arbeidsparticipatie 2004-2011 van mbo-schoolverlaters Stromen en duren Werkloosheidsduren op basis van de Enquête beroepsbevolking

Nadere informatie

Instrumenten voor LLL. GoLeWe projectconferentie 11-05-2010

Instrumenten voor LLL. GoLeWe projectconferentie 11-05-2010 Instrumenten voor LLL GoLeWe projectconferentie 11-05-2010 Levenslang leren Leven lang leren Leven Lang leren begint met bewustwording Bedrijven Individuen Visie op HRM Loopbaan management Visie op HRM

Nadere informatie

HAN en duurzame energie

HAN en duurzame energie Beroepsonderwijs tijdens de energie transitie HAN en duurzame energie Van buiten naar binnen. Tinus Hammink programma-manager SEECE Hogeschool van Arnhem en Nijmegen HBO en topsectoren; keuze van HAN 1.

Nadere informatie

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Breda Bergen op Zoom

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Breda Bergen op Zoom Regiorapportage Mobiliteitsbranche Breda Bergen op Zoom Ontwikkelingen op de arbeidsmarkt en in het onderwijs in de motorvoertuigen- en tweewielerbranche in de regio Breda Bergen op Zoom ROC West-Brabant

Nadere informatie

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Groningen

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Groningen Regiorapportage Mobiliteitsbranche Groningen Ontwikkelingen op de arbeidsmarkt en in het onderwijs in de motorvoertuigen- en tweewielerbranche in de regio Groningen Noorderpoort College / Alfa-College

Nadere informatie

gemeente Eindhoven Betreft Stand van zaken stagebeleid gemeente Eindhoven

gemeente Eindhoven Betreft Stand van zaken stagebeleid gemeente Eindhoven gemeente Eindhoven Raadsnummer ZOR4O6O Inboeknummer robstor46z Dossiernummer o44.6o4 z november zoro Raadsinformatiebrief Betreft Stand van zaken stagebeleid gemeente Eindhoven Inleiding In juli 2009 is

Nadere informatie

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Dordrecht-Gorinchem-Zwijndrecht

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Dordrecht-Gorinchem-Zwijndrecht Regiorapportage Mobiliteitsbranche Dordrecht-Gorinchem-Zwijndrecht Ontwikkelingen op de arbeidsmarkt en in het onderwijs in de motorvoertuigen- en tweewielerbranche in de regio Dordrecht-Gorinchem-Zwijndrecht

Nadere informatie

Kwantitatieve ontwikkelingen rondom jeugdwerkloosheid

Kwantitatieve ontwikkelingen rondom jeugdwerkloosheid Bijlage 1 Kwantitatieve ontwikkelingen rondom jeugdwerkloosheid Landelijk beeld Algemeen beeld: Lichte daling jeugdwerkloosheid De afgelopen maanden is sprake van een lichte daling van de jeugdwerkloosheid

Nadere informatie

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Groot Amsterdam - Gooi en Vechtstreek

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Groot Amsterdam - Gooi en Vechtstreek Regiorapportage Mobiliteitsbranche Groot Amsterdam - Gooi en Vechtstreek Ontwikkelingen op de arbeidsmarkt en in het onderwijs in de motorvoertuigen- en tweewielerbranche in de regio Groot Amsterdam -

Nadere informatie

Instroom onderwijs 2012-2013 Oost-Nederland, mbo en hbo

Instroom onderwijs 2012-2013 Oost-Nederland, mbo en hbo Instroom onderwijs 212-213 Oost-Nederland, mbo en hbo Inhoudsopgave Inleiding 3 Korte cijfermatige analyse van de inventarisatie 4 Mbo BOL en BBL niveau 1 t/m 4 5 Mbo V&V en Welzijn niveau 3 en 4 6 Mbo

Nadere informatie

Agnes Kant, Tweede-Kamerlid Jessica van Ruitenburg, medewerker Tweede-Kamerfractie

Agnes Kant, Tweede-Kamerlid Jessica van Ruitenburg, medewerker Tweede-Kamerfractie ZORGELIJKE STAGES Een onderzoek naar tekorten in stages in Zorg en Welzijn Agnes Kant, Tweede-Kamerlid Jessica van Ruitenburg, medewerker Tweede-Kamerfractie ZORGELIJKE STAGES Een onderzoek naar tekorten

Nadere informatie

Tekorten op de ICT-arbeidsmarkt verklaard Door Has Bakker (beleidsadviseur ICT~Office)

Tekorten op de ICT-arbeidsmarkt verklaard Door Has Bakker (beleidsadviseur ICT~Office) Tekorten op de ICT-arbeidsmarkt verklaard Door Has Bakker (beleidsadviseur ICT~Office) ICT~Office voorspelt een groeiend tekort aan hoger opgeleide ICT-professionals voor de komende jaren. Ondanks de economische

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4

Nadere informatie

A fbouw. Ontwikkeling aantal leerlingen Afbouw 2013/2014 Statistisch jaaroverzicht deel 1. Datum: januari 2014 Auteur: Sanne Saalbrink

A fbouw. Ontwikkeling aantal leerlingen Afbouw 2013/2014 Statistisch jaaroverzicht deel 1. Datum: januari 2014 Auteur: Sanne Saalbrink A fbouw Ontwikkeling aantal leerlingen Afbouw 2013/2014 Statistisch jaaroverzicht deel 1 Datum: januari 2014 Auteur: Sanne Saalbrink Colofon Savantis is een kenniscentrum beroepsonderwijs bedrijfsleven

Nadere informatie

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Noord-Holland Noord

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Noord-Holland Noord Regiorapportage Mobiliteitsbranche Noord-Holland Noord Ontwikkelingen op de arbeidsmarkt en in het onderwijs in de motorvoertuigen- en tweewielerbranche in de regio Noord-Holland Noord ROC kop van Noord-Holland

Nadere informatie

Factsheet Onderwijs Mobiliteitsbranche vmbo/mbo

Factsheet Onderwijs Mobiliteitsbranche vmbo/mbo Factsheet Onderwijs Mobiliteitsbranche vmbo/mbo Dit is een uitgave van Innovam April 2015 Uitgever: Innovam Groep Website: www.innovam.nl/onderzoek E-mail: onderzoek@innovam.nl Telefoon: 030 608 77 84

Nadere informatie

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Flevoland

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Flevoland Regiorapportage Mobiliteitsbranche Flevoland Ontwikkelingen op de arbeidsmarkt en in het onderwijs in de motorvoertuigen- en tweewielerbranche in de regio Flevoland ROC Flevoland 2012 2013 1 1. Kans op

Nadere informatie

welkom op onze open dag! programma locatie De Sumpel 4-6 Almelo woensdag 1 februari uur

welkom op onze open dag! programma locatie De Sumpel 4-6 Almelo woensdag 1 februari uur welkom op onze open dag! programma locatie De Sumpel 4-6 Almelo woensdag 1 februari 2017 15.00-21.00 uur vind de opleiding die bij je past, ga de uitdaging aan en haal het beste uit jezelf! Bij ROC van

Nadere informatie

ONDERZOEKSBERICHT. Mbo-studenten in Kenteq-kwalificaties 2005-2012 (globale analyse)

ONDERZOEKSBERICHT. Mbo-studenten in Kenteq-kwalificaties 2005-2012 (globale analyse) Mbo-studenten in Kenteq-kwalificaties 25-212 (globale analyse) Hoeveel mbo-studenten staan er dit schooljaar ingeschreven in Kenteqkwalificaties? En hoe ontwikkelt het aantal mbo-deelnemers zich sinds

Nadere informatie

PARTICIPATIE: ÓÓK IN OOST-GRONINGEN!

PARTICIPATIE: ÓÓK IN OOST-GRONINGEN! PARTICIPATIE: ÓÓK IN OOST-GRONINGEN! DOELEN VAN PARTICIPATIEWET ALLEEN TE HALEN ALS RIJK, PROVINCIE, GEMEENTEN, ONDERWIJS EN SOCIALE PARTNERS GEZAMENLIJK AAN DE SLAG GAAN! DE PARTICIPATIEWET IN OOST-GRONINGEN:

Nadere informatie

Afsprakenkader. Partners in Leren en Werken in. Zorg en Welzijn Zeeland. Vastgesteld in de FluenZ Adviesraad. ViaZorg

Afsprakenkader. Partners in Leren en Werken in. Zorg en Welzijn Zeeland. Vastgesteld in de FluenZ Adviesraad. ViaZorg Afsprakenkader Partners in Leren en Werken in Zorg en Welzijn Zeeland ViaZorg 2014 Vastgesteld in de FluenZ Adviesraad INHOUD Inleiding 1. Hoe kunnen de opleidingen kwalitatief beter en vooral uitdagender?

Nadere informatie

1. Teller UZS in RMC Regio Utrecht

1. Teller UZS in RMC Regio Utrecht Voorblad bij Rapportage UzS oktober 2014 t/m 1 okt 2015 RMC Regio Utrecht 1. Teller uitschrijvingen zonder startkwalificatie 2. Leeswijzer 3. Conclusies en aanbevelingen 1. Teller UZS in RMC Regio Utrecht

Nadere informatie

Jongeren aan het werk!

Jongeren aan het werk! Jongeren aan het werk! PvdA-plan tegen de jeugdwerkloosheid Het zou je maar gebeuren. Klaar met je opleiding en vol goede moed op zoek naar een baan, en dan helemaal niets kunnen vinden. Vanuit je studentenflat

Nadere informatie

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Gorinchem

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Gorinchem Highlights Regio in Beeld 2015 Arbeidsmarktregio Gorinchem Samenvatting Aantal banen neemt in beperkte mate toe, echter niet in collectieve sector In de krimpregio Gorinchem neemt het aantal banen van

Nadere informatie

O&O-monitor 2014. Resultaten

O&O-monitor 2014. Resultaten O&O-monitor 2014 Resultaten Den Haag, 27 maart 2015 Daniëlle Mares Inleiding In 2013 eerste O&O-monitor uitgezet onder directeuren, secretarissen en bestuurders van O&O-fondsen, 33 deelnemers; In 2014

Nadere informatie

Hoe staat het er voor? Inclusieve Arbeidsmarkt: Kansen voor iedereen!?!? Inclusieve Arbeidsmarkt: Kansen voor iedereen!

Hoe staat het er voor? Inclusieve Arbeidsmarkt: Kansen voor iedereen!?!? Inclusieve Arbeidsmarkt: Kansen voor iedereen! Inclusieve Arbeidsmarkt: Kansen voor iedereen!?!? Presentatie voor de Conferentie Inclusieve Arbeidsmarkt georganiseerd door Venturaplus en Zowelwerk, De Lawei, Drachten, 4 april 2016 Jouke van Dijk, Hoogleraar

Nadere informatie

Het middelbaar beroepsonderwijs

Het middelbaar beroepsonderwijs Het middelbaar beroepsonderwijs Dick Takkenberg Het middelbaar beroepsonderwijs (mbo) levert grote aantallen gediplomeerden voor de arbeidsmarkt. De ongediplomeerde uitval is echter ook groot. Het aantal

Nadere informatie

Factsheet kansen voor allochtone BBL ers in het MBO

Factsheet kansen voor allochtone BBL ers in het MBO Factsheet kansen voor allochtone BBL ers in het MBO Samenvatting van het onderzoek Kansen voor Allochtone BBL'ers in het MBO, uitgevoerd door ITS, in opdracht van FORUM, november 2014 Aanleiding en doel

Nadere informatie

Arbeidsmarkt Metaalbewerking 2004 Regio Gelderland

Arbeidsmarkt Metaalbewerking 2004 Regio Gelderland Arbeidsmarkt Metaalbewerking 2004 Regio Gelderland Overview Hieronder wordt ingegaan op een aantal arbeidsmarktaspecten in de regio Gelderland, die op basis van de resultaten van het huidige monitoronderzoek

Nadere informatie

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Rotterdam

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Rotterdam Regiorapportage Mobiliteitsbranche Rotterdam Ontwikkelingen op de arbeidsmarkt en in het onderwijs in de motorvoertuigen- en tweewielerbranche in de regio Rotterdam Albeda College / Zadkine 2012 2013 1

Nadere informatie

WERK EN BESTAANSZEKERHEID IN ALMERE. PvdA manifest

WERK EN BESTAANSZEKERHEID IN ALMERE. PvdA manifest WERK EN BESTAANSZEKERHEID IN ALMERE PvdA manifest Inleiding Werk, werk, werk! is wat de Almeerse PvdA betreft één van de belangrijkste opdrachten voor een nieuwe coalitie in Almere. De gemeente Almere

Nadere informatie

voorjaar 2011 Kans op stage

voorjaar 2011 Kans op stage Calibris BPV - Barometer ZORG Voorjaar 2011 KENNISCENTRUM VOOR LEREN IN DE PRAKTIJK IN ZORG, WELZIJN EN SPORT BPV Barometer ZORG voorjaar 2011 We willen meer samenwerking met andere roc s. Vaak zijn er

Nadere informatie

De Nederlandse Maritieme Arbeidsmarkt 2014

De Nederlandse Maritieme Arbeidsmarkt 2014 De Nederlandse Maritieme Arbeidsmarkt 2014 Sectorrapport Scheepsbouw Ruud van der Aa Jenny Verheijen 1 Inhoudsopgave Inleiding 3 Belangrijkste uitkomsten 4 1. Samenstelling werkgelegenheid 5 2. Verwachte

Nadere informatie

Infrastructuur landsdeel Noord. 4 Centres of expertise (penvoerders)

Infrastructuur landsdeel Noord. 4 Centres of expertise (penvoerders) LANDSDEEL NOORD Het landsdeel Noord, bestaande uit de provincies Groningen, Friesland en Drenthe, heeft het Techniekpact regionaal vertaald in de Techniekagenda Noord Nederland. In de noordelijke provincies

Nadere informatie

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Noord-Holland Zuid

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Noord-Holland Zuid Regiorapportage Mobiliteitsbranche Noord-Holland Zuid Ontwikkelingen op de arbeidsmarkt en in het onderwijs in de motorvoertuigen- en tweewielerbranche in de regio Noord-Holland Zuid ROC Nova College 2012

Nadere informatie

Topsectoren. Hoe & Waarom

Topsectoren. Hoe & Waarom Topsectoren Hoe & Waarom 1 Index Waarom de topsectorenaanpak? 3 Wat is het internationale belang? 4 Hoe werken de topsectoren samen? 5 Wat is de rol voor het MKB in de topsectoren? 6 Wat is de rol van

Nadere informatie

Juni Economische Barometer Bollenstreek. Verwachting voor 2011 en 2012

Juni Economische Barometer Bollenstreek. Verwachting voor 2011 en 2012 Verwachting voor 2011 en 2012 Juni 2011 CONCLUSIES Geleidelijk herstel van Nederlandse economie in 2011 en 2012. Regionale groei van werkgelegenheid in zakelijke dienstverlening was in 2010 sterker dan

Nadere informatie

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Zuid-Limburg

Regiorapportage Mobiliteitsbranche Zuid-Limburg Regiorapportage Mobiliteitsbranche Zuid-Limburg Ontwikkelingen op de arbeidsmarkt en in het onderwijs in de motorvoertuigen- en tweewielerbranche in de regio Zuid- Limburg ROC Arcus College 2012 2013 1

Nadere informatie

De deelname van dertigplussers in het mbo-onderwijs: de sectoren Techniek, Economie & Handel, Zorg & Welzijn, en Landbouw

De deelname van dertigplussers in het mbo-onderwijs: de sectoren Techniek, Economie & Handel, Zorg & Welzijn, en Landbouw De deelname van dertigplussers in het mbo-onderwijs: de sectoren Techniek, Economie & Handel, Zorg & Welzijn, en Landbouw Colofon Titel De deelname van dertigplussers in het mbo-onderwijs: de sectoren

Nadere informatie

Statenmededeling aan Provinciale Staten

Statenmededeling aan Provinciale Staten Statenmededeling aan Provinciale Staten Onderwerp Regionale Arbeidsmarkt Monitor en arbeidsmarkt flyers Aan Provinciale Staten van Noord-Brabant Kennisnemen van 1. de inhoud van de arbeidsmarkt monitor,

Nadere informatie