Verslag Sint-Niklaas, 18 maart Tom DECHAENE Directeur

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Verslag 2014. Sint-Niklaas, 18 maart 2015. Tom DECHAENE Directeur"

Transcriptie

1 Verslag 24 Sint-Niklaas, 8 maart 25 Tom DECHAENE Directeur

2 I. Economische en financiële ontwikkelingen. Wereldeconomie en eurogebied Paragraaf.: Wereldeconomie 2

3 Verloop van de internationale financiële markten 2 Belangrijkste beursindexen (indexcijfers 2 = ) S&P 5 (US) Eurostoxx Broad (EA) Nikkei 225 (JP) MSCI Emerging markets Bron: Thomson Reuters Datastream. 3

4 Verloop van de internationale financiële markten 5 Rendement van overheidsobligaties op jaar (in %) Verenigde Staten Duitsland Japan Bron: Thomson Reuters Datastream. 4

5 Verloop van de internationale financiële markten Rendementsecarts van de staatsleningen op jaar (t.o.v. de Duitse Bund, in %) Portugal Ierland Italië Spanje Griekenland (rechterschaal) (linkerschaal) Bron: Thomson Reuters Datastream. 5

6 Wisselkoers van de euro,6,5,4,3,2,,9,8,7, Billaterale wisselkoers t.o.v. de Amerikaanse dollar (linkerschaal) Britse pond (linkerschaal) Japanse yen (rechterschaal) Nominale effectieve wisselkoers (indexcijfer ste kwartaal 999 = ) (rechterschaal) Bron: Thomson Reuters Datastream. 6

7 Grondstoffenprijzen (daggegevens in $) Levensmiddelengrondstoffen (indexcijfers 2 = ) Industriële grondstoffen (indexcijfers 2 = ) Brent (per vat) Bron: Thomson Reuters Datastream. 7

8 Bbp van de voornaamste economieën (veranderingspercentages naar volume t.o.v. het voorgaande jaar, tenzij anders vermeld) p.m. 24 bijdrage tot de groei van het mondiale bbp p.m. aandeel van het mondiale bbp Geavanceerde landen,2,3,8,8 48,8 43,6 waarvan: Verenigde Staten 2,3 2,2 2,4,4 8, 6,5 Japan,5,6,, 5,2 4,6 Eurogebied -,7 -,5,8, 4,6 2,2 Verenigd Koninkrijk,7,7 3,, 2,7 2,3 Opkomende landen 5, 4,7 4,4 2,5 5,2 56,4 waarvan: Centraal- en Oost-Europa,4 2,8 2,7, 3,5 3,5 Rusland 3,4,3,6, 3,8 3,4 Opkomende landen van Azië 6,7 6,6 6,5,9 23, 28,7 waarvan: China 7,7 7,8 7,4,2 2, 5,8 Latijns-Amerika en Caraïben 2,9 2,8,2, 8,8 8,7 Wereld 3, 3,3 3,3 3,3,, Wereld ongerekend eurogebied 3,6 3,6 3,6 3,2 85,4 87,8 p.m. Wereldhandel 2 3, 3,4 3, Bronnen: EC, IMF, OESO. Voor de regio s buiten het eurogebied volgens de definities van het IMF en berekend op basis van de koopkrachtpariteiten. 2 Gemiddelde van de in- en uitvoer van goederen en diensten. 8

9 Verwachtingen ten aanzien van de daggeldmarktrente van de voornaamste economieën 3,5 (in %, op basis van overnight index swaprentes, december 24) 3 2,5 2,5,5 -,5 jaar 2 jaar 3 jaar 4 jaar 5 jaar 6 jaar 7 jaar 8 jaar 9 jaar jaar Eurogebied Verenigde Staten Japan Verenigd Koninkrijk Bronnen: Bank of England, Bank of Japan, Federal Reserve, Thomson Reuters Datastream, ECB, eigen berekeningen. 9

10 Activa op de centralebankbalansen van de voornaamste economieën 6 (maandgemiddelden, in % van het gemiddelde bbp gedurende de periode 27-23) Verenigde Staten Eurogebied Verenigd Koninkrijk Japan Bronnen: Bank of England, Bank of Japan, Federal Reserve, Thomson Reuters Datastream, ECB, eigen berekeningen.

11 Paragraaf.2: De Economie in het eurogebied en zijn lidstaten

12 Bbp in een aantal landen van het eurogebied (veranderingspercentages t.o.v. het voorgaande jaar, tenzij anders vermeld) IE DE ES PT BE NL AT EL FR IT FI 23 (linkerschaal) 24 (linkerschaal) Niveau 24, index 26 = (rechterschaal) 4 Bron: EC. 2

13 Inflatie in het eurogebied (bijdragen aan de veranderingspercentages op jaarbasis; in procentpunt, tenzij anders vermeld) 3,5 3 2,5 2,5,5 -,5 Energiedragers Levensmiddelen Industriële goederen uitgezonderd energie Diensten HICP (veranderingspercentages op jaarbasis) HICP ongerekend energie en levensmiddelen (veranderingspercentages op jaarbasis) Bron: ECB. 3

14 Saldo van de lopende rekening van de betalingsbalans (jaargegevens, in miljard) DE NL AT BE FI FR IT ES IE PT EL 7 kleine landen¹ p.m. EA Bron: EC. Slowakije, Luxemburg, Slovenië, Letland, Estland, Cyprus en Malta. 4

15 Begrotingssaldo en schuld van de overheid in het eurogebied (in % bbp) Netto financieringssaldo van de overheid Structureel overheidssaldo Overheidsschuld Duitsland,,2,6,7 76,9 74,5 Frankrijk -4, -4,4-3,3-3, 92,2 95,5 Italië -2,8-3, -,8 -,9 27,9 32,2 Spanje -6,8-5,6-2,3-2,2 92, 98, Nederland -2,3-2,5 -,6 -,5 68,6 69,7 België -2,9-3,2 r -2,7-2,8 r 4,5 6,5 r Oostenrijk -,5-2,9 -,3 -, 8,2 87, Griekenland -2,2 -,6 3, 2, 74,9 75,5 Finland -2,4-2,9 -,7 -, 56, 59,8 Ierland -5,7-3,7-4,8-3,8 23,3,5 Portugal -4,9-4,9 -,9 -,3 28, 27,7 Slowakije -2,6-3, -,4-2, 54,6 54, Luxemburg,6,2 2,, 23,6 23, Slovenië -4,6-4,4 -,8-2,5 7,4 82,2 Letland -,9 -, -, -,5 38,2 4,3 Estland -,5 -,4 -, -,8, 9,9 Cyprus -4,9-3, -2, -,8 2,2 7,5 Malta -2,7-2,5-2,7-2,7 69,8 7, p.m. Eurogebied -2,9-2,6 -,2 -, 93, 94,5 Bronnen: EC, NBB. 5

16 Synthetische indicatoren betreffende de marktreglementering in Europa (schaal van tot 6, van het minst tot het meest restrictief) 2,5 Productenmarkten 3,5 Arbeidsbescherming 2 EL 3 DE NL BE FR IT PT 23,5 NL IE FI AT UK FR ES BE PT DEIT SK 23 2,5 2,5 UK IE FI AT SK ES EL,5,5,5 2 2,5 28,5 2 2,5 3 3,5 28 Bron: OESO. 6

17 Mogelijke impact van structurele hervormingspakketten op de potentiële output (afwijkingen in % t.o.v. het basisscenario) Na jaar Na 5 jaar Na jaar Op lange termijn 3 IMF Eurogebied,2 4, 2,3 Kern (eurogebied, ongerekend periferie), 3,7,6 Periferie (EL, ES, IE, IT, PT),4 4,8 5,4 EC 2 Kern (BE, DE, FR, BE, NL, AT, FI) 3,2 (DE) / 5,5 (BE) 5,5 (DE) /,4 (BE) 8,7 (DE) / 7,9 (BE) Periferie (EL, ES, IE, IT, PT) 2,4 (PT) / 4,5 (EL) 5,5 (PT) / 9,7 (EL),4 (IE) / 7,6 (EL) Bronnen: IMF (24), Jobs and Growth: Supporting the European Recovery (Chapter 7) en Varga, J. en J. in t Veld, The potential growth impact of structural reforms in the EU: A benchmarking exercise, European Economy Economic Papers 54, December 24. Het IMF maakt gebruik van het GIMF-model en gaat ervan uit dat een reeks hervormingen met betrekking tot de productenmarkt, de arbeidsmarkt en de belastingstructuur tijdens de eerste vijf jaar geleidelijk ten uitvoer worden gelegd. Dankzij die hervormingen wordt de kloof ten opzichte van het best presterende OESO-land gehalveerd (verschillend naargelang van de criteria). 2 De EU maakt gebruik van het QUEST-model en gaat ervan uit dat een reeks hervormingen met betrekking tot de productenmarkt, de arbeidsmarkt, de belastingstructuur, de R&D-uitgaven en de kwalificatiestructuur geleidelijk ten uitvoer worden gelegd. Dankzij die hervormingen wordt de kloof ten opzichte van het gemiddelde van de drie best presterende lidstaten van de EU gehalveerd (verschillend naargelang van de criteria). 3 Voor de berekeningen van het IMF strekt de lange termijn tot 26, terwijl hij voor de berekeningen van de EC twintig jaar beloopt. 7

18 8 Paragraaf.3: Monetair beleid van het Eurosysteem

19 Inflatie en inflatieverwachtingen in het eurogebied (jaar-op-jaar veranderingspercentages) Verwachte HICP-inflatie in 2 : HICP Onderliggende inflatietendens¹ Onderliggende inflatietendens tegen constante belastingtarieven Januari 23 Januari 24 Juli 24 December 24 Bronnen: EC, Bloomberg, Thomson Reuters Datastream, ECB. HICP ongerekend niet-bewerkte levensmiddelen en energiedragers 2 Gemeten aan de hand van de impliciete termijnnotering voor een eenjaars inflatieswap. Aangezien de indexcijfers van de consumptieprijzen met enige vertraging worden gepubliceerd, weerspiegelen de contracten de verwachte inflatie voor de maand die drie maanden aan hun vervaldatum voorafgaat. Zo weerspiegelen de contracten van december 24 de inflatiecijfers die in de maand september van de daaropvolgende jaren worden verwacht. 9

20 Bankleningen aan niet-financiële vennootschappen in het eurogebied (veranderingspercentages t.o.v. de overeenkomstige periode van het voorgaande jaar, maandgegevens, gezuiverd voor effectiseringsinvloeden, tenzij anders vermeld) Standaardafwijking² linkerschaal Ierland Frankrijk (rechterschaal) Spanje Eurogebied België Duitsland Italië Portugal (rechterschaal) Bronnen: ECB, NBB. Alle looptijden samen. De gegevens voor België zijn gezuiverd voor effectiseringsinvloeden over de hele periode. Die voor de andere landen zijn gezuiverd vanaf februari 2, behalve de gegevens voor Italië, die niet gezuiverd zijn. 2 Standaardafwijking voor de twaalf lidstaten van het eurogebied op januari 22, met uitzondering van Luxemburg. 2

21 Reële rente in het eurogebied (swaprente op 5 jaar; daggegevens, in %) 3 2,5 2,5,5 -,5 - -,5-2 -2, Nominale rente Inflatiecompensatie¹ (invers teken) Reële rente² Bron: ECB. Gemeten aan de hand van swaps die het inflatierisico in het eurogebied dekken voor een periode van vijf jaar. 2 Berekend als het verschil tussen de nominale rente en de inflatiecompensatie. 2

22 Wisselkoers van de euro 5,6,5 5,4,3 95, Nominale effectieve wisselkoers (linkerschaal)¹ Billaterale wisselkoers tussen de euro en de Amerikaanse dollar (rechterschaal), Bronnen: Thomson Reuters Datastream, ECB. Nominale effectieve wisselkoers t.o.v. de 9 belangrijkste handelspartners van het eurogebied. 22

23 2. Economische ontwikkelingen in België Paragraaf 2.: Conjunctuursituatie 23

24 Verloop van het bbp en vertrouwensindicatoren in België Bbp (linkerschaal) Veranderingspercentages t.o.v. het overeenstemmende kwartaal van het voorgaande jaar Veranderingspercentages t.o.v. het voorgaande kwartaal Algemene synthetische conjunctuurcurve (rechterschaal) Afgevlakte reeks Brutoreeks Bronnen: INR, NBB. Saldo van de antwoorden op de maandelijkse enquête, voor kalenderinvloeden gezuiverde gegevens. 24

25 25 Paragraaf 2.2: Arbeidsmarkt

26 Werkgelegenheid, arbeidsduur en productiviteit (bijdrage aan de bbp-groei op jaarbasis in procentpunten, voor kalenderinvloeden gezuiverde gegevens) 3,5% 3,% 2,5% 2,%,5%,%,5%,% -,5% r -,% -,5% Productiviteit per uur Gemiddelde arbeidsduur Binnenlandse werkgelegenheid Bbp naar volume Bronnen: INR, NBB. 26

27 Niet-werkende werkzoekenden in België (veranderingen in duizenden personen t.o.v. de overeenstemmende maand van het voorgaande jaar) 6 Naar leeftijdscategorie Jonger dan 25 jaar Van 25 tot 49 jaar 5 jaar en ouder Bron: RVA. 27

28 Niet-werkende werkzoekenden in België (veranderingen in duizenden personen t.o.v. de overeenstemmende maand van het voorgaande jaar) 6 Naar werkloosheidsduur Minder dan drie maanden Eén jaar tot minder dan twee jaar Drie maanden tot minder dan een jaar Twee jaar en langer Bron: RVA. 28

29 29 Paragraaf 2.3: Inflatie en loonkosten

30 Inflatie in België en in de drie voornaamste buurlanden 2, Bijdrage van de belangrijkste componenten tot het inflatieverschil t.o.v. de drie buurlanden (in procentpunt),5,,5, -,5 -, Bronnen: EC, NBB. Gas en elektriciteit Niet-bewerkte levensmiddelen Niet-energetische goederen en diensten Aardolieproducten Bewerkte levensmiddelen Totaal 3

31 Loonhandicap van België in termen van uurloonkost in de private sector volgens de CRB (procentuele verschillen ten opzichte van de drie voornaamste buurlanden, gecumuleerd sinds 996) r Drie voornaamste buurlanden¹ Duitsland Frankrijk Nederland Bron: EC. Gewogen gemiddelde op basis van de relatieve grootte van het bbp. 3

32 3. Financiële ontwikkelingen in België Paragraaf 3.: Algemene financiële positie van de Belgische economie 32

33 Netto financieel vermogen (in % bbp, gegevens eind juni 24) NL DE BE FI AT FR EA IT SI EE SK LV IE ES PT EL CY Overheid Private sector Totale economie (netto externe positie) Bronnen: EC, ECB, NBB. Verschil tussen het uitstaand bedrag aan financiële activa en passiva. Luxemburg en Malta zijn niet in de grafiek opgenomen wegens de hoge volatiliteit van hun gegevens. 33

34 34 Paragraaf 3.3: Niet-financiële ondernemingen

35 Externe financieringskosten van de niet-financiële ondernemingen (maandgegevens, in %) Bronnen: Barclays Capital, Thomson Reuters Datastream, NBB. Verkregen door de financieringskosten voor de uitgifte van genoteerde aandelen, de uitgifte van obligaties en het bankkrediet te wegen aan de hand van hun respectieve aandeel in het totale uitstaande bedrag van die financiële verplichtingen. ² Kosten geraamd op basis van een model van actualisering van dividenden (zie Kader 9 van het Verslag 25). ³ Rendement van een index van in euro luidende obligaties uitgegeven door Belgische niet-financiële ondernemingen, met een looptijd van meer dan een jaar en een rating hoger dan Baa; index gewogen aan de hand van de uitstaande bedragen. 4 Door de Belgische banken op nieuwe bedrijfskredieten toegepaste gewogen gemiddelde rente. De weging is gebaseerd op het respectieve uitstaande bedrag van de diverse krediettypes. 35 Totale gewogen kosten¹ Genoteerde aandelen² Bedrijfsobligaties³ Bankkredieten 4

36 36 Paragraaf 3.4: Financiële instellingen

37 Rendement op het eigen vermogen: banken (in %, gegevens op geconsolideerde basis) M¹ 24 9M¹ Rendement op het eigen vermogen Gemiddelde Gemiddelde 2-23 Bron: NBB. Op jaarbasis. 37

38 Gewaarborgd rendement van Tak 2 (in %) Lange rentes¹ Gemiddeld gewaarborgd rendement op de bestaande overeenkomsten Jaarlijks rendement van de activa ter dekking van de overeenkomsten met gewaarborgd rendement Bronnen: Thomson Reuters Datastream, NBB. Rendement op de secundaire markt van Belgische staatsleningen op tien jaar (OLO s), weekgegevens. 38

39 Balans van de Belgische banken 6 Structuur van de activa Interbancaire vorderingen Schuldbewijzen Derivaten² Bronnen: ECB, NBB. Gegevens opgesteld in overeenstemming met de Belgische boekhoudnormen tot 25 (Belgian GAAP) en volgens de IAS/IFRS-normen vanaf De derivaten worden gewaardeerd tegen hun marktwaarde, met inbegrip van, sedert 27, de te ontvangen opbrengsten en de te betalen kosten (die niet zijn opgenomen in de gegevens betreffende 26) Kredieten Overige activa K3 39

40 4. Overheidsfinanciën Paragraaf 4.: Overzicht van het begrotingsbeleid 4

41 Overheidsrekeningen (in % bbp) e Ontvangsten 48,6 49,3 5,7 5,5 5,2 Primaire uitgaven 42,2 49,8 5,4 5,2 5,4 Primair saldo 6,4 -,5 -,7,3 -,2 Rentelasten 6,5 3,4 3,4 3,2 3, Financieringssaldo -, -3,9-4, -2,9-3,2 p.m. Effect van de niet-recurrente factoren -,2 -,2 -,4,6,3 Bronnen: EC, INR, NBB. 4

42 Omvang en samenstelling van de begrotingsconsolidatie (verandering van 2 tot 24, in procentpunt bbp) 4, Begrotingsaanpassing 3,5 3, 2,5 2,,5,,5, België Drie belangrijkste buurlanden¹ Eurogebied Nominaal primair saldo Structureel primair saldo Bronnen: EC, NBB. Niet-gewogen gemiddelden. 42

43 Omvang en samenstelling van de begrotingsconsolidatie (verandering van 2 tot 24, in procentpunt bbp) 3, Bijdrage tot de verandering van het nominaal primair saldo 2,,, -, -2, -3, België Drie belangrijkste buurlanden¹ Eurogebied Primaire uitgaven Ontvangsten Bronnen: EC, NBB. Niet-gewogen gemiddelden. 43

44 Internationale vergelijking van het financieringssaldo en overheidsschuld (in % bbp) Financieringssaldo Geconsolideerde brutoschuld e 24 e België -4, -3,9-4, -2,9-3,2 6,5 Drie belangrijkste buurlanden -5,3-3,4-2,9-2, -2,2 79,9 Duitsland -4, -,9,,,2 74,5 Frankrijk -6,8-5, -4,9-4, -4,4 95,5 Nederland -5, -4,3-4, -2,3-2,5 69,7 Eurogebied -6, -4, -3,6-2,9-2,6 94,7 Bronnen: EC, INR, NBB. Niet-gewogen gemiddelden. 44

45 Paragraaf 4.2: Ontvangsten, uitgaven en financieringssaldo van de overheid 45

46 Heffingen op arbeid 44 Impliciet heffingstarief op arbeid (in % van de loonkosten) , r België Eurogebied² Bronnen: EC, OESO, NBB. Gedefinieerd als het geheel van de aan de overheid betaalde heffingen op arbeidsinkomens, gedeeld door de loonsom. Berekend op basis van de nationale rekeningen. 2 Niet-gewogen gemiddelden. 46

47 Btw en milieuheffingen 3 Vast Btw-tarief (24, tenzij anders vermeld),2 25, 2,8 5,6,4 5,2 FI IE EL PT SI IT LV BE ES NL EE AT SK FR DE CY MT LU EA² 28 (linkerschaal) (linkerschaal) Ratio van de btw-ontvangsten³ (rechterschaal), Bronnen: EC, OESO. Wanneer voor een bepaald jaar twee tarieven van toepassing zijn, wordt het op juli geldende tarief in aanmerking genomen. 2 Niet-gewogen gemiddelden. 3 Berekend door de OESO, gegevens van

48 Btw en milieuheffingen 4,5 Milieubelastingen (in % bbp, 22) 4, 3,5 3, 2,5 2,,5,,5, SI NL FI IT MT EL EE CY IE AT LU LV PT DE BE FR SK ES EA Energie¹ Vervoer Vervuiling Bronnen: EC, OESO. Deze belastingen omvatten de accijnzen op brandstoffen. 48

49 Belasting op kapitaal en vennootschapsbelasting 2 Belasting op kapitaal (in % bbp, 22) LU IT FR BE CY MT ES EL PT AT IE FI DE SK NL SI LV EE EA Bronnen: EC, ZEW. In België omvat de belasting op kapitaal, onder meer, de vennootschapsbelasting en de door zelfstandigen betaalde belastingen, de successierechten en de schenkingsrechten, de belastingen op het langetermijnsparen, de inkomsten ontvangen bij de fiscale regularisaties, de onroerende voorheffing, de verkeersbelastingen betaald door de ondernemingen en de nucleaire taks. 49

50 Belasting op kapitaal en vennootschapsbelasting 4 Vennootschapsbelasting FR ES MT DE PT BE LU IT EL AT FI NL SK EE CY SI IE LV EA¹ Effectief belastingtarief voor de niet-financiële ondernemingen (22) aangepaste hogere tarieven (24)² Bronnen: EC, ZEW. Niet-gewogen gemiddelden. 2 Wanneer verschillende tarieven naast elkaar bestaan, wordt enkel het hoogste basistarief in aanmerking genomen, waaraan de eventuele additionele heffingen en het gemiddelde van de lokale belastingen zijn toegevoegd. 5

51 Overheidsuitgaven voor gezondheidszorg (gedefleerd aan de hand van de bbp-deflator, veranderingspercentages t.o.v. het voorgaande jaar, tenzij anders vermeld) r Reële groei Gemiddelde groei 2-23 Gemiddelde bbp-groei naar volume 2-23 Bronnen: Begrotingsdocumenten, INR, NBB. 5

52 Overheidsuitgaven voor pensioenen (gedefleerd aan de hand van de bbp-deflator, veranderingspercentages t.o.v. het voorgaande jaar, tenzij anders vermeld) r Reële groei Gemiddelde groei 2-23 Gemiddelde bbp-groei naar volume 2-23 Bronnen: Begrotingsdocumenten, INR, NBB. Uitgaven gecorrigeerd voor het indexeringseffect, dat voortvloeit uit het verschil tussen, enerzijds, de effectieve indexering van de sociale uitkeringen en, anderzijds, het verloop van de bbp-deflator. 52

53 Overheidsuitgaven voor ziekte- en invaliditeitsuitkeringen (gedefleerd aan de hand van de bbp-deflator, veranderingspercentages t.o.v. het voorgaande jaar, tenzij anders vermeld) r Reële groei Gemiddelde groei 2-23 Gemiddelde bbp-groei naar volume 2-23 Bronnen: Begrotingsdocumenten, INR, NBB. Uitgaven gecorrigeerd voor het indexeringseffect, dat voortvloeit uit het verschil tussen, enerzijds, de effectieve indexering van de sociale uitkeringen en, anderzijds, het verloop van de bbp-deflator. 53

54 54 Paragraaf 4.3: Overheidsschuld en -waarborgen

55 Geconsolideerde brutoschuld van de overheid in België en in het eurogebied (in % bbp) r Eurogebied België Bronnen: EC, INR, NBB. 55

56 Aan de financiële instellingen verleende waarborgen (in miljard) r Dexia¹ Andere Bronnen: INR, FOD Financiën, NBB. Aan de regelingen van 28 en 2 verbonden waarborgen. In 24 gelden enkel nog de aan de regelingen van 2 verbonden waarborgen. 56

57 5. Het draagvlak van de economie verruimen Paragraaf 5.: Aanzienlijke uitdagingen 57

58 Budgettaire kosten van de vergrijzing (in % bbp) ,8 +4, Bron: SCvV. 58

59 Internationale vergelijking van de werkgelegenheid 9 Werkgelegenheidsgraad in aantal personen (gemiddelden voor de eerste drie kwartalen van 24) SE DE UK NL AT DK FI LU FR PT BE IE IT ES EL Gemiddelde van de EU5 2 Bron: EC. In % van de bevolking van 2 tot 64 jaar. 59

60 Internationale vergelijking van de werkgelegenheid 4 Aandeel van de niet-marktdiensten in de totale werkgelegenheid (23) SE DK FR BE FI NL UK IE DE ES EL IT PT AT LU Gemiddelde van de EU5 Bron: EC. In %, volgens de nationale rekeningen. De niet-marktdiensten omvatten de overheidsdiensten, landsverdediging, het onderwijs, de gezondheidszorg, de maatschappelijke dienstverlening en de overige diensten. 6

61 Werkgelegenheidsverloop per grote bedrijfstak (in duizenden personen) Verandering 2-23 Niveau 23 Binnenlandse werkgelegenheid Marktactiviteiten Niet-marktdiensten p.m. Dienstencheques 8 8 p.m. Grotendeels door de overheid gefinancierde banen Bronnen: INR, RSZ.. Landbouw, industrie, bouwnijverheid, handel, vervoer, hotels en restaurants, informatie en communicatie, financiële activiteiten en verzekeringen, exploitatie van en handel in onroerend goed en diensten aan ondernemingen. 2 Banen in de niet-marktdiensten en geraamd aandeel van de aan dienstencheques verbonden werkgelegenheid in de marktactiviteiten. 6

62 Werkgelegenheid en toegevoegde waarde in de voornaamste bedrijfstakken (voor seizoen- en kalenderinvloeden gezuiverde gegevens, indexcijfers 2 = ) Industrie Markdiensten, ongerekend dienstencheques Bron: INR. Handel, vervoer, hotels en restaurants, informatie en communicatie, financiële activiteiten en verzekeringen, exploitatie van en handel in onroerend goed en diensten aan ondernemingen e Toegevoegde waarde (naar volume) Gesalarieerde werkgelegenheid e Diensten waar de werkgelegenheid grotendeels door de overheid wordt gefinancierd e

63 Verloop van de TFP (gemiddelde groei op jaarbasis tussen 2 en 27, in %, tenzij anders vermeld) 3,5 3 2,5 2,5,5 -,5 - BE FR DE NL US Industrie Marktdiensten Niet-marktdiensten Totale economie (2-27) Totale economie (2-23) Bronnen: Conference Board, Euklems. 63

64 64 Paragraaf 5.2: Banencreatie versterken in de marktsector

65 Niveau van de uurloonkosten in de bedrijvensector in 23 (in ) BE LU FR NL DE EA Nettoloon² Belastingen en socialezekerheidsbijdragen (werkgevers- en werknemersbijdragen)³ Bron: EC. Ondernemingen met minstens tien werknemers. 2 Loonkosten min geraamde fiscale en parafiscale lasten. 3 Raming verricht door toepassing van het impliciete belastingtarief op arbeid (werkgevers- en werknemersbijdragen voor de sociale zekerheid en personenbelasting) van 22 op de uurloonkosten van

66 Loon en werkgelegenheid van laaggeschoolde jongeren in de EU-5 2 in 2 (in %) 8 NL Werkgelegenheidsgraad LU UK EL PT SE 5 FR IT ES BE FI Bron: EC. Niet-studerende 5-29-jarigen die geen diploma secundair onderwijs hebben behaald. 2 Geen gegevens beschikbaar voor Duitsland, Denemarken, Ierland en Oostenrijk. 3 In % van de overeenstemmende bevolking. 4 Verhouding, voor elk van de landen, tussen het vijfde percentiel van de verdeling van de brutolonen van laaggeschoolde jongeren en het mediaan brutoloon, in %. 66 Kaitz-index 4

67 Loonverloop naar leeftijd 45 Gemiddeld bruto uurloon naar scholingsniveau (in per uur, voltijdse werknemers, 2) < Laaggeschoolden Middengeschoolden Hooggeschoolden Bronnen: EC, ADS. 67

68 Financiële stimulans om een laagbetaalde baan te aanvaarden (nettostijging van het beschikbaar inkomen, in %, situatie in 23) EL Vanuit activiteit EL Vanuit werkloosheid SK SK PT MT ES EE EE FR UE EA EA UE LV AT FR DE MT ES BE NL DE IE SI IT AT PT NL FI FI LV LU BE IE SI IT LU Bron: EC. Baan waarmee 67 % van het gemiddelde loon van een werknemer wordt verdiend. Gemiddelde situatie voor zes types van huishoudens. 68

69 Werkloosheid: geografisch perspectief (in % van de beroepsbevolking van 5 tot 64 jaar, gemiddelde van de eerste drie kwartalen van 24) 5,9 4,5 4,3 4,9 5,4 Vlaanderen: 5, 8,7 2,6 4,7 8,7 9,2 Tot en met 5 % Meer dan 5 % tot en met 8 % Meer dan 8 % tot en met % Meer dan % tot en met 4 % Meer dan 4 % 8, Wallonië: 2, België: 8,6 Bron: ADS. 69

70 Paragraaf 5.3: Naar een dynamischer en flexibeler economie 7

71 Oprichtingen van ondernemingen (in % van het aantal in 22 actieve ondernemingen) Totale economie Industrie Marktdiensten Niet-marktdiensten België Frankrijk-Duitsland Gemiddelde voor de EU Bron: EC. Als oprichtingen worden de nieuwe ondernemingen beschouwd die nieuwe productiefactoren hebben ingezet, met name nieuwe banen. Oprichtingen omvatten dus niet de fusies noch de herstructureringen van ondernemingen, en evenmin de slapende ondernemingen die binnen de twee jaar hun activiteit hervatten. 7

72 Administratieve belemmeringen (genormaliseerde verschillen tussen België en het referentiegebied) België t.o.v. de drie voornaamste buurlanden Communicatie en vereenvoudiging van de reglementeringen en procedures België t.o.v. de EU Administratieve lasten verbonden aan de \roprichting van een onderneming Aantal procedures verbonden aan de oprichting van een onderneming Termijn nodig om een onderneming op te richten Kosten verbonden aan de oprichting van een onderneming Aantal procedures bij de registratie van een eigendom Termijn nodig op een eigendom te registreren Kosten verbonden aan de registratie van een eigendom Belemmeringen voor de toegang tot de tertiaire sector Toegangsbelemmeringen en rigiditeit van de gedragscodes \rin de zakelijke dienstverlening Juridische toegangsbelemmeringen Fiscale lasten Aantal betalingen van belastingen per jaar Aantal aan de inning van belastingen te besteden uren Totaalbedrag aan belastingen -2,5-2 -,5 - -,5,5,5-2,5-2 -,5 - -,5,5,5 28/2 23/24 Bronnen: Wereldbank (Doing Business-indicatoren, 2 en 24), OESO (PMR-indicatoren, 28 en 23). Toelichting: Een negatieve waarde wijst op een lastiger situatie in België dan gemiddeld in het referentiegebied. 72

73 Innovatieactiviteiten (genormaliseerde verschillen tussen België en het referentiegebied) België t.o.v. de drie voornaamste buurlanden België t.o.v. de EU Innoverende ondernemingen Ondernemingen die hun producten en/of procedés vernieuwen Ondernemingen die innoveren inzake marketing en/of organisatie Ondernemingen die verbeteringen aanbrengen in het design Ondernemingen die machines, uitrusting en software kopen Ondernemingen die externe kennis verwerven Ondernemingen die opleidingen in verband met innovatie verstrekken -,5 - -,5,5,5 -,5 - -,5,5,5 CIS28 CIS22 Bron: EC (CIS). 73

74 Reglementair kader voor de dienstenactiviteiten 4 Administratieve en reglementaire lasten voor de professionele diensten (een hogere waarde wijst op zwaardere lasten) 3,5 3 2,5 2,5,5 SE FI UK DK NL IE EE IT FR CZ ES BE SI DE AT SK PT EL HU PL LU OESO-gemiddelde Bronnen: EC, OESO. 74

75 Reglementair kader voor de dienstenactiviteiten 8 Verloop van het aantal beperkingen sedert de inwerkingtreding van de dienstenrichtlijn BE DE PT IT ES FI FR LU EL AT SE NL DK IE UK Tussen 29 en 23 Tussen 29 en 2 Beperkingen Niet gewijzigd Gedeeltelijk verminderd Opgeheven Bronnen: EC, OESO. 75

Recepten voor duurzame groei Beschouwingen naar aanleiding van het Jaarverslag 2014 van de Nationale Bank van België

Recepten voor duurzame groei Beschouwingen naar aanleiding van het Jaarverslag 2014 van de Nationale Bank van België Recepten voor duurzame groei Beschouwingen naar aanleiding van het Jaarverslag 2014 van de Nationale Bank van België Financieel Forum West-Vlaanderen Kortrijk - 24 februari 2015 Jan Smets A. De stand van

Nadere informatie

Recepten voor duurzame groei Beschouwingen naar aanleiding van het Jaarverslag 2014 van de Nationale Bank van België

Recepten voor duurzame groei Beschouwingen naar aanleiding van het Jaarverslag 2014 van de Nationale Bank van België Recepten voor duurzame groei Beschouwingen naar aanleiding van het Jaarverslag 2014 van de Nationale Bank van België Financieel Forum Gent - 26 februari 2015 Jan Smets A. De stand van zaken 1. De (lange)

Nadere informatie

Overheidsontvangsten en -uitgaven: analyse en aanbevelingen

Overheidsontvangsten en -uitgaven: analyse en aanbevelingen Overheidsontvangsten en -uitgaven: analyse en aanbevelingen Seminarie voor leerkrachten, 26 oktober 2016 Ruben Schoonackers Bruno Eugène INTERN Departement Studiën Groep Overheidsfinanciën Structuur van

Nadere informatie

Uitdagingen voor het Europees monetair beleid en het Belgisch economisch beleid na de crisis

Uitdagingen voor het Europees monetair beleid en het Belgisch economisch beleid na de crisis Uitdagingen voor het Europees monetair beleid en het Belgisch economisch beleid na de crisis Jan Smets 29ste Vlaams Wetenschappelijk Economisch Congres, Gent, 19 november 2010 DS.10.09.340 Het Europees

Nadere informatie

Seculaire stagnatie in Europa: realiteit of illusie?

Seculaire stagnatie in Europa: realiteit of illusie? Seculaire stagnatie in Europa: realiteit of illusie? Leuven, 25 februari 2015 Marcia DE WACHTER I. De dreiging van seculaire stagnatie 3 Bescheiden en ongelijke verbetering van de activiteit in de wereld

Nadere informatie

Op het goede pad... (...maar de weg is nog lang)

Op het goede pad... (...maar de weg is nog lang) Op het goede pad... (...maar de weg is nog lang) Kortrijk, 20 februari 2014 Jan Smets 1. Waar staan we? a. Internationaal b. Eurogebied c. België 2. Wat deed (doet) de ECB? 3. Wat deden (doen) anderen?

Nadere informatie

Mechelen, 15 maart 2012. Marcia DE WACHTER

Mechelen, 15 maart 2012. Marcia DE WACHTER Financieel Forum Mechelen Financiële crisis en besmetting. Krachtlijnen in het jaarverslag van de Nationale Bank van België 2011 Mechelen, 15 maart 2012 Marcia DE WACHTER 1. Internationale omgeving 3 Prijzen

Nadere informatie

Van heropleving naar nieuwe welvaart?

Van heropleving naar nieuwe welvaart? Van heropleving naar nieuwe welvaart? Turnhout, 24 februari 24 Marcia DE WACHTER I. De wereldeconomie: groeivertraging in opkomende landen II. Het eurogebied: bescheiden en ongelijkmatig herstel III. De

Nadere informatie

STAND VAN ZAKEN EURO PLUS-PACT

STAND VAN ZAKEN EURO PLUS-PACT STAND VAN ZAKEN EURO PLUS-PACT Presentatie door J.M. Barroso, Voorzitter van de Europese Commissie, voor de Europese Raad van 9 December 2011 De context van het Euro Plus-pact 1 Europa 2020 Procedure macro-onevenwichtigheden

Nadere informatie

Betalingsachterstand bij handelstransacties

Betalingsachterstand bij handelstransacties Betalingsachterstand bij handelstransacties 13/05/2008-20/06/2008 408 antwoorden 0. Uw gegevens Land DE - Duitsland 48 (11,8%) PL - Polen 44 (10,8%) NL - Nederland 33 (8,1%) UK - Verenigd Koninkrijk 29

Nadere informatie

Grensoverschrijdende aftrek van fiscale verliezen

Grensoverschrijdende aftrek van fiscale verliezen Grensoverschrijdende aftrek van fiscale verliezen 20.01.2006-20.02.2006 220 antwoorden. Geef aan op welk gebied uw hoofdactiviteit ligt D - Industrie 58 26,4% G - Groothandel en kleinhandel; reparatie

Nadere informatie

Is de financiële en economische crisis voorbij?

Is de financiële en economische crisis voorbij? Is de financiële en economische crisis voorbij? Beschouwingen n.a.v. het jaarverslag 2009 van de NBB Jan Smets 1. Een zeer zware recessie 2. Een even sterk antwoord 3. Green shoots 4. Risico's 5. Geen

Nadere informatie

Turnhout, 13 maart Marcia DE WACHTER

Turnhout, 13 maart Marcia DE WACHTER Bouwstenen van het groeipotentieel van de Belgische economie Turnhout, 13 maart 213 Marcia DE WACHTER Bbp-groei : internationale vergelijking (veranderingspercentage in volume, tenzij anders vermeld) 21

Nadere informatie

Jeugdwerkloosheid. Koninklijke Vlaamse Academie van België voor Wetenschappen en Kunsten 11 december 2013. Jan Smets

Jeugdwerkloosheid. Koninklijke Vlaamse Academie van België voor Wetenschappen en Kunsten 11 december 2013. Jan Smets Jeugdwerkloosheid Koninklijke Vlaamse Academie van België voor Wetenschappen en Kunsten 11 december 2013 Jan Smets Overzicht van de uiteenzetting 1. Dramatische jongerenwerkloosheidscijfers... 2 Werkloosheidsgraad

Nadere informatie

Hoeveel dragen onze bedrijven bij aan de schatkist en de sociale zekerheid?

Hoeveel dragen onze bedrijven bij aan de schatkist en de sociale zekerheid? vbo-analyse Hoeveel dragen onze bedrijven bij aan de schatkist en de sociale zekerheid? September 2014 I Raf Van Bulck 39,2% II Aandeel van de netto toegevoegde waarde gegenereerd door bedrijven dat naar

Nadere informatie

Handelsmerken 0 - DEELNAME

Handelsmerken 0 - DEELNAME Handelsmerken 29/10/2008-31/12/2008 391 antwoorden 0 - DEELNAME Land DE - Duitsland 72 (18.4%) PL - Polen 48 (12.3%) NL - Nederland 31 (7.9%) UK - Verenigd Koninkrijk 23 (5.9%) DA - Denemarken 22 (5.6%)

Nadere informatie

HOE BETAALT U? HOE ZOU U WILLEN BETALEN?

HOE BETAALT U? HOE ZOU U WILLEN BETALEN? HOE BETAALT U? HOE ZOU U WILLEN BETALEN? 2/09/2008-22/10/2008 Er zijn 329 antwoorden op 329 die voldoen aan uw criteria DEELNAME Land DE - Duitsland 55 (16.7%) PL - Polen 41 (12.5%) DK - Denemarken 20

Nadere informatie

De economische groei bedraagt 0,2 % in het eerste kwartaal van 2016

De economische groei bedraagt 0,2 % in het eerste kwartaal van 2016 Instituut voor de nationale rekeningen PERSCOMMUNIQUÉ 28-4-2016 Links: Publicatie NBB.Stat Algemene informatie De economische groei bedraagt 0,2 % in het eerste kwartaal van 2016 Over het hele jaar 2015

Nadere informatie

Economische vooruitzichten en uitdagingen voor de Belgische economie

Economische vooruitzichten en uitdagingen voor de Belgische economie Economische vooruitzichten en uitdagingen voor de Belgische economie Algemene vergadering Voka - 6 mei 213 Jan Smets Directeur, Nationale Bank van België DS.13.4.176 Plan van de presentatie I. Internationale

Nadere informatie

Van heropleving naar nieuwe welvaart?

Van heropleving naar nieuwe welvaart? Van heropleving naar nieuwe welvaart? Mechelen, maart 24 Marcia DE WACHTER I. De wereldeconomie: groeivertraging in opkomende landen II. Het eurogebied: bescheiden en ongelijkmatig herstel III. De Belgische

Nadere informatie

Boordtabel van het Concurrentievermogen van de Belgische economie. 25 november 2015

Boordtabel van het Concurrentievermogen van de Belgische economie. 25 november 2015 Boordtabel van het Concurrentievermogen van de Belgische economie 25 november 2015 1 Sprekers M. Kris Peeters Vice-Eerste Minister en federaal Minister van Werk, Economie en Consumenten, belast met Buitenlandse

Nadere informatie

Verslag 2010: structurele uitdagingen voor de toekomst

Verslag 2010: structurele uitdagingen voor de toekomst Verslag 200: structurele uitdagingen voor de toekomst Gent, 7 februari 20 Luc COENE Vicegouverneur Bbp-groei in de voornaamste economieën (veranderingspercentages naar volume t.o.v. het voorgaande jaar,

Nadere informatie

De houdbaarheid van de overheidsfinanciën in het licht van de vergrijzing

De houdbaarheid van de overheidsfinanciën in het licht van de vergrijzing De houdbaarheid van de overheidsfinanciën in het licht van de vergrijzing Seminarie voor leerkrachten, 26 oktober 2016 Stefan Van Parys Bruno Eugène INTERN Departement Studiën Groep Overheidsfinanciën

Nadere informatie

Jaarverslag Embargo Tot 12 februari, 0 uur. Luc Coene Gouverneur. Persconferentie 10 februari 2015

Jaarverslag Embargo Tot 12 februari, 0 uur. Luc Coene Gouverneur. Persconferentie 10 februari 2015 Jaarverslag 24 Persconferentie februari 25 Luc Coene Gouverneur Embargo Tot 2 februari, uur . Complexe wisselwerkingen tussen korte- en langetermijnuitdagingen wegen op de wereldeconomie en op de economie

Nadere informatie

De mondiale zoektocht naar nieuwe sociaal-economische evenwichten

De mondiale zoektocht naar nieuwe sociaal-economische evenwichten De mondiale zoektocht naar nieuwe sociaal-economische evenwichten Turnhout, 3 maart 2010 Marcia DE WACHTER DE INTERNATIONALE CONTEXT 3 Bbp-groei in de voornaamste economieën (veranderingspercentages t.o.v.

Nadere informatie

Hoe (slecht) gaat het met de conjunctuur? Edwin De Boeck Fedustria 13 oktober 2011

Hoe (slecht) gaat het met de conjunctuur? Edwin De Boeck Fedustria 13 oktober 2011 Hoe (slecht) gaat het met de conjunctuur? Edwin De Boeck Fedustria 3 oktober Grote Recessie was geen Grote Depressie Wereldhandel Aandelenmarkt 9 8 7 8 VS - S&P-5 vergelijking met crash 99 Wereld industriële

Nadere informatie

Naar een keerpunt in de macroeconomische

Naar een keerpunt in de macroeconomische Naar een keerpunt in de macroeconomische evoluties? Sint-Niklaas, 24 februari 2014 Luc Aucremanne 1. Waar staan we? a. Internationaal b. Eurogebied c. België 2. Wat deed (doet) de ECB? 3. Wat deden (doen)

Nadere informatie

Consumptieve bestedingen van de particulieren 2.0 2.6 1.4 Consumptieve bestedingen van de overheid 0.0 2.1 2.6 Bruto vaste kapitaalvorming 4.2 5.9 4.

Consumptieve bestedingen van de particulieren 2.0 2.6 1.4 Consumptieve bestedingen van de overheid 0.0 2.1 2.6 Bruto vaste kapitaalvorming 4.2 5.9 4. Kerncijfers voor de Belgische economie Wijzigingspercentages in volume - tenzij anders vermeld Consumptieve bestedingen van de particulieren 2.0 2.6 1.4 Consumptieve bestedingen van de overheid 0.0 2.1

Nadere informatie

Scherpe analyses vergen daadkracht

Scherpe analyses vergen daadkracht Scherpe analyses vergen daadkracht Brugge, 16 februari 2012 N. De Batselier Directeur I. Internationale omgeving II. Economische en financiële ontwikkelingen in België III. Financiële stabiliteit en prudentieel

Nadere informatie

Recente geschiedenis van de Belgische overheidsfinanciën

Recente geschiedenis van de Belgische overheidsfinanciën Recente geschiedenis van de Belgische overheidsfinanciën Seminarie voor leerkrachten, 26 oktober 2016 Luc Van Meensel Patrick Bisciari Departement Studiën Groep Overheidsfinanciën DS.16.08.374_NL Structuur

Nadere informatie

Jaarverslag februari 2016 Antwerpen. Jan Smets Gouverneur

Jaarverslag februari 2016 Antwerpen. Jan Smets Gouverneur Jaarverslag 2015 23 februari 2016 Antwerpen Jan Smets Gouverneur 1. Mondiale constellatie in voortdurende verandering 2 Wereldgroei trager door opkomende landen (veranderingspercentages naar volume t.o.v.

Nadere informatie

De economische groei bedraagt 0,3 % in het eerste kwartaal van 2015. De economische activiteit stijgt met 1,1 % over het hele jaar 2014

De economische groei bedraagt 0,3 % in het eerste kwartaal van 2015. De economische activiteit stijgt met 1,1 % over het hele jaar 2014 Instituut voor de nationale rekeningen 2015-04-29 Links: Publicatie NBB.stat Algemene informatie De economische groei bedraagt 0,3 % in het eerste kwartaal van 2015 De economische activiteit stijgt met

Nadere informatie

De economische groei bedraagt 0,4 % in het eerste kwartaal van 2014

De economische groei bedraagt 0,4 % in het eerste kwartaal van 2014 Instituut voor de nationale rekeningen 2014-04-30 Links Publicatie BelgoStat On-line Algemene informatie De economische groei bedraagt 0,4 % in het eerste kwartaal van 2014 Bij een stijging van 0,3 % in

Nadere informatie

Exit de crisis? Brugge, 21 februari 2011. N. De Batselier Directeur

Exit de crisis? Brugge, 21 februari 2011. N. De Batselier Directeur Exit de crisis? Brugge, 2 februari 20 N. De Batselier Directeur Internationaal Europees België Conclusies 2 Bbp-groei in de voornaamste economieën (veranderingspercentages naar volume t.o.v. het voorgaande

Nadere informatie

De efficiëntie van de overheid in België

De efficiëntie van de overheid in België De efficiëntie van de overheid in België MOVI-Colloquium Vlaanderen "anders" bekeken Brussel, 11 mei 2007 N. De Batselier Directeur Nationale Bank van België Inhoudstafel 1. Inleiding: waarom is een efficiënte

Nadere informatie

Jaarverslag Sint-Niklaas, 2 maart Tim Hermans Directeur

Jaarverslag Sint-Niklaas, 2 maart Tim Hermans Directeur Jaarverslag 2015 Sint-Niklaas, 2 maart 2016 Tim Hermans Directeur 1. Mondiale constellatie in voortdurende verandering 2 Wereldgroei trager door opkomende landen (veranderingspercentages naar volume t.o.v.

Nadere informatie

ENQUÊTE OVER DIVERSITEIT OP HET WERK EN ANTIDISCRIMINAT

ENQUÊTE OVER DIVERSITEIT OP HET WERK EN ANTIDISCRIMINAT ENQUÊTE OVER DIVERSITEIT OP HET WERK EN ANTIDISCRIMINAT 14.06.2005-15.07.2005 803 antwoorden Geef aan op welk gebied uw hoofdactiviteit ligt D - Industrie 225 K - Exploitatie van en handel in onroerend

Nadere informatie

Economisch herstel met tegenwind

Economisch herstel met tegenwind Economisch herstel met tegenwind Kortrijk, 22 februari 2016 Marcia DE WACHTER 1. Mondiale constellatie in voortdurende verandering 3 Wereldgroei trager door opkomende landen (veranderingspercentages naar

Nadere informatie

technisch verslag CRB 2012-1603

technisch verslag CRB 2012-1603 technisch verslag CRB 2012-1603 CRB 2012-1603 DEF CM/V/CVC/SDh Technisch verslag van het secretariaat over de maximale beschikbare marges voor de loonkostenontwikkeling 21 december 2012 2 CRB 2012-1603

Nadere informatie

De Europese soevereine crisis en de impact op de economie 24 november 2011, VKW Limburg

De Europese soevereine crisis en de impact op de economie 24 november 2011, VKW Limburg De Europese soevereine crisis en de impact op de economie 24 november 2011, VKW Limburg Luc Coene Gouverneur Schema 1. De Europese overheidsschuldencrisis in perspectief 2. Crisisbestrijding op Europees

Nadere informatie

Lokaal en regionaal Europa Kerncijfers 2009

Lokaal en regionaal Europa Kerncijfers 2009 Lokaal en regionaal Europa Kerncijfers 2009 Editie 2010 / 2011 Sociaaleconomische gegevens Oppervlakte (km 2 ) Inwoners (duizend) (miljard ) /inw. () 2009/2008 ( in volume) België 30 528 10 790 339,2 31

Nadere informatie

FISCAAL ZAKBOEKJE 2012 TOTALE BELASTINGDRUK BELASTING OP ARBEID BELASTING OP KAPITAAL BELASTING OP CONSUMPTIE

FISCAAL ZAKBOEKJE 2012 TOTALE BELASTINGDRUK BELASTING OP ARBEID BELASTING OP KAPITAAL BELASTING OP CONSUMPTIE FISCAAL ZAKBOEKJE 2012 TOTALE BELASTINGDRUK BELASTING OP ARBEID BELASTING OP KAPITAAL BELASTING OP CONSUMPTIE VBO vzw Ravensteinstraat 4, 1000 Brussel T + 32 2 515 08 11 F + 32 2 515 09 99 info@vbo-feb.be

Nadere informatie

Tendensen in de belastingstelsels van de eu

Tendensen in de belastingstelsels van de eu Tendensen in de belastingstelsels van de eu B. Eugène P. Bisciari M. Nautet P. Stinglhamber L. Van Meensel Inleiding Het is een feit dat tal van Europese landen, en in het bijzonder België, de inkomens

Nadere informatie

Forum voor geëngageerd ondernemen

Forum voor geëngageerd ondernemen Forum voor geëngageerd ondernemen Economisch herstel met tegenwind Turnhout, 29 februari 2016 Marcia DE WACHTER 1. Mondiale constellatie in voortdurende verandering 3 Wereldgroei trager door opkomende

Nadere informatie

Vooruitzichten Belgische economie Herstel zet zich gematigd voort maar blijft fragiel

Vooruitzichten Belgische economie Herstel zet zich gematigd voort maar blijft fragiel Vooruitzichten Belgische economie Herstel zet zich gematigd voort maar blijft fragiel Johan Van Gompel 9 mei 216 Economische groei Herstel Belgische economisch activiteit in lijn met die in Duitsland Reëel

Nadere informatie

4. Ooverheidsfinanciën

4. Ooverheidsfinanciën . Ooverheidsfinanciën Het overheidstekort kwam in 1 op 3, % bbp uit, tegen,9 % in 13. De in 11 begonnen gematigde consolidatie zette zich in het verslagjaar immers niet voort waardoor, in een lagerenteomgeving,

Nadere informatie

Voor wie verstandig handelt! Gematigde groei

Voor wie verstandig handelt! Gematigde groei Gematigde groei Trendsamenvatting Naam Definitie Scope Conclusie Invloed: Gematigde groei De ontwikkeling in het afzetpotentieel van de belangrijkste afzetmarkten en potentiële groeimarkten. Focus op Europa,

Nadere informatie

Macro-economisch scorebord 2015K4

Macro-economisch scorebord 2015K4 Macro-economisch scorebord 2015K4 Saldo lopende rekening als % bbp Netto extern vermogen als % bbp Reële effectieve wisselkoers (36 handelspartners) 3-jaars voortschrijdend gemiddelde 3-jaars mutatie in

Nadere informatie

Pan-Europese. opiniepeiling over beroepsveiligheid en - gezondheid. Representatieve resultaten in de 27 lidstaten van de Europese Unie

Pan-Europese. opiniepeiling over beroepsveiligheid en - gezondheid. Representatieve resultaten in de 27 lidstaten van de Europese Unie Pan-Europese opiniepeiling over beroepsveiligheid en - gezondheid Representatieve resultaten in de 2 lidstaten van de Europese Unie Pakket bevat de resultaten van de EU2 én van Nederland Ontwerp Opiniepeiling

Nadere informatie

Prioriteiten op energiegebied voor Europa Presentatie door de heer J.M. Barroso,

Prioriteiten op energiegebied voor Europa Presentatie door de heer J.M. Barroso, Prioriteiten op energiegebied voor Europa Presentatie door de heer J.M. Barroso, Voorzitter van de Europese Commissie, voor de Europese Raad van 22 mei 2013 Nieuwe omstandigheden op de wereldwijde energiemarkt

Nadere informatie

Beknopte commentaar bij de uiteenzettingen van C. Valenduc en G. Nicodème

Beknopte commentaar bij de uiteenzettingen van C. Valenduc en G. Nicodème Beknopte commentaar bij de uiteenzettingen van C. Valenduc en G. Nicodème BIOF - studiedag 16 september 211 Luc Van Meensel Research Department DS.11.9.361 Voornaamste bevindingen van Christian Valenduc

Nadere informatie

Onafhankelijke denktank Fact-based Lange termijn

Onafhankelijke denktank Fact-based Lange termijn Leeftijd en arbeidsmarkt: naar een nieuw paradigma? Leeftijd en arbeidsmarkt Itinera Institute Onafhankelijke denktank Fact-based Lange termijn Aanreiken, verdedigen en bouwen van wegen voor beleidshervorming

Nadere informatie

67,3% van de 20-64-jarigen aan het werk

67,3% van de 20-64-jarigen aan het werk ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 28 oktober 67,3% van de 20-64-jarigen aan het werk Tegen 2020 moet 75% van de Europeanen van 20 tot en met 64 jaar aan het werk zijn.

Nadere informatie

BIJLAGE I LIJST MET NAMEN, FARMACEUTISCHE VORM, STERKTE VAN HET GENEESMIDDEL, TOEDIENINGSWEG, AANVRAGERS IN DE LIDSTATEN

BIJLAGE I LIJST MET NAMEN, FARMACEUTISCHE VORM, STERKTE VAN HET GENEESMIDDEL, TOEDIENINGSWEG, AANVRAGERS IN DE LIDSTATEN BIJLAGE I LIJST MET NAMEN, FARMACEUTISCHE VORM, STERKTE VAN HET GENEESMIDDEL, TOEDIENINGSWEG, AANVRAGERS IN DE LIDSTATEN 1 AT - Oostenrijk Flutiform 50 Mikrogramm/5 Mikrogramm pro Sprühstoß Druckgasinhalation

Nadere informatie

Rabobank Noord- en Oost-Achterhoek Dick Sein

Rabobank Noord- en Oost-Achterhoek Dick Sein Rabobank Noord- en Oost-Achterhoek Dick Sein Directeur Particulieren en Private Banking 5 februari 15 Welkom Rabobank Noord- en Oost-Achterhoek Voorstellen Tim Legierse Hoofd Nationaal Onderzoek 3 Visie

Nadere informatie

Code Geboorteland Straatnaam

Code Geboorteland Straatnaam Uitwisseling van informatie op grond van artikel 10, eerste lid van de Landsverordening spaarvermogensheffing Info Beneficial owner (1) Data Beneficial owner (2) Naamgegevens(3) Geboortegegevens (4) Adresgegevens

Nadere informatie

Nederland langs de Europese meetlat

Nederland langs de Europese meetlat LU 3,91 EL 2,37 PT 2,13 IE 1,51 ES 1,26 BE 0,56 FI 0,01 AT -0,12 DK -0,12 FR -0,13 UK -0,24 SE 26,6 BE 25,8 EL 25,6 DE 25,2 FR 25,0 ES 25,0 PT 24,5 EU(25) 23,9 UK 23,8 LV 22,9 AT 22,9 EE 22,7 FI 22,7 DK

Nadere informatie

Meer werk door meer mobiliteit

Meer werk door meer mobiliteit Meer werk door meer mobiliteit Jan Vanthuyne 1 Actuele situatie arbeidsmarkt Over alle leeftijden heen relatief weinig professionele mobiliteit Nog sterker het geval bij oudere werknemers Gemiddeld hoge

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek Factsheet Macro-economische onevenwichtigheden

Centraal Bureau voor de Statistiek Factsheet Macro-economische onevenwichtigheden Factsheet Macro-economische onevenwichtigheden 15 juli 2013 pagina 1 Inleiding Door de uitbraak van de kredietcrisis in 2008 en de daaropvolgende Europese schuldencrisis is het duidelijk geworden dat er

Nadere informatie

De toekomst van de welvaartsstaat. Frank Vandenbroucke Kortrijk 18 maart 2015

De toekomst van de welvaartsstaat. Frank Vandenbroucke Kortrijk 18 maart 2015 De toekomst van de welvaartsstaat Frank Vandenbroucke Kortrijk 18 maart 2015 De actieve welvaartsstaat herbekeken De duurzaamheid van het succes van de welvaartsstaat Investeren in kinderen Beleidsuitdagingen

Nadere informatie

Financiële instellingen en bedrijven geven minder schuldpapier uit in 2010

Financiële instellingen en bedrijven geven minder schuldpapier uit in 2010 Financiële instellingen en bedrijven geven minder schuldpapier uit in 2010 Nederlandse financiële instellingen, bedrijven en de overheid gaven het afgelopen jaar voor EUR 66 miljard aan schuldpapier uit.

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 13 mei 2015

PERSBERICHT Brussel, 13 mei 2015 01/2010 05/2010 09/2010 01/2011 05/2011 09/2011 01/2012 05/2012 09/2012 01/2013 05/2013 09/2013 01/2014 05/2014 09/2014 01/2015 Inflatie (%) PERSBERICHT Brussel, 13 mei 2015 Geharmoniseerde consumptieprijsindex

Nadere informatie

Het Vlaams arbeidsmarkt- en doelgroepenbeleid in een Europees perspectief. Frank Vandenbroucke West4Work Kortrijk, 3 november 2015

Het Vlaams arbeidsmarkt- en doelgroepenbeleid in een Europees perspectief. Frank Vandenbroucke West4Work Kortrijk, 3 november 2015 Het Vlaams arbeidsmarkt- en doelgroepenbeleid in een Europees perspectief Frank Vandenbroucke West4Work Kortrijk, 3 november 2015 1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992

Nadere informatie

De werkloosheid in de Europese Unie Maart Indexen van de uurlonen April

De werkloosheid in de Europese Unie Maart Indexen van de uurlonen April 31.05.2006 Nr 3130 I. SAMENLEVING Werkgelegenheid en werkloosheid De werkloosheid in de Europese Unie Maart 2006... 5 Levensstandaard Indexen van de uurlonen April 2006... 11 II. ECONOMIE EN FINANCIEN

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 7 november 2014

PERSBERICHT Brussel, 7 november 2014 01/2010 05/2010 09/2010 01/2011 05/2011 09/2011 01/2012 05/2012 09/2012 01/2013 05/2013 09/2013 01/2014 05/2014 09/2014 Inflatie (%) PERSBERICHT Brussel, 7 november 2014 Geharmoniseerde consumptieprijsindex

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 11 december 2015

PERSBERICHT Brussel, 11 december 2015 PERSBERICHT Brussel, 11 december 2015 Geharmoniseerde consumptieprijsindex - november 2015 De Belgische inflatie volgens de Europees geharmoniseerde consumptieprijsindex stijgt in november naar 1,4%, ten

Nadere informatie

Conjunctuurbarometer van de Nationale Bank van België

Conjunctuurbarometer van de Nationale Bank van België Conjunctuurbarometer van de Nationale Bank van België Maart 212 1 1 - -1-1 -2-2 -3-3 22 23 24 2 26 27 28 29 21 211 212 Seizoengezuiverde en afgevlakte reeks Seizoengezuiverde brutoreeks De conjunctuurbarometer

Nadere informatie

Welkom bij Visie op Rabobank Noord- en Oost-Achterhoek

Welkom bij Visie op Rabobank Noord- en Oost-Achterhoek Welkom bij Visie op 216 Rabobank Noord- en Oost-Achterhoek Visie op 216 Stabiele groeivooruitzichten omgeven door onzekere wereldeconomie Tim Legierse 28 januari 216 Agenda Wereldeconomie Nederland Achterhoek

Nadere informatie

Breedbandinternet voor alle Europeanen: de Commissie geeft het startsein voor een debat over de toekomst van universele diensten

Breedbandinternet voor alle Europeanen: de Commissie geeft het startsein voor een debat over de toekomst van universele diensten IP/08/1397 Brussel, 25 september 2008 Breedbandinternet voor alle Europeanen: de Commissie geeft het startsein voor een debat over de toekomst van universele diensten Hoe kan de EU bereiken dat alle Europeanen

Nadere informatie

Vergrijzing, publieke financiën en economische groei

Vergrijzing, publieke financiën en economische groei Vergrijzing, publieke financiën en economische groei Ochtendseminarie Lokale Overheden Antwerpen, 25 mei 216 Johan Van Gompel, senior economist KBC docent KU Leuven Campus Brussel & Antwerp Management

Nadere informatie

Een pensioenhervorming in het teken van defined ambition? Frank Vandenbroucke Jaarevent Alumni & Friends, Actuariaat Leuven 28 september 2015

Een pensioenhervorming in het teken van defined ambition? Frank Vandenbroucke Jaarevent Alumni & Friends, Actuariaat Leuven 28 september 2015 Een pensioenhervorming in het teken van defined ambition? Frank Vandenbroucke Jaarevent Alumni & Friends, Actuariaat Leuven 28 september 2015 Documentatie European Commission, The 2015 Ageing Report, European

Nadere informatie

2013: Erfgenaam van het verleden of drager van de toekomst?

2013: Erfgenaam van het verleden of drager van de toekomst? 213: Erfgenaam van het verleden of drager van de toekomst? Kortrijk, 25 februari 213 Norbert DE BATSELIER Directeur I. Eurogebied: financiële crisis en maatregelen van de autoriteiten II. Belgisch financieel

Nadere informatie

Arbeidsmarkt allochtonen

Arbeidsmarkt allochtonen Streekpact 2013-2018 Cijferanalyse Publicatiedatum: 30 september 2013 Contactpersoon: Kim Nevelsteen Arbeidsmarkt allochtonen Samenvatting 1.176 werkzoekende allochtone Kempenaren (2012) vaak man meestal

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in april 2015

De arbeidsmarkt in april 2015 De arbeidsmarkt in april 2015 Datum: 12 mei 2015 Van: Stad Antwerpen Ondernemen & stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche april 2015 In deze arbeidsmarktfiche zien we 1. dat Antwerpen

Nadere informatie

Pan-Europese opiniepeiling over beroepsveiligheid en -gezondheid

Pan-Europese opiniepeiling over beroepsveiligheid en -gezondheid Pan-Europese opiniepeiling over beroepsveiligheid en -gezondheid Resultaten in Europa en Nederland - Mei 2013 Representatieve resultaten in 31 deelnemende Europese landen voor het Europees Agentschap voor

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in juni 2015

De arbeidsmarkt in juni 2015 De arbeidsmarkt in juni 2015 Datum: 15 juli 2015 Van: Stad Antwerpen Ondernemen en Stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche juni 2015 In deze arbeidsmarktfiche zien we 1. dat Antwerpen

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in januari 2016

De arbeidsmarkt in januari 2016 De arbeidsmarkt in januari 2016 Datum: 12 februari 2016 Van: Stad Antwerpen Ondernemen en Stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche januari 2016 In deze arbeidsmarktfiche zien we

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 12 november 2015

PERSBERICHT Brussel, 12 november 2015 01/2010 05/2010 09/2010 01/2011 05/2011 09/2011 01/2012 05/2012 09/2012 01/2013 05/2013 09/2013 01/2014 05/2014 09/2014 01/2015 05/2015 09/2015 Inflatie (%) PERSBERICHT Brussel, 12 november 2015 Geharmoniseerde

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in februari 2016

De arbeidsmarkt in februari 2016 De arbeidsmarkt in februari 2016 Datum: 16 maart 2016 Van: Stad Antwerpen Ondernemen en Stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche februari 2016 In deze arbeidsmarktfiche zien we dat

Nadere informatie

Conjunctuurbarometer van de Nationale Bank van België

Conjunctuurbarometer van de Nationale Bank van België Conjunctuurbarometer van de Nationale Bank van België November 211 1 1 - -1-1 -2-2 -3-3 21 22 23 24 2 26 27 28 29 21 211 Seizoengezuiverde en afgevlakte reeks Seizoengezuiverde brutoreeks De conjunctuurbarometer

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in maart 2016

De arbeidsmarkt in maart 2016 De arbeidsmarkt in maart 2016 Datum: 11 april 2016 Van: Stad Antwerpen Ondernemen en Stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche maart 2016 In deze arbeidsmarktfiche zien we dat 1.

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in april 2016

De arbeidsmarkt in april 2016 De arbeidsmarkt in april 2016 Datum: 10 mei 2016 Van: Stad Antwerpen Ondernemen en Stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche april 2016 In deze arbeidsmarktfiche zien we dat 1. Antwerpen

Nadere informatie

2. Economische ontwikkelingen in België

2. Economische ontwikkelingen in België 2. Economische ontwikkelingen in België In België is het bbp in 21 met 1 % toegenomen. De in 213 begonnen opleving boette in de loop van het jaar echter aan vaart in, tegen de achtergrond van de verzwakking

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in november 2015

De arbeidsmarkt in november 2015 De arbeidsmarkt in november 2015 Datum: 7 december 2015 Van: Stad Antwerpen Ondernemen en Stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche november 2015 In deze arbeidsmarktfiche zien we

Nadere informatie

Kerncijfers voor de Belgische economie Wijzigingspercentages in volume - tenzij anders vermeld 2006 2007 2008 2009

Kerncijfers voor de Belgische economie Wijzigingspercentages in volume - tenzij anders vermeld 2006 2007 2008 2009 Kerncijfers voor de Belgische economie Wijzigingspercentages in volume - tenzij anders vermeld Consumptieve bestedingen van de particulieren 2.0 2.6 1.4 0.8 Consumptieve bestedingen van de overheid 0.0

Nadere informatie

Barometer van de informatiemaatschappij (2016) Barometer van de informatiemaatschappij

Barometer van de informatiemaatschappij (2016) Barometer van de informatiemaatschappij Barometer van de informatiemaatschappij INHOUD 1. Pijlers van het plan Digital Belgium 2. Structuur van de barometer 3. Indicatoren (5 pijlers) 4. Sterk stijgende indicatoren 5. Besluit FOD Economie, KMO,

Nadere informatie

Factsheet 1 WAAROM EEN INVESTERINGSPLAN VOOR DE EU?

Factsheet 1 WAAROM EEN INVESTERINGSPLAN VOOR DE EU? Factsheet 1 WAAROM EEN INVESTERINGSPLAN VOOR DE EU? Als gevolg van de wereldwijde economische en financiële crisis heeft de EU met een laag investeringsniveau te kampen. Alleen met gezamenlijke gecoördineerde

Nadere informatie

CRB CCR SR/LVN Conclusies van de sociale gesprekspartners op basis van de documentatienota Macro economische context

CRB CCR SR/LVN Conclusies van de sociale gesprekspartners op basis van de documentatienota Macro economische context CRB 2016-0510 SR/LVN 03.02.2016 Conclusies van de sociale gesprekspartners op basis van de documentatienota Macro economische context 2 CRB 2016-0510 Overzicht groei sinds 1996 Onder invloed van de conjuncturele

Nadere informatie

GROEI EN BANEN: DE VOLGENDE STAPPEN

GROEI EN BANEN: DE VOLGENDE STAPPEN GROEI EN BANEN: DE VOLGENDE STAPPEN Presentatie door J.M. Barroso, Voorzitter van de Europese Commissie, aan de informele Europese Raad van 30 januari 2012 De "vicieuze cirkels" in Europa doorbreken Europa

Nadere informatie

STATISTIEKEN VAN DE ECB EEN KORT OVERZICHT

STATISTIEKEN VAN DE ECB EEN KORT OVERZICHT STATISTIEKEN VAN DE ECB EEN KORT OVERZICHT AUGUSTUS 2003 De statistieken van de Europese Centrale Bank (ECB) hebben als belangrijkste doel de ondersteuning van het monetaire beleid van de ECB en andere

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in mei 2015

De arbeidsmarkt in mei 2015 De arbeidsmarkt in mei 2015 Datum: 11 juni 2015 Van: Stad Antwerpen Ondernemen en Stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche mei 2015 In deze arbeidsmarktfiche zien we 1. dat Antwerpen

Nadere informatie

Macro-economische onevenwichtigheden

Macro-economische onevenwichtigheden Paper Macro-economische onevenwichtigheden Update april 216 April 216 CBS Scientific Paper 1 Inhoud 1. Inleiding 4 2. Saldo lopende rekening 5 3. Netto extern vermogen 8 4. Reële effectieve wisselkoers

Nadere informatie

Macro-economische onevenwichtigheden

Macro-economische onevenwichtigheden Paper Macro-economische onevenwichtigheden Update april 216 April 216 CBS Scientific Paper 1 Inhoud 1. Inleiding 4 2. Saldo lopende rekening 5 3. Netto extern vermogen 8 4. Reële effectieve wisselkoers

Nadere informatie

Voorstelling van het jaarverslag 2010 van de Nationale Bank van België

Voorstelling van het jaarverslag 2010 van de Nationale Bank van België Voorstelling van het jaarverslag 200 van de Nationale Bank van België Turnhout, 3 maart 20 Marcia DE WACHTER . Gemeenschappelijke karakteristieken van de financiële crisis 3 Super bullmarkten 620-630 Technologische

Nadere informatie

Conjunctuurbarometer van de Nationale Bank van België

Conjunctuurbarometer van de Nationale Bank van België Conjunctuurbarometer van de Nationale Bank van België Februari 212 1 1 - -1-1 -2-2 -3-3 22 23 24 2 26 27 28 29 21 211 212 Seizoengezuiverde en afgevlakte reeks Seizoengezuiverde brutoreeks De conjunctuurbarometer

Nadere informatie

Economische conjunctuur 2014-2015 en uitdagingen voor de Belgische economie. April 2014 Edwin De Boeck Chief Economist KBC Groep

Economische conjunctuur 2014-2015 en uitdagingen voor de Belgische economie. April 2014 Edwin De Boeck Chief Economist KBC Groep Economische conjunctuur 1-1 en uitdagingen voor de Belgische economie April 1 Edwin De Boeck Chief Economist KBC Groep Internationale conjunctuur Wat zeggen de ondernemers? Ondernemersvertrouwen in de

Nadere informatie

Sterke toename van beleggingen in Duits en Frans schuldpapier. Grafiek 1 - Nederlandse aankopen buitenlandse effecten

Sterke toename van beleggingen in Duits en Frans schuldpapier. Grafiek 1 - Nederlandse aankopen buitenlandse effecten Sterke toename van beleggingen in Duits en Frans schuldpapier Nederlandse beleggers hebben in 21 per saldo voor bijna EUR 12 miljard buitenlandse effecten verkocht. Voor EUR 1 miljard betrof dit buitenlands

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in december 2014

De arbeidsmarkt in december 2014 De arbeidsmarkt in december 2014 Datum: 14 januari 2015 Van: Stad Antwerpen Ondernemen & stadsmarketing Werk en Economie Betreft: Arbeidsmarktfiche december 2014 In deze arbeidsmarktfiche zien we 1. dat

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 14 januari 2015

PERSBERICHT Brussel, 14 januari 2015 PERSBERICHT Brussel, 14 januari 2015 Geharmoniseerde consumptieprijsindex - december 2014 o De Belgische inflatie volgens de Europees geharmoniseerde consumptieprijsindex daalt in december naar -0,4%,

Nadere informatie

Economische projecties voor België Najaar 2007

Economische projecties voor België Najaar 2007 Economische Economische projecties projecties voor België voor België Najaar Najaar 7 7 Economische projecties voor België Najaar 7 Inleiding De activiteit en de werkgelegenheid in België bleven in de

Nadere informatie